thư sinh

[tʰɨ˧˧ sïŋ˧˧]

[tʰɨ˧˧ ʂɨn˧˧]

[tʰɨ˧˧ sɨn˧˧]

[tʰɨ˧˧ ʂɨn˧˧]

[tʰɨ˧˧ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 書生, composed of 書 (“book”) and 生 (“student”).

dáng/tướng thư sinh

— Quê anh thuộc huyện nào? Nàng tiên áo nâu đột nhiên hỏi. Hiện anh làm nghề gì? Trông anh có vẻ thư sinh quá đi!
— Thưa… cô, tôi là học trò. Rất thành thật, tôi đáp. Gặp thời tao loạn nên đã "xếp bút nghiên theo việc đao cung" như tất cả mọi người. Thế còn ni cô?

1998, “VƯỢT ĐỈNH TRĂNG SAO [REACHING BEYOND THE STARS]”, in Kỷ Vật Đầu tay và Cuối Cùng - BÓNG GIAI NHÂN KHÚC TIÊU AI OÁN (1945-1946) [The First and Last Memento: A BEAUTY’S SHADOW, A SAD FLUTE TUNE], page 1021:

“Where are you from?” the angel clad in brown suddenly asked, “What do you do? You have that distinct slender look of a student!”
“Yes,… madam, I am indeed a student” I answered truthfully, “Since it is the time of chaos, I’ve ‘put away my brush and picked up my sword’ like everyone else. What about you?”

Lúc đầu tôi tham gia công việc đồng áng với gia đình. Bà con thấy tôi da trắng và thư sinh quá. Tôi trầm mình trong nước bùn và dưới ánh nắng thấy da mình rám nắng như màu bánh mật, tôi mừng. Nhưng mấy hôm sau, da tróc từng mảng. Trắng lại hoàn trắng.

1998, Tuyển tập HÀ HUY GIÁP [HÀ HUY GIÁP’s Select Works]:

At first I took part in paddy work with my family. Our townsfolk said I was too pale and slender. After submerging in wet mud, my skin went tanned like honey in the sun and I was delighted. But days later, it peeled bit by bit. Pale had I been, pale was I back.

Tài khoản Bùi Hồng Nhung nhận xét: “Ôi thầy da trắng, trông thư sinh quá”. Nguyễn Lan Linh đồng tình, nam giáo viên có gương mặt điển trai và phong cách trẻ trung như Hàn Quốc.

2016 August 28, Thu Thảo with Hàn Triệt, “Thêm thầy giáo hot boy được nữ sinh yêu mến tại Hà Nội [Yet Another Hot Teach Popular with Female Students in Hanoi]”, in Znews.vn - TẠP CHÍ TRI THỨC [Znews.vn: A KNOWLEDGE MAGAZINE]:

User Bùi Hồng Nhung commented, “He’s so pale and proper slender.” Nguyễn Quang Linh agreed, said this teach had that handsome and stylish Korean vibe.

Trần Lực tâm sự, anh đến với điện ảnh hoàn toàn là duyên nghiệp: “Năm ấy, tôi đi học về sân khấu ở Liên Xô mới về nước. Tôi đến đoàn làm phim cùng bạn bè, nhưng ở đó, người ta thấy tôi trắng trẻo quá, thư sinh quá, cứ mời đi đóng phim. Rồi sau đó, những lời mời cứ đến liên tục…”.

2017 February 16, Hà Tùng Long, “NSƯT Trần Lực: “Tôi nhận được nhiều bức thư hỏi sao không cưới Lê Khanh?” [Trần Lực: “I’ve Gotten Letters Asking Why I and Lê Khanh Aren’t a Married Couple”]”, in DÂN TRÍ [PEOPLE’S KNOWLEDGE]:

Trần Lực recounted how completely accidental his film career was, “Back then, I’d just come back from theater school in the Soviet Union. I went to a film set with my friends, but the folks there told me I was pale and slender and kept asking me to act. And then offers just kept coming…”

(of a man) attractively pale and slender like the stereotypical image of a Sinology student of old


trang nhã

[t͡ɕaːŋ˧˧ ɲaː˦ˀ˥]

[ʈaːŋ˧˧ ɲaː˧˨]

[ʈaːŋ˧˧ ɲaː˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 莊雅, composed of 莊 and 雅.


nền nã

[nəːn˨˩ naː˨˩˦]

well-mannered or well-presented; elegant and/or mild in demeanor or appearance


đồng bóng

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʔɓawŋ͡m˧˦]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ ʔɓawŋ͡m˦˧˥]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ ʔɓɔŋ˦˧˥]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʔɓawŋ͡m˦˥]

đồng (“medium”) + bóng (“shamaness, female occultist”); the second element is obsolete and seems to be fossilized in this compound, obsolete compound bóng cốt, and phrasal verb hầu bóng.


mị dân

[mi˧˨ʔ zən˧˧]

[mɪj˨˩ʔ jəŋ˧˧]

[mɪj˨˩˨ jəŋ˧˧]

Chính trị gia đó thường xuyên sử dụng lời nói mị dân để thu hút sự ủng hộ của cử tri.

That politician often uses populist rhetoric to attract the support of voters.


công hữu

[kəwŋ͡m˧˧ hiw˦ˀ˥]

[kəwŋ͡m˧˧ hɨw˧˨]

[kəwŋ͡m˧˧ hɨw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 公有, composed of 公 and 有.


yêu nước

[ʔiəw˧˧ nɨək̚˧˦]

[ʔiw˧˧ nɨək̚˦˧˥]

[ʔiw˧˧ nɨək̚˦˥]


tinh quái

[tïŋ˧˧ kwaːj˧˦]

(especially of children) mischievous; cunning


khuây

(chiefly from a psychological burden) relieved; free


trùng trùng

[t͡ɕʊwŋ͡m˨˩ t͡ɕʊwŋ͡m˨˩]

[ʈʊwŋ͡m˦˩ ʈʊwŋ͡m˦˩]

[ʈʊwŋ͡m˨˩ ʈʊwŋ͡m˨˩]


mảnh khảnh

[majŋ̟˧˩ xajŋ̟˧˩]

[mɛɲ˧˨ kʰɛɲ˧˨]

[mɛɲ˧˨ xɛɲ˧˨]

Cô gái mảnh khảnh đứng trên sân khấu hát rất hay.

The slender girl standing on the stage sang beautifully.


độc mồm độc miệng

[ʔɗəwk͡p̚˧˨ʔ mom˨˩ ʔɗəwk͡p̚˧˨ʔ miəŋ˧˨ʔ]

[ʔɗəwk͡p̚˨˩ʔ mom˦˩ ʔɗəwk͡p̚˨˩ʔ miəŋ˨˩ʔ]

[ʔɗəwk͡p̚˨˩˨ mom˨˩ ʔɗəwk͡p̚˨˩˨ miəŋ˨˩˨]

(of a person) verbally hateful and wicked


hoà thuận

[hwaː˨˩ tʰwən˧˨ʔ]

[hwaː˦˩ tʰwəŋ˨˩ʔ]

[waː˨˩ tʰ⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]

* hòa thuận
Sino-Vietnamese word from 和順.

amiable; warm; harmonious; free of conflict; communal


hòa thuận

Traditional tone placement spelling of hoà thuận.


dễ bảo

[ze˦ˀ˥ ʔɓaːw˧˩]

[jej˧˨ ʔɓaːw˧˨]

[jej˨˩˦ ʔɓaːw˨˩˦]


sau chót

[saw˧˧ t͡ɕɔt̚˧˦]

[ʂaw˧˧ t͡ɕɔk̚˦˧˥]

[saw˧˧ t͡ɕɔk̚˦˧˥]

[ʂa(ː)w˧˧ cɔk̚˦˥]


dơ dáy

[zəː˧˧ zaj˧˦]

[jəː˧˧ jaj˨˩˦]


hăng say

[haŋ˧˧ ʂaj˧˧]


sau rốt

[ʂaw˧˧ ʐok̚˦˧˥]

[saw˧˧ ʐok̚˦˧˥]

[ʂa(ː)w˧˧ ɹok̚˦˥]


sáng láng

[saːŋ˧˦ laːŋ˧˦]

[ʂaːŋ˦˧˥ laːŋ˦˧˥]

[saːŋ˦˧˥ laːŋ˦˧˥]

[ʂaːŋ˦˥ laːŋ˦˥]

[saːŋ˦˥ laːŋ˦˥]


dữ dằn

[zɨ˦ˀ˥ zan˨˩]

[jɨ˧˨ jaŋ˦˩]

[jɨ˨˩˦ jaŋ˨˩]

Either:
*Reduplication of dữ, or
*dữ + dằn, the latter being possibly a fossil and derived from a non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 寅 (“3rd Earth Branch; tiger in Chinese zodiac”, SV: dần); if true, dữ dằn would have originally meant "fierce, ferocious as a tiger".

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">dần</i>


nhỏ nhẹ

[ɲɔ˧˩ ɲɛ˧˨ʔ]

[ɲɔ˧˨ ɲɛ˨˩ʔ]

[ɲɔ˨˩˦ ɲɛ˨˩˨]

nhỏ nhẹ khuyên nhủ

(of words) soft and light; easy to listen to


thỏ thẻ

[tʰɔ˧˩ tʰɛ˧˩]

[tʰɔ˧˨ tʰɛ˧˨]

[tʰɔ˨˩˦ tʰɛ˨˩˦]

(of words) soft and leisurely in a cute way


có lí

[kɔ˨˩˦ lɪj˨˩˦]

[kɔ˦˥ lɪj˦˥]


thẳng góc

[tʰaŋ˧˩ ɣawk͡p̚˧˦]

[tʰaŋ˧˨ ɣawk͡p̚˦˧˥]

[tʰaŋ˨˩˦ ɣawk͡p̚˦˥]

perpendicular; joining together to form a right angle


yên lành

[ʔiən˧˧ lajŋ̟˨˩]

[ʔiəŋ˧˧ lɛɲ˦˩]

[ʔiəŋ˧˧ lan˨˩]


遠想

chữ Hán form of viễn tưởng (“futuristically fictional”).


ngoắt ngoéo

[ŋwat̚˧˦ ŋwɛw˧˦]

[ŋwak̚˦˧˥ ŋwɛw˨˩˦]

[ŋwak̚˦˥ ŋwɛw˦˥]

đường ngoắt ngoéo

tính ngoắt ngoéo


oái oăm

[ʔwaːj˨˩˦ ʔwam˧˧]

causing frustration; winding and difficult


ê hề

(colloquial) in great abundance to the point that one feels unable to use all of said abundant thing


đến mức

[ʔɗen˧˦ mɨk̚˧˦]

[ʔɗen˦˧˥ mɨk̚˦˧˥]

[ʔɗəːn˦˥ mɨk̚˦˥]


hão huyền

[haːw˨˩˦ wiəŋ˨˩]

mơ mộng hão huyền

Tôi sẽ lập tức lui quân, để dẹp ra đường về cho các ngài. Phàm ngài có truyền bảo gì, tôi đều nghe theo hết. Còn nếu không thế, thì dẫu muôn câu nghìn lời e cũng đều thành hão huyền cả thôi.

1999, “LẠI THƯ GỬI VƯƠNG THÔNG [ANOTHER LETTER TO WANG TONG]”, in Phan Duy Tiếp, transl., edited by Nguyễn Văn Nguyên, NGUYỄN TRÃI TOÀN TẬP TÂN BIÊN [NGUYỄN TRÃI’S COMPLETE BIOGRAPHY: NEW EDITION], volume 1, Nhà xuất bản Văn học, page 606:

I shall retreat and make way for you. In case you have something to ask, I will listen. If I do not, even a thousand words from my mouth will ring hollow.

Muốn hay không, tiên sinh vẫn phải đóng trọn vai trò nhà nho, mà phần lớn là hủ nho, tống nho, chỉ biết văn chương ngâm vịnh hão huyền đã xa với tinh thần duy lý chân truyền của đạo nho từ nhiều đời rồi.

1970, Vũ-Trọng Ứng, “tiểu sử và thành-tích của cụ Tô-Nam Nguyễn-đình-Diệm [Master Tô Nam Nguyễn Đình Diệm’s biography and achievements]”, in VĂN-HÓA TẬP-SAN [CULTURAL JOURNAL], volume 19, Nha Văn-Hóa Phủ Quốc-Vụ-Khanh Đặc Trách Văn-Hóa, page 55:

Like it or not, he still has to fulfil his role as a Confucianist, and most of his peers are corrupt, or of the Neo-Confucianist ilk, who only conceitedly recite scripture and poetry, and have strayed away from the Confucianist spirit of reason and truth for ages.

(of a dream, wish, hope or thought) fantastical; delusional

wish; hope or thought; wish; hope or thought


nhẫn nại

[ɲən˦ˀ˥ naːj˧˨ʔ]

[ɲəŋ˧˨ naːj˨˩ʔ]

[ɲəŋ˨˩˦ naːj˨˩˨]


gấp khúc

[ɣəp̚˧˦ xʊwk͡p̚˧˦]

[ɣəp̚˦˧˥ kʰʊwk͡p̚˦˧˥]

[ɣəp̚˦˧˥ xʊwk͡p̚˦˧˥]

[ɣəp̚˦˥ kʰʊwk͡p̚˦˥]

[ɣəp̚˦˥ xʊwk͡p̚˦˥]


héo queo

[hɛw˨˩˦ kwɛw˧˧]

[hɛw˦˥ wɛw˧˧]

(colloquial) very wilted; very shriveled


vô phước

[vo˧˧ fɨək̚˧˦]

[vow˧˧ fɨək̚˦˧˥]

[vow˧˧ fɨək̚˦˥]

[jow˧˧ fɨək̚˦˥]


quạu đeo

[kwaw˧˨ʔ ʔɗɛw˧˧]

[kwaw˨˩ʔ ʔɗɛw˧˧]

[wa(ː)w˨˩˨ ʔɗɛw˧˧]


quạu quọ

[wa(ː)w˨˩˨ wɔ˨˩˨]

mặt mày quạu quọ

(of facial expression) frowning; scowling


hoà hảo

[waː˨˩ haːw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 和好, composed of 和 and 好.


quợn

quợn bụng

having a hard time dealing with the content in the stomach

(Southern Vietnam, colloquial, of stomach) uneasy, as similar to urge to vomit


hôi hám

Bên hông toà nhà là một bãi rác hôi hám do người dân khu này đổ bậy.

Right next to the building is a foul-smelling garbage dump that people in the area irresponsibly disposed.


khéo tay

[kʰɛw˨˩˦ taj˧˧]

skilled with the hands; good at handicraft like knitting, carving, drawing, woodworking, etc.


lành nghề

[lajŋ̟˨˩ ŋe˨˩]

[lɛɲ˦˩ ŋej˦˩]

thợ lành nghề

competent and knowledgeable in one's profession or line of work


ngoài trời

[ŋwaːj˨˩ t͡ɕəːj˨˩]

[ŋwaːj˦˩ ʈəːj˦˩]

[ŋwaːj˨˩ ʈəːj˨˩]


kinh dị hợm

[kïŋ˧˧ zi˧˨ʔ həːm˧˨ʔ]

[kɨn˧˧ jɪj˨˩ʔ həːm˨˩ʔ]

[kɨn˧˧ jɪj˨˩˨ həːm˨˩˨]


dị hợm

[zi˧˨ʔ həːm˧˨ʔ]

[jɪj˨˩ʔ həːm˨˩ʔ]

[jɪj˨˩˨ həːm˨˩˨]

(derogatory, of appearance) deformed and disgusting

thú vui dị hợm


rắn rỏi

[ʐaŋ˦˧˥ ʐɔj˧˨]

[ɹaŋ˦˥ ɹɔj˨˩˦]

hard; tough; standing firm in the face of adversity


dẻo dai

[jɛw˨˩˦ jaːj˧˧]

resilient; resistant; tenacious; able to operate for long periods of time without reduced efficiency


yêu đời

[ʔiəw˧˧ ʔɗəːj˨˩]

[ʔiw˧˧ ʔɗəːj˦˩]

[ʔiw˧˧ ʔɗəːj˨˩]

cheerful; optimistic; happy and with a firm conviction in the joy of life (i.e. joie de vivre)


hơn thua

[həːn˧˧ tʰuə˧˧]

[həːŋ˧˧ tʰuə˧˧]

[həːŋ˧˧ tʰuə˧˧]


mát rượi

[maːt̚˧˦ zɨəj˧˨ʔ]

[maːk̚˦˧˥ ʐɨj˨˩ʔ]

[maːk̚˦˥ ɹɨj˨˩˨]

Nãy ở ngoài trời nóng đổ lửa, buớc vô phòng phát có máy lạnh chạy ù ù cứ gọi là mát rười rượi.

Just now when I was outside, the weather was unbearably hot, so when I entered the room and got hit by the cool air from air conditioner, I was like "yup, that's refreshing".

cooler than something should usually be but very refreshing


thoáng khí

[tʰwaːŋ˧˦ xi˧˦]

[tʰwaːŋ˦˧˥ kʰɪj˨˩˦]

[tʰwaːŋ˦˧˥ xɪj˨˩˦]

[tʰ⁽ʷ⁾aːŋ˦˥ kʰɪj˦˥]

[tʰ⁽ʷ⁾aːŋ˦˥ xɪj˦˥]


rắn chắc

[ʐaŋ˦˧˥ t͡ɕak̚˦˧˥]

[ɹaŋ˦˥ cak̚˦˥]


xanh xao

[sɛɲ˧˧ saːw˧˧]

(of skin tone) having a pale and sickly color; pallid; wan


gầy yếu

[ɣəj˨˩ ʔiəw˧˦]

[ɣəj˦˩ ʔiw˨˩˦]

[ɣəj˨˩ ʔiw˦˥]


gian nguy

[jaːŋ˧˧ ŋwɪj˧˧]

[jaːŋ˧˧ ŋwɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 艱危, composed of 艱 and 危.

trials and tribulations
trials and tribulations

difficult and dangerous; tough and perilous; going through trials and tribulations


ẩm ướt

[ʔəm˧˩ ʔɨət̚˧˦]

[ʔəm˧˨ ʔɨək̚˦˧˥]

[ʔəm˨˩˦ ʔɨək̚˦˥]


nhơ bẩn

[ɲəː˧˧ ʔɓən˧˩]

[ɲəː˧˧ ʔɓəŋ˧˨]

[ɲəː˧˧ ʔɓəŋ˨˩˦]


khỏe khoắn

Traditional tone placement spelling of khoẻ khoắn.


khó nhọc

[xɔ˧˦ ɲawk͡p̚˧˨ʔ]

[kʰɔ˨˩˦ ɲawk͡p̚˨˩ʔ]

[xɔ˨˩˦ ɲawk͡p̚˨˩ʔ]

[kʰɔ˦˥ ɲawk͡p̚˨˩˨]

[xɔ˦˥ ɲawk͡p̚˨˩˨]


khoẻ khoắn

[kʰwɛ˧˨ kʰwaŋ˦˧˥]

[xwɛ˧˨ xwaŋ˦˧˥]

[kʰwɛ˨˩˦ kʰwaŋ˦˥]

[xwɛ˨˩˦ xwaŋ˦˥]


nghẹt mũi

[ŋɛt̚˧˨ʔ muj˦ˀ˥]

[ŋɛt̚˨˩ʔ muj˧˨]

[ŋɛk̚˨˩˨ muj˨˩˦]


khỏe như voi

Traditional tone placement spelling of khoẻ như voi.


lơ đễnh

[ləː˧˧ ʔɗəjŋ̟˦ˀ˥]

[ləː˧˧ ʔɗen˧˨]

[ləː˧˧ ʔɗəːn˨˩˦]


phòng bệnh

[fawŋ͡m˨˩ ʔɓəjŋ̟˧˨ʔ]

[fawŋ͡m˦˩ ʔɓen˨˩ʔ]

[fɔŋ˦˩ ʔɓen˨˩ʔ]

[fawŋ͡m˨˩ ʔɓəːn˨˩˨]


tèm lem

[tɛm˨˩ lɛm˧˧]

[tɛm˦˩ lɛm˧˧]

[tɛm˨˩ lɛm˧˧]


phờ

mệt phờ

phờ người ra

be sitting still looking out of one's mind

looking tired and exhausted; drained of one's spirits and energy; haggard; weary


kinh niên

[kïŋ˧˧ niən˧˧]

[kɨn˧˧ niəŋ˧˧]

[kɨn˧˧ niəŋ˧˧]

bệnh kinh niên


sáng mắt

[saːŋ˧˦ mat̚˧˦]

[ʂaːŋ˦˧˥ mak̚˦˧˥]

[saːŋ˦˧˥ mak̚˦˧˥]

[ʂaːŋ˦˥ mak̚˦˥]

[saːŋ˦˥ mak̚˦˥]

Cuối cùng cũng sáng mắt rồi hả.

