ไหม

Borrowed from Tai Dón ใม (“fine; to fine”) or Shan မႂ် (mǎue, “idem”).


วัด

th-noun

วัด • (wát) (classifier วัด or หลัง or แห่ง)

wát (romanization)
วัด (classifier)
หลัง (classifier)
แห่ง (classifier)

→ English: wat

→ Malay: wat

→ Pattani Malay: واء / วะ

→ Urak Lawoi': วัยจ (wac)

From Old Khmer វត្ត (vatta), វត (vata), វ័ត (vâta), វត្យ (vatya), វត្រ (vatra), វត្ថ (vattha), -វាត (°vāta, “Buddhist temple compound; monastery”). Possibly related to Old Khmer វត្ត៑ (“to encircle; to enclose > enceinte”). Cognate with Modern Khmer វត្ត (voat); Lao ວັດ (wat); Lü ᦞᧆ (vad); Shan ဝတ်ႉ (wâ̰t).

cog

มาตรา ๑๖๒๓ ทรัพย์สินของพระภิกษุที่ได้มาในระหว่างเวลาที่อยู่ในสมณเพศนั้น เมื่อพระภิกษุนั้นถึงแก่มรณภาพ ให้ตกเป็นสมบัติของวัดที่เป็นภูมิลำเนาของพระภิกษุนั้น เว้นไว้แต่พระภิกษุนั้นจะได้จำหน่ายไปในระหว่างชีวิตหรือโดยพินัยกรรม์
mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan hòk-rɔ́ɔi yîi-sìp sǎam · sáp-sǐn kɔ̌ɔng prá pík-sù tîi dâai maa nai rá-wàang wee-laa tîi yùu nai sà-má-ná-pêet nán · mʉ̂ʉa prá pík-sù nán tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-mɔɔ-rá-ná-pâap · hâi dtòk bpen sǒm-bàt kɔ̌ɔng wát tîi bpen puum-lam-nao kɔ̌ɔng prá pík-sù nán · wéen-wái-dtɛ̀ɛ prá pík-sù nán jà dâai jam-nàai bpai nai rá-wàang chii-wít rʉ̌ʉ dooi pí-nai-gan
Section 1623 When a bhikṣu dies, the property of the bhikṣu which [the bhikṣu] had obtained during the time he was in the priesthood shall devolve upon the wat which is the domicile of that bhikṣu as the possession [of that wat], save where the bhikṣu has [already] disposed of [the property by means of a transaction] inter vivos or by [means of] a will.
มาตรา ๑๖๒๔ ทรัพย์สินใดเป็นของบุคคลก่อนอุปสมบทเป็นพระภิกษุ ทรัพย์สินนั้นหาตกเป็นสมบัติของวัดไม่ และให้เป็นมฤดกตกทอดแก่ทายาทโดยธรรมของบุคคลนั้นหรือบุคคลนั้นจะจำหน่ายโดยประการใดตามกฎหมายก็ได้
mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan hòk-rɔ́ɔi yîi-sìp sìi · sáp-sǐn dai bpen kɔ̌ɔng bùk-kon gɔ̀ɔn ùp-bpà-sǒm-bòt bpen prá pík-sù · sáp-sǐn nán hǎa dtòk bpen sǒm-bàt kɔ̌ɔng wát mâi · lɛ́ hâi bpen má-rʉ́-dòk dtòk-tɔ̂ɔt gɛ̀ɛ taa-yâat-dooi-tam kɔ̌ɔng bùk-kon nán rʉ̌ʉ bùk-kon nán jà jam-nàai dooi bprà-gaan dai dtaam gòt-mǎai gɔ̂ɔ-dâai
Section 1624 [When] any [item of] property has belonged to a person [since] before his ordination as a bhikṣu, such [item of] property does not devolve upon his wat as its possession and shall become the estate [which] passes on to the statutory heirs of that person or may be disposed of by that person in whatever manner according to the law.

1935 June 7, “พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๖ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ พุทธศักราช ๒๔๗๗”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 52, retrieved 2019-10-31, page 544

มาตรา ๕ วัดกำหนดตามพระราชบัญญัตินี้เปน ๓ อย่าง คือ พระอารามหลวงอย่าง ๑ อารามราษฎร์อย่าง ๑ ที่สำนักสงฆ์อย่าง ๑...พระอารามหลวง คือ วัดที่พระเจ้าแผ่นดินทรงสร้าง...อารามราษฎร์นั้น คือ วัดซึ่งได้พระราชทานวิสุงคามสีมาแต่มิได้เข้าบาญชีนับว่าเปนวัดหลวง...ที่สำนักสงฆ์นั้น คือ วัดซึ่งยังไม่ได้รับพระราชทานที่วิสุงคามสีมา
mâat-dtraa · hâa · wát gam-nòt dtaam prá-râat-chá-ban-yàt níi bpen · sǎam · yàang · kʉʉ · prá aa-raam-lǔuang yàang · nʉ̀ng · aa-raam-râat yàang · nʉ̀ng · tîi-sǎm-nák-sǒng yàang · nʉ̀ng ... prá aa-raam-lǔuang · kʉʉ · wát tîi prá jâao-pɛ̀n-din song sâang ... aa-raam-râat nán · kʉʉ · wát sʉ̂ng dâai prá-râat-chá-taan wí-sǔng-kaam-má-sǐi-maa dtɛ̀ɛ mí dâai kâo baan-chii náp wâa bpen wát lǔuang ... tîi-sǎm-nák-sǒng nán · kʉʉ · wát sʉ̂ng yang mâi dâai ráp prá-râat-chá-taan tîi wí-sǔng-kaam-má-sǐi-maa
Section 5 Wat are divided by this Law into three types, namely, phra aram luang [being] one type, aram rat [being] one type, [and] thi samnak song [being] the other type... Phra aram luang are wat established by the monarch... Aram rat are wat which have been granted the wisungkhammasima but [whose names] have not yet been entered in the [public] register for recognition as public wat... Thi samnak song are wat which have not yet been granted the wisungkhammasima land.
มาตรา ๘ วัดใดร้างสงฆ์ไม่อาไศรย ให้เจ้าพนักงาน...ปกครองรักษาวัดนั้น
mâat-dtraa · bpɛ̀ɛt · wát dai ráang sǒng mâi aa-sǎi · hâi jâao-pá-nák-ngaan ... bpòk-krɔɔng rák-sǎa wát nán
Section 8 [When] any wat is deserted [or] unoccupied by saṅgha, the [competent]...public officer shall take charge and care of that wat.

1902 June 29, “พระราชบัญญัติลักษณปกครองคณะสงฆ์ (ร.ศ. ๑๒๑)”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 19, retrieved 2019-10-31, page 215

(Thailand law) Buddhist compound; Buddhist place of worship; Buddhist temple; Buddhist monastery.


อาจารย์

th-noun

อาจารย์ • (aa-jaan) (classifier คน or ท่าน)

aa-jaan (romanization)
คน (classifier)
ท่าน (classifier)

/ʔaː˧.t͡ɕaːn˧/

From Sanskrit आचार्य (ācārya, “teacher; preceptor”); perhaps via Old Khmer ʼācāryya, ʼācārya (“teacher, instructor; spiritual preceptor; expert”). Cognate with Modern Khmer អាចារ្យ (ʼaacaa), អាចរិយ (ʼaacaʼreyaʼ); Lao ອາຈານ (ʼā chān).

cog

Lao ອາຈານ (ʼā chān)

instructor: teacher in a higher education institution who ranks below assistant professor.

used as a rank for such person. Abbreviation: อ. (ɔɔ)


ดาบ

th-noun

ดาบ • (dàap)

From Proto-Southwestern Tai *ˀdaːpᴰᴸ³ (“sword”). Cognate with Northern Thai ᨯᩣ᩠ᨷ, Khün ᨯᩣ᩠ᨷ, Lao ດາບ (dāp), Lü ᦡᦱᧇ (ḋaab), Tai Dam ꪒꪱꪚ, Shan လၢပ်ႇ (làap), Tai Nüa ᥘᥣᥙᥱ (lǎap), Phake ꩫပ် (nap), Ahom 𑜃𑜆𑜫 (nap).

inh

(military, law enforcement) (classifier คน) senior sergeant major.


โฆษณา

From Sanskrit घोषणा (ghoṣaṇā, “proclaiming aloud; proclaiming publicly”); probably via Angkorian Old Khmer ghoṣaṇā (“public announcement, public notice, proclamation, pronouncement, promulgation; to advertise, to proclaim, to cry one's wares, to hawk, to peddle”). Cognate with Modern Khmer ឃោសនា (khoosaʼnaa).

der

(now only found in law, obsolete elsewhere) public notice; public announcement; publicity; proclamation.

now only found in law; obsolete elsewhere; now only found in law; obsolete elsewhere


โฆษณา

th-verb

โฆษณา • (kôot-sà-naa) (abstract noun การโฆษณา)

kôot-sà-naa (romanization)
การโฆษณา (abstract-noun)

(now only found in law, obsolete elsewhere) to publicise; to make known to the public; to proclaim.


ภาษี

/pʰaː˧.siː˩˩˦/

Compare Classical Persian باژ (bâž, “tribute; toll”), which is cognate to Sanskrit भक्ति (bhakti, “distribution; division”).
Cognate with Lao ພາສີ (phā sī), Khmer ភាស៊ី (phiəsii), ភស៊ី (phĕəʼsii), or ផាស៊ី (phaasii).


ยอม

yɔɔm (romanization)
การยอม (abstract-noun)

Cognate with Lao ຍອມ (nyǭm), Northern Thai ᨿᩬᨾ, Khün ᨿᩬᨾ, Lü ᦍᦸᧄ (yoam), Shan ယွမ်း (yáum), Tai Nüa ᥕᥩᥛ (yoam), Ahom 𑜊𑜨𑜪 (jʸoṃ).

(law) to compromise: to settle by a compromise.


ใช้

chái (romanization)
การใช้ (abstract-noun)

From Proto-Tai *ʑaɰꟲ (“to commission”). Cognate with Lao ໃຊ້ (sai), Northern Thai ᨩᩲ᩶ or ᨩᩱ᩶, Lü ᦺᦋᧉ (tsay²), Tai Dam ꪻꪋ꫁, Tai Dón ꪻꪋꫂ, Shan ၸႂ်ႉ (tsâ̰ue), Tai Nüa ᥓᥬᥳ (tsȧue), Ahom 𑜋𑜨𑜧 (chow), Zhuang sawj, Zuojiang Zhuang cawj.

1956 November 15, “ประมวลกฎหมายอาญา”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 73, number 95A(special), สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี, page 56:
ถ้าความผิดที่ได้ใช้...ได้กระทำถึงขั้นลงมือ...
tâa kwaam-pìt tîi dâai chái ... dâai grà-tam tʉ̌ng kân long-mʉʉ ...
If the offence which has been abetted...has been committed to the point of commencement...


ยืน

yʉʉn (romanization)
การยืน (abstract-noun)

From Proto-Tai *C̥.ɟɯːnᴬ (“to stand”). Cognate with Lao ຢືນ (yư̄n, “to stand”) and ຍືນ (nyư̄n, “long (time)”), Shan ယိုၼ်း (yúen, “long (time)”), Tai Nüa ᥕᥪᥢᥰ (yüen, “long (time)”), Ahom 𑜊𑜢𑜃𑜫 (jʸin, “long (time)”).

2017 August 29, ทีมข่าวอาชญากรรม, "อุทธรณ์ยืนจำคุกสรยุทธ ๑๓ ปี ๔ เดือน โกงเงิน อสมท ๑๓๘ ล้าน", in manager.co.th, MGR Online:
อุทธรณ์ยืนจำคุกสรยุทธ ๑๓ ปี ๔ เดือน โกงเงิน อสมท ๑๓๘ ล้าน
ùt-tɔɔn yʉʉn jam-kúk sɔ̌ɔ-rá-yút · sìp-sǎam · bpii · 4 · dʉʉan · goong ngən · ɔɔ-sɔ̌ɔ-mɔɔ-tɔɔ · rɔ́ɔi sǎam-sìp-bpɛ̀ɛt · láan
The Court of Appeal upholds the 13-year, 4-month jail term of Sorayuth over the cheating of MCOT's 138 million [baht] money.

2017 May 3, "ฎีกายืนจำคุกผู้พันตึ๋ง ๖ ปี กรรโชกทรัพย์ตลาดไนท์บาซาร์", in posttoday.com, Post Today:
ฎีกายืนจำคุกผู้พันตึ๋ง ๖ ปี กรรโชกทรัพย์ตลาดไนท์บาซาร์
dii-gaa yʉʉn jam-kúk pûu-pan dtʉ̌ng · hòk · bpii · gan-chôok sáp dtà-làat nái-baa-sâa
The Supreme Court affirms the six-year prison sentence of Colonel Tueng for the extortion of property at the Night Bazaar market.


เปรียบเทียบ

th-verb

เปรียบเทียบ • (bprìiap-tîiap) (abstract noun การเปรียบเทียบ)

bprìiap-tîiap (romanization)
การเปรียบเทียบ (abstract-noun)

From เปรียบ (bprìiap, “to compare”) + เทียบ (tîiap, “to compare”). Compare Khmer ប្រៀបធៀប (priəp tʰiəp); Lao ປຽບທຽບ (pīap thīap).

com

(law, as of a police officer, administrative officer, etc) to terminate a criminal prosecution against someone who has committed a certain type of crime, by imposing a fine on him as authorised by law instead of having him tried in court.

administrative officer; etc; administrative officer; etc


ปาก

From Proto-Tai *paːkᴰ (“mouth”). Cognate with Northern Thai ᨸᩣ᩠ᨠ, Lao ປາກ (pāk), Shan ပၢၵ်ႇ (pàak), Lü ᦔᦱᧅ (ṗaak), Tai Dam ꪜꪱꪀ, Ahom 𑜆𑜀𑜫 (pak), Saek ป̄าก, Nong Zhuang baeg, Tai Nüa ᥙᥣᥐᥱ (pǎak), Zhuang bak. Compare Southern Kam bags (“mouth”), Proto-Be *ɓaːkᴰ¹ (“mouth”) (whence ɓak⁷ in modern lects). Compare also Proto-Malayo-Polynesian *baqbaq (whence Cebuano baba, Eastern Cham ꨚꨝꩍ (pabah), Hawaiian waha).


ให้

hâi (romanization)
การให้ (abstract-noun)

From Proto-Tai *haɰꟲ (“to give”), from Middle Chinese 許 (MC xjoX, “to allow”). Cognate with Northern Thai ᩉᩨ᩶, Lao ໃຫ້ (hai), Lü ᦠᦹᧉ (ḣue²), Tai Dam ꪻꪬ꫁, Shan ႁႂ်ႈ (hāue), Tai Nüa ᥞᥬᥲ (hàue) or ᥞᥫᥲ (hòe), Khamti ꩭႂ်ႛ, Aiton ꩭၞ် (haü), Phake ꩭၞ် (haü), Ahom 𑜑𑜧 (haw), Bouyei haec, Zhuang hawj.

cog

Lü ᦠᦹᧉ (ḣue²)


ให้

Lü ᦠᦹᧉ (ḣue²)


ทรัพย์

th-noun

ทรัพย์ • (sáp)

→ Northern Thai: ᨪᩢ᩠ᨷ (sap)

→ Lao: ຊັບ (sap)

From Pre-Angkorian Old Khmer ទ្រវ្យ (dravya, “asset; possession; property; wealth; valuable; etc”), from Sanskrit द्रव्य (dravya, “object; substance; thing; etc”). Cognate with Modern Khmer ទ្រព្យ (trŏəp).

der

2019, มานิตย์ จุมปา, คำอธิบายประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ว่าด้วยทรัพย์สิน, 9th edition, Bangkok: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, →ISBN, pages 4–5:
ทรัพย์ หมายถึง วัตถุมีรูปร่าง ซึ่งได้แก่ สิ่งที่มองเห็นได้ด้วยตา จับต้องสัมผัสได้ เช่น สมุด ปากกา โต๊ะ เก้าอี้ รถยนต์ วัว ควาย เรือ... นักกฎหมายบางท่านได้แสดงความเห็น...ว่า ทรัพย์นั้นนอกจากจะหมายถึงวัตถุมีรูปร่างแล้ว ยังต้อง...อาจมีราคาได้และอาจถือเอาได้...ในขณะที่นักกฎหมายอีกบางท่านกล่าวไว้แต่เพียงว่า ทรัพย์ คือ วัตถุมีรูปร่าง
sáp · mǎai tʉ̌ng · wát-tù mii rûup-râang · sʉ̂ng dâai-gɛ̀ɛ · sìng tîi mɔɔng hěn dâai dûai dtaa · jàp-dtɔ̂ng sǎm-pàt dâai · chên · sà-mùt · bpàak-gaa · dtó · gâo-îi · rót-yon · wuua · kwaai · rʉʉa ... · nák-gòt-mǎai baang tâan dâai sà-dɛɛng kwaam-hěn ... wâa · sáp nán nɔ̂ɔk-jàak jà mǎai tʉ̌ng wát-tù mii rûup-râang lɛ́ɛo · yang dtɔ̂ng ... àat mii raa-kaa dâai lɛ́ àat tʉ̌ʉ-ao dâai ... nai-kà-nà tîi nák-gòt-mǎai ìik baang tâan glàao wái dtɛ̀ɛ-piiang wâa · sáp · kʉʉ · wát-tù mii rûup-râang
Thing refers to an object [that] has shape, which is a thing that can be seen with the eye [and] can be touched [or] sensed [physically], such as notebook, pen, table, chair, car, cow, buffalo, boat... Some lawyers have expressed the opinion...that apart from meaning an object [which] has shape, a Thing must also be...capable of being valued and susceptible of being occupied...whilst some other lawyers have merely said that a Thing is an object [that] has shape.

