thành thục

[tʰajŋ̟˨˩ tʰʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˦˩ tʰʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰan˨˩ tʰʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 成熟, composed of 成 and 熟.

vi-etym-sino

thành thục về tính ở động vật

(by extension) proficient; well-trained (in a particular field)


trương phồng

[t͡ɕɨəŋ˧˧ fəwŋ͡m˨˩]

[ʈɨəŋ˧˧ fəwŋ͡m˦˩]

[ʈɨəŋ˧˧ fəwŋ͡m˨˩]

trương (“to swell up”) + phồng (“to enlarge”).


bất bằng

[ʔɓət̚˧˦ ʔɓaŋ˨˩]

[ʔɓək̚˦˧˥ ʔɓaŋ˦˩]

[ʔɓək̚˦˥ ʔɓaŋ˨˩]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 不平 (SV: bất bình).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">bất bình</i>


kẻ cả

[kɛ˧˩ kaː˧˩]

[kɛ˧˨ kaː˧˨]

[kɛ˨˩˦ kaː˨˩˦]

kẻ (“person”) + cả (“firstborn; most senior among siblings or wives of the family”)

af

lên giọng kẻ cả

(derogatory, by extension) condescending; self-important


bất hợp lí

[ʔɓət̚˧˦ həːp̚˧˨ʔ li˧˦]

[ʔɓək̚˦˧˥ həːp̚˨˩ʔ lɪj˨˩˦]

[ʔɓək̚˦˥ həːp̚˨˩˨ lɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 不合理, composed of 不 (“not”) and 合理 (“reasonable”).


bất hợp lệ

[ʔɓət̚˧˦ həːp̚˧˨ʔ le˧˨ʔ]

[ʔɓək̚˦˧˥ həːp̚˨˩ʔ lej˨˩ʔ]

[ʔɓək̚˦˥ həːp̚˨˩˨ lej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 不 (“not”) and 合例 (“valid”).


hợp lệ

[həːp̚˧˨ʔ le˧˨ʔ]

[həːp̚˨˩ʔ lej˨˩ʔ]

[həːp̚˨˩˨ lej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 合例, composed of 合 (“to fit”) and 例 (“rule; precedent”).

Thể loại:SVG hợp lệ

valid; qualified; compliant; in accordance with established rules


bất hợp tác

[ʔɓət̚˧˦ həːp̚˧˨ʔ taːk̚˧˦]

[ʔɓək̚˦˧˥ həːp̚˨˩ʔ taːk̚˦˧˥]

[ʔɓək̚˦˥ həːp̚˨˩˨ taːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 不合作, composed of 不 (“not”) and 合作 (“to cooperate”).


bất khả chiến bại

[ʔɓət̚˧˦ xaː˧˩ t͡ɕiən˧˦ ʔɓaːj˧˨ʔ]

[ʔɓək̚˦˧˥ kʰaː˧˨ t͡ɕiəŋ˦˧˥ ʔɓaːj˨˩ʔ]

[ʔɓək̚˦˧˥ xaː˧˨ t͡ɕiəŋ˦˧˥ ʔɓaːj˨˩ʔ]

[ʔɓək̚˦˥ kʰaː˨˩˦ ciəŋ˦˥ ʔɓaːj˨˩˨]

[ʔɓək̚˦˥ xaː˨˩˦ ciəŋ˦˥ ʔɓaːj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 不可 (“cannot”) and 戰敗 (“be defeated”).

(literary) unbeatable; indomitable; invincible


bất khả

[ʔɓət̚˧˦ xaː˧˩]

[ʔɓək̚˦˧˥ kʰaː˧˨]

[ʔɓək̚˦˧˥ xaː˧˨]

[ʔɓək̚˦˥ kʰaː˨˩˦]

[ʔɓək̚˦˥ xaː˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 不可, composed of 不 (“not”) and 可 (“can; able to”).


vô song

[vow˧˧ sɔŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 無雙, composed of 無 (“without”) and 雙 (“twin”).


bất kham

[ʔɓət̚˧˦ xaːm˧˧]

[ʔɓək̚˦˧˥ kʰaːm˧˧]

[ʔɓək̚˦˧˥ xaːm˧˧]

[ʔɓək̚˦˥ kʰaːm˧˧]

[ʔɓək̚˦˥ xaːm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bất kham.wav

Sino-Vietnamese word from 不堪, composed of 不 (“cannot”) and 堪 (“endure”).

(rare) insufferable, intolerable, unbearable


bất minh

[ʔɓət̚˧˦ mïŋ˧˧]

[ʔɓək̚˦˧˥ mɨn˧˧]

[ʔɓək̚˦˥ mɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 不明, composed of 不 (“not”) and 明 (“clear”).


bất kính

[ʔɓət̚˧˦ kïŋ˧˦]

[ʔɓək̚˦˧˥ kɨn˦˧˥]

[ʔɓək̚˦˥ kɨn˦˥]

Sino-Vietnamese word from 不敬, composed of 不 (“not”) and 敬 (“to respect”).


vinh hạnh

[vïŋ˧˧ hajŋ̟˧˨ʔ]

[vɨn˧˧ hɛɲ˨˩ʔ]

Tôi vinh hạnh được có mặt ở đây ngày hôm nay.

(formal, humble) honored thanks to betowed privilege

danh dự

recognition of importance or spiritual value; respect; excellence of character, high moral worth, virtue


hỗn láo

[hoŋ˧˨ laːw˨˩˦]

[hoŋ˨˩˦ laːw˦˥]

hỗn (“混, careless; impolite”) + láo (“insolent”).


bất nghĩa

[ʔɓət̚˧˦ ŋiə˦ˀ˥]

[ʔɓək̚˦˧˥ ŋiə˧˨]

[ʔɓək̚˦˥ ŋiə˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 不義, composed of 不 (“not”) and 義 (“righteousness; morality”).


bất nghi

[ʔɓət̚˧˦ ŋi˧˧]

[ʔɓək̚˦˧˥ ŋɪj˧˧]

[ʔɓək̚˦˥ ŋɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 不宜, composed of 不 (“not”) and 宜 (“appropriate”).

(archaic, rare) inappropriate; unsuitable; inadvisable


bất nhã

[ʔɓət̚˧˦ ɲaː˦ˀ˥]

[ʔɓək̚˦˧˥ ɲaː˧˨]

[ʔɓək̚˦˥ ɲaː˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 不雅, composed of 不 (“not”) and 雅 (“graceful; refined”).


bất nhẫn

[ʔɓət̚˧˦ ɲən˦ˀ˥]

[ʔɓək̚˦˧˥ ɲəŋ˧˨]

[ʔɓək̚˦˥ ɲəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 不忍, composed of 不 (“not”) and 忍 (“to restrain oneself”).
Its original meaning is "intolerable, insufferable", whence arise "[intolerably] ruthless, heartless, cruel", "[unreservedly, impatiently] indignant, furious, outraged", and "compassionate, sympathetic [towards intolerably destitute people]".

2011 “Đằng sau vụ ‘hiệp sĩ bồ câu’ bị truy sát (Behind the Murderous Pursuit after the ‘The Pigeons' Knight’)”, Công An Nhân Dân (Public Security)
Nhiều người qua đường trông thấy cảnh bất nhẫn lên tiếng phản đối, bọn chúng mới buông tha cho nạn nhân.
Only when many passers-by, witnessing that intolerable situation, voiced out their objection did the thugs let the victim go.

2011, Võ Văn Nhơn, “Tiểu thuyết hành động vào đầu thế kỷ XX ở Nam Bộ (Action Novels In the Early 20th century South)” Faculty of Literature - University of Social Sciences and Humanities - VNU - HCM
Đó là một con người xuất chúng, giỏi võ, thông minh, biết nhiều thứ tiếng, giỏi cải trang, bất nhẫn trước cảnh bọn nhà giàu ức hiếp người sức yếu thế cô nên ra tay trượng nghĩa, cướp của nhà giàu đem cho người nghèo.
He was an extraordinary person, skilled at martial arts, intelligent, polyglottal, and adept at disguising; indignant at the rich's oppression of the weak and helpless, he meted out justice by robbing the rich to give to the poor.

2017 (published), Reverend Carôlô Hồ Bặc Xái, “Chúa Kiên Nhẫn và Khoan Dung (The Patient and Tolerant God)”] in Các Bài Suy Niệm Lời Chúa Chúa Nhật Thường Niên A (The Word of the Lord: Reflections on the Sunday Mass Readings for Year A) by Roman Catholic Diocese of Bà Rịa
Dụ ngôn lúa và cỏ lùng: dụ ngôn này phản ảnh hai thái độ trái ngược nhau. Thái độ của con người (biểu nhiên nơi các đầy tớ) là bất nhẫn trước kẻ xấu và muốn diệt trừ chúng. Thái độ của Thiên Chúa (chủ ruộng) là kiên nhẫn chờ cho đến thời gian phán xét (mùa gặt) mới ra tay.
This Parable about the Wheat and the Tares reflects two diametrically opposed attitudes: humans' attitude (as expressed by the servants) is to be [impatiently] indignant at evil people and to want to destroy them; the attitude of God (the field's owner) is to patiently wait until Judgment Day (harvest time) to act.

cảm thấy bất nhẫn trước cảnh em bé mồ côi

to feel compassionate for the plight of an orphan child

Con cảm thấy bất nhẫn mẹ ạ. Con rất thương mẹ, nhìn rõ những đau khổ, bất hạnh của mẹ.

I feel sympathetic, mother. I love you very much, I see clearly your anguishes and misfortunes.

(figurative) sympathetic; concerned (of feelings)

nói điều đó ra kể cũng bất nhẫn

it was rather [intolerably] heartless to say that


bất tín

[ʔɓət̚˧˦ tin˧˦]

[ʔɓək̚˦˧˥ tin˦˧˥]

[ʔɓək̚˦˥ tɨn˦˥]

Sino-Vietnamese word from 不信, composed of 不 (“not”) and 信 (“to trust”).

Đại cử tri bất tín

faithless elector (untrustworthy representative voter)


Trung Á

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ʔaː˧˦]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔaː˨˩˦]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔaː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 中亞, composed of 中 (“center”) and 亞 (“Asia”).


ranh

Thằng ranh này!


bất li thân

[ʔɓət̚˧˦ li˧˧ tʰən˧˧]

[ʔɓək̚˦˧˥ lɪj˧˧ tʰəŋ˧˧]

[ʔɓək̚˦˥ lɪj˧˧ tʰəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 不 (“not”), 離 (“to separate”) and 身 (“body”), i.e. "not separated/inseparable from oneself".

(figurative) essential; crucial; highly important


hổ thẹn

[ho˧˩ tʰɛn˧˨ʔ]

[how˧˨ tʰɛŋ˨˩ʔ]

[how˨˩˦ tʰɛŋ˨˩˨]

hổ (“ashamed”) + thẹn (“to be ashamed”).


chọc trời

[t͡ɕawk͡p̚˧˨ʔ t͡ɕəːj˨˩]

[t͡ɕawk͡p̚˨˩ʔ ʈəːj˦˩]

[cawk͡p̚˨˩˨ ʈəːj˨˩]


chòng chọc

[t͡ɕawŋ͡m˨˩ t͡ɕawk͡p̚˧˨ʔ]

[t͡ɕawŋ͡m˦˩ t͡ɕawk͡p̚˨˩ʔ]

[t͡ɕɔŋ˦˩ t͡ɕawk͡p̚˨˩ʔ]

Reduplication of chọc (“to poke; to prick”).


khiêu khích

[xiəw˧˧ xïk̟̚˧˦]

[kʰiw˧˧ kʰɨt̚˦˧˥]

[xiw˧˧ xɨt̚˦˧˥]

[kʰiw˧˧ kʰɨt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 挑激, composed of 挑 (“to provoke”) and 激 (“to incite; violently”).


nông choèn

[nəwŋ͡m˧˧ t͡ɕwɛn˨˩]

[nəwŋ͡m˧˧ t͡ɕwɛŋ˦˩]

[nəwŋ͡m˧˧ c⁽ʷ⁾ɛŋ˨˩]


địch hậu

[ʔɗïk̟̚˧˨ʔ həw˧˨ʔ]

[ʔɗɨt̚˨˩ʔ həw˨˩ʔ]

[ʔɗɨt̚˨˩˨ həw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 敵後, composed of 敵 (“enemy”) and 後 (“rear”).


thù địch

[tʰu˨˩ ʔɗïk̟̚˧˨ʔ]

[tʰʊw˦˩ ʔɗɨt̚˨˩ʔ]

[tʰʊw˨˩ ʔɗɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 讐 (“enemy”) and 敵 (“enemy”), a variant of 仇敵 (cừu địch).


đối địch

[ʔɗoj˧˦ ʔɗïk̟̚˧˨ʔ]

[ʔɗoj˨˩˦ ʔɗɨt̚˨˩ʔ]

[ʔɗoj˦˥ ʔɗɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 對敵, composed of 對 (“to face”) and 敵 (“enemy”).


bầu dục

[ʔɓəw˨˩ zʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɓəw˦˩ jʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɓəw˨˩ jʊwk͡p̚˨˩˨]

com

bầu (“匏, gourd-shaped”) + dục (“(obsolete?) kidney”)

Phòng Bầu dục


chóng vánh

[t͡ɕawŋ͡m˧˦ vajŋ̟˧˦]

[t͡ɕawŋ͡m˦˧˥ vɛɲ˦˧˥]

[t͡ɕɔŋ˦˧˥ vɛɲ˦˧˥]

chóng (“quickly”) + vánh (“for a long time?”)


đanh đá

[ʔɗajŋ̟˧˧ ʔɗaː˧˦]

[ʔɗɛɲ˧˧ ʔɗaː˨˩˦]

[ʔɗan˧˧ ʔɗaː˦˥]


chóp bu

[t͡ɕɔp̚˧˦ ʔɓu˧˧]

[t͡ɕɔp̚˦˧˥ ʔɓʊw˧˧]

[cɔp̚˦˥ ʔɓʊw˧˧]


đỏ chót

[ʔɗɔ˧˩ t͡ɕɔt̚˧˦]

[ʔɗɔ˧˨ t͡ɕɔk̚˦˧˥]

[ʔɗɔ˨˩˦ cɔk̚˦˥]

saturated red (to a bold and striking degree)


áp chót

[ʔaːp̚˧˦ t͡ɕɔt̚˧˦]

[ʔaːp̚˦˧˥ t͡ɕɔk̚˦˧˥]

[ʔaːp̚˦˥ cɔk̚˦˥]

áp (“壓, to press; next to”) + chót (“final”).


lỗ chỗ

[lo˦ˀ˥ t͡ɕo˦ˀ˥]


công chứng

[kəwŋ͡m˧˧ t͡ɕɨŋ˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ t͡ɕɨŋ˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ cɨŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 公證, composed of 公 (“public; to announce”) and 證 (“proof”).

vi-etym-sino

Hồ sơ yêu cầu bản sao hộ khẩu công chứng.

Your profile must include a notarized copy of your hukou.


viển vông

[viən˧˩ vəwŋ͡m˧˧]

[viəŋ˧˨ vəwŋ͡m˧˧]

[viəŋ˨˩˦ vəwŋ͡m˧˧]

[jiəŋ˨˩˦ jəwŋ͡m˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 遠妄 (SV: viễn vọng).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">viễn vọng</i>


phiếm định

[fiəm˧˦ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[fiəm˦˧˥ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[fim˦˥ ʔɗɨn˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 泛 (“general”) and 定 (“steady”).

(physics) neutral; indifferent (especially of an equilibrium)


phiếm thần

[fiəm˧˦ tʰən˨˩]

[fiəm˦˧˥ tʰəŋ˦˩]

[fim˦˥ tʰəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 泛 (“universal”) and 神 (“god”), clipping of 泛神論.

Thuyết phiếm thần


nạnh nùng

(dialectal) Alternative form of lạnh lùng


kịch liệt

[kïk̟̚˧˨ʔ liət̚˧˨ʔ]

[kɨt̚˨˩ʔ liək̚˨˩ʔ]

[kɨt̚˨˩˨ liək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 劇烈, composed of 劇 (“dramatic”) and 烈 (“extreme”).


mấu chốt

[məw˧˦ t͡ɕot̚˧˦]

[məw˨˩˦ t͡ɕok̚˦˧˥]


then chốt

[tʰɛn˧˧ t͡ɕot̚˧˦]

[tʰɛŋ˧˧ t͡ɕok̚˦˧˥]

[tʰɛŋ˧˧ cok̚˦˥]


chột dạ

[t͡ɕot̚˧˨ʔ zaː˧˨ʔ]

[t͡ɕok̚˨˩ʔ jaː˨˩ʔ]

[cok̚˨˩˨ jaː˨˩˨]


chơ vơ

[t͡ɕəː˧˧ vəː˧˧]

[t͡ɕəː˧˧ vəː˧˧]

[cəː˧˧ vəː˧˧]

[cəː˧˧ jəː˧˧]

forlorn; desolate; forsaken; alone and hopeless


truỵ lạc

[t͡ɕwi˧˨ʔ laːk̚˧˨ʔ]

[ʈwɪj˨˩ʔ laːk̚˨˩ʔ]

[ʈ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˨ laːk̚˨˩˨]


trụy lạc

Traditional tone placement spelling of truỵ lạc.


phụ trội

[fu˧˨ʔ t͡ɕoj˧˨ʔ]

[fʊw˨˩ʔ ʈoj˨˩ʔ]

[fʊw˨˩˨ ʈoj˨˩˨]

phụ (“輔, to assist”) + trội (“to surpass”).


tính trội

[tïŋ˧˦ t͡ɕoj˧˨ʔ]

[tɨn˦˧˥ ʈoj˨˩ʔ]

[tɨn˦˥ ʈoj˨˩˨]

tính (“性, nature”) + trội (“to surpass”).


chớt nhả

[t͡ɕəːt̚˧˦ ɲaː˧˩]

[t͡ɕəːk̚˦˧˥ ɲaː˧˨]

[cəːk̚˦˥ ɲaː˨˩˦]


đẳng chu

[ʔɗaŋ˧˩ t͡ɕu˧˧]

[ʔɗaŋ˧˨ t͡ɕʊw˧˧]

[ʔɗaŋ˨˩˦ cʊw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 等 (“equal”) and 周 (“circumference”).

vi-etym-sino

(geometry) isometric (showing equality in dimensions)


chu tất

[t͡ɕu˧˧ tət̚˧˦]

[t͡ɕʊw˧˧ tək̚˦˧˥]

[cʊw˧˧ tək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 周 (“thorough”) and 悉 (“entirely”).


chu toàn

[t͡ɕʊw˧˧ twaːŋ˦˩]

[cʊw˧˧ t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 周全, composed of 周 (“thorough”) and 全 (“completely; to preserve”).


khả nghi

[xaː˧˩ ŋi˧˧]

[kʰaː˧˨ ŋɪj˧˧]

[xaː˧˨ ŋɪj˧˧]

[kʰaː˨˩˦ ŋɪj˧˧]

[xaː˨˩˦ ŋɪj˧˧]


dễ ợt

[ze˦ˀ˥ ʔəːt̚˧˨ʔ]

[jej˧˨ ʔəːk̚˨˩ʔ]

[jej˨˩˦ ʔəːk̚˨˩˨]

Bài tập dễ ợt


ăn thua

[ʔan˧˧ tʰuə˧˧]

[ʔaŋ˧˧ tʰuə˧˧]

[ʔaŋ˧˧ tʰuə˧˧]

ăn (“to eat; to win”) + thua (“to lose”).

com

(colloquial, chiefly in the negative) effective


xửng

(Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, of weather, after rain) clear


cường lực

[kɨəŋ˨˩ lɨk̚˧˨ʔ]

[kɨəŋ˦˩ lɨk̚˨˩ʔ]

[kɨəŋ˨˩ lɨk̚˨˩˨]


nội tại

Sino-Vietnamese word from 內在, composed of 內 (“inside”) and 在 (“to exist”).

vi-etym-sino

giá trị nội tại


tràng giang đại hải

[t͡ɕaːŋ˨˩ zaːŋ˧˧ ʔɗaːj˧˨ʔ haːj˧˩]

[ʈaːŋ˦˩ jaːŋ˧˧ ʔɗaːj˨˩ʔ haːj˧˨]

[ʈaːŋ˨˩ jaːŋ˧˧ ʔɗaːj˨˩˨ haːj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 長江 and 大海, literally "[like a] long river and big ocean".
This saying uses the conservative reading tràng for 長／长 instead of the usual trường.

(idiomatic, of a piece of writing) overlong


non choẹt

[nɔn˧˧ t͡ɕwɛt̚˧˨ʔ]

[nɔŋ˧˧ t͡ɕwɛk̚˨˩ʔ]

[nɔŋ˧˧ c⁽ʷ⁾ɛk̚˨˩˨]

(colloquial) very young and inexperienced


ngoại viện

[ŋwaːj˧˨ʔ viən˧˨ʔ]

[ŋwaːj˨˩ʔ viəŋ˨˩ʔ]

[ŋwaːj˨˩˨ viəŋ˨˩˨]

[ŋwaːj˨˩˨ jiəŋ˨˩˨]

(medicine) out-of-hospital, in the field


đầu tay

[ʔɗəw˨˩ taj˧˧]

[ʔɗəw˦˩ taj˧˧]

[ʔɗəw˨˩ ta(ː)j˧˧]

tiểu thuyết đầu tay


kiện khang

[kiən˧˨ʔ xaːŋ˧˧]

[kiəŋ˨˩ʔ kʰaːŋ˧˧]

[kiəŋ˨˩ʔ xaːŋ˧˧]

[kiəŋ˨˩˨ kʰaːŋ˧˧]

[kiəŋ˨˩˨ xaːŋ˧˧]

[…] cụ Lãm viết : "[…] đó là điều tôi vô cùng tiếc, nhưng thân thể không kiện khang…",[…]

2001, Phạm Tiến Duật, “Quặng của thời gian”, in Tạp chí Cộng sản, volume 7, Cơ quan lý luận và chính trị của Trung ương Đảng công sản Việt Nam:

[…] Mr Lãm wrote : " […] I am infinitely sorry for this, but I am not healthy physically…", […]


sướt mướt

[sɨət̚˧˦ mɨət̚˧˦]

[ʂɨək̚˦˧˥ mɨək̚˦˧˥]

[sɨək̚˦˧˥ mɨək̚˦˧˥]

[ʂɨək̚˦˥ mɨək̚˦˥]

[sɨək̚˦˥ mɨək̚˦˥]

(of a piece of narrative) lachrymose; overly melodramatic


già giặn

[jaː˦˩ jaŋ˨˩ʔ]

[jaː˨˩ jaŋ˨˩˨]

-ăn reduplication of già.
The spelling già dặn is probably also contaminated by other -ăn reduplicatives such as dày dặn (“thick; seasoned, veteran”).

