ไฟฟ้า

→ Khmer: ហ្វៃហ្វា (vay vaa)

→ Lao: ໄຟຟ້າ (fai fā)

→ Lü: ᦺᦝᦝᦱᧉ (fayfaa²)

→ Northern Thai: ᨼᩱᨼ᩶ᩣ

→ Nyah Kur: ฟัยฟาʔ

→ Pattani Malay: فايفا / ฟัยฟา

desc

→ Saek: ไฟ๊ฟ̂า

→ Saek: ไฟ๊ฟ̂า

→ Shan: ၽႆးၽႃႉ (phái phâ̰a) / ၾႆးၾႃႉ (fái fâ̰a)

→ Tai Dam: ꪼꪡꪡ꫁ꪱ

→ Thavung: พัยพา / ฟัยฟา

From ไฟ (fai, “fire; light”) + ฟ้า (fáa, “sky; heaven”).

com

1844, “ตำราไฟฟ้า”, in Dan Beach Bradley, editor, The Bangkok Recorder, volume 1, number 1, Bangkok: Press of the American Board of Commissioners for Foreign Missions, page 1:

ธรรมดาไฟฟ้าแลบลงมาจากเมฆนั้นก็ย่อมลงมาตามของอันตั้งอยู่สูง คือ เสากระโดงแลต้นไม้แลเรือน

tam-má-daa fai-fáa lɛ̂ɛp long maa jàak mêek nán gɔ̂ yɔ̂m long maa dtaam kɔ̌ɔng an dtâng yùu sǔung · kʉʉ · sǎo-grà-doong lɛɛ dtôn-máai lɛɛ rʉʉan

Generally, [when] lightning emerges down from a cloud, [it] would come down through a tall thing which stands at [any place], such as a mast, or a tree, or a house.


ขนาด

kà-nàat (romanization)
ขนาด (classifier)

From Khmer ខ្នាត (khnaat, “size; magnitude; limits”). Cognate with Lao ຂະໜາດ (kha nāt).

der

size; dimension; proportion; measure; magnitude.


สั่ง

th-noun

สั่ง • (sàng)

Inherited from Proto-Southwestern Tai *saŋᴮ¹ (“to bid; to order”), from Proto-Tai *saŋᴮ (“to order”).
Cognate with Northern Thai ᩈᩢ᩠᩵ᨦ, Khün ᩈᩢ᩠᩵ᨦ, Lao ສັ່ງ (sang), Lü ᦉᧂᧈ (ṡang¹), Tai Dam ꪎꪰ꪿ꪉ, Shan သင်ႇ (sàng), Tai Nüa ᥔᥒᥱ (sǎng), Phake ꩬင် (saṅ), Ahom 𑜏𑜂𑜫 (saṅ), Zhuang daengq and saengq (dialectal).

cog

Lü ᦉᧂᧈ (ṡang¹)

จัดการงานนอกสั่ง


แตด

th-noun

แตด • (dtɛ̀ɛt)

Cognate with Lao ແຕດ (tǣt), Shan တႅတ်ႇ (tèt), Tai Nüa ᥖᥦᥖᥱ (tǎet).


สาวดุ้น

สาวดุ้น • (sǎao-dûn)

From สาว (sǎao, “girl”) + ดุ้น (dûn, “penis”); literally "dick girl".


ไข่เจียว

th-noun

ไข่เจียว • (kài-jiao)

ไข่ (kài, “egg”) + เจียว (jiao, “fried with oil”)


ไข่ฟู

ไข่ (kài, “egg”) + ฟู (fuu, “to rise, to swell”)


ไข่ทอด

ไข่ทอด • (kài-tɔ̂ɔt)

/kʰaj˨˩.tʰɔːt̚˥˩/

ไข่ (kài, “egg”) + ทอด (tɔ̂ɔt, “to fry”)


ไข่กวน

ไข่ (kài, “egg”) + กวน (guuan, “to stir”)


สงฆ์

สงฆ์ • (sǒng)

From Pali saṅgha (“assemblage; multitude”), from Sanskrit सङ्घ (saṅgha, “idem”). Cognate with Lao ສົງ (song).

พระ พระ#Thai

(Buddhism and formal) (พระ~) four or more priests that constitute a ritual assembly.

พระ พระ#Thai

(Buddhism, archaic, now considered colloquial) (พระ~) priest.

(Buddhism) clergy; ecclesiastical order.

1978, "ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง จดทะเบียนเปลี่ยนแปลงกรรมการ "มูลนิธิคณะสงฆ์พระเยซูเจ้า"", ราชกิจจานุเบกษา (เล่ม ๙๕, ตอนที่ ๔๑ ง, ๑๑ เมษายน ๒๕๒๑), page 1057:
ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง จดทะเบียนเปลี่ยนแปลงกรรมการ "มูลนิธิคณะสงฆ์พระเยซูเจ้า"
bprà-gàat grà-suuang má-hàat-tai · rʉ̂ʉang · jòt-tá-biian bplìian-bplɛɛng gam-má-gaan · “muun-lá-ní-tí ká-ná sǒng prá yee-suu jâao”
Announcement of the Ministry of Interior on Registration of Change of Members of the Board of the "Jesuit Foundation"
(literally) Announcement of the Ministry of Interior, Re: Registration of Change of Members [of the Board] of the "Foundation of the Holy Order of His Divinity Jesus the Lord"

clergy or ecclesiastical order of any religion.


รุ่นพี่

รุ่นพี่ • (rûn-pîi)

From รุ่น (rûn, “generation”) + พี่ (pîi, “elder”); literally "elder generation".

compound

(colloquial) senior: person older than another.


ซักอบรีด

th-noun

ซักอบรีด • (sák-òp-rîit)

From ซัก (sák, “to wash”) + อบ (òp, “to dry (clothes using a drying machine)”) + รีด (rîit, “to iron”); literally "to wash, dry, and iron".


การฟอกเงิน

th-noun

การฟอกเงิน • (gaan-fɔ̂ɔk-ngən)

/kaːn˧.fɔːk̚˥˩.ŋɤn˧/

From การ (gaan, “abstract noun prefix”) + ฟอก (fɔ̂ɔk, “to launder”) + เงิน (ngən, “money”), a calque of English money laundering, cognate with Lao ການຟອກເງິນ (kān fǭk ngœn).

cog

Lao ການຟອກເງິນ (kān fǭk ngœn)

ฟอกเงิน ฟอกเงิน#Thai

abstract noun of ฟอกเงิน (fɔ̂ɔk-ngən): (law) money laundering.


ฮั้ว

th-noun

ฮั้ว • (húua)

Borrowed from Teochew 和 (hua5/huê5, “harmony; union”).

(law and colloquial) collusion: agreement between two or more parties to limit open or fair competition.


ฮั้วประมูล

From ฮั้ว (húua, “to collude; to conspire; collusion; conspiracy”) + ประมูล (bprà-muun, “bid; to bid”); literally "to conspire in bidding" or "bidding conspiracy".


ผัดไท

ผัดไทย ผัดไทย#Thai


เกด

th-noun

เกด • (gèet)

Possibly from corruption of English grape.

ลูก ลูก#Thai


เกด

เกด • (gèet)

(botany) the plant, Manilkara hexandra (Roxb.) Dubard, of the family Sapotaceae.


เกด

เกด • (gèet)

(zoology) any of various fish of the family Siluridae.

(zoology) the fish, Platytropius siamensis (Sauvage), of the family Schilbidae.


รีโมต

Shortened from English remote control, Clipping of รีโมตคอนโทรล (rii-mòot-kɔn-trool).

clipping

รีโมตคอนโทรล


มะม่วงหิมพานต์

th-noun

มะม่วงหิมพานต์ • (má-mûuang-hǐm-má-paan)

From มะม่วง (má-mûuang, “mango”) + หิมพานต์ (hǐm-má-paan, “Himavanta (legendary forest)”); literally "mango from Himavanta".


บ้านผีสิง

th-noun

บ้านผีสิง • (bâan-pǐi-sǐng) (classifier หลัง)

bâan-pǐi-sǐng (romanization)
หลัง (classifier)

/baːn˥˩.pʰiː˩˩˦.siŋ˩˩˦/

From บ้าน (bâan, “house”) + ผี (pǐi, “ghost”) + สิง (sǐng, “to possess; to occupy; to dwell; etc”).


ละมุด

th-noun

ละมุด • (lá-mút)

From Khmer ល្មុត (lmut, “sapodilla tree; kind of jackfruit”).

der

Manilkara zapota
Manilkara zapota#Translingual

(botany) sapodilla: the plant, Manilkara zapota (L.) P. Royen, of the genus Manilkara, the family Sapotaceae.

(botany) caqui: the plant, Manilkara kauki (L.) Dubard, of the genus Manilkara, the family Sapotaceae.

(botany) edible fruit of either of the said plants.

(botany) jackfruit with yellowish arils and watery flesh.


ชะเนียง

/t͡ɕʰa˦˥.nia̯ŋ˧/

Possibly from Old Khmer jranyaṅ or jranyāṅ (“the tree Canthium didynum”). Compare Modern Khmer ច្រនៀង (crɑɑniəng), ជ្រនៀង (crɔɔniəng).

(botany, now dialectal) djenkol, the plants Archidendron pauciflorum or Archidendron jiringa (Jack) I.C. Nielsen), of the family Leguminosae.


เรียม

From Old Khmer ʼryāṃ (“elder brother; elder sister”). Cognate with Modern Khmer រៀម (riəm).

bor

พระ พระ#Thai

สมเด็จ สมเด็จ#Thai

(archaic, of a monarch) (พระ~, สมเด็จพระ~) elder brother; elder sister.

เพ็งแก้ว, ล้อม (2006) กำสรวลสมุทร หรือกำสรวลศรีปราชญ์ เป็นพระราชนิพนธ์ยุคต้นกรุงศรีอยุธยา (in Thai), Bangkok: มติชน, →ISBN, page 60
สายาอยู่ในถนน ถามข่าว เรียมฤๅ
sǎa-yaa yùu nai tà-nǒn · tǎam kàao · riiam rʉʉ
Lady, art thou in the streets to ask for tidings about me?

(archaic) used by a man as a self-reference when addressing his beloved woman.


สลึง

th-noun

สลึง • (sà-lʉ̌ng)

/sa˨˩.lɯŋ˩˩˦/

From Old Khmer sliṅ (“unidentified weight”). Cognate with Modern Khmer ស្លឹង (sləng).

a Thai unit of currency, equal to 25 satangs or ¹⁄₄ of a baht.

a Thai unit of gold weight, equal to 3.75 grams.


คัมภีร์

คัมภีร์ • (kam-pii) (classifier คัมภีร์ or เล่ม)

kam-pii (romanization)
คัมภีร์ (classifier)
เล่ม (classifier)

Borrowed from Old Khmer កាម្ពិ (kāmbi), កាំម្ពីយ (kāṃmbīya), កំពីយ (kaṃbīya), កុំម្ពិ (kuṃmbi), កុំម្ពីយ (kuṃmbīya, “sacred text; scripture; treatise”); ultimate origin undetermined.
Cognate with Modern Khmer គម្ពីរ (kɔɔkumpii).
Compare Old Khmer កាម្វិយ (kāmviya), កាំវីយ (kāṃvīya); Angkorian Old Khmer កំវី (kaṃvī), កំវិ (kaṃvi).

พระ พระ#Thai

(religion) (พระ~) sacred text; scripture; treatise.


ปฏิกิริยา

From ปฏิ (bpà-dtì, “against, opposite; in response, back; etc”) + กิริยา (gì-rí-yaa, “action”); calque of English reaction.


ปฏิกริยา

ปฏิกิริยา ปฏิกิริยา#Thai

misspelling of ปฏิกิริยา (bpà-dtì-gì-rí-yaa)


นิติธรรม

th-noun

นิติธรรม • (ní-dtì-tam)

From นิติ (ní-dtì, “law”) + ธรรม (tam, “law; regulation; rule”); calque of English rule of law.

compound

มาตรา ๒๖ การตรากฎหมายที่มีผลเป็นการจำกัดสิทธิหรือเสรีภาพของบุคคลต้องเป็นไปตามเงื่อนไขที่บัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญ ในกรณีที่รัฐธรรมนูญมิได้บัญญัติเงื่อนไขไว้ กฎหมายดังกล่าวต้องไม่ขัดต่อหลักนิติธรรม
mâat-dtraa · yîi-sìp hòk · gaan-dtraa gòt-mǎai tîi mii pǒn bpen gaan-jam-gàt sìt-tí rʉ̌ʉ sěe-rii-pâap kɔ̌ɔng bùk-kon dtɔ̂ng bpen-bpai dtaam ngʉ̂ʉan-kǎi tîi ban-yàt wái nai rát-tà-tam-má-nuun · nai gɔɔ-rá-nii tîi rát-tà-tam-má-nuun mí dâai ban-yàt ngʉ̂ʉan-kǎi wái · gòt-mǎai dang glàao dtɔ̂ng mâi kàt dtɔ̀ɔ làk ní-dtì-tam
Section 26 The enactment of a law which results in the restriction of personal rights or liberties must be in accordance with the conditions set forth in the Constitution. In the event that no condition has been provided by the Constitution, the said law must not be contrary to the rule of law principles.
รัฐสภา คณะรัฐมนตรี ศาล องค์กรอิสระ และหน่วยงานของรัฐ ต้องปฏิบัติหน้าที่ให้เป็นไปตามรัฐธรรมนูญ กฎหมาย และหลักนิติธรรม เพื่อประโยชน์ส่วนรวมของประเทศชาติและความผาสุกของประชาชนโดยรวม
rát-tà-sà-paa · ká-ná-rát-tà-mon-dtrii · sǎan · ong-gɔɔn-ìt-sà-rà · lɛ́ nùai-ngaan-kɔ̌ɔng-rát · dtɔ̂ng bpà-dtì-bàt nâa-tîi hâi bpen-bpai dtaam rát-tà-tam-má-nuun · gòt-mǎai · lɛ́ làk ní-dtì-tam · pʉ̂ʉa bprà-yòot-sùuan-ruuam kɔ̌ɔng bprà-têet-châat lɛ́ kwaam-pǎa-sùk kɔ̌ɔng bprà-chaa-chon dooi ruuam

สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (2017 April 11) “รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๖๐”, in ห้องสมุดกฎหมาย (in Thai), Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, archived from the original on 2017-08-27

The National Assembly, Council of Ministers, courts, independent organs, and state agencies must execute their duties in accordance with the Constitution, law, and rule of law principles for the common interest of the Nation and the well-being of the people as a whole.


นิติรัฐ

th-noun

นิติรัฐ • (ní-dtì-rát)

From นิติ (ní-dtì, “law”) + รัฐ (rát, “state”); calque of German Rechtsstaat (literally “legal state; state of law”).

calque

(law) rechtsstaat: state that observes the rule of law.


ธรรมาภิบาล

From ธรรม (tam, “dharma; goodness; virtue; etc”) + อภิบาล (à-pí-baan, “administration; care; etc”); calque of English good governance.


หมวด

th-noun

หมวด • (mùuat)

Uncertain. Possibly from aphaeresis of ขมวด (kà-mùuat).


ช่าง

From Proto-Southwestern Tai *ɟaːŋᴮ² (“artisan; skillful”), from Middle Chinese 匠 (MC dzjangH, “craftsman, artisan”). Cognate with Northern Thai ᨩ᩵ᩣ᩠ᨦ, Khün ᨩ᩵ᩣ᩠ᨦ, Lao ຊ່າງ (sāng), Lü ᦋᦱᧂᧈ (tsaang¹), Shan ၸၢင်ႈ (tsāang), Phake ꩡင် (caṅ), Tai Dam ꪋ꪿ꪱꪉ, Ahom 𑜋𑜂𑜫 (chaṅ), Zhuang cangh, Khmer ជាង (ciəng).

inh

Isaiah 40:19, KJV:
รูปเคารพสลักน่ะหรือ ช่างเขาหล่อมันไว้...
rûup-kao-róp sà-làk nâ rʉ̌ʉ · châang kǎo lɔ̀ɔ man wái ...
The workman melteth a graven image ...

person skilled in something: artisan, craftsman, master, technician, etc.


ฑูต

th-noun

ฑูต • (tûut)

ทูต ทูต#Thai


แจกัน

→ Lao: ແຈກັນ (chǣ kan)

Compare Arabic جَرَّة (jarra, “jar”) (which is the origin of English jar, French jarre, Spanish jarra and jarro, etc) and Hokkien 矸 (kan, “bottle”).


ส่วย

ส่วย • (sùai)

→ Northern Thai: ᩈ᩠ᩅ᩠᩵ᨿ

→ Lao: ສ່ວຍ (suāi)

desc

→ Lü: ᦉᦽᧈ (ṡoy¹)

→ Lü: ᦉᦽᧈ (ṡoy¹)

(historical) money or other things, as crops, animals, etc, collected by the government as national revenue in lieu of forced labour or services.

(historical) things, as local goods or products, regularly collected from a local government by the central government.

(historical) tribute, especially one given by a vassal state to its overlord.

ค่าราชการ ค่าราชการ#Thai

(historical and colloquial) Synonym of ค่าราชการ

Synonym of ค่าราชการ

รัชชูปการ รัชชูปการ#Thai

(historical and colloquial) Synonym of รัชชูปการ

Synonym of รัชชูปการ

(archaic and loosely) any tax, duty, or charge.


สมาชิก

sà-maa-chík (romanization)
คน (classifier)

From Sanskrit सामाजिक (sāmājika, “member of assembly”) or Pali sāmājika (“member of assembly”). Cognate with Khmer សមាជិក (saʼmaacɨk), Lao ສະມາຊິກ (sa mā sik).

der

1951, พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าภาณุพันธุ์ยุคล, บ้านทรายทอง:
โปรดอย่าอิจฉาสมาชิกใหม่ของบ้านทรายทอง
bpròot yàa ìt-chǎa sà-maa-chík mài kɔ̌ɔng bâan saai tɔɔng
Please don't envy this new member of the Golden Sand Mansion.


ครา

From Old Khmer គ្រា (grā, “occasion; moment; time”). Cognate with Modern Khmer គ្រា (kriə).


เชลยศึก

th-noun

เชลยศึก • (chá-ləəi-sʉ̀k) (classifier คน)

chá-ləəi-sʉ̀k (romanization)
คน (classifier)

/t͡ɕʰa˦˥.lɤːj˧.sɯk̚˨˩/

From เชลย (chá-ləəi, “person captured or held: captive, hostage, etc”) + ศึก (sʉ̀k, “war”); probably calque of English prisoner of war.


โลลิ

From apocope of Japanese ロリコン (rorikon, “lolicon”).


อัครมหาเสนาบดี

th-noun

อัครมหาเสนาบดี • (àk-krá-má-hǎa-sěe-naa-bɔɔ-dii) (classifier คน or ท่าน)

àk-krá-má-hǎa-sěe-naa-bɔɔ-dii (romanization)
คน (classifier)
ท่าน (classifier)

/ʔak̚˨˩.kʰra˦˥.ma˦˥.haː˩˩˦.seː˩˩˦.naː˧.bɔː˧.diː˧/

From อัคร (“excellent; top; etc”) + มหา (má-hǎa, “great”) + เสนาบดี (sěe-naa-bɔɔ-dii, “minister”, literally “army commander”).


แล็บ

th-noun

แล็บ • (lɛ̀p)


ลิ้นจี่

ลิ้นจี่ • (lín-jìi)

Ultimately from Cantonese 荔枝 (lai⁶ zi¹, “lychee”)


ไต้ฝุ่น

ไต้ฝุ่น • (dtâi-fùn)

พายุ พายุ#Thai


ไต้ก๋ง

ไต้ก๋ง • (dtâi-gǒng)

Borrowed from Teochew 舵工 (dai6 gong1) or 舵公 (dai6 gong1). Cognate with Khmer តៃកុង (tay kong), Malay tekong.