Took some time, but I take it you finally got it into your head?

perspicacious; able to understand clearly


sốt sắng

[ʂok̚˦˧˥ ʂaŋ˦˧˥]

[sok̚˦˧˥ saŋ˦˧˥]

[ʂok̚˦˥ ʂaŋ˦˥]


thui thủi

Reduplication of thủi. Compare lủi thủi, the l- reduplicative of the same root.


mù mịt

[mʊw˦˩ mit̚˨˩ʔ]

[mʊw˨˩ mɨt̚˨˩˨]

pitch-black; dark and gloomy; dull and somber; dim and distant


tê buốt

[te˧˧ ʔɓuət̚˧˦]

[tej˧˧ ʔɓuək̚˦˧˥]

[tej˧˧ ʔɓuək̚˦˥]

numbingly sharp; piercingly numbing; nippy


lạnh buốt

[lajŋ̟˧˨ʔ ʔɓuət̚˧˦]

[lɛɲ˨˩ʔ ʔɓuək̚˦˧˥]

[lan˨˩˨ ʔɓuək̚˦˥]


qua lại

[waː˧˧ laːj˨˩˨]

happening between two entities; interacting


khăng khít

[kʰaŋ˧˧ kʰit̚˦˧˥]

[xaŋ˧˧ xit̚˦˧˥]

[kʰaŋ˧˧ kʰɨt̚˦˥]

[xaŋ˧˧ xɨt̚˦˥]

tình bạn khăng khít


vô gia cư

[vo˧˧ zaː˧˧ kɨ˧˧]

[vow˧˧ jaː˧˧ kɨ˧˧]

[vow˧˧ jaː˧˧ kɨ˧˧]

[jow˧˧ jaː˧˧ kɨ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 無 (“have not, not”), 家 (“house, home”) and 居 (“to live, to dwell”).

người vô gia cư


thơm phức

[tʰəːm˧˧ fɨk̚˧˦]

[tʰəːm˧˧ fɨk̚˦˧˥]

[tʰəːm˧˧ fɨk̚˦˥]

From thơm (“fragrant”) + phức (馥) (“fragrant”).

com

fragrant; having a very nice aroma; pleasant-smelling


cực nhọc

[kɨk̚˧˨ʔ ɲawk͡p̚˧˨ʔ]

[kɨk̚˨˩ʔ ɲawk͡p̚˨˩ʔ]

[kɨk̚˨˩˨ ɲawk͡p̚˨˩˨]


vô thưởng vô phạt

[vo˧˧ tʰɨəŋ˧˩ vo˧˧ faːt̚˧˨ʔ]

[vow˧˧ tʰɨəŋ˧˨ vow˧˧ faːk̚˨˩ʔ]

[vow˧˧ tʰɨəŋ˨˩˦ vow˧˧ faːk̚˨˩˨]

[jow˧˧ tʰɨəŋ˨˩˦ jow˧˧ faːk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 無 (“have not”), 賞 (“reward”), 無 and 罰 (“punishment”).

vi-etym-sino

(idiomatic, of an event or contest) inconsequential; meaningless


phòng hộ

[fɔŋ˦˩ how˨˩ʔ]

rừng phòng hộ

(in some expressions) for defensive or protective purpose


chó chê mèo mửa

[t͡ɕɔ˧˦ t͡ɕe˧˧ mɛw˨˩ mɨə˧˩]

[t͡ɕɔ˨˩˦ t͡ɕej˧˧ mɛw˦˩ mɨə˧˨]

[cɔ˦˥ cej˧˧ mɛw˨˩ mɨə˨˩˦]

Roughly, "Even a dog wouldn't want it and a cat would puke it out".

(idiomatic, of quality) very bad; horrid


thậm tệ

[tʰəm˧˨ʔ te˧˨ʔ]

[tʰəm˨˩ʔ tej˨˩ʔ]

[tʰəm˨˩˨ tej˨˩˨]


rối beng

[zoj˧˦ ʔɓɛŋ˧˧]

[ʐoj˨˩˦ ʔɓɛŋ˧˧]

[ɹoj˦˥ ʔɓɛŋ˧˧]

entangled; in a muddle; disordered; complicated


nũng

làm nũng

(by extension, rarely used in isolation) affection-seeking


xanh rì

[sɛɲ˧˧ ʐɪj˦˩]

[san˧˧ ɹɪj˨˩]

󰜋𣳔𦹵木撑荑
渃吟𤄯沕𧡊之女兜

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)):

Now there is a stream with lush green grass [on the sides],
The water is crystal clear, but there is nothing else to see.

Một dòng cỏ mọc xanh rì,
Nước ngâm trong vắt, thấy gì nữa đâu!

Sáu giờ ra khỏi Nam-kỳ,
Thấy trời với nước xanh rì khắp nơi,

1889, Trương Minh Ký, Như Tây nhựt trình:

At 6 o'clock, we left the South,
The blue sky and ocean surrounded us by all side.


sừng sững

[sɨŋ˨˩ sɨŋ˦ˀ˥]

[ʂɨŋ˦˩ ʂɨŋ˧˨]

[sɨŋ˦˩ sɨŋ˧˨]

[ʂɨŋ˨˩ ʂɨŋ˨˩˦]

[sɨŋ˨˩ sɨŋ˨˩˦]


no ấm

[nɔ˧˧ ʔəm˧˦]

[nɔ˧˧ ʔəm˦˧˥]

[nɔ˧˧ ʔəm˦˥]

Cuộc sống no ấm là điều không phải ai cũng có ở khu nhà nghèo này.

Not everyone in this poor neighborhood can live without having to worry daily about food and other necessities.

full and sufficient; well-off; well-to-do; prosperous


túng

lacking (esp. money); short of cash; hard up; penniless; moneyless; broke

perplexed; encountering difficulties; in a deadlock or impasse


no đủ

[nɔ˧˧ ʔɗu˧˩]

[nɔ˧˧ ʔɗʊw˧˨]

[nɔ˧˧ ʔɗʊw˨˩˦]

đời sống no đủ

một gia đình no đủ


sường sượng

[sɨəŋ˨˩ sɨəŋ˧˨ʔ]

[ʂɨəŋ˦˩ ʂɨəŋ˨˩ʔ]

[sɨəŋ˦˩ sɨəŋ˨˩ʔ]

[ʂɨəŋ˨˩ ʂɨəŋ˨˩˨]

[sɨəŋ˨˩ sɨəŋ˨˩˨]


lớn tiếng

[ləːn˧˦ tiəŋ˧˦]

[ləːŋ˦˧˥ tiəŋ˦˧˥]

[ləːŋ˦˥ tiəŋ˦˥]

Ông lớn tiếng quá!

đọc lớn tiếng


lộ liễu

[lo˧˨ʔ liəw˦ˀ˥]

brazen; conspicuous; evident; manifest; blatant; obvious


chân đất

[t͡ɕən˧˧ ʔɗət̚˧˦]

[t͡ɕəŋ˧˧ ʔɗək̚˦˧˥]

[cəŋ˧˧ ʔɗək̚˦˥]

đi chân đất

đội bóng đi chân đất


xênh xang

[səjŋ̟˧˧ saːŋ˧˧]

[səːn˧˧ saːŋ˧˧]

-ang reduplication of xênh, a root that is no longer used in isolation.
The root is related to xinh.

áo mũ xênh xang

a dapper outfit (lit. dapper upper garment and hat)

(uncommon, of clothes) stylish, dapper, dandy, fashionable


thô kệch

[tʰo˧˧ kəjk̟̚˧˨ʔ]

[tʰow˧˧ kəːt̚˨˩˨]

nét mặt thô kệch

unpolished; uncouth; rude; illbred; unmannerly; churlish; boorish


tự đắc

[tɨ˧˨ʔ ʔɗak̚˧˦]

[tɨ˨˩ʔ ʔɗak̚˦˧˥]

[tɨ˨˩˨ ʔɗak̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 自得, composed of 自 and 得.


quái gở

[kwaːj˧˦ ɣəː˧˩]

[kwaːj˨˩˦ ɣəː˧˨]

[waːj˦˥ ɣəː˨˩˦]

Đừng phao cái tin quái gở ấy!


hỗ tương

[ho˦ˀ˥ tɨəŋ˧˧]

[how˧˨ tɨəŋ˧˧]

[how˨˩˦ tɨəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 互相, composed of 互 and 相.

mutual; interacting with each other; influencing one another


công hiệu

[kəwŋ͡m˧˧ hiəw˧˨ʔ]

[kəwŋ͡m˧˧ hiw˨˩ʔ]

[kəwŋ͡m˧˧ hiw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 功效, composed of 功 and 效.


xa tít

[saː˧˧ tit̚˦˧˥]

[saː˧˧ tɨt̚˦˥]

as far as the eye can see
as far as the eye can see

(colloquial) very far away; as far as the eye can see


thanh bạch

[tʰajŋ̟˧˧ ʔɓajk̟̚˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˧˧ ʔɓat̚˨˩ʔ]

[tʰan˧˧ ʔɓat̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 清白, composed of 清 and 白.


thanh đạm

[tʰajŋ̟˧˧ ʔɗaːm˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˧˧ ʔɗaːm˨˩ʔ]

[tʰan˧˧ ʔɗaːm˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 清淡, composed of 清 and 淡.

(figurative, of life) simple and clean; pure and noble


thần kì

Sino-Vietnamese word from 神奇, composed of 神 and 奇.

[tʰən˨˩ ki˨˩]

[tʰəŋ˦˩ kɪj˦˩]

[tʰəŋ˨˩ kɪj˨˩]

marvelous; miraculous; extraordinary; magical; mystical; amazing; mysterious


hùng cường

[hʊwŋ͡m˨˩ kɨəŋ˨˩]

[hʊwŋ͡m˦˩ kɨəŋ˦˩]

[hʊwŋ͡m˨˩ kɨəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 雄強, composed of 雄 and 強.


đa âm

[ʔɗaː˧˧ ʔəm˧˧]

[ʔɗaː˧˧ ʔəm˧˧]

[ʔɗaː˧˧ ʔəm˧˧]

polysyllabic; consisting of many syllables


đơn âm

[ʔɗəːn˧˧ ʔəm˧˧]

[ʔɗəːŋ˧˧ ʔəm˧˧]

[ʔɗəːŋ˧˧ ʔəm˧˧]


khiếm nhã

[xiəm˧˦ ɲaː˦ˀ˥]

[kʰiəm˦˧˥ ɲaː˧˨]

[xiəm˦˧˥ ɲaː˧˨]

[kʰim˦˥ ɲaː˨˩˦]

[xim˦˥ ɲaː˨˩˦]


quang minh

[kwaːŋ˧˧ mïŋ˧˧]

[kwaːŋ˧˧ mɨn˧˧]

[waːŋ˧˧ mɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 光明, composed of 光 and 明.

(rare, literary) open; bright; radiant; righteous; magnanimous


siêu đẳng

[siəw˧˧ ʔɗaŋ˧˩]

[ʂiw˧˧ ʔɗaŋ˧˨]

[siw˧˧ ʔɗaŋ˧˨]

[ʂiw˧˧ ʔɗaŋ˨˩˦]

[siw˧˧ ʔɗaŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 超等, composed of 超 (“super”) and 等 (“rank, grade, level”).

trí nhớ siêu đẳng


sẵn có

[san˦ˀ˥ kɔ˧˦]

[ʂaŋ˧˨ kɔ˨˩˦]

[saŋ˧˨ kɔ˨˩˦]

[ʂaŋ˨˩˦ kɔ˦˥]

[saŋ˨˩˦ kɔ˦˥]


giàu mạnh

[jaw˦˩ mɛɲ˨˩ʔ]


khác lạ

[xaːk̚˧˦ laː˧˨ʔ]

[kʰaːk̚˦˧˥ laː˨˩ʔ]

[xaːk̚˦˧˥ laː˨˩ʔ]

[kʰaːk̚˦˥ laː˨˩˨]

[xaːk̚˦˥ laː˨˩˨]

extraordinary; unusual; uncommon; abnormal; different


thuần túy

[tʰwəŋ˦˩ twɪj˨˩˦]

[tʰ⁽ʷ⁾əŋ˨˩ t⁽ʷ⁾ɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 純粹, composed of 純 and 粹.


chủ lưu

[t͡ɕʊw˧˨ lɨw˧˧]

[cʊw˨˩˦ lɨw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 主流, composed of 主 (“main”) and 流 (“stream”).

mainstream; used or accepted broadly as the norm


chính lưu

[t͡ɕïŋ˧˦ liw˧˧]

[t͡ɕɨn˦˧˥ lɨw˧˧]

[cɨn˦˥ lɨw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 正 (“main”) and 流 (“stream”).


nặng tai

[naŋ˧˨ʔ taːj˧˧]

[naŋ˨˩ʔ taːj˧˧]

[naŋ˨˩˨ taːj˧˧]

(especially of the elderly) hard of hearing


dối trá

[zoj˧˦ t͡ɕaː˧˦]

[joj˨˩˦ ʈaː˨˩˦]

[joj˦˥ ʈaː˦˥]

kẻ dối trá

(somewhat literary, chiefly of person) deceptive; fraudulent


trá hình

[t͡ɕaː˧˦ hïŋ˨˩]

[ʈaː˨˩˦ hɨn˦˩]

[ʈaː˦˥ hɨn˨˩]

Sino-Vietnamese word from 詐形, composed of 詐 and 形.


xấc xược

[sək̚˧˦ sɨək̚˧˨ʔ]

[sək̚˦˧˥ sɨək̚˨˩ʔ]

[sək̚˦˥ sɨək̚˨˩˨]


xấc láo

[sək̚˧˦ laːw˧˦]

[sək̚˦˧˥ laːw˨˩˦]

[sək̚˦˥ laːw˦˥]


xấc

(now rarely in isolation) arrogant; insolent; showing no respect to others


thành thực

[tʰajŋ̟˨˩ tʰɨk̚˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˦˩ tʰɨk̚˨˩ʔ]

[tʰan˨˩ tʰɨk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 誠實, composed of 誠 and 實. Doublet of thành thật.


lễ độ

[le˦ˀ˥ ʔɗo˧˨ʔ]

[lej˧˨ ʔɗow˨˩ʔ]

[lej˨˩˦ ʔɗow˨˩˨]


ẩu tả

[ʔəw˧˩ taː˧˩]

[ʔəw˧˨ taː˧˨]

[ʔəw˨˩˦ taː˨˩˦]


tối nghĩa

[toj˧˦ ŋiə˦ˀ˥]

[toj˨˩˦ ŋiə˧˨]

[toj˦˥ ŋiə˨˩˦]

Luật này có quá nhiều chỗ tối nghĩa.

difficult to understand; obscure; ambiguous; open to multiple interpretations


vô kể

vô + kể. Compare Sinitic 無計／无计 (wújì), comprised of the same roots.

innumerable; incalculable; numberless; untold


không kể xiết

[xəwŋ͡m˧˧ ke˧˩ siət̚˧˦]

[kʰəwŋ͡m˧˧ kej˧˨ siək̚˦˧˥]

[xəwŋ͡m˧˧ kej˧˨ siək̚˦˧˥]

[kʰəwŋ͡m˧˧ kej˨˩˦ siək̚˦˥]

[xəwŋ͡m˧˧ kej˨˩˦ siək̚˦˥]


si mê

[ʂɪj˧˧ mej˧˧]

[ʂɪj˧˧ mej˧˧]

crazy about; infatuated with; madly in love with; head over heels (in love)


ăn không ngồi rồi

[ʔan˧˧ xəwŋ͡m˧˧ ŋoj˨˩ zoj˨˩]

[ʔaŋ˧˧ kʰəwŋ͡m˧˧ ŋoj˦˩ ʐoj˦˩]

[ʔaŋ˧˧ xəwŋ͡m˧˧ ŋoj˦˩ ʐoj˦˩]

[ʔaŋ˧˧ kʰəwŋ͡m˧˧ ŋoj˨˩ ɹoj˨˩]

[ʔaŋ˧˧ xəwŋ͡m˧˧ ŋoj˨˩ ɹoj˨˩]

ăn (“to eat”) + không (“do nothing”) + ngồi (“to sit”) + rồi (“free, unoccupied”). Literally, “To do nothing but eat and sit around idly”.


uy phong

[ʔwɪj˧˧ fawŋ͡m˧˧]

[ʔwɪj˧˧ fɔŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 威風. Doublet of oai phong.


cừ

Shortened from cừ khôi, and is therefore superfically the same morpheme as etymology 1.

(colloquial) excellent; outstanding; smart


cùng đường

[kʊwŋ͡m˨˩ ʔɗɨəŋ˨˩]

[kʊwŋ͡m˦˩ ʔɗɨəŋ˦˩]

[kʊwŋ͡m˨˩ ʔɗɨəŋ˨˩]

cùng đường mạt lộ

(literary) in a hopeless situation with no escape


dài hạn

[jaːj˦˩ haːŋ˨˩ʔ]

[jaːj˨˩ haːŋ˨˩˨]

một chương trình đào tạo dài hạn


vui sướng

[vuj˧˧ sɨəŋ˧˦]

[vuj˧˧ ʂɨəŋ˦˧˥]

[vuj˧˧ sɨəŋ˦˧˥]

[vuj˧˧ ʂɨəŋ˦˥]

[juj˧˧ sɨəŋ˦˥]


thơm lừng

[tʰəːm˧˧ lɨŋ˨˩]

[tʰəːm˧˧ lɨŋ˦˩]

[tʰəːm˧˧ lɨŋ˨˩]

fragrant; having a very nice aroma; pleasant-smelling


hoang sơ

[hwaːŋ˧˧ səː˧˧]

[hwaːŋ˧˧ ʂəː˧˧]

[hwaːŋ˧˧ səː˧˧]

[waːŋ˧˧ ʂəː˧˧]

[waːŋ˧˧ səː˧˧]

(of a place) wild; unaffected by human's activities


đen sì

[ʔɗɛn˧˧ si˨˩]

[ʔɗɛŋ˧˧ ʂɪj˦˩]

[ʔɗɛŋ˧˧ sɪj˦˩]

[ʔɗɛŋ˧˧ ʂɪj˨˩]

[ʔɗɛŋ˧˧ sɪj˨˩]


bóng bảy

[ʔɓawŋ͡m˧˦ ʔɓaj˧˩]

[ʔɓawŋ͡m˦˧˥ ʔɓaj˧˨]

[ʔɓɔŋ˦˧˥ ʔɓaj˧˨]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ ʔɓa(ː)j˨˩˦]


ngốt

Phòng đông người ngốt lên được.

The room grew oppressively hot because of the crowd.

trong phòng ngốt quá


hùng hồn

[hʊwŋ͡m˦˩ hoŋ˦˩]

[hʊwŋ͡m˨˩ hoŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 雄渾, composed of 雄 and 渾.

vi-etym-sino

eloquent and forceful; vigorous and grand


ào ạt

[ʔaːw˨˩ ʔaːt̚˧˨ʔ]

[ʔaːw˦˩ ʔaːk̚˨˩ʔ]

[ʔaːw˨˩ ʔaːk̚˨˩˨]

tiến quân ào ạt

gió thổi ào ạt

impetuous; thunderous; stormy; violent; fierce


sáng ngời

[saːŋ˧˦ ŋəːj˨˩]

[ʂaːŋ˦˧˥ ŋəːj˦˩]

[saːŋ˦˧˥ ŋəːj˦˩]

[ʂaːŋ˦˥ ŋəːj˨˩]

[saːŋ˦˥ ŋəːj˨˩]


vẹn toàn

[vɛŋ˨˩ʔ twaːŋ˦˩]

[vɛŋ˨˩˨ t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩]

[jɛŋ˨˩˨ t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 完全 (SV: hoàn toàn).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hoàn toàn</i>


mờ sương

[məː˨˩ sɨəŋ˧˧]

[məː˦˩ ʂɨəŋ˧˧]

[məː˦˩ sɨəŋ˧˧]

[məː˨˩ ʂɨəŋ˧˧]

[məː˨˩ sɨəŋ˧˧]

dim and foggy, esp. in the early morning when the dew hasn't dissipated


dịu ngọt

[ziw˧˨ʔ ŋɔt̚˧˨ʔ]

[jiw˨˩ʔ ŋɔk̚˨˩ʔ]

[jiw˨˩˨ ŋɔk̚˨˩˨]

những lời dịu ngọt dễ nghe

soft and sweet words agreeable to the ears


thất học

[tʰət̚˧˦ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[tʰək̚˦˧˥ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰək̚˦˥ hawk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 失學, composed of 失 and 學.


hầm hố

Nói về độ hầm hố thì giai phố phải đặt lên trước hết.

The tough-look of city boys is second to none.


nghèo hèn

[ŋɛw˨˩ hɛn˨˩]

[ŋɛw˦˩ hɛŋ˦˩]

[ŋɛw˨˩ hɛŋ˨˩]

poor and of a low position in society; humble; impoverished


trong vắt

[t͡ɕawŋ͡m˧˧ vat̚˧˦]

[ʈawŋ͡m˧˧ vak̚˦˧˥]

[ʈɔŋ˧˧ vak̚˦˧˥]

[ʈawŋ͡m˧˧ vak̚˦˥]

[ʈawŋ͡m˧˧ jak̚˦˥]


truyền cảm

[ʈwiəŋ˦˩ kaːm˧˨]

[ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ kaːm˨˩˦]


láng mướt

[laːŋ˧˦ mɨət̚˧˦]

[laːŋ˦˧˥ mɨək̚˦˧˥]

[laːŋ˦˥ mɨək̚˦˥]


thanh tao

[tʰajŋ̟˧˧ taːw˧˧]

[tʰɛɲ˧˧ taːw˧˧]

refined; mannered; noble; elevated; exalted


cao ngất

[kaːw˧˧ ŋət̚˧˦]

[kaːw˧˧ ŋək̚˦˧˥]

[kaːw˧˧ ŋək̚˦˥]

trần nhà cao ngất

núi cao ngất

very tall; dizzyingly high; towering; sky-high; lofty


tây phương

[təj˧˧ fɨəŋ˧˧]

[təj˧˧ fɨəŋ˧˧]

[təj˧˧ fɨəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 西方, composed of 西 and 方.

văn minh Tây phương

người Tây phương

Tây phương hoá

Tây phương cực lạc


vô loại

[vow˧˧ l⁽ʷ⁾aːj˨˩˨]

[jow˧˧ l⁽ʷ⁾aːj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 無類, composed of 無 and 類, with contamination from vô lại. Doublet of vô loài.