1992 April 8, “พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๑ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ที่ได้ตรวจชำระใหม่ พ.ศ. ๒๕๓๕”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 103, number 42 A, Bangkok: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี, page 30:
มาตรา ๑๓๗ ทรัพย์ หมายความว่า วัตถุมีรูปร่าง
mâat-dtraa · nʉ̀ng-rɔ́ɔi sǎam-sìp jèt · sáp · mǎai-kwaam wâa · wát-tù mii rûup-râang
Section 137 Things refer to objects [that] have shape.

1925 November 11, “พระราชกฤษฎีกาให้ใช้บทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ ๑ และ ๒ ที่ได้ตรวจชำระใหม่”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 42, Bangkok: n.p., page 29:
มาตรา ๙๘ อันว่าทรัพย์นั้น โดยนิตินัยได้แก่ วัดถุมีรูปร่าง
mâat-dtraa · gâao-sìp bpɛ̀ɛt · an-wâa sáp nán · dooi-ní-dtì-nai dâai-gɛ̀ɛ · wát-tù mii rûup-râang
Section 98 As for Things, [they] de jure are objects [that] have shape.

ทรัพย์สิน ทรัพย์สิน#Thai

(law, perhaps first used in the Civil and Commercial Code of Siam, promulgated on 11 November 1923) thing: corporeal object, as distinguished from ทรัพย์สิน (sáp-sǐn, “property: corporeal or incorporeal object”).

perhaps first used in the Civil and Commercial Code of Siam; promulgated on 11 November 1923; perhaps first used in the Civil and Commercial Code of Siam; promulgated on 11 November 1923

2019, มานิตย์ จุมปา, คำอธิบายประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ว่าด้วยทรัพย์สิน, 9th edition, Bangkok: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, →ISBN, page 1:
กฎหมายลักษณะทรัพย์...รับรองสิทธิและระบุถึงอำนาจของบุคคลในทรัพย์ จึงอาจกล่าวได้ว่า หัวใจของกฎหมายลักษณะทรัพย์ ก็คือ ทรัพย์นั้นเป็นของใครและเจ้าของมีสิทธิเพียงใด
gòt-mǎai lák-sà-nà sáp ... ráp-rɔɔng sìt-tí lɛ́ rá-bù tʉ̌ng am-nâat kɔ̌ɔng bùk-kon nai sáp · jʉng àat glàao dâai wâa · hǔua-jai kɔ̌ɔng gòt-mǎai lák-sà-nà sáp · gɔ̂ kʉʉ · sáp nán bpen kɔ̌ɔng krai lɛ́ jâo-kɔ̌ɔng mii sìt-tí piiang-dai
The law on property...recognises the rights [of] and states about the authority of a person in [relation to] property. It can thus be said that the heart of the law on property is: to whom does [an item of] property belong, [and] to what extent do the rights of the owner exist?

(law, loosely, chiefly found in combination) property: corporeal or incorporeal object.

(law, chiefly found in combination) estate: all the money and property owned by a particular person; individual item, article, or piece thereof.


ขโมย

th-verb

ขโมย • (kà-mooi) (abstract noun การขโมย)

kà-mooi (romanization)
การขโมย (abstract-noun)

→ Khmer: ខ្មួយ (khmuəy)

→ Nyah Kur: คะโมย

→ Lao: ຂະໂມຍ (kha mōi) / ກະໂມຍ (ka mōi)

→ Northern Thai: ᨡᨾᩰᩫ᩠ᨿ


นาย

From Mon နဲာ (“master; person in charge”) or Old Khmer nāy (“leader”). Cognate with Lao ນາຍ (nāi), Lü ᦓᦻ (naay), Modern Khmer នាយ (niəy).

(law) a legal title given to a man aged 15 years or more.


นาง

From Proto-Southwestern Tai *naːŋᴬ⁴ (“lady”), from Proto-Tai *naːŋᴬ (“lady”), from Old Chinese 娘 (OC *naŋ, “young woman”). Cognate with Northern Thai ᨶᩣ᩠ᨦ, Lao ນາງ (nāng), Lü ᦓᦱᧂ (naang), Tai Dam ꪙꪱꪉ, Shan ၼၢင်း (náang), Tai Nüa ᥘᥣᥒᥰ (läang) or ᥢᥣᥒᥰ (näang), Aiton ꩫင် (naṅ), Ahom 𑜃𑜂𑜫 (naṅ), Tày nàng. Cognate via Old Chinese: Old Khmer នាង (nāṅa, nāṅ°), nâ, nõ (“courtesy title for females”), Khmer នាង (niəng), Vietnamese nàng, Burmese နန်း (nan:).

(law) a legal title which a married woman may use.


กฎ

From Old Khmer កត៑ (kat), *កត៑ (*kat), កត (kata, “to engrave, to inscribe, to mark down, to note down, to record, to register; to note, to observe; to decide, to solve, to resolve; etc”); extended as កំម្នត៑ (kaṃmnat), កាំនត (kāṃnata), from which Thai กำหนด (gam-nòt) was derived. Cognate with Modern Khmer កត់ (kɑt); Lao ກົດ (kot). Possibly cognate with Thai กด (gòt).

(archaic) to command, to decree, to direct, to instruct, to order, to ordain; to rule, to decide, to judge, to solve, to resolve; to enact, to legislate, to prescribe, to regulate.


กฎ

กฎ ๓๖ ข้อ:
๑๕ อนึ่ง กฎให้ไว้ว่า ให้พระเกษม ขุนหลวงพระไกศรี เอาพระอายะการใส่หีบลั่นกุนแจมอบไว้ ณ สานหลวง อย่าให้เอาไปบ้าน ถ้าจะปรับเนื้อความ ให้ปรับต่อหน้าลูกขุน ถ้าผิดแลชอบประการใด ให้ลูกขุนช่วยติเตียนให้ต้องด้วยข้อรวาง อนึ่ง อย่าให้ปรับเนื้อความค้างช้าไว้ ให้ปรับให้แล้วแต่ใน ๓ วัน กฎให้ไว้ ณ วัน ๓ ขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๖ จุลศักราช ๑๐๗๑ ปีฉลู เอกศก
sìp-hâa · à-nʉ̀ng · gòt hâi wái wâa · hâi prá gà-sěem · kǔn lǔuang prá gai-sǐi · ao prá aai-yá-gaan sài hìip lân gun-jɛɛ mɔ̂ɔp wái · ná · sǎan sǎan-lǔuang · yàa hâi ao bpai bâan · tâa jà bpràp nʉ́ʉa-kwaam · hâi bpràp dtɔ̀ɔ-nâa lûuk-kǔn · tâa pìt lɛɛ chɔ̂ɔp bprà-gaan dai · hâi lûuk-kǔn chûai dtì-dtiian hâi dtɔ̂ng dûai kɔ̂ɔ-rá-waang · à-nʉ̀ng · yàa hâi bpràp nʉ́ʉa-kwaam káang cháa wái · hâi bpràp hâi lɛ́ɛo dtɛ̀ɛ nai · sǎam · wan · gòt hâi wái · ná · wan · sǎam · kʉ̂n · sìp-hâa · kâm · dʉʉan · hòk · jun-lá-sàk-gà-ràat · nʉ̀ng pan jèt-rɔ́ɔi èt · bpii chà-lǔu · èek-gà-sòk
15. In addition, a prescript is given as follows: Marquess Kasem and High Count Phra Kaisi shall keep the legal codes within a chest fastened by a lock and shall deposit it with the royal court. Never shall they be allowed to bring the codes home. Should they need to compare a case [with the legal provisions, that is, to adjudicate the case], the comparison shall be done in the presence of the jury. If the comparison is right or wrong in whatever manner, the jury shall give aid and advice so that it be in line with the legal provisions. Moreover, the comparison of a case shall not be left pending. The comparison shall be completed within three days. This prescript is given on Tuesday, the 15th day of the waxing moon of the 6th month, the 1071st year of the Lesser Era, the Year of the Ox, Year One.

๒...แลให้ผู้รักษาเมือง ผู้รั้ง กรมการ ทำตามกฎนี้จงทุกประการ กฎให้ไว้ ณ วัน ๔ ขึ้น ๗ ค่ำ เดือน ๓ จุลศักราช ๑๐๘๓ ปีฉลู ตรีนิศก
sɔ̌ɔng ... lɛɛ hâi pûu-rák-sǎa mʉʉang · pûu-ráng · grom-má-gaan · tam dtaam gòt níi jong túk bprà-gaan · gòt hâi wái · ná · wan · sìi · kʉ̂n · jèt · kâm · dʉʉan · sǎam · jun-lá-sàk-gà-ràat · nʉ̀ng pan bpɛ̀ɛt-rɔ́ɔi sǎam · bpii chà-lǔu · dtrii-ní-sòk
2...And the town governors, interim governors, and commissioners shall abide by this prescript in every respect. This prescript is given on Wednesday, the 7th day of the waxing moon of the 3rd month, the 1083rd year of the Lesser Era, the Year of the Ox, Year Three.
๔ ด้วยออกหลวงราชโยธาเทพรับพระราชโองการใส่เกล้าฯสั่งว่า ให้มีกฎไว้แก่มหาดไท กระลาโหม นครบาล กรมวัง ตำรวจใน ตำรวจนอก ทหารใน มหาดเลก ชาวที่ ผู้นั่งกำกับกระลาการ แลกรมการ...แลให้มหาดไทย กระลาโหม กฎหมายบอกแก่กระลาการผู้ได้พิจรณาผู้ร้าย ให้ทำตามรับสั่งบัดนี้ ถ้ากฎหมายมิทั่ว จะเอาผู้กฎหมายบอกเปนโทษ ถ้ากฎหมายบอกทั่วแล้ว ผู้ใดมิได้กระทำตามกฎ แลมีผู้เอาเนื้อความมาว่า จะเอาผู้นั้นเปนโทษตามกฎ กฎให้ไว้ ณ วันศุกระ เดือนญี่ แรมสิบเบดค่ำ จุลศักราช ๑๐๘๘ ปีมะเมีย อัถศก
sìi · dûai ɔ̀ɔk-lǔuang râat-chá yoo-taa têep ráp prá râat-chá oong-gaan sài-glâao-sài-grà-mɔ̀m sàng wâa · hâi mii gòt wái gɛ̀ɛ má-hàat-tai · grà-laa-hǒom · ná-kɔɔn-baan · grom-má-wang · dtam-rùuat-nai · dtam-rùuat-nɔ̂ɔk · tá-hǎan-nai · má-hàat-lék · chaao-tîi · pûu nâng gam-gàp grà-laa-gaan · lɛɛ grom-má-gaan ... lɛɛ hâi má-hàat-tai · grà-laa-hǒom · gòt-mǎai bɔ̀ɔk gɛ̀ɛ grà-laa-gaan pûu dâai pí-jaa-rá-naa pûu-ráai · hâi tam dtaam ráp-sàng bàt-níi · tâa gòt-mǎai mí tûua · jà ao pûu gòt-mǎai bɔ̀ɔk bpen tôot · tâa gòt-mǎai bɔ̀ɔk tûua lɛ́ɛo · pûu-dai mí dâai grà-tam dtaam gòt · lɛɛ mii pûu ao nʉ́ʉa-kwaam maa wâa · jà ao pûu nán bpen tôot dtaam gòt · gòt hâi wái · ná · wan sùk · dʉʉan yîi · rɛɛm sìp-bèt kâm · jun-lá-sàk-gà-ràat · nʉ̀ng pan bpɛ̀ɛt-rɔ́ɔi bpɛ̀ɛt · bpii má-miia · àt-tà-sòk

พระราชกำหนดเก่า

4. Whereas Grand Earl Ratchayotha Thep has received with his head a royal mandate stating: There shall be a prescript for the Interior Department, the Defence Department, the Metropolitan Protection Department, the Palace Department, the Inner Police Department, the Outer Police Department, the Inner Military Department, the Pages' Department, the Wardresses's Department, the Inspectors General for Judicial Officers and Provincial Commissioners... And the Interior Department and the Defence Department shall record and communicate it to the judicial officers who are authorised to try offenders, telling them to comply with the royal command henceforth. If the records are not communicated thoroughly, the recording and communicating officers will be inflicted with penalties. If the records have been communicated thoroughly, and any person fails to observe the prescript, and anyone files a lawsuit about that, that person [who fails to observe the prescription] shall be punished in accordance with the prescript. This prescript is given on Friday, the 11th day of the waning moon of the 2nd month, the 1088th year of the Lesser Era, the Year of the Horse, Year Eight.

(archaic) command, decree, edict, direction, instruction, order, ordinance, prescription, precept; decision, ruling, judgment, verdict, resolution, solution.

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๘...แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. ๒๕๓๕ ก.พ.จึงออกกฎ ก.พ. ซึ่งได้รับอนุมัติจากคณะรัฐมนตรีไว้ดังต่อไปนี้

1995, กฎ ก.พ. ฉบับที่ ๑๑ (พ.ศ. ๒๕๓๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. ๒๕๓๕ ว่าด้วยการสั่งพักราชการและการสั่งให้ออกจากราชการไว้ก่อน:

ข้อ ๓...บรรดากฎ ระเบียบ ข้อบังคับ คำสั่ง หลักเกณฑ์ แนวทางปฏิบัติ หรือการดำเนินการอื่นใด ในส่วนที่ได้กำหนดไว้แล้วในกฎ ก.ตร. นี้ หรือซึ่งขัดหรือแย้งกับกฎ ก.ตร. นี้ ให้ใช้กฎ ก.ตร. นี้แทน

2016, กฎ ก.ตร. ว่าด้วยการแต่งตั้งข้าราชการตำรวจ พ.ศ. ๒๕๕๙:

มาตรา ๕ ในพระราชบัญญัตินี้ "วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง" หมายความว่า การเตรียมการและการดำเนินการของเจ้าหน้าที่เพื่อจัดให้มีคำสั่งทางปกครองหรือกฎ และรวมถึงการดำเนินการใด ๆ ในทางปกครองตามพระราชบัญญัตินี้

1996, พระราชบัญญัติวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ. ๒๕๓๙:

มาตรา ๗๒ ในการพิพากษาคดี ศาลปกครองมีอำนาจกำหนดคำบังคับอย่างหนึ่งอย่างใดดังต่อไปนี้...สั่งให้เพิกถอนกฎหรือคำสั่ง หรือสั่งห้ามการกระทำทั้งหมดหรือบางส่วน...

1999, พระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๒:

secondary legislation
secondary legislation

(administrative law) secondary legislation.


ดอกเบี้ย

th-noun

ดอกเบี้ย • (dɔ̀ɔk-bîia)

/dɔːk̚˨˩.bia̯˥˩/

compound

ดอก (dɔ̀ɔk) + เบี้ย (bîia)

(law) interest (a sum paid or charged for the use of money, for borrowing money, etc.).


ตำรวจ

th-noun

ตำรวจ • (dtam-rùuat) (classifier คน or นาย)

dtam-rùuat (romanization)
คน (classifier)
นาย (classifier)

From Old Khmer តម្រ្វច៑ (tamrvac), តម្រ្វាច៑ (tamrvāc), តំរ្វច៑ (taṃrvac), តំរ្វាច៑ (taṃrvāc), តំម្រ្វច៑ (taṃmrvac), តំម្រ្វាច៑ (taṃmrvāc, “inspection, regulation; inspector, regulator; etc”), extended forms of Old Khmer ត្រ្វច៑ (trvac), ត្រ្វាច៑ (trvāc, “to examine; to inspect; etc”), from which Thai ตรวจ (dtrùuat) is derived. Cognate with Modern Khmer តម្រួត (tɑɑtɑmruət); Lao ຕຳຫຼວດ (tam lūat).


ฆาตกรรม

From ฆาต (kâat, “to destroy; to hit; to kill; to strike”) + กรรม (gam, “act; action”); literally "act of killing".


กรรม

th-cls

กรรม • (gam)

From Pali kamma (“action; activity”), probably via Old Khmer -កម្ម (-kamma, “action, deed”), probably with some input from Sanskrit कर्मन् (karman, “action; activity”); probably via Old Khmer -កម៌្ម (-karmma, “action, deed”). The regular derivative of the Sanskrit word is synonymous กรรม์ (gan).

bor

มาตรา ๙๐ เมื่อการกระทำใดอันเป็นกรรมเดียวเป็นความผิดต่อกฎหมายหลายบท ให้ใช้กฎหมายบทที่มีโทษหนักที่สุดลงโทษแก่ผู้กระทำความผิด
mâat-dtraa gâao-sìp mʉ̂ʉa gaan-grà-tam dai an bpen gam diao bpen kwaam-pìt dtɔ̀ɔ gòt-mǎai lǎai bòt hâi chái gòt-mǎai bòt tîi mii tôot nàk tîi sùt long tôot gɛ̀ɛ pûu-grà-tam kwaam-pìt
Section 90 When one act violates several laws, the law containing the most serious penalty shall apply to the criminal.
มาตรา ๙๑ เมื่อปรากฏว่าผู้ใดได้กระทำการอันเป็นความผิดหลายกรรมต่างกัน ให้ศาลลงโทษผู้นั้นทุกกรรมเป็นกระทงความผิดไป

1956, ประมวลกฎหมายอาญา

Section 91 When it appears that any person has committed several and separate crimes, for all of which shall he be punished by the court.

mâat-dtraa gâao-sìp èt mʉ̂ʉa bpraa-gòt wâa pûu-dai dâai grà-tam gaan an bpen kwaam-pìt lǎai gam dtàang gan hâi sǎan long tôot pûu nán túk gam bpen grà-tong kwaam-pìt bpai

(law) Classifier for criminal acts and criminal offences.