หิ้ง

หิ้ง • (hîng)


เข็ม

เข็ม • (kěm)

From Proto-Tai *qemᴬ (“needle”), from Old Chinese 針 (OC *t.[k]əm). Cognate with Lao ເຂັມ (khem), Lü ᦃᦲᧄ (ẋiim), Tai Dam ꪹꪄꪸꪣ, Shan ၶဵမ် (khǎem), Tai Nüa ᥑᥥᥛᥴ (xém) or ᥔᥥᥛᥴ (sém), Ahom 𑜁𑜢𑜉𑜫 (khim), Zhuang cim or caemz, Nong Zhuang chaem. Compare Vietnamese kim.

similar object (in terms of appearance, usage, etc), as syringe, clock hand, foundation pile, etc.

anything containing such object, as pin, brooch, etc.

(zoology) the fish Dermogenys pusillus van Hasselt of the family Hemiramphidae.


ยาแดง

/jaː˧.dɛːŋ˧/

From ยา (yaa, “drug”) + แดง (dɛɛng, “red”); literally "red drug".

ยาเขียว

traditional Thai drug for treating fevers, measles, varicella, etc.; green drug


เจ้าโลก

เจ้าโลก • (jâao-lôok)

/t͡ɕaːw˥˩.loːk̚˥˩/

From เจ้า (jâao, “chief; lord; master”) + โลก (lôok, “world”); literally "lord of the world".


เสี้ยน

th-noun

เสี้ยน • (sîian)

Cognate with Lao ສ້ຽນ (sīan), Shan သဵၼ်ႈ (sāen).

splinter (sharp, slender piece, as of wood, bone, etc.).


เสี้ยน

เสี้ยน • (sîian)

Compare Lao ສ້ຽນ (sīan, “the plant Cleome gynandra”).

cog

(botany) the plant, Diplospora singularis Korth., of the family Rubiaceae.

(botany) the plant, Cleome gynandra L., of the family Cleomaceae.


หนาม

th-noun

หนาม • (nǎam)

From Proto-Tai *ʰnaːmᴬ (“thorn”).
Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨶᩣ᩠ᨾ, Lao ໜາມ (nām), Lü ᦐᦱᧄ (ṅaam), Shan ၼၢမ် (nǎam), Tai Dam ꪘꪱꪣ, Tai Nüa ᥘᥣᥛᥴ (láam) or ᥢᥣᥛᥴ (náam), Tày nam, Zhuang nam (dialectal), Nong Zhuang nam.

Job 41:2, KJV:
เจ้าเอาเชือกสนตะพายมันได้หรือ หรือเอาหนามเจาะคางมันได้
jâo ao chʉ̂ʉak sǒn-dtà-paai man dâi rʉ̌ʉ rʉ̌ʉ ao nǎam jɔ̀ kaang man dâi
Canst thou put a hook into his nose? or bore his jaw through with a thorn?

thorn, spine, prickle, or any other similar structure.


หนาม

หนาม • (nǎam)

(zoology) any of various shells of the family Muricidae.


ขวาก

ขวาก • (kwàak)

Cognate with Lao ຂວາກ (khuāk), Shan ၶႂၢၵ်ႇ (khwàak).


ขวากหนาม

ขวากหนาม • (kwàak-nǎam)

From ขวาก (kwàak, “caltrop”) + หนาม (nǎam, “thorn”); literally "caltrop and thorn".

com

2007, ค่อนศตวรรษประชาธิปไตยไทยที่เต็มไปด้วยขวากหนาม, ศึกษิตสยาม

The almost century old democracy of Thailand that is full of impediments.

kɔ̂ɔn sà-dtà-wát bprà-chaa-tí-bpà-dtai tai tîi dtem bpai dûai kwàak-nǎam

โลกที่แสนงามนี้ก็มีขวากหนาม

2008, ยายนาง, เมื่อยายอายุเท่าหนู, นานมีบุ๊คส์, page 82

This world, despite being so beautiful, is full of obstructions.

lôok tîi sɛ̌ɛn ngaam níi gɔ̂ɔ mii kwàak-nǎam

อุปสรรคขวากหนามเป็นเรื่องปรกติ ความราบรื่นสิเป็นเรื่องแปลก

2015, หยังฝู่เต๋อ, 100 Tricks พลิกชีวิตคนทำงาน, นานมีบุ๊คส์, page 151

Obstacles and hindrances are common. Smoothness is, however, a stranger.

ùp-bpà-sàk kwàak-nǎam bpen rʉ̂ʉang bpròk-gà-dtì kwaam-râap-rʉ̂ʉn sì bpen rʉ̂ʉang bplɛ̀ɛk


เสี้ยนหนาม

th-noun

เสี้ยนหนาม • (sîian-nǎam)

From เสี้ยน (sîian, “splinter”) + หนาม (nǎam, “thorn”); literally "splinter and thorn".

compound

1994, ประชุมพงศาวดาร ภาคที่ ๘๒ เรื่อง พระราชพงศาวดารกรุงสยามจากต้นฉบับของบริติชมิวเซียมกรุงลอนดอน, กรมศิลปากร, page 397:
พระเจ้าแผ่นดินละสัตย์สุจริตธรรมเสีย ประพฤติการทุจริตฉะนี้ ก็เห็นว่า เป็นเสี้ยนหนามหลักตออันใหญ่อยู่ในแผ่นดิน จะละไว้มิได้ ขอให้ปริวัตรออกประหารเสีย
prá-jâao-pɛ̀n-din lá sàt sùt-jà-rìt tam sǐia bprà-prʉ́t gaan tút-jà-rìt chà-níi gɔ̂ɔ hěn wâa bpen sîian-nǎam làk-dtɔɔ an yài yùu nai pɛ̀n-din jà lá wái mí-dâi kɔ̌ɔ-hâi bpà-rí-wát ɔ̀ɔk bprà-hǎan sǐia
When the king has given up the principles of honour and honesty and conducted himself corruptly like this, we all deem that he is such a great thorn and impediment to our nation. No quarter shall be given to him. Let us remove him from his priesthood and put him to death!

2015, ไอริส, พายุรักแห่งเม็ดทราย, eReader (Thailand):
อาดีบต้องการกำจัดเสี้ยนหนาม คือ เจ้าชายทั้งสามพระองค์ ให้สูญสิ้นไปจากแผ่นดินทะเลทราย
aa-dîip dtɔ̂ng-gaan gam-jàt sîian-nǎam kʉʉ jâao-chaai táng sǎam prá-ong hâi sǔun-sîn bpai jàak pɛ̀n-din tá-lee-saai
Adip wants to wipe his thorns, that is, the three princes, away from this kingdom of dessert.

2015, วายุ, พายุรัก บัลลังก์เลือด ๑, eReader (Thailand):
หมดเสี้ยนหนามเรื่องฮ่องเต้กับฮองเฮาต่างชาติก็จริงอยู่...แต่ท่านพ่ออย่าลืมสิว่า เรายังหาตัวองค์ชายน้อยทั้งสองไม่พบ บางทีนี่อาจเป็นเสี้ยนหนามที่สำคัญยิ่งกว่า
mòt sîian-nǎam rʉ̂ʉang hɔ̂ng-dtêe gàp hɔɔng-hao dtàang-châat gɔ̂ɔ jing yùu...dtɛ̀ɛ tân pɔ̂ɔ yàa lʉʉm sì wâa rao yang hǎa dtuua ong-chaai nɔ́ɔi táng sɔ̌ɔng mâi póp baang-tii nîi àat bpen sîian-nǎam tîi sǎm-kan yîng gwàa
It's true. That irritant — the foreign emperor and his empress — is no more... But, my sire, don't forget that we still can't find those two little princes. They might somehow be a more significant thorn in our side!

source of discomfort, irritation, or trouble.


แม่เบี้ย

th-noun

แม่เบี้ย • (mɛ̂ɛ-bîia)

/mɛː˥˩.bia̯˥˩/

com

แม่ (mɛ̂ɛ) + เบี้ย (bîia)


พังพาน

From Old Khmer babārṇa (“hood”). Cognate with Modern Khmer ពពារ (pɔɔpɔpiə); Lao ພັງພານ (phang phān); Burmese ပါးပျဉ်း (pa:pyany:).


นาค

th-noun

นาค • (nâak)

From Pali nāga (“noble person”). Cognate with Modern Khmer នាគ (niək).

(Buddhism) postulant: person seeking admission into a monastic order.


นาค

นาค • (nâak)

Calophyllum inophyllum
Calophyllum inophyllum#Translingual

(botany) beautyleaf, a plant of species Calophyllum inophyllum L. of the family Clusiaceae (syn. Guttiferae).


นาค

นาค • (nâak)

From Pali nāga (“elephant”). Compare Sanskrit नाग (nāga, “elephant”). Cognate with Modern Khmer នាគ (niək); Burmese နာဂ (naga.).


นาค

นาค • (nâak)

From Pali nāga (“cobra”). Compare Sanskrit नाग (nāga, “cobra”). Cognate with Old Khmer nāga, nāgya, nāgā; Modern Khmer នាគ (niək); Burmese နဂါး (na.ga:), နာဂ (naga.); Lao ນາກ (nāk); Mon နာ်.

dragonงูใหญ่เงือกเงือกหงอนจอมนาคนาคานาคินทร์นาคีนาเคนทร์นาเคศนาเคศวรนาโครคินทระผณินทรผณิศวรพญางูพาสุกรีภุชคะภุชงค์ภุชงคมะโภคินโภคีมกรมะโรงมังกรวาสุกรีวาสุกีอุรคะอุรเคนทร์

Revelation 12:7, KJV:
และมีสงครามเกิดขึ้นในสวรรค์ มีคาเอลและพวกทูตสวรรค์ของท่านได้ต่อสู้กับพญานาค และพญานาคกับพวกทูตของมันก็ต่อสู้
lɛ́ mii sǒng-kraam gə̀ət kʉ̂n nai sà-wǎn mii-kaa-eel lɛ́ pûuak tûut-sà-wǎn kɔ̌ɔng tân dâai dtɔ̀ɔ-sûu gàp pá-yaa-nâak lɛ́ pá-yaa-nâak gàp pûuak tûut kɔ̌ɔng man gɔ̂ɔ dtɔ̀ɔ-sûu
And there was war in heaven, Michael and his angels waging war with the dragon. The dragon and his angels waged war,

Revelation 13:11, KJV:
และข้าพเจ้าเห็นสัตว์ร้ายอีกตัวหนึ่งขึ้นมาจากแผ่นดิน มีสองเขาเหมือนลูกแกะ และพูดเหมือนพญานาค
lɛ́ kâa-pá-jâao hěn sàt-ráai ìik dtuua nʉ̀ng kʉ̂n maa jàak pɛ̀n-din mii sɔ̌ɔng kǎo mʉ̌ʉan lûuk-gɛ̀ lɛ́ pûut mʉ̌ʉan pá-yaa-nâak
And I beheld another beast coming up out of the earth; and he had two horns like a lamb, and he spake as a dragon.

Job 26:13, KJV:
พระหัตถ์ของพระองค์ทรงสร้างพญานาคที่ขด
prá-hàt kɔ̌ɔng prá-ong song sâang pá-yaa-nâak tîi kòt
his hand hath formed the crooked serpent.

พญา พญา#Thai

พระยา พระยา#Thai

(mythology) (พญา~, พระยา~) naga; dragon.


การเลือกตั้งทั่วไป

การเลือกตั้งทั่วไป • (gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai)

From การเลือกตั้ง (gaan-lʉ̂ʉak-dtâng, “election”) + ทั่วไป (tûua-bpai, “common; general; universal”); calque of English general election. Cognate with Lao ການເລືອກຕັ້ງທົ່ວໄປ (kān lư̄ak tang thūa pai).

com

การเลือกตั้ง

cog

ການເລືອກຕັ້ງທົ່ວໄປ

2019 January 23, “รัฐบาลออกแถลงการณ์ย้ำมีเลือกตั้ง-จัดรัฐบาลชุดใหม่กลางปีนี้”, in Thai PBS News, Bangkok: องค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย, retrieved 2019-01-24:

รัฐบาลออกแถลงการณ์ยืนยันมีการเลือกตั้งทั่วไป ชี้อำนาจ กกต. กำหนดวันเลือกตั้ง

rát-tà-baan ɔ̀ɔk tà-lɛ̌ɛng-gaan yʉʉn-yan mii gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai · chíi am-nâat · gɔɔ-gɔɔ-dtɔɔ · gam-nòt wan lʉ̂ʉak-dtâng

The government issues a statement confirming [that] a general election [will] take place, pointing out [that it is] the power of the ECT to determine the election date.

2019 January 23, “ด่วน! เว็บไซต์ราชกิจจานุเบกษาเผยแพร่พระราชกฤษฎีกาให้มีการเลือกตั้งทั่วไปแล้ว”, in เชียงใหม่นิวส์, Bangkok: เชียงใหม่รายวัน, retrieved 2019-01-24:

wép-sái râat-chá-gìt-jaa-nú-bèek-sǎa pə̌əi-prɛ̂ɛ prá-râat-chá-grìt-sà-dii-gaa hâi mii gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai lɛ́ɛo

The Government Gazette website has published the royal decree authorising a general election.

2019 January 23, PPTV Online, “สำนักนายกฯ ออกแถลงการณ์เลือกตั้ง ๖๒ ขอประชาชนรักษาบรรยากาศความสงบ”, in PPTV HD 36, Bangkok: บางกอก มีเดีย แอนด์ บรอดคาสติ้ง, retrieved 2019-01-24:

สำนักนายกรัฐมนตรีแถลงเรื่องการเลือกตั้งทั่วไป เผยภายใน ๕ วัน กกต. จะกำหนดวันเลือกตั้ง

sǎm-nák-naa-yók-rát-tà-mon-dtrii tà-lɛ̌ɛng rʉ̂ʉang gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai · pə̌əi paai-nai · hâa · wan · gɔɔ-gɔɔ-dtɔɔ · jà gam-nòt wan lʉ̂ʉak-dtâng

The Prime Minister's Office states about the general election, revealing [that] the ECT will determine the election date within five days.

2018 December 20, Thongchai Cholsiripong, “นิวซีแลนด์เตรียมพ่วงคำถามประชามติกัญชาเพื่อสันทนาการในการเลือกตั้งทั่วไปครั้งหน้า”, in Brand Inside, Bangkok: Brand Inside, retrieved 2019-01-24:

niu-sii-lɛɛn dtriiam pûuang kam-tǎam bprà-chaa-má-dtì gan-chaa pʉ̂ʉa sǎn-tá-naa-gaan nai gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai kráng nâa

New Zealand prepares to add a question [on the use of] cannabis for recreation in the next general election.

2018 September 17, สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, “พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. ๒๕๖๑”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, retrieved 2019-01-24:

ให้ตราพระราชกฤษฎีกากำหนดให้มีการเลือกตั้งทั่วไปภายในเก้าสิบวันนับแต่วันที่พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญนี้...ใช้บังคับ และให้คณะกรรมการการเลือกตั้งกำหนดวันเลือกตั้งซึ่งต้องไม่ช้ากว่าหนึ่งร้อยห้าสิบวันนับแต่วันที่พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญนี้...ใช้บังคับ

hâi dtraa prá-râat-chá-grìt-sà-dii-gaa gam-nòt hâi mii gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai paai-nai gâao sìp wan náp dtɛ̀ɛ wan tîi prá-râat-chá-ban-yàt-bprà-gɔ̀ɔp-rát-tà-tam-má-nuun níi ... chái-bang-káp · lɛ́ hâi ká-ná-gam-má-gaan gaan-lʉ̂ʉak-dtâng gam-nòt wan lʉ̂ʉak-dtâng sʉ̂ng dtɔ̂ng mâi cháa gwàa nʉ̀ng rɔ́ɔi hâa sìp wan náp dtɛ̀ɛ wan tîi prá-râat-chá-ban-yàt-bprà-gɔ̀ɔp-rát-tà-tam-má-nuun níi ... chái-bang-káp

A royal decree shall be enacted to require that there be a general election within ninety days reckoned from the date on which this Organic Act...comes into force, and the Election Commission shall determine the election date, which must not be later than one hundred and fifty days reckoned from the date on which this Organic Act...comes into force.

2018 March 4, “การเลือกตั้งทั่วไปของอิตาลี”, in th.investing.com, Bangkok: Fusion Media, retrieved 2019-01-24:

การเลือกตั้งทั่วไปประจำปี ๒๐๑๘ ของอิตาลีจะมีขึ้นในวันที่ ๔ มีนาคม ๒๐๑๘ ผู้ลงคะแนนจะเลือกสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจำนวน ๖๓๐ คนและสมาชิกวุฒิสภาแห่งสาธารณรัฐอีกจำนวน ๓๑๕ คนเพื่อเป็นสมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งสาธารณรัฐอิตาลีที่ ๑๘

gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai bprà-jam bpii · sɔ̌ɔng pan sìp bpɛ̀ɛt · kɔ̌ɔng ì-dtaa-lîi jà mii kʉ̂n nai wan-tîi · sìi · mii-naa-kom · sɔ̌ɔng pan sìp bpɛ̀ɛt · pûu-long-ká-nɛɛn jà lʉ̂ʉak sà-maa-chík sà-paa-pûu-tɛɛn-râat-sà-dɔɔn jam-nuuan · hòk-rɔ́ɔi sǎam sìp · kon lɛ́ sà-maa-chík wút-tí-sà-paa hɛ̀ng sǎa-taa-rá-ná-rát ìik jam-nuuan · sǎam-rɔ́ɔi sìp hâa · kon pʉ̂ʉa bpen sà-maa-chík sà-paa-ní-dtì-ban-yàt hɛ̀ng sǎa-taa-rá-ná-rát ì-dtaa-lîi tîi · sìp bpɛ̀ɛt

Italy's general election for the year 2018 will take place on the 4th day of March, 2018. Voters will elect members of the House of Representatives numbering 630 and further [elect] members of the Senate of the Republic numbering 315 to become members of the 18th National Legislature of the Republic of Italy.

