ธำมรงค์

tam-má-rong (romanization)
วง (classifier)

From Old Khmer ទំរង៑ (daṃraṅ), ទម្រង៑ (damraṅ, “that which is carried or worn: any article of accoutrement, as an ornament or weapon, especially a ring; form, shape; look, appearance, resemblance”), extended forms of ទ្រង៑ (draṅ), from which Thai ตรง (dtrong) was derived. Cognate with Modern Khmer ទម្រង់ (tɔɔtumrŭəng, “form, shape; king's equipment”). Perhaps cognate with Thai ทำมะรง. Etymologically related with Thai ดำรง (dam-rong), ทรง (song), ธำรง.

cog

Esther 8:8, KJV:
ท่านจะเขียนตามที่ท่านพอใจเกี่ยวกับเรื่องยิวในนามของกษัตริย์และประทับตราด้วยพระธำมรงค์ เพราะว่ากฤษฎีกาที่เขียนในนามของกษัตริย์และประทับตราด้วยพระธำมรงค์จะเปลี่ยนกลับไม่ได้
tâan jà kǐian dtaam tîi tâan pɔɔ-jai gìao-gàp rʉ̂ʉang yiu nai naam kɔ̌ɔng gà-sàt lɛ́ bprà-táp dtraa dûai prá tam-má-rong · prɔ́ wâa grìt-sà-dii-gaa tîi kǐian nai naam kɔ̌ɔng gà-sàt lɛ́ bprà-táp dtraa dûai prá tam-má-rong jà bplìian glàp mâi dâai
Write ye also for the Jews, as it liketh you, in the king's name, and seal it with the king's ring: for the writing which is written in the king's name, and sealed with the king's ring, may no man reverse.

Esther 3:10, KJV:
กษัตริย์จึงถอดพระธำมรงค์ตราออกจากพระหัตถ์ของพระองค์มอบแก่ฮามานบุตรชายฮัมเมดาธาคนอากักศัตรูของพวกยิว
gà-sàt jʉng tɔ̀ɔt prá tam-má-rong dtraa ɔ̀ɔk jàak prá hàt kɔ̌ɔng prá-ong mɔ̂ɔp gɛ̀ɛ haa-maan bùt-chaai ham-mee-daa-taa kon aa-gàk sàt-dtruu kɔ̌ɔng pûuak yiu
And the king took his ring from his hand, and gave it unto Haman the son of Hammedatha the Agagite, the Jews' enemy.

Genesis 41:42, KJV:
ฟาโรห์ทรงถอดธำมรงค์ตราออกจากพระหัตถ์ของพระองค์สวมที่มือโยเซฟ กับให้สวมเสื้อผ้าป่านเนื้อละเอียด และสวมสร้อยทองคำให้ที่คอ
faa-roo song tɔ̀ɔt tam-má-rong dtraa ɔ̀ɔk jàak prá hàt kɔ̌ɔng prá-ong sǔuam tîi mʉʉ yoo-séep · gàp hâi sǔuam sʉ̂ʉa pâa bpàan nʉ́ʉa lá-ìiat · lɛ́ sǔuam sɔ̂i tɔɔng-kam hâi tîi kɔɔ
And Pharaoh took off his ring from his hand, and put it upon Joseph's hand, and arrayed him in vestures of fine linen, and put a gold chain about his neck;

พระ พระ#Thai

(elegant, royal) (พระ~) ring: circular band worn as an ornament or token.


ลวก

lûuak (romanization)
การลวก (abstract-noun)

From Proto-Tai *luəkᴰ (“to scald”). Cognate with Lao ລວກ (lūak), Lü ᦷᦟᧅ (lok), Saek หล้วก.

(of heat or hot substance, as fire, hot liquid, etc) to burn the outer part (of); to affect superficially.


ฟืน

th-noun

ฟืน • (fʉʉn)

From Proto-Tai *wɯːlᴬ (“hard firewood”). Cognate with Lao ຟືນ (fư̄n), Lü ᦝᦹᧃ (fuen), Shan ၽိုၼ်း (phúen) or ၾိုၼ်း (fúen), Phake ၸုꩫ် (phun), Ahom 𑜇𑜤𑜃𑜫 (phun), Zhuang fwnz, Zuojiang Zhuang fwnz. Compare Proto-Be *vəːnᴬ².


คอห่าน

คอห่าน • (kɔɔ-hàan)

/kʰɔː˧.haːn˨˩/

คอ (kɔɔ, “neck; throat”) + ห่าน (hàan, “goose”).


คอซอง

th-noun

คอซอง • (kɔɔ-sɔɔng)

/kʰɔː˧.sɔːŋ˧/

คอ (kɔɔ, “collar”) + ซอง (sɔɔng, “envelope; wrapping; case; etc”).

com

อัน อัน#Thai

(classifier อัน) scarf, necktie, or ribbon worn below or beneath the collar of a sailor suit or similar uniform.

(nautical) corner or space at the bow or stern of a vessel.


คอจีน

th-noun

คอจีน • (kɔɔ-jiin)

/kʰɔː˧.t͡ɕiːn˧/

คอ (kɔɔ, “collar”) + จีน (jiin, “China”); possibly calque of English mandarin collar.

com

ตัว ตัว#Thai

เสื้อ เสื้อ#Thai

(classifier ตัว) (เสื้อ~) mandarin collar shirt.


คอแข็ง

th-adj

คอแข็ง • (kɔɔ-kɛ̌ng) (abstract noun ความคอแข็ง)

kɔɔ-kɛ̌ng (romanization)
ความคอแข็ง (abstract-noun)

/kʰɔː˧.kʰɛŋ˩˩˦/

คอ (kɔɔ, “neck; throat”) + แข็ง (kɛ̌ng, “hard; strong; stiff; solid”).

com

(idiomatic, obsolete) speechless; wordless; inarticulate.

(slang) having a high tolerance for alcohol; able to hold one's drink.


คอเต่า

th-noun

คอเต่า • (kɔɔ-dtào)

Calque of English turtleneck. Same as คอ (kɔɔ, “collar; neck; throat”) + เต่า (dtào, “turtle”).

com

ตัว ตัว#Thai

เสื้อ เสื้อ#Thai

(classifier ตัว) (เสื้อ~) polo neck shirt.


แช่ง

chɛ̂ng (romanization)
การแช่ง (abstract-noun)

to curse: to wish or invoke something bad (upon).


สาป

th-noun

สาป • (sàap)

From Pali sāpa (“curse”). Cognate with Modern Khmer សាប (saap). Compare Sanskrit शप (śapa), from which Old Khmer śāp, śāpa, etc, are derived.

curse: solemn utterance invoking a supernatural power to inflict evil, doom, etc, on someone or something.


สาป

sàap (romanization)
การสาป (abstract-noun)

to curse: to make such a solemn utterance.

2021 July 15, “ชาวเน็ตรุมสาป "#แต้วณฐพร" ติดเทรนด์ทวิตเตอร์ ปมกักตัวทิพย์ใช้อภิสิทธิ์ดารา”, in คมชัดลึก, retrieved 2021-07-15:
ชาวเน็ตรุมสาป...แต้วณฐพร...ปมกักตัวทิพย์
chaao-nèt rum sàap ... dtɛ̂ɛo ná-tà pɔɔn ... bpom gàk dtuua típ
Netizens unite in slamming ... Taew Natapohn ... for [her] feigned self-quarantine.

(slang, humorous) to revile, to castigate; to denounce, to condemn.


ท่วม

tûuam (romanization)
การท่วม (abstract-noun)

From Proto-Tai *C̬.tuəmᴮ (“to flood”). Cognate with Northern Thai ᨳ᩠ᩅ᩶ᨾ, Khün ᨳ᩠ᩅ᩶ᨾ, Lao ຖ້ວມ (thūam), Lü ᦏᦳᧄᧉ (ṫhum²), Shan ထူမ်ႈ (thūum), Tai Nüa ᥗᥨᥛᥲ (thòm) or ᥗᥧᥛᥲ (thùm), Ahom 𑜌𑜤𑜉𑜫 (thum), Zhuang dumh, Saek ทุม.

cog

Lü ᦏᦳᧄᧉ (ṫhum²)

to pile up; to overwhelm (of work, dept etc.)


ความแห้ง

th-noun

ความแห้ง • (kwaam-hɛ̂ɛng)

/kʰwaːm˧.hɛːŋ˥˩/

แห้ง แห้ง#Thai

abstract noun of แห้ง (hɛ̂ɛng): dryness; driedness.


ลูกเธอ

ลูกเธอ • (lûuk-təə) (classifier พระองค์ or องค์)

lûuk-təə (romanization)
พระองค์ (classifier)
องค์ (classifier)

/luːk̚˥˩.tʰɤː˧/

ลูก (lûuk, “child; offspring”) + เธอ (təə, “an agentive referring to a monarch”).

com

พระเจ้า พระเจ้า#Thai

สมเด็จ สมเด็จ#Thai

(พระเจ้า~, สมเด็จพระเจ้า~) child of a monarch.

พระเจ้า พระเจ้า#Thai

สมเด็จ สมเด็จ#Thai

(พระเจ้า~, สมเด็จพระเจ้า~) a formal title for or term of address to a child of a monarch.


วางมวย

th-verb

วางมวย • (waang-muai) (abstract noun การวางมวย)

waang-muai (romanization)
การวางมวย (abstract-noun)

วาง (waang, “to lay, place, put, set (up, down, out, etc); to let out, release, express, reveal; to discharge, fire, shoot; etc”) + มวย (muai, “boxing”).

com

(slang) to fight, quarrel, or brawl, especially when the use of physical force is present.


เศร้าสร้อย

th-adj

เศร้าสร้อย • (sâo-sɔ̂i) (abstract noun ความเศร้าสร้อย)

sâo-sɔ̂i (romanization)
ความเศร้าสร้อย (abstract-noun)


วางไข่

th-verb

วางไข่ • (waang-kài) (abstract noun การวางไข่)

waang-kài (romanization)
การวางไข่ (abstract-noun)

วาง (waang, “to lay”) + ไข่ (kài, “egg”).

com

(of an egg-creating animal) to lay an egg; to lay eggs.

(slang) to father, beget, or procreate (offspring).


วางมือ

th-verb

วางมือ • (waang-mʉʉ) (abstract noun การวางมือ)

waang-mʉʉ (romanization)
การวางมือ (abstract-noun)

/waːŋ˧.mɯː˧/

วาง (waang, “to lay, place, put, set (up, down, out, etc); to lay down, give up, yield, leave; etc”) + มือ (mʉʉ, “hand”).

com

(idiomatic) to quit, cease, or discontinue one's engagement or involvement (in an activity); to withdraw or retire (from an activity).


ลูกหลวง

/luːk̚˥˩.lua̯ŋ˩˩˦/

ลูก (lûuk, “child; offspring”) + หลวง (lǔuang, “royal”).

(archaic) vassal state ruled by a child of a monarch; principality.


วางใจ

th-verb

วางใจ • (waang-jai) (abstract noun การวางใจ)

waang-jai (romanization)
การวางใจ (abstract-noun)

วาง (waang, “to lay, place, put, set; to lay down, give up, yield, leave; etc”) + ใจ (jai, “heart; mind”).

com

(idiomatic) to trust; to confide; to have faith.

(idiomatic) to rest assured; to rest easy; to feel relieved.


การประชุม

ประชุม ประชุม#Thai

abstract noun of ประชุม (bprà-chum): conference; meeting


ฝาย

th-noun

ฝาย • (fǎai)

From Proto-Tai *hwaːjᴬ (“dam”). Cognate with Northern Thai ᨺᩣ᩠ᨿ, Lao ຝາຍ (fāi), Lü ᦚᦻ (ḟaay), Shan ၽၢႆ (phǎai) or ၾၢႆ (fǎai), Bouyei waail, Zhuang fai.


บำราบ

th-verb

บำราบ • (bam-ràap) (abstract noun การบำราบ)

bam-ràap (romanization)
การบำราบ (abstract-noun)

From Old Khmer pamrap from Old Khmer prāppa, from which Thai ปราบ (bpràap) was derived.

ปราบ ปราบ#Thai

(elegant) Alternative form of ปราบ (bpràap)


คาบสมุทร

th-noun

คาบสมุทร • (kâap-sà-mùt)

From คาบ (kâap) + สมุทร (sà-mùt). Cognate with Lao ຄາບສະໝຸດ (khāp sa mut).


เปรอ

bprəə (romanization)
การเปรอ (abstract-noun)

Borrowed from Pre-Angkorian Old Khmer ប្រេ (pre, “to apply; to use; to make use of; to employ; etc”). Cognate with Modern Khmer ប្រើ (praə).

bor+

(now chiefly in combination) to attend, minister, or serve in order to please, content, or comfort; to please, content, or comfort with attention, ministration, or service.

(somewhat archaic) to adore; to worship.


ดิบ

dìp (romanization)
ความดิบ (abstract-noun)

From Proto-Southwestern Tai *ˀdipᴰˢ³, from Proto-Tai *C̥.dipᴰ (“raw; not ripe”). Cognate with Lao ດິບ (dip), Northern Thai ᨯᩥ᩠ᨷ, Lü ᦡᦲᧇ (ḋiib), Shan လိပ်း (líp), Zhuang ndip. Within Kra-Dai, compare Sui qdyubs, Proto-Be *zipᴰ¹, Proto-Hlai *Cuɾiːp (whence riːp⁷~viːp⁷~fiːp⁸ across the different lects). Compare Proto-Austronesian *(ma-)qudip (“to live; to be alive”).

cog

(of food, meat, etc) raw; uncooked; not fully cooked.

(of material, substance, etc) raw; crude; unpolished; unprocessed; untreated.

(of habit, behaviour, etc, can be offensive) crude; unpolished; unrefined; uncivilised; coarse; vulgar; barbarous.

behaviour; etc; can be offensive; behaviour; etc; can be offensive

(Buddhism, of a man) having not yet been or having never been a priest.

(botany, of land, forest, etc) virgin; uncultivated; unexploited; wild.


บำเรอ

th-verb

บำเรอ • (bam-rəə) (abstract noun การบำเรอ)

bam-rəə (romanization)
การบำเรอ (abstract-noun)

From Old Khmer paṃmre, paṃreha, paṃmreha, paṃmrœha, paṃre (“application, use, employment; service, duty; charge, order, behest; servant, employee; to attend on, to serve; etc”), extended forms of pre (“to apply; to use; to make use of; to employ; etc”), from which Thai เปรอ (bprəə) was derived. Cognate with Modern Khmer បំរើ (bɑmraə).

เปรอ เปรอ#Thai

(elegant) Alternative form of เปรอ (bprəə)


บรเทศ

th-noun

บรเทศ • (bɔɔ-rá-têet)

/bɔː˧.ra˦˥.tʰeːt̚˥˩/

From Sanskrit परदेश (paradeśa, “other country; foreign country; hostile country”, literally “other country”), from पर (para, “other”) + देश (deśa, “country; region; etc”), equivalent to Thai บร (bɔɔn, “different; other”) + เทศ (têet, “country; region; locality; etc”); perhaps via Pre-Angkorian Old Khmer or Angkorian Old Khmer paradeśa (“foreign land; foreigner; to be foreign, to be from another land”). Cognate with Modern Khmer បរទេស (bɑɑrĕəʼteih). Compare Pali paradesa; Old Khmer paradesa.

der

(elegant, archaic) foreign land; foreigner.

แขก แขก#Thai

บรเทศ บรเทศ#Thai

พม่า พม่า#Thai

(Thailand music) a type of traditional music, as แขกบรเทศ (kɛ̀ɛk-bɔɔ-rá-têet), พม่าบรเทศ (pá-mâa-bɔɔ-rá-têet), etc.


ฉนวน

/t͡ɕʰa˨˩.nua̯n˩˩˦/


รัฐวิสาหกิจ

th-noun

รัฐวิสาหกิจ • (rát-tà-wí-sǎa-hà-gìt)

รัฐ (rát, “state”) + วิสาหกิจ (wí-sǎa-hà-gìt, “enterprise”); calque of English state enterprise.

com

state-owned enterprise
state-owned enterprise

government-sponsored enterprise
government-sponsored enterprise

(government) state enterprise; state-owned enterprise; government-sponsored enterprise.


ลแวก

th-proper noun

ลแวก • (lá-wɛ̂ɛk)

/la˦˥.wɛːk̚˥˩/

ละแวก ละแวก#Thai


ลแวก

th-noun

ลแวก • (lá-wɛ̂ɛk)

/la˦˥.wɛːk̚˥˩/

ละแวก ละแวก#Thai


อธิกมาส

อธิกมาส • (à-tí-gà-mâat)

From Pali adhikamāsa (“leap month”), from adhika (“extraordinary; high; more; redundant; superior; etc”) + māsa (“month”); or from Sanskrit अधिकमास (adhikamāsa, “idem”), from अधिक (adhika, “idem”) + मास (māsa, “idem”); equivalent to Thai อธิก + มาส (mâat).

com

อธิก + มาส (mâat)


ไม้หลักปักขี้ควาย

th-noun

ไม้หลักปักขี้ควาย

ไม้หลักปักขี้ควาย • (máai-làk-bpàk-kîi-kwaai)

ไม้หลัก (“boundary stick”) + ปัก (bpàk, “to fix”) + ขี้ (kîi, “excrement”) + ควาย (kwaai, “water buffalo”); literally "boundary stick fixed in buffalo dung".

com

(idiomatic, derogatory) wavering person; irresolute person; easily influenced person.


เพชรบุรี

th-proper noun

เพชรบุรี • (pét-bù-rii)

From เพชร (pét, “diamond; thunderbolt; vajra, a weapon of the Hindu god Indra”) + บุรี (bù-rii, “city; town”).

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Phet Buri (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Phet Buri
w:Mueang Phetchaburi District

(อำเภอเมือง~) Mueang Phet Buri (a district of Phetchaburi province, Phet Buri)

แม่น้ำ แม่น้ำ#Thai

(แม่น้ำ~) Phet Buri (a river in Thailand)


ละแวก

th-noun

ละแวก • (lá-wɛ̂ɛk)

/la˦˥.wɛːk̚˥˩/

From Old Khmer ល្វេក៑ (lvek), លវេក (lavēka, “to be opened (up), parted, sectioned, separated, or divided; opening, part, section, separation, division; Longvek, former capital of Cambodia”). Cognate with Modern Khmer ល្វែក (lvɛɛk). Extended as Old Khmer លង្វេក (laṅvēka), លុង្វេក (luṅvēka), from which Modern Khmer លង្វែក (lɔɔlŭəngvɛɛk) was derived.