ฤชา

/rɯ˦˥.t͡ɕʰaː˧/

Possibly from Pali ijjā (“sacrifice; offering”) or Sanskrit इज्या (ijyā, “idem”).

ค่า ค่า#Thai

(archaic) (ค่า~) fee; cost; charge; duty.


นักโทษ

th-noun

นักโทษ • (nák-tôot) (classifier คน or ราย or นาย)

nák-tôot (romanization)
คน (classifier)
ราย (classifier)
นาย (classifier)

From นัก (nák, agent noun prefix) + โทษ (tôot, “punishment; penalty”).

com

(formal) person imprisoned for a crime: prisoner, inmate, etc.


โจรกรรม

From โจร (joon, “thief”) + กรรม (gam, “action”).


ไถ่

tài (romanization)
การไถ่ (abstract-noun)

Inherited from Proto-Southwestern Tai *tʰajᴮ¹ (“to redeem; to ransom”) (Jonsson, 1991). Cognate with Northern Thai ᨳᩱ᩵, Khün ᨳᩱ᩵, Lao ໄຖ່ (thai), Lü ᦺᦏᧈ (ṫhay¹), Tai Dam ꪼꪖ꪿, Tai Dón ꪼꪖꫀ, Shan ထႆႇ (thài), Tai Nüa ᥗᥭᥱ (thǎy), Phake ထႝ (thay), Ahom *𑜌𑜩 (*thay).

cog

Lü ᦺᦏᧈ (ṫhay¹)

ไถ่จำนำ

ไถ่พันธบัตร

(law) to buy back; to repay; to recover by payment or other satisfaction.


หมู่

th-noun

หมู่ • (mùu)

From Proto-Tai *ʰmuːᴮ. Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨾᩪ᩵, Lao ໝູ່ (mū), Lü ᦖᦴᧈ (ṁuu¹), Tai Dam ꪢꪴ꪿, Shan မူႇ (mùu), Tai Nüa ᥛᥧᥱ (mǔ), Phake မူ (mū), Ahom 𑜉𑜥 (mū), Zhuang muq, Tày mú.

cog

Lü ᦖᦴᧈ (ṁuu¹)

(slang, military, law enforcement) squad leader.


การก่อการร้าย

th-noun

การก่อการร้าย • (gaan-gɔ̀ɔ-gaan-ráai)

From การ (gaan) + ก่อการร้าย (gɔ̀ɔ-gaan-ráai).

prefix

ก่อการร้าย ก่อการร้าย#Thai

(criminal law) abstract noun of ก่อการร้าย (gɔ̀ɔ-gaan-ráai)


ผู้ก่อการร้าย

th-noun

ผู้ก่อการร้าย • (pûu-gɔ̀ɔ-gaan-ráai)

From ผู้ (pûu, “agent noun prefix”) + ก่อการร้าย (gɔ̀ɔ-gaan-ráai, “to commit terrorism”).


ยก

yók (romanization)
การยก (abstract-noun)

From Proto-Tai *ɲɤkᴰ (“to raise”). Cognate with Lao ຍົກ (nyok), Lü ᦷᦍᧅ (yok), Shan ယုၵ်ႉ (yṵ̂k), Ahom 𑜊𑜤𑜀𑜫 (jʸuk), Northern Thai ᨿᩫ᩠ᨠ.

ยกคำขอ

ยกฟ้อง

(now only found in law, obsolete elsewhere) to deny, to dismiss; to cancel, to revoke.

ยกร่าง

(now only found in law, obsolete elsewhere) to prepare; to make.


เด็กชาย

From เด็ก (dèk, “child”) + ชาย (chaai, “male”).

(law) a formal title which a man under 15 years of age is required to use. Abbreviation: ด.ช. (dɔɔ-chɔɔ)


สัญญา

From Pali saññā (“motion; perception; sign; etc”); perhaps via Old Khmer saṃñā (“mark, sign; recognition; agreement, consent”).
Cognate with Khmer សន្យា (sɑnyaa), Lao ສັນຍາ (san nyā), Northern Thai ᩈᨬ᩠ᨬᩣ.


สัญญา

th-verb

สัญญา • (sǎn-yaa) (abstract noun การสัญญา)

sǎn-yaa (romanization)
การสัญญา (abstract-noun)


หมู่บ้าน

th-noun

หมู่บ้าน • (mùu-bâan)

From หมู่ (mùu, “group”) + บ้าน (bâan, “house”).

compound

(law) the smallest administrative subdivision of Thailand


ข่มขืนกระทำชำเรา

th-verb

ข่มขืนกระทำชำเรา • (kòm-kʉ̌ʉn-grà-tam-cham-rao) (abstract noun การข่มขืนกระทำชำเรา)

kòm-kʉ̌ʉn-grà-tam-cham-rao (romanization)
การข่มขืนกระทำชำเรา (abstract-noun)

/kʰom˨˩.kʰɯːn˩˩˦.kra˨˩.tʰam˧.t͡ɕʰam˧.raw˧/

From ข่มขืน (kòm-kʉ̌ʉn, “to force”) + กระทำ (grà-tam, “to do; to perform”) + ชำเรา (cham-rao, “sexual intercourse”).

com

สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (2017 March 24) “ประมวลกฎหมายอาญา”, in ห้องสมุดกฎหมาย (in Thai), Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, archived from the original on 2019-10-03
มาตรา ๒๗๖ ผู้ใดข่มขืนกระทำชำเราผู้อื่นโดยขู่เข็ญด้วยประการใด ๆ โดยใช้กำลังประทุษร้าย โดยผู้อื่นนั้นอยู่ในภาวะที่ไม่สามารถขัดขืนได้ หรือโดยทำให้ผู้อื่นนั้นเข้าใจผิดว่าตนเป็นบุคคลอื่น ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่สี่ปีถึงยี่สิบปีและปรับตั้งแต่แปดหมื่นบาทถึงสี่แสนบาท
mâat-dtraa · sɔ̌ɔng-rɔ́ɔi jèt-sìp hòk · pûu dai kòm-kʉ̌ʉn-grà-tam-cham-rao pûu ʉ̀ʉn dooi kùu-kěn dûai bprà-gaan dai dai · dooi chái gam-lang bprà-tút-sà-ráai · dooi pûu ʉ̀ʉn nán yùu nai paa-wá tîi mâi sǎa-mâat kàt-kʉ̌ʉn dâai · rʉ̌ʉ dooi tam hâi pûu ʉ̀ʉn nán kâo-jai-pìt wâa dton bpen bùk-kon ʉ̀ʉn · dtɔ̂ng rá-waang-tôot jam-kúk dtâng-dtɛ̀ɛ sìi bpii tʉ̌ng yîi sìp bpii lɛ́ bpràp dtâng-dtɛ̀ɛ bpɛ̀ɛt mʉ̀ʉn bàat tʉ̌ng sìi sɛ̌ɛn bàat
Anyone who forcibly performs sexual intercourse with another person by threatening [the latter] in whatever manner, by exercising forcible violence, by taking advantage of the latter being in a state of irresistibility, or by causing the latter to mistake him for a different person, shall be liable to imprisonment from four years to twenty years and a fine from eight thousand baht to forty thousand baht.


กินข้าวแดง

th-verb

กินข้าวแดง • (gin-kâao-dɛɛng)

From กิน (gin, “to eat”) + ข้าวแดง (“red rice”); literally "to eat red rice", referring to the cooked red rice which Thai prisons typically provide to their inmates.

com

2018 April 6, Zong'teen, “ศาลดัตช์เข้มส่งแฟนสิงโตกินข้าวแดง ๓ เดือนก่อเหตุวุ่นวายเกมอุ่นเกือก”, in Soccer Suck, Bangkok: Devtab Co., Ltd., retrieved 2019-02-13:
ศาลดัตช์เข้มส่งแฟนสิงโตกินข้าวแดง ๓ เดือนก่อเหตุวุ่นวายเกมอุ่นเกือก
sǎan dát kêm sòng fɛɛn sǐng-dtoo gin-kâao-dɛɛng · sǎam · dʉʉan gɔ̀ɔ hèet wûn-waai geem ùn-gʉ̀ʉak
A Dutch court assumes a rigid attitude, sending Lion fans to eat red rice for three months for causing a disturbing incident at a shoe-warming game.

2018 November 7, Amarin TV, “กินข้าวแดงยาว ฎีกาพิพากษากลับจำคุกมือปืนป๊อปคอร์น ๓๗ ปี ๔ เดือน”, in LINE Today, Bangkok: LINE Corporation, retrieved 2019-02-13:
กินข้าวแดงยาว ฎีกาพิพากษากลับจำคุกมือปืนป๊อปคอร์น ๓๗ ปี ๔ เดือน
gin-kâao-dɛɛng yaao · dii-gaa pí-pâak-sǎa glàp jam-kúk mʉʉ-bpʉʉn bpɔ́p-kɔɔn · sǎam-sìp jèt · bpii · sìi · dʉʉan
Eating red rice for a long term: The Supreme Court gives an overturned judgment, sentencing the Popcorn Shooter to 37 years and 4 months in prison.

2017 December 31, auma, “เปรี้ยวมือหั่นศพบ่นเบื่อกินข้าวแดง คิดถึงแฟน บอกพี่สาวรู้แล้วรสชาติติดคุก”, in Amarin 34 HD, Bangkok: Amarin Television Company, retrieved 2019-02-13:
เปรี้ยวมือหั่นศพบ่นเบื่อกินข้าวแดง คิดถึงแฟน บอกพี่สาวรู้แล้วรสชาติติดคุก
bprîao mʉʉ hàn sòp bòn bʉ̀ʉa gin-kâao-dɛɛng · kít-tʉ̌ng fɛɛn · bɔ̀ɔk pîi-sǎao rúu lɛ́ɛo rót-châat dtìt kúk
Priao the torso butcher complains she gets tired of eating red rice and misses her boyfriend, telling her older sister she has learnt the taste of getting stuck in gaol.

2016 July 6, Zong'teen, “เกือบไป ศาลสเปนพิพากษาเมสซี่เลียงภาษีรอลงอาญาจำคุก ๒๑ เดือน”, in Baah Ball, Bangkok: baahball.com, retrieved 2019-02-13:
ตามข้อปฏิบัติของศาลสเปนนั้น หากถูกพิพากษาต้องโทษจำคุกน้อยกว่า ๒ ปี ก็จะเป็นเพียงการรอลงอาญา และหากทำผิดอีก ถึงจะต้องไปกินข้าวแดง
dtaam kɔ̂ɔ-bpà-dtì-bàt kɔ̌ɔng sǎan sà-bpeen nán · hàak tùuk pí-pâak-sǎa dtɔ̂ng tôot jam-kúk nɔ́ɔi gwàa · sɔ̌ɔng · bpii · gɔ̂ jà bpen piiang gaan-rɔɔ-long-aa-yaa · lɛ́ hàak tam pìt ìik · tʉ̌ng jà dtɔ̂ng bpai gin-kâao-dɛɛng
According to the practice guides of the Spanish courts, if [a person] is sentenced to the punishment of imprisonment less than two years, it will only be a suspended sentence, and he will need to go eat red rice only when he repeats the crime.

2007 September 5, MGR Online, “ออกวุฒิปลอมมีสิทธิ์กินข้าวแดงยาว ๕ ปี”, in MGR Online, Bangkok: Manager Online, retrieved 2019-02-13:
ผู้ที่ออกวุฒิปลอม ปลอมแปลงเอกสาร เตรียมไปกินข้าวแดงอย่างน้อย ๖ เดือนถึง ๕ ปี
pûu tîi ɔ̀ɔk wút-tí bplɔɔm · bplɔɔm-bplɛɛng èek-gà-sǎan · dtriiam bpai gin-kâao-dɛɛng yàang-nɔ́ɔi · hòk · dʉʉan tʉ̌ng · hâa · bpii
Those who issue fake certificates or falsified documents shall get ready to go eat red rice for six months up to five years at least.

(slang, idiomatic) to be imprisoned for a crime.


ศุภมัสดุ

th-phrase

ศุภมัสดุ • (sùp-pá-mát-sà-dù)

From Sanskrit शुभमस्तु (śubhamastu, “let good happen; let there be good things; etc”). Cognate with Khmer សុភមស្តុ (sophĕəʼ-mɔɔmŭəhtoʼ).

bor

ศุภมัสดุ พระพุทธศาสนกาลเป็นอดีตภาค ๒๕๕๐ พรรษา ปัจจุบันสมัย จันทรคตินิยม สูกรสมพัตสร สาวนมาส ชุณหปักษ์ เอกาทสีดิถี สุริยคติกาล สิงหาคมมาส จตุวีสติมสุรทิน ศุกรวาร

2007, รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๕๐:

(archaic, elegant) an opening phrase used in sacred or legal texts.


บุคคลล้มละลาย

บุคคล (bùk-kon) + ล้มละลาย (lóm-lá-laai).


คนไร้ความสามารถ

th-noun

คนไร้ความสามารถ • (kon-rái-kwaam-sǎa-mâat)

From คน (kon, “person”) + ไร้ (rái, “lack; without”) + ความสามารถ (kwaam-sǎa-mâat, “ability; capacity; competency”); literally "person without capacity".

compound

(law) incompetent person: person whose legal capacity is limited and is placed under guardianship due to insanity.


บุคคลล้มละลายทุจริต

th-noun

บุคคลล้มละลายทุจริต • (bùk-kon-lóm-lá-laai-tút-jà-rìt)

/buk̚˨˩.kʰon˧.lom˦˥.la˦˥.laːj˧.tʰut̚˦˥.t͡ɕa˨˩.rit̚˨˩/

บุคคลล้มละลาย (bùk-kon-lóm-lá-laai) + ทุจริต (tút-jà-rìt).

compound

บุคคลล้มละลาย


คนเสมือนไร้ความสามารถ

th-noun

คนเสมือนไร้ความสามารถ • (kon-sà-mʉ̌ʉan-rái-kwaam-sǎa-mâat)

/kʰon˧.sa˨˩.mɯa̯n˩˩˦.raj˦˥.kʰwaːm˧.saː˩˩˦.maːt̚˥˩/

From คน (kon, “person; etc”) + เสมือน (sà-mʉ̌ʉan, “likely; seemingly; similarly”) + ไร้ (rái, “lack; without”) + ความสามารถ (kwaam-sǎa-mâat, “ability; capacity; competency”); literally "person who seems as if being without capacity".

compound

(law) quasi-incompetent person: person whose legal capacity is limited and is placed under guardianship due to physical or mental infirmity, prodigal or roguish habits, addiction to alcohol, narcotics or intoxicants, or other similar causes which prevent him from managing his own affairs or lead him to manage them in a manner detrimental to himself or his own family.

en-คนเสมือนไร้ความสามารถ-th-noun-njb1N2Gu

ผู้พิทักษ์

custodian: quasi-incompetent person's guardian


ข้อบทปฏิบัติการ

th-noun

ข้อบทปฏิบัติการ • (kɔ̂ɔ-bòt-bpà-dtì-bàt-gaan)

ข้อบท + ปฏิบัติการ (bpà-dtì-bàt-gaan).

compound

ข้อบท + ปฏิบัติการ (bpà-dtì-bàt-gaan)


เงื่อนไขบังคับก่อน

th-noun

เงื่อนไขบังคับก่อน • (ngʉ̂ʉan-kǎi-bang-káp-gɔ̀ɔn)

/ŋɯa̯n˥˩.kʰaj˩˩˦.baŋ˧.kʰap̚˦˥.kɔːn˨˩/

From เงื่อนไข (ngʉ̂ʉan-kǎi, “condition”) + บังคับ (bang-káp, “to enforce”) + ก่อน (gɔ̀ɔn, “first”); literally "firstly enforced condition".


เงื่อนไขบังคับหลัง

th-noun

เงื่อนไขบังคับหลัง • (ngʉ̂ʉan-kǎi-bang-káp-lǎng)

/ŋɯa̯n˥˩.kʰaj˩˩˦.baŋ˧.kʰap̚˦˥.laŋ˩˩˦/

From เงื่อนไข (ngʉ̂ʉan-kǎi, “condition”) + บังคับ (bang-káp, “to enforce”) + ก่อน (gɔ̀ɔn, “later; subsequent”); literally "subsequently enforced condition".

com

condition subsequent
condition subsequent


ให้โดยเสน่หา

th-verb

ให้โดยเสน่หา • (hâi-dooi-sà-nèe-hǎa) (abstract noun การให้โดยเสน่หา)

hâi-dooi-sà-nèe-hǎa (romanization)
การให้โดยเสน่หา (abstract-noun)

From ให้ (hâi, “to give”) + โดย (dooi, “by; through”) + เสน่หา (sà-nèe-hǎa, “love; affection; fondness”).


สัตยาบันสาร

From สัตยาบัน (sàt-dtà-yaa-ban, “ratification”) + สาร (sǎan, “document; instrument; message; etc.”).

compound

(international law) instrument of ratification.


ให้สัตยาบัน

th-verb

ให้สัตยาบัน • (hâi-sàt-dtà-yaa-ban) (abstract noun การให้สัตยาบัน)

hâi-sàt-dtà-yaa-ban (romanization)
การให้สัตยาบัน (abstract-noun)

From ให้ (hâi, “to give”) + สัตยาบัน (sàt-dtà-yaa-ban, “ratification; confirmation”).

compound

(international law) to ratify (a treaty).