2017 April 11, สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, “รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๖๐”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, retrieved 2019-01-24:

บรรดาร่างรัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติมหรือร่างพระราชบัญญัติที่รัฐสภายังมิได้ให้ความเห็นชอบที่ตกไปตามวรรคหนึ่ง ถ้าคณะรัฐมนตรีที่ตั้งขึ้นใหม่ภายหลังการเลือกตั้งทั่วไปร้องขอต่อรัฐสภาเพื่อให้รัฐสภา สภาผู้แทนราษฎร หรือวุฒิสภา แล้วแต่กรณี พิจารณาต่อไป ถ้ารัฐสภาเห็นชอบด้วย ก็ให้รัฐสภา สภาผู้แทนราษฎร หรือวุฒิสภา แล้วแต่กรณี พิจารณาต่อไปได้ แต่คณะรัฐมนตรีต้องร้องขอภายในหกสิบวันนับแต่วันเรียกประชุมรัฐสภาครั้งแรกภายหลังการเลือกตั้งทั่วไป

ban-daa râang rát-tà-tam-má-nuun gɛ̂ɛ-kǎi-pə̂əm-dtəəm rʉ̌ʉ râang prá-râat-chá-ban-yàt tîi rát-tà-sà-paa yang mí dâai hâi kwaam-hěn-chɔ̂ɔp tîi dtòk bpai dtaam wák nʉ̀ng · tâa ká-ná-rát-tà-mon-dtrii tîi dtâng kʉ̂n mài paai-lǎng gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai rɔ́ɔng-kɔ̌ɔ dtɔ̀ɔ rát-tà-sà-paa pʉ̂ʉa hâi rát-tà-sà-paa · sà-paa-pûu-tɛɛn-râat-sà-dɔɔn · rʉ̌ʉ wút-tí-sà-paa · lɛ́ɛo-dtɛ̀ɛ-gɔɔ-rá-nii · pí-jaa-rá-naa dtɔ̀ɔ-bpai · tâa rát-tà-sà-paa hěn-chɔ̂ɔp dûai · gɔ̂ hâi rát-tà-sà-paa · sà-paa-pûu-tɛɛn-râat-sà-dɔɔn · rʉ̌ʉ wút-tí-sà-paa · lɛ́ɛo-dtɛ̀ɛ-gɔɔ-rá-nii · pí-jaa-rá-naa dtɔ̀ɔ-bpai dâai · dtɛ̀ɛ ká-ná-rát-tà-mon-dtrii dtɔ̂ng rɔ́ɔng-kɔ̌ɔ paai-nai hòk sìp wan náp dtɛ̀ɛ wan rîiak-bprà-chum rát-tà-sà-paa kráng rɛ̂ɛk paai-lǎng gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai

[As for] all the draft constitutional amendments or bills to which the National Assembly has not yet given approval and which has lapsed according to Paragraph 1, if the Council of Ministers newly set up after a general election [makes a] request to the National Assembly in order to have the National Assembly, House of Representatives, or Senate, as the case may be, continue considering [them, and] if the National Assembly concurs with [the request], the National Assembly, House of Representatives, or Senate, as the case may be, shall then continue the consideration, but the Council of Ministers must [make the] request within sixty days reckoned from the date the National Assembly is convoked for the first time after the general election.

ให้สภานิติบัญญัติแห่งชาติและสมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติสิ้นสุดลงในวันก่อนวันเรียกประชุมรัฐสภาครั้งแรกภายหลังการเลือกตั้งทั่วไปที่จัดขึ้นตามรัฐธรรมนูญนี้

hâi sà-paa-ní-dtì-ban-yàt-hɛ̀ng-châat lɛ́ sà-maa-chík sà-paa-ní-dtì-ban-yàt-hɛ̀ng-châat sîn-sùt long nai wan gɔ̀ɔn wan rîiak-bprà-chum rát-tà-sà-paa kráng rɛ̂ɛk paai-lǎng gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai tîi jàt kʉ̂n dtaam rát-tà-tam-má-nuun níi

The National Legislative Assembly and the member[ships] in the National Legislative Assembly shall come to an end on the day prior to the date the National Assembly is convoked for the first time after the general election held in accordance with this Constitution.

ให้คณะรัฐมนตรีที่บริหารราชการแผ่นดินอยู่ในวันก่อนวันประกาศใช้รัฐธรรมนูญนี้เป็นคณะรัฐมนตรีตามบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญนี้จนกว่าคณะรัฐมนตรีที่ตั้งขึ้นใหม่ภายหลังการเลือกตั้งทั่วไปครั้งแรกตามรัฐธรรมนูญนี้จะเข้ารับหน้าที่

hâi ká-ná-rát-tà-mon-dtrii tîi bɔɔ-rí-hǎan râat-chá-gaan pɛ̀n-din yùu nai wan gɔ̀ɔn wan bprà-gàat-chái rát-tà-tam-má-nuun níi bpen ká-ná-rát-tà-mon-dtrii dtaam bòt-ban-yàt hɛ̀ng rát-tà-tam-má-nuun níi jon gwàa ká-ná-rát-tà-mon-dtrii tîi dtâng kʉ̂n mài paai-lǎng gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai kráng rɛ̂ɛk dtaam rát-tà-tam-má-nuun níi jà kâo ráp nâa-tîi

The Council of Ministers that administers the government affairs of the Nation on the day prior to the date this Constitution is promulgated shall be the Council of Ministers under the provisions of this Constitution until the Council of Ministers newly set up after the first general election under this Constitution assumes functions.


สมาชิกรัฐสภา

th-noun

สมาชิกรัฐสภา

สมาชิกรัฐสภา • (sà-maa-chík-rát-tà-sà-paa) (classifier คน)

sà-maa-chík-rát-tà-sà-paa (romanization)
คน (classifier)

/sa˨˩.maː˧.t͡ɕʰik̚˦˥.rat̚˦˥.tʰa˨˩.sa˨˩.pʰaː˧/

From สมาชิก (sà-maa-chík, “member”) + รัฐสภา (rát-tà-sà-paa, “national legislature: parliament, diet, congress, etc”); calque of English Member of Parliament.

com

member of a parliament
Member of Parliament

member of a national legislature: member of a parliament, member of a diet, member of a congress, etc.


นาคเล่นน้ำ

th-noun

นาคเล่นน้ำ • (nâak-lên-náam)

นาค (nâak, “nāga: serpentine mythological creature”) + เล่น (lên, “to play”) + น้ำ (náam, “water”); literally "nāga playing in the water". Compare Lao ນາກຫລິ້ນນ້ຳ (nāk lin nam).


ครุฑ

From Sanskrit गरुड (garuḍa, “eagle”); probably via Old Khmer គរុឌ (garuḍa), គុរុឌ (guruḍa, “garuda”). Cognate with Modern Khmer គ្រុឌ (krut).


ด้าน

th-noun

ด้าน • (dâan)

Cognate with Northern Thai ᨯ᩶ᩣ᩠ᨶ, Khün ᨯ᩶ᩣ᩠ᨶ, Lao ດ້ານ (dān), Lü ᦡᦱᧃᧉ (ḋaan²).

cog

Lü ᦡᦱᧃᧉ (ḋaan²)


เมษบาล

From เมษ (mêet, “sheep; ram”) + บาล (baan, “protector; keeper; guard”).

com

Ecclesiastes 12:11, KJV:
ถ้อยคำของนักปราชญ์เป็นประดุจปฏัก และประดุจตะปูซึ่งอาจารย์ผู้สอนแห่งการชุมนุมได้ตรึงแน่น ซึ่งท่านเมษบาลผู้หนึ่งได้ประทานให้
tɔ̂i-kam kɔ̌ɔng nák-bpràat bpen bprà-dùt bpà-dtàk · lɛ́ bprà-dùt dtà-bpuu sʉ̂ng aa-jaan pûu-sɔ̌ɔn hɛ̀ng gaan-chum-num dâai dtrʉng nɛ̂n · sʉ̂ng tâan mêet-sà-baan pûu nʉ̀ng dâai bprà-taan hâi
The words of the wise are as goads, and as nails fastened by the masters of assemblies, which are given from one shepherd.


ประตัก

th-noun

ประตัก • (bprà-dtàk) (classifier เล่ม or อัน)

bprà-dtàk (romanization)
เล่ม (classifier)
อัน (classifier)

Uncertain. Compare Sanskrit प्रतोद (pratoda, “long whip”); Pali patoda (“driving stick”); Old Khmer khdyac (“goad”); Persian [script needed] (katak), [script needed] (kutak), [script needed] (kutk, “pestle; club; stick for chastisement; etc”).


ปลวก

Cognate with Northern Thai ᨸᩖ᩠ᩅᨠ, Khün ᨸ᩠ᩅᨠ, Lao ປວກ (pūak), Lü ᦷᦔᧅᧈ (ṗok¹), Shan ပူၵ်ႇ (pùuk).

cog

Lü ᦷᦔᧅᧈ (ṗok¹)


มอสส์

th-noun

มอสส์ • (mɔ́ɔt)

หญ้า หญ้า#Thai


ป้าย

ป้าย • (bpâai)

Compare Middle Chinese 牌 (MC bea|beaj). Cognate with Lao ປ້າຍ (pāi).


ไข่ลูกเขย

ไข่ลูกเขย • (kài-lûuk-kə̌əi)

/kʰaj˨˩.luːk̚˥˩.kʰɤːj˩˩˦/

ไข่ (kài, “egg; testicle”) + ลูกเขย (lûuk-kə̌əi, “son-in-law”); literally "son-in-law's egg" or "son-in-law's testicle".

com

a dish of boiled eggs which are deep-fried and covered with a sauce made from tamarind, often topped with deep-fried sliced onions or garlic, deep-fried chillies, and coriander.


ปอบ

th-noun

ปอบ • (bpɔ̀ɔp)

Cognate with Isan ปอบ, Lao ປອບ (pǭp), Northern Thai ᨸᩬᨷ, and Khün ᨸᩬᨷ.

a type of evil spirit in Thai folklore, believed to possess a person and devour his or her viscera before leaving, thus causing the person to die.

(figurative, sometimes offensive) person who eats voraciously, just as the said spirit when devouring human viscera.


ฉมบ

chà-móp (romanization)
ชมบ (alternative)
ทมบ (alternative)

From Old Khmer chmap (“midwife”) or Pre-Angkorian Old Khmer cmap (“idem”). Cognate with Modern Khmer ឆ្មប (chmɑɑp, “midwife”).

/t͡ɕʰa˨˩.mop̚˦˥/

a type of spirit in Thai folklore, believed to be the ghost of a woman that dwells at the place of her death, especially in a forest.


ฉมบ

chà-móp (romanization)
ชะมบ (alternative)

/t͡ɕʰa˨˩.mop̚˦˥/

boundary pole marking out an area where a hole is to be dug for the purpose of building a residence.


สมิง

สมิง • (sà-mǐng)

From Mon သၟီ (“king; prince”). Cognate with Burmese သမိန် (sa.min).

เสือ เสือ#Thai

(เสือ~) a type of evil spirit in Thai folklore, believed to be a person that turns into a tiger by the power of black magic or a tiger that can transform itself into a human due to being possessed by the ghosts of its human preys.

(historical) an honorific given to Mon senior nobles.


ไวไฟ

wai-fai (romanization)
วายฟาย (alternative)


ภูเขาไฟ

ภูเขาไฟ • (puu-kǎo-fai) (classifier ลูก)

puu-kǎo-fai (romanization)
ลูก (classifier)


กะหล่ำปลี

กะหล่ำปลี • (gà-làm-bplii)

Compound of กะหล่ำ (gà-làm, “wild cabbage”) + ปลี (bplii, “flower cluster”).


หัด

โรค โรค#Thai


อัญชัน

From Old Khmer ʼañjan (“the vine Clitoria ternatea (Leguminosae)”). Compare Modern Khmer អញ្ជ័ន (ʼañcŏən).

cog

Khmer អញ្ជ័ន (ʼañcŏən)

(botany) butterfly pea, the vine Clitoria ternatea L. of the family Leguminosae.

the deep blue colour like the flower of this vine.


พลเรือน

th-noun

พลเรือน • (pon-lá-rʉʉan)

pon-lá-rʉʉan (romanization)
พ่อเรือน (alternative archaic dated obsolete)

From พล (pon, “force; strength; energy; etc”) + เรือน (rʉʉan, “house; residence; etc”); literally "force of the house", "strength of the house", etc.

com

2002, ธรรมนูญกรุงโรม, ข้อ ๘, วรรค ๒ (ข):
จงใจโจมตีต่อประชาชนพลเรือน...หรือต่อพลเรือนรายบุคคลซึ่งมิได้เข้าร่วมรบโดยตรง...จงใจโจมตีต่อวัตถุพลเรือน คือ วัตถุซึ่งมิใช่เป้าหมายทางทหาร
jong-jai joom-dtii dtɔ̀ɔ bprà-chaa-chon pon-lá-rʉʉan ... rʉ̌ʉ dtɔ̀ɔ pon-lá-rʉʉan raai-bùk-kon sʉ̂ng mí dâai kâo-rûuam róp dooi-dtrong ... jong-jai joom-dtii dtɔ̀ɔ wát-tù pon-lá-rʉʉan · kʉʉ · wát-tù sʉ̂ng mí châi bpâo-mǎai taang tá-hǎan
intentionally directing attacks against the civilian population...or against individual civilians not taking direct part in hostilities... intentionally directing attacks against civilian objects, that is, objects which are not military objectives;

civil servant or civilian, as distinguished from a member of the military, and sometimes from that of the clergy, judiciary, parliament, police, etc.


เลนส์สัมผัส

th-noun

เลนส์สัมผัส • (leen-sǎm-pàt)

From เลนส์ (len, “lens”) + สัมผัส (sǎm-pàt, “to contact; to touch”), a calque of English contact lens.


อริ

th-noun

อริ • (à-rì)

/ʔa˨˩.riʔ˨˩/

Borrowed from Sanskrit अरि (ari, “enemy”) or Pali ari (“idem”).

bor+

พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาวชิราวุธ, พาหุงคำฉันท์:
ถึงแม้จะมีอริวิเศษ พลเดชเทียมมาร ขอไทยผจญพิชิตผลาญ อริแม้นมุนินทร
tʉ̌ng-mɛ́ɛ jà mii à-rì wí-sèet · pá-lá dèet-chá tiiam maan · kɔ̌ɔ tai pà-jon pí-chí-dtà plǎan · à-rì mɛ́ɛn mú-nin-tɔɔn
Should there come some significant enemies with strength and energy as great as the demon lord, may the Thais confront and conquer them, annihilating them in the same manner as the Great Sage (subdued the demon king).


พิชิต

th-noun

พิชิต • (pí-chít)

/pʰi˦˥.t͡ɕʰit̚˦˥/

From Sanskrit विजित (vijita, “conquered; cooled”).

bor

(literary, poetic) conquered territory; occupied territory

(literary, poetic) territory; region; land


เยี่ยง

th-noun

เยี่ยง • (yîiang)

yîiang (romanization)
เยื่อง (alternative)

3 John 1:11, NLT:
ท่านที่รัก อย่าเอาเยี่ยงสิ่งที่ชั่ว แต่จงเอาอย่างสิ่งที่ดี...
tân tîi rák yàa ao yîiang sìng tîi chûua dtɛ̀ɛ jong ao yàang sìng tîi dii
Dear friend, don't let this bad example influence you. Follow only what is good...

(now considered elegant and somewhat archaic) example; model.


วุฒิสมาชิก

วุฒิสมาชิก • (wút-tí-sà-maa-chík) (classifier คน or ท่าน)

wút-tí-sà-maa-chík (romanization)
คน (classifier)
ท่าน (classifier)

From วุฒิ (wút-tí, “seniority; senility; etc.”), also probably a shortened form of วุฒิสภา (wút-tí-sà-paa, “senate”) + สมาชิก (sà-maa-chík, “member”).

th-l

วุด-ทิ-สะ-พา


ฯพณฯ

th-noun

ฯพณฯ • (pá-ná-tân)

Believed to be a shortened form of พณหัวเจ้าท่าน (pá-ná-hǔua-jâao-tân), which is perhaps a corruption of พระณหัวเจ้าท่าน (prá-ná-hǔua-jâao-tân), literally "the divine being [who resides] at [our] head[s], he the lord".

lang

พณหัวเจ้าท่าน

พณหัวเจ้าท่าน

th-l

พระณหัวเจ้าท่าน

พฺระ-นะ-หัว-จ้าว-ทั่น

พระณหัวเจ้าท่าน (prá-ná-hǔua-jâao-tân)

(now proscribed) used as a title for or term of address to a dignitary: Excellency, Grace, Honour, etc.


ข้าวผัดกะเพรา

th-noun

ข้าวผัดกะเพรา • (kâao-pàt-gà-prao)

Japanese ガパオライス

From ข้าว (kâao, “rice”) + ผัดกะเพรา (literally “stir-fried holy basil”); literally "rice and stir-fried holy basil".

compound

a dish of meat stir-fried with holy basil leaves and served with steamed rice.


ข้าวผัดกะเพรา

th-noun

ข้าวผัดกะเพรา • (kâao-pàt-gà-prao)

From ข้าวผัด (kâao-pàt, “fried rice”) + กะเพรา (gà-prao, “holy basil”); literally "fried rice with holy basil".

compound

a dish of steamed rice fried with holy basil leaves and other ingredients, as sliced meat and chillies.


ข้าวผัดกระเพรา

th-noun

ข้าวผัดกระเพรา • (kâao-pàt-grà-prao)

ข้าวผัดกะเพรา ข้าวผัดกะเพรา#Thai

misspelling of ข้าวผัดกะเพรา (kâao-pàt-gà-prao)


กระเพรา

กระเพรา • (grà-prao)

กะเพรา กะเพรา#Thai


กระเพา

กระเพา • (grà-pao)

กะเพรา กะเพรา#Thai


ข้าวผัดกระเพา

ข้าวผัดกระเพา • (kâao-pàt-grà-pao)

ข้าวผัดกะเพรา ข้าวผัดกะเพรา#Thai


บล็อกเกอร์

บล็อกเกอร์ • (blɔ́k-gə̂ə)

/blɔk̚˦˥.kɤː˥˩/


ยวน

(historical) member of a people of Singhanavati, an ancient polity in modern-day Northern Thailand.

(historical) member of a people of Lan Na, an ancient polity in modern-day Northern Thailand.

(somewhat derogatory) Northern Thai person.


แหล่ง

แหล่ง • (lɛ̀ng)

source (of power, water, information, etc).


เนื้อเพลง

เนื้อเพลง • (nʉ́ʉa-pleeng)

/nɯa̯˦˥.pʰleːŋ˧/

From เนื้อ (nʉ́ʉa, “body, content”) + เพลง (pleeng, “song”).

com

เนื้อร้อง

nʉ́ʉa-rɔ́ɔng


เนื้อร้อง

th-noun

เนื้อร้อง • (nʉ́ʉa-rɔ́ɔng)

/nɯa̯˦˥.rɔːŋ˦˥/

From เนื้อ (nʉ́ʉa, “body, content”) + ร้อง (rɔ́ɔng, “to sing”).


คำร้อง

th-noun

คำร้อง • (kam-rɔ́ɔng)

From คำ (kam, “word”) + ร้อง (rɔ́ɔng, “to ask; to beg”).

com

/kʰam˧.rɔːŋ˦˥/


คำร้อง

th-noun

คำร้อง • (kam-rɔ́ɔng)

From คำ (kam, “word”) + ร้อง (rɔ́ɔng, “to sing”).

com

/kʰam˧.rɔːŋ˦˥/


ไทกอ

th-noun

ไทกอ • (tai-gɔɔ)

Borrowed from Teochew 癩𰣻 /癞𰣻 (tai2 go1).


เต้าเจี้ยว

เต้าเจี้ยว • (dtâo-jîao)

Borrowed from Hokkien 豆醬 /豆酱 (tāu-chiùⁿ / tāu-chiòⁿ / tāu-chiàuⁿ).


ไม้เซลฟี

From ไม้ (máai, “stick”) + เซลฟี (seel-fîi, “selfie”), probably a calque of English selfie stick.


ไม้เซลฟี่

ไม้เซลฟี ไม้เซลฟี#Thai

nonstandard form of ไม้เซลฟี (máai-seel-fîi)


เซลฟี่

เซลฟี เซลฟี#Thai


ลูกเสือ

th-noun

ลูกเสือ • (lûuk-sʉ̌ʉa)

/luːk̚˥˩.sɯa̯˩˩˦/

From ลูก (lûuk, “child; offspring”) + เสือ (sʉ̌ʉa, “tiger”); literally "tiger's offspring (cub)".


ทางสามแพร่ง

/tʰaːŋ˧.saːm˩˩˦.pʰrɛŋ˥˩/

From ทาง (taang, “path; road; way”) + สาม (sǎam, “three”) + แพร่ง (prɛ̂ng, “fork (of road, way, etc)”); literally "three-forked way".

com

T-junction, traditionally believed to be employed by the dead and thus deemed a very unholy spot.