[…] chưa bao giờ cô chạm phải một cái nhìn vừa già dặn, vừa ngây thơ, vừa trách cứ, lại vừa tò mò, thấu hiểu như thế.

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 212:

[…] never before had she laid eyes on a gaze at the same time so mature and childish, accusing but still curious and understanding.


cù bơ cù bất

[ku˨˩ ʔɓəː˧˧ ku˨˩ ʔɓət̚˧˦]

[kʊw˦˩ ʔɓəː˧˧ kʊw˦˩ ʔɓək̚˦˧˥]

[kʊw˨˩ ʔɓəː˧˧ kʊw˨˩ ʔɓək̚˦˥]

(Central Vietnam, Southern Vietnam, colloquial) derelict; vagrant; homeless


vắn

head

半, 𬑰, 𠦯, 󰠻, 𥐆, 𬑵, 󱳤, 󱸝, 𥐔, 𥏿

vi-adj

半, 𬑰, 𠦯, 󰠻, 𥐆, 𬑵, 󱳤, 󱸝, 𥐔, 𥏿

半 (CJK)
𬑰 (CJK)
𠦯 (CJK)
𥐆 (CJK)
𬑵 (CJK)
𥐔 (CJK)
𥏿 (CJK)

From Proto-Vietic *panʔ (“low”). Cognate with Muong Bi pẳn (“short (in length and statue)”), Tho [Cuối Chăm] pan⁴ ("low"); cf. the Nôm characters with 半 (MC panH) as phonetic.
Lenited initial in Vietnamese might indicate a presyllable that is otherwise lost.
This word used to enjoy widespread usage, as can be seen in Nôm prose and poetry, as well as texts in the Latin script during the colonial period, but has become greatly limited in usage, likely due to ngắn becoming the chief word for "short".

𩵜 Cá. n. Loài ở dưới nước; cuộc với nhau.
 ― mú. id. (Tiếng đôi); thứ cá tròn mình, múp đầu múp đuôi mà vắn, cũng gọi là cá bống mú; mập như con cá bong mú, thì chỉ nghĩa là mập tròn.

1895, Huình Tịnh Của, Đại Nam Quấc âm tự vị:

𩵜 Cá. n. Animals that live in water; to bet.
 ― mú. id. (A compound); kind of fish with round body, it has thick head and fat tail but its shape is short, also called cá bống mú; mập như con cá bong mú ("as fat as a grouper"), refers to someone who is fat and stout.

(now only in compounds and reduplicatives) brief


nguyên cám

[ŋwiəŋ˧˧ kaːm˦˧˥]

[ŋwiəŋ˧˧ kaːm˦˥]


cảy

From Proto-Vietic *kas, from Proto-Mon-Khmer *ʔas ~ *ʔəs. Cognate with Pacoh ayh, éih, Khasi at, Khmu [Cuang] ʔɛh.
See cứt (“shit”) and củi (“firewood”) for two other known cases where Vietic velar initial corresponds to zero-initial in other Austroasiatic branches.


biết chữ

[ʔɓiət̚˧˦ t͡ɕɨ˦ˀ˥]

[ʔɓiək̚˦˧˥ t͡ɕɨ˧˨]

[ʔɓiək̚˦˥ cɨ˨˩˦]

From biết (“to know”) + chữ (“letter, character, word”).


ít ỏi

[ʔit̚˧˦ ʔɔj˧˩]

[ʔit̚˦˧˥ ʔɔj˧˨]

[ʔɨt̚˦˥ ʔɔj˨˩˦]


khẳng khái

[kʰaŋ˧˨ kʰaːj˨˩˦]

[xaŋ˧˨ xaːj˨˩˦]

[kʰaŋ˨˩˦ kʰaːj˦˥]

[xaŋ˨˩˦ xaːj˦˥]

Có một thanh niên tên Xích Lão Ôn không sợ nguy hiểm, khẳng khái giữ y lại, đập vỡ cái gông của y vứt vào đống lửa đốt rụi, cho y lên một chiếc xe chở lông dê.

2005, chapter 3, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

There was a youth by the name of Chilaun who was unafraid of danger and chivalrously stopped him, shattered his cangue, threw it into the fire to burn it, and let him onto a cart with goatskins.


nóng lòng

[nɔŋ˦˧˥ lɔŋ˦˩]


toàn đạc

[twaːn˨˩ ʔɗaːk̚˧˨ʔ]

[twaːŋ˦˩ ʔɗaːk̚˨˩ʔ]

[t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩ ʔɗaːk̚˨˩˨]

máy toàn đạc


phụ trợ

[fu˧˨ʔ t͡ɕəː˧˨ʔ]

[fʊw˨˩ʔ ʈəː˨˩ʔ]

[fʊw˨˩˨ ʈəː˨˩˨]


đằng đằng

[ʔɗaŋ˨˩ ʔɗaŋ˨˩]

[ʔɗaŋ˦˩ ʔɗaŋ˦˩]

[ʔɗaŋ˨˩ ʔɗaŋ˨˩]


lão thành

[laːw˦ˀ˥ tʰajŋ̟˨˩]

[laːw˧˨ tʰɛɲ˦˩]


thuần thục

[tʰwən˨˩ tʰʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[tʰwəŋ˦˩ tʰʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰ⁽ʷ⁾əŋ˨˩ tʰʊwk͡p̚˨˩˨]


lơ là

[ləː˧˧ laː˨˩]

[ləː˧˧ laː˦˩]

[ləː˧˧ laː˨˩]

Trong khi dịch bệnh bùng phát đợt mới mạnh mẽ ở các nước láng giềng với Việt Nam, nhiều nơi trong nước vẫn xuất hiện tâm lý chủ quan, lơ là.

2021 April 26, Tuổi trẻ online, Cảnh báo chủ quan, lơ là trước dịch COVID-19, Tuổi trẻ:

While the epidemic is surging with a strong new wave in countries neighouring Vietnam, over-confident and negligent thinking is appearing in many places in the country.


tiện dụng

[tiən˧˨ʔ zʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[tiəŋ˨˩ʔ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[tiəŋ˨˩˨ jʊwŋ͡m˨˩˨]


ngơ ngác

[ŋəː˧˧ ŋaːk̚˧˦]

[ŋəː˧˧ ŋaːk̚˦˧˥]

[ŋəː˧˧ ŋaːk̚˦˥]


lục đục

[lʊwk͡p̚˧˨ʔ ʔɗʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[lʊwk͡p̚˨˩ʔ ʔɗʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[lʊwk͡p̚˨˩˨ ʔɗʊwk͡p̚˨˩˨]

l- reduplication of đục (“muddy, murky”).

vi-etym-redup

(within a group of people) having, or prone to, internal conflicts


từ bi

[tɨ˨˩ ʔɓi˧˧]

[tɨ˦˩ ʔɓɪj˧˧]

[tɨ˨˩ ʔɓɪj˧˧]


ngổn ngang

[ŋon˧˩ ŋaːŋ˧˧]

[ŋoŋ˧˨ ŋaːŋ˧˧]

[ŋoŋ˨˩˦ ŋaːŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ngổn ngang.wav


trẻ măng

[t͡ɕɛ˧˩ maŋ˧˧]

[ʈɛ˧˨ maŋ˧˧]

[ʈɛ˨˩˦ maŋ˧˧]

trẻ (“young”) + măng (“bamboo shoot; juvenile”).

com

very young; barely (looking like) an adult


hoang liêu

Đồng cỏ quanh thôn đang bắt đầu úa vàng, dưới ánh tà dương càng thêm mấy phần hoang liêu.

2005, chapter 1, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

The grass fields surrounding the village were turning a withered yellow, even more desolate under the light of the setting sun.


tiết liệt

[tiət̚˧˦ liət̚˧˨ʔ]

[tiək̚˦˧˥ liək̚˨˩ʔ]

[tiək̚˦˥ liək̚˨˩˨]

Tiểu nhân là Trương Thập Ngũ, hôm nay đi ngang quý địa, câu chuyện vừa kể hầu các vị khán quan mới rồi gọi là Truyện Diệp Tam thư tiết liệt.

My name is Zhāng Shíwǔ, today I am crossing your lands; the story I just told you is called the Story of the boundlessly faithful Yè Sānjiě.


gà qué

[ɣaː˨˩ kwɛ˧˦]

[ɣaː˦˩ kwɛ˨˩˦]

[ɣaː˨˩ wɛ˦˥]

gà + qué, probably a non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 雞 (“chicken”, SV: kê).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">kê</i>

vi-etym-sino

(colloquial) chicken (generally speaking)


khướt

Trương Thập Ngũ uống đến khi say khướt mới cáo từ, xiêu xiêu vẹo vẹo đi về hướng Lâm An,[…]

Only when he was drunk as a wheelbarrow did Zhāng Shíwǔ take his leave, stumbling on his way in the direction of Lin'an, […]


phi thân

[fi˧˧ tʰən˧˧]

[fɪj˧˧ tʰəŋ˧˧]

[fɪj˧˧ tʰəŋ˧˧]

Chỉ thấy y chống mạnh chiếc nạng bên tay trái xuống đất một cái, thịch một tiếng lập tức phi thân vọt tới núp sau thân cây, quả thật công phu khinh công cực kỳ cao minh.

They only saw him beat the crutch in his left hand down on the ground with a thump and with great speed he jumped behind a tree trunk; his light-body skill was indeed of the highest level.


cao minh

[kaːw˧˧ mïŋ˧˧]


thua thiệt

[tʰuə˧˧ tʰiət̚˧˨ʔ]

[tʰuə˧˧ tʰiək̚˨˩ʔ]

[tʰuə˧˧ tʰiək̚˨˩˨]

Quách Khiếu Thiên thấy sắc mặt nghĩa đệ đột nhiên đỏ bừng, biết y thua thiệt,[…]

Guō Xiàotiān say his blood brother's face suddenly turn red and knew he was at a disadvantage, […]


cồ cộ

2012, Lê Minh Ngọc, "Món Quà Của Tình Yêu Thương (A Gift of Love)", Hà Nội Mới (New Hanoi)

In the evening, having entered my own room, I saw a gift-box put on my bed's topmost corner. I opened it; there were a wind-chime and a card with my little brother's large-and-big-font handwritings

Buổi tối, vào phòng riêng, tôi thấy một hộp quà đặt trên đầu giường. Tôi mở ra, là một chiếc chuông gió và tấm thiệp với hàng chữ to cồ cộ của em trai tôi


thiên hạ đệ nhất

[tʰiən˧˧ haː˧˨ʔ ʔɗe˧˨ʔ ɲət̚˧˦]

[tʰiəŋ˧˧ haː˨˩ʔ ʔɗej˨˩ʔ ɲək̚˦˧˥]

[tʰiəŋ˧˧ haː˨˩˨ ʔɗej˨˩˨ ɲək̚˦˥]

– Dung nhi thì công phu nấu nướng là thiên hạ đệ nhất, chuyện đó thì ta dám nói.

2005, chapter 40, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

"Róng's cooking skills are unsurpassed, this I dare say."


dày dặn

thick (usually with positive connotation)


trắng xóa

Traditional tone placement spelling of trắng xoá.


trắng xoá

[t͡ɕaŋ˧˦ swaː˧˦]

[ʈaŋ˦˧˥ swaː˨˩˦]

[ʈaŋ˦˥ s⁽ʷ⁾aː˦˥]

Sáng hôm sau tuyết rơi càng lớn, bông bạc đầy trời, ngọc rắng khắp đất bốn bề mênh mông trắng xóa.

The next morning the snow was falling ever thicker, white flakes filled the sky, the earth seemed covered in fine jade, everywhere a boundless uniform white.


hùng biện

[hʊwŋ͡m˨˩ ʔɓiən˧˨ʔ]

[hʊwŋ͡m˦˩ ʔɓiəŋ˨˩ʔ]

[hʊwŋ͡m˨˩ ʔɓiəŋ˨˩˨]


dự bị

[zɨ˧˨ʔ ʔɓi˧˨ʔ]

[jɨ˨˩ʔ ʔɓɪj˨˩ʔ]

[jɨ˨˩˨ ʔɓɪj˨˩˨]

cầu thủ dự bị

quân dự bị

in reserve; intended to be used as a spare


khí khái

[kʰɪj˨˩˦ kʰaːj˨˩˦]

[xɪj˨˩˦ xaːj˨˩˦]

[kʰɪj˦˥ kʰaːj˦˥]

- Lúc bấy giờ mà bằng vào khí khái anh hùng, thân thủ hào kiệt của hai vị, tìm tới Lâm An bắt thằng gian thần ấy, ba người bọn ta ăn thịt uống máu y thì không phải ngồi đây ăn đậu hủ uống rượu lạnh!

"If at the time I could've counted on the heroic indomitability and the great abilities of the two of you to go to Lín'ān and capture that treacherous courtier, the three of us would now be eating his flesh and drinking his blood rather than sitting here eating tofu and drinking cold rice wine!"

(literary) proudly independent, indomitable


phi phàm

Con ngựa này tuy già nhưng thần tuấn phi phàm, bấy nhiêu năm ruổi rong nam bắc, cước bộ mau lẹ trước sau như một, hoàn toàn không có vẻ gì già yếu[…]

2005, chapter 34, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

This horse, even though old, was still an extraordinary steed; many years it made long journeys north and south; its step was still brisk as ever, it didn't seem old or weak at all […]


trẽn

(now rarely used stand-alone) shy; bashful; timid


não nùng

[naːw˦ˀ˥ nʊwŋ͡m˨˩]

[naːw˧˨ nʊwŋ͡m˦˩]

[naːw˨˩˦ nʊwŋ͡m˨˩]


kết nghĩa

[ket̚˧˦ ŋiə˦ˀ˥]

[ket̚˦˧˥ ŋiə˧˨]

[kəːt̚˦˥ ŋiə˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 結義, composed of 結 (“to knot; to connect”) and 義 (“creed”).


siêu xuyệt

[ʂiw˧˧ swiək̚˨˩ʔ]

[ʂiw˧˧ s⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨]

[siw˧˧ s⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨]

From siêu (“super”) + xuyệt (“linear punctuation mark”), from dấu xuyệt chéo (“slash”). A typical urban address in Vietnam has a house number that describes a route from the arterial road through a series of alleys; each component in the route is delimited by a slash.

compound

nhà siêu xuyệt

Những số nhà "siêu xuyệt" ở hẻm 1806/127 Huỳnh Tấn Phát, thị trấn Nhà Bè, huyện Nhà Bè.

2017 February 4, Nguyên Huy, “Sống ở nơi số nhà dài hơn số chứng minh thư [Living where the house numbers are longer than identity card numbers]”, in Công an, Ho Chi Minh City, retrieved 2022-03-12:

Some "super slash-laden" houses off of alley 1806/127, Huỳnh Tấn Phát street, Nhà Bè town, Nhà Bè district.

Đường Bùi Tư Toàn, quận Bình Tân TP.HCM trước đây cũng có nhiều nhà siêu xuyệc tương tự nhưng gần đây đã được đổi số, số xuyệc được rút ngắn hơn.

2017 March 30, Quang Định, “Choáng với các số nhà siêu xuyệc tại TP.HCM [Dizzy over super slash-laden house numbers in HCMC]”, in Tuổi Trẻ, Ho Chi Minh City, retrieved 2022-03-12:

Bùi Tư Toàn street in Bình Tân district, Ho Chi Minh City, previously also had many similar super slash-laden houses, but they have been renumbered recently, making the slash-laden numbers more concise.

Lúc đó thì ngạc nhiên vô cùng, nhưng giờ đã quen, bởi ở Sài Gòn, những “ngôi nhà siêu xuyệc”, còn nhiều lắm. Có nhà dài 5–6 xuyệc…

2019 October 22, Nguyễn Xuân Phương, “Ghét thì ghét mà yêu thì yêu [Love it or hate it]”, in Thanh Niên, Ho Chi Minh City, retrieved 2022-03-14:

At the time, he was incredibly surprised, but nowadays he is familiar with it, because in Saigon, "super slash-laden houses" are still in abundance. There are houses numbered up to 5–6 slashes long.

Theo khảo sát của phóng viên, trong con hẻm 1806 đường Huỳnh Tấn Phát (H. Nhà Bè, TP.HCM), nhiều hộ gia đình đều có số nhà siêu dài, siêu xuyệt từ 3 đến 6 xuyệt.

2020 November 24, Huy Hậu, “Chuyện kỳ lạ giữa lòng TP.HCM: Có tiền không bắt được taxi, Grab, cơ ngơi khang trang vẫn bị phán 'địa chỉ ảo' [Oddity in the heart of HCMC: money can't hail a taxi or Grab, even palatial estates rejected as 'fake addresses']”, in Tổ quốc, Ho Chi Minh City, retrieved 2022-03-12:

This reporter found that on lane 1806, Huỳnh Tấn Phát street (Nhà Bè district, HCMC), many families all had super long, super slash-laden house numbers with between three and six slashes.

(Of an address) Having a house number with exceptionally many slashes.


muôn hình

[muən˧˧ hïŋ˨˩]

[muəŋ˧˧ hɨn˦˩]

[muəŋ˧˧ hɨn˨˩]

muôn (“multitudinous”) + hình (“shape”).

that varies a lot; that takes many different forms; that comes in all shapes and sizes


muôn hình vạn trạng

[muən˧˧ hïŋ˨˩ vaːn˧˨ʔ t͡ɕaːŋ˧˨ʔ]

[muəŋ˧˧ hɨn˦˩ vaːŋ˨˩ʔ ʈaːŋ˨˩ʔ]

[muəŋ˧˧ hɨn˨˩ vaːŋ˨˩˨ ʈaːŋ˨˩˨]

[muəŋ˧˧ hɨn˨˩ jaːŋ˨˩˨ ʈaːŋ˨˩˨]

muôn hình (“highly varied”) + Chinese 萬狀／万状 (wànzhuàng, “highly varied”, literally “myriad states”).

der

cuộc sống muôn hình vạn trạng


vô sỉ

[vow˧˧ ʂɪj˧˨]

[vow˧˧ ʂɪj˨˩˦]

– Bọn quan quân vô sỉ tàn hại dân lành mau xuống ngựa nộp mạng.

"Impudent government soldiers who do harm to innocent civilians, get of your horses right now and die."


phồn vinh

[fon˨˩ vïŋ˧˧]

[foŋ˦˩ vɨn˧˧]

[foŋ˨˩ vɨn˧˧]

[foŋ˨˩ jɨn˧˧]

nền kinh tế phồn vinh


sạo

Sạo quá!


vắn tắt

[vaŋ˦˧˥ tak̚˦˧˥]

[…] chỉ cần Quách Tỉnh kể hơi vắn tắt là hỏi han tới tận ngọn ngành mới thôi.

2005, chapter 16, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

[…] Guō Jìng needed only tell the gist of the matter and he would ask even the smallest details before relenting.


ốp la

[ʔop̚˧˦ laː˧˧]

[ʔop̚˦˧˥ laː˧˧]

[ʔop̚˦˥ laː˧˧]

bánh mì ốp la


dễ gần

[ze˦ˀ˥ ɣən˨˩]

[jej˧˨ ɣəŋ˦˩]

[jej˨˩˦ ɣəŋ˨˩]


vô lễ

Mới rồi ăn nói vô lễ, thật lỗ mãng quá.

I just spoke insolently / disrespectfully, so hot-headed of me.


lỗ mãng

[lo˦ˀ˥ maːŋ˦ˀ˥]

[low˨˩˦ maːŋ˨˩˦]

Mới rồi ăn nói vô lễ, thật lỗ mãng quá.


thẹn thùng

[tʰɛn˧˨ʔ tʰʊwŋ͡m˨˩]

[tʰɛŋ˨˩ʔ tʰʊwŋ͡m˦˩]

[tʰɛŋ˨˩˨ tʰʊwŋ͡m˨˩]

Lúc bấy giờ Bao Tích Nhược rên lên một tiếng tỉnh lại, thấy ba người đàn ông đứng quanh bất giác thẹn thùng, vội vàng trở vào phòng trong.

The same moment, Bāo Xīruò groaned and woke up; when she saw the three men standing around her, she was suddenly abashed and she hurriedly returned to the inner chamber.


cốt yếu

[kot̚˧˦ ʔiəw˧˦]

[kok̚˦˧˥ ʔiw˨˩˦]


số dách

[ʂow˨˩˦ jat̚˦˧˥]

số + dách; the second element is from Cantonese 一 (jat¹) (SV: nhất).

(Southern Vietnam, colloquial, of quality) the best


nghênh ngang

[ŋəjŋ̟˧˧ ŋaːŋ˧˧]

[ŋen˧˧ ŋaːŋ˧˧]

[ŋəːn˧˧ ŋaːŋ˧˧]

haughty, arrogant, overweening, high and mighty


nhợt

nhờn nhợt


nhợt nhạt

[ɲəːt̚˧˨ʔ ɲaːt̚˧˨ʔ]

[ɲəːk̚˨˩ʔ ɲaːk̚˨˩ʔ]

[ɲəːk̚˨˩˨ ɲaːk̚˨˩˨]


trái nghĩa

[t͡ɕaːj˧˦ ŋiə˦ˀ˥]

[ʈaːj˨˩˦ ŋiə˧˨]

[ʈaːj˦˥ ŋiə˨˩˦]


khách khí

[kʰat̚˦˧˥ kʰɪj˨˩˦]

[xat̚˦˧˥ xɪj˨˩˦]

[kʰat̚˦˥ kʰɪj˦˥]

Y nghe Hồng Thất công, Quách Tĩnh gọi nàng là Dung nhi, trên đường cũng theo đó gọi là Dung nhi Dung nhi, chứ không khách khí gọi là Hoàng cô nương hay Hoàng tiểu thư.