ภาคยานุวัติสาร

th-noun

ภาคยานุวัติสาร • (pâak-ká-yaa-nú-wát-dtì-sǎan)

/pʰaːk̚˥˩.kʰa˦˥.jaː˧.nu˦˥.wat̚˦˥.ti˨˩.saːn˩˩˦/

From ภาคยานุวัติ (pâak-ká-yaa-nú-wát, “accession”) + สาร (sǎan, “document; instrument; message; etc.”).

compound

(international law) instrument of accession.


ภาคยานุวัติ

th-noun

ภาคยานุวัติ • (pâak-ká-yaa-nú-wát)

From Pali bhāgī (“partner; party”) + anuvatti (“siding in with; one who follows or acts after or according to another”). Compare Sanskrit भागिन् (bhāgin, “partner; party”) + अनुवर्तिन् (anuvartin, “consequent; subsequent”).


ภาคยานุวัติ

th-verb

ภาคยานุวัติ • (pâak-ká-yaa-nú-wát) (abstract noun การภาคยานุวัติ)

pâak-ká-yaa-nú-wát (romanization)
การภาคยานุวัติ (abstract-noun)


นิติภาวะ

th-noun

นิติภาวะ • (ní-dtì-paa-wá)

From นิติ (ní-dtì, “law”) + ภาวะ (paa-wá, “condition; state”); literally "legal condition".

com

1992 April 2, “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-04-07, archived from the original on 2020-07-05:
มาตรา ๒๐ ผู้เยาว์ย่อมบรรลุนิติภาวะเมื่อทำการสมรส หากการสมรสนั้นได้ทำตามบทบัญญัติมาตรา ๑๔๔๘
mâat-dtraa · yîi sìp · pûu-yao yɔ̂m ban-lú ní-dtì-paa-wá mʉ̂ʉa tam gaan-sǒm-rót · hàak gaan-sǒm-rót nán dâai tam dtaam bòt-ban-yàt mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan sìi-rɔ́ɔi sìi-sìp bpɛ̀ɛt
Section 20 A minor does attain majority upon engaging in a marriage, if such marriage is done in accordance with the provisions of Section 1448.

(law) majority: the state or condition of being recognised as an adult by the law.


บุคคลนิติสมมติ

th-noun

บุคคลนิติสมมติ • (bùk-kon-ní-dtì-sǒm-mót)

From บุคคล (bùk-kon, “person”) + นิติ (ní-dtì, “law”) + สมมติ (sǒm-mót, “to appoint; to assume; to create; etc”); literally "legally assumed person", "legally created person", etc.


นิติบุคคล

th-noun

นิติบุคคล • (ní-dtì-bùk-kon)

→ Khmer: នីតិបុគ្គល (niiteʼ bokkŭəl)

From นิติ (ní-dtì, “law”) + บุคคล (bùk-kon, “person”); calque of English legal person; ultimately calque of Japanese 法人 (literally “law person”), a term in the Japanese Civil Code, on which the Siamese Civil and Commercial Code was based; perhaps first used in the revised Book 1 of the Siamese Civil and Commercial Code, promulgated on 11 November 1925; formerly known as บุคคลนิติสมมติ (bùk-kon-ní-dtì-sǒm-mót).

th-l

บุคคลนิติสมมติ

บุคคลนิติสมมติ (bùk-kon-ní-dtì-sǒm-mót)


ทารกในครรภ์

ทารก (taa-rók, “infant”) + ใน (nai, “in”) + ครรภ์ (kan, “womb”).


บุคคล

th-noun

บุคคล • (bùk-kon) (classifier บุคคล or คน)

bùk-kon (romanization)
บุคคล (classifier)
คน (classifier)

From Pali puggala (“individual; person”). Cognate with Lao ບຸກຄົນ (buk khon), Khmer បុគ្គល (bokkŭəl). Compare Sanskrit पुद्गल (pudgala).

บุคคลธรรมดา บุคคลธรรมดา#Thai

นิติบุคคล นิติบุคคล#Thai

(law) person, either natural, known as บุคคลธรรมดา (bùk-kon-tam-má-daa), or legal, known as นิติบุคคล (ní-dtì-bùk-kon).


สัตยาบัน

From สัตย (“honesty; sincerity; truth; validity; etc”) + อาบัน (“acquired; gained; obtained; etc”).

com

(international law) ratification (of a treaty).

สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (2017 April 7) “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย (in Thai), Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, archived from the original on 2019-01-12
มาตรา ๑๗๗ ถ้าบุคคลผู้มีสิทธิบอกล้างโมฆียกรรมตามมาตรา ๑๗๕ ผู้หนึ่งผู้ใดได้ให้สัตยาบันแก่โมฆียกรรม ให้ถือว่าการนั้นเป็นอันสมบูรณ์มาแต่เริ่มแรก
mâat-dtraa · nʉ̀ng-rɔ́ɔi jèt-sìp jèt · tâa bùk-kon pûu mii sìt-tí bɔ̀ɔk-láang moo-kii-yá-gam dtaam mâat-dtraa · nʉ̀ng-rɔ́ɔi jèt-sìp hâa · pûu nʉ̀ng pûu dai dâai hâi sàt-dtà-yaa-ban gɛ̀ɛ moo-kii-yá-gam · hâi tʉ̌ʉ wâa gaan nán bpen an sǒm-buun maa dtɛ̀ɛ rə̂əm-rɛ̂ɛk
Section 177 If any of the persons who have the right to avoid a voidable act in accordance with Section 175 has given confirmation to the voidable act, that act shall be deemed to have been valid from the outset.

(civil law) confirmation (of a voidable act).


เหตุสุดวิสัย

th-noun

เหตุสุดวิสัย • (hèet-sùt-wí-sǎi)

From เหตุ (hèet, “cause; event; factor; etc”) + สุดวิสัย (sùt-wí-sǎi, “beyond control”).


สภาพบุคคล

From สภาพ (sà-pâap, “state”) + บุคคล (bùk-kon, “person”); perhaps first used in Book 1 of the Civil and Commercial Code of Siam, promulgated on 11 November 1923 and effective as from 1 January 1924.

compound

1925 November 11, “พระราชกฤษฎีกาให้ใช้บทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ ๑ และ ๒ ที่ได้ตรวจชำระใหม่ ลงวันที่ ๑๑ พฤศจิกายน ๒๔๖๘ [Royal decree promulgating the revised provisions of Books 1 and 2 of the Civil and Commercial Code, dated 11 November 1925]”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 42, number 0 A, Bangkok, page 6:
มาตรา ๑๕ สภาพบุคคลย่อมเริ่มแต่เมื่อคลอดแล้วอยู่รอดเปนทารก และสิ้นสุดลงเมื่อตาย
mâat-dtraa · sìp-hâa · sà-pâap-bùk-kon yɔ̂m rə̂əm dtɛ̀ɛ mʉ̂ʉa klɔ̂ɔt lɛ́ɛo yùu rɔ̂ɔt bpen taa-rók · lɛ́ sîn-sùt long mʉ̂ʉa dtaai
Section 15 Personality begins upon the completion of birth as a living child and terminate upon death
(literally) Section 15 Personality [of a person] does begin as from the moment [the person] is delivered and remains alive as a baby [possibly meaning 'delivered as a living baby'], and [does] come to an end when [he] dies.

(law) state of being a person: personality, personhood, etc.


บุคคลธรรมดา

th-noun

บุคคลธรรมดา • (bùk-kon-tam-má-daa) (classifier คน)

bùk-kon-tam-má-daa (romanization)
คน (classifier)

From บุคคล (bùk-kon, “person”) + ธรรมดา (tam-má-daa, “natural; ordinary”); calque of English natural person; perhaps first used in the revised Book 1 of the Siamese Civil and Commercial Code, promulgated on 11 November 1925.

com

1925 November 11, “พระราชกฤษฎีกาให้ใช้บทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ ๑ และบรรพ ๒ ที่ได้ตรวจชำระใหม่ ลงวันที่ ๑๑ พฤศจิกายน ๒๔๖๘”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 42, Bangkok: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี, page 21:
นิติบุคคลย่อมมีสิทธิและน่าที่เหมือนบุคคลธรรมดาเว้นเสียแต่สิทธิและน่าที่ซึ่งว่าโดยสภาพจะพึงมีพึงเปนได้เฉภาะแก่บุคคลธรรมดา
ní-dtì-bùk-kon yɔ̂m mii sìt-tí lɛ́ nâa-tîi mʉ̌ʉan bùk-kon-tam-má-daa wén sǐia dtɛ̀ɛ sìt-tí lɛ́ nâa-tîi sʉ̂ng wâa dooi sà-pâap jà pʉng mii pʉng bpen dâai chà-pɔ́ gɛ̀ɛ bùk-kon-tam-má-daa
A legal person does have the same rights and duties as a natural person, save the rights and duties which, by nature, can be owned by [or] can happen to a natural person only.


ผู้เยาว์

From ผู้ (pûu, “agent noun prefix”) + เยาว์ (“young; youthful”).

มาตรา ๒๐ ผู้เยาว์ย่อมบรรลุนิติภาวะเมื่อทำการสมรส หากการสมรสนั้นได้ทำตามบทบัญญัติมาตรา ๑๔๔๘
mâat-dtraa · yîi sìp · pûu-yao yɔ̂m ban-lú ní-dtì-paa-wá mʉ̂ʉa tam gaan-sǒm-rót · hàak gaan-sǒm-rót nán dâai tam dtaam bòt-ban-yàt mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan sìi-rɔ́ɔi sìi-sìp bpɛ̀ɛt
Section 20 A minor does attain majority upon engaging in a marriage, if such marriage is done in accordance with the provisions of Section 1448.
มาตรา ๒๑ ผู้เยาว์จะทำนิติกรรมใด ๆ ต้องได้รับความยินยอมของผู้แทนโดยชอบธรรมก่อน
mâat-dtraa · yîi-sìp èt · pûu-yao jà tam ní-dtì-gam dai · dai · dtɔ̂ng dâai-ráp kwaam-yin-yɔɔm kɔ̌ɔng pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam gɔ̀ɔn
Section 21 In order to do any juristic act, a minor must obtain prior consent of [his] legal representative first.
มาตรา ๑๗๕ โมฆียะกรรมนั้น บุคคลต่อไปนี้จะบอกล้างเสียก็ได้ (๑) ผู้แทนโดยชอบธรรม หรือผู้เยาว์ซึ่งบรรลุนิติภาวะแล้ว แต่ผู้เยาว์จะบอกล้างก่อนที่ตนบรรลุนิติภาวะก็ได้ ถ้าได้รับความยินยอมของผู้แทนโดยชอบธรรม...
mâat-dtraa · nʉ̀ng-rɔ́ɔi jèt-sìp hâa · moo-kii-yá-gam nán · bùk-kon dtɔ̀ɔ-bpai-níi jà bɔ̀ɔk-láang sǐia gɔ̂ɔ-dâai · (nʉ̀ng) · pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam · rʉ̌ʉ pûu-yao sʉ̂ng ban-lú ní-dtì-paa-wá lɛ́ɛo · dtɛ̀ɛ pûu-yao jà bɔ̀ɔk-láang gɔ̀ɔn tîi dton ban-lú ní-dtì-paa-wá gɔ̂ɔ-dâai · tâa dâai-ráp kwaam-yin-yɔɔm kɔ̌ɔng pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam ...

1992 April 2, “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-04-07, archived from the original on 2020-07-05

Section 175 A voidable act can be avoided by the following persons: (1) the legal representative, or the minor who has already attained majority; but the minor may make avoidance before he attains majority, if [he] obtains the consent of [his] legal representative...

(law, probably first used in 1923 when the Civil and Commercial Code was promulgated) minor: person who has not yet attained majority.


จ้างแรงงาน

/t͡ɕaːŋ˥˩.rɛːŋ˧.ŋaːn˧/

From จ้าง (jâang) + แรงงาน (rɛɛng-ngaan); literally "hire of labour".

(law) a contract by which a person, called employee, agrees to work for another person, called employer, and the employer agrees to pay remuneration throughout the period of working; service contract; employment contract.


เอกเทศสัญญา

เอกเทศ + สัญญา (sǎn-yaa).

compound

เอกเทศ + สัญญา (sǎn-yaa)


เช่าทรัพย์สิน

th-noun

เช่าทรัพย์สิน • (châo-sáp-sǐn)

เช่า (châo) + ทรัพย์สิน (sáp-sǐn); literally "hire of property".

compound

เช่า (châo) + ทรัพย์สิน (sáp-sǐn)

(law) a contract by which a person, called lessor, agrees to allow another person, called lessee, to have the use or benefit of a property for a specified period, and the lessee agrees to pay rent therefor; lease.


สัญญามีชื่อ

th-noun

สัญญามีชื่อ • (sǎn-yaa-mii-chʉ̂ʉ)

/san˩˩˦.jaː˧.miː˧.t͡ɕʰɯː˥˩/

สัญญา (sǎn-yaa) + มี (mii) + ชื่อ (chʉ̂ʉ); literally "contract with name".


เช่าทรัพย์

th-noun

เช่าทรัพย์ • (châo-sáp)

เช่า (châo) + ทรัพย์ (sáp); literally "hire of thing".

compound

เช่า (châo) + ทรัพย์ (sáp)

เช่าทรัพย์สิน เช่าทรัพย์สิน#Thai

(law) Synonym of เช่าทรัพย์สิน (châo-sáp-sǐn)


สินทรัพย์

th-noun

สินทรัพย์ • (sǐn-sáp)

สิน (sǐn) + ทรัพย์ (sáp).

compound

สิน (sǐn) + ทรัพย์ (sáp)


ซื้อขาย

th-noun

ซื้อขาย • (sʉ́ʉ-kǎai)

/sɯː˦˥.kʰaːj˩˩˦/

From ซื้อ (sʉ́ʉ, “to buy”) + ขาย (kǎai, “to sell”).


ซื้อขาย

th-verb

ซื้อขาย • (sʉ́ʉ-kǎai) (abstract noun การซื้อขาย)

sʉ́ʉ-kǎai (romanization)
การซื้อขาย (abstract-noun)

/sɯː˦˥.kʰaːj˩˩˦/


เช่าซื้อ

th-noun

เช่าซื้อ • (châo-sʉ́ʉ)

/t͡ɕʰaw˥˩.sɯː˦˥/

From เช่า (châo, “to hire”) + ซื้อ (sʉ́ʉ, “to buy”); perhaps calque of English hire purchase.


เช่าซื้อ

th-verb

เช่าซื้อ • (châo-sʉ́ʉ) (abstract noun การเช่าซื้อ)

châo-sʉ́ʉ (romanization)
การเช่าซื้อ (abstract-noun)

/t͡ɕʰaw˥˩.sɯː˦˥/


แลกเปลี่ยน

th-noun

แลกเปลี่ยน • (lɛ̂ɛk-bplìian)

แลก (lɛ̂ɛk) + เปลี่ยน (bplìian).

compound

แลก (lɛ̂ɛk) + เปลี่ยน (bplìian)

(law) a contract by which both parties transfer the ownership of a property to each other; exchange.


แลกเปลี่ยน

th-verb

แลกเปลี่ยน • (lɛ̂ɛk-bplìian) (abstract noun การแลกเปลี่ยน)

lɛ̂ɛk-bplìian (romanization)
การแลกเปลี่ยน (abstract-noun)

แลก (lɛ̂ɛk) + เปลี่ยน (bplìian).

compound

แลก (lɛ̂ɛk) + เปลี่ยน (bplìian)

(law) to transfer the ownership of a property to each other.


ทรัพย์สิน

th-noun

ทรัพย์สิน • (sáp-sǐn)

From ทรัพย์ (sáp, “possessions; wealth; valuable; etc”) + สิน (sǐn, “possession; wealth; valuable; etc”).
The first sense was probably first used on 11 November 1923, when the first book of the Civil and Commercial Code of Thailand was promulgated.

compound

1992, พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๑ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่ได้ตรวจชำระใหม่ พ.ศ. ๒๕๓๕:
มาตรา ๑๓๘ ทรัพย์สิน หมายความรวมทั้งทรัพย์และวัตถุไม่มีรูปร่างซึ่งอาจมีราคาและอาจถือเอาได้
mâat-dtraa nʉ̀ng rɔ́ɔi sǎam-sìp bpɛ̀ɛt sáp-sǐn mǎai-kwaam ruuam táng sáp lɛ́ wát-tù mâi-mii rûup-râang sʉ̂ng àat mii raa-kaa lɛ́ àat tʉ̌ʉ-ao dâai
Section 138 Property includes things as well as incorporeal objects, susceptible of having a value and of being appropriated.

ทรัพย์ ทรัพย์#Thai

(property law) property, as distinguished from ทรัพย์ (sáp).


สังหาริมทรัพย์

th-noun

สังหาริมทรัพย์ • (sǎng-hǎa-rí-má-sáp)

From สังหาริม (“movable”) + ทรัพย์ (sáp, “thing; property”); calque of English movable property.
Probably first used on 11 November 1923, when the first book of the Civil and Commercial Code of Thailand was promulgated.
Compare Khmer សង្ហារិមទ្រព្យ (sɑɑnghaarɨmtrɔɔpyɔɔ).

cog

សង្ហារិមទ្រព្យ

1992, พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๑ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่ได้ตรวจชำระใหม่ พ.ศ. ๒๕๓๕:
มาตรา ๑๔๐ สังหาริมทรัพย์ หมายความว่า ทรัพย์สินอื่นนอกจากอสังหาริมทรัพย์ และหมายความรวมถึง สิทธิอันเกี่ยวกับทรัพย์สินนั้นด้วย
mâat-dtraa nʉ̀ng rɔ́ɔi sìi-sìp sǎng-hǎa-rí-má-sáp mǎai-kwaam wâa sáp-sǐn ʉ̀ʉn nɔ̂ɔk-jàak à-sǎng-hǎa-rí-má-sáp lɛ́ mǎai-kwaam ruuam tʉ̌ng sìt-tí an gìao-gàp sáp-sǐn nán dûai
Section 140 Movable property denotes property other than immovable property and includes rights in connection therewith also.