แฮชแท็ก

th-noun

แฮชแท็ก • (hɛ́ch-tɛ̀k)

/hɛt͡ɕʰ˦˥.tʰɛk̚˨˩/


คุ้ม

คุ้ม • (kúm)

Phrae Province
th:คุ้มวงศ์บุรี
th:คุ้มเจ้าหลวง นครแพร่


จิ๊กโฉ่ว

จิ๊กโฉ่ว • (jík-chòow)

/t͡ɕik̚˦˥.t͡ɕʰoːw˨˩/

Borrowed from Teochew 浙醋 (zig4 cou3), contracted from 浙江 (zig4 gang1, “Zhejiang”) + 醋 (cou3, “vinegar”).


ขนมจีบ

ขนมจีบ • (kà-nǒm-jìip)

/kʰa˨˩.nom˩˩˦.t͡ɕiːp̚˨˩/

ขนม (kà-nǒm, “dessert”) + จีบ (jìip, “to crimp”)


รอมะฎอน

th-noun

รอมะฎอน • (rɔɔ-má-dɔɔn)

Learned borrowing from Arabic رَمَضَان (ramaḍān).

lbor

เราะมะฎอน เราะมะฎอน#Thai

(Islam) Alternative form of เราะมะฎอน (rɔ́-má-dɔɔn)


กลด

Abhidharma
Bejaratana Rajasuda
Galyani Vadhana
Sirindhorn
Somdet Kiaw
th:สมเด็จพระวันรัต (จุนท์ พฺรหฺมคุตฺโต)

From Old Khmer ក្លស (klasa), ក្លស្ស (klassa, “large ceremonial umbrella”). Compare Modern Khmer ក្រុត (krot).

long-handled, large umbrella, used by royal persons and priests.


กลด

th-noun

กลด • (glòt)

halo: light circle around the sun, moon, etc.


กลด

glòt (romanization)
ใบ (classifier)
ลูก (classifier)
กลศ (alternative)

Uncertain. Possibly from Sanskrit कलश (kalaśa, “jar; pot”).

(archaic) pitcher used by Hindu priests, often containing consecrated water.


บทละคร

บทละคร • (bòt-lá-kɔɔn)


เทป

เทป • (téep)

audio or video content from a tape, nowadays also used for a digital medium.

เทปกาว เทปกาว#Thai


เงินเดือน

เงินเดือน • (ngən-dʉʉan)

From เงิน (ngən, “money”) + เดือน (dʉʉan, “month”); literally "month money".
Cognate with Lao ເງິນເດືອນ (ngœn dư̄an).

cog

Lao ເງິນເດືອນ (ngœn dư̄an)


ค่าจ้าง

th-noun

ค่าจ้าง • (kâa-jâang)

/kʰaː˥˩.t͡ɕaːŋ˥˩/

ค่า (kâa) + จ้าง (jâang). Compare Lao ຄ່າຈ້າງ (khā chāng).


เด็กแว้น

From เด็ก (dèk, “child”) + แว้น (wɛ́n, “to rev”), literally “revving child”.


ขุนนาง

kǔn-naang (romanization)
คน (classifier)

Damrong Rajanubhab
Dan Beach Bradley
Luang Wichitwathakan

Believed to be from (1) ขุน (kǔn, “lord”) + นาง (naang, “lady”), literally “lord of ladies”, according to Dan Beach Bradley and Luang Wichitwathakan who explained that the term refers to a man in authority who owns a harem of women, or (2) ขุน (kǔn, “lord”) + นาง (naang, “lady”), literally “lord and lady”, according to Damrong Rajanubhab who explained that the term refers to the embodiment of a man in authority and his wife.

1875, “สัญญาเชียงใหม่ ลงวันพุธ แรม ๑๒ ค่ำ เดือนยี่ จ.ศ. ๑๒๓๖”, in ประชุมกฎหมายประจำศก, volume 8, พระนคร: โรงพิมพ์เดลิเมล์, published 1935, page 148:

ตระลาการที่เมืองเชียงใหม่ต้องส่งสำเนาหนังสือสัญญาซื้อไม้นั้นให้แก่ขุนนางอังกฤษที่ตั้งอยู่เขตรแดนยองสะลิน

dtrà-laa-gaan tîi mʉʉang chiiang-mài dtɔ̂ng sòng sǎm-nao nǎng-sʉ̌ʉ sǎn-yaa sʉ́ʉ máai nán hâi-gɛ̀ɛ kǔn-naang ang-grìt tîi dtâng yùu kèet-dɛɛn yɔɔng-sà-lin

The magistrate at the town of Chiang Mai must send a copy of such written agreement on timber purchase unto the English official who is based on the Yongsalin border.

1863, “สัญญาที่องค์สมเด็จพระนโรดมฯ ว่าถูกบังคับให้ลงนามให้ทำกับฝรั่งเศสเมื่อวันที่ ๑๑ สิงหาคม พุทธศักราช ๒๔๐๖”, in ไทยสถาปนากษัตริย์เขมร, พระนคร: สำนักทำเนียบนายกรัฐมนตรี, published 1962, page 106:

ถ้าไม่มีกงศุลฤๅขุนนางฝรั่งเศสอยู่ในเมืองเขมร

tâa mâi mii gong-sǔn rʉʉ kǔn-naang fà-ràng-sèet yùu nai mʉʉang kà-měen

If there is no French consul or official in the Khmer kingdom

(historical) public servant; public official; mandarin; bureaucrat.

(historical) nobleperson; person of noble rank; member of nobility.


แฟชั่น

th-noun

แฟชั่น • (fɛɛ-chân)

/fɛː˧.t͡ɕʰan˥˩/

(colloquial) fashion (prevailing style of dress).


พลู

From Austroasiatic. Compare Mon ဇဗၠူ (həpluˀ, “betel”) and Vietnamese trầu (“betel”) (< Proto-Vietic *b-luː). Cognate with Lao ພູ (phū), Northern Thai ᨻᩖᩪ, Khün ᨻᩪ, Lü ᦗᦴ (puu), Tai Dam ꪝꪴ (ꞌpú), Tai Dón ꪝꪴ, Shan ပူႉ (pṵ̂u), Tai Nüa ᥙᥧᥳ (pu̇), Ahom 𑜆𑜥 (pū).


ซีริลลิก

อักษรซีริลลิก


คาร์บูเรเตอร์

คาร์บูเรเตอร์ • (kaa-buu-ree-dtə̂ə)


ไมล์

ไมล์ • (mai)


ไกด์

ไกด์ • (gái)

(colloquial) guide: one who guides, as in tour expeditions, etc.


ยาม้า

→ Burmese: ယာမ (yama.), ရာမ (rama.)

From ยา (yaa, “drug”) + ม้า (máa, “horse”); literally "horse drug"; renamed ยาบ้า (yaa-bâa, literally “mad drug”) in 1996.

(informal and obsolete) ya ma, a type of addictive drug containing a mixture of methamphetamine and caffeine, often found in tablet form.


บทบาท

บทบาท • (bòt-bàat)

From บท (bòt, “part”) + บาท (bàat, “part”).


ยาเสพติด

yaa-sèep-dtìt (romanization)
ยาเสพย์ติด (alternative archaic dated obsolete)

From ยา (yaa, “drug”) + เสพ (sèep, “to consume”) + ติด (dtìt, “to be addicted”); literally "drug [that is] consumed [and will be] addicted to".

com

addictive drug; narcotic drug; habit-forming drug.


ยาเสพย์ติด

th-noun

ยาเสพย์ติด • (yaa-sèep-dtìt)

From ยา (yaa, “drug”) + เสพย์ (sèep, “to eat”) + ติด (dtìt, “to be addicted”).

com

ยาเสพติด ยาเสพติด#Thai

obsolete form of ยาเสพติด (yaa-sèep-dtìt)


จารกรรมทางอุตสาหกรรม

th-noun

จารกรรมทางอุตสาหกรรม

จารกรรมทางอุตสาหกรรม • (jaa-rá-gam taang ùt-sǎa-hà-gam)

jaa-rá-gam taang ùt-sǎa-hà-gam (romanization)

/t͡ɕaː˧.ra˦˥.kam˧.tʰaːŋ˧.ʔut̚˨˩.saː˩˩˦.ha˨˩.kam˧/

industrial espionage
industrial espionage

en-จารกรรมทางอุตสาหกรรม-th-noun-2luBtpaC


ปรัชญา

From Sanskrit प्रज्ञा (prajñā, “intelligence; understanding”), cognate with Khmer ប្រាជ្ញា (praacñaa), Lao ປັດຊະຍາ (pat sa nyā), Northern Thai ᨷᩕᩢᨩ᩠ᨬᩣ.
Related to ปราชญ์ (bpràat), ปัญญา (bpan-yaa).


ไฟฉาย

From ไฟ (fai, “fire; flame; light source; electricity”) + ฉาย (chǎai, “to flash; to shine”).


ขอบ

Cognate with Northern Thai ᨡᩬᨷ, Lao ຂອບ (khǭp), Lü ᦃᦸᧇᧈ (ẋoab¹), Shan ၶွပ်ႇ (khàup), Phake ၵွပ် (khop), Ahom 𑜁𑜨𑜆𑜫 (khop).

cog

Lü ᦃᦸᧇᧈ (ẋoab¹)


เสือสิงห์กระทิงแรด

th-noun

เสือสิงห์กระทิงแรด • (sʉ̌ʉa-sǐng-grà-ting-rɛ̂t)

/sɯa̯˩˩˦.siŋ˩˩˦.kra˨˩.tʰiŋ˧.rɛt̚˥˩/

From เสือ (sʉ̌ʉa, “tiger”) + สิงห์ (sǐng, “lion”) + กระทิง (grà-ting, “bull”) + แรด (rɛ̂ɛt, “rhino”).

กิ้งก่ากิ้งกือจิ้งจกตุ๊กแก

lizard, millipede, house gecko, true gecko

จิ้งจกตุ๊กแกแย้ตะพาบ

house gecko, true gecko, ground lizard, soft-shell turtle

(idiomatic) very ferocious, dangerous, or harmful person.

(slang and idiomatic) very smart person.


หัวข้อ

th-noun

หัวข้อ • (hǔua-kɔ̂ɔ) (classifier หัวข้อ)

hǔua-kɔ̂ɔ (romanization)
หัวข้อ (classifier)

/hua̯˩˩˦.kʰɔː˥˩/

com

หัว (hǔua) + ข้อ (kɔ̂ɔ)


แม่มด

th-noun

แม่มด • (mɛ̂ɛ-mót)

/mɛː˥˩.mot̚˦˥/

From แม่ (mɛ̂ɛ, “female prefix”) + มด (mót, “person of occult knowledge; person who practices magic or sorcery”).
Cognate with Lao ແມ່ມົດ (mǣ mot, “witch”), Zhuang mehmoed (“female shaman”), Lü ᦶᦙᧈᦷᦙᧆ (mae¹mod, “witch”); Compared with Khmer មេមត់ (mei mŭət, “witch; medium”).

compound

Exodus 22:18, KJV:
เจ้าอย่าให้แม่มดมีชีวิตรอดอยู่เลย
jâo yàa hâi mɛ̂ɛ-mót mii chii-wít rɔ̂ɔt yùu ləəi
You shall not allow a witch to live.

Deuteronomy 18:10‑11, KJV:
จงอย่าให้มีคนหนึ่งคนใดในท่ามกลางพวกท่านซึ่งทำให้บุตรชายหรือบุตรสาวของเขาลุยไฟ หรือเป็นคนทำนาย เป็นหมอดู เป็นนักวิทยาคม หรือเป็นแม่มด เป็นหมอผี เป็นคนทรง เป็นพ่อมด หรือเป็นผู้มีเวทมนตร์
jong yàa hâi mii kon nʉ̀ng kon dai nai tâam-glaang pûuak tân sʉ̂ng tam hâi bùt-chaai rʉ̌ʉ bùt-sǎao kɔ̌ɔng kǎo lui fai rʉ̌ʉ bpen kon-tam-naai bpen mɔ̌ɔ-duu bpen nák-wít-tá-yaa-kom rʉ̌ʉ bpen mɛ̂ɛ-mót bpen mɔ̌ɔ-pǐi bpen kon-song bpen pɔ̂ɔ-mót rʉ̌ʉ bpen pûu-mii-wêet-mon
There shall not be found among you any one that maketh his son or his daughter to pass through the fire, or that useth divination, or an observer of times, or an enchanter, or a witch, or a charmer, or a consulter with familiar spirits, or a wizard, or a necromancer.


ไฟหน้า

th-noun

ไฟหน้า • (fai-nâa)


สมบูรณาญาสิทธิราชย์

สมบูรณาญาสิทธิราชย์ • (sǒm-buu-rá-naa-yaa-sìt-tí-râat)

/som˩˩˦.buː˧.ra˦˥.naː˧.jaː˧.sit̚˨˩.tʰi˦˥.raːt̚˥˩/

From สมบูรณ (sǒm-buu-rá-ná-, “complete; total”) + อาญาสิทธิ (“absolute power”) + ราชย์ (râat, “monarchy”).


เว็บไซต์

th-noun

เว็บไซต์ • (wép-sái) (classifier เว็บไซต์ or แห่ง)

wép-sái (romanization)
เว็บไซต์ (classifier)
แห่ง (classifier)

“ด่วน! เว็บไซต์ราชกิจจานุเบกษาเผยแพร่พระราชกฤษฎีกาให้มีการเลือกตั้งทั่วไปแล้ว”, in เชียงใหม่นิวส์ (in Thai), Bangkok: เชียงใหม่รายวัน, 2019 January 23, retrieved 2019-01-24
เว็บไซต์ราชกิจจานุเบกษาเผยแพร่พระราชกฤษฎีกาให้มีการเลือกตั้งทั่วไปแล้ว
wép-sái râat-chá-gìt-jaa-nú-bèek-sǎa pə̌əi-prɛ̂ɛ prá-râat-chá-grìt-sà-dii-gaa hâi mii gaan-lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai lɛ́ɛo
The Government Gazette website has published the royal decree authorising a general election.


เว็บเพจ

เว็บเพจ • (wép-pèet)


ข้าวคลุกกะปิ

ข้าวคลุกกะปิ • (kâao-klúk-gà-bpì)

From ข้าว (kâao, “rice”) + คลุก (klúk, “to mix”) + กะปิ (gà-bpì, “shrimp paste”).

compound

กะปิ กะปิ#Thai

a dish of steamed rice mixed and fried with the shrimp paste called กะปิ (gà-bpì), often served with sweetened pork, dried shrimps, sliced fried Chinese sausages, sliced omelettes, sliced sour mangoes, sliced shallots, and chillies.


ม.

มหาวิทยาลัย มหาวิทยาลัย#Thai

Initialism of มหาวิทยาลัย (má-hǎa-wít-tá-yaa-lai).

มัธยมศึกษา มัธยมศึกษา#Thai

Initialism of มัธยมศึกษา (mát-tá-yom-sʉ̀k-sǎa).

มาตรา มาตรา#Thai

เมตร เมตร#Thai

ไมล์ ไมล์#Thai

หมู่บ้าน หมู่บ้าน#Thai


บ.

บาท บาท#Thai

บริษัท บริษัท#Thai

บ้าน บ้าน#Thai

บุพบท บุพบท#Thai

(dictionary) Initialism of บุพบท (bùp-pá-bòt).

เครื่องบิน เครื่องบิน#Thai

(military) Initialism of เครื่องบิน (krʉ̂ʉang-bin).


น.

เหนือ เหนือ#Thai

Initialism of เหนือ (nʉ̌ʉa). (cardinal north)

นาม นาม#Thai

นาฬิกา นาฬิกา#Thai

Initialism of นาฬิกา (naa-lí-gaa). (o'clock)

แม่น้ำ แม่น้ำ#Thai

หน้า หน้า#Thai

Initialism of หน้า (nâa). (page of a book)

นิ้ว นิ้ว#Thai


ส.

สรรพนาม สรรพนาม#Thai

(dictionary) Initialism of สรรพนาม (sàp-pá-naam).


ว.

วิทยุ วิทยุ#Thai

Initialism of วิทยุ (wít-tá-yú). (used as radio codes)

วิทยาลัย วิทยาลัย#Thai

Initialism of วิทยาลัย (wít-tá-yaa-lai).

วิเศษณ์ วิเศษณ์#Thai

(dictionary) Initialism of วิเศษณ์ (wí-sèet).


สัน.

th-noun

สัน. • (sǎn)

สันธาน สันธาน#Thai

(dictionary) Initialism of สันธาน (sǎn-taan, “conjunction”).


อ.

อาจารย์ อาจารย์#Thai

อนุบาลศึกษา อนุบาลศึกษา#Thai

อนุบาล อนุบาล#Thai

Initialism of อนุบาลศึกษา. or อนุบาล (à-nú-baan)

อำเภอ อำเภอ#Thai

อุทาน อุทาน#Thai

(dictionary) Initialism of อุทาน (ù-taan).


จ.

จังหวัด จังหวัด#Thai


ฎีกา

From Pali ṭīkā (“sub-commentary”); perhaps via Old Khmer ṭīkā (“clarification; commentary; decree; explanation; instruction; order; etc”). Cognate with Modern Khmer ដីកា (dəykaa).

der

(chiefly Buddhism) clarification; commentary; explanation.

(chiefly Buddhism) invitation (made to a priest).

(chiefly Buddhism) letter of charitable solicitation.

พระ พระ#Thai

พุทธ พุทธ#Thai

(of a buddha or high priest) (พระ~, พระพุทธ~, พุทธ~) command, decree; speech, statement, utterance.

memorial or petition (submitted to a monarch).

court of last resort
court of last resort

(law) final appeal; appeal to a supreme court; appeal to a court of last resort.

(now rare) request for permission to withdraw money.

(archaic) statement of fees or charges, as bill, invoice, etc.


ผู้หญิงยิงเรือ

th-noun

ผู้หญิงยิงเรือ • (pûu-yǐng-ying-rʉʉa)

/pʰuː˥˩.jiŋ˩˩˦.jiŋ˧.rɯa̯˧/

th-l

ผู้หญิงริงเรือ

ผู้หญิงริงเรือ


เพจเจอร์

th-noun

เพจเจอร์ • (pèet-jə̂ə)

/pʰeːt̚˨˩.t͡ɕɤː˥˩/

(informal) pager: message notifying device.


แฟนเพจ

แฟนเพจ • (fɛɛn-pèet)

/fɛːn˧.pʰeːt̚˨˩/


แฟนไซต์

แฟนไซต์ • (fɛɛn-sái)


เพจ

เพจ • (pèet)

เพจเจอร์ เพจเจอร์#Thai

(colloquial) clipping of เพจเจอร์ (pèet-jə̂ə, “pager: message notifying device”)

เพจเจอร์

แฟนเพจ แฟนเพจ#Thai

(colloquial) clipping of แฟนเพจ (fɛɛn-pèet, “fan page”)

เว็บเพจ เว็บเพจ#Thai

(colloquial) clipping of เว็บเพจ (wép-pèet, “web page”)

โฮมเพจ โฮมเพจ#Thai

(colloquial) clipping of โฮมเพจ (hoom-pèet, “home page”)


รองพื้น

รองพื้น • (rɔɔng-pʉ́ʉn)

/rɔːŋ˧.pʰɯːn˦˥/

From รอง (rɔɔng, “to base”) + พื้น (pʉ́ʉn, “surface”).


ออร์เดอร์

th-noun

ออร์เดอร์ • (ɔɔ-də̂ə)

/ʔɔː˧.dɤː˥˩/

(informal) order (request for product or service).


ออเดอร์

ออเดอร์ • (ɔɔ-də̂ə)

/ʔɔː˧.dɤː˥˩/

ออร์เดอร์ ออร์เดอร์#Thai


เฮกตาร์

เฮกตาร์ • (hék-dtâa)

Borrowed from English hectare, from French hectare.