(literary, uncommon) good-for-nothing; worthless; valueless; trivial; wicked


có hạn

[kɔ˧˦ haːn˧˨ʔ]

[kɔ˨˩˦ haːŋ˨˩ʔ]

[kɔ˦˥ haːŋ˨˩˨]

Số lượng bản sao có hạn.

Lòng kiên nhẫn của tôi cũng có hạn chứ.


sáng chói

[saːŋ˧˦ t͡ɕɔj˧˦]

[ʂaːŋ˦˧˥ t͡ɕɔj˨˩˦]

[saːŋ˦˧˥ t͡ɕɔj˨˩˦]

[ʂaːŋ˦˥ cɔj˦˥]

[saːŋ˦˥ cɔj˦˥]

một ngôi sao sáng chói

một họa sĩ tài hoa sáng chói

dazzlingly bright; brilliant; sparkling; stunning


xanh tươi

[sajŋ̟˧˧ tɨəj˧˧]

[sɛɲ˧˧ tɨj˧˧]


tiêu tan

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 消散 (SV: tiêu tán, tiêu tản).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tiêu tán, tiêu tản</i>


dạn dĩ

[zaːn˧˨ʔ zi˦ˀ˥]

[jaːŋ˨˩ʔ jɪj˧˨]

[jaːŋ˨˩˨ jɪj˨˩˦]

hardy; tough and self-confident; aggressive


líu

lưỡi nó líu hết cả lại


xuề xòa

[s⁽ʷ⁾ej˨˩ s⁽ʷ⁾aː˨˩]


nao nức

[naːw˧˧ nɨk̚˧˦]

[naːw˧˧ nɨk̚˦˧˥]

[naːw˧˧ nɨk̚˦˥]

eager; excited; agitated; stirring; bustling


xuề xoà

[s⁽ʷ⁾ej˨˩ s⁽ʷ⁾aː˨˩]


đỏ rực

[ʔɗɔ˧˩ zɨk̚˧˨ʔ]

[ʔɗɔ˧˨ ʐɨk̚˨˩ʔ]

[ʔɗɔ˨˩˦ ɹɨk̚˨˩˨]


náo nức

[naːw˧˦ nɨk̚˧˦]

[naːw˨˩˦ nɨk̚˦˧˥]

[naːw˦˥ nɨk̚˦˥]

náo nức đi xem hội chùa Hương

to be in an eager bustle going for a pilgrimage to the Perfume Pagoda

cả nước náo nức vì tin chiến thắng

the whole country was excited by the news of victory


líu lo

[liw˨˩˦ lɔ˧˧]

tiếng chim hót líu lo

tiếng nói líu lo của một đứa bé

(of babies) prattling; lispy; speaking indistinctly


dầy đặc

[zəj˨˩ ʔɗak̚˧˨ʔ]

[jəj˦˩ ʔɗak̚˨˩ʔ]

[jəj˨˩ ʔɗak̚˨˩˨]


oai nghiêm

[ʔwaːj˧˧ ŋiəm˧˧]

[ʔwaːj˧˧ ŋiəm˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 威嚴 (SV: uy nghiêm).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">uy nghiêm</i>

vi-etym-sino

Bức tượng Phật trông rất đỗi oai nghiêm, ai đi ngang qua cũng phải cúi đầu.

The Buddhist statue looks so utterly majestic that anyone who passes would feel obliged to bow.


uy nghiêm

[ʔwi˧˧ ŋiəm˧˧]

[ʔwɪj˧˧ ŋiəm˧˧]

Sino-Vietnamese word from 威嚴, composed of 威 and 嚴. Doublet of oai nghiêm.


vẩn vơ

[vən˧˩ vəː˧˧]

[vəŋ˧˨ vəː˧˧]

[vəŋ˨˩˦ vəː˧˧]

[jəŋ˨˩˦ jəː˧˧]

undefined; vague; faint; as if in a dream; lounging; loafing around


hiên ngang

[hiən˧˧ ŋaːŋ˧˧]

[hiəŋ˧˧ ŋaːŋ˧˧]

[hiəŋ˧˧ ŋaːŋ˧˧]

Chúng ta thành một đoàn người hiên ngang

1966, Nguyễn Đức Quang (lyrics and music), “Việt Nam Quê Hương Ngạo Nghễ”:


thênh thang

[tʰəjŋ̟˧˧ tʰaːŋ˧˧]

[tʰen˧˧ tʰaːŋ˧˧]

[tʰəːn˧˧ tʰaːŋ˧˧]


rộng thênh thang

[zəwŋ͡m˧˨ʔ tʰəjŋ̟˧˧ tʰaːŋ˧˧]

[ʐəwŋ͡m˨˩ʔ tʰen˧˧ tʰaːŋ˧˧]

[ɹəwŋ͡m˨˩˨ tʰəːn˧˧ tʰaːŋ˧˧]


thênh

head

声, 聲, 青, 清, 𪤲, 󱯻, 𱑠

vi-adj

声, 聲, 青, 清, 𪤲, 󱯻, 𱑠

声 (CJK)
聲 (CJK)
青 (CJK)
清 (CJK)
𪤲 (CJK)
𱑠 (CJK)

(rarely used in isolation) vast; spacious


gấp đôi

[ɣəp̚˧˦ ʔɗoj˧˧]

[ɣəp̚˦˧˥ ʔɗoj˧˧]

[ɣəp̚˦˥ ʔɗoj˧˧]

thuốc tẩy mới mạnh gấp đôi để diệt mầm bệnh

the new bleach with double strength for killing germs

Bà ta chi tiêu gấp đôi những gì mà bà ta kiếm được.


chuyển mạch

[t͡ɕwiən˧˩ majk̟̚˧˨ʔ]

[t͡ɕwiəŋ˧˨ mat̚˨˩ʔ]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦ mat̚˨˩˨]

(electronics) related to circuit switching

(by extension) transitionary; transitory


mênh mang

[məjŋ̟˧˧ maːŋ˧˧]

[məːn˧˧ maːŋ˧˧]

vast and obscure; immense; infinite; endless


mênh

(only in compounds) vast; immense; infinite; endless


già nua

[zaː˨˩ nuə˧˧]

[jaː˦˩ nuə˧˧]

[jaː˨˩ nuə˧˧]


có tuổi

[kɔ˧˦ tuəj˧˩]

[kɔ˨˩˦ tuj˧˨]

[kɔ˦˥ tuj˨˩˦]

(of a person, polite) advanced in years; aged; elderly; old


bạc phơ

[ʔɓaːk̚˧˨ʔ fəː˧˧]

[ʔɓaːk̚˨˩ʔ fəː˧˧]

[ʔɓaːk̚˨˩˨ fəː˧˧]

ông cụ tóc bạc phơ

all white; snowy; grey-headed; grey-haired; hoary


nồng nặc

[nəwŋ͡m˨˩ nak̚˧˨ʔ]

[nəwŋ͡m˦˩ nak̚˨˩ʔ]

[nəwŋ͡m˨˩ nak̚˨˩˨]

mùi hôi nồng nặc

(of smells) very strong and pungent; reeking of


thình

(of a sound) loud and as if a heavy object fell down on the ground; with a thud


khác phái

[kʰaːk̚˦˧˥ faːj˨˩˦]

[xaːk̚˦˧˥ faːj˨˩˦]

[kʰaːk̚˦˥ faːj˦˥]

người mặc quần áo của người khác phái

kẻ khác phái


kinh khiếp

[kïŋ˧˧ xiəp̚˧˦]

[kɨn˧˧ kʰiəp̚˦˧˥]

[kɨn˧˧ xiəp̚˦˧˥]

[kɨn˧˧ kʰip̚˦˥]


lít nhít

[lit̚˧˦ ɲit̚˧˦]

[lit̚˦˧˥ ɲit̚˦˧˥]

[lɨt̚˦˥ ɲɨt̚˦˥]


nhao

head

nhao (diminutive reduplication nhao nhao)


dậm doạ

[zəm˧˨ʔ zwaː˧˨ʔ]

[jəm˨˩ʔ jwaː˨˩ʔ]

[jəm˨˩˨ j⁽ʷ⁾aː˨˩˨]


chậm chân

[t͡ɕəm˧˨ʔ t͡ɕən˧˧]

[t͡ɕəm˨˩ʔ t͡ɕəŋ˧˧]

[cəm˨˩˨ cəŋ˧˧]


doạ dẫm

[zwaː˧˨ʔ zəm˦ˀ˥]

[jwaː˨˩ʔ jəm˧˨]

[j⁽ʷ⁾aː˨˩˨ jəm˨˩˦]

lời doạ dẫm

Thủ đoạn doạ dẫm


vừa phải

[vɨə˨˩ faːj˧˩]

[vɨə˦˩ faːj˧˨]

[vɨə˨˩ faːj˨˩˦]

[jɨə˨˩ faːj˨˩˦]

Mì cay vừa phải thôi ạ.

I would like my noodles medium spicy please.

(of an action) morally right; appropriate


nhấp nhổm

[ɲəp̚˧˦ ɲom˧˩]

[ɲəp̚˦˧˥ ɲom˧˨]

[ɲəp̚˦˥ ɲom˨˩˦]

vừa đến đã nhấp nhổm định về

to be anxious to go back though one has just come

worried (esp. while sitting down); anxious; uneasy; being on tenterhooks; being on pins and needles


già yếu

[zaː˨˩ ʔiəw˧˦]

[jaː˦˩ ʔiw˨˩˦]

[jaː˨˩ ʔiw˦˥]

old and weak; senile; senescent; decrepit and feeble


tả chân

[taː˧˩ t͡ɕən˧˧]

[taː˧˨ t͡ɕəŋ˧˧]

[taː˨˩˦ cəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 寫真, composed of 寫 and 真.

vi-etym-sino

nhà văn tả chân


khả dụng

[xaː˧˩ zʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[kʰaː˧˨ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[xaː˧˨ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[kʰaː˨˩˦ jʊwŋ͡m˨˩˨]

[xaː˨˩˦ jʊwŋ͡m˨˩˨]

usable (capable of being used); available


vừa sức

[vɨə˨˩ sɨk̚˧˦]

[vɨə˦˩ ʂɨk̚˦˧˥]

[vɨə˦˩ sɨk̚˦˧˥]

[vɨə˨˩ ʂɨk̚˦˥]

[jɨə˨˩ sɨk̚˦˥]

not too demanding; within one's abilities


hững hờ

[hɨŋ˦ˀ˥ həː˨˩]

[hɨŋ˧˨ həː˦˩]

[hɨŋ˨˩˦ həː˨˩]


xa vắng

[saː˧˧ vaŋ˧˦]

[saː˧˧ vaŋ˦˧˥]

[saː˧˧ vaŋ˦˥]

[saː˧˧ jaŋ˦˥]


láu

shrewd; cunning; artful; (of a child) smart; clever


nắng chói

[naŋ˧˦ t͡ɕɔj˧˦]

[naŋ˦˧˥ t͡ɕɔj˨˩˦]

[naŋ˦˥ cɔj˦˥]


láu lỉnh

[law˧˦ lïŋ˧˩]


khôn lanh

[kʰoŋ˧˧ lɛɲ˧˧]

[xoŋ˧˧ lɛɲ˧˧]


bịp bợm

[ʔɓip̚˧˨ʔ ʔɓəːm˧˨ʔ]

[ʔɓip̚˨˩ʔ ʔɓəːm˨˩ʔ]

[ʔɓip̚˨˩˨ ʔɓəːm˨˩˨]

con người bịp bợm

thủ đoạn bịp bợm

dishonest; tricky; swindling; knavish; roguish; cheating; engaging in foul play


chưng diện

[t͡ɕɨŋ˧˧ ziən˧˨ʔ]

[t͡ɕɨŋ˧˧ jiəŋ˨˩ʔ]

[cɨŋ˧˧ jiəŋ˨˩˨]

ăn mặc chưng diện

nhà cửa chưng diện


tần tảo

[təŋ˦˩ taːw˧˨]

[təŋ˨˩ taːw˨˩˦]

diligent and parsimonious; economical; thrifty; saving up


tảo tần

[taːw˧˨ təŋ˦˩]

[taːw˨˩˦ təŋ˨˩]

Ông ta sống rất phong lưu nhờ có bà vợ biết buôn bán, tảo tần.

He lived a very affluent life thanks to his wife who knew how to do business and be thrifty.


lâng lâng

head

凌凌, 󱈦󱈦, 㖫㖫, 淩淩

lâng lâng • (凌凌, 󱈦󱈦, 㖫㖫, 淩淩)

vi-adj

凌凌, 󱈦󱈦, 㖫㖫, 淩淩

lâng lâng • (凌凌, 󱈦󱈦, 㖫㖫, 淩淩)

[ləŋ˧˧ ləŋ˧˧]

[ləŋ˧˧ ləŋ˧˧]

[ləŋ˧˧ ləŋ˧˧]


bản vị

[ʔɓaːn˧˩ vi˧˨ʔ]

[ʔɓaːŋ˧˨ vɪj˨˩ʔ]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ vɪj˨˩˨]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ jɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 本位, composed of 本 and 位.


lưỡng tính

[lɨəŋ˦ˀ˥ tïŋ˧˦]

[lɨəŋ˧˨ tɨn˦˧˥]

[lɨəŋ˨˩˦ tɨn˦˥]

Sino-Vietnamese word from 兩性, composed of 兩 and 性.


hào hùng

[haːw˨˩ hʊwŋ͡m˨˩]

[haːw˦˩ hʊwŋ͡m˦˩]

[haːw˨˩ hʊwŋ͡m˨˩]


cận huyết

[kən˧˨ʔ hwiət̚˧˦]

[kəŋ˨˩ʔ hwiək̚˦˧˥]

[kəŋ˨˩˨ wiək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 近 (“close”) and 血 (“blood”).


lỗi lạc

[loj˦ˀ˥ laːk̚˧˨ʔ]

[loj˨˩˦ laːk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 磊落, composed of 磊 and 落.

Ngô Viết Thụ không những là một kiến trúc sư lỗi lạc, mà còn là một hoạ sĩ xuất sắc.
Ngô Viết Thụ was not only a brilliant architect, but also an excellent painter.

outstanding; eminent; distinguished; brilliant


sành sỏi

[sajŋ̟˨˩ sɔj˧˩]

[ʂɛɲ˦˩ ʂɔj˧˨]

[sɛɲ˦˩ sɔj˧˨]

[ʂan˨˩ ʂɔj˨˩˦]

Ông cũng là một nghệ sĩ sành sỏi các nhạc cụ dân tộc như đàn nguyệt, đàn tranh, và sáo.

He was also a well-versed specialist in ethnic instruments like the moon lute, the zither, and the bamboo flute.


đê-zoóc-xi-ri-bô-nu-clê-ích

Alternative spelling of đêôxiribônuclêic.


clo-hi-đrích

Alternative spelling of clohiđric (“hydrochloric”)


kì dị

[kɪj˦˩ jɪj˨˩ʔ]

[kɪj˨˩ jɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 奇異, composed of 奇 and 異.

Các tảng đá vôi trong hang động tại chùa Hương Tích bị nước xói mòn tạo thành những hình thù kỳ dị.

The limestone rocks in the cave at the Huong Tich Temple have been eroded by water into bizarre formations.

‘Theo lệ thường[,] […] sự việc càng kì dị thì lại càng ít bí ẩn.[…]

1892 [1891], “The Red-Headed League”, in The Adventures of Sherlock Holmes; Vietnamese translation from “Hội tóc đỏ”, in Lê Quang Toản, transl., Những cuộc phiêu lưu của Sherlock Holmes (Sherlock Holmes toàn tập), volume 1, 2015:


tuyệt sắc

[twiək̚˨˩ʔ ʂak̚˦˧˥]

[twiək̚˨˩ʔ sak̚˦˧˥]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ ʂak̚˦˥]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ sak̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 絕色, composed of 絕 and 色.

(especially of women) of a perfect beauty; of nonpareil beauty; incredibly beautiful


lương thiện

[lɨəŋ˧˧ tʰiən˧˨ʔ]

[lɨəŋ˧˧ tʰiəŋ˨˩ʔ]

[lɨəŋ˧˧ tʰiəŋ˨˩˨]


giòn tan

[jɔŋ˦˩ taːŋ˧˧]

[jɔŋ˨˩ taːŋ˧˧]

bánh quế giòn tan

Đám thanh niên đùa nhau cười giòn tan.

The romping youths laughed in clanging peals.


lòng đào

[lawŋ͡m˨˩ ʔɗaːw˨˩]

[lawŋ͡m˦˩ ʔɗaːw˦˩]

[lɔŋ˦˩ ʔɗaːw˦˩]

[lawŋ͡m˨˩ ʔɗaːw˨˩]

(very rare in actual usage) of the peach color

trứng luộc lòng đào


vô pháp vô thiên

[vo˧˧ faːp̚˧˦ vo˧˧ tʰiən˧˧]

[vow˧˧ faːp̚˦˧˥ vow˧˧ tʰiəŋ˧˧]

[vow˧˧ faːp̚˦˥ vow˧˧ tʰiəŋ˧˧]

[jow˧˧ faːp̚˦˥ jow˧˧ tʰiəŋ˧˧]


khỏe re

Traditional tone placement spelling of khoẻ re.


khoẻ re

[xwɛ˧˩ zɛ˧˧]

[kʰwɛ˧˨ ʐɛ˧˧]

[xwɛ˧˨ ʐɛ˧˧]

[kʰwɛ˨˩˦ ɹɛ˧˧]

[xwɛ˨˩˦ ɹɛ˧˧]

Tuần sau nghỉ lễ ba ngày liên tùng tục, lâu rồi mới được vậy cứ gọi là khoẻ re.

Next week, I'll have three straight days of holidays, life is not this easy often man.

(colloquial) free from burdens or duties


chán òm

[t͡ɕaːn˧˦ ʔɔm˨˩]

[t͡ɕaːŋ˦˧˥ ʔɔm˦˩]

[caːŋ˦˥ ʔɔm˨˩]


đắc thắng

[ʔɗak̚˧˦ tʰaŋ˧˦]

[ʔɗak̚˦˧˥ tʰaŋ˦˧˥]

[ʔɗak̚˦˥ tʰaŋ˦˥]

vẻ mặt đắc thắng

Cái vẻ đắc thắng của nó trông mà gai mắt.

His gleeful demeanor after the victory is naught but poison to my eyes.

(derogatory) gleeful about one's victory or triumph


thoáng qua

[tʰwaːŋ˧˦ kwaː˧˧]

[tʰwaːŋ˦˧˥ kwaː˧˧]

[tʰ⁽ʷ⁾aːŋ˦˥ waː˧˧]

thoáng (“to pass quickly”) + qua (“through, by”).

com

cảm tình thoáng qua


đồng trinh

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ t͡ɕïŋ˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ ʈɨn˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʈɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 童貞, composed of 童 (“child”) and 貞 (“chaste”).

vi-etym-sino

Đức Mẹ Đồng Trinh (Ma-ri-a)

(of a woman, chiefly Christianity, of Mary) virgin


cao siêu

Cha thầy pháp nghe thì cao siêu đó, nhưng cuối cùng vẫn là bịp.

That magican's words might sound like he's on to something, but in the end, a fraud is just a fraud.

(colloquial, derogatory, of words) "deep"-sounding; profound


lạc loài

[laːk̚˨˩˨ l⁽ʷ⁾aːj˨˩]

lạc (“to be lost”) + loài (“kind”), literally “to be lost and separated from your own kind”.

com

(of a person or their life) completely lonesome and with nobody to rely on


vô giáo dục

[vo˧˧ zaːw˧˦ zʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[vow˧˧ jaːw˨˩˦ jʊwk͡p̚˨˩ʔ]


nhấp nhô

[ɲəp̚˧˦ ɲo˧˧]

[ɲəp̚˦˧˥ ɲow˧˧]

[ɲəp̚˦˥ ɲow˧˧]

㳥洊𲈫波𣱿濡
隻船炮影𣵰(⿰氵穌)拉掠

18th century, Nguyễn Gia Thiều (阮嘉韶) (1741-1798), Cung oán ngâm khúc (宮怨吟曲), Phú Văn đường tàng (富文堂藏), printed in 1866 edition:

Waves at the estuary wobbling up and down,
[Causing] An illusory ship to wobble as it hit [by the waves].