อสังหาริมทรัพย์

th-noun

อสังหาริมทรัพย์ • (à-sǎng-hǎa-rí-má-sáp)

From อสังหาริม (“immovable”) + ทรัพย์ (sáp, “thing; property”); calque of English immovable property.
Probably first used on 11 November 1923, when the first book of the Civil and Commercial Code of Thailand was promulgated.
Compare Khmer អសង្ហារិមទ្រព្យ (ʼaʼsɑnghaarɨm trŏəp).

cog

អសង្ហារិមទ្រព្យ

1992, พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๑ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่ได้ตรวจชำระใหม่ พ.ศ. ๒๕๓๕:
มาตรา ๑๓๙ อสังหาริมทรัพย์ หมายความว่า ที่ดิน และทรัพย์อันติดอยู่กับที่ดินมีลักษณะเป็นการถาวรหรือประกอบเป็นอันเดียวกับที่ดินนั้น และหมายความรวมถึง ทรัพยสิทธิอันเกี่ยวกับที่ดินหรือทรัพย์อันติดอยู่กับที่ดินหรือประกอบเป็นอันเดียวกับที่ดินนั้นด้วย
mâat-dtraa nʉ̀ng rɔ́ɔi sǎam-sìp gâao à-sǎng-hǎa-rí-má-sáp mǎai-kwaam wâa tîi-din lɛ́ sáp an dtìt yùu gàp tîi-din mii lák-sà-nà bpen gaan-tǎa-wɔɔn rʉ̌ʉ bprà-gɔ̀ɔp bpen an diao gàp tîi-din nán lɛ́ mǎai-kwaam ruuam tʉ̌ng sáp-pá-yá-sìt an gìao-gàp tîi-din rʉ̌ʉ sáp an dtìt yùu gàp tîi-din rʉ̌ʉ bprà-gɔ̀ɔp bpen an diao gàp tîi-din nán dûai
Section 139 Immovable property denotes land and things fixed permanently thereto or forming a body therewith, and includes real rights connected with land or things fixed thereto or forming a body therewith also.


พินัยกรรม

th-noun

พินัยกรรม • (pí-nai-gam) (classifier ราย or ฉบับ)

pí-nai-gam (romanization)
ราย (classifier)
ฉบับ (classifier)

Uncertain. Possibly from Old Khmer binai (“law, order, regulation, rule; fine, monetary penalty; to fine, to impose a monetary penalty; etc”) + karmma (“act; action; deed; etc”), literally "act of regulating", "act of ordering", etc. Compare Modern Khmer ពិន័យកម្ម (pĭnôykmâm); Lao ພິໄນກັມ (phi nai kam).

bor

1935 June 7, “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-04-06, archived from the original on 2020-07-05:
มาตรา ๑๖๕๒ บุคคลผู้อยู่ในความปกครองนั้นจะทำพินัยกรรมยกทรัพย์มรดกของตนให้แก่ผู้ปกครองหรือคู่สมรส บุพการี หรือผู้สืบสันดาน หรือพี่น้องของผู้ปกครองไม่ได้จนกว่าผู้ปกครองจะได้ทำคำแถลงการณ์ปกครอง...เสร็จสิ้นแล้ว
mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan hòk-rɔ́ɔi hâa-sìp sɔ̌ɔng · bùk-kon pûu yùu nai kwaam-bpòk-krɔɔng nán jà tam pí-nai-gam yók sáp-mɔɔ-rá-dòk kɔ̌ɔng dton hâi gɛ̀ɛ pûu-bpòk-krɔɔng rʉ̌ʉ kûu-sǒm-rót · bùp-pá-gaa-rii · rʉ̌ʉ pûu-sʉ̀ʉp-sǎn-daan · rʉ̌ʉ pîi-nɔ́ɔng kɔ̌ɔng pûu-bpòk-krɔɔng mâi dâai jon-gwàa pûu-bpòk-krɔɔng jà dâai tam kam-tà-lɛ̌ɛng-gaan-bpòk-krɔɔng ... sèt-sîn lɛ́ɛo
Section 1652 A person who is subject to guardianship cannot make a will to grant [his] estate to [his] guardian or [to] the spouse [or any of] the ascendants, or descendants, or cousins of the guardian, unless the guardian has already finished...making the statement of guardianship.

(law) will: document containing a person's declaration as to the disposition of his property after his death.


การขัดกันด้วยอาวุธ

th-noun

การขัดกันด้วยอาวุธ • (gaan-kàt-gan-dûai-aa-wút)

From การ (gaan, “abstract noun prefix”) + ขัด (kàt, “to conflict; to disagree; to go against; etc.”) + กัน (gan, “together; with each other; etc.”) + ด้วย (dûai, “by; with”) + อาวุธ (aa-wút, “arm; weapon”).


ใช้บังคับ

th-verb

ใช้บังคับ • (chái-bang-káp) (abstract noun การใช้บังคับ)

chái-bang-káp (romanization)
การใช้บังคับ (abstract-noun)

From ใช้ (chái, “to use; to employ; to apply”) + บังคับ (bang-káp, “to force; to enforce”); literally "to apply for enforcement".

com

ความในวรรคหนึ่งให้ใช้บังคับกับการลงมติเพื่อมีความเห็น...ด้วยโดยอนุโลม
kwaam nai wák nʉ̀ng hâi chái-bang-káp gàp gaan-long má-dtì pʉ̂ʉa mii kwaam-hěn ... dûai dooi à-nú-loom
The provision of Paragraph 1 shall also apply mutatis mutandis to...the passage of a resolution in order to adopt an opinion...
ความในมาตรานี้ไม่ใช้บังคับกับเจ้าหน้าที่ของรัฐที่เป็นข้าราชการตุลาการ

2018 December 12, “พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๖๑”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, retrieved 2019-03-28

The provision of this Section does not apply to the state authorities who are judicial officers.

kwaam nai mâat-dtraa níi mâi chái-bang-káp gàp jâao-nâa-tîi-kɔ̌ɔng-rát tîi bpen kâa-râat-chá-gaan-dtù-laa-gaan

ภายในห้าวันนับแต่วันที่พระราชกฤษฎีกาตามวรรคหนึ่งใช้บังคับ ให้คณะกรรมการการเลือกตั้งประกาศกำหนดวันเลือกตั้งทั่วไปในราชกิจจานุเบกษา ซึ่งต้องไม่น้อยกว่าสี่สิบห้าวันแต่ไม่เกินหกสิบวันนับแต่วันที่พระราชกฤษฎีกาดังกล่าวใช้บังคับ
paai-nai hâa wan náp dtɛ̀ɛ wan tîi prá-râat-chá-grìt-sà-dii-gaa dtaam wák nʉ̀ng chái-bang-káp · hâi ká-ná-gam-má-gaan gaan-lʉ̂ʉak-dtâng bprà-gàat gam-nòt wan lʉ̂ʉak-dtâng-tûua-bpai nai râat-chá-gìt-jaa-nú-bèek-sǎa · sʉ̂ng dtɔ̂ng mâi nɔ́ɔi gwàa sìi sìp hâa wan dtɛ̀ɛ mâi gəən hòk sìp wan náp dtɛ̀ɛ wan tîi prá-râat-chá-grìt-sà-dii-gaa dang glàao chái-bang-káp
Within five days reckoned from the date the royal decree under Paragraph 1 comes into force, the Election Commission shall publish in the Government Gazette the determination of the general election day, which must not be sooner than forty five days, but not later than sixty days, reckoned from the date the said royal decree comes into force.
กฎหมายตามวรรคหนึ่งต้องมีผลใช้บังคับเป็นการทั่วไป ไม่มุ่งหมายให้ใช้บังคับแก่กรณีใดกรณีหนึ่งหรือแก่บุคคลใดบุคคลหนึ่งเป็นการเจาะจง
gòt-mǎai dtaam wák nʉ̀ng dtɔ̂ng mii pǒn chái-bang-káp bpen gaan tûua bpai · mâi mûng-mǎai hâi chái-bang-káp gɛ̀ɛ gà-rá-nii dai gà-rá-nii nʉ̀ng rʉ̌ʉ gɛ̀ɛ bùk-kon dai bùk-kon nʉ̀ng bpen gaan jɔ̀-jong
The law under Paragraph 1 must result in general application, [that is,],not being intended to apply to any case or any person particularly.
มาตรา ๕ รัฐธรรมนูญเป็นกฎหมายสูงสุดของประเทศ บทบัญญัติใดของกฎหมาย กฎหรือข้อบังคับ หรือการกระทำใด ขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ บทบัญญัติหรือการกระทำนั้นเป็นอันใช้บังคับมิได้
mâat-dtraa · hâa · rát-tà-tam-má-nuun bpen gòt-mǎai sǔung sùt kɔ̌ɔng bprà-têet · bòt-ban-yàt dai kɔ̌ɔng gòt-mǎai · gòt rʉ̌ʉ kɔ̂ɔ-bang-káp · rʉ̌ʉ gaan-grà-tam dai · kàt rʉ̌ʉ yɛ́ɛng dtɔ̀ɔ rát-tà-tam-má-nuun · bòt-ban-yàt rʉ̌ʉ gaan-grà-tam nán bpen-an chái-bang-káp mí dâai

2017 April 11, “รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, retrieved 2019-03-28

Section 5 The Constitution is the supreme law of the Nation. [When] any provision of a law, rule, or regulation or any act is inconsistent or incompatible with the Constitution, such provision or act shall become inapplicable.

(of a law, regulation, etc) to apply; to be or become applicable; to be or become effective.


บังคับใช้

th-verb

บังคับใช้ • (bang-káp-chái) (abstract noun การบังคับใช้)

bang-káp-chái (romanization)
การบังคับใช้ (abstract-noun)

From บังคับ (bang-káp, “to force; to enforce”) + ใช้ (chái, “to use; to employ; to apply”); literally "to enforce the application".

com

2010 August 6, “ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการประสานงานในการบังคับใช้กฎหมายเพื่อป้องปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา พ.ศ. ๒๕๕๓”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, retrieved 2019-03-28:
ในระเบียบนี้..."หน่วยงานของรัฐ" หมายความว่า หน่วยงานของรัฐที่บังคับใช้กฎหมายทรัพย์สินทางปัญญาหรือกฎหมายที่เกี่ยวข้อง
nai rá-bìiap níi ... “nùai-ngaan-kɔ̌ɔng-rát” · mǎai-kwaam wâa · nùai-ngaan-kɔ̌ɔng-rát tîi bang-káp-chái gòt-mǎai sáp-sǐn-taang-bpan-yaa rʉ̌ʉ gòt-mǎai tîi gìao-kɔ̂ng
In these Rules... "state agency" refers to a state agency which enforces the intellectual property laws or relevant laws.

2016 December 28, “พระราชบัญญัติศาลเยาวชนและครอบครัวและวิธีพิจารณาคดีเยาวชนและครอบครัว พ.ศ. ๒๕๕๓”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, retrieved 2019-03-28:
ประมวลและรายงานข้อเท็จจริงเกี่ยวกับผู้เยาว์ในกรณีที่ศาลเยาวชนและครอบครัวจะต้องบังคับใช้บทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์
bprà-muuan lɛ́ raai-ngaan kɔ̂ɔ-tét-jing gìao-gàp pûu-yao nai gà-rá-nii tîi sǎan yao-wá-chon lɛ́ krɔ̂ɔp-kruua jà dtɔ̂ng bang-káp-chái bòt-ban-yàt hɛ̀ng bprà-muuan-gòt-mǎai pɛ̂ng lɛ́ paa-nít
To collect and report facts concerning the minor in the event that the juvenile and family court will need to enforce the provisions of the Civil and Commercial Code;

(of a law, regulation, etc) to enforce; to execute; to carry out.


มีผลใช้บังคับ

th-verb

มีผลใช้บังคับ • (mii-pǒn-chái-bang-káp) (abstract noun การมีผลใช้บังคับ)

mii-pǒn-chái-bang-káp (romanization)
การมีผลใช้บังคับ (abstract-noun)

From มีผล + ใช้บังคับ (chái-bang-káp); literally "to result in application".

compound

มีผล + ใช้บังคับ (chái-bang-káp)

ให้บทบัญญัติมาตรา ๓๕ วรรคสอง วรรคสาม และวรรคสี่ ยังคงมีผลใช้บังคับต่อไปจนกว่าจะมีการตราพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยวิธีพิจารณาของศาลรัฐธรรมนูญขึ้นใช้บังคับ

The provisions of section 35, paragraphs 2, 3, and 4, shall continue to apply until the organic act on constitutional court procedure is enacted.

ให้เลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรตามรัฐธรรมนูญนี้ให้แล้วเสร็จภายในเก้าสิบวันนับแต่วันที่พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญตามมาตรา ๒๙๕ มีผลใช้บังคับ

The election of Representatives under this Constitution shall be completed within ninety days as from the date the organic act under section 295 comes into force.

คำสั่งศาลตามมาตรา ๒๕๔ (๓) นั้นให้มีผลใช้บังคับได้ทันที

The judicial order under section 254 (3) shall take effect immediately.

(law) to become applicable or effective.


พนักงานอัยการ

th-noun

พนักงานอัยการ • (pá-nák-ngaan-ai-yá-gaan) (classifier คน)

pá-nák-ngaan-ai-yá-gaan (romanization)
คน (classifier)

Clipping of พนักงานรักษาพระอัยการ (pá-nák-ngaan-rák-sǎa-prá-ai-yá-gaan).

clipping

พนักงานรักษาพระอัยการ

prosecuting attorney
prosecuting attorney


พนักงานรักษาพระอัยการ

th-noun

พนักงานรักษาพระอัยการ • (pá-nák-ngaan-rák-sǎa-prá-ai-yá-gaan) (classifier คน)

pá-nák-ngaan-rák-sǎa-prá-ai-yá-gaan (romanization)
คน (classifier)

/pʰa˦˥.nak̚˦˥.ŋaːn˧.rak̚˦˥.saː˩˩˦.pʰra˦˥.ʔaj˧.ja˦˥.kaːn˧/

From พนักงาน (pá-nák-ngaan, “official”) + รักษา (rák-sǎa, “to keep; to maintain; etc”) + พระ (prá, a title for a noun concerning royalty, literally “divine; holy; etc”) + อัยการ (ai-yá-gaan, “law”, literally “lord's affairs”), literally “official [who] maintains the holy law”.

com

en-พนักงานรักษาพระอัยการ-th-noun-lUKTmM8H


อัยการ

Clipping of พนักงานอัยการ (pá-nák-ngaan-ai-yá-gaan), which is a clipping of พนักงานรักษาพระอัยการ (pá-nák-ngaan-rák-sǎa-prá-ai-yá-gaan).

clipping

พนักงานอัยการ

พนักงานรักษาพระอัยการ

(law) body or organisation of prosecuting attorneys; prosecution service.


ยกบัตร

th-noun

ยกบัตร • (yók-gà-bàt)

desc

→ Khmer: យោក្ប័ត (yookbat), យោក្ប័ត្ (yoŭkbât), យោក្បាត (yookbaat), យុកក្ប័ត្ (yŭkkbât)

Possibly from Pali āyuttaka (“representative; steward; trustee”) + paṭa (“cloth; scroll, roll, list, record; etc”), or Sanskrit आयुक्त (āyukta, “agent, deputy; minister; royally appointed officer; etc”) + प्राप्त (prāpta, “chartered; received; valid; etc”).


ข้าราชการตุลาการ

th-noun

ข้าราชการตุลาการ • (kâa-râat-chá-gaan-dtù-laa-gaan)

/kʰaː˥˩.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧.tu˨˩.laː˧.kaːn˧/

ข้าราชการ (kâa-râat-chá-gaan) + ตุลาการ (dtù-laa-gaan), literally "judicial public officer".


โมฆียะ

From Sanskrit मोघीय (moghīya, “capable of becoming fruitless or useless”).

bor

สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (2017 April 7) “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย (in Thai), Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, archived from the original on 2019-01-12
มาตรา ๑๕๙ การแสดงเจตนาเพราะถูกกลฉ้อฉลเป็นโมฆียะ
mâat-dtraa · nʉ̀ng-rɔ́ɔi hâa-sìp gâao · gaan-sà-dɛɛng jèet-dtà-naa prɔ́ tùuk gon-chɔ̂ɔ-chǒn bpen moo-kii-yá
Section 159 A declaration of intention induced by fraud is voidable.


โมฆะ

From Pali mogha (“fruitless; futile; nugatory; null; vain”) or Sanskrit मोघ (mogha, “idem”). Cognate with Khmer មោឃៈ (mookhĕəʼ).