แอลฟา

แอลฟา • (ɛɛl-fâa)

ɛɛl-fâa (romanization)
อัลฟา (alternative)

/ʔɛːl˧.faː˥˩/

/ʔɛl˧.faː˥˩/


แอนติบอดี

แอนติบอดี • (ɛɛn-dtì-bɔɔ-dîi)

/ʔɛːn˧.ti˨˩.bɔː˧.diː˥˩/


เอ็มบริโอ

เอ็มบริโอ • (em-brì-oo)


วิทยาการเอ็มบริโอ

วิทยาการเอ็มบริโอ • (wít-tá-yaa-gaan-em-brì-ôo)

/wit̚˦˥.tʰa˦˥.jaː˧.kaːn˧.ʔem˧.bri˨˩.ʔoː˥˩/

From วิทยาการ (“knowledge; science; technology”) + เอ็มบริโอ (em-brì-oo, “embryo”).


คัพภวิทยา

From Pali gabbha (“womb”) + Sanskrit विद्या (vidyā, “knowledge; learning”).


อภิไธย

th-noun

อภิไธย • (à-pí-tai)

Borrowed from Pali abhidheyya (“having a meaning; predictable; understandable”) or Sanskrit अभिधेय (abhidheya, “meaning; signification”).


สเกต

th-noun

สเกต • (sà-gét)


สเก็ต

สเก็ต • (sà-gét)

สเกต สเกต#Thai


นักสเกต

นักสเกต • (nák-sà-gét)

From นัก (nák, “agent noun prefix”) + สเกต (sà-gét, “skating”).


นักสเก็ต

th-noun

นักสเก็ต • (nák-sà-gét)

นักสเกต นักสเกต#Thai


ศาลสูงสุด

ศาลสูงสุด • (sǎan-sǔung-sùt)

/saːn˩˩˦.suːŋ˩˩˦.sut̚˨˩/

From ศาล (sǎan, “court”) + สูง (sǔung, “high”) + สุด (sùt, “most”); literally "highest court"; perhaps calque of English supreme court.


ศาลอุทธรณ์

th-noun

ศาลอุทธรณ์ • (sǎan-ùt-tɔɔn)

/saːn˩˩˦.ʔut̚˨˩.tʰɔːn˧/

From ศาล (sǎan, “court”) + อุทธรณ์ (ùt-tɔɔn, “appeal”); calque of English court of appeal.

com

2000 May 18, “พระราชบัญญัติให้ใช้พระธรรมนูญศาลยุติธรรม พ.ศ. ๒๕๔๓”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 117, number 44 A (pdf), Bangkok: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี, archived from the original on 2019-11-26, page 3:

มาตรา ๓ ศาลอุทธรณ์ ได้แก่ ศาลอุทธรณ์ และศาลอุทธรณ์ภาค

mâat-dtraa · sǎam · sǎan-ùt-tɔɔn · dâai-gɛ̀ɛ · sǎan-ùt-tɔɔn · lɛ́ sǎan-ùt-tɔɔn-pâak

Section 3 The courts of appeal are the Court of Appeal [in Bangkok] and the Regional Courts of Appeal.

(now proscribed) court of appeal; appellate court.


ศาลยุติธรรม

th-noun

ศาลยุติธรรม • (sǎan-yút-dtì-tam)

From ศาล (sǎan, “court”) + ยุติธรรม (yút-dtì-tam, “justice”); calque of English court of justice; believed to be shortened from the archaic term ศาลในสนามสถิตยุติธรรม (sǎan-nai-sà-nǎam-sà-tìt-yút-dtì-tam) or ศาลสถิตยุติธรรม (sǎan-sà-tìt-yút-dtì-tam).

th-l

ศาลในสนามสถิตยุติธรรม

สาน-ไน-สะ-หฺนาม-สะ-ถิด-ยุด-ติ-ทำ

ศาลสถิตยุติธรรม

สาน-สะ-ถิด-ยุด-ติ-ทำ


มหาลัย

má-hǎa-lai (romanization)
มหา'ลัย (alternative)

From contraction of มหาวิทยาลัย (má-hǎa-wít-tá-yaa-lai, “university”).

มหาวิทยาลัย มหาวิทยาลัย#Thai

(colloquial, proscribed) Abbreviation of มหาวิทยาลัย (má-hǎa-wít-tá-yaa-lai).


ยาดม

From ยา (yaa, “drug”) + ดม (dom, “to smell”).


หูหนวก

th-noun

หูหนวก • (hǔu-nùuak)

From หู (hǔu, “ear”) + หนวก (nùuak, “losing the ability to hear”).


ความกว้าง

ความ (kwaam) + กว้าง (gwâang). Cognate with Lao ຄວາມກວ້າງ (khuām kuāng).

กว้าง กว้าง#Thai

abstract noun of กว้าง (gwâang): width; breadth.


หน้ากาก

th-noun

หน้ากาก • (nâa-gàak)


อุโมงค์

อุโมงค์ • (ù-moong) (classifier อุโมงค์)

ù-moong (romanization)
อุโมงค์ (classifier)

/ʔu˨˩.moːŋ˧/

From Pali ummagga (“tunnel”), possibly via Khmer ឧម្មង្គ (ʼummɑng, “tunnel”).

tunnel (passage underground, underwater, or through or under obstruction).

John 20:3, KJV:
เปโตรจึงออกไปยังอุโมงค์กับสาวกคนนั้น
bpee-dtroo jʉng ɔ̀ɔk bpai yang ù-moong gàp sǎa-wók kon nán
Peter therefore went forth, and that other disciple, and came to the sepulchre.

burrow; cave; underground or underwater chamber.


ตารางวา

ตาราง (dtaa-raang, “grid”) + วา (waa, “wa”)

compound

square wa, area of land equal to 4 (2×2) square meters.


ทอม

From English tom or from apocope of English tomboy.

(slang, sometimes derogatory or offensive) tomboy.


ปิตุฆาต

th-noun

ปิตุฆาต • (bpì-dtù-kâat)

From Pali pitughāta (literally “killing of father”), from pitu (“father”) + ghāta (“killing”), equivalent to Thai ปิตุ + ฆาต (kâat).

com

ปิตุ + ฆาต (kâat)

(poetic, elegant) patricide: killing of one's father.


แฟ็กซ์

th-noun

แฟ็กซ์ • (fɛ̀k)


สหภาพ

สหภาพ • (sà-hà-pâap)

สห (sà-hà-, “co-”) + ภาพ (pâap, “image; condition”), Compare Lao ສະຫະພາບ (sa ha phāp) and Khmer សហភាព (saʼhaʼphiəp).

compound

สหภาพสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียต

sà-hà-pâap sǎa-taa-rá-ná-rát sǎng-kom-ní-yom soo-wîiat


สมาชิกภาพ

From สมาชิก (sà-maa-chík, “member”) + ภาพ (pâap, “condition”); literally "condition of being a member".


มิตรภาพ

From มิตร (mít, “friend”) + ภาพ (pâap, “state”), literally “state of [being] friend[s]”.


ลิปสติก

th-noun

ลิปสติก • (líp-sà-dtìk) (classifier แท่ง)

líp-sà-dtìk (romanization)
แท่ง (classifier)


หนอง

หนอง • (nɔ̌ɔng)

Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨶᩬᨦ, Lao ໜອງ (nǭng), Lü ᦐᦸᧂ (ṅoang), Shan ၼွင် (nǎung), Tai Dam ꪘꪮꪉ, Tai Dón ꪘꪮꪉ, Ahom 𑜃𑜨𑜂𑜫 (noṅ).


หนอง

หนอง • (nɔ̌ɔng)

From Proto-Tai *ʰnoːŋᴬ (“pus”), from Middle Chinese 膿 (MC nowng, “pus”).
Cognate with Lao ໜອງ (nǭng), Lü ᦐᦸᧂ (ṅoang), Tai Dón ꪘꪮꪉ, Shan ၼွင် (nǎung), Zhuang nong.


กระพัง

ตระพัง ตระพัง#Thai


ตะพัง

ตระพัง ตระพัง#Thai


สะพัง

ตระพัง ตระพัง#Thai


มาบ

มาบ • (mâap)

large area of low-lying land, whether or not waterlogged.


ระมาด

ระมาด • (rá-mâat)

Borrowed from Old Khmer ម៌្មាស៑ (rmmās), រល្មាស៑ (ralmās, “rhinoceros”), from Proto-Mon-Khmer *rmaas ~ *rmi(i)s (“rhinoceros”). Cognate with Modern Khmer រមាស (rɔɔrɔmiəh), Chong มาด.


มาตุฆาต

From Pali mātughāta (literally “killing of mother”), from mātu (“mother”) + ghāta (“killing”), equivalent to Thai มาตุ (maa-dtù) + ฆาต (kâat).

bor

(poetic, elegant) matricide: killing of one's mother.


ต่วน

ผ้า ผ้า#Thai


ภาษาพ่อขุน

th-noun

ภาษาพ่อขุน • (paa-sǎa-pɔ̂ɔ-kǔn)

/pʰaː˧.saː˩˩˦.pʰɔː˥˩.kʰun˩˩˦/

From ภาษา (paa-sǎa, “language”) + พ่อขุน (pɔ̂ɔ-kǔn, “high king”); literally "high kings' language", referring to the language used during the time of the Sukhothai Kingdom (13th century), whose monarchs were titled พ่อขุน (pɔ̂ɔ-kǔn, “high king”). Such language is now considered impolite.

compound

(humorous) impolite, offensive, or vulgar language or expression.


ข้าวผัด

th-noun

ข้าวผัด • (kâao-pàt)

From ข้าว (kâao, “rice”) + ผัด (pàt, “to fry”).


ของโจร

th-noun

ของโจร • (kɔ̌ɔng-joon)

/kʰɔːŋ˩˩˦.t͡ɕoːn˧/

From ของ (kɔ̌ɔng, “article; object; thing”) + โจร (joon, “robber; thief”); literally "thief's thing".

compound

รับของโจร

1996, จักรฤทธิ์ สุริยะไชย, คนค่อมแห่งนอเทรอดาม:
ของโจรไม่ต้องสงสัย ริบห่อผ้าหล่อน
kɔ̌ɔng-joon mâi dtɔ̂ng sǒng-sǎi ríp hɔ̀ɔ pâa lɔ̀n
Stolen goods, no doubt. Take them from her.


บู๊ลิ้ม

th-noun

บู๊ลิ้ม • (búu-lím)

(wuxia fiction) community of martial artists.


ยุทธภพ

ยุทธภพ • (yút-tá-póp)

From ยุทธ (yút-tá-, “fighting; martial”) + ภพ (póp, “realm; world”), probably a calque of Chinese 武林 (wǔlín).


ยุทธจักร

th-noun

ยุทธจักร • (yút-tá-jàk)

From ยุทธ (yút-tá-, “fighting; martial”) + จักร (jàk, “realm”), probably a calque of Chinese 武林 (wǔlín).


สายเบ็ด

th-noun

สายเบ็ด • (sǎai-bèt)


นักษัตร

นักษัตร • (nák-sàt)

nák-sàt (romanization)
นักขัต (alternative)
นักสัตว (alternative)

From Sanskrit नक्षत्र (nakṣatra, “constellation; star”); perhaps via Old Khmer °nakṣatra (“lunar mansion; duodenary cycle”). Cognate with Modern Khmer នក្សត្រ (nĕəksat).

bor

อัศวินี อัศวินี#Thai

(astrology, astronomy) lunar mansion, consisting of the following 27 constellations:

ภรณี ภรณี#Thai

กฤติกา กฤติกา#Thai

โรหิณี โรหิณี#Thai

มฤคศิระ มฤคศิระ#Thai

มฤคศิระ (má-rʉ́k-ká-sì-rá)

มฤคศิระ (má-rʉ́k-ká-sì-rá)

อารทรา อารทรา#Thai

ปุนัพสุ ปุนัพสุ#Thai

บุษยะ บุษยะ#Thai

บุษยะ (bùt-sà-yá)

บุษยะ (bùt-sà-yá)

อาศเลษา อาศเลษา#Thai

มฆะ มฆะ#Thai

บุรพผลคุนี บุรพผลคุนี#Thai

อุตรผลคุนี อุตรผลคุนี#Thai

หัสต หัสต#Thai

จิตระ จิตระ#Thai

สวาดิ สวาดิ#Thai

สวาดิ (sà-wàat)

สวาดิ (sà-wàat)

วิศาขา วิศาขา#Thai

วิศาขา (wí-sǎa-kǎa)

วิศาขา (wí-sǎa-kǎa)

อนุราธ อนุราธ#Thai

อนุราธ (à-nú-râat)

อนุราธ (à-nú-râat)

เชษฐะ เชษฐะ#Thai

มูล มูล#Thai

ปุรพษาฒ ปุรพษาฒ#Thai

อุตราษาฒ อุตราษาฒ#Thai

ศรวณะ ศรวณะ#Thai

ศรวณะ (sà-rá-wá-ná)

ศรวณะ (sà-rá-wá-ná)

ธนิษฐะ ธนิษฐะ#Thai

ธนิษฐะ (tá-nít-tà)

ธนิษฐะ (tá-nít-tà)

ศตภิษัช ศตภิษัช#Thai

ศตภิษัช (sà-dtà-pí-sàt)

ศตภิษัช (sà-dtà-pí-sàt)

บุรพภัทรบท บุรพภัทรบท#Thai

บุรพภัทรบท (bù-rá-pá-pát-trá-bòt)

บุรพภัทรบท (bù-rá-pá-pát-trá-bòt)

อุตรภัทรบท อุตรภัทรบท#Thai

เรวดี เรวดี#Thai

ชวด ชวด#Thai

(astrology, astronomy) cycle of 12 years under the lunar calendar, consisting of:

ฉลู ฉลู#Thai

ขาล ขาล#Thai

เถาะ เถาะ#Thai

มะโรง มะโรง#Thai

มะเส็ง มะเส็ง#Thai

มะเส็ง (má-sěng)

มะเส็ง (má-sěng)

มะเมีย มะเมีย#Thai

มะแม มะแม#Thai

มะแม (má-mɛɛ)

มะแม (má-mɛɛ)

วอก วอก#Thai

ระกา ระกา#Thai

กุน กุน#Thai


นักขัต

th-noun

นักขัต • (nák-kàt)

From Pali nakkhatta (“constellation; star”).

นักษัตร นักษัตร#Thai


ยาชา

/jaː˧.t͡ɕʰaː˧/

From ยา (yaa, “drug”) + ชา (chaa, “numb”).


โช้ก

โช้ก • (chóok)

/t͡ɕʰoːk̚˦˥/


วันนั้นของเดือน

วันนั้นของเดือน

วันนั้นของเดือน • (wan-nán-kɔ̌ɔng-dʉʉan)

วัน (wan, “day”) + นั้น (nán, “that”) + ของ (kɔ̌ɔng, “of”) + เดือน (dʉʉan, “month”); literally "that day of the month".


เชิงกราน

/t͡ɕʰɤːŋ˧.kraːn˧/


บัลเลต์

th-noun

บัลเลต์ • (ban-lêe)


ราชการ

Compound of ราช (râat, “royal”) + การ (gaan, “affair; business; matter”). Compare Old Khmer *rājakāryya, rājjikāra, rājakāryya, rājyakāryya (“royal service”); Modern Khmer រាជការ (riəckaa), រាជការ្យ (riəckaaryɔɔ); Sanskrit राजकर (rājakara, “royal tax”), राजकार्य (rājakārya, “royal business; royal duty”).

com+

government affair; public affair; affair of the state


มนตรีมุข

มุขมนตรี มุขมนตรี#Thai

(chiefly poetic) Alternative form of มุขมนตรี (múk-kà-mon-dtrii)


มานุษยวิทยา

th-noun

มานุษยวิทยา • (maa-nút-sà-yá-wít-tá-yaa)

/maː˧.nut̚˦˥.sa˨˩.ja˦˥.wit̚˦˥.tʰa˦˥.jaː˧/

From Sanskrit मानुष्य (mānuṣya, “human”) + विद्या (vidyā, “learning; knowledge”).


มนุษยวิทยา

/ma˦˥.nut̚˦˥.sa˨˩.ja˦˥.wit̚˦˥.tʰa˦˥.jaː˧/

มานุษยวิทยา มานุษยวิทยา#Thai

misspelling of มานุษยวิทยา (maa-nút-sà-yá-wít-tá-yaa)


นักมานุษยวิทยา

นักมานุษยวิทยา • (nák-maa-nút-sà-yá-wít-tá-yaa)

/nak̚˦˥.maː˧.nut̚˦˥.sa˨˩.ja˦˥.wit̚˦˥.tʰa˦˥.jaː˧/

From นัก- (nák-, agent noun prefix) + มานุษยวิทยา (maa-nút-sà-yá-wít-tá-yaa, “anthropology”).


นักมนุษยวิทยา

th-noun

นักมนุษยวิทยา • (nák-má-nút-sà-yá-wít-tá-yaa)

/nak̚˦˥.ma˦˥.nut̚˦˥.sa˨˩.ja˦˥.wit̚˦˥.tʰa˦˥.jaː˧/

นักมานุษยวิทยา นักมานุษยวิทยา#Thai

misspelling of นักมานุษยวิทยา (nák-maa-nút-sà-yá-wít-tá-yaa)


งูพิษ

/ŋuː˧.pʰit̚˦˥/

From งู (nguu, “snake”) + พิษ (pít, “poison”); literally "venomous snake".


ทะนาน

tá-naan (romanization)
ทนาน (alternative archaic dated obsolete)

Possibly from Old Khmer ទ្នាល៑ (dnāl, “unit of measure for rice”) or Old Mon dnāl (“unit of measure for rice”). Cognate with Modern Khmer ធ្នល់ (thnŭəl, “earthenware vessel”). Compare Sanskrit दीनार (dīnāra, “unit of measure for gold or gold coins; seal; etc”).

cog

a measuring bowl made of a coconut shell or made from brass, traditionally used to measure rice, sesame seeds, beans, oil, etc.

ทะนานหลวง ทะนานหลวง#Thai

a traditional Thai unit of volume, equal to the amount the said bowl would hold. The standardised unit, called ทะนานหลวง, corresponds to 1 litre.


ทนาน

ทะนาน ทะนาน#Thai


เฟื้อง

th-noun

เฟื้อง • (fʉ́ʉang)

Possibly from Old Khmer bhvīṅa (“a weight of silver equivalent to half a sliṅ; a coin of this equivalence”).

bor

(historical) a traditional Thai unit of currency, equal to ⅛ of a baht.


นักสัตว

th-noun

นักสัตว • (nák-sàt)

นักษัตร นักษัตร#Thai


ช้างม้าวัวควาย

ช้างม้าวัวควาย • (cháang-máa-wuua-kwaai)

From ช้าง (cháang, “elephant”) + ม้า (máa, “horse”) + วัว (wuua, “ox”) + ควาย (kwaai, “buffalo”).


หมูหมากาไก่

th-noun

หมูหมากาไก่ • (mǔu-mǎa-gaa-gài)

From หมู (mǔu, “pig”) + หมา (mǎa, “dog”) + กา (gaa, “crow”) + ไก่ (gài, “hen”).


หมูเห็ดเป็ดไก่

th-noun

หมูเห็ดเป็ดไก่ • (mǔu-hèt-bpèt-gài)

From หมู (mǔu, “pig; pork”), referring to แห้วหมู (“purple nutsedge”, literally “pig's sedge”) + เห็ด (hèt, “mushroom”), referring to ชุมเห็ด (“senna”, literally “herbal mushroom”) + เป็ด (bpèt, “duck”), referring to ตีนเป็ด (“dogbane”, literally “duck's foot”) + ไก่ (gài, “chicken; fowl”), referring to ประคำไก่ (“the plant Putranjiva roxburghii Wall.”, literally “fowl's rosary”).