Sóng cồn cửa bể nhấp nhô,
Chiếc thuyền bào ảnh lần xô rập rình/rềnh.


cầm tay

túi xách cầm tay

thiết bị cầm tay


hư ảo

[hɨ˧˧ ʔaːw˧˩]

[hɨ˧˧ ʔaːw˧˨]

[hɨ˧˧ ʔaːw˨˩˦]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 虛幻 (SV: hư huyễn).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hư huyễn</i>


dị tính

[zi˧˨ʔ tïŋ˧˦]

[jɪj˨˩ʔ tɨn˦˧˥]

[jɪj˨˩˨ tɨn˦˥]


hoàng kim

thời kì hoàng kim


khó xử

[kʰɔ˨˩˦ sɨ˧˨]

[xɔ˨˩˦ sɨ˧˨]

[kʰɔ˦˥ sɨ˨˩˦]

[xɔ˦˥ sɨ˨˩˦]

tình huống khó xử

between a rock and a hard place
between a rock and a hard place

difficult to deal with; between a rock and a hard place


mệt nách

[met̚˨˩ʔ nat̚˦˧˥]

[məːt̚˨˩˨ nat̚˦˥]

Mệt nách quá, im giùm cái.

What a hassle, [I don't give a damn,] just shut the hell up.

Nghe thôi mà thấy mệt nách rồi.

Just from listening, that thing reeks of nothing but a hassle.

(colloquial, can be offensive) tiresome; bothersome


cực tím

[kɨk̚˧˨ʔ tim˧˦]

[kɨk̚˨˩ʔ tim˦˧˥]

[kɨk̚˨˩˨ tim˦˥]


hào nhoáng

[haːw˨˩ ɲwaːŋ˧˦]

[haːw˦˩ ɲwaːŋ˦˧˥]

[haːw˨˩ ɲwaːŋ˦˥]

hào (“great, extraordinary”) + nhoáng (“flared up”).

af

Nước sơn hào nhoáng, nhưng gỗ không tốt

The paint is flashy but the wood is not good.

outwardly beautiful but in a showy manner; gaudy; flashy; meretricious


cực tím sâu

[kɨk̚˧˨ʔ tim˧˦ səw˧˧]

[kɨk̚˨˩ʔ tim˦˧˥ ʂəw˧˧]

[kɨk̚˨˩ʔ tim˦˧˥ səw˧˧]

[kɨk̚˨˩˨ tim˦˥ ʂəw˧˧]

[kɨk̚˨˩˨ tim˦˥ səw˧˧]


khánh kiệt

[xajŋ̟˧˦ kiət̚˧˨ʔ]

[kʰɛɲ˦˧˥ kiək̚˨˩ʔ]

[xɛɲ˦˧˥ kiək̚˨˩ʔ]

[kʰan˦˥ kiək̚˨˩˨]

khánh kiệt tài nguyên

(of wealth and resource, literary) exhausted


hậu nghiệm

[həw˧˨ʔ ŋiəm˧˨ʔ]

[həw˨˩ʔ ŋiəm˨˩ʔ]

[həw˨˩˨ ŋim˨˩˨]


tiên nghiệm

[tiən˧˧ ŋiəm˧˨ʔ]

[tiəŋ˧˧ ŋiəm˨˩ʔ]

[tiəŋ˧˧ ŋim˨˩˨]


điềm đạm

[ʔɗiəm˨˩ ʔɗaːm˧˨ʔ]

[ʔɗiəm˦˩ ʔɗaːm˨˩ʔ]

[ʔɗim˨˩ ʔɗaːm˨˩˨]


bức bách

[ʔɓɨk̚˧˦ ʔɓajk̟̚˧˦]

[ʔɓɨk̚˦˧˥ ʔɓat̚˦˧˥]

[ʔɓɨk̚˦˥ ʔɓat̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 逼迫, composed of 逼 (“to force”) and 迫 (“to force”).


vi-xin

[vɪj˧˧ sɨn˧˧]

[jɪj˧˧ sɨn˧˧]

Chúng đến bằng xe du lịch loại nhỏ và xe con, trên xe chở từ 2 đến 4 người. Sĩ quan cố vấn Mỹ đề[u] mặc đồ xivin. Khi ăn chơi xong đến khuya có nhiêu tên lên xe về, một số lại nghỉ đến sáng hôm sau mới về.

They travelled here in small-sized automobiles and cars that could each hold from 2 to 4 people. The American advisors all wore civil clothes. After the fest, at night, many would get on the vehicles and go home, while some stayed 'til sunrise the day after.


xi-vin

[sɪj˧˧ vɨn˧˧]

[sɪj˧˧ jɨn˧˧]


nhiệt thành

[ɲiət̚˧˨ʔ tʰajŋ̟˨˩]

[ɲiək̚˨˩ʔ tʰɛɲ˦˩]

[ɲiək̚˨˩˨ tʰan˨˩]


nghìn thu

[ŋin˨˩ tʰu˧˧]

[ŋin˦˩ tʰʊw˧˧]

[ŋɨn˨˩ tʰʊw˧˧]

From nghìn + thu, calque of Chinese 千秋 (thiên thu).

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">thiên thu</i>


bất thành văn

[ʔɓət̚˧˦ tʰajŋ̟˨˩ van˧˧]

[ʔɓək̚˦˧˥ tʰɛɲ˦˩ vaŋ˧˧]

[ʔɓək̚˦˥ tʰan˨˩ vaŋ˧˧]

[ʔɓək̚˦˥ tʰan˨˩ jaŋ˧˧]

luật bất thành văn


tằn tiện

[taŋ˦˩ tiəŋ˨˩ʔ]

[taŋ˨˩ tiəŋ˨˩˨]

sống tằn tiện qua ngày


loà

沛浪𪱆𤈛畑𤍶
𤑟𤉜𡎦妬拯𱺵束生

Was it just the sun or the lamplight that blinded me,
Or is it really Thúc who is sitting there?

Phải rằng nắng quáng đèn loà,
Rõ ràng ngồi đó, chẳng là Thúc sinh?

(of eyes) unable to see after experiencing extreme brightness


chạy bằng cơm

[t͡ɕaj˧˨ʔ ʔɓaŋ˨˩ kəːm˧˧]

[t͡ɕaj˨˩ʔ ʔɓaŋ˦˩ kəːm˧˧]

[ca(ː)j˨˩˨ ʔɓaŋ˨˩ kəːm˧˧]

(slang, humorous) Powered by manpower and fueled by rice, like manpowered.


ưu sinh

[ʔiw˧˧ sïŋ˧˧]

[ʔɨw˧˧ ʂɨn˧˧]

[ʔɨw˧˧ sɨn˧˧]

[ʔɨw˧˧ ʂɨn˧˧]

[ʔɨw˧˧ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 優生, composed of 優 (“superior”) and 生 (“life”).


gượng gạo

[ɣɨəŋ˧˨ʔ ɣaːw˧˨ʔ]

[ɣɨəŋ˨˩ʔ ɣaːw˨˩ʔ]

[ɣɨəŋ˨˩˨ ɣaːw˨˩˨]


táo bạo

[taːw˧˦ ʔɓaːw˧˨ʔ]

[taːw˨˩˦ ʔɓaːw˨˩ʔ]

[taːw˦˥ ʔɓaːw˨˩˨]

hành động táo bạo


mãn ý

[maːn˦ˀ˥ ʔi˧˦]

[maːŋ˧˨ ʔɪj˨˩˦]

[maːŋ˨˩˦ ʔɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 滿意, composed of 滿 (“satisfy”) and 意 (“wish”).

Ở nhà hát ra về mọi người đều mãn ý.

Going home from the theatre, everyone was all satisfied.


tao phùng

[taːw˧˧ fʊwŋ͡m˨˩]

[taːw˧˧ fʊwŋ͡m˦˩]

[taːw˧˧ fʊwŋ͡m˨˩]

Sino-Vietnamese word from 遭逢, composed of 遭 (“to encounter”) and 逢 (“to meet”).

...tiếc cho tạo hóa khéo vô tình, ngàn năm một hội tao phùng, phận thủy có, phận chung sao chẳng có?

"It is regretful that the Creator is heartless; one moment of encounter in a thousand years; destined to meet, why not destined to be together?


bạch tạng

[ʔɓajk̟̚˧˨ʔ taːŋ˧˨ʔ]

[ʔɓat̚˨˩ʔ taːŋ˨˩ʔ]

[ʔɓat̚˨˩˨ taːŋ˨˩˨]


quá trớn

[kwaː˧˦ t͡ɕəːn˧˦]

[kwaː˨˩˦ ʈəːŋ˦˧˥]

[waː˦˥ ʈəːŋ˦˥]

quá (“excessively”) + trớn (“momentum”).


chính hiệu

[t͡ɕïŋ˧˦ hiəw˧˨ʔ]

[t͡ɕɨn˦˧˥ hiw˨˩ʔ]

Sino-Vietnamese word from 正號, composed of 正 (“genuine, true”) and 號 (“name; store, shop”).

người Hà Nội chính hiệu

hàng chính hiệu

(of origin, sometimes humorous or self-deprecatory) authentic; real; true


tự chế

[tɨ˧˨ʔ t͡ɕe˧˦]

[tɨ˨˩ʔ t͡ɕej˨˩˦]

[tɨ˨˩˨ cej˦˥]

Sino-Vietnamese word from 自制, composed of 自 (“self”) and 制 (“create, make”).

Một chiếc đèn pin tự chế.


Do-thái

Thư gửi tín hữu Do-thái

1919, Vladimir Lenin, “О погромной травле евреев”, English translation from Lenin's Collected Works - 4th English Edition, volume 29, 1972, pages 252-253; Vietnamese translation from V. I. Lê-nin Toàn Tập, volume 38, 2005, pages 290-291
Nhục nhã thay cho chế độ Nga hoàng xấu xa đã hành hạ và tàn sát người Do-thái. Nhục nhã thay cho những kẻ gieo rắc sự hằn thù đối với người Do-thái, những kẻ gieo rắc sự hằn thù đối với các dân tộc khác.
Shame on accursed tsarism which tortured and persecuted the Jews. Shame on those who foment hatred towards the Jews, who foment hatred towards other nations.

(obsolete or Catholicism) Alternative spelling of Do Thái (“Jewish”)


Hê-bơ-rơ

French hébreu (adjective), Hébreu (noun). As with other French words with a mute h, the h is "unmuted", making this also a partial orthographic borrowing from French.

(Protestantism) Alternative form of Hê-brơ (“Hebrew”)


tệ hại

[te˧˨ʔ haːj˧˨ʔ]


sáng nắng chiều mưa

[saːŋ˧˦ naŋ˧˦ t͡ɕiəw˨˩ mɨə˧˧]

[ʂaːŋ˦˧˥ naŋ˦˧˥ t͡ɕiw˦˩ mɨə˧˧]

[saːŋ˦˧˥ naŋ˦˧˥ t͡ɕiw˦˩ mɨə˧˧]

[ʂaːŋ˦˥ naŋ˦˥ ciw˨˩ mɨə˧˧]

[saːŋ˦˥ naŋ˦˥ ciw˨˩ mɨə˧˧]

Literally, “in the morning sunny, in the afternoon rain”.

lit

Ngay với chính bản thân ta cũng có lúc "sáng nắng chiều mưa" mà chính ta còn không hiểu nổi, thì làm sao hoàn cảnh có thể làm vừa lòng ta mãi được.

2010, Minh Niệm, “Khổ đau”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

Even with ourselves we often have moments we "blow hot and cold" and cannot understand even ourselves; so how could we expect our situation to always be as desired?


thường tình

[tʰɨəŋ˨˩ tïŋ˨˩]

[tʰɨəŋ˦˩ tɨn˦˩]

[tʰɨəŋ˨˩ tɨn˨˩]

[…] nên việc phản ứng lại cũng là lẽ thường tình.

[…] and reacting against it is therefore quite normal.


tinh tường

[tïŋ˧˧ tɨəŋ˨˩]

[tɨn˧˧ tɨəŋ˦˩]

[tɨn˧˧ tɨəŋ˨˩]

Đồng thời, ta cần có một khả năng quan sát thật tinh tường về những thói quen mà ta đã tạo dựng từ trong quá khứ đến nay.

Furthermore, we need the ability to really clearly observe the habits we have been creating.


quỷ quyệt

[wɪj˨˩˦ wiək̚˨˩˨]


chan chứa

[t͡ɕaːn˧˧ t͡ɕɨə˧˦]

[t͡ɕaːŋ˧˧ t͡ɕɨə˨˩˦]

[caːŋ˧˧ cɨə˦˥]

[…] một gia đình chan chứa tình thương giúp ta có điểm tựa vững chắc,[…]

2010, Minh Niệm, “Hạnh phúc”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

[…] a family suffusing with love that gives us stability, […]


nghiện ngập

[ŋiən˧˨ʔ ŋəp̚˧˨ʔ]

[ŋiəŋ˨˩ʔ ŋəp̚˨˩ʔ]

[ŋiəŋ˨˩˨ ŋəp̚˨˩˨]

Mà cảm xúc thì chỉ có nghiện ngập chứ có bao giờ đủ!

But emotions are all but addictive; they are never enough!


mầu nhiệm

[məw˨˩ ɲiəm˧˨ʔ]

[məw˦˩ ɲiəm˨˩ʔ]

[məw˨˩ ɲim˨˩˨]

[…] nhưng lúc nào cũng có thể mỉm cười và tiếp xúc sâu sắc với những giá trị mầu nhiệm trong thực tại,[…]

[…] but who is always able to smile and have a deep connection with the magical values in the world, […]


giòn rụm

[jɔŋ˦˩ ʐum˨˩ʔ]

[jɔŋ˨˩ ɹʊm˨˩˨]


lu mờ

[lu˧˧ məː˨˩]

[lʊw˧˧ məː˦˩]

[lʊw˧˧ məː˨˩]

Có như thế ta mới không làm lu mờ nghĩa đẹp của tình thương.

2010, Minh Niệm, “Tình thương”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

Only then will we not let the beautiful meaning of caring fade.


nhỏ thó

[ɲɔ˧˩ tʰɔ˧˦]

[ɲɔ˧˨ tʰɔ˨˩˦]

[ɲɔ˨˩˦ tʰɔ˦˥]


láu cá

[law˨˩˦ kaː˨˩˦]


lịch đại

[lïk̟̚˧˨ʔ ʔɗaːj˧˨ʔ]

[lɨt̚˨˩ʔ ʔɗaːj˨˩ʔ]

[lɨt̚˨˩˨ ʔɗaːj˨˩˨]


ray rứt

[ʐaj˧˧ ʐɨk̚˦˧˥]

[ɹa(ː)j˧˧ ɹɨk̚˦˥]

Sau mỗi cơn giận, ta thường cảm thấy hối tiếc và ray rứt vì những phản ứng dại dột và thấp kém của mình.

2010, Minh Niệm, “Tức giận”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

After a bout of anger, we usually feel regret and brought down by guilt for our stupid and base reactions.


não ngắn

[naːw˦ˀ˥ ŋan˧˦]

[naːw˧˨ ŋaŋ˦˧˥]

[naːw˨˩˦ ŋaŋ˦˥]

Chồng suốt ngày chê tôi não ngắn


não to

[naːw˦ˀ˥ tɔ˧˧]

[naːw˧˨ tɔ˧˧]

[naːw˨˩˦ tɔ˧˧]

lời giải não to


hộc máu

[həwk͡p̚˨˩ʔ maw˨˩˦]


ghen tuông

[ɣɛn˧˧ tuəŋ˧˧]

[ɣɛŋ˧˧ tuəŋ˧˧]

[ɣɛŋ˧˧ tuəŋ˧˧]

Ghen tuông sẽ làm ta trở nên tầm thường và xấu xí hơn,[…]

2010, Minh Niệm, “Ghen tuông”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

Being jealous will turn us mediocre and uglier, […]


xanh ngọc

[sajŋ̟˧˧ ŋawk͡p̚˧˨ʔ]

[sɛɲ˧˧ ŋawk͡p̚˨˩ʔ]

turquoise, a shade halfway between blue and green


màu mè

(by extension, of words or manner) overly formal or flowery


biến tướng

[ʔɓiən˧˦ tɨəŋ˧˦]

[ʔɓiəŋ˦˧˥ tɨəŋ˦˧˥]

[ʔɓiəŋ˦˥ tɨəŋ˦˥]

in disguise, having changed its appearance but not its nature


xấu tính

[səw˧˦ tïŋ˧˦]

[səw˨˩˦ tɨn˦˧˥]

[səw˦˥ tɨn˦˥]

Sao mày xấu tính thế?


tức cười

[tɨk̚˧˦ kɨəj˨˩]

[tɨk̚˦˧˥ kɨj˦˩]

[tɨk̚˦˥ kɨj˨˩]


vô tướng

[vo˧˧ tɨəŋ˧˦]

[vow˧˧ tɨəŋ˦˧˥]

[vow˧˧ tɨəŋ˦˥]

[jow˧˧ tɨəŋ˦˥]

Nhưng tại non không chịu nhìn kỹ, nhìn bằng con mắt vô tướng để vượt qua cái hình hài cũ kỹ của nước.

2010, Minh Niệm, “Cô đơn”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

But the mountain refuses to look closely, to look with signless eyes to see beyond the old shape of the water.

(Buddhism) signless, ānimitta (not deceived by the temperary appearances of things and people)


liên đới

[liən˧˧ ʔɗəːj˧˦]

[liəŋ˧˧ ʔɗəːj˨˩˦]

[liəŋ˧˧ ʔɗəːj˦˥]

[…] nhưng không bao giờ được quên tính chất liên đới và không thể tách rời của chúng.

[…] but one should never forget they are by nature interconnected and inseparable.


nhuận tràng

[ɲwən˧˨ʔ t͡ɕaːŋ˨˩]

[ɲwəŋ˨˩ʔ ʈaːŋ˦˩]

[ɲwəŋ˨˩˨ ʈaːŋ˨˩]


can trường

[kaːn˧˧ t͡ɕɨəŋ˨˩]

[kaːŋ˧˧ ʈɨəŋ˦˩]

[kaːŋ˧˧ ʈɨəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 肝腸, composed of 肝 (“liver”) and 腸 (“intestines”).
Like đoạn trường, the diphthongized trường is currently most common reading here for the morpheme 腸, instead of the monophthongal tràng as in đại tràng or manh tràng.


trong xanh

[t͡ɕawŋ͡m˧˧ sajŋ̟˧˧]

[ʈawŋ͡m˧˧ sɛɲ˧˧]

[ʈɔŋ˧˧ sɛɲ˧˧]


tà dâm

[taː˨˩ zəm˧˧]

[taː˦˩ jəm˧˧]

[taː˨˩ jəm˧˧]

Ngoài ra, ta còn quyết tâm ngăn chặn không cho thói tà dâm tiếp tục gây ra đổ vỡ gia đình và xã hội.

2010, Minh Niệm, “Trao thân”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

We are furthermore determined to prevent licentiousness from continuing to cause families and society to fall apart.


nguệch ngoạc

[ŋwəjk̟̚˧˨ʔ ŋwaːk̚˧˨ʔ]

[ŋwet̚˨˩ʔ ŋwaːk̚˨˩ʔ]

[ŋwəːt̚˨˩˨ ŋwaːk̚˨˩˨]

(of handwriting and drawing strokes) sloppy; amateurish


cạn cợt

[kaːn˧˨ʔ kəːt̚˧˨ʔ]

[kaːŋ˨˩ʔ kəːk̚˨˩ʔ]

[kaːŋ˨˩˨ kəːk̚˨˩˨]

Thấy nước mà chẳng thấy nguồn, cũng như thấy trái mà chẳng thấy kẻ trồng cây thì đó là cái thấy rất cạn cợt, thiếu hiểu biết.

2010, Minh Niệm, “Tạ ơn”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

To see water but not its source, or to see a fruit but not the person who planted the tree, that is a very shallow view that lacks insight.


chan hòa

Traditional tone placement spelling of chan hoà.


Ma-đi-an

Con cái Ít-ra-en bắt phụ nữ Ma-đi-an và con cái chúng làm tù nhân; họ đã lấy mọi thú vật, mọi súc vật và mọi của cải chúng làm chiến lợi phẩm.

(Can we date this quote?), “Sách Dân Số 31 [The Book of Numbers 31]”, in Kinh Thánh [The Holy Bible]:

The Israelites captured Midianite women and children as prisoners; they took all their herds, flocks and property as spoils.

Dân Y-sơ-ra-ên bắt đàn bà và con nít Ma-đi-an dẫn theo, cướp hết thảy súc vật, bầy chiên và của cải họ, [...]

1925, “Dân-số Ký 31 [Numbers 31]”, in Kinh Thánh [The Holy Bible]:

The Israelites captured Midianite women and children, plundered all their herds, flocks and property, …


nhan nhản

[ɲaːn˧˧ ɲaːn˧˩]

[ɲaːŋ˧˧ ɲaːŋ˧˨]

[ɲaːŋ˧˧ ɲaːŋ˨˩˦]

Nhan nhản trên khắp các báo đài, người ta luôn đặc biệt quan tâm đến cách "yêu" như thế nào để cho đôi bên được thỏa mãn.

2010, Minh Niệm, “Nhàm chán”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

All over the media, people always have a special interest in how to "love" so as to satisfy both partners.


quân bình

[kwən˧˧ ʔɓïŋ˨˩]

[kwəŋ˧˧ ʔɓɨn˦˩]

[wəŋ˧˧ ʔɓɨn˨˩]

[…] nên ta ít có cơ hội nhìn lại mình để giữ tâm quân bình và trong sáng.

2010, Minh Niệm, “Kính trọng”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

[…] so we rarely have opportunities to look back at ourselves to keep our mind balanced and clear.


thao thức

[tʰaːw˧˧ tʰɨk̚˧˦]

[tʰaːw˧˧ tʰɨk̚˦˧˥]

[tʰaːw˧˧ tʰɨk̚˦˥]

Cái nghi vấn của thiền sinh luôn nằm trong sự thao thức, nhưng đầy tự do.