ละแวก

ละแวก • (lá-wɛ̂ɛk)

/la˦˥.wɛːk̚˥˩/

neighbourhood; vicinity; proximity; locality.


รบาญ

th-verb

รบาญ • (rá-baan) (abstract noun การรบาญ)

rá-baan (romanization)
การรบาญ (abstract-noun)

ราญ ราญ#Thai

(elegant) Alternative form of ราญ (raan)


รำบาญ

รำบาญ • (ram-baan) (abstract noun การรำบาญ)

ram-baan (romanization)
การรำบาญ (abstract-noun)

ราญ ราญ#Thai


ไม่เห็นโลงศพไม่หลั่งน้ำตา

ไม่เห็นโลงศพไม่หลั่งน้ำตา

ไม่เห็นโลงศพไม่หลั่งน้ำตา • (mâi-hěn-loong-sòp-mâi-làng-nám-dtaa)

ไม่ (mâi, “no; not”) + เห็น (hěn, “to see”) + โลงศพ (loong-sòp, “coffin”) + ไม่ (mâi, “no; not”) + หลั่ง (làng, “to shed”) + น้ำตา (nám-dtaa, “tear”); literally "[in so far as you] do not see a coffin, [you] shed no tear". Compare Cantonese 唔見棺材唔流眼淚／唔见棺材唔流眼泪 (m⁴ gin³ gun¹ coi⁴ m⁴ lau⁴ ngaan⁵ leoi⁶) and Mandarin 不見棺材不掉淚／不见棺材不掉泪 (bùjiàn guāncai bù diàolèi).

nc

(idiomatic) to refuse to accept one's defeat or refuse to give up or yield until one is faced with the grim reality, signifying stubbornness.

en-ไม่เห็นโลงศพไม่หลั่งน้ำตา-th-verb-wVEB615H


ปรารถนา

th-verb

ปรารถนา • (bpràat-tà-nǎa) (abstract noun การปรารถนา or ความปรารถนา)

bpràat-tà-nǎa (romanization)
การปรารถนา (abstract-noun)
ความปรารถนา (abstract-noun)

From Sanskrit प्रार्थना (prārthanā, “prayer; worship”).


ไต้

th-noun

ไต้ • (dtâai) (classifier ลูก or ลำ or เล่ม)

dtâai (romanization)
ลูก (classifier)
ลำ (classifier)
เล่ม (classifier)

Cognate with Lao ໄຕ້ (tai), Lü ᦺᦎᧉ (ṫay²), Shan တႆႈ (tāi).

cog

Lü ᦺᦎᧉ (ṫay²)

John 18:3, KJV:
ยูดาสจึงพาพวกทหารกับเจ้าหน้าที่มาจากพวกปุโรหิตใหญ่และพวกฟาริสีถือโคมถือไต้และเครื่องอาวุธไปที่นั่น
yuu-dáas jʉng paa pûuak tá-hǎan gàp jâao-nâa-tîi maa jàak pûuak bpù-roo-hìt yài lɛ́ pûuak faa-rí-sǐi tʉ̌ʉ koom tʉ̌ʉ dtâai lɛ́ krʉ̂ʉang-aa-wút bpai tîi nân
Judas then, having received a band of men and officers from the chief priests and Pharisees, cometh thither with lanterns and torches and weapons.

torch: traditionally referring to one made of decayed wood mixed with rubber oil or dammar gum, often wrapped with myrtle bark or pandan leaves and fastened with bamboo stripes or put into bamboo tubes.


พ้อง

th-adj

พ้อง • (pɔ́ɔng) (abstract noun ความพ้อง)

pɔ́ɔng (romanization)
ความพ้อง (abstract-noun)


ช่วง

/t͡ɕʰua̯ŋ˥˩/


ช่วง

ช่วง • (chûuang) (abstract noun ความช่วง)

chûuang (romanization)
ความช่วง (abstract-noun)

/t͡ɕʰua̯ŋ˥˩/


หนองคาย

th-proper noun

หนองคาย • (nɔ̌ɔng-kaai)

/nɔːŋ˩˩˦.kʰaːj˧/

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Nong Khai, a province of Thailand.


กระด้าง

th-adj

กระด้าง • (grà-dâang) (abstract noun ความกระด้าง)

grà-dâang (romanization)
ความกระด้าง (abstract-noun)


ระบำ

From Old Khmer rapaṃ, rapam, rpam (“dance; dancer; dance troupe”); extended forms of raṃ (“to dance”), from which Thai รำ (ram) was derived. Cognate with Modern Khmer របាំ (rɔɔrɔbam).

(formal, elegant) Alternative form of รำ (ram)


หนองบัวลำภู

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Nong Bua Lamphu, a province of Thailand.


อุตรดิตถ์

th-proper noun

อุตรดิตถ์ • (ùt-dtà-rá-dìt)

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Uttaradit, a province of Thailand.


แม่ฮ่องสอน

แม่ฮ่องสอน • (mɛ̂ɛ-hɔ̂ng-sɔ̌ɔn)

/mɛː˥˩.hɔŋ˥˩.sɔːn˩˩˦/

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Mae Hong Son (a province of Thailand)


อุดรธานี

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Udon Thani, a province of Thailand.


ก้าวหน้า

th-verb

ก้าวหน้า • (gâao-nâa) (abstract noun การก้าวหน้า or ความก้าวหน้า)

gâao-nâa (romanization)
การก้าวหน้า (abstract-noun)
ความก้าวหน้า (abstract-noun)

From ก้าว (gâao, “step; to step; to take a step”) + หน้า (nâa, “face”), literally “to step onto the face; to step onto the front”.


สกลนคร

From สกล (sà-gon, “universal”) + นคร (ná-kɔɔn, “town, city”).

compound

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Sakon Nakhon (a province of Thailand)


แพร่

prɛ̂ɛ (romanization)
การแพร่ (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᨻᩕᩯ᩵, Lao ແພ່ (phǣ).


แพร่

th-proper noun

แพร่ • (prɛ̂ɛ)

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Phrae (a province of Thailand)


ชลบุรี

From ชล (chon, “water; body of water: river, sea, ocean, etc”) + บุรี (bù-rii, “city”); after the fact that the city is located by the Gulf of Thailand.

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Chon Buri, a province of Thailand.


ลำพูน

From clipping of an old name, ลำพูนชัย (lam-puun-chai), a corruption of the older name, หริภุญชัย (hà-rí-pun-chai).

หริภุญชัย หริภุญชัย#Thai

(historical) an alternative name of หริภุญชัย (hà-rí-pun-chai)

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Lamphun (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Lamphun
w:Mueang Lamphun District

(อำเภอเมือง~) Mueang Lamphun (a district of Lamphun province)


ระยอง

th-proper noun

ระยอง • (rá-yɔɔng)

/ra˦˥.jɔːŋ˧/

From Chong ราย็อง (“boundary; territory; frontier”)

bor

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Rayong (a province of Thailand)


พัทลุง

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Phatthalung (a province of Thailand)


ปราจีนบุรี

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Prachinburi (a province of Thailand)

th:ปราจีนบุรี


พังงา

/pʰaŋ˧.ŋaː˧/

Borrowed from Malay pangan (“jungle; forest”).

bor+

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Phang Nga (a province of Thailand)


นครศรีธรรมราช

th-proper noun

นครศรีธรรมราช • (ná-kɔɔn-sǐi-tam-má-râat)

From นคร (ná-kɔɔn) + ศรี (sǐi) + ธรรมราช (“Dharmaraja”, righteous ruler).

compound

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Nakhon Si Thammarat, a province of Thailand.

Dharmaraja th:นครศรีธรรมราช


อุทัยธานี

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Uthai Thani, a province of Thailand.

th:อุทัยธานี


หลั่ง

làng (romanization)
การหลั่ง (abstract-noun)


บุรีรัมย์

th-proper noun

บุรีรัมย์ • (bù-rii-ram)

From บุรี (bù-rii, “city”) + รัมย์ (“joyful; merry; pleasurable; etc”), formerly known as แปะ (bpɛ̀).

com

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Buri Ram (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Buri Ram
w:Mueang Buriram District

(อำเภอเมือง~) Mueang Buri Ram (a district of Buriram province, Buri Ram Thailand)


นครสวรรค์

th-proper noun

นครสวรรค์ • (ná-kɔɔn-sà-wǎn)

compound

นคร (ná-kɔɔn) + สวรรค์ (sà-wǎn)

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Nakhon Sawan, a province of Thailand.

th:นครสวรรค์


นราธิวาส

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Narathiwat (a province of Thailand)


ชัยนาท

From Sanskrit जयनाद (jayanāda), from जय (jaya, “victory”) + नाद (nāda, “ringing; resounding; roaring”); equivalent to Thai ชัย (chai) + นาท (nâat).

(historical) an old name of the city of Phitsanulok.

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Chai Nat, a province of Thailand.


ระนอง

th-proper noun

ระนอง • (rá-nɔɔng)

/ra˦˥.nɔːŋ˧/

Changed from แร่ (rɛ̂ɛ, “mineral; ore”) + นอง (nɔɔng, “to flood; to overflow”) before King Rama II.

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Ranong (a province of Thailand)


สมุทรสงคราม

From สมุทร (sà-mùt) + สงคราม (sǒng-kraam).

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Samut Songkhram, a province of Thailand.

th:สมุทรสงคราม


พิจิตร

พิจิตร • (pí-jìt)

/pʰi˦˥.t͡ɕit̚˨˩/

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Phichit (a province of Thailand)


ประจวบคีรีขันธ์

ประจวบคีรีขันธ์ • (bprà-jùuap-kii-rii-kǎn)

ประจวบ + คีรี (kii-rii) + ขันธ์

com

ประจวบ + คีรี (kii-rii) + ขันธ์

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Prachuap Khiri Khan, a province of Thailand.

th:ประจวบคีรีขันธ์


รำคาญ

th-verb

รำคาญ • (ram-kaan) (abstract noun การรำคาญ or ความรำคาญ)

ram-kaan (romanization)
การรำคาญ (abstract-noun)
ความรำคาญ (abstract-noun)

→ Khmer: រំខាន (rumkhaan)

to annoy, bother, disturb, or displease; to be annoyed, bothered, disturbed, or displeased.

Luke 18:5, KJV:
แต่เพราะแม่ม่ายคนนี้มากวนเราให้ลำบาก เราจะแก้แค้นให้เขา เพื่อมิให้นางมารบกวนบ่อย ๆ ให้เรารำคาญใจ
dtɛ̀ɛ prɔ́ mɛ̂ɛ-mâai kon níi maa guuan rao hâi lam-bàak · rao jà gɛ̂ɛ-kɛ́ɛn hâi kǎo · pʉ̂ʉa mí hâi naang maa róp-guuan bɔ̀i bɔ̀i hâi rao ram-kaan jai
Yet because this widow troubleth me, I will avenge her, lest by her continual coming she weary me.

(now rare) to bore or tire; to be bored or tired.


กาญจนบุรี

From กาญจน (gaan-jà-ná-, “gold”) + บุรี (bù-rii, “city”).

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Kanchanaburi (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Kanchanaburi
w:Mueang Kanchanaburi District

(อำเภอเมือง~) Mueang Kanchanaburi (a district of Kanchanaburi province, Thailand)

เมือง เมือง#Thai

(เมือง~) Kanchanaburi (a city in Thailand)


กำแพงเพชร

th-proper noun

กำแพงเพชร • (gam-pɛɛng-pét)

From กำแพง (gam-pɛɛng, “wall”) + เพชร (pét, “diamond”); literally "diamond(ed) wall(s)".

com

เมือง เมือง#Thai

(เมือง~) Kamphaeng Phet (a city in Thailand)

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Kamphaeng Phet (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Kamphaeng Phet
w:Mueang Kamphaeng Phet District

(อำเภอเมือง~) Mueang Kamphaeng Phet (a district of Kamphaeng Phet province, Thailand)


สุพรรณบุรี

th-proper noun

สุพรรณบุรี • (sù-pan-bù-rii)

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Suphan Buri, a province of Thailand.

th:สุพรรณบุรี


สระแก้ว

สระแก้ว • (sà-gɛ̂ɛo)

From สระ (sà, “pond”) + แก้ว (gɛ̂ɛo, “crystal”).

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Sa Kaeo (a province in eastern Thailand).


รุ่ง

th-adj

รุ่ง • (rûng)

Cognate with Shan ႁုင်ႈ (hūng), Ahom 𑜍𑜤𑜂𑜫 (ruṅ).

(of the day or daylight) dawning; breaking; starting.

(figurative) bright; successful; flourishing.


รุ่ง

th-noun

รุ่ง • (rûng)


สังหารหมู่

th-verb

สังหารหมู่ • (sǎng-hǎan-mùu) (abstract noun การสังหารหมู่)

sǎng-hǎan-mùu (romanization)
การสังหารหมู่ (abstract-noun)

/saŋ˩˩˦.haːn˩˩˦.muː˨˩/

สังหาร (sǎng-hǎan, “to kill”) + หมู่ (mùu, “mass”); perhaps calque of English mass murder.

com

to massacre; to kill en masse; to kill through mass murder.


นครปฐม

th-proper noun

นครปฐม • (ná-kɔɔn-bpà-tǒm)

From นคร (ná-kɔɔn, “city”) + ปฐม (bpà-tǒm, referring to the Pathom stupa); literally "city of Pathom"; after the ancient Pathom stupa in the city; coined by Rama VI (reigned 1910–1925); previously known as นครชัยศรี.

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Nakhon Pathom, a province of Thailand.


ชัยภูมิ

From Sanskrit जयभूमि (jayabhūmi), from जय (jaya, “victory”) + भूमि (bhūmi, “land; district; area; etc”); equivalent to Thai ชัย (chai) + ภูมิ (puum).

strategically located or favourable place, area, or spot.


ชัยภูมิ

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Chaiyaphum, a province of Thailand.


นครพนม

Buddhist Era
Common Era
Rama I
Wat Phra That Phanom

From นคร (ná-kɔɔn, “city”) + พนม (pá-nom, referring to the Phanom stupa); literally "city of Phanom"; after the ancient Phanom stupa in the city; coined by King Rama I of Siam in 2329 BE (1786/87 CE); formerly known as นครบุรี (ná-kɔɔn-bù-rii).

th-l

นะ-คอน-บุ-รี

เมือง เมือง#Thai

(เมือง~) Nakhon Phanom (a city in Thailand)

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Nakhon Phanom (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Nakhon Phanom
w:Mueang Nakhon Phanom District

(อำเภอเมือง~) Mueang Nakhon Phanom (a district of Nakhon Phanom province, Thailand)


ราญ

Probably from Old Khmer rān (“to invade, seize, or occupy (a territory)”). Cognate with Modern Khmer រាន (riən, “to encounter or confront (enemy in battle); to affront; to invade; etc”). Extended as Thai รบาญ (rá-baan), รำบาญ (ram-baan), รำราญ.

cog

(elegant, archaic) to fight; to battle; to combat; to duel.


อำนาจเจริญ

th-proper noun

อำนาจเจริญ • (am-nâat-jà-rəən)

From อำนาจ (am-nâat, Amnat, part of the noble title of the first ruler of the city, literally “power; authority”) + เจริญ (jà-rəən, “to prosper, to thrive; to grow, to increase”); meaning "made prosperous by Amnat"; after Suea Amonsin (เสือ อมรสิน), the first ruler of the city who held the noble title of Phra Amon Amnat (พระอมรอำนาจ); coined by King Mongkut of Siam around 1858.

com

เมือง เมือง#Thai

(เมือง~) Amnat Charoen (a city in Thailand)

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Amnat Charoen (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Amnat Charoen
w:Mueang Amnat Charoen District

(อำเภอเมือง~) Mueang Amnat Charoen (a district of Amnat Charoen province, Thailand)


ศรีสะเกษ

th-proper noun

ศรีสะเกษ • (sǐi-sà-gèet)

From ศรี (sǐi, “woman”) + สะ (sà, archaic form of สระ (sà, “to wash”)) + เกษ (gèet, archaic form of เกศ (gèet, “hair”)); literally "hair-washing woman"; after a woman in folklore; given to the city by Rama I in 2325 BE (1782/83 CE).

com

archaic form of <i class="Thai mention" lang="th">สระ</i> (sà, “to wash”)

archaic form of <i class="Thai mention" lang="th">เกศ</i> (gèet, “hair”)

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Si Sa Ket (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Si Sa Ket
w:Mueang Sisaket District

(อำเภอเมือง~) Mueang Si Sa Ket (a district of Sisaket province, Si Sa Ket Thailand)


นครนายก

From นคร (ná-kɔɔn, “city”) + นา (naa, “rice field”) + ยก (yók, “to exempt; to cancel”); literally "city of exempted rice fields"; after the fact that the rice fields in this city were exempted from taxes during the Ayutthaya period.

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Nakhon Nayok (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Nakhon Nayok
w:Mueang Nakhon Nayok District

(อำเภอเมือง~) Mueang Nakhon Nayok (a district of Nakhon Nayok province)


บุรี

From Sanskrit पुर (pura, “fortress; castle; city; town; etc.”) or Pali pura (“town; fortress; city; etc.”).


ปทุมธานี

From Pali paduma (“lotus”) + dhānī (“city; abode; etc”); literally "city of lotuses"; equivalent to Thai ปทุม (bpà-tum) + ธานี (taa-nii); coined by Rama II around 1815 after receiving lotuses, a plant native to the locality, from locals at a local festival; formerly known as สามโคก.

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Pathum Thani, a province of Thailand.


ชุมพร

/t͡ɕʰum˧.pʰɔːn˧/

From ชุม (chum, “to bring together; to call together; to summon; etc”) + พร (pɔɔn, “blessing; benediction”); oldest surviving record of the name dated 1908 BE (1365/66 CE); also believed to be a corruption of ชุม (chum, idem) + พล (pon, “armed force; member thereof”), or a corruption of อุทุมพร (“gular fig”, a plant grown on the right bank of the city).