(idiomatic, botany and archaic) medicinal herb.


หมูเห็ดเป็ดไก่

หมูเห็ดเป็ดไก่ • (mǔu-hèt-bpèt-gài)

From หมู (mǔu, “pig; pork”) + เห็ด (hèt, “mushroom”) + เป็ด (bpèt, “duck”) + ไก่ (gài, “chicken; fowl”), probably influenced by spiritual offerings.

af

(idiomatic) large meal, especially one complete with both meat and vegetables.


บาศก์

th-noun

บาศก์ • (bàat)


ศึกษาศาสตร์

ศึกษาศาสตร์ • (sʉ̀k-sǎa-sàat)

/sɯk̚˨˩.saː˩˩˦.saːt̚˨˩/

From ศึกษา (sʉ̀k-sǎa, “to learn; to study; etc”) + ศาสตร์ (sàat, “science”).

com

th:ศึกษาศาสตร์


พ่อแม่พี่น้อง

th-noun

พ่อแม่พี่น้อง • (pɔ̂ɔ-mɛ̂ɛ-pîi-nɔ́ɔng)

/pʰɔː˥˩.mɛː˥˩.pʰiː˥˩.nɔːŋ˦˥/

From พ่อ (pɔ̂ɔ, “father”) + แม่ (mɛ̂ɛ, “mother”) + พี่ (pîi, “elder brother; elder sister”) + น้อง (nɔ́ɔng, “younger brother; younger sister”).

com

2019 April 2 (last accessed), “Præsentation Thai”, in poulA-vaerebro.dk, Bangkok: n.p., archived from the original on 2018-08-29:

สวัสดีครับ พ่อแม่พี่น้องชาวไทยทุกท่าน ผมชื่อ พอล แอนเดอร์เซน

sà-wàt-dii kráp · pɔ̂ɔ-mɛ̂ɛ-pîi-nɔ́ɔng chaao tai túk tâan · pǒm chʉ̂ʉ · pɔl · ɛn-dəə-seen

Greetings, sir, all my fellow Thais, my name is Paul Andersen.

2019 April 2 (last accessed), “เกิดมาใช่อื่น เพื่อแผ่นดินไทย ร่วมใจช่วยเหลือ ผู้ด้อยโอกาส”, in bandhit.com, Bangkok: องค์การ UNICEF ประเทศไทย:

เรียนพ่อแม่พี่น้องชาวไทยทุกท่าน ยังมีเด็ก ๆ ที่ยากจนอยู่อีกมากในเมืองไทย

riian pɔ̂ɔ-mɛ̂ɛ-pîi-nɔ́ɔng chaao tai túk tâan · yang mii dèk dèk tîi yâak-jon yùu ìik mâak nai mʉʉang tai

Dear our fellow Thais, there still are a lot of children in need in Thailand.

2019 January 4, “นายกฯ ออกแถลงการณ์ แจงสถานการณ์ปาบึก สั่งทุกหน่วยเร่งช่วย ปชช.”, in INN News, Bangkok: INN News, retrieved 2019-04-02:

พ่อแม่พี่น้องชาวไทยที่รักทุกท่าน นายกรัฐมนตรีได้รับรายงานสถานการณ์จากศูนย์บัญชาการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยแห่งชาติ

pɔ̂ɔ-mɛ̂ɛ-pîi-nɔ́ɔng chaao tai tîi-rák túk tâan · naa-yók-rát-tà-mon-dtrii dâai ráp raai-ngaan sà-tǎa-ná-gaan jàak sǔun ban-chaa gaan-bpɔ̂ng-gan lɛ́ ban-tao sǎa-taa-rá-ná-pai hɛ̀ng-châat

All my beloved fellow Thai citizens, the Prime Minister has [already] received reports on the situation from the National Operation Centre for the Prevention and Mitigation of Public Disasters.

2018 September 2, รู๊กกี่ บันนี่, “[ถาม-ตอบ] สวัสดีครับ พ่อแม่พี่น้องลุงป้าน้าอาทุก ๆ ท่าน สบายดีกันไหม”, in Redmi Note 5A, Bangkok: Xiaomi, archived from the original on 2019-04-01:

sà-wàt-dii kráp · pɔ̂ɔ-mɛ̂ɛ-pîi-nɔ́ɔng lung-bpâa-náa-aa túk túk tâan · sà-baai dii gan mǎi

Greetings, sir, all my fathers, mothers, brothers, and sisters, [as well as] my lung [uncle: parent's older brothers], pa [aunt: parent's older sisters], na [uncle: parent's younger brothers], and a [aunt: parent's younger sisters], are you doing well?

(informal) used to address the general public.


โล้น

th-noun

โล้น • (lóon)

Cognate with Lao ໂລ້ນ (lōn), Lü ᦟᦸᧃᧉ (loan²), Tai Nüa ᥘᥩᥢᥲ (lòan, “to take off (clothes)”), Phake လွꩫ် (lon, “bald; to take off (clothes)”), Ahom 𑜎𑜨𑜃𑜫 (lon). Compare Shan လွမ်ႈ (lāum).

cog

โขน โขน#Thai

character in the โขน (kǒon) performance that does not wear a crown.

(slang, derogatory and offensive) person with baldness, especially priest that has his head shaven.


กิมจิ

th-noun

กิมจิ • (gim-jì)

Learned borrowing from Korean 김치 (gimchi).


ยูทูบเบอร์

th-noun

ยูทูบเบอร์ • (yuu-túup-bə̂ə)

/juː˧.tʰuːp̚˦˥.bɤː˥˩/


ยูทูปเบอร์

ยูทูปเบอร์ • (yuu-tûup-bə̂ə)

/juː˧.tʰuːp̚˥˩.bɤː˥˩/

ยูทูบเบอร์ ยูทูบเบอร์#Thai

misspelling of ยูทูบเบอร์ (yuu-túup-bə̂ə)


พระเจ้าหลวง

พระเจ้าหลวง • (prá-jâao-lǔuang)

/pʰra˦˥.t͡ɕaːw˥˩.lua̯ŋ˩˩˦/

From พระเจ้า (prá-jâao) + หลวง (lǔuang). Compare Chinese 太上皇 (tàishànghuáng).

retired monarch; monarch who abdicates in favour of his or her successor.


คู่รัก

From คู่ (kûu, “pair; couple”) + รัก (rák, “to love; to adore; etc”).


คนรัก

From คน (kon, “human; person”) + รัก (rák, “to love; to adore; etc”).

lover: person in a romantic or sexual relationship; person loving, enjoying, or supporting someone or something.


ทันตแพทยศาสตร์

th-noun

ทันตแพทยศาสตร์ • (tan-dtà-pɛ̂ɛt-tá-yá-sàat)

/tʰan˧.ta˨˩.pʰɛːt̚˥˩.tʰa˦˥.ja˦˥.saːt̚˨˩/

From ทันตแพทย์ (tan-dtà-pɛ̂ɛt, “dentist”) + ศาสตร์ (sàat, “knowledge; science”).


เสาวนีย์

th-noun

เสาวนีย์ • (sǎo-wá-nii)

sǎo-wá-nii (romanization)
สวนีย์ (alternative)
เสาวนี (alternative)

Borrowed from Pali savanīya (literally “worth hearing”). Compare Sanskrit श्रवणीय (śravaṇīya), whence Thai ศรวณีย์.

cog

Thai ศรวณีย์

พระ พระ#Thai

ราช ราช#Thai

(royal) (พระ, พระราช~) order or command, especially of a queen


เจ้าพญา

From เจ้า (jâao) + พญา (pá-yaa). Compare Khmer ចៅពញា (caw pñiə).

เจ้าพระยา เจ้าพระยา#Thai

archaic form of เจ้าพระยา (jâao-prá-yaa)


ลวด

Cognate with Northern Thai ᩃ᩠ᩅᨯ, Lao ລວດ (lūat), Khün ᩃ᩠ᩅᨯ, Lü ᦷᦟᧆ (lod). Compare Khmer លួស (luəh), Mon လောတ်.

wire, particularly made of metal and not insulated.


ปูนปลาสเตอร์

th-noun

ปูนปลาสเตอร์ • (bpuun-bpláas-dtə̂ə)

From ปูน (bpuun, “lime; mortar; etc.”) + ปลาสเตอร์ (“plaster”).


คฤหัสถ์

th-noun

คฤหัสถ์ • (ká-rʉ́-hàt)

From Sanskrit गृहस्थ (gṛhastha, “householder”).


หน้าอินทร์หน้าพรหม

th-noun

หน้าอินทร์หน้าพรหม • (nâa-in-nâa-prom)

From หน้า (nâa, “face”) + อินทร์ (in, “Hindu god Indra”) + หน้า (nâa, “face”) + พรหม (prom, “Hindu god Brahma”); literally "the face of Indra, the face(s) of Brahma".

af

ไม่เกรงหน้าอินทร์หน้าพรหม

To have no respect for persons in authority

(idiomatic) authority figure; influential figure; powerful figure.


โทรโข่ง

/tʰoː˧.ra˦˥.kʰoːŋ˨˩/

From โทร (too-rá-, “far; remote; tele-”) + โข่ง (kòong, “apple snail”).


บันทึก

th-noun

บันทึก • (ban-tʉ́k)

From Old Khmer ផ្ទិក៑ (phdik, “to lessen; to reduce; to shorten”).


วงรี

th-noun

วงรี • (wong-rii) (classifier รูป or วง)

wong-rii (romanization)
รูป (classifier)
วง (classifier)


ปรากฏการณ์

From ปรากฏ (bpraa-gòt, “to appear; to manifest; to occur; etc”) + การณ์ (gaan, “event; incident; etc”).


ปรากฎการณ์

ปรากฏการณ์ ปรากฏการณ์#Thai

misspelling of ปรากฏการณ์ (bpraa-gòt-dtà-gaan)


ร่มชูชีพ

/rom˥˩.t͡ɕʰuː˧.t͡ɕʰiːp̚˥˩/

From ร่ม (rôm, “parachute”) + ชูชีพ (“life-saving”).

parachute, especially one intended for life saving.


แดนเซอร์

th-noun

แดนเซอร์ • (dɛ́ɛn-sə̂ə)

/dɛːn˦˥.sɤː˥˩/

/dɛn˦˥.sɤː˥˩/


เสียงเรียกเข้า

เสียงเรียกเข้า

เสียงเรียกเข้า • (sǐiang-rîiak-kâo)


ลูกเต๋า

ลูกเต๋า • (lûuk-dtǎo)


ฉิบหาย

/t͡ɕʰip̚˨˩.haːj˩˩˦/

/t͡ɕʰip̚˦˥.haːj˩˩˦/

(sometimes considered vulgar and offensive) wrack and ruin; complete loss, destruction, or failure; disaster; ruination.

ไอ้ ไอ้#Thai

(vulgar, derogatory, very offensive) (ไอ้~, อี~) troublemaker; disagreeable person; disgusting person.


ผ้าม่าน

ผ้าม่าน • (pâa-mâan)


การงาน

From การ (gaan, “work”) + งาน (ngaan, “work”).

com

anything done or to be done: work, deed, undertaking, business, enterprise, project, affair, etc.


แรงงาน

/rɛːŋ˧.ŋaːn˧/


แรง

th-noun

แรง • (rɛɛng)

From Proto-Tai *reːŋᴬ (“strong; strength”).
Cognate with Northern Thai ᩁᩯ᩠ᨦ (hɛɛŋ⁴), Khün ᩁᩯ᩠ᨦ (hɛɛŋ⁴), Isan แฮง, Lao ແຮງ (hǣng), Lü ᦶᦣᧂ (haeng), Tai Dam ꪵꪭꪉ (ꞌhéng), Shan ႁႅင်း (héng), Tai Nüa ᥞᥦᥒᥰ (häeng), Ahom 𑜍𑜢𑜂𑜫 (riṅ), Bouyei reengz, Zhuang rengz, Saek เร๊ง.

cog

Khün ᩁᩯ᩠ᨦ (hɛɛŋ⁴)


แผ่นดิน

th-noun

แผ่นดิน • (pɛ̀n-din)

From แผ่น (pɛ̀n, “sheet”) + ดิน (din, “earth”), literally “sheet of earth”, possibly reflecting the Flat Earth belief. Compare Lao ແຜ່ນດິນ (phǣn din), Lü ᦶᦕᧃᧈᦡᦲᧃ (ṗhaen¹ḋiin), Tai Dam ꪵꪠ꪿ꪙ ꪒꪲꪙ.

cog

Lü ᦶᦕᧃᧈᦡᦲᧃ (ṗhaen¹ḋiin)

Tai Dam ꪵꪠ꪿ꪙ ꪒꪲꪙ


โทษ

tôot (romanization)
สถาน (classifier)
ฐาน (classifier)
โทษา (alternative)
โทษะ (alternative)
โทส (alternative archaic dated obsolete)

From Sanskrit दोष (doṣa, “crime; harm; etc”); perhaps via Old Khmer doṣa (“crime, offence; blame, accusation; harm, danger; wrong, evil; etc”). Cognate with Modern Khmer ទោស (tooh).

bor

crime, offence; fault, mistake; wrong, evil.

bad point; weak point; flaw; defect; demerit; disadvantage.


ไม้หนีบผ้า

th-noun

ไม้หนีบผ้า • (máai-nìip-pâa)


หลอดเลือดฝอย

หลอดเลือดฝอย

หลอดเลือดฝอย • (lɔ̀ɔt-lʉ̂ʉat-fɔ̌i)

/lɔːt̚˨˩.lɯa̯t̚˥˩.fɔj˩˩˦/

(anatomy) capillary (small blood vessel)


เส้นเลือดฝอย

เส้นเลือดฝอย

เส้นเลือดฝอย • (sêen-lʉ̂ʉat-fɔ̌i)

/seːn˥˩.lɯa̯t̚˥˩.fɔj˩˩˦/


สมบัติ

สมบัติ • (sǒm-bàt)

From Sanskrit सम्पत्ति (sampatti) or Pali sampatti (“happiness; prosperity; fortune; wealth”). Compare Old Khmer *sampatti, saṃmpata, °saṃpatta, °saṃpatti, °sampatta (“achievement, attainment; happiness, bliss, felicity”); Angkorian Old Khmer °saṃpatti; Modern Khmer សម្បត្តិ (sɑmbat); Lao ສົມບັດ (som bat).

bor

1798, พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช, บทละครเรื่องรามเกียรติ์, สมุดไทย เล่ม ๑๘:
พ่อจะให้ครองสมบัติ สืบวงศ์จักรพรรดินาถา
pɔ̂ɔ jà hâi krɔɔng sǒm-bàt · sʉ̀ʉp wong jàk-grà-pát naa-tǎa
I shall let you have the sceptre and continue our line of universal rulers and protectors.

Job 31:25, KJV:
ถ้าข้าเปรมปรีดิ์เพราะสมบัติของข้ามากมายหรือเพราะมือของข้าได้มามาก
tâa kâa bpreem-bprii prɔ́ sǒm-bàt kɔ̌ɔng kâa mâak-maai rʉ̌ʉ prɔ́ mʉʉ kɔ̌ɔng kâa dâai maa mâak
If I rejoiced because my wealth was great, and because mine hand had gotten much;

Ecclesiastes 5:10, KJV:
คนรักเงินย่อมไม่อิ่มเงิน และคนรักสมบัติไม่รู้จักอิ่มกำไร นี่ก็อนิจจังด้วย
kon rák ngən yɔ̂m mâi ìm ngən · lɛ́ kon rák sǒm-bàt mâi rúu-jàk ìm gam-rai · nîi gɔ̂ à-nít-jang dûai
He that loveth silver shall not be satisfied with silver; nor he that loveth abundance with increase: this is also vanity.

2 Chronicles 9:22, KJV:
ดังนี้แหละ กษัตริย์ซาโลมอนจึงได้เปรียบกว่าบรรดากษัตริย์อื่น ๆ แห่งแผ่นดินโลกในเรื่องสมบัติและสติปัญญา
dang-níi lɛ̀ · gà-sàt saa-loo-mɔ̂n jʉng dâai-bprìiap gwàa ban-daa gà-sàt ʉ̀ʉn ʉ̀ʉn hɛ̀ng pɛ̀n-din-lôok nai rʉ̂ʉang sǒm-bàt lɛ́ sà-dtì-bpan-yaa
And king Solomon passed all the kings of the earth in riches and wisdom.

property: essential or distinctive attribute or quality.


ปักษิน

th-noun

ปักษิน • (bpàk-sǐn)

From Sanskrit पक्षिन् (pakṣin, “bird”, literally “one who has wings; winged one”). Compare Pali pakkhin.


ธรณีประตู

ธรณี ประตู (canonical)
tɔɔ-rá-nii-bprà-dtuu (romanization)


ธรณี

From Pali dharaṇī (“earth”) or Sanskrit धरणी (dharaṇī, “earth”); perhaps via Old Khmer dharaṇī (“earth”). Cognate with Modern Khmer ធរណី (thɔɔrĕəʼnəy).

(elegant) earth, ground, land, soil, territory; country; world.

นาง นาง#Thai

พระ พระ#Thai

แม่ แม่#Thai

(นาง~, พระ~, พระแม่~, แม่~) earth goddess.

พระ พระ#Thai


ธรณี

Perhaps from Malay derni (“sill; threshold”). Possibly cognate with Khmer ធរណី (thɔɔrĕəʼnəy). Compare Sanskrit धरणी (dharaṇī, “beam; line, row; rafter”).


โองการ

From Old Khmer ឱង្ការ (oṅkāra), ឱង្គការ (oṅgakāra), ឩង្ការ (ūṅkāra, “royal command”); ultimately from Sanskrit ओङ्कार (oṅkāra), ओंकार (oṃkāra, “the sacred syllable/exclamation Om”). Cognate with Modern Khmer ឱង្ការ (ʼaôngkar).

พระ พระ#Thai

(archaic) (พระ~, วร~) sacred word, declaration, or pronouncement.

เทว เทว#Thai

พระ พระ#Thai

พระบรมราช พระบรมราช#Thai

พระราช พระราช#Thai

ราช ราช#Thai

(archaic, of a god or royal person) (เทว~, พระ~, พระบรมราช~, พระราช~, ราช~, วร~) word; utterance; speech; statement.

1858, พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว, “๑๓๒ ประกาศให้เลือกพระราชครูลูกขุน พระมหาราชครูปโรหิต พระมหาราชครูมหิธร คัดจากหมายรับสั่ง เดือน ๘ ปีมะเมีย สัมฤทธิศก”, in ประชุมประกาศรัชกาลที่ ๔ ภาค ๔ ประกาศปีมะเมีย พ.ศ. ๒๔๐๑, Bangkok: โรงพิมพ์โสภณพิพรรฒธนากร, published 1923, retrieved 2019-07-13:

ด้วยเจ้าพระยาธรรมาธิกรณาธิบดี...เปนประธานาธิบดีในกรมวังรับพระบรมราชโองการ...

dûai jâao-prá-yaa tam-maa-tí-gɔɔ-rá-naa-típ-bɔɔ-dii ... bpen bprà-taa-naa-típ-bɔɔ-dii nai grom-má wang ráp prá-bɔɔ-rom-má-râat-chá oong-gaan ...

Whereas Chaophraya Thammathikoranathipbodi...[who] is the chief executive of the Department of Palace [Affairs], [has] received a royal decree [that]...

เทว เทว#Thai

พระ พระ#Thai

พระบรมราช พระบรมราช#Thai

พระราช พระราช#Thai

ราช ราช#Thai

(of a god or royal person) (เทว~, พระ~, พระบรมราช~, พระราช~, ราช~, วร~) command; order.

พระ พระ#Thai

พระบรมราช พระบรมราช#Thai

พระราช พระราช#Thai

(archaic) (พระ~, พระบรมราช~, พระราช~) used as a title for or term of address to a god or royal person.