2010, Minh Niệm, “Nghi ngờ”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

The meditation student's doubts are steeped in restlessness, but full of freedom.

restless, unable to sleep due to mental turmoil


vô bổ

[vo˧˧ ʔɓo˧˩]

[vow˧˧ ʔɓow˨˩˦]

[jow˧˧ ʔɓow˨˩˦]

[…] hoặc để buộc thiền sinh phải ngưng ngay câu hỏi có tính lý thuyết vô bổ ấy.

[…] or to force the student of meditation to immediately stop asking such pointless theoretical questions.


khinh nhờn

[xïŋ˧˧ ɲəːn˨˩]

[kʰɨn˧˧ ɲəːŋ˦˩]

[xɨn˧˧ ɲəːŋ˦˩]

[kʰɨn˧˧ ɲəːŋ˨˩]

[xɨn˧˧ ɲəːŋ˨˩]


an vui

[ʔaːŋ˧˧ vuj˧˧]

[ʔaːŋ˧˧ vuj˧˧]

[ʔaːŋ˧˧ juj˧˧]

[…] có thể làm cho những người sống bên cạnh an vui và hạnh phúc mà không phải tốn kém tiền bạc hay công sức,[…]

2010, Minh Niệm, “Ái ngữ”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

[…] that can make the people close to us feel peaceful, joyful, and happy without spending any money or effort, […]


khinh lờn

[xïŋ˧˧ ləːn˨˩]

[kʰɨn˧˧ ləːŋ˦˩]

[xɨn˧˧ ləːŋ˦˩]

[kʰɨn˧˧ ləːŋ˨˩]

[xɨn˧˧ ləːŋ˨˩]

[…] hoặc sợ họ sẽ khinh lờn khi thấy ta có vẻ bằng lòng về họ.

[…] or afraid that they will be disrespectful when they notice that we seem satisfied with them.


diêm dúa

[jiəm˧˧ juə˨˩˦]

Rồi họ cứ ngang nhiên trễ hẹn, ăn mặc diêm dúa, phát ngôn trịch thượng,[…]

2010, Minh Niệm, “Nguyên tắc”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

And so they carelessly arrive late for appointments, dress gaudily, and speak condescendingly, […]


tầm bậy

[təm˨˩ ʔɓəj˧˨ʔ]

[təm˦˩ ʔɓəj˨˩ʔ]

[təm˨˩ ʔɓəj˨˩˨]

ăn nói tầm bậy

- Mua làm gì? Tiền đâu mà mua đồ tầm bậy như vậy?

1929, Hồ Biểu Chánh, chapter 6, in Khóc thầm:

"Why should I buy that? I have no money for such stupid stuff."


trịch thượng

[t͡ɕïk̟̚˧˨ʔ tʰɨəŋ˧˨ʔ]

[ʈɨt̚˨˩ʔ tʰɨəŋ˨˩ʔ]

[ʈɨt̚˨˩˨ tʰɨəŋ˨˩˨]


khiêm cung

[xiəm˧˧ kʊwŋ͡m˧˧]

[kʰiəm˧˧ kʊwŋ͡m˧˧]

[xiəm˧˧ kʊwŋ͡m˧˧]

[kʰim˧˧ kʊwŋ͡m˧˧]

[…] thiếu đi những đức tính quan trọng như bình tĩnh, nhẫn nại, khiêm cung, bao dung, lạc quan, uyển chuyển…thì làm sao ta đứng vững được?

2010, Minh Niệm, “Niềm tin”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

[…] lacking such important qualities as calm, patience, humility, tolerance, optimism, and flexibility, how can we remain firm?


khổ sai

[kʰow˧˨ ʂaːj˧˧]

[kʰow˨˩˦ ʂaːj˧˧]

án khổ sai


nhụt chí

[ɲut̚˧˨ʔ t͡ɕi˧˦]

[ɲʊk̚˨˩ʔ t͡ɕɪj˨˩˦]

[ɲʊk͡p̚˨˩˨ cɪj˦˥]


đỡ đầu

[ʔɗəː˦ˀ˥ ʔɗəw˨˩]

[ʔɗəː˧˨ ʔɗəw˦˩]

[ʔɗəː˨˩˦ ʔɗəw˨˩]

cha đỡ đầu

mẹ đỡ đầu

(Christianity) of a godparent; one who sponsors the baptism of a child

of one who provides counsel or mentorship, whether materially or spiritually


tận số

[tən˧˨ʔ so˧˦]

[təŋ˨˩ʔ ʂow˨˩˦]

[təŋ˨˩ʔ sow˨˩˦]

[təŋ˨˩˨ ʂow˦˥]

[təŋ˨˩˨ sow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tận số.wav

Blend of tận cùng (“edge; end”) + số (“fate”).

blend

Gặp tao là mày tận số rồi con ạ !

You're not gonna walk away alive seeing me face to face!

completely out of luck and doomed to demise


Pháp-Hoa

Sino-Vietnamese word from 法 (“France”) and 華 (“China”). Doublet of Pháp hoa which uses the exact same characters but with different meanings.

vi-etym-sino

Pháp Hoa tự điển

Có một lần tôi muốn dịch chữ langage, định dịch là “ngôn ngữ”, mà sợ nó trùng với ngôn ngữ là langue theo sự quen dùng của ta, tôi bèn tra Pháp-Hoa tự điển thử xem. Thì ra họ dịch là “ngôn ngữ”. Tôi nhận thấy họ có lý lắm: Có dùng “ngữ ngôn” mà dịch langue thì mới té chữ “ngôn ngữ” ra để mà dịch langage.

1995, Phan Khôi, Việt ngữ nghiên cứu [A Study of the Vietnamese Language]:

One time I wanted to translate the word langage, at first I went with ngôn ngữ, but I was afraid it would be confused with langue like how we were used to using it, so I looked it up in a Franco-Chinese dictionary. Turned out they did translate it as ngôn ngữ. I think they had a point: if langue translates to ngữ ngôn, it makes sense for langage to translates to ngôn ngữ.


Pháp Hoa

Alternative spelling of Pháp-Hoa (“Franco-Chinese”)


xốc nổi

Trong việc học tập và nghiên cứu, cô ấy có hơi xốc nổi.

2016, chapter 2, in Nguyễn Đức Vịnh, transl., Đừng nói chuyện với cô ấy, part I, NXB Phụ Nữ, translation of 别和她说话 by Yù Jǐn (Ngộ Cẩn):

In her studies and research, she is a bit impulsive.


ngấm ngầm

[ŋəm˧˦ ŋəm˨˩]

[ŋəm˦˧˥ ŋəm˦˩]

[ŋəm˦˥ ŋəm˨˩]

Kế đó, tôi bắt đầu liệt kê tên của từng loại thuốc ra, đồng thời ngấm ngầm quan sát phản ứng của ông ta.

Next, I started giving the names of each drug while covertly observing his reaction.

covert, in a way that does not externally show


đu càng

→ English: ducanger

[ʔɗu˧˧ kaːŋ˨˩]

[ʔɗʊw˧˧ kaːŋ˦˩]

[ʔɗʊw˧˧ kaːŋ˨˩]

đu (“to swing”) + càng (“‘shaft’ → ‘landing skid (of a helicopter)’”). Meaning literally, “to swing on a helicopter's landing skid”, this phrase invokes images of the Vietnam War — of those South Vietnamese soldiers and civilians who tried to evacuate during the Fall of Saigon by "swinging" on the "landing skids" of retreating American helicopters.

lit

(figurative, derogatory) of refugees who emigrated from Vietnam during and after the Vietnam War


ngáo đá

[ŋaːw˧˦ ʔɗaː˧˦]

[ŋaːw˨˩˦ ʔɗaː˨˩˦]

[ŋaːw˦˥ ʔɗaː˦˥]


sùng đạo

[sʊwŋ͡m˨˩ ʔɗaːw˧˨ʔ]

[ʂʊwŋ͡m˦˩ ʔɗaːw˨˩ʔ]

[sʊwŋ͡m˦˩ ʔɗaːw˨˩ʔ]

[ʂʊwŋ͡m˨˩ ʔɗaːw˨˩˨]

[sʊwŋ͡m˨˩ ʔɗaːw˨˩˨]


ê chề

[ʔe˧˧ t͡ɕe˨˩]

[ʔej˧˧ t͡ɕej˦˩]

風塵𠹾㐌𠵱痆

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)):

Nhục nhã, ê chề, kệ, rồi nó cũng quen đi,[…]

2001, Chu Lai, chapter 17, in Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học:

Disgrace, humiliation, stuff it, she got used to it; […]

weary of unending humiliation and hardship

ê chề cái mặt


phong trần

[fawŋ͡m˧˧ t͡ɕən˨˩]

[fawŋ͡m˧˧ ʈəŋ˦˩]

[fɔŋ˧˧ ʈəŋ˦˩]

[fawŋ͡m˧˧ ʈəŋ˨˩]

Tóm lại nếu thêm hàng ria rậm ở mép nữa thì cô xã đội nức tiếng đánh giặc trời gầm này sẽ trở thành một chàng trai bặm trợn, phong trần.

1991, Chu Lai, chapter 5, in Ăn mày dĩ vãng, NXB Văn học:

In short, with a thick mustache, this communal-detachment girl famous for her fierce fighting would look like a tough-looking, rugged young man.

(of person's appearance) rugged, tough, hardy


Phi-li-tin

(biblical, Protestantism) Alternative form of Phi-li-tinh (“Philistine”)


Phi-li-tinh

French philistin (adjective). Compare La-tinh.


nhỏ gọn

[ɲɔ˧˩ ɣɔn˧˨ʔ]

[ɲɔ˧˨ ɣɔŋ˨˩ʔ]

[ɲɔ˨˩˦ ɣɔŋ˨˩˨]


đa nghi

[ʔɗaː˧˧ ŋi˧˧]

[ʔɗaː˧˧ ŋɪj˧˧]

[ʔɗaː˧˧ ŋɪj˧˧]

Tào Tháo vốn đa nghi, vậy nhưng vẫn tin vào sự trá hàng cúa Hoàng Cái,[…]

2016, chapter 5, in Nguyễn Đức Vịnh, transl., Đừng nói chuyện với cô ấy, part I, NXB Phụ Nữ, translation of 别和她说话 by Yù Jǐn (Ngộ Cẩn):

Cáo Cāo was by nature suspicious, but still fell for it when Huáng Gài feigned surrender, […]


uỵch

[(ʔ)wɨt̚˨˩˨]

(onomatopoeia) having the sound of a heavy object falling into the ground


tinh tướng

(derogatory) too pleased with yourself, your own ability or wealth; vain, smug, conceited, pompous, assuming, etc.


cấp tính

Sino-Vietnamese word from 急性, composed of 急 (“urgent”) and 性 (“-ness”)

vi-etym-sino

Coordinate term: mãn tính


sực nức

[sɨk̚˧˨ʔ nɨk̚˧˦]

[ʂɨk̚˨˩ʔ nɨk̚˦˧˥]

[sɨk̚˨˩ʔ nɨk̚˦˧˥]

[ʂɨk̚˨˩˨ nɨk̚˦˥]

[sɨk̚˨˩˨ nɨk̚˦˥]

蕙香𠶗𠽋𱥺茹
曾荄䔲吏󰚷𣻕欣初

The tuberoses spread their scent all over the house,
Having known hardships, the smell is sweeter than ever.

Huệ hương sực nức một nhà,
Từng cay đắng, lại mặn mà hơn xưa.

(of a fragrance) almost oppressively pervasive


nhẩn nha

[ɲən˧˩ ɲaː˧˧]

[ɲəŋ˧˨ ɲaː˧˧]

[ɲəŋ˨˩˦ ɲaː˧˧]

Vận nhẩn nha đưa ra một loạt những tồn tại lâu nay của Công ty với nhưng bằng chứng xác thực, […]

2001, Chu Lai, chapter 21, in Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học:

Vận leisurely presented a series of long-standing issues plaguing the company with real evidence, […]


荒殘

chữ Hán form of hoang tàn (“in ruins, devastated”).


nghè

imperial examination
imperial examination

(historical, colloquial when it was in common use) achieving the title of tiến sĩ in an imperial examination


khẩu Phật tâm xà

[xəw˧˩ fət̚˧˨ʔ təm˧˧ saː˨˩]

[kʰəw˧˨ fək̚˨˩ʔ təm˧˧ saː˦˩]

[xəw˧˨ fək̚˨˩ʔ təm˧˧ saː˦˩]

[kʰəw˨˩˦ fək̚˨˩˨ təm˧˧ saː˨˩]

[xəw˨˩˦ fək̚˨˩˨ təm˧˧ saː˨˩]

Sino-Vietnamese word from 口, 佛, 心 and 蛇, compare 佛口蛇心 (Phật khẩu xà tâm).

kẻ khẩu Phật tâm xà

Tất cả mọi người đều xua đuổi tôi, ngoại trừ hai mẹ con nhà cô. Họ đều là khẩu Phật tâm xà, sẽ không tránh khỏi hình phạt của bề trên đã giao phó cho tôi thi hành, đó là một trận đại hồng thủy.

2017, Phan Cuồng, quoting Sự tích hồ Ba Bể, Lý triều dị truyện, →ISBN:

All turned me away but you and your child. They are all hypocrites and will not avoid the punishment those above me have me carry out: a great flood.

wolf in sheep's clothing
wolf in sheep's clothing

hypocritical, wolf in sheep's clothing, speaking virtuously but hiding selfish intentions


lâm chung

[ləm˧˧ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧]

[ləm˧˧ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧]

[ləm˧˧ cʊwŋ͡m˧˧]

"Điểm trùng khớp ớ đây chắc hẳn chính là việc lúc lâm chung cha anh ta đã không an bài sẵn con đường sau này cho anh ta rồi."

2016, chapter 7, in Nguyễn Đức Vịnh, transl., Đừng nói chuyện với cô ấy, part I, NXB Phụ Nữ, translation of 别和她说话 by Yù Jǐn (Ngộ Cẩn):

"The concurrence here is certainly the fact that, before passing away, his father had not set out his future for him."

(literary) about to pass away, on one's deathbed


cuồng bạo

[kuəŋ˨˩ ʔɓaːw˧˨ʔ]

[kuəŋ˦˩ ʔɓaːw˨˩ʔ]

[kuəŋ˨˩ ʔɓaːw˨˩˨]


𠸗

Phono-semantic compound (形聲／形声): phonetic 初 (sơ) + semantic 古 (“ancient”).


nhanh nhảu

[ɲajŋ̟˧˧ ɲaw˧˩]

[ɲɛɲ˧˧ ɲaw˧˨]

[ɲan˧˧ ɲa(ː)w˨˩˦]

Nhanh nhảu lên tiếng chê bai là giỏi, đến lúc được kêu nêu biện pháp giải quyết thiết thực thì bọn ấy chỉ có nín tịt.

Although they are quick to complain about these problems, they are slow to provide practical solutions to solve them.


Mặc Môn

Perhaps based on a Sino-Vietnamese transcription. Compare Vietnamese 摩門 (Mómén, Ma Môn).

người Mặc Môn

Sách Mặc Môn


dạo đầu

[zaːw˧˨ʔ ʔɗəw˨˩]

[jaːw˨˩ʔ ʔɗəw˦˩]

[jaːw˨˩˨ ʔɗəw˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-dạo đầu.wav

Khúc dạo đầu trên thiên đường

Có thể nói, với Prelude a L'apres-midi d'un faune^([sic]) (Khúc dạo đầu Giấc ngủ trưa của thần đồng áng, 1894), Debussy đã gieo mầm cho trường phái Ấn tượng.

2014, “Những cách tân mở đầu âm nhạc thế kỷ 20”, in Tia Sáng:

With his Prélude à l'après-midi d'un faune (Prelude to the Afternoon of a Faun, 1894), Debussy arguably planted the seed for the impressionist movement.

Một thời gian sau đó, Chopin đã viết trọn 24 bản Prelude (khúc dạo đầu) tặng hai vợ chồng Pleyel.

2020, Thanh Hà, “Pleyel Piano- Thương hiệu Piano lâu đời của nền văn hóa Pháp”, in Báo điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam:

A while later, Chopin wrote a full 24 preludes (introductory pieces) dedicated to the Pleyels.

(art) introductory (such as a prelude or prologue)

khúc dạo đầu

Chúng tôi đã làm xong phần dạo đầu, nhưng thứ đó của anh ta vẫn mềm oặt,[…]

We had finished foreplay, but his member was still flaccid; […]


ủ dột

[ʔu˧˩ zot̚˧˨ʔ]

[ʔʊw˧˨ jok̚˨˩ʔ]

[ʔʊw˨˩˦ jok̚˨˩˨]

"Bọn họ cũng không có ác ý gì đâu, chỉ vì thấy em có vẻ ủ dột cho nên mới đùa như thế để mong em vui thôi mà, em đừng nên tức giận làm gì."

2016, chapter 10, in Nguyễn Đức Vịnh, transl., Đừng nói chuyện với cô ấy, part I, NXB Phụ Nữ, translation of 别和她说话 by Yù Jǐn (Ngộ Cẩn):

"They didn't mean it badly; they found you looked somber and so they made a joke, to cheer you up; no need to get all fed up."

bầu trời ủ dột


tẩm bổ

[təm˧˩ ʔɓo˧˩]

[təm˧˨ ʔɓow˧˨]

[təm˨˩˦ ʔɓow˨˩˦]

[…] sau khi sinh xong thì mẹ chồng cô ta ngày ngày đều nấu canh gà, canh cá mang đến cho cô ta uống tẩm bổ,[…]

[…] after the birth, her mother-in-law prepared chicken soup or fish soup every single day for her, to help her recover; […]

to improve one's general health (such as after recovery from disease, during pregnancy, in old age…), usually by eating specially nutritious food


thỗn thện

[tʰon˦ˀ˥ tʰen˧˨ʔ]

[tʰoŋ˧˨ tʰen˨˩ʔ]

[tʰoŋ˨˩˦ tʰəːn˨˩˨]

(of the breasts of a woman) revealing, naked


thế tập

[tʰe˧˦ təp̚˧˨ʔ]

[tʰej˨˩˦ təp̚˨˩ʔ]

[tʰej˦˥ təp̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 世襲, composed of 世 (“generation”) and 襲 (“to inherit”).

vi-etym-sino

(history, attributive, of phong kiến nobility titles and offices) hereditary


nột

(dialectal, uncommon) to be in an inescapable situation


cà tum

[kaː˨˩ tʊm˧˧]

From cà- (repetitive prefix) + tum (of uncertain origin).


dắng dỏi

[zaŋ˧˦ zɔj˧˩]

[jaŋ˦˧˥ jɔj˧˨]

[jaŋ˦˥ jɔj˨˩˦]


bượp

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 乏 (SV: phạp).
Regarding the second meaning below, this seems to be a rare case of semantic reversal.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">phạp</i>


phủ phê

The second element phê has an archaic meaning of "having plenty of".


hàn vi

[haːŋ˦˩ vɪj˧˧]

[haːŋ˨˩ vɪj˧˧]

[haːŋ˨˩ jɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 寒微, composed of 寒 (“cold”) and 微 (“small”).


tày trời

[taj˨˩ t͡ɕəːj˨˩]

[taj˦˩ ʈəːj˦˩]

[ta(ː)j˨˩ ʈəːj˨˩]

Tội ác tày trời của bọn thực dân

(of affairs, especially crimes) grave, serious and of great consequence


tày

Audio (Hà Nội)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 齊 (SV: tề).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tề</i>


võ đoán

[vɔ˦ˀ˥ ʔɗwaːn˧˦]

[vɔ˧˨ ʔɗwaːŋ˦˧˥]

[vɔ˨˩˦ ʔɗwaːŋ˦˥]

[jɔ˨˩˦ ʔɗwaːŋ˦˥]

Theo Saussure, tính võ đoán là đặc trưng quan trọng nhất của ngôn ngữ

According to Saussure, arbitrariness is one of the most important aspects of a language.