2005, chapter 23, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

He had heard Hóng Qīgōng and Guō Jìng call her Róngr, and while on the way he thus also called her "Róngr, Róngr!" instead of the ceremonious Young Lady Huáng or Young Mistress Huáng.


hồ thủy

Traditional tone placement spelling of hồ thuỷ.


đỏ choé

[ʔɗɔ˧˩ t͡ɕwɛ˧˦]

[ʔɗɔ˧˨ t͡ɕwɛ˨˩˦]

[ʔɗɔ˨˩˦ c⁽ʷ⁾ɛ˦˥]


trái khoáy

[ʈaːj˨˩˦ kʰwaj˨˩˦]

[ʈaːj˨˩˦ xwaj˨˩˦]


cao nhã

[kaːw˧˧ ɲaː˦ˀ˥]

[kaːw˧˧ ɲaː˧˨]

[kaːw˧˧ ɲaː˨˩˦]


gà mờ

[ɣaː˨˩ məː˨˩]

[ɣaː˦˩ məː˦˩]

[ɣaː˨˩ məː˨˩]

mắt gà mờ

anh chàng gà mờ


tức tối

[tɨk̚˦˧˥ toj˨˩˦]


hồ thuỷ

[how˨˩ tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 湖水 (“lake water”).


u uất

[ʔu˧˧ ʔwət̚˧˦]

[ʔʊw˧˧ ʔwək̚˦˧˥]

[ʔʊw˧˧ (ʔ)wək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 幽鬱.
Collapsed in usage with the similar sounding ưu uất, which is the reading of Chinese 憂鬱／忧郁 (yōuyù). Some prescriptivists might prefer one over the other, although in practice, they are hardly differentiated.


gần xịt

[ɣən˨˩ sit̚˧˨ʔ]

[ɣəŋ˦˩ sit̚˨˩ʔ]

[ɣəŋ˨˩ sɨt̚˨˩˨]


vô danh tiểu tốt

[vow˧˧ jɛɲ˧˧ tiw˧˨ tok̚˦˧˥]

Một kẻ vô danh tiểu tốt như tôi thì làm gì có cửa vào cái ghế đó.

As a man of nothing, I have no chance taking that position.

nobody; individually unremarkable, or not ubiquitous


nói đâu quên đấy

[nɔj˧˦ ʔɗəw˧˧ kwen˧˧ ʔɗəj˧˦]

[nɔj˨˩˦ ʔɗəw˧˧ kwen˧˧ ʔɗəj˨˩˦]

[nɔj˦˥ ʔɗəw˧˧ wəːn˧˧ ʔɗəj˦˥]

nói (“to tell”) + đâu (“wherever”) + quên (“to forget”) + đấy (“there”)

compound

go in one ear and out the other
go in one ear and out the other

(idiomatic) forgetful; blithe; having a tendency for things to go in one ear and out the other


hoảng hốt

[hwaːŋ˧˨ hok̚˦˧˥]

[waːŋ˨˩˦ hok̚˦˥]


tự cao

[tɨ˧˨ʔ kaːw˧˧]

[tɨ˨˩ʔ kaːw˧˧]

[tɨ˨˩˨ kaːw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 自高, composed of 自 (“self”) and 高 (“high”)


biền ngẫu

[ʔɓiən˨˩ ŋəw˦ˀ˥]

[ʔɓiəŋ˦˩ ŋəw˧˨]

[ʔɓiəŋ˨˩ ŋəw˨˩˦]

pianwen; a rhythmical prose style characterized by parallelism and ornateness


thất điên bát đảo

[tʰət̚˧˦ ʔɗiən˧˧ ʔɓaːt̚˧˦ ʔɗaːw˧˩]

[tʰək̚˦˧˥ ʔɗiəŋ˧˧ ʔɓaːk̚˦˧˥ ʔɗaːw˧˨]

[tʰək̚˦˥ ʔɗiəŋ˧˧ ʔɓaːk̚˦˥ ʔɗaːw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 七 (“seven”), 顛 (“insane”), 八 (“eight”) and 倒 (“turn upside down”)

Địch thua, chạy thất điên bát đảo.


lớn mật

[ləːn˧˦ mət̚˧˨ʔ]

[ləːŋ˦˧˥ mək̚˨˩ʔ]

[ləːŋ˦˥ mək̚˨˩˨]

Tiểu nhân lớn mật, nhận bừa là chồng của nương tử, xin nương tử đừng để lộ hình tích.

I've been so audacious as to claim to be your husband; please don't give away your identity.

to gan lớn mật
to gan lớn mật#Vietnamese

Short for to gan lớn mật (“very audacious”).


khuây khoả

[kʰwəj˧˧ kʰwaː˧˨]

[kʰwəj˧˧ kʰwaː˨˩˦]

Người kia cũng không cưỡng ép, cả ngày chỉ hòa nhã trò chuyện cho nàng khuây khỏa.

He also did not force anything; all day he only affably conversed with her to give her solace.


hoà nhã

[hwaː˨˩ ɲaː˦ˀ˥]

[hwaː˦˩ ɲaː˧˨]

[waː˨˩ ɲaː˨˩˦]


hòa nhã

Traditional tone placement spelling of hoà nhã.


khuây khỏa

Traditional tone placement spelling of khuây khoả.


tượng thanh

[tɨəŋ˧˨ʔ tʰajŋ̟˧˧]

[tɨəŋ˨˩ʔ tʰɛɲ˧˧]

[tɨəŋ˨˩˨ tʰan˧˧]


tròn quay

[ʈɔŋ˦˩ kwaj˧˧]

[ʈɔŋ˨˩ waj˧˧]


xanh da trời

[sajŋ̟˧˧ zaː˧˧ t͡ɕəːj˨˩]

[sɛɲ˧˧ jaː˧˧ ʈəːj˦˩]

[san˧˧ jaː˧˧ ʈəːj˨˩]

xanh (“grue”) + da (“skin”) + trời (“sky”).

compound

(color) azure; sky blue; celeste (pale turquoise blue color); Maya blue (bright azure blue pigment); deep sky blue


lí thú

[lɪj˨˩˦ tʰʊw˨˩˦]

[lɪj˦˥ tʰʊw˦˥]


tương thích

[tɨəŋ˧˧ tʰïk̟̚˧˦]

[tɨəŋ˧˧ tʰɨt̚˦˧˥]

[tɨəŋ˧˧ tʰɨt̚˦˥]

tương thích với nhiều hệ điều hành

tính tương thích

sự tương thích


ngỗ nghịch

[ŋo˦ˀ˥ ŋïk̟̚˧˨ʔ]

[ŋow˧˨ ŋɨt̚˨˩ʔ]

[ŋow˨˩˦ ŋɨt̚˨˩˨]

sự ngỗ nghịch

Năm ngoái Đức là cậu học sinh ngỗ nghịch, nhưng năm nay cậu ta tỏ ra rất đứng đắn.

Last year Duc was a naughty student, but this year he proved to be very proper.

disobedient; naughty (of children); undisciplined; mischievous; refractory


tinh tươm

[tïŋ˧˧ tɨəm˧˧]

[tɨn˧˧ tɨəm˧˧]

[tɨn˧˧ tɨəm˧˧]


già cốc

[zaː˨˩ kəwk͡p̚˧˦]

[jaː˦˩ kəwk͡p̚˦˧˥]

[jaː˨˩ kəwk͡p̚˦˥]


lo xa

[lɔ˧˧ saː˧˧]

[lɔ˧˧ saː˧˧]

[lɔ˧˧ saː˧˧]

lo (“to bother; to worry”) + xa (“far”).


già cốc đế

[zaː˨˩ kəwk͡p̚˧˦ ʔɗe˧˦]

[jaː˦˩ kəwk͡p̚˦˧˥ ʔɗej˨˩˦]

[jaː˨˩ kəwk͡p̚˦˥ ʔɗej˦˥]

Khi đêm đã xuống hẳn, cả xóm chúng tôi, các bô lão dế lụ khụ già cốc đế cũng bỗng nhiên vui tính […]

1941, Tô Hoài, chapter 1, in Dế Mèn phiêu lưu ký:

As the night fell finally, our whole neighborhood and even the older crickets who are very old and weak are unexpectedly cheerful […]


nghiêm trang

[ŋiəm˧˧ t͡ɕaːŋ˧˧]

[ŋiəm˧˧ ʈaːŋ˧˧]

[ŋim˧˧ ʈaːŋ˧˧]

[…] lúc ông mặt trời quen thuộc lại nghiêm trang ló lên đằng đông mới tan cuộc ai về nhà nấy.

[…] only when the familiar austere-looking sun appeared high up again in the East did the crowd disperse and everybody went back home.

important; serious; solemn; sombre; austere

dignified; imposing; awe-inspiring; portentous


sáng bạch

[saːŋ˧˦ ʔɓajk̟̚˧˨ʔ]

[ʂaːŋ˦˧˥ ʔɓat̚˨˩ʔ]

[saːŋ˦˧˥ ʔɓat̚˨˩ʔ]

[ʂaːŋ˦˥ ʔɓat̚˨˩˨]

[saːŋ˦˥ ʔɓat̚˨˩˨]

[…] nhảy múa linh đình đến tận sáng bạch […]

[…] we danced magnificently all through the night until broad daylight […]


xung khắc

[sʊwŋ͡m˧˧ xak̚˧˦]

[sʊwŋ͡m˧˧ kʰak̚˦˧˥]

[sʊwŋ͡m˧˧ xak̚˦˧˥]

[sʊwŋ͡m˧˧ kʰak̚˦˥]

[sʊwŋ͡m˧˧ xak̚˦˥]


mệnh bạc

[məjŋ̟˧˨ʔ ʔɓaːk̚˧˨ʔ]

[men˨˩ʔ ʔɓaːk̚˨˩ʔ]

[məːn˨˩˨ ʔɓaːk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 命 (“fate”) and 薄 (“miserable; ill”).


phong tình

[fawŋ͡m˧˧ tïŋ˨˩]

[fɔŋ˧˧ tɨn˦˩]

Sino-Vietnamese word from 風情, composed of 風 (“wind; manners; atmosphere”) and 情 (“feeling; sentiment; emotion”).

藁(Cảo)𦹳(thơm)吝(lần)𢷣(giở)𠓀(trước)畑(đèn)
風(Phong)情(tình)古(cổ)錄(lục)群(còn)傳(truyền)史(sử)撑(xanh)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Kinh_Tự_Đức_1870)), published 1870, lines 7–8:

Turning scented pages of an old volume under an oil lamp,
 I started reading a long-ago tale of love and romance.


quạnh quẽ

[kwajŋ̟˧˨ʔ kwɛ˦ˀ˥]

[kwɛɲ˨˩ʔ kwɛ˧˨]

[wan˨˩˨ wɛ˨˩˦]


trung quân

Sino-Vietnamese word from 忠 (“loyal, faithful”) and 君 (“ruler, monarch”). Attested earliest in Han Feizi:
*
It remains a sum of parts in Chinese yet becomes a well-attested compound adjective in Sino-Vietnamese vocabulary.

Rank and emolument are due to meritorious services; censure and punishment, to criminal offences. If the minister understands this, he must exert his strength even at the risk of his life but never assume loyalty to the ruler / be loyal to the ruler.

Han Feizi, circa 2ⁿᵈ century BCE, translated based on W. K. Liao's version

Tước lộc sinh ư công, tru phạt sinh ư tội; thần minh ư thử, tắc tận tử lực nhi phi trung quân dã.

爵祿生於功，誅罰生於罪，臣明於此，則盡死力而非忠君也。

爵禄生于功，诛罚生于罪，臣明于此，则尽死力而非忠君也。

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ kwən˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ kwəŋ˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ wəŋ˧˧]

2013, Nguyễn Đình An, "Nguyễn Duy Hiệu, người con ưu tú của Hội An (Nguyễn Duy Hiệu, Hội An's Outstanding Son)" Đà Nẵng Online
Ông là người hết mực trung quân, nhưng không phải là ngu trung, trung một cách máy móc, ngu muội.

He was a man thoroughly loyal to his monarch, though not foolishly loyal; [to wit,] loyal in a mechanical and dim-witted manner.

Sự phát triển trong tư tưởng của Nguyễn Bỉnh Khiêm từ đạo trung quân đến đạo trung dung có tính tất yếu xuất phát từ tư tưởng nhân nghĩa của ông

June 1992, Đỗ Thị Minh Thúy, "Chữ trung ở Nguyễn Bỉnh Khiêm trong quan hệ với nhà Mạc (Nguyễn Bỉnh Khiêm's Loyalty in Relation to the Mạc Dynasty)", Tạp chí Nghiên cứu Lịch sử (Journal of Historical Studies), Issue 265, p. 58

Nguyễn Bình Khiêm's ideological development from loyalty to the monarchs to the Doctrine of the Mean essentially originates from his humane and upright ideal.


đổ xô

[ʔɗo˧˩ so˧˧]

[ʔɗow˨˩˦ sow˧˧]


nhạy bén

[ɲaj˧˨ʔ ʔɓɛn˧˦]

[ɲaj˨˩ʔ ʔɓɛŋ˦˧˥]

[ɲa(ː)j˨˩˨ ʔɓɛŋ˦˥]


run rủi

[ʐun˧˧ ʐuj˧˨]

[ɹʊwŋ͡m˧˧ ɹuj˨˩˦]

Tiểu nhân thấy chuyện bất bình ra tay giúp đỡ, không ngờ trời cao có mắt, lại cứu được đại ân nhân của mình, cũng đúng là duyên trời run rủi.

I saw the outrage and helped a hand; I didn't expect divine justice, but I could save my benefactor, which was nothing but a heavenly blessing and predetermined by fate.

arranged by supernatural forces, decided by fate


phân minh

Sino-Vietnamese word from 分明, composed of 分 (“to divide; to part; to separate”) and 明 (“clear”)

công tư phân minh

(literally, “unambgious public and private affairs”)

I/we draw a clear line between public and private affairs

thưởng phạt phân minh

(literally, “unambiguous reward and punishment”)

I/we only reward and punish fairly, without prejudice

tiền bạc phân minh, ái tình dứt khoát

(literally, “unambiguous monetary matters, resolute romantic affairs”)

when it comes to money, everything must be fair and transparent, and when it comes to romance, everything must be unequivocal and resolute

that which is recognized, distinguished and/or dealt with in a clear, unambiguous, fair and impartial manner


thông dụng

[tʰəwŋ͡m˧˧ zʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[tʰəwŋ͡m˧˧ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[tʰəwŋ͡m˧˧ jʊwŋ͡m˨˩˨]

common, commonly used, widely used, in general use


lơi lỏng

[ləːj˧˧ lawŋ͡m˧˩]

[ləːj˧˧ lawŋ͡m˧˨]

[ləːj˧˧ lɔŋ˧˨]

[ləːj˧˧ lawŋ͡m˨˩˦]

Té ra Nhị ca nói chuyện với mình mà nãy giờ vẫn không lơi lỏng việc giám sát địch nhân.

2005, chapter 4, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Apparently Second Brother, even though he spoke to us, even now still does not relax his observation of the enemy.


thủ tiết

[tʰu˧˩ tiət̚˧˦]

[tʰʊw˧˨ tiək̚˦˧˥]

[tʰʊw˨˩˦ tiək̚˦˥]

[…] mà mình vốn là quả phụ thủ tiết thì làm sao có thể đi chung với một người đàn ông như vậy?

[…] but she was a widow dedicated to remaining unmarried, so how could she accompany such a man?

(literary, of a woman) remaining unmarried after husband or betrothed's death


náo nhiệt

[naːw˧˦ ɲiət̚˧˨ʔ]

[naːw˨˩˦ ɲiək̚˨˩ʔ]

[naːw˦˥ ɲiək̚˨˩˨]

[…] sau khi nhà Tống chạy về phương Nam, Gia Hưng gần kinh sư, quang cảnh lại càng náo nhiệt.

[…] after the Song empire retreated south, Jiāxīng found itself close to the capital and the place grew even more bustling.


nhè nhẹ

[ɲɛ˨˩ ɲɛ˧˨ʔ]

[ɲɛ˦˩ ɲɛ˨˩ʔ]

[ɲɛ˨˩ ɲɛ˨˩˨]


thấm tháp

[tʰəm˧˦ tʰaːp̚˧˦]

[tʰəm˦˧˥ tʰaːp̚˦˧˥]

[tʰəm˦˥ tʰaːp̚˦˥]

Số lượng như vậy có thấm tháp gì.

(chiefly in the negative or interrogative) sufficient, significant


rốt lòng

[ʐok̚˦˧˥ lawŋ͡m˦˩]

[ʐok̚˦˧˥ lɔŋ˦˩]

[ɹok̚˦˥ lawŋ͡m˨˩]

没(Một)𤳆(trai)𡥵(con)次(thứ)卒(rốt)𢚸(lòng)
王(Vương)󰞹(Quan)󰑼(là)𡦂(chữ)綏(nối)𣳔(dòng)儒(nho)家(gia)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)), published 1866, lines 13–14:

He had a son, the youngest, named Vuong Quan,
 to carry on the family lineage of Confucian scholars.


xao xuyến

[saːw˧˧ swiəŋ˦˧˥]

[saːw˧˧ s⁽ʷ⁾iəŋ˦˥]

[…] bèn cúi đầu đưa mắt nhìn trộm Nhan Liệt, thấy y hoàn toàn không có vẻ khinh bạc, nhất thời trong lòng xao xuyến, cũng không biết nên buồn hay vui.

[…] so she lowered her head and stealthily looked at Yán Liè; he did not at all seem disrespectful; at the same time she felt troubled and did not know whether she should be sad or happy.


phờ phạc

[fəː˨˩ faːk̚˧˨ʔ]

[fəː˦˩ faːk̚˨˩ʔ]

[fəː˨˩ faːk̚˨˩˨]

Văn sĩ này vẻ mặt như cười mà không phải cười, trợn mắt méo miệng, dáng vẻ phờ phạc, toàn thân lấm lem dầu mỡ, áo quần xốc xếch, mặt đầy cáu ghét, xem ra ít nhất cũng hơn mười ngày chưa rửa mặt, cầm một cái quạt giấy rách lem luốc, vừa đi vừa phe phẩy.

2005, chapter 2, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

The scholar looked like he was smiling without smiling, eyes wide open, mouth askew, looking exhausted, his entire body smudged with grease, his clothes untidy, his face filthy, seeming like he had been at least ten days without washing his face, holding a torn and dirty paper fan he flapped while walking.


khinh bạc

[xïŋ˧˧ ʔɓaːk̚˧˨ʔ]

[kʰɨn˧˧ ʔɓaːk̚˨˩ʔ]

[xɨn˧˧ ʔɓaːk̚˨˩ʔ]

[kʰɨn˧˧ ʔɓaːk̚˨˩˨]

[xɨn˧˧ ʔɓaːk̚˨˩˨]


lấm lem

[ləm˧˦ lɛm˧˧]

[ləm˦˧˥ lɛm˧˧]

[ləm˦˥ lɛm˧˧]


lừ lừ

Nhìn mắt hắn cứ lừ lừ, trông đáng sợ lắm!

His eyes looked as if he was upset about something, scary as hell!

(of eyes) to appear angry or upset, showing no favor


nở nang

[nəː˧˩ naːŋ˧˧]

[nəː˧˨ naːŋ˧˧]

[nəː˨˩˦ naːŋ˧˧]

雲(Vân)󰏙(xem)莊(trang)重(trọng)恪(khác)潙(vời)
囷(Khuôn)𦝄(trăng)苔(đầy)惮(đặn)󰞺(nét)𧍋(ngài)𦬑(nở)囊(nang)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)), published 1866, lines 19–20:

Vân’s beauty was very remarkable.
 Her eyebrows – full crescent arcs, her moonlit face – oval.

full; well-endowed, well-developed; brawny; husky


mười phân vẹn mười

[mɨəj˨˩ fən˧˧ vɛn˧˨ʔ mɨəj˨˩]

[mɨj˦˩ fəŋ˧˧ vɛŋ˨˩ʔ mɨj˦˩]

[mɨj˨˩ fəŋ˧˧ vɛŋ˨˩˨ mɨj˨˩]

[mɨj˨˩ fəŋ˧˧ jɛŋ˨˩˨ mɨj˨˩]

枚(Mai)骨(cốt)格(cách)雪(tuyết)精(tinh)神(thần)
没(Một)𠊛(người)没(một)𨤔(vẻ)𨑮(mười)分(phân)院(vẹn)𨑮(mười)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)), published 1866, lines 17–18:

Apricot slender in frame, snow pure in spirit.
 Each to her own charms, but both girls were perfect.

(literary) completely whole; perfect (usually of the beauty of a woman)


ô dề

(North Central Vietnam, colloquial) vulgar; crude; embarrassing

(by extension, colloquial) ridiculous; over-the-top


nức tiếng

[nɨk̚˧˦ tiəŋ˧˦]

[nɨk̚˦˧˥ tiəŋ˦˧˥]

[nɨk̚˦˥ tiəŋ˦˥]

Món này ở Hà Thành thì cứ phải gọi là nức tiếng.

If this snack is available in Hanoi, it's definitely very famous.


sừng sỏ

[sɨŋ˨˩ sɔ˧˩]

[ʂɨŋ˦˩ ʂɔ˧˨]

[sɨŋ˦˩ sɔ˧˨]

[ʂɨŋ˨˩ ʂɔ˨˩˦]

[sɨŋ˨˩ sɔ˨˩˦]

Khu này thì băng đó sừng sỏ nhất rồi.

That gang is the most troublesome in the area.

Trận tiếp theo, đội bóng sẽ phải đối mặt với đối thủ sừng sỏ đến từ Tây Ban Nha.

Next game, the team will have to face an extremely tough opponent from Spain.