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Chum Phon (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Chum Phon
w:Mueang Chumphon District

(อำเภอเมือง~) Mueang Chum Phon (a district of Chumphon province, Chum Phon)


กาฬสินธุ์

th-proper noun

กาฬสินธุ์ • (gaa-lá-sǐn)

From Pali kāḷasindhu (literally “black river”), from kāḷa (“black; sable”) + sindhu (“river; stream; sea; etc”); equivalent to Thai กาฬ (gaan) + สินธุ์ (sǐn); believed to be named after the river น้ำก่ำ (náam-gàm, literally “dark river”), now in the nearby Sakon Nakhon Province.

bor

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Kalasin (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Kalasin
w:Mueang Kalasin District

(อำเภอเมือง~) Mueang Kalasin (the capital city of Kalasin province, Thailand)


สมุทรปราการ

From สมุทร (sà-mùt, “sea”) + ปราการ (bpraa-gaan, “fort; fortress”); from the fact that the city lies on the Gulf of Thailand.

com

เมือง เมือง#Thai

(เมือง~) Samut Prakan (a city in Thailand)

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Samut Prakan (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Samut Prakan
w:Mueang Samut Prakan District

(อำเภอเมือง~) Mueang Samut Prakan (a district of Samut Prakan province, Thailand)


มหาสารคาม

Buddhist Era
Common Era
Mongkut
sal tree

From มหา (má-hǎa, “great”) + สาร (sǎa-rá, “essence; feature; element; etc”) + คาม (kaam, “abode”), literally "abode of great essences"; believed to be a corruption of an old spelling, มหาสาลคาม (má-hǎa-sǎa-lá-kaam), from มหา (má-hǎa, “great”) + สาล (sǎa-lá, “sal tree”) + คาม (kaam, “abode”), literally "abode of great sal tree(s)", a calque of the old name of the city, ยางใหญ่ (yaang-yài, literally “great sal tree”); coined and given to the city by Rama IV on 22 August 2408 BE (1865 CE).

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Maha Sarakham (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Maha Sarakham
w:Mueang Maha Sarakham District

(อำเภอเมือง~) Mueang Maha Sarakham (a district of Maha Sarakham province)


ลำปาง

From corruption of ลัมภางค์ (lam-paang, literally “body of Lampha; embodiment of Lampha”), which a Buddhist legend says was the name that Gautama Buddha gave the place when he stayed in a forest called Lampha (ลัมพะ) or Lamphakari (ลัมพการี).

wp

พระธาตุลำปางหลวง

พระ พระ#Thai

ธาตุ ธาตุ#Thai

(พระธาตุ~) Lampang reliquary in present-day Lampang Province, Thailand.


ลำปาง

Ministry of Interior (Thailand)
Wat Phra That Lampang Luang

From clipping of an old name, นครลำปาง (ná-kɔɔn-lam-bpaang, literally “city of the Lampang reliquary”), after a Buddhist reliquary in the city; first used in the order of the Ministry of Interior dated 19 May 1916.

จังหวัดลำปาง

อำเภอเมืองลำปาง

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Lampang (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Lampang
w:Mueang Lampang District

(อำเภอเมือง~) Mueang Lampang (a district of Lampang province, Thailand)


ขอนแก่น

th-proper noun

ขอนแก่น • (kɔ̌ɔn-gɛ̀n)

/kʰɔːn˩˩˦.kɛn˨˩/

/kʰɔn˩˩˦.kɛn˨˩/

Buddhist Era
Common Era
Phra That Kham Kaen

Traditionally believed to be a corruption of ขามแก่น (kǎam-gɛ̀n), from ขาม (kǎam, “tamarind”) + แก่น (gɛ̀n, “core; kernel; heart (of a tree); etc”), the name of a reliquary in the city, after which the city was probably named; officially given to the city in 2340 BE (1797/98 CE); formerly known as บึงบอน.

th-l

ขามแก่น (kǎam-gɛ̀n)

com

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Khon Kaen (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Khon Kaen
w:Mueang Khon Kaen District

(อำเภอเมือง~) Mueang Khon Kaen (a district of Khon Kaen province, Thailand)


ร้อยเอ็ด

th-numeral

ร้อยเอ็ด • (rɔ́ɔi-èt)

From ร้อย (rɔ́ɔi, “hundred”) + เอ็ด (èt, “one”).

com

/rɔːj˦˥.ʔet̚˨˩/

(archaic and figurative) many; a good many; a great many; numerous.


ร้อยเอ็ด

th-proper noun

ร้อยเอ็ด • (rɔ́ɔi-èt)

A traditional belief, disputed by modern scholars, has it that the name of the city originated from a misunderstanding about the figure "๑๐๑" ("101"), the archaic way of writing the number "eleven", referring to the eleven gates of the city.

wp

จังหวัดร้อยเอ็ด

อำเภอเมืองร้อยเอ็ด

/rɔːj˦˥.ʔet̚˨˩/

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Roi Et (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

(อำเภอเมือง~) Mueang Roi Et (a district of Roi Et province, Thailand)


สิงห์บุรี

th-proper noun

สิงห์บุรี • (sǐng-bù-rii)

From สิงห์ (sǐng, “lion”) + บุรี (bù-rii, “city”); perhaps after its founder King Kraisorarat (ไกรสรราช), whose name literally means "king of lions" or "royal lion"; possibly first used around 1650 BE (1107/08 CE).

com

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Sing Buri (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Sing Buri
w:Mueang Sing Buri District

(อำเภอเมือง~) Mueang Sing Buri (a district of Sing Buri province, Thailand)


เพชรบูรณ์

th-proper noun

เพชรบูรณ์ • (pét-chá-buun)

From เพชร (pét, “diamond”) + บูรณ์ (“full; perfect; complete”), literally "full (of) diamonds"; believed to be a corruption of the ancient name mentioned in inscriptions, เพชรบุระ (pét-chá-bù-rá), from เพชร (pét, “diamond”) + บุระ (“city”), literally "diamond city" or "city of diamond(s)".

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Phetchabun (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Phetchabun
w:Mueang Phetchabun District

(อำเภอเมือง~) Mueang Phetchabun (a district of Phetchabun province)


สมุทรสาคร

th-proper noun

สมุทรสาคร • (sà-mùt-sǎa-kɔɔn)

From สมุทร (sà-mùt, “sea”) + สาคร (sǎa-kɔɔn, “river”); literally "(city of) seas and rivers"; coined and given to the city by Rama IV (reigned 1851–1868); formerly known as สาครบุรี.

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Samut Sakhon (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Samut Sakhon
w:Mueang Samut Sakhon District

(อำเภอเมือง~) Mueang Samut Sakhon (a district of Samut Sakhon province)


สุราษฎร์ธานี

th-proper noun

สุราษฎร์ธานี • (sù-râat-taa-nii)

From สุ (sù, “good”) + ราษฎร์ (râat, “citizen; inhabitant”) + ธานี (taa-nii, “town; city”); literally "city of good citizens"; coined by Rama VI in 1915; สุราษฎร์ (sù-râat; “good citizens”) being phono-semantic matching of Gujarati સુરત (surat, “Surat”, city in Gujarat); formerly known as บ้านดอน (bâan-dɔɔn).

th-l

บ้านดอน (bâan-dɔɔn)

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Surat Thani (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Surat Thani
w:Mueang Surat Thani District

(อำเภอเมือง~) Mueang Surat Thani (a district of Surat Thani province)


รำงับ

th-verb

รำงับ • (ram-ngáp) (abstract noun การรำงับ)

ram-ngáp (romanization)
การรำงับ (abstract-noun)

From Old Khmer raṃṅap (“to kill, extinguish, eliminate; to deaden, make inert; to soothe, calm, pacify; etc”), extended form of raṅap (“to become inert, lose force; to wane, dwindle; to come to an end, fade, die; etc”), from which Thai ระงับ (rá-ngáp) was derived. Cognate with Modern Khmer រំងាប់ (rumngŏəp).

bor

ระงับ ระงับ#Thai

(elegant) Alternative form of ระงับ (rá-ngáp)


มุกดาหาร

From Sanskrit मुक्ताहार (muktāhāra, literally “garland of pearls”), from मुक्ता (muktā, “pearl”) + हार (hāra, “garland”); equivalent to Thai มุกดา (múk-daa) + หาร (hǎan).

นพรัตน์ นพรัตน์#Thai

(Buddhism, Hinduism) moonstone, being one of the nine gems collectively known as นพรัตน์, representing the moon, and having a grayish colour.


มุกดาหาร

The name was given to the city in 2313 BE (1770/71 CE), after a magical pearl the city founder dreamt of. For the literal meaning, see [[#Etymology 1]].

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Mukdahan (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Mukdahan
w:Mueang Mukdahan District

(อำเภอเมือง~) Mueang Mukdahan (a district of Mukdahan province, Thailand)


ทู

→ Lao: ທູ (thū)

From "ปลาทู":

→ Khmer: ប្លាធូ (plaathuu)

→ Burmese: ပလာတူး (pa.latu:)

ปลา ปลา#Thai

(ปลา~) short mackerel (Rastrelliger brachysoma).


สุรินทร์

th-proper noun

สุรินทร์ • (sù-rin)

From สุร (“god”, literally “brave; brave man”) + อินทร์ (in, “Indra; chief, lord, master; etc”); literally “brave Indra”, “chief of brave men (gods)”, etc; ultimately from Pali sura + Sanskrit इन्द्र (indra). Compare Pali surinda, from which Thai สุรินท์ is derived, and Sanskrit सुरेन्द्र (surendra), from which Thai สุเรนทร์ is derived.

cog

Thai สุรินท์

Thai สุเรนทร์


สุรินทร์

th-noun

สุรินทร์ • (sù-rin)

cog

Thai สุรินท์

Thai สุเรนทร์


สุรินทร์

th-proper noun

สุรินทร์ • (sù-rin)

After the noble title of the city ruler, พระยาสุรินทรภักดี (prá-yaa sù-rin pák-dii; literally “phraya of loyalty unto Surin” — see [[#Etymology 1]] also); given to the city in the reign of Rama I (1782–1809); formerly known as คูประทายสมัน (kuu-bprà-taai-sà-mǎn).

wp

จังหวัดสุรินทร์

อำเภอเมืองสุรินทร์

lang

พระยาสุรินทรภักดี

พระยาสุรินทรภักดี

th-l

คูประทายสมัน

คู-ปฺระ-ทาย-สะ-หฺมัน

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Surin (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

(อำเภอเมือง~) Mueang Surin (a district of Surin province, Thailand)


ชาร์ป

th-noun

ชาร์ป • (cháap)

/t͡ɕʰaːp̚˦˥/


อะตอม

อะตอม • (à-dtɔm)

From English atom. Compare Lao ອະຕອມ (ʼa tǭm).


ปรมาณู

Borrowed from Sanskrit परमाणु (paramāṇu).


พะเยา

th-proper noun

พะเยา • (pá-yao)

Believed to be a corruption of ภูยาว (puu-yaao), currently called ภูกามยาว (puu-gaam-yaao), the name of a sacred mountain in the city.

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Phayao (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

(อำเภอเมือง~) Mueang Phayao (a district of Phayao province, Thailand)


ระเบียบ

th-noun

ระเบียบ • (rá-bìiap)

From Old Khmer rpiep (“method, system; order, arrangement, organisation; style, way; regime; rule, regulation”), from which Thai เรียบ (rîiap) was derived.

bor

Genesis 22:9, KJV:
อับราฮัมก็สร้างแท่นบูชาที่นั่น เรียงฟืนเป็นระเบียบ แล้วมัดอิสอัคบุตรชายวางไว้บนแท่นบูชาบนฟืน
àp-raa-ham gɔ̂ sâang tɛ̂n-buu-chaa tîi nân · riiang fʉʉn bpen rá-bìiap · lɛ́ɛo mát ìs-àk bùt-chaai waang wái bon tɛ̂n-buu-chaa bon fʉʉn
Abraham built an altar there, and laid the wood in order, and bound Isaac his son, and laid him on the altar upon the wood.

Leviticus 6:12, KJV:
ให้ปุโรหิตใส่ฟืนทุกเช้าและให้เรียงเครื่องเผาบูชาให้เป็นระเบียบไว้บนแท่น
hâi bpù-roo-hìt sài fʉʉn túk cháao lɛ́ hâi riiang krʉ̂ʉang pǎo buu-chaa hâi bpen rá-bìiap wái bon tɛ̂n
the priest shall burn wood on it every morning, and lay the burnt offering in order upon it;

sequence, succession; proper arrangement; organisation, regulation.

Job 10:22, KJV:
แผ่นดินแห่งความมืดทึบดังตัวความมืดทีเดียว เป็นแผ่นดินแห่งเงามัจจุราช ไม่มีระเบียบ ที่ความสว่างเป็นเหมือนความมืด
pɛ̀n-din hɛ̀ng kwaam-mʉ̂ʉt-tʉ́p dang dtuua kwaam-mʉ̂ʉt tii-diao · bpen pɛ̀n-din hɛ̀ng ngao mát-jù-râat · mâi mii rá-bìiap · tîi kwaam-sà-wàang bpen mʉ̌ʉan kwaam-mʉ̂ʉt
A land of darkness, as darkness itself; and of the shadow of death, without any order, and where the light is as darkness.

compliance with law or established authority; absence of disturbance, unrest, etc; peace; tranquility.

1 Chronicles 15:13, KJV:
พระเยโฮวาห์พระเจ้าของเราจึงทรงทลายออกมาเหนือเราเพราะเรามิได้แสวงหาตามระเบียบอันสมควร
prá yee-hoo-waa prá-jâao kɔ̌ɔng rao jʉng song tá-laai ɔ̀ɔk maa nʉ̌ʉa rao prɔ́ rao mí dâai sà-wɛ̌ɛng-hǎa dtaam rá-bìiap an sǒm-kuuan
the LORD our God made a breach upon us, for that we sought him not after the due order.

Exodus 12:43, KJV:
ระเบียบพิธีปัสกาเป็นดังนี้ คือ อย่าให้คนต่างชาติกินเลย
rá-bìiap pí-tii bpàt-sà-gaa bpen dang-níi · kʉʉ · yàa hâi kon dtàang-châat gin ləəi
This is the ordinance of the passover: There shall no stranger eat thereof:

Jeremiah 31:36, KJV:
ถ้าระเบียบตายตัวนี้ต้องพรากไปจากต่อหน้าเรา
tâa rá-bìiap dtaai-dtuua níi dtɔ̂ng prâak bpai jàak dtɔ̀ɔ-nâa rao
If those ordinances depart from before me,

Ezekiel 46:14, KJV:
ให้เป็นธัญญบูชาแด่พระเยโฮวาห์ นี่เป็นระเบียบเนืองนิตย์
hâi bpen tan-yá-buu-chaa dɛ̀ɛ prá yee-hoo-waa · nîi bpen rá-bìiap nʉʉang-nít
a meat offering continually by a perpetual ordinance unto the LORD.

ordinance, regulation, rule, direction; established practice, usage, custom, or procedure.


เมตตา

From Pali mettā (“love, amity, sympathy, friendliness”); compare Sanskrit मैत्र (maitra, “friendly, benevolent”). Cognate with Lao ເມດຕາ (mēt tā), Lü ᦵᦙᧆᦎᦱ (medṫaa), Khmer មេត្រី (meitrəy), មេត្តា (meittaa).

cog

ให้มีเมตตาต่อกันและช่วยเหลือเกื้อกูลกันให้มากที่สุด

Be kind to each other and help each other as much as possible.

hâi mii mêet-dtaa dtɔ̀ɔ gan lɛ́ chûai-lʉ̌ʉa gʉ̂ʉa-guun gan hâi mâak tîi sùt

ความ ความ#Thai

(ความ~) kindness; compassion; benevolence; mercifulness.


ง้าว

Compare Lao ງ້າວ (ngāo), Khmer ង៉ាវ (ngaaw).

เล่าปี่จึงขอบคุณพ่อค้าม้าทั้งสองคน แล้วหานายช่างมาตีเป็นกระบี่สองเล่มสำหรับถือ ซึ่งกวนอูจะถือนั้นให้นายช่างตีเป็นง้าวเล่มหนึ่งยาวสิบเอ็ดศอกหนักแปดสิบสองชั่ง เตียวหุยถือนั้นให้ตีเป็นทวนเล่มหนึ่งยาวสิบศอกหนักแปดสิบห้าชั่ง
lâo-bpìi jʉng kɔ̀ɔp-kun pɔ̂ɔ-káa máa táng sɔ̌ɔng kon · lɛ́ɛo hǎa naai châang maa dtii bpen grà-bìi sɔ̌ɔng lêm sǎm-ràp tʉ̌ʉ · sʉ̂ng guuan-uu jà tʉ̌ʉ nán hâi naai châang dtii bpen ngáao lêm nʉ̀ng yaao sìp-èt sɔ̀ɔk nàk bpɛ̀ɛt-sìp sɔ̌ɔng châng · dtiao-hǔi tʉ̌ʉ nán hâi dtii bpen tuuan lêm nʉ̀ng yaao sìp sɔ̀ɔk nàk bpɛ̀ɛt-sìp hâa châng
Liu Bei then expressed his gratitude to the two horse merchants and summoned blacksmiths to forge a pair of swords for him to carry. For Guan Yu to hold, the blacksmiths fashioned a long-handled, curve blade which stood eleven cubits and weighed eighty-two catties; and for Zhang Fei to hold, they created a lance which had the length of ten cubits and the weight of eighty-five catties.
กวนอูเห็นจึงขับม้าผ่านหน้าม้าเตียวหุยออกจะมารบ เทียอ้วนจี้เห็นรูปกวนอูก็ตกใจเสียที กวนอูเอาง้าวฟันถูกเทียอ้วนจี้ตัวขาดเป็นสองท่อน
guuan-uu hěn jʉng kàp máa pàan nâa máa dtiao-hǔi ɔ̀ɔk jà maa róp · tiia-ûuan-jîi hěn rûup guuan-uu gɔ̂ dtòk-jai sǐia-tii · guuan-uu ao ngáao fan tùuk tiia-ûuan-jîi dtuua kàat bpen sɔ̌ɔng tɔ̂n

เจ้าพระยาพระคลัง (หน), สามก๊ก, ตอน ๑

Having seen that, Guan Yu rode his horse out before Zhang Fei's horse to engage in the fight. At the sight of Guan Yu, fear seized upon Cheng Yuanzhi who was thus deprived of the upper hand, as Guan Yu struck him with the blade, cutting his body in halves.


ซิการ์

th-noun

ซิการ์ • (sí-gâa)

From English cigar, from Spanish cigarro.