(linguistics) arbitrary; absent of any natural or necessary connections between a word's meaning and its sound


khốn đốn

[kʰoŋ˦˧˥ ʔɗoŋ˦˧˥]

[xoŋ˦˧˥ ʔɗoŋ˦˧˥]

[kʰoŋ˦˥ ʔɗoŋ˦˥]

[xoŋ˦˥ ʔɗoŋ˦˥]


cùng khổ

[kʊwŋ͡m˨˩ xo˧˩]

[kʊwŋ͡m˦˩ kʰow˧˨]

[kʊwŋ͡m˨˩ kʰow˨˩˦]

[kʊwŋ͡m˨˩ xow˨˩˦]


phong sương

[fawŋ͡m˧˧ sɨəŋ˧˧]

[fawŋ͡m˧˧ ʂɨəŋ˧˧]

[fɔŋ˧˧ sɨəŋ˧˧]

[fawŋ͡m˧˧ ʂɨəŋ˧˧]

[fawŋ͡m˧˧ sɨəŋ˧˧]

Tóm lại, các đường nét trên khuôn mặt cô ta đều không tệ, song lại đượm nét phong sương,[…]

2016, chapter 1, in Nguyễn Đức Vịnh, transl., Đừng nói chuyện với cô ấy, part II, NXB Phụ Nữ, translation of 别和她说话 by Yù Jǐn (Ngộ Cẩn):

In short, her facial features were not bad, but they looked weathered, […]


đo đỏ

[ʔɗɔ˧˧ ʔɗɔ˧˩]

[ʔɗɔ˧˧ ʔɗɔ˧˨]

[ʔɗɔ˧˧ ʔɗɔ˨˩˦]


lung ta lung tung

[lʊwŋ͡m˧˧ taː˧˧ lʊwŋ͡m˧˧ tʊwŋ͡m˧˧]

[lʊwŋ͡m˧˧ taː˧˧ lʊwŋ͡m˧˧ tʊwŋ͡m˧˧]

[lʊwŋ͡m˧˧ taː˧˧ lʊwŋ͡m˧˧ tʊwŋ͡m˧˧]


lạ đời

[laː˧˨ʔ ʔɗəːj˨˩]

[laː˨˩ʔ ʔɗəːj˦˩]

[laː˨˩˨ ʔɗəːj˨˩]


lãng-mạn

Chủ-trương của Tự-lực Văn-Đoàn[sic] không những không tiến-bộ mà còn phản tiến-bộ. Nó không có công mà có tội với nhân-dân. Sau thất bại[sic] cách-mạng tư-sản, nhân-dân càng bị áp-bức và mê-muội, Tự-lực Văn-đoàn tung ra khẩu-hiệu « yêu đời », « vui vẻ trẻ trung » và nêu nhãn hiệu « cải-cách » để lôi kéo từng lớp thanh-niên tiểu tư-sản đang hoang-mang trước thời-cục. Văn, thơ, tiểu-thuyết của nó đề cao những tư-tưởng phi vô-sản, đưa thanh-niên vào con đường lãng-mạn, buông thả tự-do cá-nhân thoát-ly đấu-tranh, trốn-tránh thực-tế…

1954, Nghiêm Kế Tổ, VIỆT-NAM MÁU LỬA [VIETNAM ABLAZE], Nhà xuất-bản Mai-lĩnh, page 408:

The principles of the Self-Reliant Literary Association is not only not progressive but antiprogressive. It does not do good, but do harm to our people. After the failed bourgeois revolution, our people were increasingly oppressed and blinded, the Association peddled such slogans as “love your life” and “fun and youthful,” as well as a brand of “reform,” to attract the young petite bourgeoisie who were anxious facing the status quo. Its prose, verse and novels promote antiproletarian ideolgy and lead the youth toward the path of romanticism, an indulgent sense of personal freedom detached from struggling, a form of escapism from reality…

Thêm vào đó, nạn cờ bạc và đĩ điếm cũng như những loại lãng-mạn, kiếm-hiệp và những phim ảnh khiêu dâm đã xô đẩy thanh-niên ta vào vòng hoan-mê trụy-lạc.

1956, TỔNG-KẾT THÀNH-TÍCH ĐỆ NHỊ CHU NIÊN Của CHÁNH-PHỦ VIỆT-NAM CỘNG-HOÀ [SUMMARY OF THE SECOND YEAR’S ACHIEVEMENTS Of THE GOVERNMENT OF THE REPUBLIC OF VIETNAM], page 191:

In addition, gambling and prostitution as well as romantic and chilvary fiction and pornography have pushed our youth toward the hedonistic cycle.

Obsolete spelling of lãng mạn (“romantic”).


bức bí

[ʔɓɨk̚˧˦ ʔɓi˧˦]

[ʔɓɨk̚˦˧˥ ʔɓɪj˨˩˦]

[ʔɓɨk̚˦˥ ʔɓɪj˦˥]

Lúc này ở lâu trong phòng khiến cậu rất bức bí, muốn ra ngoài cho sảng khoái.

2017, Phan Cuồng, Lý triều dị truyện, →ISBN:

Having been in the room for so long made him feel very hemmed in, and he wanted to go out for a breath of fresh air.

feeling hemmed in, suffering a feeling that one's movements are being restricted


ẩn danh

[ʔən˧˩ zajŋ̟˧˧]

[ʔəŋ˧˨ jɛɲ˧˧]

[ʔəŋ˨˩˦ jan˧˧]


huy hoàng

[wɪj˧˧ waːŋ˨˩]


váng vất

[vaːŋ˧˦ vət̚˧˦]

[vaːŋ˦˧˥ vək̚˦˧˥]

[vaːŋ˦˥ vək̚˦˥]

[jaːŋ˦˥ jək̚˦˥]

Rượu, mệt mỏi, chán ngán và cả ủ mê, chẳng thiết gì nữa, sự váng vất cuối cùng đã khiến cô thả lỏng chân tay ra, mắt nhắm lại.

2001, Chu Lai, chapter 9, in Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học:

Rice wine, fatigue, boredom, even infatuation, she cared no longer; the uncomfortable dizziness finally made her relax her limbs and close her eyes.


bỗ bã

[ʔɓo˦ˀ˥ ʔɓaː˦ˀ˥]

[ʔɓow˧˨ ʔɓaː˧˨]

[ʔɓow˨˩˦ ʔɓaː˨˩˦]

Cô ta tính tình cởi mở, thậm chí còn hơi bỗ bã, khi làm việc thì khá cẩu thả.

2016, chapter 3, in Nguyễn Đức Vịnh, transl., Đừng nói chuyện với cô ấy, part II, NXB Phụ Nữ, translation of 别和她说话 by Yù Jǐn (Ngộ Cẩn):

She was open-hearted verging on rude, and quite careless in her work.


mồm mép tép nhảy

[mom˨˩ mɛp̚˧˦ tɛp̚˧˦ ɲaj˧˩]

[mom˦˩ mɛp̚˦˧˥ tɛp̚˦˧˥ ɲaj˧˨]

[mom˨˩ mɛp̚˦˥ tɛp̚˦˥ ɲa(ː)j˨˩˦]

mồm mép (“gift of the gab”) + tép nhảy (“dancing shrimp”).

com

Cô ta đã quá quen với những người đàn ông mồm mép tép nhảy hoặc là đàng hoàng đứng đắn,[…]

She was more than familiar with glib-tongued and with scrupulous men, […]

having the gift of the gab, speaking a lot and glibly


sát gái

[saːt̚˧˦ ɣaːj˧˦]

[ʂaːk̚˦˧˥ ɣaːj˨˩˦]

[saːk̚˦˧˥ ɣaːj˨˩˦]

[ʂaːk̚˦˥ ɣaːj˦˥]

[saːk̚˦˥ ɣaːj˦˥]

sát (“to kill”) + gái (“girls”), perhaps a calque of English ladykiller. See also sát cá, a similar construction.

Tuấn Anh làm hỏng Iphone X của Thư thì sẵn sàng nhận mọi tội lỗi, còn làm hỏng cửa nhà vệ sinh của trường thì lúc đầu chối bỏ trách nhiệm, sát gái thì cũng phải bình đẳng chứ, ai lại sát mỗi Thư mà không sát Thảo? Tức quá mà!

(Can we date this quote?), Sapis, “Chương 20: Bình đẳng sát gái [Chapter 20: Equitable Ladykilling]”, in Nó thích mày [She Likes You]:

When Tuấn Anh broke Thư’s iPhone X he fessed up about it, but when he broke the school’s bathroom door he refused accountability. Ladykilling should be equitable, if he’s killing Thư, he should be killing Thảo too. What the hell, man!


ô môi

It has been claimed that the "lesbian" sense comes from a misreading of French homo, in which case the hyphenated spelling would be justified.

Coordinate term: pê-đê

Ví dụ, có gia đình mong con trai thì sinh toàn con gái. Có gia đình mong sinh con gái nhưng toàn sinh con trai quậy phá. Có người muốn sinh con trai hoặc con gái cũng được nhưng lại sinh ra ô môi và pê-đê.

2018 May 14, Thích Nhật Từ, THIỀN VIPASSANĀ - BỐN NỀN TẢNG CHÁNH NIỆM [VIPASSANĀ MEDITATION: FOUR MINDFULNESS FOUNDATIONS]:

For example, some families want sons but only have daughters. Some want daughters but only have naughty sons. Some people want sons or daughters but end up having gays and lesbians.

(informal, derogatory) lesbian, tomboyish or butch


bình-yên

Obsolete spelling of bình yên (“tranquil; peaceful”).


bằng yên

Obsolete form of bình yên (“tranquil; peaceful”).


bằng an

Một người con gái đã và đang yêu, nhưng không được chung thủy của tình yêu, thôi đành để tình yêu chắp cánh bay cao, và với hiện tại này tôi muốn tìm một người anh hay bạn hay… để an ủi, hầu tìm lại sự bằng an cho tâm hồn đã một lần khóc cho tình yêu.

1975, Tuần báo văn nghệ Tiền phong [The Vanguard, A Weekly Literary Periodical]:

As a girl who has been and is still in love but has never been able to see it through, so I’ve resigned myself to let love fly away, and today I only seek a brother or friend or… to comfort me, so I can find peace again for a soul who once cried for love.

Alternative form of bình yên (“tranquil; peaceful”)


an bình

Alternative form of yên bình (“tranquil; peaceful”)


tùm lum tà la

[tʊm˨˩ lʊm˧˧ taː˨˩ laː˧˧]


vời vợi

[vəːj˨˩ vəːj˧˨ʔ]

[vəːj˦˩ vəːj˨˩ʔ]

[vəːj˨˩ vəːj˨˩˨]

[jəːj˨˩ jəːj˨˩˨]


khiên cưỡng

[xiən˧˧ kɨəŋ˦ˀ˥]

[kʰiəŋ˧˧ kɨəŋ˧˨]

[xiəŋ˧˧ kɨəŋ˧˨]

[kʰiəŋ˧˧ kɨəŋ˨˩˦]

[xiəŋ˧˧ kɨəŋ˨˩˦]

[…] cho nên những hành vi như là suy luận khiên cưỡng, đánh tráo khái niệm, đưa số liệu sai vào báo cáo có khả năng đều là do bọn họ cố ý làm ra.

2016, chapter 4, in Nguyễn Đức Vịnh, transl., Đừng nói chuyện với cô ấy, part II, NXB Phụ Nữ, translation of 别和她说话 by Yù Jǐn (Ngộ Cẩn):

[…] therefore their actions –far-fetched arguments, mixing up concepts, entering false data in the report– were possibly all intentional.


Hy-Hoàng

Người nước ta hiếu cổ, coi nhẹ kim, thậm chí có người muốn sống như đời Hy-Hoàng trở về trước, không biết rằng Hy-Hoàng trở về trước là thời đại dã man, sao lại hâm mộ?

1997, Vũ Văn Sạch with Vũ Thị Minh Hương and Philippe Papin, VĂN THƠ ĐÔNG KINH NGHĨA THỤC [POSE AND POETRY FROM TONKIN FREE SCHOOL], Nhà xuất bản Văn hóa:

Folks in our country love the good old days and scorn the present days, some even want to live like the age of Fuxi and the Yellow Emperor and older, not knowing it was an age of barbarism, nothing to admire.


Hy Hoàng

Trái lại, dân tộc nào mà giữ thói dã man, không mong tấn hóa, ôm lấy giấc mộng Hy Hoàng thì họ cứ để mặc kệ, chỉ dùng pháp luật tương đương để cai trị mà thôi.

2005, Phan Châu Trinh, “HIỆN TRẠNG VẤN ĐỀ [THE STATUS QUO]”, in Phan Châu Trinh - toàn tập [Phan Châu Trinh's Complete Biography], volume 2, Nhà xuất bản Đà Nẵng, page 67:

On the contrary, when dealing with peoples who insist on barbarism, resist advancement, embrace the delusion of ancient glory, they did not care and simply used their equivalent law to rule over them.


Hi Hoàng

Sino-Vietnamese word from 羲 and 黄 (“yellow”), blend of Phục Hi (“Fuxi”) + Hoàng Đế (“Yellow Emperor”)

blend

(Chinese mythology) of the times of mythological creators and civilization founders, including the gods Fuxi and the Yellow Emperor


bình bình

[ʔɓïŋ˨˩ ʔɓïŋ˨˩]

[ʔɓɨn˦˩ ʔɓɨn˦˩]

[ʔɓɨn˨˩ ʔɓɨn˨˩]


sắt son

[ʂak̚˦˧˥ ʂɔŋ˧˧]

[sak̚˦˧˥ sɔŋ˧˧]

[ʂak̚˦˥ ʂɔŋ˧˧]

[sak̚˦˥ sɔŋ˧˧]

From sắt (“iron”) + son (“lipstick”), literally “[strong as] iron, [red as] lipstick”.

com

Nhưng vân đề ở đây là tại sao anh ta lại bằng lòng trở về bên cạnh Vũ Tú Thần và kết hôn vói cô ta, hơn nữa còn sắt son với cô ta như thế?

2016, chapter 5, in Nguyễn Đức Vịnh, transl., Đừng nói chuyện với cô ấy, part II, NXB Phụ Nữ, translation of 别和她说话 by Yù Jǐn (Ngộ Cẩn):

But the problem here is: why was he willing return to Yǔ Xiùchén and marry her, and even be so unshakably faithful to her?


đêôxiribônuclêic

[ʔɗe˧˧ ʔo˧˧ si˧˧ ɹi˧˧ ʔɓo˧˧ nu˧˧ kle˧˧ ʔïk̟̚˧˦]

[ʔɗe˧˧ ʔo˧˧ si˧˧ zi˧˧ ʔɓo˧˧ nu˧˧ kle˧˧ ʔïk̟̚˧˦]

[ʔɗej˧˧ ʔow˧˧ sɪj˧˧ ɹɪj˧˧ ʔɓow˧˧ nʊw˧˧ klej˧˧ ʔïk̟̚˦˧˥]

[ʔɗej˧˧ ʔow˧˧ sɪj˧˧ ɹɪj˧˧ ʔɓow˧˧ nʊw˧˧ klej˧˧ ʔïk̟̚˦˥]

Borrowed from French désoxyribonucléique.


clohiđric

[klɔ˧˧ hi˧˧ ʔɗɹïk̟̚˧˦]

[klɔ˧˧ hɪj˧˧ ʔɗɹïk̟̚˦˧˥]

[klɔ˧˧ hɪj˧˧ ʔɗɹïk̟̚˦˥]


axetic

[ʔaː˧˧ se˧˧ tïk̟̚˧˦]

[ʔaː˧˧ sej˧˧ tïk̟̚˦˧˥]

[ʔaː˧˧ sej˧˧ tïk̟̚˦˥]


ràng ràng

[zaːŋ˨˩ zaːŋ˨˩]

[ʐaːŋ˦˩ ʐaːŋ˦˩]

[ɹaːŋ˨˩ ɹaːŋ˨˩]

(North Central Vietnam) clearly, plainly


chữ khẩu

[t͡ɕɨ˦ˀ˥ xəw˧˩]

[t͡ɕɨ˧˨ kʰəw˧˨]

[t͡ɕɨ˧˨ xəw˧˨]

[cɨ˨˩˦ kʰəw˨˩˦]

[cɨ˨˩˦ xəw˨˩˦]

chữ + khẩu; literally, “the character 口”.

nhà chữ khẩu

hình chữ khẩu


gốc Việt

[ɣəwk͡p̚˧˦ viət̚˧˨ʔ]

[ɣəwk͡p̚˦˧˥ viək̚˨˩ʔ]

[ɣəwk͡p̚˦˥ viək̚˨˩˨]

[ɣəwk͡p̚˦˥ jiək̚˨˩˨]

người Mỹ gốc Việt

of Vietnamese ancestry; particularly those who are emigrants, second-generation and/or of mixed heritage


Tây Á

[təj˧˧ ʔaː˧˦]

[təj˧˧ ʔaː˨˩˦]

[təj˧˧ ʔaː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 西亞, composed of 西 (“west”) and 亞 (“Asia”).


ngụy đời

Traditional tone placement spelling of nguỵ đời.


chi chiết

[t͡ɕi˧˧ t͡ɕiət̚˧˦]

[t͡ɕɪj˧˧ t͡ɕiək̚˦˧˥]

[cɪj˧˧ ciək̚˦˥]


đường vàng

[ʔɗɨəŋ˨˩ vaːŋ˨˩]

[ʔɗɨəŋ˦˩ vaːŋ˦˩]

[ʔɗɨəŋ˨˩ vaːŋ˨˩]

[ʔɗɨəŋ˨˩ jaːŋ˨˩]


nguỵ đời

[ŋwi˧˨ʔ ʔɗəːj˨˩]

[ŋwɪj˨˩ʔ ʔɗəːj˦˩]

[ŋwɪj˨˩˨ ʔɗəːj˨˩]

(Huế) very strange, odd, unusual or weird


trung niên

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ niən˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ niəŋ˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ niəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 中年, composed of 中 (“middle”) and 年 (“year”). Compare Japanese 中年 (chūnen, “middle age”).


ốm nhom

[ʔom˧˦ ɲɔm˧˧]

[ʔom˦˧˥ ɲɔm˧˧]

[ʔom˦˥ ɲɔm˧˧]

Bà Dursley thì ốm nhom, tóc vàng, với một cái cổ dài gấp đôi bình thường […]

2017, J. K. Rowling, chapter 1, in Lý Lan, transl., Harry Potter Và Hòn Đá Phù Thủy [Harry Potter and the Sorcerer's Stone], 29 edition, volume 1, Ho Chi Minh City: Nhà xuất bản Trẻ, →ISBN, →OCLC:

Mrs. Dursley was thin and blonde and had nearly twice the usual amount of neck […]

(Southern Vietnam) as thin as a lath; very thin or skinny


nhong nhong

[ɲawŋ͡m˧˧ ɲawŋ͡m˧˧]

[ɲawŋ͡m˧˧ ɲawŋ͡m˧˧]

[ɲɔŋ˧˧ ɲɔŋ˧˧]

[ɲawŋ͡m˧˧ ɲawŋ͡m˧˧]

Nhong nhong ngựa ông đã về

(onomatopoeia) a tinkling sound of a horse-harness bell


minh xác

[mïŋ˧˧ saːk̚˧˦]

[mɨn˧˧ saːk̚˦˧˥]

[mɨn˧˧ saːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 明確, composed of 明 (“clear”) and 確 (“real; certain”).


đáng gờm

[ʔɗaːŋ˧˦ ɣəːm˨˩]

[ʔɗaːŋ˦˧˥ ɣəːm˦˩]

[ʔɗaːŋ˦˥ ɣəːm˨˩]

đáng (“deserving”) + gờm (“to be fearsome”).

com

Anh ta là một đối thủ đáng gờm.


mẫm bóng

[məm˦ˀ˥ ʔɓawŋ͡m˧˦]

[məm˧˨ ʔɓawŋ͡m˦˧˥]

[məm˧˨ ʔɓɔŋ˦˧˥]

[məm˨˩˦ ʔɓawŋ͡m˦˥]

Ðôi càng tôi mẫm bóng. Những cái vuốt ở chân, ở khoeo cứ cứng dần và nhọn hoắt.

1941, Tô Hoài, chapter 1, in Dế Mèn phiêu lưu ký [Diary of a cricket]:

My hind legs are plump and firm. The pincers at my legs and at the back of my knees are getting harder and pointier.


đáng khinh

[ʔɗaːŋ˧˦ xïŋ˧˧]

[ʔɗaːŋ˦˧˥ kʰɨn˧˧]

[ʔɗaːŋ˦˧˥ xɨn˧˧]

[ʔɗaːŋ˦˥ kʰɨn˧˧]

[ʔɗaːŋ˦˥ xɨn˧˧]

đáng (“deserving”) + khinh (“to scorn”).

abject; ignominious; contemptible; despicable


kỳ cựu

Alternative spelling of kì cựu (“veteran; seasoned”).


nhàn rỗi

[ɲaːn˨˩ zoj˦ˀ˥]

[ɲaːŋ˦˩ ʐoj˧˨]

[ɲaːŋ˨˩ ɹoj˨˩˦]

(of labour or capital) unused; unemployed


quẫn bách

[kwən˦ˀ˥ ʔɓajk̟̚˧˦]

[kwəŋ˧˨ ʔɓat̚˦˧˥]

[wəŋ˨˩˦ ʔɓat̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 窘迫, composed of 窘 and 迫.


xa hoa

[saː˧˧ waː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 奢華, composed of 奢 and 華.


chủ quản

[t͡ɕʊw˧˨ kwaːŋ˧˨]

[cʊw˨˩˦ waːŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 主管, composed of 主 (“master”) and 管 (“to manage”).


khôn khéo

[kʰoŋ˧˧ kʰɛw˨˩˦]

[xoŋ˧˧ xɛw˨˩˦]

[kʰoŋ˧˧ kʰɛw˦˥]

[xoŋ˧˧ xɛw˦˥]


tự do chủ nghĩa

[tɨ˧˨ʔ zɔ˧˧ t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥]

[tɨ˨˩ʔ jɔ˧˧ t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨]

[tɨ˨˩˨ jɔ˧˧ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦]

(politics) liberal (political philosophy)


quáng

(of eyes, now chiefly in certain compounds) dazzled


trơn tru

[t͡ɕəːn˧˧ t͡ɕu˧˧]

[ʈəːŋ˧˧ ʈʊw˧˧]

[ʈəːŋ˧˧ ʈʊw˧˧]

đọc trơn tru bài thơ


lâm li

[ləm˧˧ lɪj˧˧]

[ləm˧˧ lɪj˧˧]


chính gốc

[t͡ɕïŋ˧˦ ɣəwk͡p̚˧˦]

[t͡ɕɨn˦˧˥ ɣəwk͡p̚˦˧˥]

[cɨn˦˥ ɣəwk͡p̚˦˥]


đành hanh

[ʔɗajŋ̟˨˩ hajŋ̟˧˧]

[ʔɗɛɲ˦˩ hɛɲ˧˧]

Mọi con mắt ngơ ngác đổ dồn về phía Hạnh- hóa ra một con nhóc tản cư! Sao mà nó đành hanh, láo xược, táo tợn vậy!