(often derogatory) extremely tough; battle-hardened


khờ dại

[xəː˨˩ zaːj˧˨ʔ]

[kʰəː˦˩ jaːj˨˩ʔ]

[xəː˦˩ jaːj˨˩ʔ]

[kʰəː˨˩ jaːj˨˩˨]

[xəː˨˩ jaːj˨˩˨]


lom khom

[lɔm˧˧ xɔm˧˧]

[lɔm˧˧ kʰɔm˧˧]

[lɔm˧˧ xɔm˧˧]

[lɔm˧˧ kʰɔm˧˧]

[lɔm˧˧ xɔm˧˧]


còm nhom

[kɔm˨˩ ɲɔm˧˧]

[kɔm˦˩ ɲɔm˧˧]

[kɔm˨˩ ɲɔm˧˧]

very thin and weak; lacking vitality or vigour


hi hóp

[hi˧˧ hɔp̚˧˦]

[hɪj˧˧ hɔp̚˦˧˥]

[hɪj˧˧ hɔp̚˦˥]

thở hi hóp

(rare) tired and out of breath due to intense physical activity


nhu mì

[ɲʊw˧˧ mɪj˦˩]

[ɲʊw˧˧ mɪj˨˩]

(of behavior and personality) soft; gentle


đoan trang

[ʔɗwaːn˧˧ t͡ɕaːŋ˧˧]

[ʔɗwaːŋ˧˧ ʈaːŋ˧˧]

[ʔɗwaːŋ˧˧ ʈaːŋ˧˧]

花(Hoa)唭(cười)玉(ngọc)説(thốt)端(đoan)莊(trang)
𩄲(Mây)輸(thua)渃(nước)𩯀(tóc)雪(tuyết)讓(nhường)牟(màu)䏧(da)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)), published 1866, lines 21–22:

Jades tingled in her voice; flowers bloomed from her smile.
 Her speech: educated, chaste and refined.
 Clouds yielded to her hair’s lustrous shine and flow.
 Snow ceded to the silky whiteness of her skin’s glow.

(formal or literary, only women) dignified and decorous


hoang vu

[hwaːŋ˧˧ vʊw˧˧]

[waːŋ˧˧ vʊw˧˧]

[waːŋ˧˧ jʊw˧˧]

(of a place) wild; unaffected by human's activities


bá vơ

[ʔɓaː˧˦ vəː˧˧]

[ʔɓaː˨˩˦ vəː˧˧]

[ʔɓaː˦˥ vəː˧˧]

[ʔɓaː˦˥ jəː˧˧]

bá (百, “hundred”) + vơ (“to grab, to take”). In modern Southern Vietnamese, the unetymological spelling bá dơ is often preferred due to contamination by dơ (“dirty”).

com

(Southern Vietnam, colloquial, of personality) irresponsible; unable to form one's own opinion


phốp pháp

[fop̚˦˧˥ faːp̚˦˧˥]


ốm o

[ʔom˧˦ ʔɔ˧˧]

[ʔom˦˧˥ ʔɔ˧˧]

[ʔom˦˥ ʔɔ˧˧]


nơm nớp

[nəːm˧˧ nəːp̚˧˦]

[nəːm˧˧ nəːp̚˦˧˥]

[nəːm˧˧ nəːp̚˦˥]

Reduplication of nớp, not used as a free morpheme.


âm binh

[ʔəm˧˧ ʔɓïŋ˧˧]

[ʔəm˧˧ ʔɓɨn˧˧]

[ʔəm˧˧ ʔɓɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 陰兵, composed of 陰 (“the nether”) and 兵 (“soldier”), literally "soldier from the underworld".

vi-etym-sino

Thằng âm binh này.
Jeez, you incompetent dumbass.

Người ta đi qua thôi mà có con chó âm binh nào sủa điếc hết cả tai.

I was just passing by but some godforsaken dog just kept barking at me, now my ears are still ringing.


om sòm

[ʔɔm˧˧ sɔm˨˩]

[ʔɔm˧˧ ʂɔm˦˩]

[ʔɔm˧˧ sɔm˦˩]

[ʔɔm˧˧ ʂɔm˨˩]

[ʔɔm˧˧ sɔm˨˩]

(chiefly Northern Vietnam, colloquial) noisy; vociferous; uproarious


tàn ác

[taːn˨˩ ʔaːk̚˧˦]

[taːŋ˦˩ ʔaːk̚˦˧˥]

[taːŋ˨˩ ʔaːk̚˦˥]


an khang

[ʔaːn˧˧ xaːŋ˧˧]

[ʔaːŋ˧˧ kʰaːŋ˧˧]

[ʔaːŋ˧˧ xaːŋ˧˧]

[ʔaːŋ˧˧ kʰaːŋ˧˧]

[ʔaːŋ˧˧ xaːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 安康.
Compare the name of the commune Yên Khang in Nam Định province, with the Northern reading of the first character. The Southern form an khương is obsolete although it persists in placenames such as Tạ An Khương.

Tôi chúc bạn một năm mới an khang và thịnh vượng.

I wish you a healthy, safe and properous New Year.

(literary, formal when used in wishes) safe and sound


óng ánh

[ʔawŋ͡m˧˦ ʔajŋ̟˧˦]

[ʔawŋ͡m˦˧˥ ʔɛɲ˦˧˥]

[ʔɔŋ˦˧˥ ʔɛɲ˦˧˥]

[ʔawŋ͡m˦˥ ʔan˦˥]


trung nghĩa

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ŋiə˦ˀ˥]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ŋiə˧˨]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ŋiə˨˩˦]

Khưu Xử Cơ ơi Khưu Xử Cơ, hai người bạn này là dòng dõi trung nghĩa, có lòng tốt mời ngươi uống rượu, ngươi lại làm họ bị liên lụy tan nhà nát cửa.

Qiū Chǔjī! Qiū Chǔjī! These two friends were of loyal lineage and so goodhearted as to invite you to share rice wine; you had them involved in your troubles and caused the destruction of their possessions.


cát hung

[kaːt̚˧˦ hʊwŋ͡m˧˧]

[kaːk̚˦˧˥ hʊwŋ͡m˧˧]

[kaːk̚˦˥ hʊwŋ͡m˧˧]

Bao Tích Nhược ngồi trong phòng, tim đập thình thịch, không biết cát hung ra sao.

Bāo Xīruò sat in the room, her heart pounding, not knowing whether what just happened was for good or for bad.


trẻ con

[t͡ɕɛ˧˩ kɔn˧˧]

[ʈɛ˧˨ kɔŋ˧˧]

[ʈɛ˨˩˦ kɔŋ˧˧]

Karl Marx (1971) [1857] “Einleiting”, in Zur Kritik der Politischen Ökonomie (Marx-Engels-Werke) (in German), volume 13, pages 641-642; English translation based on Marx/Engels Collected Works, volume 28, 1986, pages 47-48; Vietnamese translation from C. Mác và Ph. Ăng-ghen – Toàn tập, volume 12, 1993, page 891
Một người lớn không thể trở lại thành trẻ con mà không rơi vào tính trẻ con. Nhưng lẽ nào người lớn lại không vui thích trước sự ngây thơ của trẻ con, và lẽ nào người đó lại không được mong muốn diễn lại, trên một mức độ cao hơn, cái bản chất chân chính của mình?
An adult cannot become a child again, or he becomes childish. But does not the naïveté of the child give him pleasure, and must he not himself endeavour to reproduce [his own] veracity on a higher level?


tiên quyết

[tiəŋ˧˧ kwiək̚˦˧˥]

[tiəŋ˧˧ wiək̚˦˥]

necessary, to be dealt with prior to other issues


nhân bản

[ɲən˧˧ ʔɓaːn˧˩]

[ɲəŋ˧˧ ʔɓaːŋ˧˨]

[ɲəŋ˧˧ ʔɓaːŋ˨˩˦]


tâm linh

[təm˧˧ lïŋ˧˧]

[təm˧˧ lɨn˧˧]

[təm˧˧ lɨn˧˧]


u ám

[ʔu˧˧ ʔaːm˧˦]

[ʔʊw˧˧ ʔaːm˦˧˥]

[ʔʊw˧˧ ʔaːm˦˥]

Sino-Vietnamese word from 幽暗, composed of 幽 (“quiet; secluded”) and 暗 (“dark; obscure”).

(weather) overcast; overshadowed; darkened


sấm sét

[səm˧˦ sɛt̚˧˦]

[ʂəm˦˧˥ ʂɛt̚˦˧˥]

[səm˦˧˥ sɛt̚˦˧˥]

[ʂəm˦˥ ʂɛk̚˦˥]

[səm˦˥ sɛk̚˦˥]

(of an effect or impact) terrible; crushing; dreadful


băng giá

[ʔɓaŋ˧˧ zaː˧˦]

[ʔɓaŋ˧˧ jaː˨˩˦]

[ʔɓaŋ˧˧ jaː˦˥]

băng (“ice”) + giá (“ice”). Compare this diễn nghĩa example:

*
1893 (diễn nghĩa), diễn nghĩa by Trương Minh Ký, Hiếu kinh diễn nghĩa:
Thi rằng: E lệ lo âu, như sang giá mỏng vực sâu khác gì!
It is said in the Book of Poetry: Be apprehensive, be cautious, as if treading on thin ice and crossing deep abyss.

quote-book

Hiếu kinh diễn nghĩa

It is said in the Book of Poetry: Be apprehensive, be cautious, as if on the brink of a deep abyss, as if treading on thin ice.

Classic of Filial Piety, circa 475 – 221 BCE

thi vân chiến chiến căng căng như lâm thâm uyên như lí bạc băng

詩云戰戰兢兢如臨深淵如履薄冰


đường đột

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʔɗot̚˧˨ʔ]

[ʔɗɨəŋ˦˩ ʔɗok̚˨˩ʔ]

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʔɗok̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 唐突, Literary Chinese 唐突 (tángtū, “blunt; crass; rude”), influenced by đột ngột (“sudden”).

der

nói lời đường đột

(literary or polite) too sudden or abrupt, to the point of being shocking, uncalled for, or even rude


vàng chanh

[vaːŋ˨˩ t͡ɕajŋ̟˧˧]

[vaːŋ˦˩ t͡ɕɛɲ˧˧]


xanh lam

[sɛɲ˧˧ laːm˧˧]


điên tiết

[ʔɗiən˧˧ tiət̚˧˦]

[ʔɗiəŋ˧˧ tiək̚˦˧˥]

[ʔɗiəŋ˧˧ tiək̚˦˥]

furious; rabid; outraged; flying into a rage


ngu xuẩn

[ŋu˧˧ swən˧˩]

[ŋʊw˧˧ swəŋ˧˨]

[ŋʊw˧˧ s⁽ʷ⁾əŋ˨˩˦]


điên dại

[ʔɗiən˧˧ zaːj˧˨ʔ]

[ʔɗiəŋ˧˧ jaːj˨˩ʔ]

[ʔɗiəŋ˧˧ jaːj˨˩˨]


giả tưởng

[zaː˧˩ tɨəŋ˧˩]

[jaː˧˨ tɨəŋ˧˨]

[jaː˨˩˦ tɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 假想 (“imagination”).

vi-etym-sino

khoa học giả tưởng


gia dụng

[zaː˧˧ zʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[jaː˧˧ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[jaː˧˧ jʊwŋ͡m˨˩˨]

đồ gia dụng


ngô nghê

[ŋow˧˧ ŋej˧˧]

[ŋow˧˧ ŋej˧˧]

Có người nói rằng tại Pháp họ đè nén mình không cho mình học làm súng ống, làm máy bay, tàu ngầm, nên dân mình mới ngô nghê như thế!

1925, Phan Châu Trinh, Đạo đức và luân lý Đông Tây [Eastern and Western Ideas on Morality and Ethics]:

There are some who like to say the French oppress us, do not let us learn how to make firearms, aircraft, and submarines, and that this is why our people are still so dim!


du dương

[zu˧˧ zɨəŋ˧˧]

[jʊw˧˧ jɨəŋ˧˧]

[jʊw˧˧ jɨəŋ˧˧]

(of music) flowing gently, sometimes high and sometimes low, melodious


tận tâm

[tən˧˨ʔ təm˧˧]

[təŋ˨˩ʔ təm˧˧]

[təŋ˨˩˨ təm˧˧]


siêu việt

[siəw˧˧ viət̚˧˨ʔ]

[ʂiw˧˧ viək̚˨˩ʔ]

[ʂiw˧˧ viək̚˨˩˨]


xung yếu

[sʊwŋ͡m˧˧ ʔiəw˧˦]

[sʊwŋ͡m˧˧ ʔiw˨˩˦]

[sʊwŋ͡m˧˧ ʔiw˦˥]

Trong bảy sao Bắc đẩu thì sao Thiên quyền có độ sáng thấp nhất, lại là chỗ lòng gáo nối với chuôi gáo, rất là xung yếu,[…]

2005, chapter 25, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Among the seven stars of the Big Dipper, Megrez is the least bright one while it is where the body of the dipper links to the handle of the dipper, giving it a strategic position, […]


mắc dịch

[mak̚˧˦ zïk̟̚˧˨ʔ]

[mak̚˦˧˥ jɨt̚˨˩ʔ]

[mak̚˦˥ jɨt̚˨˩˨]

mắc (“to contract”) + dịch (疫) (“disease, epidemic”).

com

(colloquial, likely offensive) goddamned; godforsaken


báng bổ

[ʔɓaːŋ˧˦ ʔɓo˧˩]

[ʔɓaːŋ˦˧˥ ʔɓow˧˨]

[ʔɓaːŋ˦˥ ʔɓow˨˩˦]


nội tiết

[noj˨˩ʔ tiək̚˦˧˥]

Sino-Vietnamese word from 內 (“internal”) and 洩 (“to secrete”).


lật lọng

[lət̚˧˨ʔ lawŋ͡m˧˨ʔ]

[lək̚˨˩ʔ lawŋ͡m˨˩ʔ]

[lək̚˨˩ʔ lɔŋ˨˩ʔ]

[lək̚˨˩˨ lawŋ͡m˨˩˨]

treacherous; prone to go back on one's words


đen kịt

[ʔɗɛn˧˧ kit̚˧˨ʔ]

[ʔɗɛŋ˧˧ kit̚˨˩ʔ]

[ʔɗɛŋ˧˧ kɨt̚˨˩˨]


hoả tốc

[hwaː˧˨ təwk͡p̚˦˧˥]

[waː˨˩˦ təwk͡p̚˦˥]


nóng sốt

[nawŋ͡m˦˧˥ ʂok̚˦˧˥]

[nɔŋ˦˧˥ sok̚˦˧˥]

[nawŋ͡m˦˥ ʂok̚˦˥]

nóng (“hot”) + sốt (“hot; having fever”).


xa lắc

[saː˧˧ lak̚˦˧˥]


gạo cội

[ɣaːw˧˨ʔ koj˧˨ʔ]

[ɣaːw˨˩ʔ koj˨˩ʔ]

[ɣaːw˨˩˨ koj˨˩˨]


hành chánh

(chiefly Southern Vietnam) Dated form of hành chính (“administrative”).


gian hùng

[zaːn˧˧ hʊwŋ͡m˨˩]

[jaːŋ˧˧ hʊwŋ͡m˦˩]

[jaːŋ˧˧ hʊwŋ͡m˨˩]


đồng âm

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʔəm˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ ʔəm˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʔəm˧˧]

Sino-Vietnamese word from 同音, composed of 同 and 音.


yểu điệu

[ʔiəw˧˩ ʔɗiəw˧˨ʔ]

[ʔiw˧˨ ʔɗiw˨˩ʔ]

[ʔiw˨˩˦ ʔɗiw˨˩˨]

2011, Đà Giang, "Ngôi trường mang tên 'Ðại học Nhân dân Việt Nam' (The School named 'Vietnamese People's University')", Nhân Dân (The People) Online
Ðến bây giờ nhiều lúc bà vẫn tự hỏi rằng lúc ấy nguồn sức mạnh nào đã giúp một cô gái thành thị yểu điệu như bà lại có thể trở thành một chị cấp dưỡng tay năm tay mười, thông thạo từ việc bán mua, trao đổi lương thực với nhân dân địa phương đến việc mổ thịt lợn, thịt bò cho anh em cải thiện.

Up till now, many times she still wonders what source of strength then had helped a lithe city girl like her to be able to become a multi-tasking canteen chef skilled in selling and buying and exchanging foodstuffs with local people as well as butchering oxen and pigs to improve her comrades[' nutrition intakes].


ỷ y

[ʔɪj˧˨ ʔɪj˧˧]

[ʔɪj˨˩˦ ʔɪj˧˧]


khinh suất

[xïŋ˧˧ swət̚˧˦]

[kʰɨn˧˧ ʂwək̚˦˧˥]

[xɨn˧˧ swək̚˦˧˥]

[kʰɨn˧˧ ʂ⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

[xɨn˧˧ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]


đoàng hoàng

[ʔɗwaːŋ˨˩ hwaːŋ˨˩]

[ʔɗwaːŋ˦˩ hwaːŋ˦˩]

[ʔɗwaːŋ˨˩ waːŋ˨˩]

A hypercorrection of đàng hoàng, based on the assumption that both syllables are supposed to rhyme, thus causing regressive assimilation.


lông bông

[ləwŋ͡m˧˧ ʔɓəwŋ͡m˧˧]

[ləwŋ͡m˧˧ ʔɓəwŋ͡m˧˧]

[ləwŋ͡m˧˧ ʔɓəwŋ͡m˧˧]

tính nết lông bông

đi lông bông lang bang

lý lẽ lông bông lang bang


nạ dòng

[naː˧˨ʔ zawŋ͡m˨˩]

[naː˨˩ʔ jawŋ͡m˦˩]

[naː˨˩ʔ jɔŋ˦˩]

[naː˨˩˨ jawŋ͡m˨˩]

(derogatory, of a woman) older, previously married, and having bore children


điềm nhiên

[ʔɗiəm˨˩ ɲiən˧˧]

[ʔɗiəm˦˩ ɲiəŋ˧˧]

[ʔɗim˨˩ ɲiəŋ˧˧]


thất thiệt

[tʰət̚˧˦ tʰiət̚˧˨ʔ]

[tʰək̚˦˧˥ tʰiək̚˨˩ʔ]

[tʰək̚˦˥ tʰiək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 失實, with the Central-Southern reading of the second character.
Some dictionary definitions seem to suggest that the second is not from 實／实 (shí), but the homophonous thiệt (“mistreated, getting the short end of the stick”), however, even if that is the case, there would still be obvious contamination from the Sino-Vietnamese morpheme.
This is the only case where a Sino-Vietnamese compound with thiệt became widely adopted by all dialects.


đen tuyền

[ʔɗɛn˧˧ twiən˨˩]

[ʔɗɛŋ˧˧ twiəŋ˦˩]

[ʔɗɛŋ˧˧ t⁽ʷ⁾iəŋ˨˩]

đen (“black”) + tuyền (全) (“entire, total”); the second element is the expected Sino-Vietnamese reflex of Sinitic 全 (quán), fossilized in this compound. In other, more transparent compounds, tuyền had been replaced by the form toàn spread from Northern Vietnam.


chúm chím

[t͡ɕum˧˦ t͡ɕim˧˦]

[t͡ɕum˦˧˥ t͡ɕim˦˧˥]


thiết yếu

[tʰiət̚˧˦ ʔiəw˧˦]

[tʰiək̚˦˧˥ ʔiw˨˩˦]

[tʰiək̚˦˥ ʔiw˦˥]


phồn thịnh

[fon˨˩ tʰïŋ˧˨ʔ]

[foŋ˦˩ tʰɨn˨˩ʔ]

[foŋ˨˩ tʰɨn˨˩˨]


đói meo

[ʔɗɔj˧˦ mɛw˧˧]

[ʔɗɔj˨˩˦ mɛw˧˧]

[ʔɗɔj˦˥ mɛw˧˧]

đói (“hungry”) + meo; it is not clear if the second morpheme is really meo (“mold”) or not, although this word certainly influenced the creation of đói mốc đói meo.


xoàng

(colloquial) commonplace; mediocre; trivial; weaksauce


hợp thời

[həːp̚˧˨ʔ tʰəːj˨˩]

[həːp̚˨˩ʔ tʰəːj˦˩]

[həːp̚˨˩˨ tʰəːj˨˩]


u tối

[ʔʊw˧˧ toj˨˩˦]

[ʔʊw˧˧ toj˦˥]


âm u

[ʔəm˧˧ ʔu˧˧]

[ʔəm˧˧ ʔʊw˧˧]

[ʔəm˧˧ ʔʊw˧˧]

Trong rừng đầy chỗ âm u, ẩm thấp, muỗi sinh sôi nhiều.

The jungle is full of dim and damp pockets that facilitate the proliferation of mosquitoes.


sáng sủa

[saːŋ˧˦ suə˧˩]

[ʂaːŋ˦˧˥ ʂuə˧˨]

[saːŋ˦˧˥ suə˧˨]

[ʂaːŋ˦˥ ʂuə˨˩˦]

[saːŋ˦˥ suə˨˩˦]

tương lai sáng sủa

nhà cửa sáng sủa


ngùn ngụt

[ŋun˨˩ ŋut̚˧˨ʔ]

[ŋun˦˩ ŋʊk̚˨˩ʔ]

[ŋʊwŋ͡m˨˩ ŋʊk͡p̚˨˩˨]


tỉnh thành

[tïŋ˧˩ tʰajŋ̟˨˩]

[tɨn˧˨ tʰɛɲ˦˩]

[tɨn˨˩˦ tʰan˨˩]

Blend of tỉnh (“province”) + thành phố (“city”), superficially Sino-Vietnamese word from 省城.


chuyên chế

[t͡ɕwiən˧˧ t͡ɕe˧˦]

[t͡ɕwiəŋ˧˧ t͡ɕej˨˩˦]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ cej˦˥]

cruel, tyrannical, dictatorial, autocratic, despotic


bạo ngược

[ʔɓaːw˧˨ʔ ŋɨək̚˧˨ʔ]

[ʔɓaːw˨˩ʔ ŋɨək̚˨˩ʔ]

[ʔɓaːw˨˩˨ ŋɨək̚˨˩˨]


lên men

[len˧˧ mɛŋ˧˧]

[ləːn˧˧ mɛŋ˧˧]


tê rần

[tej˧˧ ʐəŋ˦˩]

[tej˧˧ ɹəŋ˨˩]

Dương Thiết Tâm thấy hổ khẩu tê rần, bất giác buông tay, ngọn thương sắt rơi xuống mặt tuyết.

2005, chapter 1, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Yáng Tiěxīn felt a prickling in his purlicue; suddenly his hand let loose and the iron lance fell on the snow.

having a prickling sensation, numb and tingling


lơ thơ

[ləː˧˧ tʰəː˧˧]

[ləː˧˧ tʰəː˧˧]

[ləː˧˧ tʰəː˧˧]

[…] kẻ có công lực như thế trên đời chỉ có lơ thơ vài người.