มาตรา ๗ การกระทำใด ๆ ของกษัตริย์ต้องมีกรรมการราษฎรผู้หนึ่งผู้ใดลงนามด้วยโดยได้รับความยินยอมของคณะกรรมการราษฎรจึ่งจะใช้ได้ มิฉะนั้นเป็นโมฆะ

1932, พระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช ๒๔๗๕:


รติไฟ

รัติฟาย รัติฟาย#Thai

(international law and archaic) Alternative form of รัติฟาย (rát-dtì-faai)


ผู้รับพินัยกรรม

th-noun

ผู้รับพินัยกรรม • (pûu-ráp-pí-nai-gam)

From ผู้ (pûu, “agent noun prefix”) + รับ (ráp, “to acquire; to get; to obtain; to receive; etc”) + พินัยกรรม (pí-nai-gam, “will”); literally "will recipient".


รัติฟาย

2005, เจ้าพระยาทิพากรวงศ์มหาโกษาธิบดี (ขำ บุนนาค), พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ ๔, →ISBN, page 245:
แผนที่เขตแดนนั้นไวสรอยอินเดียยังทำอยู่ ถ้าทำแล้วจะส่งเข้ามาประทับตรารัติฟาย
pɛ̌ɛn-tîi kèet-dɛɛn nán wai-sà-rɔɔi in-diia yang tam yùu tâa tam lɛ́ɛo jà sòng kâo maa bprà-táp dtraa rát-dtì-faai
As for the frontier map, the viceroy of India was still working on it. Once it was finished, he would send it in [to Bangkok] to further be sealed and ratified.

(international law and archaic) to ratify.


ทายาทโดยธรรม

th-noun

ทายาทโดยธรรม • (taa-yâat-dooi-tam) (classifier คน)

taa-yâat-dooi-tam (romanization)
คน (classifier)

From ทายาท (taa-yâat, “heir”) + โดย (dooi, “by”) + ธรรม (tam, “law”); literally "heir by law"; calque of English statutory heir.

com

มาตรา ๑๖๒๐ ถ้าผู้ใดตายโดยไม่ได้ทำพินัยกรรมไว้หรือทำพินัยกรรมไว้แต่ไม่มีผลบังคับได้ ให้ปันทรัพย์มรดกทั้งหมดแก่ทายาทโดยธรรมของผู้ตายนั้นตามกฎหมาย
mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan hòk-rɔ́ɔi yîi sìp · tâa pûu-dai dtaai dooi mâi dâai tam pí-nai-gam wái rʉ̌ʉ tam pí-nai-gam wái dtɛ̀ɛ mâi mii pǒn bang-káp dâai · hâi bpan sáp-mɔɔ-rá-dòk táng-mòt gɛ̀ɛ taa-yâat-dooi-tam kɔ̌ɔng pûu-dtaai nán dtaam gòt-mǎai
Section 1620 If anyone dies without having made a will or [if he] has made a will but [the will] has no effective result, the whole estate shall be distributed to the statutory heirs of that deceased person in accordance with the law.
เมื่อบุคคลใดถึงแก่ความตายโดยไม่มีทายาทโดยธรรมหรือผู้รับพินัยกรรมหรือการตั้งมูลนิธิตามพินัยกรรม มรดกของบุคคลนั้นตกทอดแก่แผ่นดิน
mʉ̂ʉa bùk-kon dai tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-kwaam-dtaai dooi mâi mii taa-yâat-dooi-tam rʉ̌ʉ pûu-ráp-pí-nai-gam rʉ̌ʉ gaan-dtâng muun-lá-ní-tí dtaam pí-nai-gam · mɔɔ-rá-dòk kɔ̌ɔng bùk-kon nán dtòk-tɔ̂ɔt gɛ̀ɛ pɛ̀n-din

1943 June 19, “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-06-07, archived from the original on 2020-07-05

When anyone dies without [any] statutory heir or legatee or [without] setting up [any] foundation through a will, the estate of such person devolves upon the State.


หมายขัง

th-noun

หมายขัง • (mǎai-kǎng)

/maːj˩˩˦.kʰaŋ˩˩˦/

From หมาย (mǎai, “warrant”) + ขัง (kǎng, “to detain”).


หมายศาล

th-noun

หมายศาล • (mǎai-sǎan)

From หมาย (mǎai, “warrant, writ, etc.”) + ศาล (sǎan, “court”), literally "court warrant".

compound

(law) any instrument issued by a court, requiring anything to be done or not to done, as arrest warrant, search warrant, etc.


หมายเกาะ

th-noun

หมายเกาะ • (mǎai-gɔ̀)

/maːj˩˩˦.kɔʔ˨˩/

From หมาย (mǎai, “warrant”) + เกาะ (gɔ̀, “to arrest”).


หมายปล่อย

th-noun

หมายปล่อย • (mǎai-bplɔ̀i)

From หมาย (mǎai, “warrant”) + ปล่อย (bplɔ̀i, “to release”).


จำคุก

From จำ (jam, “to confine”) + คุก (kúk, “jail; prison”); literally "to confine in prison".


จำคุก

th-verb

จำคุก • (jam-kúk) (abstract noun การจำคุก)

jam-kúk (romanization)
การจำคุก (abstract-noun)


หมายเรียก

th-noun

หมายเรียก • (mǎai-rîiak)

From หมาย (mǎai, “warrant; writ”) + เรียก (rîiak, “to call; to demand; to summon”).


ปรับ

th-noun

ปรับ • (bpràp)


ปรับ

bpràp (romanization)
การปรับ (abstract-noun)

(law) to fine (to subject to a pecuniary penalty).


กักขัง

กักขัง • (gàk-kǎng)

/kak̚˨˩.kʰaŋ˩˩˦/

From กัก (gàk, “to keep; to shut; to confine”) + ขัง (kǎng, “idem”).


กักขัง

th-verb

กักขัง • (gàk-kǎng) (abstract noun การกักขัง)

gàk-kǎng (romanization)
การกักขัง (abstract-noun)

/kak̚˨˩.kʰaŋ˩˩˦/

(law) to impose such penalty (on); to enforce such penalty (against).


หมายบังคับคดี

From หมาย (mǎai, “warrant, writ, etc.”) + บังคับคดี (“to execute (a court order, judgment, etc.)”).


หมายค้น

th-noun

หมายค้น • (mǎai-kón)

From หมาย (mǎai, “warrant”) + ค้น (kón, “to search”).


หมายจำคุก

th-noun

หมายจำคุก • (mǎai-jam-kúk)

From หมาย (mǎai, “warrant”) + จำคุก (jam-kúk, “to imprison”).

af

imprisonment warrant
imprisonment warrant


ประหารชีวิต

From ประหาร (bprà-hǎan, “to beat; to destroy; to strike”) + ชีวิต (chii-wít, “life”). Compare Modern Khmer ប្រហារជីវិត (prɑɑhaa ciivɨt).

(law) execution: infliction of death penalty.


ประหารชีวิต

th-verb

ประหารชีวิต • (bprà-hǎan-chii-wít) (abstract noun การประหารชีวิต)

bprà-hǎan-chii-wít (romanization)
การประหารชีวิต (abstract-noun)

(law) to execute: to inflict death penalty.


ริบ

From Old Khmer rip (“to take possession of; to seize; to plunder; etc.”).
Compare Modern Khmer រិប (rɨp), រឹប (rɨp), Lao ຮິບ (hip).


ริบ

ríp (romanization)
การริบ (abstract-noun)

1996, จักรฤทธิ์ สุริยะไชย, คนค่อมแห่งนอเทรอดาม:
ของโจรไม่ต้องสงสัย ริบห่อผ้าหล่อน
kɔ̌ɔng-joon mâi dtɔ̂ng sǒng-sǎi ríp hɔ̀ɔ pâa lɔ̀n
Stolen goods, no doubt. Take them from her.


หมายจับ

mǎai-jàp (romanization)
ฉบับ (classifier)

/maːj˩˩˦.t͡ɕap̚˨˩/

From หมาย (mǎai, “warrant”) + จับ (jàp, “to arrest”); perhaps calque of English arrest warrant.

com

2022 June 17, “ป.ป.ช. ประสาน ตร. อัยการ ล่าตัวสุนทรหลังศาลออกหมายจับใหม่ คดีไร้อายุความ”, in กรุงเทพธุรกิจ, กรุงเทพฯ: กรุงเทพธุรกิจ มีเดีย, retrieved 2022-08-11:
ป.ป.ช. ประสาน ตร. อัยการ ล่าตัวสุนทรหลังศาลออกหมายจับใหม่ คดีไร้อายุความ
bpɔɔ-bpɔɔ-chɔɔ · bprà-sǎan · dtɔɔ-rɔɔ · ai-yá-gaan · lâa dtuua sǔn-tɔɔn lǎng sǎan ɔ̀ɔk mǎai-jàp mài · ká-dii rái aa-yú-kwaam
NACC, in collaboration with police [and] prosecutors, hunts down Sunthon after court issues new arrest warrant; case not [subject to] prescription

2022 June 16, “ตำรวจลุยจับ 3 อินฟลูเอนเซอร์ มัมดิว – นารา – หนูรัตน์ ด้วยหมายจับ 112 จากโฆษณา ‘ลาซาด้า’”, in The Momentum, กรุงเทพฯ: Day Poets, retrieved 2022-08-11:
จับกุมผู้ต้องหาตามหมายจับศาลอาญา
jàp-gum pûu-dtɔ̂ng-hǎa dtaam mǎai-jàp sǎan aa-yaa
[Authorities] arrested the alleged offenders by virtue of arrest warrants [from] the Criminal Court.


พิจารณา

th-verb

พิจารณา • (pí-jaa-rá-naa) (abstract noun การพิจารณา)

pí-jaa-rá-naa (romanization)
การพิจารณา (abstract-noun)

From Sanskrit विचारणा (vicāraṇā, “consideration; discussion; examination; investigation; etc”); perhaps via Old Khmer bīccārnā, bicārannāha (“to consider; to examine, to investigate; to search; etc”). Cognate with Thai วิจารณ์ (wí-jaan). And cognate with Modern Khmer ពិចារណា (picaaraʼnaa).

bor

to consider: to think carefully (about), especially for making a decision.


กระบวนพิจารณา

th-noun

กระบวนพิจารณา

กระบวนพิจารณา • (grà-buuan-pí-jaa-rá-naa)

From กระบวน (grà-buuan, “course; pattern; process; etc”) + พิจารณา (pí-jaa-rá-naa, “to consider; to try; etc”).

compound

กระบวนพิจารณาทางปกครอง

กระบวนพิจารณาเบื้องต้น

กระบวนพิจารณาเพิ่มเติม

(law) proceeding: particular action, course of action, or manner of action of an administrative or judicial body.


วิธีพิจารณา

From วิธี (wí-tii, “method; procedure; way; etc”) + พิจารณา (pí-jaa-rá-naa, “to consider; to try; etc”); literally "consideration method" or "trial method".

(law) procedure: mode of conducting legal business.


ธรรมนูญ

From Sanskrit धर्म (dharma, “law, regulation, rule; precept; justice; morality; etc”) + Pali anuñña (“consent; permission; sanction”). Cognate with Khmer ធម្មនួញ (thɔɔmmɔɔnuəñ), ធម្មនុញ្ញ (thŏəmmĕəʼnuñ); Lao ທຳມະນູນ (tham ma nūn).

cog

Khmer ធម្មនួញ (thɔɔmmɔɔnuəñ)

ธรรมนูญกรุงโรมว่าด้วยศาลอาญาระหว่างประเทศ

Rome Statute of the International Criminal Court

tam-má-nuun grung room wâa-dûai sǎan-aa-yaa-rá-wàang-bprà-têet

ธรรมนูญศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ

Statute of the International Court of Justice

พระ พระ#Thai

(law) (พระ~) law defining the formal organisation of a corporate body: charter, constitution, etc.

พระ พระ#Thai


เอกอัครสมณทูต

th-noun

เอกอัครสมณทูต • (èek-àk-krá-sà-má-ná-tûut)

/ʔeːk̚˨˩.ʔak̚˨˩.kʰra˦˥.sa˨˩.ma˦˥.na˦˥.tʰuːt̚˥˩/

From เอก (èek, “best; first; highest; top; etc.”) + อัคร (àk, “best; highest; top; etc.”) + สมณทูต (sà-má-ná-tûut, “monastic agent”).


กฎหมายรัฐธรรมนูญ

th-noun

กฎหมายรัฐธรรมนูญ • (gòt-mǎai-rát-tà-tam-má-nuun)

/kot̚˨˩.maːj˩˩˦.rat̚˦˥.tʰa˨˩.tʰam˧.ma˦˥.nuːn˧/

From กฎหมาย (gòt-mǎai, “law”) + รัฐธรรมนูญ (rát-tà-tam-má-nuun, “constitution”), a Calque of English constitutional law. Cognate with Lao ກົດໝາຍລັດຖະທຳມະນູນ (kot māi lat tha tham ma nūn).

cog

ກົດໝາຍລັດຖະທຳມະນູນ


กฎหมายมหาชน

From กฎหมาย (gòt-mǎai, “law”) + มหาชน (má-hǎa-chon, “public”).


กฎหมายปกครอง

th-noun

กฎหมายปกครอง • (gòt-mǎai-bpòk-krɔɔng)

From กฎหมาย (gòt-mǎai, “law”) + ปกครอง (bpòk-krɔɔng, “to administer; to govern; to rule; etc.”).


กฎหมายเอกชน

กฎหมาย (gòt-mǎai, “law”) + เอกชน (èek-gà-chon, “private”); calque of English private law. Cognate with Lao ກົດໝາຍເອກະຊົນ (kot māi ʼē ka son).

cog

ກົດໝາຍເອກະຊົນ

Lao ກົດໝາຍເອກະຊົນ (kot māi ʼē ka son)


กฎหมายระหว่างประเทศ

th-noun

กฎหมายระหว่างประเทศ • (gòt-mǎai-rá-wàang-bprà-têet)

/kot̚˨˩.maːj˩˩˦.ra˦˥.waːŋ˨˩.pra˨˩.tʰeːt̚˥˩/

From กฎหมาย (gòt-mǎai, “law”) + ระหว่างประเทศ (rá-wàang-bprà-têet, “international”), a calque of English international law.

compound

ระหว่างประเทศ


รัฐธรรมนูญ

desc

រដ្ឋធម្មនុញ្ញ

→ Khmer: រដ្ឋធម្មនុញ្ញ (rŏət thŏəmmĕəʼnuñ)

→ Lao: ຣັຖທັມມະນູນ (rat tham ma nūn)

From รัฐ (rát, “state”) + ธรรมนูญ (tam-má-nuun, “charter”), literally “state charter”. Coined by Wan Waithayakon. Officially used for the first time in 1932. Formerly known by various terms, including คอนสติติวชั่น, คอนสติตูชั่น, ธรรมนูญการปกครอง, ธรรมนูญการปกครองแผ่นดิน, and merely ธรรมนูญ (tam-má-nuun).

th-l

คอนสติติวชั่น

คอนสติติวชั่น

คอนสติตูชั่น

คอนสติตูชั่น

ธรรมนูญการปกครอง

ธรรมนูญการปกครอง

ธรรมนูญการปกครองแผ่นดิน

ธรรมนูญการปกครองแผ่นดิน

fundamental principles according to which a nation is governed.

ฉบับ ฉบับ#Thai

(classifier ฉบับ) document embodying these principles. Abbreviation: รธน. (rɔɔ-tɔɔ-nɔɔ)


ไต่สวน

th-verb

ไต่สวน • (dtài-sǔuan) (abstract noun การไต่สวน)

dtài-sǔuan (romanization)
การไต่สวน (abstract-noun)

From ไต่ (dtài, “to ask; to inquire; to question; to investigate”) + สวน (sǔuan, “idem”).

com

1935 June 10, “ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2019-03-26, retrieved 2019-03-29:
เมื่อได้ไต่สวนแล้ว ให้ศาลตั้งผู้ร้องหรือบุคคลอื่นซึ่งยินยอมตามที่เห็นสมควรเป็นผู้แทนเฉพาะคดี เมื่อไม่มีบุคคลใดเป็นผู้แทน ให้ศาลตั้งพนักงานฝ่ายปกครองเป็นผู้แทน
mʉ̂ʉa dâai dtài-sǔuan lɛ́ɛo · hâi sǎan dtâng pûu-rɔ́ɔng rʉ̌ʉ bùk-kon ʉ̀ʉn sʉ̂ng yin-yɔɔm dtaam tîi hěn sǒm-kuuan bpen pûu-tɛɛn chà-pɔ́ ká-dii · mʉ̂ʉa mâi mii bùk-kon dai bpen pûu-tɛɛn · hâi sǎan dtâng pá-nák-ngaan-fàai-bpòk-krɔɔng bpen pûu-tɛɛn
Upon having conducted an examination, the court shall, as it thinks fit, appoint as the representative ad litem the moving party or another person who has given consent. Should there be no one to serve as the representative, the court shall appoint an administrative officer as the representative.

หากศาลเห็นสมควรไต่สวนพยานหลักฐานเพิ่มเติม ก็ให้ดำเนินการไต่สวนโดยเร็วเท่าที่จำเป็น
hàak sǎan hěn sǒm-kuuan dtài-sǔuan pá-yaan-làk-tǎan pə̂əm-dtəəm · gɔ̂ hâi dam-nəən gaan-dtài-sǔuan dooi reo tâo tîi jam-bpen
Should the court deem it appropriate to further examine the evidence, then [the court] shall hold an examination immediately and to the extent necessary.
เมื่อได้รับคำร้องเช่นว่านี้ ให้ศาลไต่สวนโดยไม่ชักช้า
mʉ̂ʉa dâai ráp kam-rɔ́ɔng chên wâa níi · hâi sǎan dtài-sǔuan dooi mâi chák-cháa

1999 May 3, “ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2019-03-21, retrieved 2019-03-29

Upon receiving such a motion, the court shall hold an examination without delay.