ปัก

bpàk (romanization)
การปัก (abstract-noun)

From Proto-Southwestern Tai *pakᴰˢ² (“to insert; to plant a stake”). Cognate with Lao ປັກ (pak), Tai Dam ꪜꪰꪀ, Shan ပၵ်း (pák), Phake ပက် (pak), Ahom 𑜆𑜀𑜫 (pak), Zuojiang Zhuang baek.

inh

Job 41:7, KJV:
เจ้าเอาฉมวกปักหนังของมันหรือเอาหลาวแทงหัวของมันได้หรือ
jâao ao chà-mùuak bpàk nǎng kɔ̌ɔng man rʉ̌ʉ ao lǎao tɛɛng hǔua kɔ̌ɔng man dâai rʉ̌ʉ
Canst thou fill his skin with barbed irons? or his head with fish spears?

Proverbs 22:28, KJV:
อย่าย้ายหลักเขตเก่าแก่ซึ่งบรรพบุรุษของเจ้าได้ปักไว้
yàa yáai làk-kèet gào-gɛ̀ɛ sʉ̂ng ban-pá-bù-rùt kɔ̌ɔng jâao dâai bpàk wái
Remove not the ancient landmark, which thy fathers have set.

Song of Solomon 7:2, KJV:
สะดือของเธอดุจอ่างกลมที่มิได้ขาดเหล้าองุ่นประสม ท้องของเธอดังกองข้าวสาลีที่มีดอกบัวปักไว้ล้อมรอบ
sà-dʉʉ kɔ̌ɔng təə dùt àang glom tîi mí dâai kàat lâo-à-ngùn bprà-sǒm · tɔ́ɔng kɔ̌ɔng təə dang gɔɔng kâao-sǎa-lii tîi mii dɔ̀ɔk buua bpàk wái lɔ́ɔm rɔ̂ɔp
Thy navel is like a round goblet, which wanteth not liquor: thy belly is like a heap of wheat set about with lilies.

1 Samuel 18:11, KJV:
และซาอูลก็ทรงพุ่งหอกด้วยนึกว่า "ข้าจะปักดาวิดให้ติดกับผนังเสีย"
lɛ́ saa-uul gɔ̂ song pûng hɔ̀ɔk dûai nʉ́k wâa · “kâa jà bpàk daa-wìt hâi dtìt gàp pà-nǎng sǐia”
And Saul cast the javelin; for he said, I will smite David even to the wall with it.

Ezekiel 39:15, KJV:
เมื่อคนเหล่านั้นผ่านไปมาในแผ่นดิน ถ้าใครเห็นกระดูกคนเข้า เขาจะเอาเครื่องหมายปักไว้ข้างกระดูกนั้นจนกว่าคนฝังจะมาฝังเขาไว้ในหุบเขาฮาโมนโกก
mʉ̂ʉa kon lào-nán pàan bpai maa nai pɛ̀n-din · tâa krai hěn grà-dùuk kon kâo · kǎo jà ao krʉ̂ʉang-mǎai bpàk wái kâang grà-dùuk nán jon-gwàa kon fǎng jà maa fǎng kǎo wái nai hùp-kǎo haa-moon-góok
And when these travel through the land and anyone sees a human bone, then he shall set up a sign by it, till the buriers have buried it in the Valley of Hamon-gog.

to pierce, plunge, stab, thrust, impress, embed, entrench, or pitch, especially in order to fix deeply or firmly.

2 Chronicles 3:14, KJV:
และพระองค์ทรงสร้างม่านด้วยผ้าสีฟ้า สีม่วง และสีแดงเข้ม และผ้าป่านเนื้อละเอียด และปักรูปเครูบไว้บนนั้น
lɛ́ prá-ong song sâang mâan dûai pâa sǐi fáa · sǐi mûuang · lɛ́ sǐi dɛɛng kêm · lɛ́ pâa bpàan nʉ́ʉa lá-ìiat · lɛ́ bpàk rûup kee-rúup wái bon nán
And he made the vail of blue, and purple, and crimson, and fine linen, and wrought cherubims thereon.

Exodus 39:24, KJV:
ที่ชายเสื้อคลุม เขาทั้งหลายปักเป็นรูปลูกทับทิม ใช้ด้ายสีฟ้า สีม่วง สีแดงเข้ม และผ้าป่านเนื้อละเอียด
tîi chaai sʉ̂ʉa-klum · kǎo táng-lǎai bpàk bpen rûup lûuk táp-tim · chái dâai sǐi fáa · sǐi mûuang · sǐi dɛɛng kêm · lɛ́ pâa bpàan nʉ́ʉa lá-ìiat
And they made upon the hems of the robe pomegranates of blue, and purple, and scarlet, and twined linen.

Ezekiel 16:18, KJV:
เจ้าเอาเครื่องแต่งตัวที่ปักไปห่มรูปเหล่านั้นไว้และวางน้ำมันและเครื่องหอมของเราไว้ข้างหน้ามัน
jâao ao krʉ̂ʉang-dtɛ̀ng-dtuua tîi bpàk bpai hòm rûup lào-nán wái lɛ́ waang nám-man lɛ́ krʉ̂ʉang-hɔ̌ɔm kɔ̌ɔng rao wái kâang-nâa man
And tookest thy broidered garments, and coveredst them: and thou hast set mine oil and mine incense before them.

to work (with a needle); to carry out (needlework); to needle; to sew; to knit.

Psalm 119:89, KJV:
โอ ข้าแต่พระเยโฮวาห์ พระวจนะของพระองค์ปักแน่นอยู่ในสวรรค์เป็นนิตย์
oo · kâa-dtɛ̀ɛ prá yee-hoo-waa · prá wá-jà-ná kɔ̌ɔng prá-ong bpàk nɛ̂n yùu nai sà-wǎn bpen-nít
LAMED. For ever, O LORD, thy word is settled in heaven.

to settle; to locate; to establish (a settlement, residence, etc); to take up (residence).

to fall with the front pointing down; to nosedive.


ระงับ

th-verb

ระงับ • (rá-ngáp) (abstract noun การระงับ or ความระงับ)

rá-ngáp (romanization)
การระงับ (abstract-noun)
ความระงับ (abstract-noun)

From Pre-Angkorian Old Khmer រងប៑ (raṅap, “to become inert, lose force; to wane, dwindle; to come to an end, fade, die; etc”). Cognate with Modern Khmer រងាប់ (rɔɔrɔngŏəp), Lao ລະງັບ (la ngap).

bor

Proverbs 16:14, KJV:
พระพิโรธของกษัตริย์เป็นผู้สื่อสารของความมรณา แต่ปราชญ์จะระงับเสียได้
prá pí-rôot kɔ̌ɔng gà-sàt bpen pûu-sʉ̀ʉ-sǎan kɔ̌ɔng kwaam-mɔɔ-rá-naa · dtɛ̀ɛ bpràat jà rá-ngáp sǐia dâai
The wrath of a king is as messengers of death: but a wise man will pacify it.

Proverbs 15:18, KJV:
คนใจร้อนเร้าการวิวาท แต่บุคคลผู้โกรธช้าก็ระงับการชิงดี
kon jai-rɔ́ɔn ráo gaan-wí-wâat · dtɛ̀ɛ bùk-kon pûu gròot cháa gɔ̂ rá-ngáp gaan-ching-dii
A wrathful man stirreth up strife: but he that is slow to anger appeaseth strife.

Isaiah 62:6, KJV:
โอ เยรูซาเลมเอ๋ย บนกำแพงของเจ้าเราได้วางยามไว้ ตลอดกลางวันและตลอดกลางคืนเขาทั้งหลายจะไม่ระงับเสียงเลย เจ้าทั้งหลายผู้ที่กล่าวถึงพระเยโฮวาห์ไม่ต้องระงับเสียง
oo · yee-ruu-saa-lem ə̌əi · bon gam-pɛɛng kɔ̌ɔng jâao rao dâai waang yaam wái · dtà-lɔ̀ɔt glaang-wan lɛ́ dtà-lɔ̀ɔt glaang-kʉʉn kǎo táng-lǎai jà mâi rá-ngáp sǐiang ləəi · jâao táng-lǎai pûu tîi glàao tʉ̌ng prá yee-hoo-waa mâi dtɔ̂ng rá-ngáp sǐiang
I have set watchmen upon thy walls, O Jerusalem, which shall never hold their peace day nor night: ye that make mention of the LORD, keep not silence,

Numbers 16:48, KJV:
ท่านได้ยืนอยู่ระหว่างคนตายกับคนเป็น และภัยพิบัตินั้นก็ถูกระงับแล้ว
tâan dâai yʉʉn yùu rá-wàang kon dtaai gàp kon bpen · lɛ́ pai-pí-bàt nán gɔ̂ tùuk rá-ngáp lɛ́ɛo
And he stood between the dead and the living; and the plague was stayed.

Job 16:6, KJV:
ถ้าข้าพูด ความเจ็บปวดของข้าก็ไม่ระงับ และถ้าข้านิ่งไว้ จะบรรเทาไปสักเท่าใด
tâa kâa pûut · kwaam-jèp-bpùuat kɔ̌ɔng kâa gɔ̂ mâi rá-ngáp · lɛ́ tâa kâa nîng wái · jà ban-tao bpai sàk tâo dai
Though I speak, my grief is not asswaged: and though I forbear, what am I eased?

มาตรา ๑๔๙ นิติกรรม หมายความว่า การใด ๆ อันทำลงโดยชอบด้วยกฎหมายและด้วยใจสมัคร มุ่งโดยตรงต่อการผูกนิติสัมพันธ์ขึ้นระหว่างบุคคล เพื่อจะก่อ เปลี่ยนแปลง โอน สงวน หรือระงับซึ่งสิทธิ

1992, ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์:

to end, to terminate, to abate, to suppress, to quell, to extinguish; to hold, to withhold, to suspend, to restrain, to repress; to pacify, to soothe, to calm, to quiet.


ระงับ

th-noun

ระงับ • (rá-ngáp)

(botany) the herbal plant Breynia glauca of the family Euphorbiaceae.


ครับผม

th-particle

ครับผม • (kráp-pǒm)

Corruption of the now archaic or old-fashioned term ขอรับผม; equivalent to ครับ (kráp) + ผม (pǒm).

ครับ ครับ#Thai

(very formal and humble) Synonym of ครับ (kráp)


พงศาวดาน

พงศาวดาร พงศาวดาร#Thai

Archaic spelling of พงศาวดาร (pong-sǎa-wá-daan).


ท้าวพญา

ท้าวพระยา ท้าวพระยา#Thai

Archaic form of ท้าวพระยา (táao-prá-yaa).


ท้าวพระยา

th-noun

ท้าวพระยา • (táao-prá-yaa)

From ท้าว (táao, “chief, lord, master; monarch; royal person; etc”) + พระยา (prá-yaa, “idem”). Compare Mon ဒဴဗညာ (“nobleman”); Lao ທ້າວພະຍາ (thāo pha nyā, “king; monarch; high personage”).


ภัยพิบัติ

th-noun

ภัยพิบัติ • (pai-pí-bàt)

From ภัย (pai, “fear; source of fear, as disaster, peril, etc”) + พิบัติ (pí-bàt, “disaster; peril”).

com

(formal) peril; disaster; calamity; catastrophe.


พิบัติ

th-noun

พิบัติ • (pí-bàt)

From Pali vipatti (“danger, peril; disaster, calamity; etc”) or Sanskrit विपत्ति (vipatti, idem).

bor

(elegant) danger, peril; disaster, calamity; destruction, ruination.


พิบัติ

th-verb

พิบัติ • (pí-bàt) (abstract noun การพิบัติ or ความพิบัติ)

pí-bàt (romanization)
การพิบัติ (abstract-noun)
ความพิบัติ (abstract-noun)

(elegant) to undergo danger or peril; to undergo disaster or calamity; to undergo destruction or ruination.


จองกฐิน

จองกฐิน • (jɔɔng-gà-tǐn) (abstract noun การจองกฐิน)

jɔɔng-gà-tǐn (romanization)
การจองกฐิน (abstract-noun)

/t͡ɕɔːŋ˧.ka˨˩.tʰin˩˩˦/

From จอง (jɔɔng, “to reserve”) + กฐิน (gà-tǐn, “Kathina: Buddhist festival in which robes are presented to priests”).

com

(Buddhism) to reserve a temple in order to host the presentation of Kathina robes thereat.

กองบรรณาธิการวอยซ์ออนไลน์ (2019 February 26) “เสรีพิศุทธ์ขอจองกฐินเอาผิด ๒ ป. ประยุทธ์ ประวิตร ตามรอยกำนันเป๊าะ ปอ ประตูน้ำ”, in Voice (in Thai), Bangkok: Voice TV, retrieved 2019-02-26
เสรีพิศุทธ์ขอจองกฐินเอาผิด ๒ ป. ประยุทธ์ ประวิตร ตามรอยกำนันเป๊าะ ปอ ประตูน้ำ
sěe-rii-pí-sùt kɔ̌ɔ jɔɔng-gà-tǐn ao-pìt · sɔ̌ɔng · bpɔɔ . · bprà-yút · bprà-wít · dtaam rɔɔi gam-nan bpɔ́ · bpɔɔ · bprà-dtuu-náam
Seripisut would like to reserve Kathina[, saying he would] prosecute the Two Ps, Prayut and Prawit, in the same manner as [prosecuting] Po the Village Elder and Po of Pratu Nam.

(slang) to mark someone as a person whom one will deal with, harm, or take revenge upon in the future.


กฐิน

th-noun

กฐิน • (gà-tǐn)

Borrowed from Pali kaṭhina (“embroidery hoop”). Cognate with Old Khmer kathœṇa (“cloth given to monks for the making of robes; annual festival during which such cloth is given to monks”); Modern Khmer កថិន (kɑɑkɑthən), កឋិន (kɑɑkɑthən); Lao ກະຖິນ (ka thin); Burmese ကထိန် (ka.htin).

cog

(Buddhism) embroidery hoop used in making monastic robes.

(Buddhism) Kathina: annual festival during which robes are presented to priests, usually falling between the 1st day of the waning moon of the 11th month and the middle of the 12th month under the lunar calendar.

จองกฐิน จองกฐิน#Thai

(slang, influenced by or clipping of จองกฐิน) revenge; harm.


สลาฟ

th-adj

สลาฟ • (sà-láaf)


เสนา

From Pali senā (“army”) or Sanskrit सेना (senā, “army”). Cognate with Old Khmer senā, seṇā° (“armed force, army; army commander”); Modern Khmer សេនា (seenaa, “officer; commanding officer; soldiers; army”).

cog

(archaic) soldier; military officer; serviceperson.

เสนาบดี เสนาบดี#Thai


เสนา

Phra Nakhon Si Ayutthaya
Phra Nakhon Si Ayutthaya

Sena District, a district of Phra Nakhon Si Ayutthaya Province, Thailand.


ม่อน

th-noun

ม่อน • (mɔ̂n)

From Northern Thai ᨾᩬ᩵ᩁ. Compare Khün ᨾᩬ᩵ᩁ, Lao ມ່ອນ (mǭn), Lü ᦙᦸᧃᧈ (moan¹).

2013, รังสรรค์ ราศี-ดิบ, นางนอน:
ม่อนงามเมฆลอย เสียดสูงสุดสอย นางคอยเนิ่นนาน ผ่านเลยเวลา
mɔ̂n ngaam mêek lɔɔi · sìiat sǔung sùt sɔ̌ɔi · naang kɔɔi nə̂ən-naan · pàan ləəi wee-laa
A pretty peak, flanked by floating clouds, so high that reaching is impossible – there she has long been waiting through the passing eons.

(now dialect) peak, summit, or top of a mountain or hill; mountain or hill itself.


ม่อน

th-pronoun

ม่อน • (mɔ̂n)

From Northern Thai ᨾᩬ᩵ᩁ. Compare Lao ມ່ອນ (mǭn).

(now dialect and archaic) used as a first person pronoun.


ปฏิรูป

From Pali paṭirūpa (“proper, beautiful, agreeable; forged, quack; representation, model; etc”), from paṭi (against, opposite; in response, back) + rūpa (“shape, form”); ultimately from Sanskrit प्रतिरूप (pratirūpa, idem), from प्रति (prati, idem) + रूप (rūpa, idem); equivalent to Thai ปฏิ (bpà-dtì) + รูป (rûup). Compare English reform.

bor

ปฏิรูปเทส

(elegant) proper; appropriate; suitable; agreeable.

มิตรปฏิรูป


ปฏิรูป

th-verb

ปฏิรูป • (bpà-dtì-rûup) (abstract noun การปฏิรูป)

bpà-dtì-rûup (romanization)
การปฏิรูป (abstract-noun)

to reform: to change to a better form, state, etc; to improve by alteration, abolition, etc.


รุ่งโรจน์

th-adj

รุ่งโรจน์ • (rûng-rôot) (abstract noun ความรุ่งโรจน์)

rûng-rôot (romanization)
ความรุ่งโรจน์ (abstract-noun)

รุ่ง (rûng, “bright; shining; glowing”) + โรจน์ (rôot, “bright; shining; glowing”).

com

(elegant, of light, fire, flame, etc) alight; blazing; brilliant; sparkling.

(elegant, by extension) flourishing; thriving; prosperous.

Psalm 76:4, KJV:
พระองค์ทรงรุ่งโรจน์สูงส่งยิ่งกว่าภูเขาที่มีเหยื่อ
prá-ong song rûng-rôot sǔung-sòng yîng gwàa puu-kǎo tîi mii yʉ̀ʉa
Thou art more glorious and excellent than the mountains of prey.

Psalm 72:19, KJV:
สาธุการแด่พระนามรุ่งโรจน์ของพระองค์เป็นนิตย์ ขอสง่าราศีของพระองค์เต็มโลก เอเมนและเอเมน
sǎa-tú-gaan dɛ̀ɛ prá naam rûng-rôot kɔ̌ɔng prá-ong bpen-nít · kɔ̌ɔ sà-ngàa-raa-sǐi kɔ̌ɔng prá-ong dtem lôok · ee-meen lɛ́ ee-meen
And blessed be his glorious name for ever: and let the whole earth be filled with his glory; Amen, and Amen.