2005, chapter 35, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

[…] people with that level of skill are few and far between.


ngang nhiên

[ŋaːŋ˧˧ ɲiən˧˧]

[ŋaːŋ˧˧ ɲiəŋ˧˧]

[ŋaːŋ˧˧ ɲiəŋ˧˧]

– Ai dám ngang nhiên lên núi của ta?

2005, chapter 28, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

"Who is so bold as to climb my mountain?"


chân trời góc bể

[t͡ɕən˧˧ t͡ɕəːj˨˩ ɣawk͡p̚˧˦ ʔɓe˧˩]

[t͡ɕəŋ˧˧ ʈəːj˦˩ ɣawk͡p̚˦˧˥ ʔɓej˧˨]

[cəŋ˧˧ ʈəːj˨˩ ɣawk͡p̚˦˥ ʔɓej˨˩˦]

(idiomatic) far-flung, faraway, distant, remote


thế tục

[tʰe˧˦ tʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[tʰej˨˩˦ tʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰej˦˥ tʊwk͡p̚˨˩˨]


xuất thần

[swət̚˧˦ tʰən˨˩]

[swək̚˦˧˥ tʰəŋ˦˩]

[s⁽ʷ⁾ək̚˦˥ tʰəŋ˨˩]

Y nói xong mấy câu ấy lại tập tễnh bước qua ngồi xuống chiếc ghế gỗ ngẩng đầu nhìn trời, lại ngồi yên xuất thần.

Having spoken such, he hobbled back, sat down on the wooden chair, looked up at the sky, and sat lost in thought.


tiêu điều

[tiəw˧˧ ʔɗiəw˨˩]

mùa màng tiêu điều


chân mây cuối trời

[t͡ɕən˧˧ məj˧˧ kuəj˧˦ t͡ɕəːj˨˩]

[t͡ɕəŋ˧˧ məj˧˧ kuj˨˩˦ ʈəːj˦˩]

[cəŋ˧˧ məj˧˧ kuj˦˥ ʈəːj˨˩]

vi-ruby

*鐄*玉朱*</br>朱停𢚸几蹎𩄲𡳳𡗶

Gìn vàng giữ ngọc cho hay, Cho đành lòng kẻ chân mây cuối trời


最簡

chữ Hán form of tối giản (“(arithmetic) irreducible”).


hủ bại

[hu˧˩ ʔɓaːj˧˨ʔ]

[hʊw˧˨ ʔɓaːj˨˩ʔ]

[hʊw˨˩˦ ʔɓaːj˨˩˨]

– Nam Tống triều chính hủ bại, kỵ sĩ như thế mà bỏ không dùng để cho phải rơi rớt nơi thảo dã, sao mình không chọn tài mà dùng?

"The Southern Song court is depraved, to not make use of such a horseman and leave him to eke out a living in the countryside; why don't I make use of his talent?"


cổ quái

Bất kể y nói câu gì ly kỳ cổ quái cũng không kỳ quái bằng câu ấy,[…]

2005, chapter 16, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

However bizarre and weird the things he said, they were still less weird than this; […]


li kì

[lɪj˧˧ kɪj˦˩]

[lɪj˧˧ kɪj˨˩]


xum xuê

[sʊm˧˧ s⁽ʷ⁾ej˧˧]


đầy ắp

[ʔɗəj˨˩ ʔap̚˧˦]

[ʔɗəj˦˩ ʔap̚˦˧˥]

[ʔɗəj˨˩ ʔap̚˦˥]


ấm no

[ʔəm˧˦ nɔ˧˧]

[ʔəm˦˧˥ nɔ˧˧]

[ʔəm˦˥ nɔ˧˧]

ấm (“warm”) + no (“full (of the stomach)”).

com

well-off; well-to-do; prosperous; thriving


thoả thích

[tʰwaː˧˩ tʰïk̟̚˧˦]

[tʰwaː˧˨ tʰɨt̚˦˧˥]

[tʰ⁽ʷ⁾aː˨˩˦ tʰɨt̚˦˥]

thoả (“completely satisfied”) + thích (“to like”).

to one's heart's content
to one's heart's content


sóng soài

[ʂawŋ͡m˦˧˥ ʂwaːj˦˩]

[sɔŋ˦˧˥ swaːj˦˩]

[ʂawŋ͡m˦˥ ʂ⁽ʷ⁾aːj˨˩]

[sawŋ͡m˦˥ s⁽ʷ⁾aːj˨˩]


nông nổi

[nəwŋ͡m˧˧ noj˨˩˦]


ngang nhau

[ŋaːŋ˧˧ ɲaw˧˧]

[ŋaːŋ˧˧ ɲaw˧˧]

[ŋaːŋ˧˧ ɲa(ː)w˧˧]

ngang (“to be equal”) + nhau (“each other”).

equal; even; to be identical (with); the same (as)


thứ yếu

[tʰɨ˧˦ ʔiəw˧˦]

[tʰɨ˨˩˦ ʔiw˨˩˦]

[tʰɨ˦˥ ʔiw˦˥]


mềm mỏng

[mem˦˩ mɔŋ˧˨]

(physically) flexible; pliant; malleable


yên bình

[ʔiən˧˧ ʔɓïŋ˨˩]

[ʔiəŋ˧˧ ʔɓɨn˦˩]

[ʔiəŋ˧˧ ʔɓɨn˨˩]

Sino-Vietnamese word from 安平, composed of 安 (“calm”) and 平 (“calm”). Doublet of Yên Bình, An Bình, and Yên Bằng.

doublet

Synonym of bình yên (“tranquil; peaceful”)


Xin-ga-po

[sin˧˧ ɣaː˧˧ pɔ˧˧]

[sin˧˧ ɣaː˧˧ pɔ˧˧]

[sɨn˧˧ ɣaː˧˧ pɔ˧˧]


hiện hữu

[hiəŋ˨˩ʔ hɨw˧˨]

[hiəŋ˨˩˨ hɨw˨˩˦]


vô ngôn

[vow˧˧ ŋoŋ˧˧]

[vow˧˧ ŋoŋ˧˧]

[jow˧˧ ŋoŋ˧˧]

Giáo pháp vô ngôn


ngũ đoản

[ŋu˦ˀ˥ ʔɗwaːn˧˩]

[ŋʊw˧˨ ʔɗwaːŋ˧˨]

[ŋʊw˨˩˦ ʔɗwaːŋ˨˩˦]

Người phía sau thân hình ngũ đoản, đầu đội khăn lông, da mặt trắng trẻo,[…]

The one behind was short in body and limbs, he wore a shawl, his complexion was fair, […]


khiêu dâm trẻ em

[xiəw˧˧ zəm˧˧ t͡ɕɛ˧˩ ʔɛm˧˧]

[kʰiw˧˧ jəm˧˧ ʈɛ˧˨ ʔɛm˧˧]

[xiw˧˧ jəm˧˧ ʈɛ˧˨ ʔɛm˧˧]

[kʰiw˧˧ jəm˧˧ ʈɛ˨˩˦ ʔɛm˧˧]

[xiw˧˧ jəm˧˧ ʈɛ˨˩˦ ʔɛm˧˧]

khiêu dâm (“to be sexually provocative; to be pornographic”) + trẻ em (“children, kids”).

com

nội dung khiêu dâm trẻ em

chống nạn khiêu dâm trẻ em trực tuyến


thẳng băng

[tʰaŋ˧˩ ʔɓaŋ˧˧]

[tʰaŋ˧˨ ʔɓaŋ˧˧]

[tʰaŋ˨˩˦ ʔɓaŋ˧˧]


mềm èo

[mem˨˩ ʔɛw˨˩]

[mem˦˩ ʔɛw˦˩]

[mem˨˩ ʔɛw˨˩]


lan man

[laːŋ˧˧ maːŋ˧˧]

[laːŋ˧˧ maːŋ˧˧]

(of a piece of writing) lengthy and unfocused


đa quốc gia

[ʔɗaː˧˧ kuək̚˧˦ zaː˧˧]

[ʔɗaː˧˧ kuək̚˦˧˥ jaː˧˧]

[ʔɗaː˧˧ wək̚˦˥ jaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 多 (“multi-”) and 國家 (“nation”), calque of English multinational.

vi-etym-sino

Coordinate term: xuyên quốc gia


xuyên quốc gia

[swiəŋ˧˧ kuək̚˦˧˥ jaː˧˧]

[s⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ wək̚˦˥ jaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 穿 (“through”) and 國家 (“nation”), modeled on đa quốc gia (“multinational”), calque of English transnational.


uy nghi

[ʔwi˧˧ ŋi˧˧]

[ʔwɪj˧˧ ŋɪj˧˧]

[(ʔ)wɪj˧˧ ŋɪj˧˧]


thanh cao

[tʰajŋ̟˧˧ kaːw˧˧]

[tʰɛɲ˧˧ kaːw˧˧]


một chiều

[mot̚˧˨ʔ t͡ɕiəw˨˩]

[mok̚˨˩ʔ t͡ɕiw˦˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-một chiều.wav

đường một chiều

vé một chiều

(dòng) điện một chiều

cách nhìn phiến diện, một chiều

(derogatory, of a line of reasoning or argument) one-sided; biased; compare đơn phương (“unilateral”)


hiếu động

[hiəw˧˦ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[hiw˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[hiw˦˥ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

hiếu động thái quá


sạch bách

[sajk̟̚˧˨ʔ ʔɓajk̟̚˧˦]

[ʂat̚˨˩ʔ ʔɓat̚˦˧˥]

[sat̚˨˩ʔ ʔɓat̚˦˧˥]

[ʂat̚˨˩˨ ʔɓat̚˦˥]

[sat̚˨˩˨ ʔɓat̚˦˥]

sạch + bách, likely a non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 白 (“white”, SV: bạch). It is not clear what triggered tonal dissimilation.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">bạch</i>

vi-etym-sino

Mới ngồi có mấy phút mà nó ăn chén dĩa sạch bách hết rồi.

Within just a few minutes, he already devoured everything on the table, not a thing is left.

Túi sạch bách rồi, tiền đâu mà xin.

(literally, “My pocket is empty, no money for you to borrow.”)

I'm broke, so I can't lend you any right now.


nhát ma

[ɲaːt̚˧˦ maː˧˧]

[ɲaːk̚˦˧˥ maː˧˧]

[ɲaːk̚˦˥ maː˧˧]

Đang nổi giận thì người kia nhăn nhở nhìn y cười một tiếng, chành môi lè lưỡi, làm ra vẻ nhát ma rồi quay lại vẫy tay với mọi người, té ra y là Nhị ca của họ.

As he got angry, the other person looked at him with a boorish grin and gave a laugh; he opened his lips wide and stuck out his tongue, made a scary face and turned around waving to everyone; apparently he was their second brother.

(of facial expression) scary, meant to frighten


tiếu lâm

Sino-Vietnamese word from 笑林, name of a collection of jokes and satirical pieces from Ancient China.

chuyện tiếu lâm


thuỳ mị

[tʰwɪj˦˩ mɪj˨˩ʔ]

[tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩ mɪj˨˩˨]

(formal or literary, of a woman's manner) graceful; gentle


gia truyền

[zaː˧˧ t͡ɕwiən˨˩]

[jaː˧˧ ʈwiəŋ˦˩]

[jaː˧˧ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 家傳, composed of 家 (“family”) and 傳 (“to pass on/down”), from Chinese 家傳／家传 (“passed down”). Compare the alternative reading of Chinese 家傳／家传 (gia truyện, “family story/anecdote/legend”).

cog

gia <i class="Latn mention" lang="vi">truyện</i>

công thức gia truyền

passed down through generations of an extended family


giáo điều

[zaːw˧˦ ʔɗiəw˨˩]

[jaːw˨˩˦ ʔɗiw˦˩]

[jaːw˦˥ ʔɗiw˨˩]


phúc thẩm

[fʊwk͡p̚˧˦ tʰəm˧˩]

[fʊwk͡p̚˦˧˥ tʰəm˧˨]

[fʊwk͡p̚˦˥ tʰəm˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 複審 (“to retry”).


quàng xiên

[kwaːŋ˦˩ siəŋ˧˧]

[waːŋ˨˩ siəŋ˧˧]

[…] lúc uống rượu ăn nói quàng xiên, vung tay xòe quạt, cốt để làm phân tán ánh mắt của Khưu Xử Cơ.

[…] while drinking rice wine and speaking nonsense, he raised his hand and opened his fan, essentially to divert Qiū Chǔjī's gaze.


tráng lệ

[t͡ɕaːŋ˧˦ le˧˨ʔ]

[ʈaːŋ˦˧˥ lej˨˩ʔ]

[ʈaːŋ˦˥ lej˨˩˨]


tinh tế

[tïŋ˧˧ te˧˦]

Chu Thông tuy cử chỉ ngôn ngữ rất hoạt kê, nhưng tâm tư lại rất tinh tế,[…]

2005, chapter 5, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Although Zhū Cōng was very comical in his gestures and speech, he had a brilliant mind; […]


mát tay

invariably successful, so skilled one succeeds at everything one undertakes


phẳng lì

[faŋ˧˨ lɪj˦˩]

[faŋ˨˩˦ lɪj˨˩]

bụng phẳng lì

Khúc tiêu này mô phỏng biển cả mênh mông, vạn dặm phẳng lì,[…]

This flute melody imitated the wide seas, smooth for thousands of miles, […]


trứ danh

[t͡ɕɨ˧˦ zajŋ̟˧˧]

[ʈɨ˨˩˦ jɛɲ˧˧]

[ʈɨ˦˥ jan˧˧]

(somewhat honorific) famous; well-known; noted; renowned


ma giáo

[maː˧˧ jaːw˨˩˦]


khang trang

[xaːŋ˧˧ t͡ɕaːŋ˧˧]

[kʰaːŋ˧˧ ʈaːŋ˧˧]

[xaːŋ˧˧ ʈaːŋ˧˧]

[kʰaːŋ˧˧ ʈaːŋ˧˧]

[xaːŋ˧˧ ʈaːŋ˧˧]

nhà cửa khang trang


dài lưng tốn vải

[zaːj˨˩ lɨŋ˧˧ ton˧˦ vaːj˧˩]

[jaːj˦˩ lɨŋ˧˧ toŋ˦˧˥ vaːj˧˨]

[jaːj˨˩ lɨŋ˧˧ toŋ˦˥ vaːj˨˩˦]

[jaːj˨˩ lɨŋ˧˧ toŋ˦˥ jaːj˨˩˦]

Ai ơi chớ lấy học trò,
Dài lưng tốn vải ăn no lại nằm.
One should avoid marrying a scholar,
His long back wastes cloth; he eats his fill then lies down.

(idiomatic, literally) a long back wastes cloth

2016, Nguyễn VIệt Long, "Đi tìm sự thống nhất (Looking for Consistency)", Tuổi Trẻ (Youth) Online
Nhiều người cho rằng chuyện thuật ngữ tiếng Việt lộn xộn, không nhất quán và “đá nhau” chỉ là chuyện hàn lâm trong tháp ngà của mấy ông đeo kính cận dài lưng tốn vải, trong khi cuộc sống còn bao nhiêu việc đáng ưu tiên hơn nhiều.

Many people think that Vietnamese terminologies being confusing, inconsistent, and “conflicting” is just an academic matter in the ivory towers of bespectacled, lazily idle men, while in life there are still many more things worth being prioritized much more.

(idiomatic, figuratively) lazy, clumsy, useless, idle, unwilling to do physical work


nghịch ngợm

[ŋïk̟̚˧˨ʔ ŋəːm˧˨ʔ]

[ŋɨt̚˨˩ʔ ŋəːm˨˩ʔ]

[ŋɨt̚˨˩˨ ŋəːm˨˩˨]

Thằng bé rất thông minh nhưng hay nghịch ngợm.

The boy is very intelligent but very mischievous.


xoan

mặt trái xoan


mặt dày

Đến lúc ấy bọn ta sẽ tới thật đấy, không cho ngươi mặt dày nói bậy nữa đâu.

When the time's there, we'll come indeed and we'll no longer allow you to shamelessly speak balderdash.


nghĩa hiệp

[ŋiə˦ˀ˥ hiəp̚˧˨ʔ]

[ŋiə˧˨ hiəp̚˨˩ʔ]

[ŋiə˨˩˦ hip̚˨˩˨]

Quách Dương hai người từ lâu đã nghe giang hồ đồn đại Trường Xuân từ Khưu Xử Cơ võ công cao cường, tính tình nghĩa hiệp,[…]

Guō and Yáng had since long heard it rumored all over that Master Chángchūn Qiū Chǔjī was highly skilled in the martial arts and was of chivalrous disposition; […]


lạnh giá

[lajŋ̟˧˨ʔ zaː˧˦]

[lɛɲ˨˩ʔ jaː˨˩˦]

Bao Tích Nhược nhắm mắt không đáp, Dương Thiết Tâm thấy nàng sắc mặt trắng bệch, tay chân lạnh giá, trong lòng vô cùng hoảng sợ.

2005, chapter 3, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Bāo Xīruò had her eyes closed and did not respond; Yáng Tiěxīn saw her face was pale and her limbs cold as ice, and panic overwhelmed him.


gầy guộc

[ɣəj˨˩ ɣuək̚˧˨ʔ]

[ɣəj˦˩ ɣuək̚˨˩ʔ]

[ɣəj˨˩ ɣuək̚˨˩˨]


gầy gò

[ɣəj˨˩ ɣɔ˨˩]

[ɣəj˦˩ ɣɔ˦˩]

[ɣəj˨˩ ɣɔ˨˩]


cập vật

[kəp̚˧˨ʔ vət̚˧˨ʔ]

[kəp̚˨˩ʔ vək̚˨˩ʔ]

[kəp̚˨˩˨ vək̚˨˩˨]

[kəp̚˨˩˨ jək̚˨˩˨]


bất cập vật

[ʔɓət̚˧˦ kəp̚˧˨ʔ vət̚˧˨ʔ]

[ʔɓək̚˦˧˥ kəp̚˨˩ʔ vək̚˨˩ʔ]

[ʔɓək̚˦˥ kəp̚˨˩˨ vək̚˨˩˨]

[ʔɓək̚˦˥ kəp̚˨˩˨ jək̚˨˩˨]


ráo riết

[ʐaːw˨˩˦ ʐiək̚˦˧˥]

[ɹaːw˦˥ ɹiək̚˦˥]

chuẩn bị ráo riết


êm đềm

[ʔem˧˧ ʔɗem˨˩]

[ʔem˧˧ ʔɗem˦˩]

[ʔem˧˧ ʔɗem˨˩]


cáu bẳn

[kaw˨˩˦ ʔɓaŋ˧˨]

[ka(ː)w˦˥ ʔɓaŋ˨˩˦]

cáu (“angry”) + bẳn.
The alternative form is due to the conflation with the homophonous cáu (“dirt”), which further gave way to the contamination of bẩn (“dirty”).


đì đùng

[ʔɗi˨˩ ʔɗʊwŋ͡m˨˩]

[ʔɗɪj˦˩ ʔɗʊwŋ͡m˦˩]

[ʔɗɪj˨˩ ʔɗʊwŋ͡m˨˩]


cuống cuồng

[kuəŋ˧˦ kuəŋ˨˩]

[kuəŋ˦˧˥ kuəŋ˦˩]

[kuəŋ˦˥ kuəŋ˨˩]

Viên tướng áo đen ấy cưỡi một con ngựa đen cuống cuồng chạy tháo thân.

The black-shirted general climbed onto a black horse and ran in utmost panic to save his life.


mù công nghệ

[mu˨˩ kəwŋ͡m˧˧ ŋe˧˨ʔ]

[mʊw˦˩ kəwŋ͡m˧˧ ŋej˨˩ʔ]

[mʊw˨˩ kəwŋ͡m˧˧ ŋej˨˩˨]

mù (“blind”) + công nghệ (“technology”).


ngạo nghễ

[ŋaːw˧˨ʔ ŋe˦ˀ˥]

[ŋaːw˨˩ʔ ŋej˧˨]

[ŋaːw˨˩˨ ŋej˨˩˦]

Đà Lôi một mình đánh thắng đám trẻ con đang rất đắc ý, đứng giữa vòng vây đưa mắt ngạo nghễ, cũng không nghĩ cách xông ra, nào ngờ đại họa đã tới trước mắt.

Tolui on his own had beaten all the children and was feeling very pleased with himself; he stood in the middle of the encirclement with arrogant gaze and did not seek to charge, but suddenly disaster struck.


rộng lớn

[zəwŋ͡m˧˨ʔ ləːn˧˦]

[ʐəwŋ͡m˨˩ʔ ləːŋ˦˧˥]

[ɹəwŋ͡m˨˩˨ ləːŋ˦˥]


còn nguyên

[kɔn˨˩ ŋwiən˧˧]

[kɔŋ˦˩ ŋwiəŋ˧˧]

[kɔŋ˨˩ ŋwiəŋ˧˧]


thực tiễn

[tʰɨk̚˧˨ʔ tiən˦ˀ˥]

[tʰɨk̚˨˩ʔ tiəŋ˧˨]

[tʰɨk̚˨˩˨ tiəŋ˨˩˦]


nhân đạo

[ɲən˧˧ ʔɗaːw˧˨ʔ]

[ɲəŋ˧˧ ʔɗaːw˨˩ʔ]

[ɲəŋ˧˧ ʔɗaːw˨˩˨]


tư nhân

[tɨ˧˧ ɲən˧˧]

[tɨ˧˧ ɲəŋ˧˧]

[tɨ˧˧ ɲəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tư nhân.wav


vô thần

[vo˧˧ tʰən˨˩]

[vow˧˧ tʰəŋ˦˩]

[vow˧˧ tʰəŋ˨˩]

[jow˧˧ tʰəŋ˨˩]

chủ nghĩa vô thần


ngoài cuộc

[ŋwaːj˨˩ kuək̚˧˨ʔ]

[ŋwaːj˦˩ kuək̚˨˩ʔ]

[ŋwaːj˨˩ kuək̚˨˩˨]

người ngoài cuộc


thu nhỏ

[tʰu˧˧ ɲɔ˧˩]

[tʰʊw˧˧ ɲɔ˧˨]

[tʰʊw˧˧ ɲɔ˨˩˦]

khu xóm của tôi như một Sài Gòn thu nhỏ

my neighborhood is like a miniature Saigon


nhẹ tênh

[ɲɛ˧˨ʔ təjŋ̟˧˧]

[ɲɛ˨˩ʔ ten˧˧]

[ɲɛ˨˩˨ təːn˧˧]


đại cương

[ʔɗaːj˧˨ʔ kɨəŋ˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ʔ kɨəŋ˧˧]

[ʔɗaːj˨˩˨ kɨəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-đại cương.wav

Audio (Hà Nội)

giáo trình ngôn ngữ học đại cương

kiến thức đại cương


trung hoà

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ hwaː˨˩]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ hwaː˦˩]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ waː˨˩]


tối mật

[toj˧˦ mət̚˧˨ʔ]

[toj˨˩˦ mək̚˨˩ʔ]

[toj˦˥ mək̚˨˩˨]


kháu khỉnh

[xaw˧˦ xïŋ˧˩]

[kʰaw˨˩˦ kʰɨn˧˨]

[kʰa(ː)w˦˥ kʰɨn˨˩˦]


khổ đau

[xo˧˩ ʔɗaw˧˧]

[kʰow˧˨ ʔɗaw˧˧]

[kʰow˨˩˦ ʔɗa(ː)w˧˧]


ngắn gọn

[ŋan˧˦ ɣɔn˧˨ʔ]

[ŋaŋ˦˧˥ ɣɔŋ˨˩ʔ]

[ŋaŋ˦˥ ɣɔŋ˨˩˨]


sở thuộc

[səː˧˩ tʰuək̚˧˨ʔ]

[ʂəː˧˨ tʰuək̚˨˩ʔ]

[səː˧˨ tʰuək̚˨˩ʔ]

[ʂəː˨˩˦ tʰuək̚˨˩˨]

[səː˨˩˦ tʰuək̚˨˩˨]


ngái ngủ

[ŋaːj˧˦ ŋu˧˩]

[ŋaːj˨˩˦ ŋʊw˧˨]

[ŋaːj˦˥ ŋʊw˨˩˦]


thân mến

[tʰəŋ˧˧ men˦˧˥]

[tʰəŋ˧˧ məːn˦˥]

‘My dear Watson, try a little analysis yourself,’ said he, with a touch of impatience. ‘You know my methods. Apply them, and it will be instructive to compare results.’