1998, Nguyễn Minh Châu, Người đàn bà trên chuyến tàu tốc hành, Hanoi: Nhà xuất bản Hội nhà văn, page 14:

Every single bewildered eyes are pointing towards Hạnh- she turns out to be a refugee girl! How can this one be so obstinate, flippant, and impudent as such!

[...] Chị hộ lý này tốt quá. Chứ không như một vài cô giáo ở trường cấp hai của anh. Cũng là đàn bà như chị, sao họ đành hanh nỏ mỏ, ăn quà như mỏ khoét, lười chảy thây, có việc gì là tìm cách nhờ đàn ông làm thay rồi lại bỉ báng người ta là thằng dại gái. [...]

2004, Vũ Đức Nguyên, Bão lửa, Hanoi: Nhà xuất bản Hà Nội, page 26:

… This ward nurse is so nice. Unlike some female teachers at my secondary school. Women all the same, why are they so obstinate, gluttonous, bone-idle, whenever there's a job they would pass the bucket to another man and once done they would jeer him for being a simp. …

(of women or children) perverse; obstinate


ọp ẹp

[ʔɔp̚˧˨ʔ ʔɛp̚˧˨ʔ]

[ʔɔp̚˨˩ʔ ʔɛp̚˨˩ʔ]

[ʔɔp̚˨˩˨ ʔɛp̚˨˩˨]

Cái nhà của Tưởng đã ọp ẹp, sắp sụp đổ, Mỹ khuân đại bác sang làm cột, mỹ kim làm nền tảng cũng không sao chỗng đỡ cho nó đứng vững lại được nữa.

1949, Trường Chinh, “Tích cực cầm cự và chuẩn bị phản công”, in Văn kiện Đảng toàn tập, volume 10, Hanoi: Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, page 32:

Chiang [Kai-shek]'s house is tottering and about to collapse, the Americans bring there big guns to serve as pillars, dollars to serve as foundation, but are still unable to make it standing straight up again.


âm ỉ

[ʔəm˧˧ ʔi˧˩]

[ʔəm˧˧ ʔɪj˧˨]

[ʔəm˧˧ ʔɪj˨˩˦]


lẹm

cằm lẹm


éo le

[ʔɛw˧˦ lɛ˧˧]

[ʔɛw˨˩˦ lɛ˧˧]

[ʔɛw˦˥ lɛ˧˧]

(of a situation) thwart; unfavourable; unpropitious


dốt đặc

[zot̚˧˦ ʔɗak̚˧˨ʔ]

[jok̚˦˧˥ ʔɗak̚˨˩ʔ]

[jok̚˦˥ ʔɗak̚˨˩˨]

dốt (“stupid; dim-witted”) + đặc (“dense”).


thiên biến vạn hóa

thiên biến vạn hoá
thiên biến vạn hoá#Vietnamese

Traditional tone placement spelling of thiên biến vạn hoá.


nhập nhằng

head

nhập nhằng (‑a reduplication nhập nhà nhập nhằng)

[ɲəp̚˧˨ʔ ɲaŋ˨˩]

[ɲəp̚˨˩ʔ ɲaŋ˦˩]

[ɲəp̚˨˩˨ ɲaŋ˨˩]


lằng nhằng

lằng nhằng (‑a reduplication lằng nhà lằng nhằng)

[laŋ˨˩ ɲaŋ˨˩]

[laŋ˦˩ ɲaŋ˦˩]

[laŋ˨˩ ɲaŋ˨˩]

Lời giải cho bài toán này lằng nhằng quá.

The solution for this math problem is really messy.

Tôi bảo năm mươi ngàn là năm mươi ngàn. Sao cậu cứ lằng nhằng thế nhỉ?

I said fifty dongs are fifty dongs. Why are you so stubborn?

stubborn; obstinate (in an annoying manner)


ghê tởm

[ɣe˧˧ təːm˧˩]

[ɣej˧˧ təːm˧˨]

[ɣej˧˧ təːm˨˩˦]


khả dĩ

[xaː˧˩ zi˦ˀ˥]

[kʰaː˧˨ jɪj˧˨]

[xaː˧˨ jɪj˧˨]

[kʰaː˨˩˦ jɪj˨˩˦]

[xaː˨˩˦ jɪj˨˩˦]


đơn điệu

[ʔɗəːn˧˧ ʔɗiəw˧˨ʔ]

[ʔɗəːŋ˧˧ ʔɗiw˨˩ʔ]

[ʔɗəːŋ˧˧ ʔɗiw˨˩˨]

monotonous (having an unvarying pitch or tone)


sớn sác

[səːn˧˦ saːk̚˧˦]

[ʂəːŋ˦˧˥ ʂaːk̚˦˧˥]

[səːŋ˦˧˥ saːk̚˦˧˥]

[ʂəːŋ˦˥ ʂaːk̚˦˥]

[səːŋ˦˥ saːk̚˦˥]

(colloquial) slapdash; hasty and careless


bảo thủ chủ nghĩa

[ʔɓaːw˧˩ tʰu˧˩ t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥]

[ʔɓaːw˧˨ tʰʊw˧˨ t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨]

[ʔɓaːw˨˩˦ tʰʊw˨˩˦ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦]

(politics) conservative (person who favors maintenance of the status quo)


tiến bộ chủ nghĩa

[tiən˧˦ ʔɓo˧˨ʔ t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥]

[tiəŋ˦˧˥ ʔɓow˨˩ʔ t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨]

[tiəŋ˦˥ ʔɓow˨˩˨ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦]


phàm ăn tục uống

[faːm˨˩ ʔan˧˧ tʊwk͡p̚˧˨ʔ ʔuəŋ˧˦]

[faːm˦˩ ʔaŋ˧˧ tʊwk͡p̚˨˩ʔ ʔuəŋ˦˧˥]

[faːm˨˩ ʔaŋ˧˧ tʊwk͡p̚˨˩˨ ʔuəŋ˦˥]

phàm tục + ăn uống, with rearrangement of syllables.


vô trùng

[vo˧˧ t͡ɕʊwŋ͡m˨˩]

[vow˧˧ ʈʊwŋ͡m˦˩]

[vow˧˧ ʈʊwŋ͡m˨˩]

[jow˧˧ ʈʊwŋ͡m˨˩]


mọi rợ

[mɔj˧˨ʔ zəː˧˨ʔ]

[mɔj˨˩ʔ ʐəː˨˩ʔ]

[mɔj˨˩˨ ɹəː˨˩˨]


xúi hẻo

The first element is from Cantonese 衰 (seoi¹) (also seen in xúi quẩy), but the second element is unclear.


艱勞

chữ Hán form of gian lao (“arduous; laborious”).


thư thái

[tʰɨ˧˧ tʰaːj˧˦]

[tʰɨ˧˧ tʰaːj˨˩˦]

[tʰɨ˧˧ tʰaːj˦˥]


quái lạ

[kwaːj˨˩˦ laː˨˩ʔ]

[waːj˦˥ laː˨˩˨]


quái đản

[kwaːj˧˦ ʔɗaːn˧˩]

[kwaːj˨˩˦ ʔɗaːŋ˧˨]

[waːj˦˥ ʔɗaːŋ˨˩˦]

câu chuyện quái đản

công việc quái đản


bẽ mặt

[ʔɓɛ˦ˀ˥ mat̚˧˨ʔ]

[ʔɓɛ˧˨ mak̚˨˩ʔ]

[ʔɓɛ˨˩˦ mak̚˨˩˨]

to be humiliated, disgraced; to lose face


thứ thiệt

[tʰɨ˧˦ tʰiət̚˧˨ʔ]

[tʰɨ˨˩˦ tʰiək̚˨˩ʔ]

[tʰɨ˦˥ tʰiək̚˨˩˨]

thứ (“thing, kind”) + thiệt (“real”). Semantically parallels that of English real deal and real thing.

(Southern Vietnam, colloquial) true; real; authentic


lơ lớ

[ləː˧˧ ləː˧˦]

[ləː˧˧ ləː˨˩˦]

[ləː˧˧ ləː˦˥]

Tiếng anh nói nghe lơ lớ như người Nghệ Tĩnh.
Your accent lisp sounds like you're from Nghe Tinh.

of a lisped speaking accent; one that is perceived as non-native or of a different dialect


kém tắm

[kɛm˦˧˥ tam˦˧˥]

Đúng là cái đồ kém tắm!

(Northern Vietnam, colloquial, informal) awkward, clumsy, good-for-nothing


thướt tha

[tʰɨət̚˧˦ tʰaː˧˧]

[tʰɨək̚˦˧˥ tʰaː˧˧]

[tʰɨək̚˦˥ tʰaː˧˧]

Muôn ngàn thiếu nữ Phù-tang, / Thướt-tha cười với thiên đàng vào xuân.

1994, Lê Bạch Lựu, Thơ HỒN NON NƯỚC, volume 1:

Thousands of Japanese maidens, / Elegantly smile with heaven into spring.


trơn tuột

[t͡ɕəːn˧˧ tuət̚˧˨ʔ]

[ʈəːŋ˧˧ tuək̚˨˩ʔ]

[ʈəːŋ˧˧ tuək̚˨˩˨]


nên thơ

[nen˧˧ tʰəː˧˧]

[nen˧˧ tʰəː˧˧]

[nəːn˧˧ tʰəː˧˧]

(literary, of scenery) moving; inspirational


ngào ngạt

[ŋaːw˨˩ ŋaːt̚˧˨ʔ]

[ŋaːw˦˩ ŋaːk̚˨˩ʔ]

[ŋaːw˨˩ ŋaːk̚˨˩˨]

Cánh đồng ấy bây giờ ngào ngạt mùi oải hương.

That field has nowadays been overflowed with the smell of lavenders.

Tôi bỗng ngửi thấy mùi thơm ngào ngạt toát ra từ quán cà phê.

I suddenly smelt a strong fragrance coming from the coffee shop.

(of scent) strong, overstimulating, and overflowed with fragrance.


vêu

Mặt mũi (anh) vêu vao như đói cả tháng.

His face looks thin as if he has starved for a whole month.

Mày ăn nói cẩn thận, không tao tát cho vêu mồm.

You shall choose your words wisely, or else I will smash you (so hard that you have) a swelling mouth


莊雅

chữ Hán form of trang nhã (“elegant; refined; graceful”).


tàn canh gió lạnh

[taːn˨˩ kajŋ̟˧˧ zɔ˧˦ lajŋ̟˧˨ʔ]

[taːŋ˦˩ kɛɲ˧˧ jɔ˨˩˦ lɛɲ˨˩ʔ]

[taːŋ˨˩ kan˧˧ jɔ˦˥ lan˨˩˨]

Literally, "cold wind at the end of a night".

(idiomatic, colloquial) very cold; freezing


đê hèn

[ʔɗe˧˧ hɛn˨˩]

[ʔɗej˧˧ hɛŋ˦˩]

[ʔɗej˧˧ hɛŋ˨˩]

[…] khiến tôi biết rõ rằng tình yêu giữa hai anh em là trái với luân thường đạo lý, thậm chí là dơ bẩn, đê hèn.

2016, chapter 12, in Nguyễn Đức Vịnh, transl., Đừng nói chuyện với cô ấy, part II, NXB Phụ Nữ, translation of 别和她说话 by Yù Jǐn (Ngộ Cẩn):

[…] told me very clearly that the love between my sister and me was against morality, even dirty, vile.


Hy-La

[hɪj˧˧ laː˧˧]

[hɪj˧˧ laː˧˧]

Blend of Hy Lạp + La Mã. Superficially a Sino-Vietnamese word from 希羅.


𢝙

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 忄 (“heart”) + phonetic 盃 (bôi).


inh tai nhức óc

[ʔïŋ˧˧ taːj˧˧ ɲɨk̚˧˦ ʔawk͡p̚˧˦]

[ʔɨn˧˧ taːj˧˧ ɲɨk̚˦˧˥ ʔawk͡p̚˦˧˥]

[ʔɨn˧˧ taːj˧˧ ɲɨk̚˦˥ ʔawk͡p̚˦˥]

(idiomatic, of noise) discordant and intolerable


vương giả

[vɨəŋ˧˧ zaː˧˩]

[vɨəŋ˧˧ jaː˧˨]

[vɨəŋ˧˧ jaː˨˩˦]

[jɨəŋ˧˧ jaː˨˩˦]

(literary) royal-like; fitting for a king


từa lưa

[tɨə˨˩ lɨə˧˧]

[tɨə˦˩ lɨə˧˧]

[tɨə˨˩ lɨə˧˧]

Nước mắt nước mũi từa lưa.

(of tears, sometimes accompanied by a runny nose) having been excreted excessively to the point of making the face of the person crying look messy.


đểu cáng

[ʔɗew˧˩ kaːŋ˧˦]

[ʔɗew˧˨ kaːŋ˦˧˥]

[ʔɗew˨˩˦ kaːŋ˦˥]

đểu + cáng.
Element đểu originally meant possibly "burden ~ load" then "person who carries burdens ~ loads, porter" or specifically "hired porter using a shoulder pole", while element cáng originally meant "hammock on a carrying pole", then "hammock-carrier". All those taken together, this compound word was originally a collective noun meaning formerly "porters, carriers" yet nowadays "the nobodies, the bad lot".
Vương Trung Hiếu (2021) cites an unsourced viewpoint that both đểu and đểu cáng nowadays mean "cads, scoundrels, rascals (n.)" → "caddish (adj.)" because poorly-educated porters often dealt unfairly with one another and competed with each other for customers by means of cheating and violence.


loát

[l⁽ʷ⁾aːk̚˦˥]

(in certain compounds or dated) overwhelming, abundant


dày cộm

cuốn sách dày cộm


nghệt

Mặt nghệt như mất sổ gạo

A face so dull as if (they) have lost their rice book.

(of face) staying still, having a dull look due to stress, worries, or surprises; daunted or flabbergasted


rỗng như đít Bụt

[zəwŋ͡m˦ˀ˥ ɲɨ˧˧ ʔɗit̚˧˦ ʔɓut̚˧˨ʔ]

[ʐəwŋ͡m˧˨ ɲɨ˧˧ ʔɗit̚˦˧˥ ʔɓʊk̚˨˩ʔ]

[ɹəwŋ͡m˨˩˦ ɲɨ˧˧ ʔɗɨt̚˦˥ ʔɓʊk͡p̚˨˩˨]

Literally, “to be as empty as the bottom [of the statue] of Buddha”.

m-g

to be as empty as the bottom 􂀿of the statue􂁀 of Buddha


vắng như chùa Bà Đanh

[vaŋ˧˦ ɲɨ˧˧ t͡ɕuə˨˩ ʔɓaː˨˩ ʔɗajŋ̟˧˧]

[vaŋ˦˧˥ ɲɨ˧˧ t͡ɕuə˦˩ ʔɓaː˦˩ ʔɗɛɲ˧˧]

[vaŋ˦˥ ɲɨ˧˧ cuə˨˩ ʔɓaː˨˩ ʔɗan˧˧]

[jaŋ˦˥ ɲɨ˧˧ cuə˨˩ ʔɓaː˨˩ ʔɗan˧˧]

Literally, “to be as desolate as the temple of Lady Đanh”.

lit

(idiomatic) completely desolate, devoid of people's visitations


khả kiến

[kʰaː˧˨ kiəŋ˦˧˥]

[xaː˧˨ kiəŋ˦˧˥]

[kʰaː˨˩˦ kiəŋ˦˥]

[xaː˨˩˦ kiəŋ˦˥]

ánh sáng khả kiến


Phục quốc Do Thái

Yossi Schwartz (8 April 2005) “Arab-Jewish workers' joint struggles prior to the partition of Palestine - Part One”, in In Defence of Marxism; Vietnamese translation by Nguyễn Bình, transl. (2021 June 10), “Phong trào đấu tranh chung của công nhân Do Thái và Ả rập thời kỳ trước khi Palestine chia cắt – Phần 1”, in VNYoungMarxist
Những người Phục quốc Do Thái luôn cố gắng ngăn cản những nỗ lực nhằm thống nhất công nhân Do Thái và Ả Rập.
The Zionists have always tried to block any attempts at Arab-Jewish workers' unity.

phục quốc Do Thái
phục quốc Do Thái#Vietnamese

Alternative form of phục quốc Do Thái (“Zionist”)


phục quốc Do Thái

[fʊwk͡p̚˧˨ʔ kuək̚˧˦ zɔ˧˧ tʰaːj˧˦]

[fʊwk͡p̚˨˩ʔ kuək̚˦˧˥ jɔ˧˧ tʰaːj˨˩˦]

[fʊwk͡p̚˨˩˨ wək̚˦˥ jɔ˧˧ tʰaːj˦˥]

From phục quốc (“to recover a lost country”) + Do Thái (“Jewish”), literally, “Jewish national revivalist (adj.)”

lit

người phục quốc Do Thái

Yasser Abed Rabbo (2008 November 14) “Palestinian Hopes for Barack Obama”, in Project Syndicate, archived from the original on 2022-11-08; free Vietnamese translation in Kim Chung, transl. (2008 November 21), “Palestine hy vọng”, in Thế Giới & Việt Nam [The World & Vietnam Report]
Lúc đó, chiến tranh và bạo lực vây quanh việc thành lập nhà nước Israel năm 1948. Hơn 726.000 người Palestine theo Thiên chúa giáo và Hồi giáo phải bỏ đi hoặc bị đuổi khỏi nhà bởi những người phục quốc Do Thái. Hơn 400 ngôi làng của người Palestine bị phá hủy hoặc không có người dân sinh sống.
In the war and violence that surrounded Israel’s establishment in 1948, our losses were immense. Over 726,000 Palestinian Christians and Muslims – the majority of the Arab population of mandatory Palestine – fled or were forced to leave their homes by Zionist militias. Over 400 Palestinian villages in what became Israel were destroyed or depopulated.

Thời điểm 1956 đó đã là tám năm sau khi cuộc chiến tranh Israel - Arab năm 1948 trôi qua - cuộc chiến mà David Ben-Gurion, trên cương vị là người lãnh đạo Phong trào phục quốc Do Thái, chịu trách nhiệm giám sát các hoạt động quân sự.

2021 June 3, Thiên Thư, “Ngọn cờ phục quốc Do Thái [The Zionist flag]”, in Báo Công an Nhân dân [The People's Public Security Newspaper]:

That point in time – 1956 – was eight years after the 1948 Arab-Israeli war, when David Ben-Gurion – as the Zionist movement's leader – had been responsible for overseeing military activities.

“1948 – State of Israel Proclaimed”, in History Channel, 2010 February 9; free Vietnamese translation from Lê Thị Hồng Loan, transl. (2018 May 14), Nghiên cứu quốc tế [International Research]
Các nhóm Do Thái cực đoan đã sử dụng chủ nghĩa khủng bố chống lại các lực lượng Anh tại Palestine, những người mà họ nghĩ là đã phản bội lại sự nghiệp phục quốc Do Thái.
Jewish groups employed terrorism against British forces in Palestine, which they thought had betrayed the Zionist cause.


Do Thái phục quốc

[zɔ˧˧ tʰaːj˧˦ fʊwk͡p̚˧˨ʔ kuək̚˧˦]

[jɔ˧˧ tʰaːj˨˩˦ fʊwk͡p̚˨˩ʔ kuək̚˦˧˥]

[jɔ˧˧ tʰaːj˦˥ fʊwk͡p̚˨˩˨ wək̚˦˥]

From Do Thái (“Jewish”) + phục quốc (“to recover a lost country”), literally, “Jewish national revivalist (adj.)”

com

người Do Thái phục quốc

Năm 1897, Herzl tổ chức Đại hội Do Thái phục quốc đầu tiên tại Basel (Thụy Sĩ) và sau đó thành lập Tổ chức Do Thái phục quốc thế giới…

2005 August 16, Lê Thảo Chi, “Kết thúc giấc mơ ‘Đại Israel’ [The End of the ‘Greater Israel’ Dream]”, in Sài Gòn Giải Phóng [Liberated Saigon]:

In 1897, Herzl organized the First Zionist Congress in Basel (Switzerland) and later found the World Zionist Organization...

Những người Do Thái phục quốc đầu tiên chú trọng hơn vào Tel Aviv, thành phố mới được xây dựng trên một ngọn đồi, biểu tượng cho sự hiện đại.

2017 December 7, Trí Dũng, “100 năm lửa máu của thành phố thiêng Jerusalem [Jerusalem the Holy City's One Hundred Years of Blood and Fire]”, in VnExpress:

The first Zionists focused more on Tel Aviv, a newly built city on a hill, a symbol of modernity.