Psalm 145:5, KJV:
ข้าพระองค์จะกล่าวถึงเกียรติยศอันรุ่งโรจน์ของความสูงส่งของพระองค์และถึงพระราชกิจมหัศจรรย์ของพระองค์
kâa-prá-ong jà glàao tʉ̌ng gìiat-dtì-yót an rûng-rôot kɔ̌ɔng kwaam-sǔung-sòng kɔ̌ɔng prá-ong lɛ́ tʉ̌ng prá râat-chá gìt má-hàt-sà-jan kɔ̌ɔng prá-ong
I will speak of the glorious honour of thy majesty, and of thy wondrous works.

(elegant, by extension, of reputation, name, dignity, virtue, etc) bright; glorious; illustrious; resplendent; shining.

dignity; virtue; etc; dignity; virtue; etc


ไซ

From Proto-Tai *zajᴬ (“fish trap”). Cognate with Lao ໄຊ (sai), Tai Dam ꪼꪏ, Shan သႆး (sái), Ahom 𑜏𑜩 (say), Zhuang saez.

(fishery) long, woven bottle, used for trapping fish.


ไซ

Bocourt's water snake
Bocourt's water snake

(zoology) (งู~) Bocourt's water snake: the water snake Subsessor bocourti of the family Colubridae.


ไซ

ต้น ต้น#Thai

(botany) (ต้น~) swamp rice grass: the plant Leersia hexandra of the family Gramineae.


ไซ

ดาว ดาว#Thai

ธนิษฐา ธนิษฐา#Thai

(astronomy, astrology) (ดาว~) Synonym of ธนิษฐา


ถ่วง

tùuang (romanization)
การถ่วง (abstract-noun)

Uncertain. Cognate with Lao ຖ່ວງ (thūang); Northern Thai ᨳ᩠ᩅ᩵ᨦ; Khün ᨳ᩠ᩅ᩵ᨦ, Shan ထူင်ႇ (thùung).

(by extension) to delay; to hinder; to hamper; to retard.


ลูกชิ้น

lûuk-chín (romanization)
ลูก (classifier)

/luːk̚˥˩.t͡ɕʰin˦˥/

From ลูก (lûuk, “ball”) + ชิ้น (chín, “meat”).


ไส้อั่ว

th-noun

ไส้อั่ว • (sâi-ùua)

ไส้ (sâi, “intestine”) + อั่ว (ùua, “to stuff; stuffed food”).

com

sai ua: Northern Thai sausage made from chopped meat mixed with spices and herbs and stuffed into intestinal casings, often served grilled or fried.


เสือร้องไห้

th-noun

เสือร้องไห้ • (sʉ̌ʉa-rɔ́ɔng-hâai)

/sɯa̯˩˩˦.rɔːŋ˦˥.haːj˥˩/

From เสือ (sʉ̌ʉa, “tiger”) + ร้องไห้ (rɔ́ɔng-hâai, “to cry”), literally “crying tiger”.

com

suea rong hai, a Northeastern Thai dish cooked from brisket of beef, seasoned with spices and served with sticky rice and other dishes.


เสมียน

th-noun

เสมียน • (sà-mǐian)


ส่วนตัว

th-adj

ส่วนตัว • (sùuan-dtuua) (abstract noun ความส่วนตัว)

sùuan-dtuua (romanization)
ความส่วนตัว (abstract-noun)


เสื่อม

th-verb

เสื่อม • (sʉ̀ʉam) (abstract noun การเสื่อม or ความเสื่อม)

sʉ̀ʉam (romanization)
การเสื่อม (abstract-noun)
ความเสื่อม (abstract-noun)

cog

Lao ເສື່ອມ (sư̄am)

(as in excellence, quality, worth, value, vigour, power, etc) to diminish; to decline; to decay; to deteriorate.

quality; worth; value; power; etc; quality; worth; value; power; etc


เสื่อม

th-adj

เสื่อม • (sʉ̀ʉam) (abstract noun ความเสื่อม)

sʉ̀ʉam (romanization)
ความเสื่อม (abstract-noun)

cog

Lao ເສື່ອມ (sư̄am)

(derogatory) low; base; mean; vile; immoral; corrupt; depraved.


น้ำย่อย

th-noun

น้ำย่อย • (nám-yɔ̂i)

com

น้ำ (náam) + ย่อย (yɔ̂i)


ปิ้ง

bpîng (romanization)
การปิ้ง (abstract-noun)

From Proto-Southwestern Tai *piːŋꟲ² (“to grill”). Cognate with Isan ปิ้ง, Lao ປີ້ງ (pīng), Northern Thai ᨸᩥ᩠᩶ᨦ, Khün ᨸᩥ᩠᩶ᨦ, Lü ᦔᦲᧂᧉ (ṗiing²), Tai Dam ꪜꪲ꫁ꪉ, Shan ပိင်ႈ (pīng), Ahom 𑜆𑜢𑜂𑜫 (piṅ). Possibly related to ผิง (pǐng).

cog

Lü ᦔᦲᧂᧉ (ṗiing²)

to cook by direct exposure to fire or heat: to grill, to barbecue, to roast, to toast, to broil, etc.


หมอนวด

th-noun

หมอนวด • (mɔ̌ɔ-nûuat)

/mɔː˩˩˦.nua̯t̚˥˩/

com

หมอ (mɔ̌ɔ) + นวด (nûuat)


เมรุมาศ

th-noun

เมรุมาศ • (mee-rú-mâat) (classifier องค์)

mee-rú-mâat (romanization)
องค์ (classifier)

From เมรุ (meen, “mythological mountain Meru; crematorium built to represent this mount”) + มาศ (mâat, “gold”).

com

พระ พระ#Thai

(royal) (พระ~) temporary crematorium built to represent the mythological mountain Meru.

th:พระเมรุมาศ


ชีพ

/t͡ɕʰiːp̚˥˩/

/t͡ɕʰiːp̚˥˩.pʰa˦˥./

From Sanskrit जीव (jīva, “living, existing; life; etc.”) or Pali jīva (“soul; life”). Cognate with Khmer ជីព (ciip), Lao ຊີບ (sīp). Doublet of ยิหวา (yí-wǎa) and ยี่หวา.
Related to ชีวิต (chii-wít), อาชีพ (aa-chîip).


เลิฟโฮเต็ล

th-noun

เลิฟโฮเต็ล • (lə́əf-hoo-dtel)


หนวดเสือ

หนวดเสือ • (nùuat-sʉ̌ʉa)

/nua̯t̚˨˩.sɯa̯˩˩˦/

From หนวด (nùuat, “whisker”) + เสือ (sʉ̌ʉa, “tiger”).

com

หญ้า หญ้า#Thai

(botany) (หญ้า~) blue porterweed: the plant Stachytarpheta jamaicensis of the family Verbenaceae.


ย่อย

yɔ̂i (romanization)
การย่อย (abstract-noun)

Cognate with Lao ຍ່ອຍ (nyǭi), Lü ᦍᦾᧈ (yoay¹), Shan ယွႆႈ (yāui).


ย่อย

yɔ̂i (romanization)
ความย่อย (abstract-noun)


โยคะ

From Sanskrit योग (yoga, “yoking; union”) or Pali yoga (“yoking; union”). Related to Lao ໂຍຄະ (nyō kha), Khmer យោគៈ (yookĕəʼ).


จูงจมูก

th-verb

จูงจมูก • (juung-jà-mùuk) (abstract noun การจูงจมูก)

juung-jà-mùuk (romanization)
การจูงจมูก (abstract-noun)

/t͡ɕuːŋ˧.t͡ɕa˨˩.muːk̚˨˩/

จูง (juung, “to tow”) + จมูก (jà-mùuk, “nose”), referring to an act of pulling a water buffalo, the representation of stupidity in the Thai culture, along by the rope attached to its nose or nose ring.

com

(idiomatic, derogatory, offensive) to lead by the nose: to influence, to dominate, to control.


สมุห

th-noun

สมุห • (sà-mù-hà-)

From Sanskrit समूह (samūha, “multitude, collection, assemblage, aggregate; flock, troop”) or Pali samūha (“multitude; mass; aggregation”).


ลูกจ้าง

lûuk-jâang (romanization)
คน (classifier)

/luːk̚˥˩.t͡ɕaːŋ˥˩/


กรรมกร

th-noun

กรรมกร • (gam-má-gɔɔn)

กรรม (gam) + กร (gɔɔn), coined by King Rama VI.


จีบ

jìip (romanization)
การจีบ (abstract-noun)

Compare Middle Chinese 摺 (MC tsyep). Cognate with Lao ຈີບ (chīp), Northern Thai ᨧᩦ᩠ᨷ, Khün ᨧᩦ᩠ᨷ,1 Lü ᦈᦲᧇᧈ (ṫsiib¹), Tai Dón ꪊꪲꪚ, Zuojiang Zhuang zip.

cog

Lü ᦈᦲᧇᧈ (ṫsiib¹)

to fold or roll (a betel leaf) into the shape of a cone or tube in order to make a paan.

to press the thumb against the index and stretch out the other fingers, as in performing a traditional dance of Thailand.

(slang) to hit on or go after (romantically or sexually).


จีบ

Lü ᦈᦲᧇᧈ (ṫsiib¹)


จีบ

th-noun

จีบ • (jìip)

พุดจีบ พุดจีบ#Thai


จีบ

พระ พระ#Thai

แสง แสง#Thai

(royal) (พระแสง~) ankus, especially one used on a rutting elephant.


อั่ว

ùua (romanization)
การอั่ว (abstract-noun)

พระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยา ฉบับปลีก:
มีผู้เอาเป็ดอั่วตัวหนึ่งมาให้แก่ขุนราชอาษา ขุนราชอาษาก็ไอหนักหนา เสดนั้นบุตรภรรยาเอามาประมาณ...เห็นหนวดเสืออยู่ในเป็ดนั้น
mii pûu ao bpèt ùua dtuua nʉ̀ng maa hâi gɛ̀ɛ kǔn râat aa-sǎa · kǔn râat aa-sǎa gɔ̂ ai nàk-nǎa · sèet nán bùt pan-yaa ao maa bprà-maan ... hěn nùuat-sʉ̌ʉa yùu nai bpèt nán
Someone brought a stuffed duck to Khun Rat Asa. [Having eaten it,] Khun Rat Asa coughed a great deal. His children and wives took his phlegm to see...[and] found tiger's whiskers within that duck.

(archaic) to stuff; to make a stuff food; to make into or as a stuff food.


อั่ว

อั่ว • (ùua)

(now dialect and often in combination) stuffed food.

น้ำยา น้ำยา#Thai

a curry dish made from the leftover น้ำยา (nám-yaa) soup fried with fish and sliced yardlong beans.


มูก

th-adj

มูก • (mûuk)

From Sanskrit मूक (mūka, “dumb, silent, mute, speechless”); compare Pali mūga (“dumb”).


มูก

th-noun

มูก • (mûuk)

From Proto-Tai *muːkᴰ (“mucus of the nose”). Cognate with Lao ມູກ (mūk), Shan မုၵ်ႈ (mūk), Zhuang mug, Tày mục.


วิศวกรรม

th-proper noun

วิศวกรรม • (wít-sà-wá-gam)

Vishvakarman th:พระวิศวกรรม th:วิศวกรรม

From Sanskrit विश्वकर्म (viśvakarma, “accomplishing everything; all-making; all-maker; Vishvakarman”), from Sanskrit विश्व (viśva, “all, whole, entire, universal; every; all-pervading, omnipresent”) + कर्म (karma, “action, activity”); equivalent to วิศว + กรรม (gam). Compare Khmer វិស្សកម្ម (vissɑɑkmmɔɔ), វិស្វកម្ម (visvɑɑkmmɔɔ), Lao ວິດສະວະກຳ (wit sa wa kam).

com

วิศว + กรรม (gam)

พระ พระ#Thai

(พระ~) Vishvakarman, the Hindu god of arts and crafts.


วิศวกรรม

th-noun

วิศวกรรม • (wít-sà-wá-gam)

Vishvakarman th:พระวิศวกรรม th:วิศวกรรม

com

วิศว + กรรม (gam)


วิศวกร

th-noun

วิศวกร • (wít-sà-wá-gɔɔn)

From Sanskrit विश्व (viśva, “all, whole, entire, universal; every; all-pervading, omnipresent”) + कर (kara, “doer, maker”); equivalent to วิศว + กร (gɔɔn). Related to วิศวกรรม (wít-sà-wá-gam). Compare Khmer វិស្វករ (vɨhsvaʼkɑɑ), Lao ວິດສະວະກອນ (wit sa wa kǭn).

com

วิศว + กร (gɔɔn)


มหัศจรรย์

th-noun

มหัศจรรย์ • (má-hàt-sà-jan)

From มห (má-hà-, “great”) + อัศจรรย์ (àt-sà-jan, “wonder; miracle; marvel; astonishment”); ultimately from Sanskrit महाश्चर्य (mahāścarya), from मह (maha) + आश्चर्य (āścarya). Cognate with Old Khmer mahāścaryya (“great wonder or marvel”).

cog

great wonder, marvel, miracle, astonishment, amazement, or surprise.


มหัศจรรย์

th-adj

มหัศจรรย์ • (má-hàt-sà-jan) (abstract noun ความมหัศจรรย์)

má-hàt-sà-jan (romanization)
ความมหัศจรรย์ (abstract-noun)

1 Chronicles 16:9, KJV:
จงเล่าถึงการมหัศจรรย์ทั้งสิ้นของพระองค์
jong lâo tʉ̌ng gaan má-hàt-sà-jan táng-sîn kɔ̌ɔng prá-ong
Talk ye of all his wondrous works.

greatly wonderful, wondrous, marvelous, miraculous, astonishing, amazing, or surprising.


เลขา

/leː˧.kʰaː˩˩˦/

Borrowed from Sanskrit लेखा (lekhā, “line, streak; stroke, furrow, row, stripe; writing, drawing lines, delineation, painting; etc.”) or Pali lekhā. Cognate with Lao ເລຂາ (lē khā), Khmer លេខា (leikhaa). Related to เลข (lêek).

bor+

เลขานุการ เลขานุการ#Thai

(colloquial) Short for เลขานุการ (lee-kǎa-nú-gaan, “secretary”).


มห

From Sanskrit मह (maha, “great”) or Pali maha (“great”).

มหา มหา#Thai

Alternative form of มหา (má-hǎa, “big; great”).


มห

th-proper noun

มห • (mɔɔ-hɔ̌ɔ)

/mɔː˧.hɔː˩˩˦/

มุกดาหาร มุกดาหาร#Thai

Abbreviation of มุกดาหาร (múk-daa-hǎan, “Mukdahan”).


จูง

juung (romanization)
การจูง (abstract-noun)

Uncertain. Cognate with Isan จูง, Lao ຈູງ (chūng), Northern Thai ᨧᩪᨦ, Khün ᨧᩩᨦ, Lü ᦈᦳᧂ (ṫsung), Tai Dam ꪊꪴꪉ, Tai Dón ꪶꪊꪉ, Shan ၸုင် (tsǔng), Tai Nüa ᥓᥧᥒ (tsung), Ahom 𑜋𑜤𑜂𑜫 (chuṅ), Zuojiang Zhuang jung.

Ezekiel 19:4, KJV:
เขาก็จับมันได้ในหลุมพรางของเขา เขาจูงมันมาด้วยโซ่มายังแผ่นดินอียิปต์
kǎo gɔ̂ jàp man dâai nai lǔm-praang kɔ̌ɔng kǎo · kǎo juung man maa dûai sôo maa yang pɛ̀n-din ii-yìp
he was taken in their pit, and they brought him with chains unto the land of Egypt.

Matthew 21:7, KJV:
จึงจูงแม่ลากับลูกของมันมา และเอาเสื้อผ้าของตนปูบนหลัง แล้วเขาให้พระองค์ทรงลานั้น
jʉng juung mɛ̂ɛ laa gàp lûuk kɔ̌ɔng man maa · lɛ́ ao sʉ̂ʉa-pâa kɔ̌ɔng dton bpuu bon lǎng · lɛ́ɛo kǎo hâi prá-ong song laa nán
And brought the ass, and the colt, and put on them their clothes, and they set him thereon.

Acts 14:13, KJV:
ปุโรหิตประจำรูปพระซุสซึ่งตั้งอยู่หน้าเมืองได้จูงวัวและถือพวงมาลัยมายังประตูเมือง หมายจะถวายเครื่องบูชาด้วยกันกับประชาชน
bpù-roo-hìt bprà-jam rûup prá sús sʉ̂ng dtâng yùu nâa mʉʉang dâai juung wuua lɛ́ tʉ̌ʉ puuang-maa-lai maa yang bprà-dtuu mʉʉang · mǎai jà tà-wǎai krʉ̂ʉang buu-chaa dûai gan gàp bprà-chaa-chon
Then the priest of Jupiter, which was before their city, brought oxen and garlands unto the gates, and would have done sacrifice with the people.

Luke 19:30, KJV:
จงเข้าไปในหมู่บ้านที่อยู่ตรงหน้า เมื่อเข้าไปแล้ว จะพบลูกลาตัวหนึ่งผูกอยู่ ที่ยังไม่เคยมีใครขึ้นขี่เลย จงแก้มันจูงมาเถิด
jong kâo bpai nai mùu-bâan tîi yùu dtrong nâa · mʉ̂ʉa kâo bpai lɛ́ɛo · jà póp lûuk laa dtuua nʉ̀ng pùuk yùu · tîi yang mâi kəəi mii krai kʉ̂n kìi ləəi · jong gɛ̂ɛ man juung maa tə̀ət
Go ye into the village over against you; in the which at your entering ye shall find a colt tied, whereon yet never man sat: loose him, and bring him hither.

Hosea 11:4, KJV:
เราจูงเขาด้วยสายแห่งมนุษยธรรมและด้วยปลอกแห่งความรัก เราเป็นผู้ถอดแอกที่ขากรรไกรของเขาออก และเราก้มลงเลี้ยงเขา
rao juung kǎo dûai sǎai hɛ̀ng má-nút-sà-yá-tam lɛ́ dûai bplɔ̀ɔk hɛ̀ng kwaam-rák · rao bpen pûu tɔ̀ɔt ɛ̀ɛk tîi kǎa-gan-grai kɔ̌ɔng kǎo ɔ̀ɔk · lɛ́ rao gôm long líiang kǎo
I drew them with cords of a man, with bands of love: and I was to them as they that take off the yoke on their jaws, and I laid meat unto them.

to bring, lead, or guide (along, forwards, etc), especially by pulling or holding a rope or hand: to tow, to hand, etc.