1890, Arthur Conan Doyle, “VI. Sherlock Holmes Gives a Demonstration”, in The Sign of the Four; Vietnamese translation from “6. Sherlock Holmes diễn giảng”, in Đăng Thư, transl., Dấu bộ tứ (Sherlock Holmes Toàn tập), volume 1, 2015:


vững bền

[vɨŋ˦ˀ˥ ʔɓen˨˩]

[vɨŋ˧˨ ʔɓen˦˩]

[vɨŋ˨˩˦ ʔɓəːn˨˩]

[jɨŋ˨˩˦ ʔɓəːn˨˩]

Tiến lên, cùng tiến lên.
 Nước non Việt Nam ta vững bền.

1944, “Tiến quân ca”, Văn Cao (lyrics), Văn Cao (music):

Onward! All together advancing!
 For one eternal Vietnam.


lầm than

[ləm˨˩ tʰaːn˧˧]

[ləm˦˩ tʰaːŋ˧˧]

[ləm˨˩ tʰaːŋ˧˧]

lầm (“mud (obsolete)”) + than (“coal”), calque of Chinese 塗炭／涂炭 (đồ thán).

Đoàn quân Việt Nam đi, sao vàng phấp phới
 Dắt giống nòi quê hương qua nơi lầm than

Soldiers of Vietnam, marching onward
 The golden star fluttering.
 Leading the people of our native land,
 out of misery and suffering.


ngoại bào

[ŋwaːj˧˨ʔ ʔɓaːw˨˩]

[ŋwaːj˨˩ʔ ʔɓaːw˦˩]

[ŋwaːj˨˩˨ ʔɓaːw˨˩]


nội bào

[noj˧˨ʔ ʔɓaːw˨˩]

[noj˨˩ʔ ʔɓaːw˦˩]

[noj˨˩˨ ʔɓaːw˨˩]


sâu nặng

[səw˧˧ naŋ˧˨ʔ]

[ʂəw˧˧ naŋ˨˩ʔ]

[səw˧˧ naŋ˨˩ʔ]

[ʂəw˧˧ naŋ˨˩˨]

[səw˧˧ naŋ˨˩˨]

tình cảm sâu nặng


tận thế

[tən˧˨ʔ tʰe˧˦]

[təŋ˨˩ʔ tʰej˨˩˦]

[təŋ˨˩˨ tʰej˦˥]

Blend of tận cùng (“edge; end”) + thế giới (“world”). Compare tận số.

blend

ngày tận thế


không ngờ

[xəwŋ͡m˧˧ ŋəː˨˩]

[kʰəwŋ͡m˧˧ ŋəː˦˩]

[xəwŋ͡m˧˧ ŋəː˦˩]

[kʰəwŋ͡m˧˧ ŋəː˨˩]

[xəwŋ͡m˧˧ ŋəː˨˩]


khốn cùng

[kʰoŋ˦˧˥ kʊwŋ͡m˦˩]

[xoŋ˦˧˥ kʊwŋ͡m˦˩]

[kʰoŋ˦˥ kʊwŋ͡m˨˩]

[xoŋ˦˥ kʊwŋ͡m˨˩]


đậm nét

[ʔɗəm˧˨ʔ nɛt̚˧˦]

[ʔɗəm˨˩ʔ nɛt̚˦˧˥]

[ʔɗəm˨˩˨ nɛk̚˦˥]


hẩm

nasty; smelling or tasting sour or stale


đói nghèo

[ʔɗɔj˧˦ ŋɛw˨˩]

[ʔɗɔj˨˩˦ ŋɛw˦˩]

[ʔɗɔj˦˥ ŋɛw˨˩]


nghèo đói

[ŋɛw˨˩ ʔɗɔj˧˦]

[ŋɛw˦˩ ʔɗɔj˨˩˦]

[ŋɛw˨˩ ʔɗɔj˦˥]

sống trong cảnh nghèo đói

so poor up to the point of having no food


có hại

[kɔ˧˦ haːj˧˨ʔ]

[kɔ˨˩˦ haːj˨˩ʔ]

[kɔ˦˥ haːj˨˩˨]


xác đáng

[saːk̚˧˦ ʔɗaːŋ˧˦]

[saːk̚˦˧˥ ʔɗaːŋ˦˧˥]

[saːk̚˦˥ ʔɗaːŋ˦˥]


ngăn nắp

[ŋaŋ˧˧ nap̚˦˧˥]

[ŋaŋ˧˧ nap̚˦˥]


vô vị

Sino-Vietnamese word from 無味 (“flavorless”).

vi-etym-sino

(figurative) insipid; bland; dull; boring; mundane


vụng chèo khéo chống

[vʊwŋ͡m˧˨ʔ t͡ɕɛw˨˩ xɛw˧˦ t͡ɕəwŋ͡m˧˦]

[vʊwŋ͡m˨˩ʔ t͡ɕɛw˦˩ kʰɛw˨˩˦ t͡ɕəwŋ͡m˦˧˥]

[vʊwŋ͡m˨˩ʔ t͡ɕɛw˦˩ xɛw˨˩˦ t͡ɕəwŋ͡m˦˧˥]

[vʊwŋ͡m˨˩˨ cɛw˨˩ kʰɛw˦˥ cəwŋ͡m˦˥]

[jʊwŋ͡m˨˩˨ cɛw˨˩ xɛw˦˥ cəwŋ͡m˦˥]

It is difficult to ascertain the etymology of this phrase. It is seldom attested in texts from the colonial period and prior, and might have Northern origin if one of the interpretations below is correct.
In current Vietnamese, the form vụng chèo khéo chống is absolutely the dominant form of this idiom, and usually interpreted as roughly "bad at rowing, skilled in moving the boat with a cane". However, some articles suggest that the last element of this phrase might be instead trống (“drum”). This vụng chèo khéo trống ("bad at (acting in) chèo, skilled on the drums") form is attested in Nam ngạn chích cẩm (1918), which is a work written in a Northern Vietnamese dialect when the ⟨ch⟩-⟨tr⟩ merger already completed, as seen the multiple unetymological spellings involving these initials, including one in the title of the work.

(idiomatic) incompetent but good at making excuses


hoá dầu

[hwaː˨˩˦ jəw˦˩]

[waː˦˥ jəw˨˩]


song phương

[sawŋ͡m˧˧ fɨəŋ˧˧]

[ʂawŋ͡m˧˧ fɨəŋ˧˧]

[sɔŋ˧˧ fɨəŋ˧˧]

[ʂawŋ͡m˧˧ fɨəŋ˧˧]

[sawŋ͡m˧˧ fɨəŋ˧˧]


long lanh

[lawŋ͡m˧˧ lɛɲ˧˧]

[lɔŋ˧˧ lɛɲ˧˧]


toàn vẹn

[twaːŋ˦˩ vɛŋ˨˩ʔ]

[t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩ vɛŋ˨˩˨]

[t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩ jɛŋ˨˩˨]

Hãy nhớ là chẳng có ai toàn vẹn cả.

unblemished; irreproachable; impeccable; infallible; perfect

Tôi muốn giữ cho vốn tôi toàn vẹn.


mỏi nhừ

[mɔj˧˩ ɲɨ˨˩]

[mɔj˧˨ ɲɨ˦˩]

[mɔj˨˩˦ ɲɨ˨˩]

người mỏi nhừ sau ngày làm việc vất vả

with one's body worn out after a hard day at work


gần xa

[ɣən˨˩ saː˧˧]

[ɣəŋ˦˩ saː˧˧]

[ɣəŋ˨˩ saː˧˧]


mật thiết

[mət̚˧˨ʔ tʰiət̚˧˦]

[mək̚˨˩ʔ tʰiək̚˦˧˥]

[mək̚˨˩˨ tʰiək̚˦˥]

Hai vấn đề có liên quan mật thiết với nhau.

The two issues are closely related to each other.


cửa quyền

[kɨə˧˩ kwiən˨˩]

[kɨə˧˨ kwiəŋ˦˩]

[kɨə˨˩˦ wiəŋ˨˩]

thái độ cửa quyền


nhất quán

[ɲət̚˧˦ kwaːn˧˦]

[ɲək̚˦˧˥ kwaːŋ˦˧˥]

[ɲək̚˦˥ waːŋ˦˥]

Kết quả nhất quán với lý thuyết đề ra.

The results are consistent with the proposed theory.


đa phương

[ʔɗaː˧˧ fɨəŋ˧˧]

[ʔɗaː˧˧ fɨəŋ˧˧]

[ʔɗaː˧˧ fɨəŋ˧˧]

hợp tác kinh tế đa phương


nội bộ

[noj˧˨ʔ ʔɓo˧˨ʔ]

[noj˨˩ʔ ʔɓow˨˩ʔ]

[noj˨˩˨ ʔɓow˨˩˨]

can thiệp vào việc nội bộ của nước láng giềng

to interfere in the domestic/internal affairs of a neighbouring country


có lợi

[kɔ˧˦ ləːj˧˨ʔ]

[kɔ˨˩˦ ləːj˨˩ʔ]

[kɔ˦˥ ləːj˨˩˨]

Bán cái đó đi thì có lợi cho chúng ta hơn.

It will be more profitable for us to sell it.


kiên cường

[kiən˧˧ kɨəŋ˨˩]

[kiəŋ˧˧ kɨəŋ˦˩]

[kiəŋ˧˧ kɨəŋ˨˩]

Việt Nam luôn được xem là một đất nước kiên cường.

Vietnam is always viewed as a resilient nation.


gian khổ

[jaːŋ˧˧ kʰow˧˨]

[jaːŋ˧˧ kʰow˨˩˦]

[jaːŋ˧˧ xow˨˩˦]


thầm kín

[tʰəm˦˩ kin˦˧˥]

[tʰəm˨˩ kɨn˦˥]

nỗi niềm thầm kín


kì bí

[ki˨˩ ʔɓi˧˦]

[kɪj˦˩ ʔɓɪj˨˩˦]

[kɪj˨˩ ʔɓɪj˦˥]


nhún nhường

[ɲun˧˦ ɲɨəŋ˨˩]

[ɲun˦˧˥ ɲɨəŋ˦˩]

[ɲʊwŋ͡m˦˥ ɲɨəŋ˨˩]


tâm cao khí ngạo

[təm˧˧ kaːw˧˧ xi˧˦ ŋaːw˧˨ʔ]

[təm˧˧ kaːw˧˧ kʰɪj˨˩˦ ŋaːw˨˩ʔ]

[təm˧˧ kaːw˧˧ xɪj˨˩˦ ŋaːw˨˩ʔ]

[təm˧˧ kaːw˧˧ kʰɪj˦˥ ŋaːw˨˩˨]

[təm˧˧ kaːw˧˧ xɪj˦˥ ŋaːw˨˩˨]

Sáu người biết y vốn tâm cao khí ngạo, không hề chịu lép.

2005, chapter 4, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

The six of them knew him to be proud and arrogant of character, and that he never gave up until he was recognized as the best.


nhát gan

[ɲaːt̚˧˦ ɣaːn˧˧]

[ɲaːk̚˦˧˥ ɣaːŋ˧˧]

[ɲaːk̚˦˥ ɣaːŋ˧˧]

nhát gan không dám bơi qua sông

to be too weak-hearted to swim across the river


lon ton

head

lon ton (‑a reduplication lon ta lon ton)

[lɔn˧˧ tɔn˧˧]

[lɔŋ˧˧ tɔŋ˧˧]

[lɔŋ˧˧ tɔŋ˧˧]

thằng bé chạy lon ton


lạnh ngắt

[lajŋ̟˧˨ʔ ŋat̚˧˦]

[lɛɲ˨˩ʔ ŋak̚˦˧˥]

[lan˨˩˨ ŋak̚˦˥]


bao đồng

[ʔɓaːw˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

[ʔɓaːw˧˧ ʔɗəwŋ͡m˦˩]

[ʔɓaːw˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩]


đầy nhóc

[ʔɗəj˨˩ ɲawk͡p̚˧˦]

[ʔɗəj˦˩ ɲawk͡p̚˦˧˥]

[ʔɗəj˨˩ ɲawk͡p̚˦˥]

(Southern Vietnam, colloquial) filled to the brim


gọn ghẽ

[ɣɔn˧˨ʔ ɣɛ˦ˀ˥]

[ɣɔŋ˨˩ʔ ɣɛ˧˨]

[ɣɔŋ˨˩˨ ɣɛ˨˩˦]


lấm láp

[ləm˧˦ laːp̚˧˦]

[ləm˦˧˥ laːp̚˦˧˥]

[ləm˦˥ laːp̚˦˥]

Hoa sen mọc bãi cát lầm,
Tuy rằng lấm láp vẫn mầm hoa sen.
A lotus grows in the wrong sand
Muddy, yet still a lotus sprout


thầm lặng

[tʰəm˨˩ laŋ˧˨ʔ]

[tʰəm˦˩ laŋ˨˩ʔ]

[tʰəm˨˩ laŋ˨˩˨]


hôi tanh

[hoj˧˧ tɛɲ˧˧]

hôi (“smelly”) + tanh (“having the smell of fresh fish”).

compound

Nhị vàng, bông trắng, lá xanh.
Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn.
Yellow pistils, white petals, green leaves.
Close to mud, yet lacking the rank odor.


lặng thầm

[laŋ˧˨ʔ tʰəm˨˩]

[laŋ˨˩ʔ tʰəm˦˩]

[laŋ˨˩˨ tʰəm˨˩]

Lại lặng thầm trong suốt
Như suối khuất rì rào.
Quiet and transparent once again
Like a soughing stream hidden [behind the bushes]


nồng hậu

[nəwŋ͡m˨˩ həw˧˨ʔ]

[nəwŋ͡m˦˩ həw˨˩ʔ]

[nəwŋ͡m˨˩ həw˨˩˨]

đón tiếp nồng hậu


reng reng

[zɛŋ˧˧ zɛŋ˧˧]

[ʐɛŋ˧˧ ʐɛŋ˧˧]

[ɹɛŋ˧˧ ɹɛŋ˧˧]


nóng nảy

[nɔŋ˦˧˥ naj˧˨]

tính khí nóng nảy


ôn tồn

[ʔoŋ˧˧ toŋ˦˩]

[ʔoŋ˧˧ toŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 溫存 (“gentle”). Compare Japanese 温存 (onzon, “preservation”).

(of speaking) warm, gentle and reassuring


vu vơ

[vu˧˧ vəː˧˧]

[vʊw˧˧ vəː˧˧]

[vʊw˧˧ vəː˧˧]

[jʊw˧˧ jəː˧˧]

vague (of uncertain, indefinite, or unclear character or meaning)


manh mún

[mɛɲ˧˧ mun˦˧˥]


nguy nga

[ŋwi˧˧ ŋaː˧˧]

[ŋwɪj˧˧ ŋaː˧˧]

[ŋwɪj˧˧ ŋaː˧˧]

(architecture) splendid; magnificient; superb


nhỏ nhoi

[ɲɔ˧˩ ɲɔj˧˧]

[ɲɔ˧˨ ɲɔj˧˧]

[ɲɔ˨˩˦ ɲɔj˧˧]


thánh thiện

[tʰajŋ̟˧˦ tʰiən˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˦˧˥ tʰiəŋ˨˩ʔ]

[tʰan˦˥ tʰiəŋ˨˩˨]


rách nát

[ʐat̚˦˧˥ naːk̚˦˧˥]

[ɹat̚˦˥ naːk̚˦˥]

quần áo rách nát


mục nát

[mʊwk͡p̚˧˨ʔ naːt̚˧˦]

[mʊwk͡p̚˨˩ʔ naːk̚˦˧˥]

[mʊwk͡p̚˨˩˨ naːk̚˦˥]


bạo tàn

[ʔɓaːw˧˨ʔ taːn˨˩]

[ʔɓaːw˨˩ʔ taːŋ˦˩]

[ʔɓaːw˨˩˨ taːŋ˨˩]


vị ngã

[vi˧˨ʔ ŋaː˦ˀ˥]

[vɪj˨˩ʔ ŋaː˧˨]

[vɪj˨˩˨ ŋaː˨˩˦]

[jɪj˨˩˨ ŋaː˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 爲 (“for”) and 我 (“I; me; my”).


triền miên

[t͡ɕiən˨˩ miən˧˧]

[ʈiəŋ˦˩ miəŋ˧˧]

[ʈiəŋ˨˩ miəŋ˧˧]


chai lì

[t͡ɕaːj˧˧ li˨˩]

[t͡ɕaːj˧˧ lɪj˦˩]


eo hẹp

[ʔɛw˧˧ hɛp̚˧˨ʔ]

[ʔɛw˧˧ hɛp̚˨˩ʔ]

[ʔɛw˧˧ hɛp̚˨˩˨]


vui thú

[vuj˧˧ tʰʊw˨˩˦]


thanh tịnh

[tʰajŋ̟˧˧ tïŋ˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˧˧ tɨn˨˩ʔ]

[tʰan˧˧ tɨn˨˩˨]


cô tịch

[ko˧˧ tïk̟̚˧˨ʔ]

[kow˧˧ tɨt̚˨˩ʔ]

[kow˧˧ tɨt̚˨˩˨]

Cảnh tượng bao la của mặt hồ và dấu vết điêu tàn của thành quách lâu đài thuở nọ thi nhau tiến vào cửa sổ, giúp thêm sự cô tịch cho gian gác trời đông.

1937, Ngô Tất Tố, “Chapter 2”, in Trong rừng nho:

The vast scenery of the lake's surface and the dilapidated remnants of castles and towers from the ancient past competed in their race towards the windows, adding a sense of solitude to the place in the winter.


vắng hoe

[vaŋ˧˦ hwɛ˧˧]

[vaŋ˦˧˥ hwɛ˧˧]

[vaŋ˦˥ wɛ˧˧]

[jaŋ˦˥ wɛ˧˧]

Một giờ sáng, đường vắng hoe.


tí xíu

[tɪj˨˩˦ siw˨˩˦]


thuần chay

[tʰwən˨˩ t͡ɕaj˧˧]

[tʰwəŋ˦˩ t͡ɕaj˧˧]

[tʰ⁽ʷ⁾əŋ˨˩ ca(ː)j˧˧]

ăn thuần chay

chủ nghĩa thuần chay


lướt mướt

[lɨət̚˧˦ mɨət̚˧˦]

[lɨək̚˦˧˥ mɨək̚˦˧˥]

[lɨək̚˦˥ mɨək̚˦˥]


cô quạnh

[kow˧˧ kwɛɲ˨˩ʔ]


vất vưởng

[vət̚˧˦ vɨəŋ˧˩]

[vək̚˦˧˥ vɨəŋ˧˨]

[vək̚˦˥ vɨəŋ˨˩˦]

[jək̚˦˥ jɨəŋ˨˩˦]


bê tha

[ʔɓe˧˧ tʰaː˧˧]

[ʔɓej˧˧ tʰaː˧˧]

[ʔɓej˧˧ tʰaː˧˧]


tạch

Pháo nổ đánh tạch một cái.

of a light cracking sound, typically from a small explosion


tạch

Thi học kì tạch rồi.


thông thái

[tʰəwŋ͡m˧˧ tʰaːj˧˦]

[tʰəwŋ͡m˧˧ tʰaːj˨˩˦]

[tʰəwŋ͡m˧˧ tʰaːj˦˥]

(somewhat literary) wise thanks to experiences


bê đê

[ʔɓe˧˧ ʔɗe˧˧]

[ʔɓej˧˧ ʔɗej˧˧]

[ʔɓej˧˧ ʔɗej˧˧]

Đi xe hồng choé này ra đường người ta bảo bê đê chết à?

(Can we date this quote?), Sapis, chapter 3, in Nó thích mày [She Likes You]:

I can’t be seen outdoors on this gay pink-ass bike!


tân khổ

[təŋ˧˧ kʰow˧˨]

[təŋ˧˧ xow˧˨]

[təŋ˧˧ kʰow˨˩˦]

[təŋ˧˧ xow˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 辛苦. Compare cay đắng.

(literary, dated) distressing; laborious; difficult


xoay chiều

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-xoay chiều.wav

xoay (“to rotate”) + chiều (“direction”).


bửn

Hắn chơi bửn dữ, nỏ chơi với hắn nữa.

He played real dirty, I'm not playing with him anymore.

Mày sống bửn thế mà vẫn sống là con người được à?

You live this dirty and you're somehow still a human?