พ่อแม่

th-noun

พ่อแม่ • (pɔ̂ɔ-mɛ̂ɛ)

/pʰɔː˥˩.mɛː˥˩/


เครื่องล้างจาน

เครื่องล้างจาน

เครื่องล้างจาน • (krʉ̂ʉang-láang-jaan)

/kʰrɯa̯ŋ˥˩.laːŋ˦˥.t͡ɕaːn˧/


ฉลาม

chà-lǎam (romanization)
ตัว (classifier)

/t͡ɕʰa˨˩.laːm˩˩˦/

Possibly from Khmer ឆ្លាម (chlaam, “the shark Carcharias hemiodon”).

bor

ปลา ปลา#Thai

(ปลา~) mackerel shark: any marine fish of the order Lamniformes.

ปลา ปลา#Thai


ลมพิษ

From ลม (lom, “wind”) + พิษ (pít, “poison”); literally "poisonous wind" or "wind of poison".


สือ

From Proto-Tai *sɯːᴬ (“writing; book”), from Middle Chinese 書 (MC syo, “writing; book”). Cognate with Lao ສື (sư̄), Zhuang saw or sw.

(only in compounds) letter; character; book


หมาก

th-noun

หมาก • (màak)

From Proto-Tai *ʰmaːkᴰ (“fruit”). Cognate with Lao ໝາກ (māk), Northern Thai ᩉ᩠ᨾᩣ᩠ᨠ, Khün ᩉ᩠ᨾᩣ᩠ᨠ, Lü ᦖᦱᧅ (ṁaak), Shan မၢၵ်ႇ (màak), Ahom 𑜉𑜀𑜫 (mak), Zhuang mak, Tày mác. Compare Proto-Be *maːkᴰ².

(archaic) fruit; also used as a prefix to the name of a fruit and corrupted as มะ (má).

(botany) any of various palms of the family Arecaceae.

paan: betel leaves prepared and used as a stimulant.


พยาบาล

pá-yaa-baan (romanization)
พญาบาล (alternative archaic dated obsolete)

Royal Society of Thailand
th:จิรพัฒน์ ประพันธ์วิทยา

From Sanskrit व्यापार (vyāpāra, “service; serving”), according to Assistant Professor Chirapat Prapandvidya, fellow of the Royal Society of Thailand in the field of classical languages. Also probably from Old Khmer phye (“to leave in the care or custody (of)”) + °pāla (“keeper; protector; guard”).
Cognate with Lao ພະຍາບານ (pha nyā bān), Modern Khmer ព្យាបាល (pyiəbaal).

bor

(archaic) supporter, aider, assistant; caretaker, care provider; guardian, protector.

medical nursing, tending, or care; healing, cure, treatment.


ราชย์

th-noun

ราชย์ • (râat)

From Old Khmer rājya (“kingdom; kingship”); ultimately from Sanskrit राज्य (rājya, “kingdom; kingship”). Compare Modern Khmer រាជ្យ (riəc).

der

พระนางเจ้าเอลิซาเบธขึ้นครองราชย์ใน ค.ศ. ๑๙๕๒

prá-naang-jâao ee-lí-saa-bèt kʉ̂n krɔɔng râat nai krít-sàk-gà-ràat pan gâao rɔ́ɔi hâa-sìp sɔ̌ɔng

Queen Elizabeth ascended the throne in 1952 CE.

1 Kings 1:18, KJV:
ดูเถิด บัดนี้ อาโดนียาห์ทรงราชย์แล้ว...
duu-tə̀ət bàt-níi aa-doo-nii-yaa song râat lɛ́ɛo
And now, behold, Adonijah reigneth...
(literally) Now, behold, Adonijah has assumed the throne...


สะเต๊ะ

th-noun

สะเต๊ะ • (sà-dté)

Semi-learned borrowing from Malay sate, sesate (“pieces of flesh or fish roasted on a skewer”), from Javanese saté, from Tamil சதை (catai, “flesh”).


ตะพด

ตะพด • (dtà-pót) (classifier เล่ม or อัน)

dtà-pót (romanization)
เล่ม (classifier)
อัน (classifier)

Jeremiah 1:11, KJV:
ข้าพระองค์เห็นไม้ตะพดอัลมันด์อันหนึ่ง
kâa-prá-ong hěn máai-dtà-pót al-mân an nʉ̀ng
I see a rod of an almond tree.

ไม้ ไม้#Thai

(ไม้~) staff used as a weapon, symbol of authority, or walking cane, sometimes incorporating a concealed blade similar to a swordstick.


คลับ

คลับ • (klàp)


สโมสร

สโมสร • (sà-moo-sɔ̌ɔn)

From Pali samosaraṇa (“meeting; convergence”); possibly via Khmer សមោសរ (saʼmaosɑɑ, “to gather, to meeting; gathering place; etc”).

bor

(elegant) gathering; meeting; assembly; union.

club: organisation dedicated to a particular interest or activity; building or facility thereof.


แครอท

th-noun

แครอท • (kɛɛ-rɔ̀t)

kɛɛ-rɔ̀t (romanization)
แคร์รอต (alternative)

/kʰɛː˧.rɔt̚˨˩/


หลอด

lɔ̀ɔt (romanization)
อัน (classifier)
หลอด (classifier)

Inherited from Proto-Southwestern Tai *ʰlɔːtᴰᴸ¹ (“tube; bobbin”), from Proto-Tai *ʰlwuːtᴰ (“spool”).
Cognate with Northern Thai ᩉᩖᩬᨯ, Khün ᩉᩖᩬᨯ, Lao ຫຼອດ (lǭt), Lü ᦜᦸᧆᧈ (l̇oad¹), Tai Dón ꪨꪮꪒ, Shan လွတ်ႇ (làut), Zhuang lwt (“spool”).

cog

Lü ᦜᦸᧆᧈ (l̇oad¹)

หลอดตะเกียง

หลอดไฟฟ้า

หลอดวิทยุ

หลอดนีออน

หลอดทดลอง


แขนง

kà-nɛ̌ɛng (romanization)
แขนง (classifier)

/kʰa˨˩.nɛːŋ˩˩˦/


อุตุนิยม

th-noun

อุตุนิยม • (ù-dtù-ní-yom)


ไอ้เข้

ไอ้เข้ • (âi-kêe)

/ʔaj˥˩.kʰeː˥˩/

From ไอ้ (âi, “vulgar title”) + เข้ (kêe, “crocodylian”).


มุสลิม

From Arabic مُسْلِم (muslim). Doublet of มัสมั่น (mát-sà-màn).


ละหมาด

th-noun

ละหมาด • (lá-màat)

lá-màat (romanization)
นมาซ (alternative)

Semi-learned borrowing from Classical Persian نماز (namāz). The beginning ล- (l-) might have been contaminated by Arabic صَلَاة (ṣalāh). Related to Thai นมัสการ (ná-mát-sà-gaan), from Sanskrit नमस्कार (namaskāra, literally “act of bowing”), from नमस् (namas, “bow”) + कार (kāra, “act; action”).


ศีลอด

th-noun

ศีลอด • (sǐin-òt)

/siːn˩˩˦.ʔot̚˨˩/

From ศีล (sǐin, “precept; rite”) + อด (òt, “to abstain; to fast; to refrain”); literally "precept of abstaining", "precept of fasting", "rite of abstaining", "rite of fasting", etc.


เหงือก

th-noun

เหงือก • (ngʉ̀ʉak)

From Proto-Southwestern Tai *ʰŋɯəkᴰ (“gum; gill”), from Proto-Tai *ʰŋɯəkᴰ (“gum; gill”), from Old Chinese 顎 (OC *ŋaːɡ, “jaw”).
Cognate with Lao ເຫງືອກ (ngư̄ak), Lü ᦵᦄᦲᧅ (ṅgoek), Shan ႁိူၵ်ႇ (hòek), Ahom 𑜀𑜢𑜤𑜀𑜫 (kük) Khün ᩉᩮᩥ᩠ᨦᨠ, Northern Thai ᩉ᩠ᨦᩮᩬᩥᨠ.


โกน

Borrowed from Pre-Angkorian Old Khmer កោន៑ (kon), កោន្ន៑ (konn), កុន៑ (kun), ក្វន៑ (kvan, “child, offspring”). Compare Modern Khmer កូន (koun), Mon ကောန် (kon). Doublet of กูน (guun).


ของหวาน

th-noun

ของหวาน • (kɔ̌ɔng-wǎan)

/kʰɔːŋ˩˩˦.waːn˩˩˦/

From ของ (kɔ̌ɔng, “thing”) + หวาน (wǎan, “sweet”). Cognate with Lao ຂອງຫວານ (khǭng huān).


บริดจ์

th-noun

บริดจ์ • (brìt)


ไขกระดูก

ไขกระดูก • (kǎi-grà-dùuk)


ผ้าปูโต๊ะ

ผ้าปูโต๊ะ • (pâa-bpuu-dtó) (classifier ผืน)

pâa-bpuu-dtó (romanization)
ผืน (classifier)


ไบต์

ไบต์ • (bái)


กิโลไบต์

กิโลไบต์ • (gì-loo-bái)


น่าน

น่าน • (nâan)


เทเบิลเทนนิส

เทเบิลเทนนิส • (tee-bə̂l-ten-nís)


เส้นเลือดแดง

เส้นเลือดแดง

เส้นเลือดแดง • (sên-lʉ̂ʉat-dɛɛng)

/sen˥˩.lɯa̯t̚˥˩.dɛːŋ˧/


หลอดเลือดแดง

หลอดเลือดแดง

หลอดเลือดแดง • (lɔ̀ɔt-lʉ̂ʉat-dɛɛng)

/lɔːt̚˨˩.lɯa̯t̚˥˩.dɛːŋ˧/


มหานคร

มหานคร • (má-hǎa-ná-kɔɔn)

From Sanskrit महानगर (mahānagara, literally “great city”); probably via Old Khmer mahānagara (“great city; great realm”). Cognate with Modern Khmer មហានគរ (môhankôr).

der

(historical) monarchy that has been annexed to or become a vassal state of another monarchy.


การบ้าน

th-noun

การบ้าน • (gaan-bâan) (classifier อย่าง)

gaan-bâan (romanization)
อย่าง (classifier)


ภาษาพูด

/pʰaː˧.saː˩˩˦.pʰuːt̚˥˩/


ภาษามือ

ภาษามือ • (paa-sǎa-mʉʉ) (classifier ภาษา)

paa-sǎa-mʉʉ (romanization)
ภาษา (classifier)

/pʰaː˧.saː˩˩˦.mɯː˧/

ภาษา (paa-sǎa, “language”) + มือ (mʉʉ, “hand”).


จาวา

/t͡ɕaː˧.waː˥˩/

ภาษา ภาษา#Thai

(computing) (ภาษา~) Java (programming language).


ซี

The name of the Latin-script letter C/c.


ซี

(rare) The name of the Latin-script letter Z/z.


ตระกูล

From Middle Khmer ត្រកូល (trakūla, “family; relatives; clan; lineage; etc.”), from Sanskrit गोत्र (gotra, “clan”) + कुल (kula, “family”); compare Modern Khmer ត្រកូល (trɑɑkoul). Cognate with Lao ຕະກູນ (ta kūn).


สลัก

th-noun

สลัก • (sà-làk)

Uncertain. Probably from Malay sĕlak (“door bolt”).

movable bar or rod that when slid into a socket fastens a door, gate, window, etc.

strong fastening rod, pin, or screw, usually threaded to receive a nut.


ประจำเดือน

ประจำเดือน • (bprà-jam-dʉʉan)


ประจำ

From Old Khmer pracāṃ (“to cause to wait; to keep; to hold in reserve”), extended form of cāṃ, cāṃm, cām, caṃ, cam (“to guard, to be on guard, to watch; to await, to expect; to remain, to stay; to attend, to serve; to maintain, to support; to bear in mind, to memorise, to recall, to remember; etc”).
Compare Modern Khmer ប្រចាំ (prɑɑcam), Lao ປະຈຳ (pa cham), Northern Thai ᨷᩕᨧᩴᩣ.

der

2005, พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ฉบับที่ ๑๔) พ.ศ. ๒๕๔๘:
มาตรา ๓ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๔๕๖ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๔๕๖...สัญญาจะขายหรือจะซื้อหรือคำมั่นในการซื้อขายทรัพย์สินตามที่ระบุไว้ในวรรคหนึ่ง ถ้ามิได้มีหลักฐานเป็นหนังสืออย่างหนึ่งอย่างใดลงลายมือชื่อฝ่ายผู้ต้องรับผิดเป็นสำคัญ หรือได้วางประจำไว้ หรือได้ชำระหนี้บางส่วนแล้ว จะฟ้องร้องให้บังคับคดีหาได้ไม่
mâat-dtraa sǎam hâi yók-lə̂ək kwaam nai mâat-dtraa sìi rɔ́ɔi hâa-sìp hòk hɛ̀ng bprà-muuan-gòt-mǎai-pɛ̂ng-lɛ́-paa-nít lɛ́ hâi chái kwaam dtɔ̀ɔ-bpai-níi tɛɛn "mâat-dtraa sìi rɔ́ɔi hâa-sìp hòk...sǎn-yaa jà kǎai rʉ̌ʉ jà sʉ́ʉ rʉ̌ʉ kam-mân nai gaan-sʉ́ʉ-kǎai sáp-sǐn dtaam tîi rá-bù wái nai wák nʉ̀ng tâa mí-dâai mii làk-tǎan bpen nǎng-sʉ̌ʉ yàang-nʉ̀ng-yàang-dai long-laai-mʉʉ-chʉ̂ʉ fàai pûu dtɔ̂ng ráp-pìt bpen-sǎm-kan rʉ̌ʉ dâai waang bprà-jam wái rʉ̌ʉ dâai cham-rá nîi baang-sùuan lɛ́ɛo jà fɔ́ɔng-rɔ́ɔng hâi bang-káp-ká-dii hǎa-dâai-mâi
Section 3 The provision of Section 456 of the Civil and Commercial Code shall be repealed and replaced by the following: "Section 456...As for a contract to sell or buy or a promise to purchase the property mentioned in Paragraph 1, if there is no specific written evidence bearing the signature of the liable party as a significant sign, or no deposit has been given, or no partial performance has been effected, then no action for its enforcement can be filed.

(law) deposit: thing given as security or in part payment.


นางพยาบาล

th-noun

นางพยาบาล • (naang-pá-yaa-baan) (classifier คน)

naang-pá-yaa-baan (romanization)
คน (classifier)

From นาง (naang, “female agent noun prefix”) + พยาบาล (pá-yaa-baan, “nurse”).


ครีบ

th-noun

ครีบ • (krîip)

→ Lao: ຄີບ (khīp)


ปิ่นโต

bpìn-dtoo (romanization)
เถา (classifier)

Uncertain. Compare Japanese 弁当 (bentō), Cantonese 便當 /便当 (bin6 dong1) (reborrowed from Japanese).


กำนัน

Compare Khmer កំណាន់ (kɑmnan, “person in charge”).

cog

(archaic) caretaker; defender; keeper; protector.

ตำบล ตำบล#Thai

(law) public officer in charge of ตำบล (dtam-bon, “subdistrict”).


คู่หมั้น

th-noun

คู่หมั้น • (kûu-mân)

From คู่ (kûu, “pair”) + หมั้น (mân, “betrothal; engagement”).

com

1990, พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ฉบับที่ ๑๐) พ.ศ. ๒๕๓๓:
มาตรา ๕ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๑๔๔๑ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๑๔๔๑ ถ้าคู่หมั้นฝ่ายหนึ่งตายก่อนสมรส อีกฝ่ายหนึ่งจะเรียกร้องค่าทดแทนมิได้ ส่วนของหมั้นหรือสินสอดนั้น ไม่ว่าชายหรือหญิงตาย หญิงหรือฝ่ายหญิงไม่ต้องคืนให้แก่ฝ่ายชาย"
mâat-dtraa hâa hâi yók-lə̂ək kwaam nai mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sìi-sìp èt hɛ̀ng bprà-muuan-gòt-mǎai-pɛ̂ng-lɛ́-paa-nít lɛ́ hâi chái kwaam dtɔ̀ɔ-bpai-níi tɛɛn "mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sìi-sìp èt tâa kûu-mân fàai nʉ̀ng dtaai gɔ̀ɔn sǒm-rót ìik fàai nʉ̀ng jà rîiak-rɔ́ɔng kâa-tót-tɛɛn mí-dâai sùuan kɔ̌ɔng-mân rʉ̌ʉ sǐn-sɔ̀ɔt nán mâi-wâa chaai rʉ̌ʉ yǐng dtaai yǐng hrʉ̌ʉ fàai-yǐng mâi dtɔ̂ɔng kʉʉn hâi gɛ̀ɛ fàai-chaai
Section 5 The provision of Section 1441 of the Civil and Commercial Code shall be repealed and replaced by the following: "Section 1441 Should one of the engaged persons die prior to the marriage, the other may not claim compensation. As for the engagement gift or bride price, whether the man or woman dies, the woman or her side needs not to return it to the man side."


หมั้น

th-noun

หมั้น • (mân)

1976, พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๕ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่ได้ตรวจชำระใหม่ พ.ศ. ๒๕๑๙:
มาตรา ๑๔๓๘ การหมั้นไม่เป็นเหตุที่จะร้องขอให้ศาลบังคับให้สมรสได้ ถ้าได้มีข้อตกลงกันไว้ว่า จะให้เบี้ยปรับในเมื่อผิดสัญญาหมั้น ข้อตกลงนั้นเป็นโมฆะ
mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sǎam-sìp bpɛ̀ɛt gaan-mân mâi bpen-hèet tîi jà rɔ́ɔng-kɔ̌ɔ hâi sǎan bang-káp hâi sǒm-rót dâai tâa dâai mii kɔ̂ɔ-dtòk-long gan wái wâa jà hâi bîia-bpràp nai mʉ̂ʉa pìt sǎn-yaa mân kɔ̂ɔ-dtòk-long nán bpen moo-ká
Section 1438 No engagement shall ground a request for the court to enforce a marriage. Should there by any agreement that a penalty is to be paid in case the engagement contract is breached, such agreement shall be void.

1990, พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ฉบับที่ ๑๐) พ.ศ. ๒๕๓๓:
มาตรา ๗ ให้เพิ่มความต่อไปนี้เป็นมาตรา ๑๔๔๗/๑ และมาตรา ๑๔๔๗/๒ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ "มาตรา ๑๔๔๗/๑ สิทธิเรียกร้องค่าทดแทนตามมาตรา ๑๔๓๙ ให้มีอายุความหกเดือนนับแต่วันที่ผิดสัญญาหมั้น
mâat-dtraa jèt hâi pə̂əm kwaam dtɔ̀ɔ-bpai-níi bpen mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sìi-sìp jèt táp nʉ̀ng lɛ́ mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sìi-sìp jèt táp sɔ̌ɔng hɛ̀ng bprà-muuan-gòt-mǎai-pɛ̂ng-lɛ́-paa-nít "mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sìi-sìp jèt táp nʉ̀ng sìt-tí rîiak-rɔ́ɔng kâa-tót-tɛɛn dtaam mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sǎam-sìp gâao hâi mii aa-yú kwaam hòk dʉʉan náp dtɛ̀ɛ wan tîi pìt sǎn-yaa mân
Section 7 The following provisions shall be inserted in the Civil and Commercial Code as its Section 1447/1 and Section 1447/2: "Section 1447/1 The right to claim compensation under Section 1439 shall be governed by the prescription of six months from the date the engagement contract is breached.