รังแค

th-noun

รังแค • (rang-kɛɛ)

/raŋ˧.kʰɛː˧/

cog

Khmer អង្គែ (ʼɑɑʼɑngkɛɛ)


รังแก

th-verb

รังแก • (rang-gɛɛ) (abstract noun การรังแก)

rang-gɛɛ (romanization)
การรังแก (abstract-noun)


ข้อแก้ตัว

th-noun

ข้อแก้ตัว • (kɔ̂ɔ-gɛ̂ɛ-dtuua)

/kʰɔː˥˩.kɛː˥˩.tua̯˧/

From ข้อ (kɔ̂ɔ) + แก้ตัว.

com

ข้อ (kɔ̂ɔ) + แก้ตัว


เริ่ด

th-adj

เริ่ด • (rə̂t) (abstract noun ความเริ่ด)

rə̂t (romanization)
ความเริ่ด (abstract-noun)

(slang) fabulous; cool; awesome; spiffy.


อลังการ

อลังการ • (à-lang-gaan) (abstract noun ความอลังการ)

à-lang-gaan (romanization)
ความอลังการ (abstract-noun)


หย่อน

yɔ̀n (romanization)
การหย่อน (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᩀᩬ᩵ᩁ, Lao ຢ່ອນ (yǭn), Lü ᦊᦸᧃᧈ (ẏoan¹), Shan ယွၼ်ႇ (yàun), Tai Nüa ᥕᥩᥢᥱ (yǒan).

cog

Lü ᦊᦸᧃᧈ (ẏoan¹)


เมี่ยง

th-noun

เมี่ยง • (mîiang)

Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨾ᩠᩶ᨿᨦ, Lao ໝ້ຽງ (mīang).

(dialect) (ใบ~) pickled tea leaf, eaten as a snack in Northern Thailand and Myanmar.

(somewhat archaic) (ใบ~) white cloth used as a shroud.

เมี่ยงคำ เมี่ยงคำ#Thai

snack wrapped in leaves, such as เมี่ยงคำ (mîiang-kam).


แคร่

แคร่ • (krɛ̂ɛ)

ตัว ตัว#Thai

แคร่ แคร่#Thai

ผืน ผืน#Thai

คัน คัน#Thai

(classifiers: ตัว for ones with legs; แคร่ or ผืน for ones without legs; คัน for ones carried as sedan chairs) a type of traditional, table-like seat or bed, usually made of bamboo, sometimes legless and carried on poles as a sedan chair.

แคร่ แคร่#Thai

คัน คัน#Thai

ตัว ตัว#Thai

(classifiers: แคร่, คัน, ตัว) thing of similar shape, appearance, or usage, as medical stretcher, chair stretcher, etc.

แคร่ แคร่#Thai

(of a typewriter) (classifier: แคร่) carriage.

แคร่ แคร่#Thai

คัน คัน#Thai

หลัง หลัง#Thai

(of a railway vehicle) (classifiers: แคร่, คัน, หลัง) bogie.


ความรู้สึก

ความรู้สึก • (kwaam-rúu-sʉ̀k)

รู้สึก รู้สึก#Thai

abstract noun of รู้สึก (rúu-sʉ̀k): feeling; emotion.


กล้องยาสูบ

กล้องยาสูบ • (glɔ̂ng-yaa-sùup)


พ่อครัว

พ่อครัว • (pɔ̂ɔ-kruua)

/pʰɔː˥˩.kʰrua̯˧/


กินเจ

th-verb

กินเจ • (gin-jee) (abstract noun การกินเจ)

gin-jee (romanization)
การกินเจ (abstract-noun)

เทศกาลกินเจ


ผู้ช่วย

pûu-chûai (romanization)
คน (classifier)

→ Khmer: ភូឈួយ (phuu chuəy)

/pʰuː˥˩.t͡ɕʰua̯j˥˩/


กล้องยาเส้น

th-noun

กล้องยาเส้น • (glɔ̂ng-yaa-sên)

กล้อง (glɔ̂ng) + ยาเส้น

com

กล้อง (glɔ̂ng) + ยาเส้น


สองแถว

th-noun

สองแถว • (sɔ̌ɔng-tɛ̌o)

/sɔːŋ˩˩˦.tʰɛw˩˩˦/

From สอง (sɔ̌ɔng, “two”) + แถว (tɛ̌o, “row”), literally “two rows”. Compare Lao ສອງແຖວ (sǭng thǣu).

(รถ~) songthaew: a kind of share taxi in Thailand and Laos made out of an altered pickup truck with two bench seats along either side of the back.


บุรุษไปรษณีย์

Calque of English postman. Same as บุรุษ (bù-rùt) + ไปรษณีย์ (bprai-sà-nii).


บ๋อย

Semi-learned borrowing from English boy. Compare Khmer បោយ (baoy), Lao ໂບຍ (bōi), Vietnamese bồi.

(slang, sometimes derogatory or offensive) waiter.


เสิร์ฟ

th-verb

เสิร์ฟ • (sə̀əp) (abstract noun การเสิร์ฟ)

sə̀əp (romanization)
การเสิร์ฟ (abstract-noun)

Semi-learned borrowing from English serve.

slbor

(colloquial, of food or drink) to serve; to present.

(colloquial, in sports) to serve: to put (a ball, shuttlecock, etc) in play.


ประมง

ชาว ชาว#Thai

พวก พวก#Thai


กษัตรีย์

กษัตรี กษัตรี#Thai

Alternative form of กษัตรี (gà-sàt-dtrii)


กระษัตรี

กษัตรี กษัตรี#Thai


ฉลอง

th-verb

ฉลอง • (chà-lɔ̌ɔng) (abstract noun การฉลอง)

chà-lɔ̌ɔng (romanization)
การฉลอง (abstract-noun)

/t͡ɕʰa˨˩.lɔːŋ˩˩˦/

From Old Khmer chloṅa, chlaṅa, c̈hlaṅya, chluṅa (“to mark the beginning (of), to inaugurate; to celebrate; to consecrate, to dedicate; to bring into effect (by religious or magical means); to carry across, to carry on, to pass on, to transmit, to communicate; etc”); or Pre-Angkorian Old Khmer cloṅ (idem); or Angkorian Old Khmer chloṅ, chloṅṅ, chlaṅ (idem). Extended as caṃloṅa, from which Thai จำลอง (jam-lɔɔng) is derived. Cognate with Modern Khmer ឆ្លង (chlɑɑng), Lao ສະຫລອງ (sa lǭng).

to celebrate: to perform with an appropriate rite or ceremony, to solemnise; to observe, commemorate, or congratulate with a social gathering or enjoyable activity.

(archaic) to cross; to carry, pass, or move across.

to serve, to be of use or service (to), to help, to assist, to support, to aid; to act, serve, or function (as, instead of, or on behalf of), to replace, to substitute.


ล้านช้าง

th-proper noun

ล้านช้าง • (láan-cháang)

/laːn˦˥.t͡ɕʰaːŋ˦˥/

From ล้าน (láan, “million”) + ช้าง (cháang, “elephant”).
Compare Lao ລ້ານຊ້າງ (lān sāng); Northern Thai ᩃ᩶ᩣ᩠ᨶᨩ᩶ᩣ᩠ᨦ; Lü ᦟᦱᧃᧉᦋᦱᧂᧉ (laan²tsaang²); Shan လၢၼ်ႉၸၢင်ႉ (lâ̰an tsâ̰ang); Khmer លានជាង (liənciəng); Burmese လင်းဇင်း (lang:jang:).

cog

Lao ລ້ານຊ້າງ (lān sāng)

Shan လၢၼ်ႉၸၢင်ႉ (lâ̰an tsâ̰ang)

(historical) Lan Xang, an ancient kingdom in Laos.


กษัตรี

From Sanskrit क्षत्री (kṣatrī), feminine form of क्षत्र (kṣatra, “kṣatriya: member of the warrior caste, the caste itself”); perhaps via Old Khmer ខ្សត្រី (khsatrī, “female of the kṣatriya or warrior caste: queen, princess, etc”). Cognate with Modern Khmer ក្សត្រី (ksɑɑtrəy), Lao ກະສັດຕີ (ka sat tī).

der

(elegant, literary, poetic) woman in authority, royal woman, or noblewoman: queen, empress, princess, mistress, etc.

(elegant, archaic, literary, poetic) any woman.


แซ่บ

sɛ̂p (romanization)
ความแซ่บ (abstract-noun)

From Isan แซบ. Cognate with Lao ແຊບ (sǣp), Northern Thai ᨩᩯ᩠ᨷ (jɛ̂ɛp), Tai Dam ꪵꪋꪚ.

(Bangkok dialect) spicy; deliciously spicy (from the reputation of Isan region food as being spicier than Central Thai food).

(slang) sexy; hot; sexually interesting or exciting.


แซ่บ

sɛ̂p (romanization)
การแซ่บ (abstract-noun)

2020 January 22, สมาชิกหมายเลข 5704065, “เราแอบแซ่บกับผู้ชายคนหนึ่งมาประมาณ 7 เดือน แล้วมีความสัมพันธ์ดี ๆ ผูกพันต่อกัน แต่เขาก็ยังคบซ้อนคุยหลายคน ควรที่จะทำยังไงคะ”, in พันทิป, Bangkok: พันทิป, retrieved 2020-10-30:
เราแอบแซ่บกับผู้ชายคนหนึ่งมาประมาณ 7 เดือน
rao ɛ̀ɛp sɛ̂p gàp pûu-chaai kon nʉ̀ng maa bprà-maan · jèt · dʉʉan
I have had an affair with a guy in secret for about seven months.

(slang, humorous) to do something nasty; to have an illicit sexual relationship or engage in an illicit sexual activity.


เกษียณ

th-verb

เกษียณ • (gà-sǐian) (abstract noun การเกษียณ)

gà-sǐian (romanization)
การเกษียณ (abstract-noun)

From Sanskrit क्षीण (kṣīṇa, “destroyed; wasted; lost; etc”). Cognate with Lao ກະສຽນ (ka sīan).

der

(elegant, of an age, time, period, etc) to come to an end; to terminate.

(colloquial) to reach the retirement age; to retire from work upon reaching the retirement age.


ใจเพชร

th-adj

ใจเพชร • (jai-pét) (abstract noun ความใจเพชร)

jai-pét (romanization)
ความใจเพชร (abstract-noun)

ใจ (jai, “heart; mind”) + เพชร (pét, “diamond”).

com

(idiomatic) stout-hearted; strong-minded; unyielding.


ใจหิน

th-adj

ใจหิน • (jai-hǐn) (abstract noun ความใจหิน)

jai-hǐn (romanization)
ความใจหิน (abstract-noun)

ใจ (jai, “heart; mind”) + หิน (hǐn, “stone”).


ดีปลี

the name for three species in the genus Piper: long pepper (Piper longum), Balinese long pepper (Piper retrofractum) and the unresolved species Piper peepuloides.


สปีชีส์

/sa˨˩.piː˧.t͡ɕʰiː˥˩/

ชนิด ชนิด#Thai


ระวัง

th-verb

ระวัง • (rá-wang) (abstract noun การระวัง or ความระวัง)

rá-wang (romanization)
การระวัง (abstract-noun)
ความระวัง (abstract-noun)

→ Khmer: រវ៉ាង (rɔɔrɔvaang) / រវាំង (rɔɔrɔvĕəng)

→ Nyah Kur: ระวัง

→ Lao: ລະວັງ (la wang)


พี่เลี้ยง

th-noun

พี่เลี้ยง • (pîi-líiang)

/pʰiː˥˩.lia̯ŋ˦˥/

ตอนนี้หนูเป็นพี่เลี้ยงเด็กได้ เรื่องกล้วย ๆ ได้โปรดอย่าเสียใจขนาดนั้นค่ะพ่อ

2012, Jacqueline Wilson, พี่สาวสุดซ่า, นานมีบุ๊คส์, →ISBN, page 32:


เปีย

From Teochew 辦／办 (bang⁷, poin⁷, bain⁷) or Hokkien 辦／办 (pān), according to SEAlang. Compare Chinese 編／编 (biān), 辮／辫 (biàn). Cognate with Lao ເປັຽ (pīa).

thread; garland; etc; thread; garland; etc


เปีย

bpiia (romanization)
การเปีย (abstract-noun)

(of hair, thread, garland, etc) to braid.


เปีย

Egretta garzetta
Egretta garzetta#Translingual

(zoology) little egret: the bird Egretta garzetta of the family Ardeidae.

Aythya fuligula
Aythya fuligula#Translingual

(zoology) tufted duck: the bird Aythya fuligula of the family Anatidae.

(zoology) falcated duck: the bird Anas falcata of the family Anatidae.


อ้างอิง

th-verb

อ้างอิง • (âang-ing) (abstract noun การอ้างอิง)

âang-ing (romanization)
การอ้างอิง (abstract-noun)

/ʔaːŋ˥˩.ʔiŋ˧/

From อ้าง (âang) + อิง (ing). Cognate with Lao ອ້າງອີງ (ʼāng ʼīng).

cog

Lao ອ້າງອີງ (ʼāng ʼīng)


การทำมาหากิน

th-noun

การทำมาหากิน

การ (gaan, abstract noun prefix) + ทำมาหากิน (tam-maa-hǎa-gin).

prefix

ทำมาหากิน ทำมาหากิน#Thai

abstract noun of ทำมาหากิน (tam-maa-hǎa-gin)


ทิพ

Borrowed from Sanskrit दिव (diva) or Pali diva.

ทิวะ ทิวะ#Thai

(literary, poetic) Alternative form of ทิวะ


ทิพ

Borrowed from Pali dibba (“celestial; divine; heavenly; etc”). Compare Sanskrit दिव्य (divya).

bor+

(literary, poetic) belonging to god. (ทิพย์/ทิพย is more used.)


อภิรัฐมนตรี

th-noun

อภิรัฐมนตรี • (à-pí-rát-tà-mon-dtrii) (classifier คน or ท่าน)

à-pí-rát-tà-mon-dtrii (romanization)
คน (classifier)
ท่าน (classifier)

From อภิ (à-pí, “greater; higher; superior; over”) + รัฐมนตรี (rát-tà-mon-dtrii, literally “counsellor of state”).

com

(historical) Supreme Councillor of State.

Daniel 6:7, KJV:
บรรดาอภิรัฐมนตรีแห่งราชอาณาจักร ทั้งข้าหลวงภาค และอุปราช มนตรี และผู้ว่าราชการเมืองทั้งหลายทั้งสิ้น ได้ตกลงกันว่า กษัตริย์สมควรจะได้ทรงตรากฎหมายและออกพระราชกฤษฎีกาว่า ในสามสิบวันนี้ ถ้าผู้หนึ่งผู้ใดทูลขอต่อพระเจ้าหรือมนุษย์นอกเหนือพระองค์ โอ ข้าแต่กษัตริย์ ก็ให้โยนผู้นั้นลงในถ้ำสิงโตเสีย
ban-daa à-pí-rát-tà-mon-dtrii hɛ̀ng râat-chá-aa-naa-jàk · táng kâa-lǔuang pâak · lɛ́ ùp-bpà-ràat · mon-dtrii · lɛ́ pûu-wâa-râat-chá-gaan mʉʉang táng-lǎai táng-sîn · dâai dtòk-long gan wâa · gà-sàt sǒm-kuuan jà dâai song dtraa gòt-mǎai lɛ́ ɔ̀ɔk prá-râat-chá-grìt-sà-dii-gaa wâa · nai sǎam-sìp wan níi · tâa pûu-nʉ̀ng-pûu-dai tuun kɔ̌ɔ dtɔ̀ɔ prá-jâao rʉ̌ʉ má-nút nɔ̂ɔk-nʉ̌ʉa prá-ong · oo · kâa-dtɛ̀ɛ gà-sàt · gɔ̂ hâi yoon pûu nán long nai tâm sǐng-dtoo sǐia
All the presidents of the kingdom, the governors, and the princes, the counsellers, and the captains, have consulted together to establish a royal statute, and to make a firm decree, that whosoever shall ask a petition of any God or man for thirty days, save of thee, O king, he shall be cast into the den of lions.

(biblical) high or highest ranking administrator.


ปลูก

bplùuk (romanization)
การปลูก (abstract-noun)

From Proto-Southwestern Tai *pluːkᴰ¹ᴸ (“to plant”), from Proto-Tai *plwɯːkᴰ (“to plant”). Cognate with Lao ປູກ (pūk), Lü ᦔᦳᧅᧈ (ṗuk¹) or ᦔᦴᧅ (ṗuuk), Tai Dam ꪜꪴꪀ, Shan ၽုၵ်ႇ (phùk), Aiton ပုက် (puk), Ahom 𑜆𑜤𑜀𑜫 (puk), Saek ปร̄อก.

cog

Lü ᦔᦳᧅᧈ (ṗuk¹)

ปลูกพืช

ปลูกป่า

ปลูกไมตรี

to promote the growth (of): to culture, to cultivate, to plant, to grow, etc.

ปลูกบ้าน


เปา

bpao (romanization)
ใบ (classifier)
ลูก (classifier)

From Chinese 包子 (“baozi”) or clipping of ซาลาเปา (saa-laa-bpao).

ซ้องกั๋ง:
บู๊สงเอาขนมเปามาหักออกดูถามเจ้าของว่า ขนมนี้ทำด้วยเนื้อคนหรือสุนัข
búu-sǒng ao kà-nǒm bpao maa hàk ɔ̀ɔk duu tǎam jâo-kɔ̌ng wâa · kà-nǒm níi tam dûai nʉ́ʉa kon rʉ̌ʉ sù-nák
Wu Song broke one of the dumplings open. "What's in these?" he asked. "Human flesh, or dog's?"


เปา

From Chinese 包 (bāo), surname of Bao Zheng (包拯), an 11th-century Chinese magistrate.

2017 October 17, "สู่ยุคใหม่! นายกฯ เผยแผนใช้เปาเพิ่มหลังประตูปี ๒๐๑๘", fourfourtwo.com, FourFourTwo:
นายกฯเผยแผนใช้เปาเพิ่มหลังประตูปี ๒๐๑๘
naa-yók pə̌əi pɛ̌ɛn chái bpao pə̂əm lǎng bprà-dtuu bpii · sɔ̌ɔng pan sìp-bpɛ̀ɛt
The president reveals a plan to employ more referees behind goals in the year 2018.