(North Central Vietnam, Northern Vietnam) Alternative form of bẩn


hanh thông

[hajŋ̟˧˧ tʰəwŋ͡m˧˧]

[hɛɲ˧˧ tʰəwŋ͡m˧˧]

[han˧˧ tʰəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 亨通, composed of 亨 and 通.


hiểm trở

[hiəm˧˩ t͡ɕəː˧˩]

[hiəm˧˨ ʈəː˧˨]

[him˨˩˦ ʈəː˨˩˦]

(of terrain) dangerous and difficult, and with obstructions


tiền nhiệm

[tiən˨˩ ɲiəm˧˨ʔ]

[tiəŋ˦˩ ɲiəm˨˩ʔ]

[tiəŋ˨˩ ɲim˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 前任, composed of 前 and 任.

người tiền nhiệm


bất trắc

[ʔɓət̚˧˦ t͡ɕak̚˧˦]

[ʔɓək̚˦˧˥ ʈak̚˦˧˥]

[ʔɓək̚˦˥ ʈak̚˦˥]


thông thương

[tʰəwŋ͡m˧˧ tʰɨəŋ˧˧]

[tʰəwŋ͡m˧˧ tʰɨəŋ˧˧]

[tʰəwŋ͡m˧˧ tʰɨəŋ˧˧]

(of nations, regions, etc.) to have trade relations


cầu thị

[kəw˨˩ tʰi˧˨ʔ]

[kəw˦˩ tʰɪj˨˩ʔ]

[kəw˨˩ tʰɪj˨˩˨]

broaden one's horizons
broaden someone's horizons


tiền phong

[tiəŋ˦˩ fawŋ͡m˧˧]

[tiəŋ˦˩ fɔŋ˧˧]

[tiəŋ˨˩ fawŋ͡m˧˧]


vững mạnh

[vɨŋ˦ˀ˥ majŋ̟˧˨ʔ]

[vɨŋ˧˨ mɛɲ˨˩ʔ]

[vɨŋ˨˩˦ man˨˩˨]

[jɨŋ˨˩˦ man˨˩˨]


khôn cùng

[kʰoŋ˧˧ kʊwŋ͡m˦˩]

[xoŋ˧˧ kʊwŋ͡m˦˩]

[kʰoŋ˧˧ kʊwŋ͡m˨˩]

[xoŋ˧˧ kʊwŋ͡m˨˩]

khôn (“not having”) + cùng (“the end; limit”).


đương chức

[ʔɗɨəŋ˧˧ t͡ɕɨk̚˧˦]

[ʔɗɨəŋ˧˧ t͡ɕɨk̚˦˧˥]

[ʔɗɨəŋ˧˧ cɨk̚˦˥]


đồng căn

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ kan˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ kaŋ˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ kaŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 同 (“same; identical”) and 根 (“root; basis; origin”).


kinh hãi

[kïŋ˧˧ haːj˦ˀ˥]

[kɨn˧˧ haːj˨˩˦]


trì tục

[t͡ɕi˨˩ tʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ʈɪj˦˩ tʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ʈɪj˨˩ tʊwk͡p̚˨˩˨]


ộ ệ

[ʔo˧˨ʔ ʔe˧˨ʔ]

[ʔow˨˩ʔ ʔej˨˩ʔ]

[ʔow˨˩˨ ʔej˨˩˨]


chê chán

[t͡ɕe˧˧ t͡ɕaːn˧˦]

[t͡ɕej˧˧ t͡ɕaːŋ˦˧˥]

ad nauseam; excessively; more than enough


tràn đầy

[t͡ɕaːn˨˩ ʔɗəj˨˩]

[ʈaːŋ˦˩ ʔɗəj˦˩]

[ʈaːŋ˨˩ ʔɗəj˨˩]

Kể làm sao cho hết cảnh lầm than
 Lúc trái ngược đã tràn đầy tất cả!

2017, Tố Hữu, Tố Hữu – Thơ và đời, page 9:


rẻ mạt

[zɛ˧˩ maːt̚˧˨ʔ]

[ʐɛ˧˨ maːk̚˨˩ʔ]

[ɹɛ˨˩˦ maːk̚˨˩˨]

tiền công rẻ mạt

cheap almost to the point of being worthless; dirt-cheap


hống hách

[həwŋ͡m˧˦ hajk̟̚˧˦]

[həwŋ͡m˦˧˥ hat̚˦˧˥]

[həwŋ͡m˦˥ hat̚˦˥]

Ta sống mãi trong tình thương nỗi nhớ,
Thuở tung hoành hống hách những ngày xưa.

I live on in the memories of,
Those long gone domineering roaming days.


đảm đang

[ʔɗaːm˧˩ ʔɗaːŋ˧˧]

[ʔɗaːm˧˨ ʔɗaːŋ˧˧]

[ʔɗaːm˨˩˦ ʔɗaːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 擔當. Doublet of đảm đương.


vô định

[vo˧˧ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[vow˧˧ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[vow˧˧ ʔɗɨn˨˩˨]

[jow˧˧ ʔɗɨn˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 無定, composed of 無 (“-in”) and 定 (“to determine”).

mathematical analysis
mathematical analysis

(mathematical analysis, of certain forms of limit) not definitively or precisely determined, because of the presence of infinity or zero symbols used in any of several improper combinations.

(grammar) infinitive (neutral with respect to inflection)


bóng bẩy

[ʔɓawŋ͡m˧˦ ʔɓəj˧˩]

[ʔɓawŋ͡m˦˧˥ ʔɓəj˧˨]

[ʔɓɔŋ˦˧˥ ʔɓəj˧˨]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ ʔɓəj˨˩˦]


đỏ mặt tía tai

[ʔɗɔ˧˩ mat̚˧˨ʔ tiə˧˦ taːj˧˧]

[ʔɗɔ˧˨ mak̚˨˩ʔ tiə˨˩˦ taːj˧˧]

[ʔɗɔ˨˩˦ mak̚˨˩˨ tiə˦˥ taːj˧˧]

From đỏ (“red”) + mặt (“face”) + tía (“purple”) + tai (“ear”).


vô tội vạ

[vo˧˧ toj˧˨ʔ vaː˧˨ʔ]


xìu

xìu bánh

Mặt đừng có xìu vậy chứ!


hiệu nghiệm

[hiəw˧˨ʔ ŋiəm˧˨ʔ]

[hiw˨˩ʔ ŋiəm˨˩ʔ]

[hiw˨˩˨ ŋim˨˩˨]


a-ma-tơ

[ʔaː˧˧ maː˧˧ təː˧˧]

[ʔaː˧˧ maː˧˧ təː˧˧]

[ʔaː˧˧ maː˧˧ təː˧˧]


linh ứng

[lïŋ˧˧ ʔɨŋ˧˦]

[lɨn˧˧ ʔɨŋ˦˧˥]

[lɨn˧˧ ʔɨŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 靈 (“spirit; soul”) and 應.


vô lượng

[vo˧˧ lɨəŋ˧˨ʔ]

[vow˧˧ lɨəŋ˨˩ʔ]

[vow˧˧ lɨəŋ˨˩˨]

[jow˧˧ lɨəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 無量, composed of 無 (“without; -less; un-”) and 量 (“amount; quantity; capacity”).


Cần Vương

[kən˨˩ vɨəŋ˧˧]

[kəŋ˦˩ vɨəŋ˧˧]

[kəŋ˨˩ vɨəŋ˧˧]

[kəŋ˨˩ jɨəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 勤王 (“to devote to the king”), from Literary Chinese 勤王 (qínwáng), a word dated back to pre-Qin-Shi-Huang times, hence "king" rather than "emperor". Compare Japanese 勤皇 (kinnō, “devotion to the emperor”) and Japanese 勤王 (kinnō, “devotion to the king”).

cog

chiếu/phong trào Cần Vương

(historical) of the movement of Emperor Hàm Nghi's loyalists against the French


trễ tràng

[t͡ɕe˦ˀ˥ t͡ɕaːŋ˨˩]

[ʈej˧˨ ʈaːŋ˦˩]

[ʈej˨˩˦ ʈaːŋ˨˩]


choai

head

choai (diminutive reduplication choai choai)


đáng tiếc

[ʔɗaːŋ˧˦ tiək̚˧˦]

[ʔɗaːŋ˦˧˥ tiək̚˦˧˥]

[ʔɗaːŋ˦˥ tiək̚˦˥]

Thật đáng tiếc!


dài hơi

[zaːj˨˩ həːj˧˧]

[jaːj˦˩ həːj˧˧]

[jaːj˨˩ həːj˧˧]


biệt tích

[ʔɓiət̚˧˨ʔ tïk̟̚˧˦]

[ʔɓiək̚˨˩ʔ tɨt̚˦˧˥]

[ʔɓiək̚˨˩˨ tɨt̚˦˥]


rối bời

[zoj˧˦ ʔɓəːj˨˩]

[ʐoj˨˩˦ ʔɓəːj˦˩]

[ɹoj˦˥ ʔɓəːj˨˩]


tỉnh táo

[tïŋ˧˩ taːw˧˦]

[tɨn˧˨ taːw˨˩˦]

[tɨn˨˩˦ taːw˦˥]


pháp lí

[faːp̚˦˧˥ lɪj˨˩˦]

[faːp̚˦˥ lɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 法理, composed of 法 (“law; rule”) and 理 (“to manage; to put in order; to handle”).


nội tiếp

[noj˨˩ʔ tiəp̚˦˧˥]


sát nách

[ʂaːk̚˦˧˥ nat̚˦˧˥]

[saːk̚˦˧˥ nat̚˦˧˥]

[ʂaːk̚˦˥ nat̚˦˥]


ầm vang

[ʔəm˨˩ vaːŋ˧˧]

[ʔəm˦˩ vaːŋ˧˧]

[ʔəm˨˩ vaːŋ˧˧]

[ʔəm˨˩ jaːŋ˧˧]

ầm (“noisy, boisterous”) + vang (“echo”).


sửng

đứng sửng


cao tay ấn

[kaːw˧˧ taj˧˧ ʔən˧˦]

[kaːw˧˧ taj˧˧ ʔəŋ˦˧˥]

[kaːw˧˧ ta(ː)j˧˧ ʔəŋ˦˥]

Blend of cao tay (“competent, capable”) + tay ấn (“hand signs”).

blend

(occult, of a diviner or magician) skilled at magic


khác nào

[kʰaːk̚˦˧˥ naːw˦˩]

[xaːk̚˦˧˥ naːw˦˩]

[kʰaːk̚˦˥ naːw˨˩]

to be no different from, no different than


loạn lạc

[lwaːn˧˨ʔ laːk̚˧˨ʔ]

[lwaːŋ˨˩ʔ laːk̚˨˩ʔ]

[l⁽ʷ⁾aːŋ˨˩˨ laːk̚˨˩˨]


chuẩn xác

[t͡ɕwən˧˩ saːk̚˧˦]

[t͡ɕwəŋ˧˨ saːk̚˦˧˥]

[c⁽ʷ⁾əŋ˨˩˦ saːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 準確, composed of 準 (“standard, accurate”) and 確 (“true”).


thừa thãi

[tʰɨə˨˩ tʰaːj˦ˀ˥]

[tʰɨə˦˩ tʰaːj˧˨]

[tʰɨə˨˩ tʰaːj˨˩˦]


khoan thai

[kʰwaːŋ˧˧ tʰaːj˧˧]

[xwaːŋ˧˧ tʰaːj˧˧]

[kʰwaːŋ˧˧ tʰaːj˧˧]

[xwaːŋ˧˧ tʰaːj˧˧]

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">khoan thái</i>

vi-etym-sino

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 寬態 (SV: khoan thái)


mình ên

[mïŋ˨˩ ʔen˧˧]

[mɨn˦˩ ʔen˧˧]

[mɨn˨˩ ʔəːn˧˧]

The second element is from Khmer ឯកឯង (ʼêkʼêng, “alone”).


trái xoan

[ʈaːj˨˩˦ swaːŋ˧˧]

[ʈaːj˦˥ s⁽ʷ⁾aːŋ˧˧]


trầm tĩnh

[t͡ɕəm˨˩ tïŋ˦ˀ˥]

[ʈəm˦˩ tɨn˧˨]

[ʈəm˨˩ tɨn˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 沉靜, composed of 沉 (“to sink, to submerge”) and 靜 (“quiet, silent”).


ít nói

[ʔit̚˧˦ nɔj˧˦]

[ʔit̚˦˧˥ nɔj˨˩˦]

[ʔɨt̚˦˥ nɔj˦˥]

ít (“few, little”) + nói (“to speak, to talk”).


dơ hì

[zəː˧˧ hi˨˩]

[jəː˧˧ hɪj˦˩]

[jəː˧˧ hɪj˨˩]

dơ hầy

with diphthongization of the second morpheme

(Central Vietnam, Southern Vietnam, colloquial) very dirty


nóng hổi

[nɔŋ˦˧˥ hoj˧˨]

bát phở nóng hổi

trán nó nóng hổi

tin tức nóng hổi


nhân sơ

[ɲən˧˧ səː˧˧]

[ɲəŋ˧˧ ʂəː˧˧]

[ɲəŋ˧˧ səː˧˧]

[ɲəŋ˧˧ ʂəː˧˧]

[ɲəŋ˧˧ səː˧˧]


nhân thực

[ɲən˧˧ tʰɨk̚˧˨ʔ]

[ɲəŋ˧˧ tʰɨk̚˨˩ʔ]

[ɲəŋ˧˧ tʰɨk̚˨˩˨]


oi bức

[ʔɔj˧˧ ʔɓɨk̚˧˦]

[ʔɔj˧˧ ʔɓɨk̚˦˧˥]

[ʔɔj˧˧ ʔɓɨk̚˦˥]

(of weather) hot and humid; sweltering; sultry


tối thượng

[toj˧˦ tʰɨəŋ˧˨ʔ]

[toj˨˩˦ tʰɨəŋ˨˩ʔ]

[toj˦˥ tʰɨəŋ˨˩˨]


trực thu

[t͡ɕɨk̚˧˨ʔ tʰu˧˧]

[ʈɨk̚˨˩ʔ tʰʊw˧˧]

[ʈɨk̚˨˩˨ tʰʊw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 直 (“directly”) and 收 (“to collect”).


thân thương

[tʰən˧˧ tʰɨəŋ˧˧]

[tʰəŋ˧˧ tʰɨəŋ˧˧]

[tʰəŋ˧˧ tʰɨəŋ˧˧]


ghín

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 謹 (SV: cẩn)

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">cẩn</i>

vi-etym-sino

謹(Ghín)汝(nhớ)課(khuở)悲(bây)除(chừ)𥙩(lấy)爫(làm)蒸(chưng)礼(lễ)初(sơ)夜(dạ)朝(chầu)孛(Bụt)

14th century (giải âm/giải nghĩa), giải nghĩa by Tuệ Tĩnh, Thiền tông khoá hư ngữ lục 禪宗課虛語錄:

Carefully remember right now, consider it due to the rites of the first night to greet the Buddha.


yên ả

[ʔiən˧˧ ʔaː˧˩]

[ʔiəŋ˧˧ ʔaː˧˨]

[ʔiəŋ˧˧ ʔaː˨˩˦]

trong mắt con trời xanh yên ả
những đám mây như gấu trắng bồng bềnh,
in your eyes, the sky is a peaceful place
the clouds like puffy white bears


ướt sũng

[ʔɨət̚˧˦ sʊwŋ͡m˦ˀ˥]

[ʔɨək̚˦˧˥ ʂʊwŋ͡m˧˨]

[ʔɨək̚˦˧˥ sʊwŋ͡m˧˨]

[ʔɨək̚˦˥ ʂʊwŋ͡m˨˩˦]

[ʔɨək̚˦˥ sʊwŋ͡m˨˩˦]


dịu hiền

[jiw˨˩ʔ hiəŋ˦˩]

[jiw˨˩˨ hiəŋ˨˩]

(somewhat literary, of manner) gentle and caring


dữ tợn

[zɨ˦ˀ˥ təːn˧˨ʔ]

[jɨ˧˨ təːŋ˨˩ʔ]

[jɨ˨˩˦ təːŋ˨˩˨]


thuần khiết

[tʰwən˨˩ xiət̚˧˦]

[tʰwəŋ˦˩ kʰiək̚˦˧˥]

[tʰwəŋ˦˩ xiək̚˦˧˥]

[tʰ⁽ʷ⁾əŋ˨˩ kʰiək̚˦˥]

[tʰ⁽ʷ⁾əŋ˨˩ xiək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 純潔, composed of 純 (“pure, uniform”) and 潔 (“clean, pure, innocent”).


mê sảng

[me˧˧ saːŋ˧˩]

[mej˧˧ ʂaːŋ˧˨]

[mej˧˧ ʂaːŋ˨˩˦]

[mej˧˧ saːŋ˨˩˦]

Hôm qua con sốt cao lắm, đến mức mê sảng luôn đó !

You got a really high fever, and you even got delirious!


đặc sệt

[ʔɗak̚˧˨ʔ set̚˧˨ʔ]

[ʔɗak̚˨˩ʔ ʂet̚˨˩ʔ]

[ʔɗak̚˨˩ʔ set̚˨˩ʔ]

[ʔɗak̚˨˩˨ ʂəːt̚˨˩˨]

[ʔɗak̚˨˩˨ səːt̚˨˩˨]


thanh mảnh

[tʰajŋ̟˧˧ majŋ̟˧˩]

[tʰɛɲ˧˧ mɛɲ˧˨]


mĩ nghệ

[mi˦ˀ˥ ŋe˧˨ʔ]

[mɪj˧˨ ŋej˨˩ʔ]

[mɪj˨˩˦ ŋej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 美 (“beauty”) and 藝 (“craft”).

hàng mĩ nghệ


thanh lịch

[tʰajŋ̟˧˧ lïk̟̚˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˧˧ lɨt̚˨˩ʔ]

[tʰan˧˧ lɨt̚˨˩˨]


sỗ sàng

[so˦ˀ˥ saːŋ˨˩]

[ʂow˧˨ ʂaːŋ˦˩]

[ʂow˨˩˦ ʂaːŋ˨˩]

[sow˨˩˦ saːŋ˨˩]

(of words or actions) impolite; tactless


tê cóng

[tej˧˧ kɔŋ˦˧˥]


đại ngu

[ʔɗaːj˧˨ʔ ŋu˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ʔ ŋʊw˧˧]

[ʔɗaːj˨˩˨ ŋʊw˧˧]

– Cũng tại tao! – Nguyên làu bàu. – Tao đã hỏi một câu đúng là đại ngu!

2006, Nguyễn Nhật Ánh, chapter 1, in Pho tượng của Baltalon (Chuyện xứ Lang Biang; 1), Kim Đồng:

"It's also my fault," Nguyên grumbled. "One of the questions I asked was actually super stupid!"


Ôn Châu

[ʔon˧˧ t͡ɕəw˧˧]

[ʔoŋ˧˧ t͡ɕəw˧˧]

[ʔoŋ˧˧ cəw˧˧]


cà khổ

[kaː˨˩ kʰow˨˩˦]

trashy, gimcrack, worthless, low-quality


cà là gỉ

[kaː˨˩ laː˨˩ zi˧˩]

[kaː˦˩ laː˦˩ jɪj˧˨]

[kaː˨˩ laː˨˩ jɪj˨˩˦]

Tiệm bán đồ toàn là thứ cà là gỉ không.


lồi xỉ

lồi + xỉ; the second element is the Sino-Vietnamese word from 齒 (“tooth”).
It is not clear why Sino-Vietnamese xỉ is used here instead of native răng.