“1947: U.N. votes for partition of Palestine”, in History Channel, 2009 November 24; Vietnamese translation in Nguyễn Huy Hoàng, transl. (2015 November 29), “29/11/1947: Liên Hợp Quốc bỏ phiếu phân vùng Palestine”, in Nghiên cứu quốc tế [International Research]
Người Do Thái sở hữu hơn một nửa diện tích Palestine, dù họ chiếm chưa đến một nửa dân số Palestine. Được hỗ trợ bởi tình nguyện viên đến từ các nước khác, người Ả-rập Palestine đã chiến đấu với lực lượng Do Thái phục quốc, nhưng người Do Thái vẫn bảo đảm được quyền kiểm soát đầy đủ đối với phần lãnh thổ Palestine được Liên Hợp Quốc phân bổ và cả một số phần lãnh thổ Ả-rập.
The Jews were to possess more than half of Palestine, though they made up less than half of Palestine’s population. The Palestinian Arabs, aided by volunteers from other countries, fought the Zionist forces, but the Jews secured full control of their U.N.-allocated share of Palestine and also some Arab territory.

Chuyện [David Ben-Gurion] tin rằng không thể có hòa bình giữa Israel và khối Arab chỉ xuất hiện sau này, sau cuộc chiến năm 1948. Trước đó, là thủ lĩnh Do Thái phục quốc, ông đã từng chỉ thị không trả đũa những vụ người Arab tấn công thường dân Do Thái, trong quãng 1936-1939.

That [David Ben-Gurion] believed that there would be no peace between Israel and the Arab masses only happened later, after the war in 1948. Prior to that, from 1936 to 1939, he – as the Zionist leader – had ordered restraint from retaliation against Arab attacks on Jewish civilians.


tối đê

[toj˧˦ ʔɗe˧˧]

[toj˨˩˦ ʔɗej˧˧]


lẫm liệt

[ləm˦ˀ˥ liət̚˧˨ʔ]

[ləm˧˨ liək̚˨˩ʔ]

[ləm˨˩˦ liək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 凜冽 (“freezing cold”).

vi-etym-sino

(literary, of a person) solemn and majestic


lậm

Hắn đợt này lậm lắm, học nhiều quá mà.

The student became overactive lately, due to his unscientific learning.


đỏ ké

[ʔɗɔ˧˩ kɛ˧˦]

[ʔɗɔ˧˨ kɛ˨˩˦]

[ʔɗɔ˨˩˦ kɛ˦˥]


vô tri

[vo˧˧ t͡ɕi˧˧]

[vow˧˧ ʈɪj˧˧]

[vow˧˧ ʈɪj˧˧]

[jow˧˧ ʈɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 無知. This term has more literal interpretation of "no knowledge/not knowing" than its counterparts in Chinese and Japanese, which have a more figurative denotation of "ignorant".

vật vô tri


sần sật

[sən˨˩ sət̚˧˨ʔ]

[ʂəŋ˦˩ ʂək̚˨˩ʔ]

[səŋ˦˩ sək̚˨˩ʔ]

[ʂəŋ˨˩ ʂək̚˨˩˨]

[səŋ˨˩ sək̚˨˩˨]

Mì tôm kôkômi, dai giòn sần sật.

(of certain foods' texture or sound when chewed) firm


đề huề

[ʔɗe˨˩ hwe˨˩]

Sino-Vietnamese word from 提攜, probably also with some contamination from huề (和).

Ai mà con cháu đuề huề được như bác thì phải phúc lắm đấy!

Anybody, whose children can all get along like yours, is nothing but blessed!

Người xưa mà nhà cửa đuề huề như này cũng hiếm.

It is uncommon for the old generation to own a nice house like this.


chửa trâu

From chửa (“to be pregnant”) + trâu (“water buffalo”); literally meaning "to be pregnant as long as water buffaloes", whose average gestation lasts longer than humans'.

com

(medicine, informal, of pregnancy) postterm, postmature, at or beyond 42 0/7 weeks


hữu nhũ

[hiw˦ˀ˥ ɲu˦ˀ˥]

[hɨw˧˨ ɲʊw˧˨]

[hɨw˨˩˦ ɲʊw˨˩˦]

động vật hữu nhũ


trực giao cảm

[t͡ɕɨk̚˧˨ʔ zaːw˧˧ kaːm˧˩]

[ʈɨk̚˨˩ʔ jaːw˧˧ kaːm˧˨]

[ʈɨk̚˨˩˨ jaːw˧˧ kaːm˨˩˦]


hướng tâm

[hɨəŋ˧˦ təm˧˧]

[hɨəŋ˦˧˥ təm˧˧]

[hɨəŋ˦˥ təm˧˧]


loạn li

[lwaːŋ˨˩ʔ lɪj˧˧]

[l⁽ʷ⁾aːŋ˨˩˨ lɪj˧˧]

Chiến tranh li loạn có chừa một ai đâu.

Everything in wartime was chaotic to many people.

(of the society) chaotic, or get disorganized, leading to families' separation.


cũn cỡn

[kun˦ˀ˥ kəːn˦ˀ˥]

[kun˧˨ kəːŋ˧˨]

[kʊwŋ͡m˨˩˦ kəːŋ˨˩˦]

(of clothings, especially outerwear) exceptionally short


thành văn

[tʰɛɲ˦˩ vaŋ˧˧]

bằng chứng thành văn


chuyên chính

[t͡ɕwiən˧˧ t͡ɕïŋ˧˦]

[t͡ɕwiəŋ˧˧ t͡ɕɨn˦˧˥]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ cɨn˦˥]

Khóa Quốc hội này là khóa Quốc hội phát triển dân chủ của Nhà nước, dân chủ với nhân dân, chuyên chính với kẻ thù của nhân dân.

2011 [1956], Hồ Chí Minh, “Lời phát biểu tại Quốc hội nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, kỳ họp thứ sáu [Address to the Sixth Session of the First National Assembly of the Democratic Republic of Vietnam]”, in Hồ Chí Minh – Toàn tập, volume 10, page 466 of 464-466:

This National Assembly is one for the State to develop democracy: democratic towards the people; dictatorial towards enemies of the people.


làu

head

làu • (漏, 咾, 𬑑, 𠮩) (diminutive reduplication làu làu)

漏 (CJK)
咾 (CJK)
𬑑 (CJK)
𠮩 (CJK)
làu làu (diminutive reduplication)

宮商漏堛五音
芸𥢆咹坦胡琹没張

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)):

The pentatonic scale: she knew by heart,
And her skills on the húqín were second is none.

Cung thương làu bậc ngũ âm,
Nghề riêng ăn đứt, hồ cầm một trương.


xăng xái

[saŋ˧˧ saːj˨˩˦]


dông dài

[zəwŋ͡m˧˧ zaːj˨˩]

[jəwŋ͡m˧˧ jaːj˦˩]

[jəwŋ͡m˧˧ jaːj˨˩]

(of writing or speech) long-winded; verbose


nòng trơn

[nawŋ͡m˨˩ t͡ɕəːn˧˧]

[nawŋ͡m˦˩ ʈəːŋ˧˧]

[nɔŋ˦˩ ʈəːŋ˧˧]

[nawŋ͡m˨˩ ʈəːŋ˧˧]


lót tích

[lɔt̚˧˦ tïk̟̚˧˦]

[lɔk̚˦˧˥ tɨt̚˦˧˥]

[lɔk̚˦˥ tɨt̚˦˥]

Intentionally Vietnamized pronunciation of English elements lost and teach, constructed in intentionally ungrammatical English by direct calqueing Vietnamese mất dạy (“illbred and uneducated”).
Usage of this term is generally much more lighthearted and less serious than its source Vietnamese phrase.

Lót tích vl.


xác thực

[saːk̚˧˦ tʰɨk̚˧˨ʔ]

[saːk̚˦˧˥ tʰɨk̚˨˩ʔ]

[saːk̚˦˥ tʰɨk̚˨˩˨]

Cả hạm đội đại thắng nhờ thông tin xác thực từ bên mật thám.

Thanks to the authentic message of secret agents, victory was absolute for the entire marines.

authentic or accurate, as pertaining to the truth


rần rần

[zən˨˩ zən˨˩]

[ʐəŋ˦˩ ʐəŋ˦˩]

[ɹəŋ˨˩ ɹəŋ˨˩]

Đoàn xe chạy rần rần trên đường kìa, con nên đi cẩn thận kẻo đụng người ta.

The flock of vehicles was noisily running on the road, so you should cautiously pass by in order not to hit them.


vô lại

Tống ngay tên vô lại ấy vào tù xem nó có chừa cho không.

Just drop the guy of badness into jail and see if he would give up.


phách lối

Con nhỏ ấy có điều kiện nên làm gì cũng phách lối không à.

It is the girl's wealth that makes her such a show-off all the time.

(colloquial) arrogant or haughty; showing off one's extraordinary (usually as intimidation)


gian ngoan

[jaːŋ˧˧ ŋwaːŋ˧˧]

[jaːŋ˧˧ ŋwaːŋ˧˧]

Một con người gian ngoan như thế chỉ nên sống ở xã hội hủ bại mà thôi.

A man of treachery like that should only exist in corrupt societies.

to be of regular cheating with clever tricks


tư biện

[tɨ˧˧ ʔɓiən˧˨ʔ]

[tɨ˧˧ ʔɓiəŋ˨˩ʔ]

[tɨ˧˧ ʔɓiəŋ˨˩˨]

Triết học của Hegel là triết học tư biện.

Hegelian philosophy is a speculative philosophy.

speculative philosophy
speculative philosophy#English

speculative (as in speculative philosophy)


trực chuẩn

[t͡ɕɨk̚˧˨ʔ t͡ɕwən˧˩]

[ʈɨk̚˨˩ʔ t͡ɕwəŋ˧˨]

[ʈɨk̚˨˩˨ c⁽ʷ⁾əŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 直 (“orthogonal”) and 準 (“standard; normal”).

vi-etym-sino

cơ sở trực chuẩn


ngạo mạn

[ŋaːw˧˨ʔ maːn˧˨ʔ]

[ŋaːw˨˩ʔ maːŋ˨˩ʔ]

[ŋaːw˨˩˨ maːŋ˨˩˨]

Đã không ra gì lại còn ngạo mạn thì chả có ai ưa đâu.

Nobody would love the guy who is so overly arrogant and useless.

overly arrogant, as to not look up to the elderly


long sòng sọc

[lawŋ͡m˧˧ ʂawŋ͡m˦˩ ʂawk͡p̚˨˩ʔ]

[lɔŋ˧˧ sɔŋ˦˩ sawk͡p̚˨˩ʔ]

[lawŋ͡m˧˧ ʂawŋ͡m˨˩ ʂawk͡p̚˨˩˨]

(of eyes and gaze) extremely intense, to the point of popping blood vessels


bén ngót

[ʔɓɛn˧˦ ŋɔt̚˧˦]

[ʔɓɛŋ˦˧˥ ŋɔk̚˦˧˥]

[ʔɓɛŋ˦˥ ŋɔk̚˦˥]

(Central Vietnam, Southern Vietnam) very sharp


yên thân

[ʔiən˧˧ tʰən˧˧]

[ʔiəŋ˧˧ tʰəŋ˧˧]

[ʔiəŋ˧˧ tʰəŋ˧˧]

Tìm một chốn yên thân nơi thành thị cũng khó à.

It is not easy to find and live in peace in an urban place.

free from distraction or disturbance and get relaxed


hung hiểm

[hʊwŋ͡m˧˧ hiəm˧˩]

[hʊwŋ͡m˧˧ hiəm˧˨]

[hʊwŋ͡m˧˧ him˨˩˦]

Cứ điệu bộ hung hiểm như thế có ngày giời đánh.

They would soon be punished if their essence of much cruelty remains.


gian manh

[jaːŋ˧˧ mɛɲ˧˧]

Blend of gian xảo (“devious”) + lưu manh (“thug”).

blend

Kẻ gian manh mà lại sống được trong xã hội văn minh như thế đâm ra cũng là nghịch lý ở đời.

Why devious thugs can even survive like that in this civilized society is [such] a paradox of life.


dốt đặc cán mai

[zot̚˧˦ ʔɗak̚˧˨ʔ kaːn˧˦ maːj˧˧]

[jok̚˦˧˥ ʔɗak̚˨˩ʔ kaːŋ˦˧˥ maːj˧˧]

[jok̚˦˥ ʔɗak̚˨˩˨ kaːŋ˦˥ maːj˧˧]

Literally, “as dumb as a shovel handle”.

(idiomatic, derogatory) thick as a brick


tất thắng

[tət̚˧˦ tʰaŋ˧˦]

[tək̚˦˧˥ tʰaŋ˦˧˥]

[tək̚˦˥ tʰaŋ˦˥]

Niềm tin tất thắng càng hừng hực sau khi Chiến dịch Điện Biên Phủ thành công.

Our soldiers exuded more faith in inevitable victory as soon as the Dien Bien Phu Operation succeeded.

be bound or predestined to win, as certainly without failure


tần ngần

[tən˨˩ ŋən˨˩]

[təŋ˦˩ ŋəŋ˦˩]

[təŋ˨˩ ŋəŋ˨˩]

Trước vẻ đẹp tuyệt vời như vậy ai mà chẳng tần ngần khôn xiết.

Anyone would grow indescribably astonished before such a beauty.


tốc hành

[təwk͡p̚˧˦ hajŋ̟˨˩]

[təwk͡p̚˦˧˥ hɛɲ˦˩]

làm tốc hành

Án mạng trên chuyến tàu tốc hành Phương Đông

(of a vehicle or travel speed) speedy; fast


thánh thót

[tʰajŋ̟˧˦ tʰɔt̚˧˦]

[tʰɛɲ˦˧˥ tʰɔk̚˦˧˥]

[tʰan˦˥ tʰɔk̚˦˥]

indicating the sound of slowly dripping water

Chất giọng thánh thót ấy của bả sinh ra là đã có rồi.

The woman's vocal essence of echoing was born evident.

(of a singer) echoing and clear, with high-pitched and smooth fluctuation


vắt chân chữ ngũ

[vat̚˧˦ t͡ɕən˧˧ t͡ɕɨ˦ˀ˥ ŋu˦ˀ˥]

[vak̚˦˧˥ t͡ɕəŋ˧˧ t͡ɕɨ˧˨ ŋʊw˧˨]

[vak̚˦˥ cəŋ˧˧ cɨ˨˩˦ ŋʊw˨˩˦]

[jak̚˦˥ cəŋ˧˧ cɨ˨˩˦ ŋʊw˨˩˦]

Ngồi vắt chân chữ ngũ mà đọc báo nghe cũng hay.

It sounds great and confident to sit and cross my legs reading magazines.

the phrase used to indicate the state of being strongly confident, as somebody crossing their legs


hừng hực

[hɨŋ˨˩ hɨk̚˧˨ʔ]

[hɨŋ˦˩ hɨk̚˨˩ʔ]

[hɨŋ˨˩ hɨk̚˨˩˨]

Nỗi căm uất hừng hực trong lòng tôi không lối thoát.

There was no escape for the state of being upset that exuded within my mind.

as powerful as the way something is given out or exuded


khai phóng

[kʰaːj˧˧ fawŋ͡m˦˧˥]

[xaːj˧˧ fɔŋ˦˧˥]

Giáo dục khai phóng là lý tưởng sống của dân tộc.

Education of openness is the backbone of any nation.

open-minded, as to expand one's concept of something


trôi nổi

(of goods) unregulated and might be of unclear origin


sáng dạ

[saːŋ˧˦ zaː˧˨ʔ]

[ʂaːŋ˦˧˥ jaː˨˩ʔ]

[saːŋ˦˧˥ jaː˨˩ʔ]

[ʂaːŋ˦˥ jaː˨˩˨]

[saːŋ˦˥ jaː˨˩˨]


ti hí

[tɪj˧˧ hɪj˨˩˦]

[tɪj˧˧ hɪj˦˥]


dột nát

[zot̚˧˨ʔ naːt̚˧˦]

[jok̚˨˩ʔ naːk̚˦˧˥]

[jok̚˨˩˨ naːk̚˦˥]

(of a shelter) damaged and leaking in many places


đẳng cấp

[ʔɗaŋ˧˩ kəp̚˧˦]

[ʔɗaŋ˧˨ kəp̚˦˧˥]

[ʔɗaŋ˨˩˦ kəp̚˦˥]

Hàng Nhật bãi mà đẳng cấp phết chứ đùa.

This Japanese product is second-handed yet on a whole nother level.


sinh tử

[sïŋ˧˧ tɨ˧˩]

[ʂɨn˧˧ tɨ˧˨]

[sɨn˧˧ tɨ˧˨]

[ʂɨn˧˧ tɨ˨˩˦]

[sɨn˧˧ tɨ˨˩˦]

(colloquial) life-or-death (of critical importance for survival)


Giu-dêu

From Portuguese judeu, from Latin iūdaeus (“Jew; Judaean”), from Ancient Greek Ἰουδαῖος (Ioudaîos), from Hebrew יהודי (Yehudi)

người Giu-dêu

Jew ~ Jews (literally, “Jewish person ~ Jewish people”)

dân Giu-dêu

Vua A-xu-ê-r-ô cưới bà Ê-thê-rê, là người Giu-dêu, làm hoàng hậu.

1962, “43. Bà hoàng hậu Ê-thê-rê và Giu-đích [43. Queen Esther and Judith]”, in Thánh Tích – Kinh Thánh Tóm Lược [Relics – The Bible Summarized], Cần Thơ Ấn Quán:

King Ahasuerus married Esther, a Jew, as queen.

Khi vừa đến cù lao Xa-la-mi-a, thì hai đấng ấy vào nhà nguyện Giu-dêu mà giảng lời Đức Chúa Trời.

1962, “88. Ông thánh Phaolô đi giảng đạo lần đầu hết [88. Saint Paul Preached for the First Time Ever]”, in Thánh Tích – Kinh Thánh Tóm Lược [Relics – The Bible Summarized], Cần Thơ Ấn Quán:

Upon reaching Salamis Island, those two entered the Jewish synagogues to preach the word of God.

[…]nước Ychitô ngoại giáo ghét người Giu-dêu,[…]

2005, “Ngắm bảy sự đau đớn và bảy sự vui mừng (của) Ông Thánh Giuse [Contemplating Saint Joseph's Seven Woes and Seven Joys]”, in Toàn Niên Kinh Nguyện Giáo Phận Hải Phòng [Diocese of Hải Phòng's All-Year-Round Prayers], pages 40-41:

[…] Egypt, a pagan country, hated Jews, […]


nghĩa dũng

[ŋiə˦ˀ˥ zʊwŋ͡m˦ˀ˥]

[ŋiə˧˨ jʊwŋ͡m˧˨]

[ŋiə˨˩˦ jʊwŋ͡m˨˩˦]

brave or courageous for the sake of justice


đa di năng

[ʔɗaː˧˧ zi˧˧ naŋ˧˧]

[ʔɗaː˧˧ jɪj˧˧ naŋ˧˧]

[ʔɗaː˧˧ jɪj˧˧ naŋ˧˧]

From the antibacterial drug Dagenan (sulfapyridine), with influence from đa năng (“multifunctional”).


trật lất

[t͡ɕət̚˧˨ʔ lət̚˧˦]

[ʈək̚˨˩ʔ lək̚˦˧˥]

[ʈək̚˨˩˨ lək̚˦˥]

trật + lất; the second element is probably a cognate form of trật where the *bl- became simple *l- instead.

bắn trật lất


sít sao

[ʂit̚˦˧˥ ʂaːw˧˧]

[ʂɨt̚˦˥ ʂaːw˧˧]

[sɨt̚˦˥ saːw˧˧]

quick; resolute; to the point; without hesitation or dilly-dallying; continuous


giáo giở

[zaːw˧˦ zəː˧˩]

[jaːw˨˩˦ jəː˧˨]

[jaːw˦˥ jəː˨˩˦]

See giai for the sound change. This is the form from the inland Northern dialects.

Northern Vietnam form of tráo trở (“treacherous”)


phát ốm

[faːt̚˧˦ ʔom˧˦]

[faːk̚˦˧˥ ʔom˦˧˥]

[faːk̚˦˥ ʔom˦˥]

Tôi đến phát ốm với trình độ của bọn lều báo ngu si đần độn ở cái xứ này.

I'm so sick of the level of incompetence of those goddamn stupid people publishing those fish wraps in this country.

(Northern Vietnam, usually followed by với) sick of; tired of


陣打

chữ Hán form of trận đánh (“battle, fight, combat”).


hổ báo

[ho˧˩ ʔɓaːw˧˦]

[how˧˨ ʔɓaːw˨˩˦]

[how˨˩˦ ʔɓaːw˦˥]


luống tuổi

[luəŋ˧˦ tuəj˧˩]

[luəŋ˦˧˥ tuj˧˨]

[luəŋ˦˥ tuj˨˩˦]

luống (“to waste pitifully”) + tuổi (“age”).

com

(of a person) to be already past one's prime age


linh ta linh tinh

[lïŋ˧˧ taː˧˧ lïŋ˧˧ tïŋ˧˧]

[lɨn˧˧ taː˧˧ lɨn˧˧ tɨn˧˧]

[lɨn˧˧ taː˧˧ lɨn˧˧ tɨn˧˧]


tự lực

[tɨ˧˨ʔ lɨk̚˧˨ʔ]

[tɨ˨˩ʔ lɨk̚˨˩ʔ]

[tɨ˨˩˨ lɨk̚˨˩˨]

Qua tuổi 18 rồi thì phải biết tự lực mà kiếm sống đi chứ.

Now that you turned eighteen, your financial issues should be completely of your own.

by one's own effort without others' help or support