2017 August 23, "เปิดโฉม ๙ ท่านเปาชี้ชะตายิ่งลักษณ์", nationtv.tv, Nation:
เปิดโฉม ๙ ท่านเปาชี้ชะตายิ่งลักษณ์
bpə̀ət chǒom · gâao · tâan bpao chíi chá-dtaa yîng lák
Unveil the faces of the nine judges that will rule on the fate of Yingluck.

2017 July 26, "อ้างตัวเป็นท่านเปารีดเงินเหยื่อล้มคดีทั่วประเทศ หมายจับติดตัวนับ ๒๐ คดี", manager.co.th, MGR Online:
อ้างตัวเป็นท่านเปารีดเงินเหยื่อล้มคดีทั่วประเทศ
âang dtuua bpen tâan bpao rîit ngən yʉ̀ʉa lóm-ká-dii tûua bprà-têet
[A woman] claiming herself as a judge extorts money from victims in exchange for settling lawsuits across the country.

ท่าน ท่าน#Thai

(slang) (ท่าน~) judge: judicial officer, referee, umpire.


สกุล

Possibly extended from กุล (gun), from Pali kula (“clan, family; caste, class”), ultimately from Sanskrit कुल (kula, “idem”), or corrupted from ตระกูล (dtrà-guun), from Old Khmer ត្រកូល (trakūla, “idem”), that believed to be an aphaeresis of Sanskrit गोत्रकुल (gotrakula, “idem”). Cognate with Lao ສະກຸນ (sa kun).
In taxonomy, semantic loan from English genus.

bor

(elegant) birth, lineage, ancestry, extraction, descent; family, clan.

(colloquial) noble birth; noble class; noble family.

สกุลเงิน

currency types (as dollars, euros, yen, etc)


มนตรี

mon-dtrii (romanization)
คน (classifier)

From Sanskrit मन्त्री (mantrī, “adviser; counsellor; consultant; secretary”, literally “one with mantra; one reciting mantra; one versed in mantra”); perhaps via Old Khmer mantrī (“king's counsellor or minister”). Cognate with Modern Khmer មន្ត្រី (mŭəntrəy). Compare Pali mantī.

der

Daniel 3:2, KJV:
แล้วกษัตริย์เนบูคัดเนสซาร์รับสั่งให้ประชุมอุปราช ข้าหลวงภาค ผู้ว่าราชการเมือง ผู้พิพากษา นายคลัง มนตรี ตุลาการ และบรรดาเจ้าหน้าที่ทั้งหลายของหัวเมือง ให้เข้ามาในงานฉลองปฏิมากรซึ่งกษัตริย์เนบูคัดเนสซาร์ได้ทรงตั้งขึ้น
lɛ́ɛo gà-sàt nee-buu-kát-nét-saa ráp-sàng hâi bprà-chum ùp-bpà-ràat · kâa-lǔuang pâak · pûu-wâa-râat-chá-gaan mʉʉang · pûu-pí-pâak-sǎa · naai-klang · mon-dtrii · dtù-laa-gaan · lɛ́ ban-daa jâao-nâa-tîi táng-lǎai kɔ̌ɔng hǔua-mʉʉang · hâi kâo maa nai ngaan chà-lɔ̌ɔng bpà-dtì-maa-gɔɔn sʉ̂ng gà-sàt nee-buu-kát-nét-saa dâai song dtâng kʉ̂n
Then Nebuchadnezzar the king sent to gather together the princes, the governors, and the captains, the judges, the treasurers, the counsellers, the sheriffs, and all the rulers of the provinces, to come to the dedication of the image which Nebuchadnezzar the king had set up.

(elegant, chiefly government) adviser; counsellor; consultant; secretary.

(government) minister; senior public officer; high-ranking public officer.


ตึกระฟ้า

th-noun

ตึกระฟ้า • (dtʉ̀k-rá-fáa) (classifier หลัง)

dtʉ̀k-rá-fáa (romanization)
หลัง (classifier)


จิตกาธาน

From Pali citaka (“funeral pyre”) + ādhāna (“container, receiver, support; placing, placement, receipt; etc”).


เบญจา

เบญจา • (ben-jaa) (classifier ชั้น or แท่น or เถา)

ben-jaa (romanization)
ชั้น (classifier)
แท่น (classifier)
เถา (classifier)

From corruption of มัญจา (“bed”), from Pali mañca (“bed; couch; sofa”), and perhaps influenced by เบญจ (“five”), corrupted form of ปัญจ (“five”), from Pali pañca (“five”). Compare Khmer បញ្ច (bɑɑbɑñcɑɑ, “decorated stand supporting a box containing the ashes of a deceased person”).

th-l

มัญจา (“bed”)

เบญจ (“five”)

ปัญจ (“five”)

cog

five-layered platform use to support a sacred object, especially a funeral urn.


ตรวจ

th-verb

ตรวจ • (dtrùuat) (abstract noun การตรวจ)

dtrùuat (romanization)
การตรวจ (abstract-noun)

From Old Khmer ត្រ្វច៑ (trvac), ត្រ្វាច៑ (trvāc, “to examine; to inspect; etc”), whence Modern Khmer ត្រួត (truət). Related to the augmented form ตำรวจ (dtam-rùuat, “police”). Cognate with Lao ກວດ (kūat), Northern Thai ᨠ᩠ᩅᨯ (kūat).


กุ๊ย

th-noun

กุ๊ย • (gúi)

Borrowed from Hokkien 鬼 (kúi, “ghost; ghastly”). Compare Teochew 鬼 (kúi).


เมรุ

From Pali meru (“Meru, a mythological mountain”). Cognate with Lao ເມນ (mēn), Khmer មេរុ (meiruʼ), មេន (mein).

bor

ดาวดึงส์ ดาวดึงส์#Thai

(Hindu and Buddhist cosmology) Meru, the mountain that serves as the centre of the universe and the situation of the heaven ดาวดึงส์.


เมรุ

meen (romanization)
เมรุ (classifier)
หลัง (classifier)

crematorium built to represent Mount Meru.


โกศ

gòot (romanization)
ใบ (classifier)
ลูก (classifier)

From Sanskrit कोश (kośa, “container; case; pocket”); perhaps via Pre-Angkorian Old Khmer kośa (“urn, vase; goblet, chalice; coffer, casket, chest”). Compare Old Khmer koṣa, koṣaṇa, kosa; and compare Pali koṭṭha (“closet; cabinet”), from which Modern Khmer កោដ្ឋ (kaot, “royal funerary urn”) was derived.

cog

พระ พระ#Thai

บรม บรม#Thai

ผอบ ผอบ#Thai


โกศ

From Sanskrit कोश (kośa, “treasury”). Compare Pali kosa (“treasury”), from which Old Khmer kossā (“store; storehouse; treasury; granary; etc”) was derived; and compare Modern Khmer កោដ្ឋ (kaot, “storehouse; grange; warehouse”).

(elegant, archaic) treasury, treasure house; store, storehouse, warehouse; repository.


โกศ

th-noun

โกศ • (gòot)


ตั้งแต่

th-prep

ตั้งแต่ • (dtâng-dtɛ̀ɛ)

/taŋ˥˩.tɛː˨˩/

com

ตั้ง (dtâng) + แต่ (dtɛ̀ɛ)


ผ้านุ่ง

th-noun

ผ้านุ่ง • (pâa-nûng)

/pʰaː˥˩.nuŋ˥˩/

pha nung, a traditional Thai lower garment formerly worn by both sexes.


ก้าวล่วง

th-verb

ก้าวล่วง • (gâao-lûuang) (abstract noun การก้าวล่วง)

gâao-lûuang (romanization)
การก้าวล่วง (abstract-noun)


ใจกว้าง

th-adj

ใจกว้าง • (jai-gwâang) (abstract noun ความใจกว้าง)

jai-gwâang (romanization)
ความใจกว้าง (abstract-noun)


ความรับผิด

th-noun

ความรับผิด • (kwaam-ráp-pìt)

รับผิด รับผิด#Thai


ซิ่น

ซิ่น • (sîn)

Cognate with Northern Thai ᩈᩥ᩠᩶ᨶ, Lao ສິ້ນ (sin), Lü ᦉᦲᧃᧉ (ṡiin²), Shan သိၼ်ႈ (sīn), Tai Nüa ᥔᥤᥢᥲ (sìn), Ahom 𑜏𑜢𑜃𑜫 (sin).

cog

Lü ᦉᦲᧃᧉ (ṡiin²)

ผ้า ผ้า#Thai

(ผ้า~) Sinh, a traditional garment worn by Thai and Lao women.


แขวง

th-noun

แขวง • (kwɛ̌ɛng)

From Old Khmer *ខ្វេង៑ (*khveṅ, “to go far around; to encircle; to enclose”). Cognate with Lao ແຂວງ (khuǣng), Modern Khmer ខ្វែង (khvaeng).

bor

area; district; locality; place; region; spot; territory.

เขต เขต#Thai

(Thailand government) khwaeng: an administrative subdivision of เขต (kèet), a district of Bangkok.


ดาวเคราะห์น้อย

th-noun

ดาวเคราะห์น้อย • (daao-krɔ́-nɔ́ɔi) (classifier ดวง)

daao-krɔ́-nɔ́ɔi (romanization)
ดวง (classifier)

/daːw˧.kʰrɔʔ˦˥.nɔːj˦˥/

From ดาวเคราะห์ (daao-krɔ́) + น้อย (nɔ́ɔi).

com

ดาวเคราะห์ (daao-krɔ́) + น้อย (nɔ́ɔi)


ดาวตก

daao-dtòk (romanization)
ดวง (classifier)

From ดาว (daao, “star”) + ตก (dtòk, “to fall”); literally "falling star" or "fallen star".


นุ่ง

nûng (romanization)
การนุ่ง (abstract-noun)

Cognate with Isan นุ่ง, Lao ນຸ່ງ (nung), Northern Thai ᨶᩩ᩵ᨦ (nuŋ⁵), Khün ᨶᩩ᩵ᨦ (nuŋ⁵), Lü ᦓᦳᧂᧈ (nung¹), Tai Dam ꪙꪴ꪿ꪉ (ꞌnung), Shan ၼုင်ႈ (nūng), Tai Dam ꪙꪴ꪿ꪉ, Ahom 𑜃𑜤𑜂𑜫 (nuṅ).

cog

Khün ᨶᩩ᩵ᨦ (nuŋ⁵)


ความสัตย์

th-noun

ความสัตย์ • (kwaam-sàt)


มาศ

มาศ • (mâat)

From Sanskrit माष (māṣa, “particular weight of gold”). Compare Malay mas, emas. Cognate with Isan มาด, Lao ມາດ (māt), Northern Thai ᨾᩣ᩠ᨯ, Khün ᨾᩣ᩠ᨯ, Lü ᦙᦱᧆ (maad).


ขบวน

Alternative spelling of the now-obsolete ขบวร (kà-buuan). Extended as กระบวน (grà-buuan). Cognate with Modern Khmer ក្បួន (kbuən); Lao ຂະບວນ (kha būan).

กระบวน กระบวน#Thai


ขบวน

used for crowded movement such as group traveling or parade


สัตย์

th-noun

สัตย์ • (sàt)

From Sanskrit सत्य (satya, “true, real, genuine; honest, sincere, truthful, faithful; etc.”), possibly via Angkorian Old Khmer satya°, sata, sat (“truth, real, honest; truth, reality, honesty”).
Compare Pali sacca (“real, true”), whence Thai สัจ (sàt) and สัจจะ. Cognate with Lao ສັດ (sat), Khmer សត្យ (sat), សត្យា (sattyaa).


สัตย์

sàt (romanization)
ความสัตย์ (abstract-noun)


ตระบัด

th-verb

ตระบัด • (dtrà-bàt) (abstract noun การตระบัด)

dtrà-bàt (romanization)
การตระบัด (abstract-noun)

Borrowed from Old Khmer paṃpat (“to deceive, to cheat; to destroy, to eliminate; to end, to stop; etc”). Doublet of บำบัด (bam-bàt). Cognate with Modern Khmer បំបាត់ (bɑmbat).

bor+

(archaic, transitive or intransitive) to act or behave dishonestly or treacherously (against); to break faith (with); to betray; to deceive; to defraud; to cheat.

(archaic, transitive) to destroy, to eliminate, to cause to be lost; to damage, to spoil, to ruin.


ตระบัด

th-adv

ตระบัด • (dtrà-bàt)

Compare Khmer ត្របះ (trɑɑbah, “to stir”). Perhaps doublet of สะบัด (sà-bàt).

(archaic) suddenly; swiftly; momentarily; briefly.


รอคอย

th-verb

รอคอย • (rɔɔ-kɔɔi) (abstract noun การรอคอย)

rɔɔ-kɔɔi (romanization)
การรอคอย (abstract-noun)

/rɔː˧.kʰɔːj˧/

com

รอ (rɔɔ) + คอย (kɔɔi)


อุกกาบาต

th-noun

อุกกาบาต • (ùk-gaa-bàat)

From Pali ukkāpāta (literally “falling of firebrand”); ultimately from Sanskrit उल्कापात (ulkāpāta), from which Thai อุกลาบาต is derived.

cog

Thai อุกลาบาต


มุ่ง

mûng (romanization)
การมุ่ง (abstract-noun)

Cognate with Lao ມຸ່ງ (mung), Northern Thai ᨾᩩ᩵ᨦ, Lü ᦙᦳᧂᧈ (mung¹), Shan မုင်ႈ (mūng). Related to ม่ง (mông).


ปอง

bpɔɔng (romanization)
การปอง (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᨸᩬᨦ, Khün ᨸᩬᨦ, Lao ປອງ (pǭng), Lü ᦔᦸᧂ (ṗoang), Shan ပွင် (pǎung).


ผอบ

pà-òp (romanization)
ใบ (classifier)
ลูก (classifier)

/pʰa˨˩.ʔop̚˨˩/

From corruption of ประอบ, from Old Khmer praʼap (“cavity, receptacle; container, case, box”), from pra (“emphatic prefix”) + ʼap (“to cover; to enclose”), equivalent to Thai ประ (bprà) + อบ (òp). Compare Modern Khmer ប្រអប់ (prɑɑʼɑp).

cog

Khmer ប្រអប់ (prɑɑʼɑp)

Matthew 26:7, KJV:
มีหญิงผู้หนึ่งถือผอบน้ำมันหอมราคาแพงมากมาเฝ้าพระองค์แล้วเทน้ำมันนั้นบนพระเศียรของพระองค์
mii yǐng pûu nʉ̀ng tʉ̌ʉ pà-òp nám-man hɔ̌ɔm raa-kaa pɛɛng mâak maa fâo prá-ong lɛ́ɛo tee nám-man nán bon prá sǐian kɔ̌ɔng prá-ong
There came unto him a woman having an alabaster box of very precious ointment, and poured it on his head,

Luke 7:37, KJV:
และดูเถิด มีผู้หญิงคนหนึ่งในเมืองนั้นซึ่งเป็นหญิงชั่ว เมื่อรู้ว่าพระเยซูทรงเอนพระกายลงเสวยอยู่ในบ้านของคนฟาริสีนั้น นางจึงถือผอบน้ำมันหอม
lɛ́ duu tə̀ət · mii pûu-yǐng kon nʉ̀ng nai mʉʉang nán sʉ̂ng bpen yǐng chûua · mʉ̂ʉa rúu wâa prá yee-suu song een prá gaai long sà-wə̌əi yùu nai bâan kɔ̌ɔng kon faa-rí-sǐi nán · naang jʉng tʉ̌ʉ pà-òp nám-man hɔ̌ɔm
And, behold, a woman in the city, which was a sinner, when she knew that Jesus sat at meat in the Pharisee's house, brought an alabaster box of ointment,


กิ่งทองใบหยก

th-noun

กิ่งทองใบหยก • (gìng-tɔɔng-bai-yòk)

From กิ่ง (gìng, “branch”) + ทอง (tɔɔng, “gold”) + ใบ (bai, “leaf”) + หยก (yòk, “jade”); literally "golden branches, jade leaves".
Compare Chinese 金枝玉葉／金枝玉叶 (jīnzhīyùyè, literally “golden branches, jade leaves”), 珠聯璧合／珠联璧合 (zhūliánbìhé, literally “strings of pearls, girdles of jade”).

zh-l

(idiomatic, often used to describe a loving couple) ideal combination; well-matched couple; perfect pair.


กลุ่มดาว

th-noun

กลุ่มดาว • (glùm-daao) (classifier กลุ่ม)

glùm-daao (romanization)
กลุ่ม (classifier)


หนักหนา

th-adv

หนักหนา • (nàk-nǎa) (abstract noun ความหนักหนา)

nàk-nǎa (romanization)
ความหนักหนา (abstract-noun)

com

หนัก (nàk) + หนา (nǎa)


ข้าศึก

th-noun

ข้าศึก • (kâa-sʉ̀k)

/kʰaː˥˩.sɯk̚˨˩/

com

ข้า (kâa) + ศึก (sʉ̀k)


ยม

From Pali yama (“Yama”) or Sanskrit यम (yama, “Yama”). Cognate with Old Khmer យម (yama), យំ (yaṃ); Modern Khmer យម (yum); Burmese ယာမာ (yama); Chinese 閻摩／阎摩 (Yánmó); Japanese 閻魔; Korean 염마 (yeomma).

zh-l

閻摩／阎摩 (Yánmó)

พญา พญา#Thai

พระยา พระยา#Thai

พระ พระ#Thai

(Hinduism, Buddhism) (พญา~, พระยา~, พระ~) Yama, the god of the dead, the overlord of the underworld, and the chief justice of the hell.

พญา พญา#Thai

พระยา พระยา#Thai

พระ พระ#Thai

(religion, by extension) (พญา~, พระยา~, พระ~) any similar figure.

พระ พระ#Thai


ยม

(botany) mahogany: any of the various plants of the family Meliaceae.

(botany, archaic) starberry: the plant Phyllanthus acidus of the family Phyllanthaceae.


ยม

Compare Khmer យំ (yum, “to cry; to weep”).