(dentistry) having protruding teeth, especially protruding maxillary canines


cà gỉ

[kaː˦˩ jɪj˧˨]

[kaː˨˩ jɪj˨˩˦]


tinh ranh

[tïŋ˧˧ zajŋ̟˧˧]

[tɨn˧˧ ʐɛɲ˧˧]

[tɨn˧˧ ɹan˧˧]

(especially of children) clever and cunning; mischievous


kì cựu

[kɪj˦˩ kɨw˨˩ʔ]

[kɪj˨˩ kɨw˨˩˨]


trắng muốt

[t͡ɕaŋ˧˦ muət̚˧˦]

[ʈaŋ˦˧˥ muək̚˦˧˥]

[ʈaŋ˦˥ muək̚˦˥]

(esp. of the skin of the hands) white and smooth; pale and fine; silky


tài ba

[taːj˨˩ ʔɓaː˧˧]

[taːj˦˩ ʔɓaː˧˧]

[taːj˨˩ ʔɓaː˧˧]


liên hoàn

[liəŋ˧˧ hwaːŋ˦˩]

[liəŋ˧˧ waːŋ˨˩]

chuỗi bàn thắng liên hoàn

vụ tai nạn liên hoàn


i-nốc

[ʔi˧˧ nəwk͡p̚˧˦]

[ʔɪj˧˧ nəwk͡p̚˦˧˥]

[ʔɪj˧˧ nəwk͡p̚˦˥]

From French inox. Earlier also i-nốc-xi-đáp (“inoxydable”).


thuận hòa

[tʰwən˧˨ʔ hwaː˨˩]

[tʰwəŋ˨˩ʔ hwaː˦˩]

[tʰ⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨ waː˨˩]


vàng son

[vaːŋ˨˩ sɔn˧˧]

[vaːŋ˦˩ ʂɔŋ˧˧]

[vaːŋ˦˩ sɔŋ˧˧]

[vaːŋ˨˩ ʂɔŋ˧˧]

[jaːŋ˨˩ sɔŋ˧˧]

vàng (“yellow, golden”) + son (“vermilion”).

com

thời kì vàng son


có một không hai

[kɔ˧˦ mot̚˧˨ʔ xəwŋ͡m˧˧ haːj˧˧]

[kɔ˨˩˦ mok̚˨˩ʔ kʰəwŋ͡m˧˧ haːj˧˧]

[kɔ˨˩˦ mok̚˨˩ʔ xəwŋ͡m˧˧ haːj˧˧]

[kɔ˦˥ mok̚˨˩˨ kʰəwŋ͡m˧˧ haːj˧˧]

[kɔ˦˥ mok̚˨˩˨ xəwŋ͡m˧˧ haːj˧˧]

Calque of Chinese 獨一無二／独一无二 (độc nhất vô nhị).


khổ công

[xo˧˩ kəwŋ͡m˧˧]

[kʰow˧˨ kəwŋ͡m˧˧]

[kʰow˨˩˦ kəwŋ͡m˧˧]

[xow˨˩˦ kəwŋ͡m˧˧]

hard, labored, with much effort and concentration


đẹp mắt

[ʔɗɛp̚˧˨ʔ mat̚˧˦]

[ʔɗɛp̚˨˩ʔ mak̚˦˧˥]

[ʔɗɛp̚˨˩˨ mak̚˦˥]

beautiful; pretty; pleasing to the senses


khô ráo

[kʰow˧˧ ʐaːw˨˩˦]

[xow˧˧ ʐaːw˨˩˦]

[kʰow˧˧ ɹaːw˦˥]


đơn sơ

[ʔɗəːn˧˧ səː˧˧]

[ʔɗəːŋ˧˧ ʂəː˧˧]

[ʔɗəːŋ˧˧ səː˧˧]

[ʔɗəːŋ˧˧ ʂəː˧˧]

[ʔɗəːŋ˧˧ səː˧˧]


lẫn nhau

[lən˦ˀ˥ ɲaw˧˧]

[ləŋ˧˨ ɲaw˧˧]

[ləŋ˨˩˦ ɲa(ː)w˧˧]


điềm tĩnh

[ʔɗiəm˨˩ tïŋ˦ˀ˥]

[ʔɗiəm˦˩ tɨn˧˨]

[ʔɗim˨˩ tɨn˨˩˦]


sơ lược

[səː˧˧ lɨək̚˧˨ʔ]

[ʂəː˧˧ lɨək̚˨˩ʔ]

[səː˧˧ lɨək̚˨˩ʔ]

[ʂəː˧˧ lɨək̚˨˩˨]

[səː˧˧ lɨək̚˨˩˨]

very general; very vague; shallow; skipping the details; not thorough


tự tôn

[tɨ˧˨ʔ ton˧˧]

[tɨ˨˩ʔ toŋ˧˧]

[tɨ˨˩˨ toŋ˧˧]


tài giỏi

[taːj˨˩ jɔj˨˩˦]


tinh khôn

[tïŋ˧˧ xon˧˧]

[tɨn˧˧ kʰoŋ˧˧]

[tɨn˧˧ xoŋ˧˧]

[tɨn˧˧ kʰoŋ˧˧]

[tɨn˧˧ xoŋ˧˧]

người tinh khôn


cổ lỗ

Sino-Vietnamese word from 古 (“old”) and 魯 (“foolish”).


dầy

Northern Vietnam and Southern Vietnam form of dày


co giãn

[kɔ˧˧ zaːn˦ˀ˥]

[kɔ˧˧ jaːŋ˧˨]

[kɔ˧˧ jaːŋ˨˩˦]


giàu sang

[jaw˦˩ ʂaːŋ˧˧]

[ja(ː)w˨˩ ʂaːŋ˧˧]


tươi sáng

[tɨəj˧˧ saːŋ˧˦]

[tɨj˧˧ ʂaːŋ˦˧˥]

[tɨj˧˧ saːŋ˦˧˥]

[tɨj˧˧ ʂaːŋ˦˥]

[tɨj˧˧ saːŋ˦˥]


mơ mộng

[məː˧˧ məwŋ͡m˧˨ʔ]

[məː˧˧ məwŋ͡m˨˩ʔ]

[məː˧˧ məwŋ͡m˨˩˨]

dreamy; detached from reality; fantastical


ngắn ngủn

[ŋan˧˦ ŋun˧˩]

[ŋaŋ˦˧˥ ŋun˧˨]

[ŋaŋ˦˥ ŋʊwŋ͡m˨˩˦]


lưa thưa

[lɨə˧˧ tʰɨə˧˧]

[lɨə˧˧ tʰɨə˧˧]

[lɨə˧˧ tʰɨə˧˧]


điêu luyện

[ʔɗiəw˧˧ lwiən˧˨ʔ]

[ʔɗiw˧˧ lwiəŋ˨˩ʔ]

[ʔɗiw˧˧ l⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]


tân cổ điển

[tən˧˧ ko˧˩ ʔɗiən˧˩]

[təŋ˧˧ kow˧˨ ʔɗiəŋ˧˨]

[təŋ˧˧ kow˨˩˦ ʔɗiəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 新 (“neo-”) and 古典 (“classical”).


trịnh trọng

[t͡ɕïŋ˧˨ʔ t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ]

[ʈɨn˨˩ʔ ʈawŋ͡m˨˩ʔ]

[ʈɨn˨˩ʔ ʈɔŋ˨˩ʔ]

[ʈɨn˨˩˨ ʈawŋ͡m˨˩˨]


sắp tới

[sap̚˧˦ təːj˧˦]

[ʂap̚˦˧˥ təːj˨˩˦]

[sap̚˦˧˥ təːj˨˩˦]

[ʂap̚˦˥ təːj˦˥]

[sap̚˦˥ təːj˦˥]


mờ ảo

[məː˨˩ ʔaːw˧˩]

[məː˦˩ ʔaːw˧˨]

[məː˨˩ ʔaːw˨˩˦]


trắng mịn

[t͡ɕaŋ˧˦ min˧˨ʔ]

[ʈaŋ˦˧˥ min˨˩ʔ]

[ʈaŋ˦˥ mɨn˨˩˨]


đời thường

[ʔɗəːj˨˩ tʰɨəŋ˨˩]

[ʔɗəːj˦˩ tʰɨəŋ˦˩]

[ʔɗəːj˨˩ tʰɨəŋ˨˩]


hiển hách

[hiəŋ˧˨ hat̚˦˧˥]

[hiəŋ˨˩˦ hat̚˦˥]


lục lăng

[lʊwk͡p̚˧˨ʔ laŋ˧˧]

[lʊwk͡p̚˨˩ʔ laŋ˧˧]

[lʊwk͡p̚˨˩˨ laŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-lục lăng.wav

Sino-Vietnamese word from 六 (“six”) and 棱 (“arris, edge, corner”).

(slang, obsolete, Southern Vietnam) aggressive, stubborn, tameless


nô nức

[no˧˧ nɨk̚˧˦]

[now˧˧ nɨk̚˦˧˥]


đa ngành

[ʔɗaː˧˧ ŋajŋ̟˨˩]

[ʔɗaː˧˧ ŋɛɲ˦˩]

[ʔɗaː˧˧ ŋan˨˩]


tiệm cận

[tiəm˧˨ʔ kən˧˨ʔ]

[tiəm˨˩ʔ kəŋ˨˩ʔ]

[tim˨˩˨ kəŋ˨˩˨]


hờ

vợ chồng hờ

a legally married couple who has no real conjugal relationship with each other and mostly uses their legal relationship as a front to society

with no substance; without actual relationship


phức hợp

[fɨk̚˧˦ həːp̚˧˨ʔ]

[fɨk̚˦˧˥ həːp̚˨˩ʔ]

[fɨk̚˦˥ həːp̚˨˩˨]

câu phức hợp


phất phơ

[fət̚˧˦ fəː˧˧]

[fək̚˦˧˥ fəː˧˧]

[fək̚˦˥ fəː˧˧]


suông

head

冲, 充, 㤝, 衝, 𫁔, 𬔔

vi-adj

冲, 充, 㤝, 衝, 𫁔, 𬔔

冲 (CJK)
充 (CJK)
㤝 (CJK)
衝 (CJK)
𫁔 (CJK)
𬔔 (CJK)

rượu suông

canh suông

a watery soup dish that should (but does not) have more ingredients or be part of a meal

(now chiefly in some expressions, usually with negative connotations) by itself; uncompanied

(by extension, of moonlight) bright but not clear, thus giving a cold and dull feeling

lí thuyết suông

pure theory, not yet vertified with any experiment

Đồng chí Xtalin nói: ‘Lý luận tách rời thực hành là lý luận suông. Thực hành tách rời lý luận là thực hành mù quáng’.

1951 July 19, Hồ Chí Minh, “Thực hành sinh ra hiểu biết, hiểu biết tiến lên lý luận, lý luận lãnh đạo thực hành [Practice begets knowledge, knowledge leads to theory, theory guides practice]”, in Nhân Dân, number 17, pages 3-4:

Comrade Stalin said: ‘Theory cut off from practice is empty. Practice cut off from theory is blind’.

(by extension, of words) empty of promises; said but not done


mê mệt

[mej˧˧ məːt̚˨˩˨]

fascinated by; engrossed in; obsessed with


trở lên

[t͡ɕəː˧˩ len˧˧]

[ʈəː˧˨ len˧˧]

[ʈəː˨˩˦ ləːn˧˧]


thường lệ

[tʰɨəŋ˨˩ le˧˨ʔ]

[tʰɨəŋ˦˩ lej˨˩ʔ]

[tʰɨəŋ˨˩ lej˨˩˨]


độ lượng

[ʔɗo˧˨ʔ lɨəŋ˧˨ʔ]

[ʔɗow˨˩ʔ lɨəŋ˨˩ʔ]

[ʔɗow˨˩˨ lɨəŋ˨˩˨]


tai hại

harmful; disastrous; causing much harm and/or loss


đỏ au

[ʔɗɔ˧˩ ʔaw˧˧]

[ʔɗɔ˧˨ ʔaw˧˧]

[ʔɗɔ˨˩˦ ʔa(ː)w˧˧]


đỏ bừng

[ʔɗɔ˧˩ ʔɓɨŋ˨˩]

[ʔɗɔ˧˨ ʔɓɨŋ˦˩]

[ʔɗɔ˨˩˦ ʔɓɨŋ˨˩]


đỏ chói

[ʔɗɔ˧˩ t͡ɕɔj˧˦]

[ʔɗɔ˧˨ t͡ɕɔj˨˩˦]

[ʔɗɔ˨˩˦ cɔj˦˥]


đỏ đắn

[ʔɗɔ˧˩ ʔɗan˧˦]

[ʔɗɔ˧˨ ʔɗaŋ˦˧˥]

[ʔɗɔ˨˩˦ ʔɗaŋ˦˥]

(of complexion) pinkish in a way that indicates good health or beauty


đỏ gay

[ʔɗɔ˧˩ ɣaj˧˧]

[ʔɗɔ˧˨ ɣaj˧˧]

[ʔɗɔ˨˩˦ ɣa(ː)j˧˧]

red-faced due to alcohol, hot weather or anger


đỏ quạch

[ʔɗɔ˧˩ kwajk̟̚˧˨ʔ]

[ʔɗɔ˧˨ kwat̚˨˩ʔ]

[ʔɗɔ˨˩˦ wat̚˨˩˨]


đỏ tía

[ʔɗɔ˧˩ tiə˧˦]

[ʔɗɔ˧˨ tiə˨˩˦]

[ʔɗɔ˨˩˦ tiə˦˥]


mặc nhiên

[mak̚˧˨ʔ ɲiən˧˧]

[mak̚˨˩ʔ ɲiəŋ˧˧]

[mak̚˨˩˨ ɲiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 默然, composed of 默 and 然.


lành lặn

[lɛɲ˦˩ laŋ˨˩ʔ]

Con thấy chú đó té xe, chạy tới hỏi thì chú nói không sao. Té xe mà lành lặn vậy là mừng rồi.

I saw him having a crash, but he said that he's fine when I came to ask. It's fortunate that there was nothing major in the accident.

intact; in good condition, as in without any major defect or injury


đỏ hoe

[ʔɗɔ˧˩ hwɛ˧˧]

[ʔɗɔ˧˨ hwɛ˧˧]

[ʔɗɔ˨˩˦ wɛ˧˧]


đỏ ửng

[ʔɗɔ˧˩ ʔɨŋ˧˩]

[ʔɗɔ˧˨ ʔɨŋ˧˨]

[ʔɗɔ˨˩˦ ʔɨŋ˨˩˦]


hõm

very deep; sunken; hollow and pitted; depressed


xanh rờn

[sajŋ̟˧˧ zəːn˨˩]

[sɛɲ˧˧ ʐəːŋ˦˩]

[san˧˧ ɹəːŋ˨˩]

completely and vividly grue (green or blue)


nguyên xi

[ŋwiəŋ˧˧ sɪj˧˧]

[ŋwiəŋ˧˧ sɪj˧˧]


lững lờ

[lɨŋ˦ˀ˥ ləː˨˩]

[lɨŋ˧˨ ləː˦˩]

[lɨŋ˨˩˦ ləː˨˩]

Tonal alternation of lửng lơ (C1-A1), with tones shifted from higher register to lower register (C2-A2).


mệt nhọc

[met̚˧˨ʔ ɲawk͡p̚˧˨ʔ]

[met̚˨˩ʔ ɲawk͡p̚˨˩ʔ]

[məːt̚˨˩˨ ɲawk͡p̚˨˩˨]


ửng hồng

[ʔɨŋ˧˩ həwŋ͡m˨˩]

[ʔɨŋ˧˨ həwŋ͡m˦˩]

[ʔɨŋ˨˩˦ həwŋ͡m˨˩]


nhuần nhuyễn

[ɲwən˨˩ ɲwiən˦ˀ˥]

[ɲwəŋ˦˩ ɲwiəŋ˧˨]

[ɲwəŋ˨˩ ɲwiəŋ˨˩˦]


tinh đời

[tïŋ˧˧ ʔɗəːj˨˩]

[tɨn˧˧ ʔɗəːj˦˩]

[tɨn˧˧ ʔɗəːj˨˩]


trang nghiêm

[t͡ɕaːŋ˧˧ ŋiəm˧˧]

[ʈaːŋ˧˧ ŋiəm˧˧]

[ʈaːŋ˧˧ ŋim˧˧]


oai phong

[ʔwaːj˧˧ fɔŋ˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 威風 (SV: uy phong).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">uy phong</i>


kì quặc

[kɪj˨˩ wak̚˨˩˨]


mệt rũ

[met̚˧˨ʔ zu˦ˀ˥]

[met̚˨˩ʔ ʐʊw˧˨]

[məːt̚˨˩˨ ɹʊw˨˩˦]


đặc mệnh

[ʔɗak̚˧˨ʔ məjŋ̟˧˨ʔ]

[ʔɗak̚˨˩ʔ men˨˩ʔ]

[ʔɗak̚˨˩˨ məːn˨˩˨]

(of officials) assigned to a particular (or extraordinary) diplomatic mission


đa sắc

[ʔɗaː˧˧ sak̚˧˦]

[ʔɗaː˧˧ ʂak̚˦˧˥]

[ʔɗaː˧˧ sak̚˦˧˥]

[ʔɗaː˧˧ ʂak̚˦˥]

[ʔɗaː˧˧ sak̚˦˥]


nhân ái

[ɲən˧˧ ʔaːj˧˦]

[ɲəŋ˧˧ ʔaːj˨˩˦]

[ɲəŋ˧˧ ʔaːj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-nhân ái.wav


ngoại sinh

[ŋwaːj˧˨ʔ sïŋ˧˧]

[ŋwaːj˨˩ʔ ʂɨn˧˧]

[ŋwaːj˨˩ʔ sɨn˧˧]

[ŋwaːj˨˩˨ ʂɨn˧˧]

[ŋwaːj˨˩˨ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 外 (“outer, exo-”) and 生 (“to come into existence”).


nội sinh

[noj˧˨ʔ sïŋ˧˧]

[noj˨˩ʔ ʂɨn˧˧]

[noj˨˩˨ ʂɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 內 (“inner, endo-”) and 生 (“to come into existence”).


trường kì

[t͡ɕɨəŋ˨˩ ki˨˩]

[ʈɨəŋ˦˩ kɪj˦˩]

[ʈɨəŋ˨˩ kɪj˨˩]

Sino-Vietnamese word from 長期, composed of 長 and 期.


yên vui

[ʔiəŋ˧˧ vuj˧˧]

[ʔiəŋ˧˧ vuj˧˧]

[ʔiəŋ˧˧ juj˧˧]


關重

chữ Hán form of quan trọng (“important, significant”).


hắc ám

[hak̚˧˦ ʔaːm˧˦]

[hak̚˦˧˥ ʔaːm˦˧˥]

[hak̚˦˥ ʔaːm˦˥]

Sino-Vietnamese word from 黑暗 (“dark; unlighted”).

(figurative) backward; unenlightened; evil; corrupt; sordid; dark


trung lập

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ləp̚˧˨ʔ]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ləp̚˨˩ʔ]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ləp̚˨˩˨]


gay cấn

[ɣaj˧˧ kən˧˦]

[ɣaj˧˧ kəŋ˦˧˥]

[ɣa(ː)j˧˧ kəŋ˦˥]

cuộc chiến gay cấn


không không

[xəwŋ͡m˧˧ xəwŋ͡m˧˧]

[kʰəwŋ͡m˧˧ kʰəwŋ͡m˧˧]

[xəwŋ͡m˧˧ xəwŋ͡m˧˧]

[kʰəwŋ͡m˧˧ kʰəwŋ͡m˧˧]

[xəwŋ͡m˧˧ xəwŋ͡m˧˧]

chuyện không không


ưu

(only in fixed Sino-Vietnamese expressions) optimal, superior


ưu

(only in fixed Sino-Vietnamese expressions) sorrowful


tươi tốt

[tɨəj˧˧ tot̚˧˦]

[tɨj˧˧ tok̚˦˧˥]

(of plants) fresh and vibrant; beautiful


đúng mức

[ʔɗʊwŋ͡m˧˦ mɨk̚˧˦]

[ʔɗʊwŋ͡m˦˧˥ mɨk̚˦˧˥]

[ʔɗʊwŋ͡m˦˥ mɨk̚˦˥]

at the proper or suitable level or amount


đúng mực

[ʔɗʊwŋ͡m˧˦ mɨk̚˧˨ʔ]

[ʔɗʊwŋ͡m˦˧˥ mɨk̚˨˩ʔ]

[ʔɗʊwŋ͡m˦˥ mɨk̚˨˩˨]


nhễ nhại

[ɲe˦ˀ˥ ɲaːj˧˨ʔ]

[ɲej˧˨ ɲaːj˨˩ʔ]

[ɲej˨˩˦ ɲaːj˨˩˨]


bay bổng

[ʔɓaj˧˧ ʔɓəwŋ͡m˧˩]

[ʔɓaj˧˧ ʔɓəwŋ͡m˧˨]

[ʔɓa(ː)j˧˧ ʔɓəwŋ͡m˨˩˦]


đối đỉnh

[ʔɗoj˧˦ ʔɗïŋ˧˩]

[ʔɗoj˨˩˦ ʔɗɨn˧˨]

[ʔɗoj˦˥ ʔɗɨn˨˩˦]


cập rập

[kəp̚˧˨ʔ zəp̚˧˨ʔ]

[kəp̚˨˩ʔ ʐəp̚˨˩ʔ]

[kəp̚˨˩˨ ɹəp̚˨˩˨]


phiến diện

[fiəŋ˦˧˥ jiəŋ˨˩ʔ]

[fiəŋ˦˥ jiəŋ˨˩˨]


nhân từ

[ɲən˧˧ tɨ˨˩]

[ɲəŋ˧˧ tɨ˦˩]

[ɲəŋ˧˧ tɨ˨˩]


cương trực

[kɨəŋ˧˧ t͡ɕɨk̚˧˨ʔ]

[kɨəŋ˧˧ ʈɨk̚˨˩ʔ]

[kɨəŋ˧˧ ʈɨk̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-cương trực.wav

Audio (Hà Nội)

stern and upright; tough and unyielding; rigid in disposition


man mác

[maːŋ˧˧ maːk̚˦˧˥]

[maːŋ˧˧ maːk̚˦˥]


lẹ làng

[lɛ˧˨ʔ laːŋ˨˩]

[lɛ˨˩ʔ laːŋ˦˩]

[lɛ˨˩˨ laːŋ˨˩]


điệu bộ

[ʔɗiəw˧˨ʔ ʔɓo˧˨ʔ]

[ʔɗiw˨˩ʔ ʔɓow˨˩ʔ]

[ʔɗiw˨˩˨ ʔɓow˨˩˨]

(rare) making exaggerated gestures to put on airs


vàng hoe

[vaːŋ˨˩ hwɛ˧˧]

[vaːŋ˦˩ hwɛ˧˧]

[vaːŋ˨˩ wɛ˧˧]

[jaːŋ˨˩ wɛ˧˧]


xanh biếc

[sajŋ̟˧˧ ʔɓiək̚˧˦]

[sɛɲ˧˧ ʔɓiək̚˦˧˥]

[san˧˧ ʔɓiək̚˦˥]


mềm nhũn

[mem˨˩ ɲʊwŋ͡m˨˩˦]


tím biếc

[tim˧˦ ʔɓiək̚˧˦]

[tim˦˧˥ ʔɓiək̚˦˧˥]

[tim˦˥ ʔɓiək̚˦˥]


đoan chính

[ʔɗwaːn˧˧ t͡ɕïŋ˧˦]

[ʔɗwaːŋ˧˧ t͡ɕɨn˦˧˥]

[ʔɗwaːŋ˧˧ cɨn˦˥]


vàng mơ

[vaːŋ˨˩ məː˧˧]

[vaːŋ˦˩ məː˧˧]

[vaːŋ˨˩ məː˧˧]

[jaːŋ˨˩ məː˧˧]

apricot (of a pale yellowish-orange colour, like that of an apricot)


ngay thẳng

[ŋaj˧˧ tʰaŋ˧˩]

[ŋaj˧˧ tʰaŋ˧˨]

[ŋa(ː)j˧˧ tʰaŋ˨˩˦]

ngay + thẳng. Alternatively, calque of Chinese 正直 (chính trực).


quá đáng

[kwaː˧˦ ʔɗaːŋ˧˦]

[kwaː˨˩˦ ʔɗaːŋ˦˧˥]

[waː˦˥ ʔɗaːŋ˦˥]


thô bỉ

[tʰo˧˧ ʔɓi˧˩]

[tʰow˧˧ ʔɓɪj˧˨]

[tʰow˧˧ ʔɓɪj˨˩˦]


thô tục

[tʰo˧˧ tʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[tʰow˧˧ tʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰow˧˧ tʊwk͡p̚˨˩˨]


bỉ ổi

[ʔɓi˧˩ ʔoj˧˩]

[ʔɓɪj˧˨ ʔoj˧˨]

[ʔɓɪj˨˩˦ ʔoj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 鄙猥, composed of 鄙 (“despise; contempt”) and 猥 (“obscene”).