2016 April 26, “พระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๒”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2019-01-18, retrieved 2019-03-29:
มาตรา ๗๕/๔ เมื่อปรากฏว่า หน่วยงานทางปกครองหรือเจ้าหน้าที่ของรัฐมิได้ปฏิบัติตามคำบังคับของศาลปกครองให้ถูกต้องครบถ้วนหรือปฏิบัติล่าช้าเกินสมควร ให้ศาลปกครองไต่สวนหรือแสวงหาข้อเท็จจริง ถ้าศาลปกครองได้ไต่สวนแล้วเห็นว่า...
mâat-dtraa · jèt-sìp hâa / sìi · mʉ̂ʉa bpraa-gòt wâa · nùai-ngaan-taang-bpòk-krɔɔng rʉ̌ʉ jâao-nâa-tîi-kɔ̌ɔng-rát mí dâai bpà-dtì-bàt dtaam kam-bang-káp kɔ̌ɔng sǎan-bpòk-krɔɔng hâi tùuk-dtɔ̂ng króp-tûuan rʉ̌ʉ bpà-dtì-bàt lâa-cháa gəən sǒm-kuuan · hâi sǎan-bpòk-krɔɔng dtài-sǔuan rʉ̌ʉ sà-wɛ̌ɛng-hǎa kɔ̂ɔ-tét-jing · tâa sǎan-bpòk-krɔɔng dâai dtài-sǔuan lɛ́ɛo hěn wâa ...
Section 75/4 When it appears that an administrative agency or state authority does not comply with a mandate of an administrative court in a correct or complete manner or executes it with an excessive delay, the administrative court shall examine or seek the facts. If the administrative court has conducted an examination and found that...

(law) to examine judicially; to conduct a judicial examination.


กฎหมาย

th-noun

กฎหมาย • (gòt-mǎai)

From กฎ (gòt, “to mark down; to note down; to record; etc”) + หมาย (mǎai, “to mark; to indicate; etc”). Compare Lao ກົດໝາຍ (kot māi) and Northern Thai ᨠᩫ᩠ᨭᩉ᩠ᨾᩣ᩠ᨿ (got māi).

com

John 19:7, KJV:
พวกเรามีกฎหมาย และตามกฎหมายนั้นเขาควรจะตาย เพราะเขาได้ตั้งตัวเป็นพระบุตรของพระเจ้า
pûuak rao mii gòt-mǎai · lɛ́ dtaam gòt-mǎai nán kǎo kuuan jà dtaai · prɔ́ kǎo dâai dtâng-dtuua bpen prá bùt kɔ̌ɔng prá-jâao
We have a law, and by our law he ought to die, because he made himself the Son of God.

Psalm 94:20, KJV:
บัลลังก์แห่งความชั่วช้าจะร่วมมิตรกับพระองค์ได้หรือ คือผู้ที่ใช้กฎหมายประกอบการชั่วร้าย
ban-lang hɛ̀ng kwaam-chûua-cháa jà rûuam mít gàp prá-ong dâai rʉ̌ʉ · kʉʉ pûu tîi chái gòt-mǎai bprà-gɔ̀ɔp gaan chûua-ráai
Shall the throne of iniquity have fellowship with thee, which frameth mischief by a law?

Isaiah 10:1, KJV:
วิบัติแก่คนเหล่านั้นที่ออกกฎหมายอธรรมและแก่ผู้เขียนที่เขียนแต่การบีบคั้นเรื่อยไป
wí-bàt gɛ̀ɛ kon lào-nán tîi ɔ̀ɔk gòt-mǎai à-tam lɛ́ gɛ̀ɛ pûu-kǐian tîi kǐian dtɛ̀ɛ gaan-bìip-kán rʉ̂ai bpai
Woe unto them that decree unrighteous decrees, and that write grievousness which they have prescribed;


ประชามติ

From Sanskrit प्रजा (prajā, “mankind; people”) + मति (mati, “determination; resolution; view”); literally "people's resolution". Cognate with Khmer ប្រជាមតិ (prɑɑciə mĕəʼteʼ), Lao ປະຊາມະຕິ (pa sā ma ti).

cog

Khmer ប្រជាមតិ (prɑɑciə mĕəʼteʼ)

มาตรา ๑๗๖ บุคคลผู้มีสิทธิเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนย่อมมีสิทธิออกเสียงประชามติ หลักเกณฑ์และวิธีการออกเสียงประชามติให้เป็นไปตามกฎหมายว่าด้วยการนั้น

1949, รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (พุทธศักราช ๒๔๙๒)

Section 176 A person who has the right to vote in an election of members of the House of Representatives shall enjoy the right to vote in referendums. The rules and procedure for the conduct of referendums shall be as set forth in the laws concerned.

mâat-dtraa nʉ̀ng rɔ́ɔi jèt-sìp hòk bùk-kon pûu mii sìt-tí lʉ̂ʉak-dtâng sà-maa-chík-sà-paa-pûu-tɛɛn yɔ̂ɔm mii sìt-tí ɔ̀ɔk-sǐiang bprà-chaa-má-dtì làk-geen lɛ́ wí-tii-gaan ɔ̀ɔk-sǐiang bprà-chaa-má-dtì hâi bpen-bpai dtaam gòt-mǎai wâa-dûai gaan nán

มาตรา ๑๖๕ ประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้งย่อมมีสิทธิออกเสียงประชามติ

2007, รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (พุทธศักราช ๒๕๕๐)

Section 165 A citizen who has the right to vote in elections shall enjoy the right to vote in referendums.

mâat-dtraa nʉ̀ng rɔ́ɔi hòk-sìp hâa bprà-chaa-chon pûu mii sìt-tí lʉ̂ʉak-dtâng yɔ̂ɔm mii sìt-tí ɔ̀ɔk-sǐiang bprà-chaa-má-dtì

ทางการเครมลินได้จัดการลงประชามติเพื่อการแยกตัวของไครเมียซึ่งประชาชนที่ไม่ได้พูดภาษารัสเซียต่างพากันคว่ำบาตร...ขณะที่สมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติได้ประณามการลงประชามติในช่วงปลายเดือนมีนาคมด้วยคะแนนเสียงท่วมท้น

2014, Hillary Clinton, ชีวิตและทางเลือก, เนชั่นบุ๊คส์, page 317

The Kremlin engineered a rump referendum for secession in Crimea that was largely boycotted by the non-Russian-speaking citizens. The UN General Assembly condemned the referendum in late March by an overwhelming margin.

taang-gaan kreem-lin dâai jàt gaan-long bprà-chaa-má-dtì pʉ̂ʉa gaan-yɛ̂ɛk-dtuua kɔ̌ɔng krai-miia sʉ̂ng bprà-chaa-chon tîi mâi-dâai pûut paa-sǎa rát-siia dtàang paa gan kwâm-bàat...sà-mát-chaa-yài-hɛ̀ng-sà-hà-bprà-chaa-châat dâai bprà-naam gaan-long bprà-chaa-má-dtì nai chûuang bplaai dʉʉan mii-naa-kom dûai ká-nɛɛn-sǐiang tûuam-tón

ลีกวนยูเห็นว่า การผนวกประเทศกับสหพันธรัฐที่ตั้งขึ้นมาใหม่จะเป็นหนทางให้หลุดพ้นจากอำนาจของอังกฤษ...ประชาชนถึงร้อยละ ๗๐ ลงประชามติให้ความสนับสนุน โดยมีเสียงคัดค้านบางส่วนจากฝ่ายที่นิยมคอมมิวนิสต์

2014, ประภัสสร เสวิกุล, ไชน่ามูน, นานมีบุ๊คส์, page 231

Lee Kuan Yew considered the annexation of the country to the newly established federation as a way to liberate them from the authority of Britain... 70% of the people voted in favour of him in a referendum, whilst some Communist-minded people voted against the idea.

lii-guuan-yuu hěn wâa gaan-pà-nùuak bprà-têet gàp sà-hà-pan-tá-rát tîi dtâng kʉ̂n maa mài jà bpen hǒn-taang hâi lùt-pón jàak am-nâat kɔ̌ɔng ang-grìt...bprà-chaa-chon tʉ̌ng rɔ́ɔi-lá jèt-sìp long bprà-chaa-má-dtì hâi kwaam-sà-nàp-sà-nǔn dooi mii sǐiang kát-káan baang-sùuan jàak fàai tîi ní-yom kɔm-miu-nít

มาตรา ๓ ให้ยกเลิกความในวรรคสามของมาตรา ๓๙/๑ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับชั่วคราว) พุทธศักราช ๒๕๕๗...และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "เมื่อคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญจัดทำร่างรัฐธรรมนูญเสร็จแล้ว ให้แจ้งคณะรัฐมนตรีและสภานิติบัญญัติแห่งชาติทราบ และให้คณะรัฐมนตรีแจ้งคณะกรรมการการเลือกตั้งทราบโดยเร็ว เพื่อดำเนินการจัดให้มีการออกเสียงประชามติตามมาตรานี้
mâat-dtraa sǎam hâi yók-lə̂ək kwaam nai wák sǎam kɔ̌ɔng mâat-dtraa sǎam-sìp gâao táp nʉ̀ng kɔ̌ɔng rát-tà-tam-má-nuun hɛ̀ɛng râat-chá-aa-naa-jàk-tai (chà-bàp chûua-kraao) pút-tá-sàk-gà-ràat sɔ̌ɔng pan hâa rɔ́ɔi hâa-sìp jèt...lɛ́ hâi chái kwaam dtɔ̀ɔ-bpai-níi tɛɛn "mʉ̂ʉa ká-ná-gam-má-gaan râang rát-tà-tam-má-nuun jàt-tam râang rát-tà-tam-má-nuun sèt lɛ́ɛo hâi jɛ̂ɛng ká-ná-rát-tà-mon-dtrii lɛ́ sà-paa-ní-dtì-ban-yàt-hɛ̀ng-châat sâap lɛ́ hâi ká-ná-rát-tà-mon-dtrii jɛ̂ɛng ká-ná-gam-má-gaan-gaan-lʉ̂ʉak-dtâng sâap dooi-reo pʉ̂ʉa dam-nəən gaan jàt hâi mii gaan-ɔ̀ɔk-sǐiang bprà-chaa-má-dtì dtaam mâat-dtraa níi

2016, รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับชั่วคราว) พุทธศักราช ๒๕๕๗ แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ ๒) พุทธศักราช ๒๕๕๙

Section 3 The provision of paragraph 3 of section 39/1 of the Constitution of the Kingdom of Thailand (Interim), 2557 Buddhist Era,...shall be repealed and replaced by the following: "Upon completion of the constitution drafting, the Constituent Commission shall inform the Council of Ministers and the National Legislative Assembly thereof. And the Council of Ministers shall forthwith forward the information to the Election Commission, who shall then make arrangements for the conduct of a referendum in pursuance of the present section.


ห้องปิดตาย

From ห้อง (hɔ̂ng, “room”) + ปิดตาย (bpìt-dtaai, “completely locked; permanently locked”).

compound

crime scene that no intruder could have entered or left.


รัฐทูต

th-noun

รัฐทูต • (rát-tà-tûut)

From รัฐ (rát, “nation; state; etc.”) + ทูต (tûut, “agent; diplomat; representative; etc.”); literally "state's agent".

compound

(law) envoy (diplomatic agent of the second rank, next in status after ambassador).


ผู้สอบบัญชี

th-noun

ผู้สอบบัญชี • (pûu-sɔ̀ɔp-ban-chii)

/pʰuː˥˩.sɔːp̚˨˩.ban˧.t͡ɕʰiː˧/

From ผู้ (pûu, “agent noun prefix”) + สอบ (sɔ̀ɔp, “to check; to examine; to scrutinise; etc.”) + บัญชี (ban-chii, “account; record; etc.”), literally "accounts examiner".


ฉ้อราษฎร์บังหลวง

th-noun

ฉ้อราษฎร์บังหลวง • (chɔ̂ɔ-râat-bang-lǔuang)

/t͡ɕʰɔː˥˩.raːt̚˥˩.baŋ˧.lua̯ŋ˩˩˦/

From ฉ้อ (chɔ̂ɔ, “to cheat”) + ราษฎร์ (râat, “private citizen”) + บัง (bang, “to conceal; to hide; to cover; etc”) + หลวง (lǔuang, “government; public sector”). Cognate with Lao ສໍ້ລາດບັງຫຼວງ (sǭ lāt bang lūang).

cog

ສໍ້ລາດບັງຫຼວງ

Lao ສໍ້ລາດບັງຫຼວງ (sǭ lāt bang lūang)

corruption in public sector; corruption in public office.


สถานการณ์ฉุกเฉิน

th-noun

สถานการณ์ฉุกเฉิน • (sà-tǎa-ná-gaan-chùk-chə̌ən)

/sa˨˩.tʰaː˩˩˦.na˦˥.kaːn˧.t͡ɕʰuk̚˨˩.t͡ɕʰɤːn˩˩˦/

From สถานการณ์ (sà-tǎa-ná-gaan, “situation”) + ฉุกเฉิน (chùk-chə̌ən, “emergent; urgent”); calque of English state of emergency.


ความตกลง

From ความ (kwaam, “case; clause; matter; text; etc.”) + ตกลง (dtòk-long, “to agree; to consent; etc.”); literally "agreed matter" or "agreed clause".


องค์การระหว่างประเทศ

th-noun

องค์การระหว่างประเทศ • (ong-gaan-rá-wàang-bprà-têet)

From องค์การ (ong-gaan, “organisation”) + ระหว่างประเทศ (rá-wàang-bprà-têet, “international”), a calque of English international organisation.

compound

ระหว่างประเทศ

international organisation
international organisation

en-องค์การระหว่างประเทศ-th-noun-AnT-N3Ll


พิธีสาร

From พิธี (pí-tii, “ceremony; rite; etc.”) + สาร (sǎan, “document; instrument; message; etc.”).

(international law) protocol (international agreement).


นิติศาสตร์

th-noun

นิติศาสตร์ • (ní-dtì-sàat)

From นิติ (ní-dtì, “law”) + ศาสตร์ (sàat, “science”); literally "legal science".


กติกาสัญญา

From กติกา (gà-dtì-gaa, “agreement; covenant; convention; pact; etc”) + สัญญา (sǎn-yaa, “agreement; contract; promise”). Compare Khmer កតិកាសញ្ញា (kaʼtekaa saññaa).

compound

(international law) pact: international agreement.


กฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศ

th-noun

กฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศ • (gòt-mǎai-má-nút-sà-yá-tam-rá-wàang-bprà-têet)

/kot̚˨˩.maːj˩˩˦.ma˦˥.nut̚˦˥.sa˨˩.ja˦˥.tʰam˧.ra˦˥.waːŋ˨˩.pra˨˩.tʰeːt̚˥˩/

From กฎหมาย (gòt-mǎai, “law”) + มนุษยธรรม (má-nút-sà-yá-tam, “humanity”) + ระหว่างประเทศ (rá-wàang-bprà-têet, “international”), a calque of English international humanitarian law.

compound

ระหว่างประเทศ

international humanitarian law
international humanitarian law

en-กฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศ-th-noun-0ZwlswXq


กฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีเมือง

th-noun

กฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีเมือง • (gòt-mǎai-rá-wàang-bprà-têet-pà-nɛ̀ɛk-ká-dii-mʉʉang)

/kot̚˨˩.maːj˩˩˦.ra˦˥.waːŋ˨˩.pra˨˩.tʰeːt̚˥˩.pʰa˨˩.nɛːk̚˨˩.kʰa˦˥.diː˧.mɯa̯ŋ˧/

From กฎหมายระหว่างประเทศ (gòt-mǎai-rá-wàang-bprà-têet, “international law”) + แผนก (pà-nɛ̀ɛk, “department; division; part; etc.”) + คดี (ká-dii, “case; matter; etc.”) + เมือง (mʉʉang, “nation; public; state; etc.”); literally "international law's public matters division".

compound

กฎหมายระหว่างประเทศ

public international law
public international law

en-กฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีเมือง-th-noun-aBxfbTQh


กฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีบุคคล

th-noun

กฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีบุคคล • (gòt-mǎai-rá-wàang-bprà-têet-pà-nɛ̀ɛk-ká-dii-bùk-kon)

/kot̚˨˩.maːj˩˩˦.ra˦˥.waːŋ˨˩.pra˨˩.tʰeːt̚˥˩.pʰa˨˩.nɛːk̚˨˩.kʰa˦˥.diː˧.buk̚˨˩.kʰon˧/

From กฎหมายระหว่างประเทศ (gòt-mǎai-rá-wàang-bprà-têet, “international law”) + แผนก (pà-nɛ̀ɛk, “department; division; part; etc.”) + คดี (ká-dii, “case; matter; etc.”) + บุคคล (bùk-kon, “individual; person; etc.”); literally "international law's individual matters division".

compound

กฎหมายระหว่างประเทศ

private international law
private international law

en-กฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีบุคคล-th-noun--9tZXB2O


อนุสัญญา

th-noun

อนุสัญญา • (à-nú-sǎn-yaa)

From อนุ (à-nú, “minor; inferior”) + สัญญา (sǎn-yaa, “contract; agreement”).

com

(international law) convention (international agreement).


หน้าที่ธรรมจรรยา

th-noun

หน้าที่ธรรมจรรยา • (nâa-tîi-tam-má-jan-yaa)

From หน้าที่ (nâa-tîi, “duty”) + ธรรม (tam, “morality; virtue; etc.”) + จรรยา (jan-yaa, “ethics; etiquette; morality; etc.”).