สมเดจ์

สมเดจ์ • (sǒm-dèt)

สมเด็จ สมเด็จ#Thai


เสด็จ

เสด็จ • (sà-dèt)

sà-dèt (romanization)
เสดจ์ (alternative)

From Old Khmer stec, stac, stāc (“to be supreme in status and power; to stand or move in state; to be pleased to do something”). Cognate with Modern Khmer ស្ដេច (sdac).

สมเด็จ สมเด็จ#Thai

(colloquial) Alternative form of สมเด็จ (sǒm-dèt)

พระองค์เจ้า พระองค์เจ้า#Thai

an honorific for or term of address to a royal person holding the rank of พระองค์เจ้า (prá-ong-jâao).


เสดจ์

เสดจ์ • (sà-dèt)

เสด็จ เสด็จ#Thai


จ้าว

จ้าว • (jâao)

เจ้า เจ้า#Thai


ประตูน้ำ

ประตู (bprà-dtuu, “gate, door”) + น้ำ (náam, “water”), literally “watergate”.


คุณพระ

th-noun

คุณพระ • (kun-prá)

From คุณ (kun, an honorific for a nobleman, literally “favour, kindness; merit, virtue”) + พระ (prá, a noble rank).

com

พระ พระ#Thai

(colloquial, historical) a term of address to a nobleman holding the noble rank of พระ (prá).


สะดือ

th-noun

สะดือ • (sà-dʉʉ)

→ Lao: ສະດື (sa dư̄) / ສະດີ (sa dī)

desc

→ Lü: ᦉᦡᦹ (ṡḋue)

→ Lü: ᦉᦡᦹ (ṡḋue)

th-l

สายดือ (sǎai-dʉʉ)


โมง

Onomatopoeic, from the sound of the timekeeping gong. Cognate with Lao ໂມງ (mōng), Khmer ម៉ោង (maong).

กี่โมงแล้ว


เมื่อคืน

th-noun

เมื่อคืน • (mʉ̂ʉa-kʉʉn)

/mɯa̯˥˩.kʰɯːn˧/


เมื่อวาน

เมื่อวาน • (mʉ̂ʉa-waan)

From เมื่อ ("when") + วาน ("yesterday, past time"), which is Proto-Tai *ŋwaːᴬ (“yesterday”). วาน has final /-n/ added due to assimilation with นี้ as in เมื่อวานนี้.


วาน

From Proto-Tai *ŋwaːᴬ (“yesterday”). The final -n in this word is unetymological and was acquired under the influence of the ensuing deictic นี้ (níi, “this”), as in เมื่อวานนี้ (mʉ̂ʉa-waan-níi, “this past yesterday”).
Cognate with Lao ວານ (wān), Zhuang vaz.


บัณฑูร

From Angkorian Old Khmer pandūl, pandul (“royal command; royal utterance; to issue a royal command; to speak to (a subject); etc”, literally “to cause to hear or receive with humility”), perhaps an extended form of *pdūl (“to carry, place, raise, or wear on the head”). Compare Pre-Angkorian Old Khmer paṃdul; Angkorian Old Khmer pandval; Modern Khmer បន្ទូល (bɑɑbɑntuul), ផ្ទូល (phtuul), ផ្ទុល (phtul), ផ្ទុរ (phtuʼ).

พระ พระ#Thai

พระราช พระราช#Thai

(พระ~, พระราช~) command, decree, or order of an heir to the throne.

พระ พระ#Thai

พระราช พระราช#Thai

(พระ~, พระราช~) the heir to the throne himself.

พระ พระ#Thai

พระราช พระราช#Thai

(archaic) (พระ~, พระราช~) command, decree, or order of a monarch.


คอนเสิร์ต

คอนเสิร์ต • (kɔɔn-sə̀ət)

/kʰɔːn˧.sɤːt̚˨˩/

/kʰɔn˧.sɤːt̚˨˩/


พุ่ม

พุ่ม • (pûm)


ไม้พุ่ม

ไม้พุ่ม • (máai-pûm)


พินัย

พินัย • (pí-nai)

pí-nai (romanization)
พิไนย (alternative archaic dated obsolete)

From Old Khmer binai (“fine, monetary penalty; to fine, to impose a monetary penalty; etc”); ultimately from Sanskrit विनेय (vineya, “to be taken away, to be removed; to be chastised”) or Pali vineyya (idem). Compare Pre-Angkorian Old Khmer vinaya, vinai; Angkorian Old Khmer vinaya. Cognate with Modern Khmer ពិន័យ (pinɨy), វិន័យ (pinɨy).

der

(law and archaic) pecuniary penalty, as fine, charge, etc.


พิไนยกัน

พระไอยการลักษณมรดก
๔๙ มาตราหนึ่ง ผู้อาพาธหนักจะทำพิไนยกันไว้แก่ศิศ โยม แลสาขาญาติ แลทำบุญให้ทานให้เจ้าไทยพระสงฆก็ดี ถ้าเปนพิไนยกันของพระสงฆ ให้มีผู้เถ้าผู้แก่นั่ง ๓ คน ๔ คน
sìi-sìp gâao mâat-dtraa nʉ̀ng pûu aa-pâat nàk jà tam pí-nai-gan wái gɛ̀ɛ sìt yoom lɛɛ sǎa-kǎa-yâat lɛɛ tam-bun hâi-taan hâi jâao-tai prá-sǒng gɔ̂ɔ-dii tâa bpen pí-nai-gan kɔ̌ɔng prá-sǒng hâi mii pûu-tâo-pûu-gɛ̀ɛ nâng sǎam kon sìi kon
49. Another section is as follows: Where a gravely ill person wants to make a will bequeathing his property to his disciples, devouts, or kindred, or ordaining the making of merit or donations in favour of priests or their communities, and the person to make the will is a monk, there shall be three or four elders sitting [to witness the making of the will].

พินัยกรรม พินัยกรรม#Thai

(law) archaic form of พินัยกรรม (pí-nai-gam)


สาร

th-noun

สาร • (sǎan)

From Pali sāra (“cream; substance”) or Sanskrit सार (sāra, “extract; essence; soup”); probably via Old Khmer sār, sāra (“essence; substance”).
Cognate with Northern Thai ᩈᩣ᩠ᩁ, Lao ສານ (sān), Shan သၢၼ် (sǎan), Lü ᦉᦱᧃ (ṡaan), Modern Khmer សារ (saa).


สาร

th-noun

สาร • (sǎan)

Uncertain.
Possibly from Sanskrit सार (sāra, “energy”), via Old Khmer sār, sāra (“force; strength”).
Compare Modern Khmer សារ (saa, “large elephant with fully developed tusks; elephant whose tusks have reached their maximum size; war elephant”).


กระทง

grà-tong (romanization)
กะทง (alternative archaic dated obsolete)

Borrowed from Old Chinese 鐙 (OC *tɯːŋ, *tɯːŋs, “ritual vessel or lamp”).
Notes for Old Chinese notations in the Baxter–Sagart system: /*k-tˤəŋ/

och-l

1959, พระวิมาดาเธอ พระองค์เจ้าสายสวลีภิรมย์ กรมพระสุทธาสินีนาฏ ปิยมหาราชปดิวรัดา, “ตำรา”, in ตำราปรุงอาหารและขนมอย่างฝรั่ง, พระนคร: โรงพิมพ์ไทยเขษม, page 16:

เทเครื่องที่ผสมนี้ลงในกระทงกระดาษ ๖ กระทง พรมด้วยน้ำตาล

tee krʉ̂ʉang tîi pà-sǒm níi long nai grà-tong grà-dàat · hòk · grà-tong · prom dûai nám-dtaan

Pour these ingredients that have been mixed down into six paper krathong [and] sprinkle [them] with sugar.

กระทง กระทง#Thai

container made in various forms of leaves or paper (Classifiers: กระทง or ใบ)

กระทง กระทง#Thai

(of a text, passage, etc) division; part; section (Classifier: กระทง)

2018 July 25, ศาลฎีกา, คำพิพากษาศาลฎีกา ลงวันที่ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๑, page 3:

ให้ลงโทษปรับจำเลยกระทงละ ๒๐,๐๐๐ บาท รวม ๒ กระทงปรับ ๔๐,๐๐๐ บาท

hâi long-tôot bpràp jam-ləəi grà-tong lá · sɔ̌ɔng , mʉ̀ʉn · bàat · ruuam · sɔ̌ɔng · grà-tong bpràp · sìi , mʉ̀ʉn · bàat

The Accused shall be punished with a fine of 20,000 baht per count. The total two counts [amount to] a fine of 40,000 baht.

กระทง กระทง#Thai

(law) count: distinct charge or cause of action (Classifier: กระทง)

(botany) the plant Celastrus paniculatus Willd. of the family Celastraceae


วัจมรรค

th-noun

วัจมรรค • (wát-jà-mák)

From วัจ (wát, “feces”) + มรรค (mák, “path; way”). Compare Khmer វច្ចមគ្គ (vɔɔccɑɑmkkɔɔ).

cog

Khmer វច្ចមគ្គ (vɔɔccɑɑmkkɔɔ)


เวจมรรค

th-noun

เวจมรรค • (wét-jà-mák)

From เวจ (wêet, “feces”) + มรรค (mák, “path; way”).

af

วัจมรรค วัจมรรค#Thai

Alternative form of วัจมรรค (wát-jà-mák)


เว็จมรรค

th-noun

เว็จมรรค • (wét-jà-mák)

From เว็จ (wét, “feces”) + มรรค (mák, “path; way”).

af

เวจมรรค เวจมรรค#Thai

archaic spelling of เวจมรรค (wét-jà-mák)


ภาวนา

Borrowed from Pali bhāvanā (“cultivation; development”). Cognate with Khmer ភាវនា (phiəwniə).


กำหนด

From Old Khmer កំម្នត៑ (kaṃmnat), កាំនត (kāṃnata, “to appoint, to determine, to fix, to set; direction, instruction; note, record, reminder; observation, remark; etc”), extended forms of Old Khmer កត៑ (kat), *កត៑ (*kat), កត (kata, “to mark down; to note down; to record; to register”), from which Thai กฎ (gòt) was derived. Cognate with Modern Khmer កំណត់ (kɑmnɑt).

appointment; determination; fixation; specification.

Exodus 7:25, KJV:
ครบกำหนดเจ็ดวันนับตั้งแต่พระเยโฮวาห์ทรงบันดาลให้แม่น้ำเป็นเลือด
króp gam-nòt jèt wan náp dtâng-dtɛ̀ɛ prá yee-hoo-waa song ban-daan hâi mɛ̂ɛ-náam bpen lʉ̂ʉat
And seven days were fulfilled, after that the LORD had smitten the river.
(literally) Fulfilled was the period of seven days after Lord Jehovah had turned the river into blood.

Exodus 13:10, KJV:
เพราะฉะนั้น พวกท่านจงปฏิบัติตามกฎพิธีนี้ตามกำหนดทุก ๆ ปีไป
prɔ́-chà-nán · pûuak tâan jong bpà-dtì-bàt dtaam gòt-pí-tii níi dtaam gam-nòt túk túk bpii bpai
Thou shalt therefore keep this ordinance in his season from year to year.

appointed time; deadline; time limit; time period.

command; decree; directive; order; regulation; requirement.


วาย

The name of the Latin-script letter Y/y.


วาย

From English Y, the first letter in yuri, from the romaji of Japanese 百合 (yuri).


วาย

From English Y, the first letter in yaoi, from the romaji of Japanese やおい (yaoi).


ฟ้าแลบ

fáa-lɛ̂ɛp (romanization)
แปล๊บ (classifier)
ฟ้าแมลบ (alternative obsolete poetic)

desc

→ English: Phar Lap (Australian racehorse)

/faː˦˥.lɛːp̚˥˩/

/faː˦˥.lɛp̚˥˩/

From ฟ้า (fáa) + แลบ (lɛ̂ɛp). Cognate with Lao ຟ້າແມບ (fā mǣp).

com

ฟ้า (fáa) + แลบ (lɛ̂ɛp)

cog

Lao ຟ້າແມບ (fā mǣp)


นิล

From Sanskrit नील (nīla, “dark blue”); possibly via Old Khmer nīla, nila (“blue sapphire; shiny black, dark blue”). Cognate with Modern Khmer នឹល (nɨl); Lao ນິນ (nin), ນິລະ (ni la).
The last sense was coined by King Bhumibol Adulyadej around 1965 due to the fact that the term sounds like the first syllable of the fish's name in English, Nile tilapia, and that it reflects the colour of the fish's skin as well.

any kind of black or very dark precious or semiprecious stone, including blue sapphire.

any colour that resembles the said stone.

ตัว ตัว#Thai

ปลา ปลา#Thai

(zoology) (classifier ตัว) (ปลา~) Nile tilapia: the fish Oreochromis niloticus of the family Cichlidae.


กระเป๋าเงิน

th-noun

กระเป๋าเงิน • (grà-bpǎo-ngən) (classifier ใบ)

grà-bpǎo-ngən (romanization)
ใบ (classifier)

กระเป๋า (grà-bpǎo, “bag”) + เงิน (ngən, “money”).


การฆ่าตัวตาย

การ (gaan) + ฆ่าตัวตาย (kâa-dtuua-dtaai)

prefix

ฆ่าตัวตาย ฆ่าตัวตาย#Thai

abstract noun of ฆ่าตัวตาย (kâa-dtuua-dtaai): suicide.


ผนัง

th-noun

ผนัง • (pà-nǎng)

/pʰa˨˩.naŋ˩˩˦/


ข้อบังคับ

ข้อบังคับ • (kɔ̂ɔ-bang-káp)

/kʰɔː˥˩.baŋ˧.kʰap̚˦˥/

From ข้อ (kɔ̂ɔ, “point; issue”) + บังคับ (bang-káp, “to require; to compel”).


โล่ห์

th-noun

โล่ห์ • (lôo)

โล่ โล่#Thai


มะตูม

Aegle marmelos
Aegle marmelos#Translingual


ข้าราชการ

ข้าราชการ • (kâa-râat-chá-gaan) (classifier คน)

kâa-râat-chá-gaan (romanization)
คน (classifier)

/kʰaː˥˩.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧/

Compound of ข้า (kâa, “servant”) + ราชการ (râat-chá-gaan, “government affairs; public affairs”, literally “royal affairs”), literally “servant of royal affairs”.


ค่าน้ำร้อนน้ำชา

th-noun

ค่าน้ำร้อนน้ำชา • (kâa-nám-rɔ́ɔn-nám-chaa)

/kʰaː˥˩.naːm˦˥.rɔːn˦˥.naːm˦˥.t͡ɕʰaː˧/

From ค่า (kâa, “cost; price”) + น้ำ (náam, “water”) + ร้อน (rɔ́ɔn, “hot”) + น้ำ (náam, “water; prefix for a beverage”) + ชา (chaa, “tea”); literally, "cost [of] boiled water [and] tea".


สนิม

th-noun

สนิม • (sà-nǐm)

From Old Khmer snim, conflict; oxidation; rust.

โคลงโลกนิติ:
สนิมเหล็กเกิดแต่เนื้อ ในตน กินกัดเนื้อเหล็กจน กร่อนขร้ำ บาปเกิดแต่ตนคน เป็นบาป บาปย่อมทำโทษซ้ำ ใส่ผู้บาปเอง
sà-nǐm lèk gə̀ət dtɛ̀ɛ nʉ́ʉa · nai dton · gin gàt nʉ́ʉa lèk jon · grɔ̀n krâm · bàap gə̀ət dtɛ̀ɛ dton kon · bpen bàap · bàap yɔ̂m tam tôot sám · sài pûu bàap eeng
The rust of an iron originates from within the iron itself and will devour it that it becomes ruined, just as a sin that originates from the sinner himself and will return ill results to him.

rust: oxide coating formed on iron or steel.


สนิม

สนิม • (sà-nǐm)

sà-nǐm (romanization)
ถนิม (alternative)

From corruption of Old Khmer ថ្និំ (thniṃ), ត្និំ (tniṃ), ថ្ន្យំ (thnyaṃ, “regalia, finery, ornament worn by a god, sovereign, etc”).


ชู้สาว

ชู้สาว • (chúu-sǎao)

/t͡ɕʰuː˦˥.saːw˩˩˦/

From ชู้ (chúu, “loved man; boyfriend; romantic relationship”) + สาว (sǎao, “loved woman; girlfriend; bride”).


ชู้

From Proto-Southwestern Tai *ɟuːꟲ² (“lover; adulterer”). Cognate with Northern Thai ᨩᩪ᩶, Khün ᨩᩪ᩶, Lao ຊູ້ (sū), Lü ᦋᦴᧉ (tsuu²), Shan ၸူႉ (tsṵ̂u), Tai Nüa ᥓᥧᥳ (tsu̇), Ahom 𑜋𑜥 (chū).


พนักงาน

pá-nák-ngaan (romanization)
พนักงาร (alternative archaic dated obsolete)

From Old Khmer bnāk (“bearer, stand, support; agent, official, servant; etc”) + ṅār (“labour; service; work”). Cognate with Modern Khmer ភ្នាក់ងារ (phnĕək ngiə).

bor

1893, “พระราชบัญญัติเครื่องราชอิศิริยาภรณ์อันมีเกียรติยศมงกุฎสยาม ร.ศ. ๑๑๒”, in กฎหมายไทย คือ พระราชบัญญัติและประกาศซึ่งตั้งขึ้นในรัชกาลของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวผู้ทรงพระคุณธรรมอันประเสริฐ, กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์วิชากร, published 1895, page 1615:

เลขานุการ...มีพนักงานเปนผู้ช่วยลัญจกราภิบาลในการหนังสือทุกอย่าง...

lee-kǎa-nú-gaan ... mii pá-nák-ngaan bpen pûu-chûai lan-jà-graa-pí-baal nai gaan nǎng-sʉ̌ʉ túk yàang ...

The Secretary...has the duty to serve as assistant to the Keeper of the Seals in the documentary affairs of all kinds...

1963 June 5, สภาผู้แทนราษฎร, “พระราชบัญญัติให้ใช้ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา พุทธศักราช ๒๔๗๗”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, retrieved 2021-12-13:

เพื่อพบเหตุของการตาย...จะให้ส่งทั้งศพ...ไปยัง...พนักงานแยกธาตุ...

pʉ̂ʉa póp hèet kɔ̌ɔng gaan-dtaai ... jà hâi sòng táng sòp ... bpai yang ... pá-nák-ngaan yɛ̂ɛk tâat ...

In order to discover the cause of the death...the whole corpse may be ordered to be sent...over to...an official [responsible for] analysing bones...

2004, Buckingham, Marcus, and, Clifton, Donald O., เจาะจุดแข็ง, Nation Books, →ISBN, page 200:

เขาจึงมอบนกหวีดให้พนักงานทุกคนและสั่งให้เป่าออกมาดัง ๆ

kǎo jʉng mɔ̂ɔp nók-wìit hâi pá-nák-ngaan túk kon lɛ́ sàng hâi bpào ɔ̀ɔk maa dang dang

He then gave whistles to all the members of the staff and told them to blow them out loud.

2023 September 30, “รวบแล้วพนักงานสายการบินพยายามกินบวบ-ทำอนาจารผู้โดยสารเยาวชนอายุ 15 ปี”, in สรยุทธ สุทัศนะจินดา กรรมกรข่าว:

รวบแล้วพนักงานสายการบินพยายามกินบวบ...ผู้โดยสารเยาวชนอายุ 15 ปี

rûuap lɛ́ɛo pá-nák-ngaan sǎai-gaan-bin pá-yaa-yaam gin-bùuap ... pûu-dooi-sǎan yao-wá-chon aa-yú · sìp-hâa · bpii

An airline worker trying to go down on...a juvenile passenger aged 15 years has been arrested.

one responsible for a duty or function, as agent, functionary, employee, officer, official, staff member, etc. Abbreviation: พนง. (pɔɔ-nɔɔ-ngɔɔ)