ยานมาศ

th-noun

ยานมาศ • (yaan-ná-mâat) (classifier องค์)

yaan-ná-mâat (romanization)
องค์ (classifier)

From ยาน (yaan, “vehicle; litter, palanquin”) + มาศ (mâat, “gold”). Compare Khmer យានមាស (yiənmiəh).

com

1945, กรมพระยาดำรงราชานุภาพ, นิทานโบราณคดี, นิทานที่ ๑ เรื่องพระพุทธรูปประหลาด:
พอทอดพระเนตรเห็นก็โปรด ออกพระโอษฐ์ว่า พระองค์นี้งามแปลกจริง ๆ ตรัสสั่งกรมวังในขณะนั้นว่า ให้จัดยานมาศกับขบวนแห่มีเครื่องสูงกลองชนะไปรับพระองค์นั้นเข้าไปยังพระบรมมหาราชวัง
pɔɔ tɔ̂ɔt-prá-nêet hěn gɔ̂ bpròot · ɔ̀ɔk-prá-òot wâa · prá ong níi ngaam bplɛ̀ɛk jing jing · dtràt sàng grom-má-wang nai kà-nà nán wâa · hâi jàt yaan-ná-mâat gàp kà-buuan hɛ̀ɛ mii krʉ̂ʉang-sǔung glɔɔng-chá-ná bpai ráp prá ong nán kâo bpai yang prá bɔɔ-rom má-hǎa râat-chá wang
Upon seeing it, His Majesty liked it, exclaiming: "This statue is strangely beautiful, indeed!" He then and there ordered the Minister of Palace Affairs to bring a golden litter and a procession featuring exalted regalia and drums of victory out to receive that statue into the Grand Palace.

1978, ชิต บุรทัต, ฉันท์เฉลิมพระเกียรติงานพระเมรุทองท้องสนามหลวง:
เคลื่อนคล้อยพระโกศจาก พระสุวรรณเบญจา สู่ยานมาศคลา คณะชาวประโคมเคียง
klʉ̂ʉan-klɔ́ɔi prá gòot jàak · prá sù-wan-ná ben-jaa · sùu yaan-ná-mâat klaa · ká-ná chaao bprà-koom kiiang
The royal urn was moved from the golden pedestal to a golden litter to be paraded, with members of musical bands in accompany.

พระ พระ#Thai


ไพเราะ

th-adj

ไพเราะ • (pai-rɔ́) (abstract noun ความไพเราะ)

pai-rɔ́ (romanization)
ความไพเราะ (abstract-noun)

Extended from พิเราะ, from Middle Khmer biroḥ.


กระเหรี่ยง

th-noun

กระเหรี่ยง • (grà-rìiang)

กะเหรี่ยง กะเหรี่ยง#Thai

Alternative form of กะเหรี่ยง (gà-rìiang)


ไพ่นกกระจอก

ไพ่นกกระจอก • (pâi-nók-grà-jɔ̀ɔk)

ไพ่ (pâi, “playing cards”) + นก (nók, “bird”) + กระจอก (grà-jɔ̀ɔk, “sparrow”). Calque from Chinese 麻雀牌 (máquèpái).


ปากหวาน

th-adj

ปากหวาน • (bpàak-wǎan) (abstract noun ความปากหวาน)

bpàak-wǎan (romanization)
ความปากหวาน (abstract-noun)


แบบฉบับ

th-noun

แบบฉบับ • (bɛ̀ɛp-chà-bàp)

/bɛːp̚˨˩.t͡ɕʰa˨˩.bap̚˨˩/

com

แบบ (bɛ̀ɛp) + ฉบับ (chà-bàp)


กระหนก

th-noun

กระหนก • (grà-nòk)

generic term for a kind of decorative pattern characteristic of Thai art.


ปรัศนี

From Sanskrit प्रश्न (praśna, “question”).


สอดรู้สอดเห็น

th-verb

สอดรู้สอดเห็น

สอดรู้สอดเห็น • (sɔ̀ɔt-rúu-sɔ̀ɔt-hěn) (abstract noun การสอดรู้สอดเห็น)

sɔ̀ɔt-rúu-sɔ̀ɔt-hěn (romanization)
การสอดรู้สอดเห็น (abstract-noun)

/sɔːt̚˨˩.ruː˦˥.sɔːt̚˨˩.hen˩˩˦/

com

สอดรู้ (sɔ̀ɔt-rúu)


ข้าวสวย

th-noun

ข้าวสวย • (kâao-sǔai)

From ข้าว (kâao, “rice”) + สวย (sǔai, “not wet; well-steamed”).


สังเวียน

Probably from Old Khmer sanven (“pit for cockfights; arena”).

der

(by extension) place where a fight or competition takes place: ring, arena, theatre (of war), seat (of war), field (of conflict), etc.


มีท้อง

th-verb

มีท้อง • (mii-tɔ́ɔng) (abstract noun การมีท้อง)

mii-tɔ́ɔng (romanization)
การมีท้อง (abstract-noun)

/miː˧.tʰɔːŋ˦˥/

From มี (mii, “to have”) + ท้อง (tɔ́ɔng, “belly”).


ระแวง

th-verb

ระแวง • (rá-wɛɛng) (abstract noun การระแวง)

rá-wɛɛng (romanization)
การระแวง (abstract-noun)

/ra˦˥.wɛːŋ˧/


อัศเจรีย์

From Sanskrit आश्चर्य (āścarya) with vowel changing.

th:อัศเจรีย์


สมรภูมิ

th-noun

สมรภูมิ • (sà-mɔ̌ɔ-rá-puum)

สมร (“fight; battle; war”) + ภูมิ (puum, “ground”). Compare Khmer សមរភូមិ (saʼmaʼraʼ phuum).

com

(elegant) battleground; battlefield; theatre of war; seat of war.


จำเริญ

th-verb

จำเริญ • (jam-rəən) (abstract noun การจำเริญ or ความจำเริญ)

jam-rəən (romanization)
การจำเริญ (abstract-noun)
ความจำเริญ (abstract-noun)

From Angkorian Old Khmer caṃren, caṃmren, camren (“to cause to increase, to make prosper; to increase, to enlarge, to improve, to develop”) or Pre-Angkorian Old Khmer caṃren (idem), extended forms of *cren, from which Thai เจริญ (jà-rəən) was derived. Cognate with Modern Khmer ចំរើន (cɑmraən), Lao ຈຳເລີນ (cham lœ̄n) or ຈຳເຣີນ (cham rœ̄n).

เจริญ เจริญ#Thai

(elegant and archaic, now often considered humorous) Alternative form of เจริญ (jà-rəən)


กอ

From Proto-Tai *koːᴬ (“clump (as of bamboo)”). Cognate with Lao ກໍ (kǭ), Tai Nüa ᥐᥨᥝ (kow), Shan ၵေႃ (kǎu), Ahom 𑜀𑜦𑜡 (kō).


มือถือ

th-adj

มือถือ • (mʉʉ-tʉ̌ʉ)

From มือ (mʉʉ, “hand”) + ถือ (tʉ̌ʉ, “to hold; to carry”).

com

/mɯː˧.tʰɯː˩˩˦/

พัดลมมือถือ
pát-lom mʉʉ-tʉ̌ʉ
handheld fan

คอมพิวเตอร์มือถือ


มือถือ

th-noun

มือถือ • (mʉʉ-tʉ̌ʉ) (classifier เครื่อง)

mʉʉ-tʉ̌ʉ (romanization)
เครื่อง (classifier)

Clipping of โทรศัพท์มือถือ (too-rá-sàp-mʉʉ-tʉ̌ʉ), from โทรศัพท์ (too-rá-sàp, “telephone”) + มือถือ (mʉʉ-tʉ̌ʉ, “handheld”).

clipping

โทรศัพท์มือถือ

com

/mɯː˧.tʰɯː˩˩˦/


รวม

ruuam (romanization)
การรวม (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᩁᩬᨾ, Isan ฮวม, Lao ຮວມ (hūam), ໂຮມ (hōm), or ລວມ (lūam), Lü ᦣᦸᧄ (hoam), Tai Dam ꪶꪭꪣ, Shan ႁွမ်း (háum), Ahom 𑜑𑜨𑜪 (hoṃ), Saek โร๊ม.


เสื้อคลุม

th-noun

เสื้อคลุม • (sʉ̂ʉa-klum) (classifier ตัว)

sʉ̂ʉa-klum (romanization)
ตัว (classifier)

เสื้อ (sʉ̂ʉa, “top: upper garment”) + คลุม (klum, “to cover”).

com

Exodus 28:31, KJV:
เจ้าจงทำเสื้อคลุมให้เข้าชุดกับเอโฟดด้วยผ้าสีฟ้าล้วน
jâao jong tam sʉ̂ʉa-klum hâi kâo chút gàp ee-fòot dûai pâa sǐi fáa lúuan
And thou shalt make the robe of the ephod all of blue.

loose outer garment: gown, robe, cloak, coat, etc.


ดังกล่าว

From ดัง (dang, “as”) + กล่าว (glàao, “to say”).

such; (previously) said; (previously) mentioned.


ดังกล่าว

as (previously) said; as (previousy) mentioned.


ข้าวสาร

th-noun

ข้าวสาร • (kâao-sǎan)

From ข้าว (kâao, “rice”) + สาร (sǎan, “husked”).

com

any of the plants of the genus Raphistemma, the family Asclepiadaceae (now subfamily Asclepiadoideae in family Apocynaceae).

the plant Myriopteron extensum of the family Asclepiadaceae.


ข้าวสาร

th-proper noun

ข้าวสาร • (kâao-sǎan)


กำพร้า

th-adj

กำพร้า • (gam-práa) (abstract noun ความกำพร้า)

gam-práa (romanization)
ความกำพร้า (abstract-noun)

From Proto-Tai *ɡm̩.raːꟲ (“orphan”). Compare Lao ກຳພ້າ (kam phā), Khmer កំព្រា (kɑmpriə), Nong Zhuang lugbyax.


พร่อง

พร่อง • (prɔ̂ng) (abstract noun ความพร่อง)

prɔ̂ng (romanization)
ความพร่อง (abstract-noun)

From Proto-Tai *broːŋᴮ (“deficient”). Cognate with Lao ພ່ອງ (phǭng), Northern Thai ᨻᩕᩬ᩵ᨦ or ᨽᩬ᩵ᨦ, Khün ᨽᩬ᩵ᨦ, Lü ᦘᦸᧂᧈ (phoang¹), Shan ၽွင်ႈ (phāung).

decreased; diminished; lessened; deficient; depleted.


พร่อง

th-verb

พร่อง • (prɔ̂ng) (abstract noun การพร่อง)

prɔ̂ng (romanization)
การพร่อง (abstract-noun)


อภิเษก

อภิเษก • (à-pí-sèek) (abstract noun การอภิเษก)

à-pí-sèek (romanization)
การอภิเษก (abstract-noun)

/ʔa˨˩.pʰi˦˥.seːk̚˨˩/

From Sanskrit अभिषेक (abhiṣeka, “abhisheka”); perhaps via Old Khmer ʼabhiṣeka, ʼabbhiseka (“consecration by sprinkling water; bathing (of a divinity) during worship; to consecrate, to inaugurate; etc”); equivalent to Thai อภิ (à-pí) + เษก (sèek). Cognate with Modern Khmer អភិសេក (ʼaʼphisaek); Lao ອະພິເສກ (ʼa phi sēk).

to appoint, install, or inaugurate by pouring water upon for consecration, as by libation, anointment, bathing, etc.

อภิเษกสมรส อภิเษกสมรส#Thai

(royal, sometimes considered colloquial) Clipping of อภิเษกสมรส (“to wed; to marry”).

royal; sometimes considered colloquial; royal; sometimes considered colloquial

(loosely, chiefly used of royal persons) to appoint, install, or inaugurate through any rite.


อภิเษก

th-noun

อภิเษก • (à-pí-sèek)

/ʔa˨˩.pʰi˦˥.seːk̚˨˩/

appointment, installment, or inauguration by pouring water upon for consecration, as by libation, anointment, bathing, etc.

อภิเษกสมรส อภิเษกสมรส#Thai

(royal, sometimes considered colloquial) Clipping of อภิเษกสมรส (“wedding; marriage”).

น้ำ น้ำ#Thai

(loosely, chiefly used of royal persons) appointment, installment, or inauguration through any rite.

(loosely, chiefly in combination) royal celebration; royal festivity.


ตัวอ่อน

ตัวอ่อน • (dtuua-ɔ̀ɔn)

/tua̯˧.ʔɔːn˨˩/


ดักแด้

ดักแด้ • (dàk-dɛ̂ɛ)

/dak̚˨˩.dɛː˥˩/


ผ้าขี้ริ้ว

ผ้าขี้ริ้ว • (pâa-kîi-ríu)


มืดแปดด้าน

th-verb

มืดแปดด้าน • (mʉ̂ʉt-bpɛ̀ɛt-dâan)

/mɯːt̚˥˩.pɛːt̚˨˩.daːn˥˩/

มืด (mʉ̂ʉt, “dark”) + แปด (bpɛ̀ɛt, “eight”) + ด้าน (dâan, “side; direction”).

com

(idiomatic) to lose one's wits; to be at one's wits' end; to be up a blind alley; to be at a loss; to see no way out.


ตอแหล

th-verb

ตอแหล • (dtɔɔ-lɛ̌ɛ) (abstract noun การตอแหล or ความตอแหล)

dtɔɔ-lɛ̌ɛ (romanization)
การตอแหล (abstract-noun)
ความตอแหล (abstract-noun)

/tɔː˧.lɛː˩˩˦/

ตอแหลแลนด์

dtɔɔ-lɛ̌ɛ-lɛɛn

(affectionately used of a child, now rare) to be talkative.

(slang, vulgar, derogatory, offensive) to be mealy-mouthed; to lie, to state falsely, to falsify, to exaggerate, to invent, to fabricate, to distort; to be duplicitous, hypocritical, deceitful, deceptive, or insincere; to act, to pretend, to be pretentious.


กระทุง

Cognate with Lao ກະທຸງ (ka thung, “pelican”).
Possibly from กระ (grà) + ทุง (tung).
Its ultimate etymology is uncertain. Shorto proposed to be Austroasiatic. Compare Khmer ទុង (tung) and Vietnamese nông, both also meaning "pelican".

ตัว ตัว#Thai

Pelecanus philippensis
Pelecanus philippensis#Translingual

(zoology) (นก~) (classifier ตัว) spot-billed pelican: the bird Pelecanus philippensis of the family Pelecanidae.

วงศ์ วงศ์#Thai

อันดับ อันดับ#Thai

(zoology) (อันดับ~, อันดับนก~) Pelecaniformes.

Psalm 102:6, KJV:
ข้าพระองค์เป็นเหมือนนกกระทุงที่ในถิ่นทุรกันดาร ดุจนกเค้าแมวแห่งทะเลทราย
kâa-prá-ong bpen mʉ̌ʉan nók grà-tung tîi nai tìn tú-rá-gan-daan · dùt nók káo-mɛɛo hɛ̀ng tá-lee-saai
I am like a pelican of the wilderness: I am like an owl of the desert.

ตัว ตัว#Thai

(by extension) (นก~) (classifier ตัว) any pelican.


ล้วน

th-adv

ล้วน • (lúuan)

Numbers 4:6, KJV:
แล้วเอาหนังของตัวแบดเจอร์คลุม และเอาผ้าสีฟ้าล้วนคลุมบนนั้น และสอดคานหาม
lɛ́ɛo ao nǎng kɔ̌ɔng dtuua bɛ́t-jə̂ə klum · lɛ́ ao pâa sǐi fáa lúuan klum bon nán · lɛ́ sɔ̀ɔt kaan-hǎam
And shall put thereon the covering of badgers' skins, and shall spread over it a cloth wholly of blue, and shall put in the staves thereof.

2 Kings 25:17, KJV:
เสาต้นหนึ่งสูงสิบแปดศอก และบัวคว่ำทองสัมฤทธิ์มีบนเสา บัวคว่ำนั้นสูงสามศอก มีตาข่ายกับลูกทับทิมล้วนทองสัมฤทธิ์อยู่บนบัวคว่ำโดยรอบ และเสาต้นที่สองก็เหมือนกันพร้อมตาข่าย
sǎo dtôn nʉ̀ng sǔung sìp-bpɛ̀ɛt sɔ̀ɔk · lɛ́ buua-kwâm tɔɔng-sǎm-rít mii bon sǎo · buua-kwâm nán sǔung sǎam sɔ̀ɔk · mii dtaa-kàai gàp lûuk táp-tim lúuan tɔɔng-sǎm-rít yùu bon buua-kwâm dooi rɔ̂ɔp · lɛ́ sǎo dtôn tîi sɔ̌ɔng gɔ̂ mʉ̌ʉan gan prɔ́ɔm dtaa-kàai
The height of the one pillar was eighteen cubits, and the chapiter upon it was brass: and the height of the chapiter three cubits; and the wreathen work, and pomegranates upon the chapiter round about, all of brass: and like unto these had the second pillar with wreathen work.

all: wholly, entirely, completely, absolutely, purely, without admixture.


ล้วน

th-adj

ล้วน • (lúuan)

Joshua 10:2, KJV:
ท่านก็คร้ามกลัวเป็นอย่างยิ่ง เพราะว่ากิเบโอนเป็นเมืองใหญ่เสมอเมืองหลวงและใหญ่กว่าเมืองอัย และบุรุษชาวเมืองนั้นก็ล้วนแต่ฉกรรจ์
tâan gɔ̂ kráam-gluua bpen yàang yîng · prɔ́ wâa gì-bee-oon bpen mʉʉang yài sà-mə̌ə mʉʉang-lǔuang lɛ́ yài gwàa mʉʉang ai · lɛ́ bù-rùt chaao mʉʉang nán gɔ̂ lúuan dtɛ̀ɛ chà-gan
That they feared greatly, because Gibeon was a great city, as one of the royal cities, and because it was greater than Ai, and all the men thereof were mighty.

Psalm 56:5, KJV:
เขาประทุษร้ายต่อคำกล่าวของข้าพระองค์วันยังค่ำ ความคิดทั้งสิ้นของเขาล้วนมุ่งร้ายต่อข้าพระองค์
kǎo bprà-tút-sà-ráai dtɔ̀ɔ kam-glàao kɔ̌ɔng kâa-prá-ong wan-yang-kâm · kwaam-kít táng-sîn kɔ̌ɔng kǎo lúuan mûng ráai dtɔ̀ɔ kâa-prá-ong
Every day they wrest my words: all their thoughts are against me for evil.

all: whole, entire, complete, absolute, pure, free from admixture.


สัมทับ

th-verb

สัมทับ • (sǎm-táp) (abstract noun การสัมทับ)

sǎm-táp (romanization)
การสัมทับ (abstract-noun)

สำทับ สำทับ#Thai