อายุความ

From อายุ (aa-yú, “age; duration; period; etc”) + ความ (kwaam, “lawsuit”).

com

1990, พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ฉบับที่ ๑๐) พ.ศ. ๒๕๓๓:
มาตรา ๗ ให้เพิ่มความต่อไปนี้เป็นมาตรา ๑๔๔๗/๑ และมาตรา ๑๔๔๗/๒ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ "มาตรา ๑๔๔๗/๑ สิทธิเรียกร้องค่าทดแทนตามมาตรา ๑๔๓๙ ให้มีอายุความหกเดือนนับแต่วันที่ผิดสัญญาหมั้น
mâat-dtraa jèt hâi pə̂əm kwaam dtɔ̀ɔ-bpai-níi bpen mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sìi-sìp jèt táp nʉ̀ng lɛ́ mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sìi-sìp jèt táp sɔ̌ɔng hɛ̀ng bprà-muuan-gòt-mǎai-pɛ̂ng-lɛ́-paa-nít "mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sìi-sìp jèt táp nʉ̀ng sìt-tí rîiak-rɔ́ɔng kâa-tót-tɛɛn dtaam mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sǎam-sìp gâao hâi mii aa-yú kwaam hòk dʉʉan náp dtɛ̀ɛ wan tîi pìt sǎn-yaa mân
Section 7 The following provisions shall be inserted in the Civil and Commercial Code as its Section 1447/1 and Section 1447/2: "Section 1447/1 The right to claim compensation under Section 1439 shall be governed by the prescription of six months from the date the engagement contract is breached.


พิซซ่า

th-proper noun

พิซซ่า • (pít-sâa)

From 1112, the telephone number of The Pizza Company.

(slang) section 112 of the Thai Penal Code, which criminalises lèse majesté.


เสียงร้องเอะอะ

th-noun

เสียงร้องเอะอะ • (sǐiang-rɔ́ɔng-è-à)

/sia̯ŋ˩˩˦.rɔːŋ˦˥.ʔeʔ˨˩.ʔaʔ˨˩/

From เสียง (sǐiang) + ร้อง (rɔ́ɔng) + เอะอะ (è-à).

compound

The Code of Criminal Procedure of Thailand, section 80.
ความผิดอาญาดังระบุไว้ในบัญชีท้ายประมวลกฎหมายนี้ ให้ถือว่า ความผิดนั้นเป็นความผิดซึ่งหน้าในกรณีดังนี้ (๑) เมื่อบุคคลหนึ่งถูกไล่จับดังผู้กระทำโดยมีเสียงร้องเอะอะ...
As for the criminal offences set out in the Schedule annexed to this Code, they shall be deemed to have been committed flagrantly in the following events: (1) when a person is engaged in fresh pursuit with hue and cry...


การไล่ตามติดพัน

th-noun

การไล่ตามติดพัน • (gaan-lâi-dtaam-dtìt-pan)

From การ (gaan, “prefix”) + ไล่ (lâi, “to chase; to follow; to hunt; to pursue; etc.”) + ตาม (dtaam, “to follow; to pursue; etc.”) + ติดพัน (“continuous and close or immediate”).


ตัดมิให้รับมรดก

th-verb

ตัดมิให้รับมรดก • (dtàt-mí-hâi-ráp-mɔɔ-rá-dòk) (abstract noun การตัดมิให้รับมรดก)

dtàt-mí-hâi-ráp-mɔɔ-rá-dòk (romanization)
การตัดมิให้รับมรดก (abstract-noun)

/tat̚˨˩.mi˦˥.haj˥˩.rap̚˦˥.mɔː˧.ra˦˥.dok̚˨˩/

From ตัด (dtàt, “to exclude; to remove; etc.”) + มิให้ (mí-hâi, “to disallow; to prevent; etc.”) + รับ (ráp, “to receive; etc.”) + มรดก (mɔɔ-rá-dòk, “inheritance”); literally "to exclude and prevent from receiving an inheritance".


การตัดมิให้รับมรดก

th-noun

การตัดมิให้รับมรดก • (gaan-dtàt-mí-hâi-ráp-mɔɔ-rá-dòk)

/kaːn˧.tat̚˨˩.mi˦˥.haj˥˩.rap̚˦˥.mɔː˧.ra˦˥.dok̚˨˩/

From การ (gaan, “prefix”) + ตัดมิให้รับมรดก (dtàt-mí-hâi-ráp-mɔɔ-rá-dòk, “to disinherit”).

prefix

ตัดมิให้รับมรดก


ดินแดนในภาวะทรัสตี

th-noun

ดินแดนในภาวะทรัสตี • (din-dɛɛn-nai-paa-wá-trás-dtii)

From ดินแดน (din-dɛɛn, “land; region; territory; etc.”) + ใน (nai, “in; under; etc.”) + ภาวะทรัสตี (paa-wá-trás-dtii, “trusteeship”).


มรดก

th-noun

มรดก • (mɔɔ-rá-dòk)

Borrowed from Sanskrit मृतक (mṛtaka, “dead person; mortal person”). Cognate with Khmer មរតក (mɔɔrɨdɑk), មតិក (mɔɔmɔtək), មរដក (môrôdkâ). Doublet of มฤตกะ and มตกะ.


กองมรดก

th-noun

กองมรดก • (gɔɔng-mɔɔ-rá-dòk)

/kɔːŋ˧.mɔː˧.ra˦˥.dok̚˨˩/

From กอง (gɔɔng, “group; heap; mass; pile; etc.”) + มรดก (mɔɔ-rá-dòk, “inheritance”); literally “mass of inheritances”.

compound

(law) an estate (the property of a deceased person viewed as an aggregate).


ภาวะทรัสตี

From ภาวะ (paa-wá, “condition; state”) + ทรัสตี (trás-dtii, “trustee”); calque of English trusteeship.


ทรัสต์

th-noun

ทรัสต์ • (trás)

1935 June 7, “พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๖ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ พุทธศักราช ๒๔๗๗”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 52 (pdf), Bangkok: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี, retrieved 2019-03-31, page 570:
มาตรา ๑๖๘๖ อันว่าทรัสต์นั้น จะก่อตั้งขึ้นโดยตรงหรือโดยอ้อมด้วยพินัยกรรม์ หรือด้วยนิติกรรมใด ๆ ที่มีผลในระหว่างชีวิตก็ดีหรือเมื่อตายแล้วก็ดี หามีผลไม่
mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan hòk-rɔ́ɔi bpɛ̀ɛt-sìp hòk · an-wâa trás nán · jà gɔ̀ɔ-dtâng kʉ̂n dooi-dtrong rʉ̌ʉ dooi-ɔ̂ɔm dûai pí-nai-gam · rʉ̌ʉ dûai ní-dtì-gam dai dai tîi mii pǒn nai rá-wàang chii-wít gɔ̂ɔ-dii rʉ̌ʉ mʉ̂ʉa dtaai lɛ́ɛo gɔ̂ɔ-dii · hǎa mii pǒn mâi
Section 1686 As regards a trust, [whether] created directly or indirectly by a will or by any juristic act inter vivos or mortis causa, it [shall] take no effect.

2008 January 14, “พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ฉบับที่ ๑๗) พ.ศ. ๒๕๕๐”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 125, number 9 A (pdf), Bangkok: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี, retrieved 2019-03-31, page 43:
มาตรา ๑๖๘๖ อันว่าทรัสต์นั้น จะก่อตั้งขึ้นโดยตรงหรือโดยทางอ้อมด้วยพินัยกรรม หรือด้วยนิติกรรมใด ๆ ที่มีผลในระหว่างชีวิตก็ดีหรือเมื่อตายแล้วก็ดี หามีผลไม่ เว้นแต่โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายเพื่อการก่อตั้งทรัสต์เท่านั้น
mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan hòk-rɔ́ɔi bpɛ̀ɛt-sìp hòk · an-wâa trás nán · jà gɔ̀ɔ-dtâng kʉ̂n dooi-dtrong rʉ̌ʉ dooi taang ɔ̂ɔm dûai pí-nai-gam · rʉ̌ʉ dûai ní-dtì-gam dai dai tîi mii pǒn nai rá-wàang chii-wít gɔ̂ɔ-dii rʉ̌ʉ mʉ̂ʉa dtaai lɛ́ɛo gɔ̂ɔ-dii · hǎa mii pǒn mâi · wén-dtɛ̀ɛ dooi aa-sǎi am-nâat dtaam bòt-ban-yàt hɛ̀ng gòt-mǎai pʉ̂ʉa gaan-gɔ̀ɔ-dtâng trás tâo-nán
Section 1686 As regards a trust, [whether] created directly or indirectly by a will or by any juristic act inter vivos or mortis causa, it [shall] take no effect, except [when it is created] by virtue of the provisions of a law for the creation of trusts only.

ทรัสตี ทรัสตี#Thai

ผู้รับประโยชน์ ผู้รับประโยชน์#Thai

arrangement by which a person, called ทรัสตี (trás-dtii, “trustee”), holds property as its nominal owner for the good of another, called ผู้รับประโยชน์ (pûu-ráp-bprà-yòot, “beneficiary”).

กอง กอง#Thai


ประหาร

ประหาร • (bprà-hǎan)

From Sanskrit प्रहार (prahāra, “beating; hitting; striking; etc”); possibly via Old Khmer prahāra (“assault, attack; to assault, to attack”). Cognate with Lao ປະຫານ (pa hān), Modern Khmer ប្រហារ (prɑɑhaa).

bor

(criminal law)
death penalty; death sentence.

execution: infliction of death penalty; carrying out of death sentence.


ประหาร

th-verb

ประหาร • (bprà-hǎan) (abstract noun การประหาร)

bprà-hǎan (romanization)
การประหาร (abstract-noun)

(criminal law) to execute: to inflict the death penalty (upon); to carry out the death sentence (of, for, against).


กบฏ

th-noun

กบฏ • (gà-bòt)

From Sanskrit कपट (kapaṭa, “cheating; deceit; deception; fraud; etc”); perhaps via Old Khmer កបត (kapata, “to practice deception; to play false; to betray one's trust; to go back on one's word”). Cognate with Modern Khmer ក្បត់ (kbɑt, “to betray; to deceive”).

cog

betrayal; insurgency; insurrection; rebellion; treason; revolt.

betrayer; insurgent; insurrectionist; rebel; traitor; revolter.


กบฏ

gà-bòt (romanization)
การกบฏ (abstract-noun)

to betray; to commit insurgency; to commit insurrection; to commit treason; to rebel; to revolt.


อุทธรณ์

th-noun

อุทธรณ์ • (ùt-tɔɔn)

From Sanskrit उद्धरण (uddharaṇa, “citation; delivery; presentation; quotation; raise; etc”); perhaps via Old Khmer uddharaṇa (“to appeal (a legal case)”). Cognate with Modern Khmer ឧទ្ធរណ៍ (ʼŏtthôrôn៍).

cog

Khmer ឧទ្ធរណ៍ (ʼŏtthôrôn៍)

/ʔut̚˨˩.tʰɔːn˧/


อุทธรณ์

th-verb

อุทธรณ์ • (ùt-tɔɔn) (abstract noun การอุทธรณ์)

ùt-tɔɔn (romanization)
การอุทธรณ์ (abstract-noun)

cog

Khmer ឧទ្ធរណ៍ (ʼŏtthôrôn៍)

/ʔut̚˨˩.tʰɔːn˧/


อุทธรณ์

th-noun

อุทธรณ์ • (ùt-tɔɔn)

From clipping of ศาลอุทธรณ์ (sǎan-ùt-tɔɔn), from ศาล (sǎan, “court”) + อุทธรณ์ (ùt-tɔɔn, “appeal”).

com

/ʔut̚˨˩.tʰɔːn˧/

2017 August 29, “อุทธรณ์ยืนจำคุกสรยุทธ ๑๓ ปี ๔ เดือน โกงเงิน อสมท ๑๓๘ ล้าน”, in ผู้จัดการออนไลน์, Bangkok: ผู้จัดการ, archived from the original on 2017-08-30:
อุทธรณ์ยืนจำคุกสรยุทธ ๑๓ ปี ๔ เดือน โกงเงิน อสมท ๑๓๘ ล้าน
ùt-tɔɔn yʉʉn jam-kúk sɔ̌ɔ-rá-yút · sìp-sǎam · bpii · sìi · dʉʉan · goong ngən · ɔɔ-sɔ̌ɔ-mɔɔ-tɔɔ · rɔ́ɔi sǎam-sìp-bpɛ̀ɛt · láan
Appeal court upholds 13-year, 4-month imprisonment [term of] Sorayuth [over] cheating [of] MCOT['s] 138 million [baht] money

court of second instance
court of second instance

(slang) appellate court; court of second instance.


นั่งพิจารณา

th-verb

นั่งพิจารณา • (nâng-pí-jaa-rá-naa) (abstract noun การนั่งพิจารณา)

nâng-pí-jaa-rá-naa (romanization)
การนั่งพิจารณา (abstract-noun)

From นั่ง (nâng, “to sit”) + พิจารณา (pí-jaa-rá-naa, “to try; to judicially examine and determine”).

com

(law) to sit (to occupy a place or have a seat in an official assembly or in an official capacity as a judge).

(law) to hear (to give a judicial hearing to).


ออกนั่งพิจารณา

th-verb

ออกนั่งพิจารณา • (ɔ̀ɔk-nâng-pí-jaa-rá-naa) (abstract noun การออกนั่งพิจารณา)

ɔ̀ɔk-nâng-pí-jaa-rá-naa (romanization)
การออกนั่งพิจารณา (abstract-noun)

/ʔɔːk̚˨˩.naŋ˥˩.pʰi˦˥.t͡ɕaː˧.ra˦˥.naː˧/

From ออก (ɔ̀ɔk, “to appear; to come forth; to come out; etc.”) + นั่งพิจารณา (nâng-pí-jaa-rá-naa, “to sit (as a judge)”).

compound

โจทก์และจำเลยขอให้ศาลออกนั่งพิจารณาและมีคำพิพากษาตามสัญญาประนีประนอมยอมความในวันนี้ด้วย

The plaintiff and the defendant request the court to sit and issue a judgment according to their compromise agreement today.

(law) to sit (to be convened or in session, as a court of law).


ชำระ

th-verb

ชำระ • (cham-rá) (abstract noun การชำระ)

cham-rá (romanization)
การชำระ (abstract-noun)

From Angkorian Old Khmer jaṃraḥ, jaṃras, jaṃrās (“to clarify; to clean; to clear up; etc”). Compare Old Khmer juṃraḥ; Modern Khmer ជំរះ (cumrĕəh).

(transitive, dated, law) to try (a case, criminal, etc).

(transitive, law) to perform (an obligation).


วินิจฉัย

วินิจฉัย • (wí-nít-chǎi) (abstract noun การวินิจฉัย)

wí-nít-chǎi (romanization)
การวินิจฉัย (abstract-noun)

From Pali vinicchaya (“award; finding; settlement; adjudgment”). Compare Sanskrit विनिश्चय (viniścaya), from which Thai พินิศจัย is derived.

cog

Thai พินิศจัย

(law) to decide; to make a decision; to give a decision.


คำพิพากษา

From คำ (kam, “speech; word”) + พิพากษา (pí-pâak-sǎa, “to judge”).

compound

(law) decision; judgment; ruling; sentence; verdict.


ค่าเสียหาย

th-noun

ค่าเสียหาย • (kâa-sǐia-hǎai)

/kʰaː˥˩.sia̯˩˩˦.haːj˩˩˦/

From ค่า (kâa, “charge; cost; price”) + เสียหาย (sǐia-hǎai, “to damage”); perhaps calque of English damages.

com

1992, พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๑ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่ได้ตรวจชำระใหม่ พ.ศ. ๒๕๓๕:
มาตรา ๑๗๖ โมฆียะกรรม เมื่อบอกล้างแล้ว ให้ถือว่า เป็นโมฆะมาแต่เริ่มแรก และให้ผู้เป็นคู่กรณีกลับคืนสู่ฐานะเดิม ถ้าเป็นการพ้นวิสัยจะให้กลับคืนเช่นนั้นได้ ก็ให้ได้รับค่าเสียหายชดใช้ให้แทน
mâat-dtraa nʉ̀ng rɔ́ɔi jèt-sìp hòk moo-kii-yá-gam mʉ̂ʉa bɔ̀ɔk-láang lɛ́ɛo hâi tʉ̌ʉ wâa bpen moo-ká maa dtɛ̀ɛ rə̂əm-rɛ̂ɛk lɛ́ hâi pûu bpen kûu-gà-rá-nii glàp-kʉʉn sùu tǎa-ná dəəm tâa bpen gaan-pón-wí-sǎi jà hâi glàp-kʉʉn chêen-nán dâai gɔ̂ɔ hâi dâai-ráp kâa-sǐia-hǎai chót-chái hâi tɛɛn
Section 176 Once avoided, a voidable act shall be deemed to have been void from the outset and the persons who are parties thereto shall be restored to their original positions. Should such restoration be beyond the bounds of possibility, the parties shall be compensated with damages instead.


หนี้

th-noun

หนี้ • (nîi)

From Proto-Tai *ʰniːꟲ (“debt”). Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨶᩦ᩶, Lao ໜີ້ (nī), Lü ᦐᦲᧉ (ṅii²), Shan ၼီႈ (nīi), Tai Nüa ᥘᥤᥲ (lì) or ᥢᥤᥲ (nì), Phake ꩫီ (nī), Ahom 𑜃𑜣 (nī), Zhuang nij, Nong Zhuang nij, Zuojiang Zhuang nij.

cog

Lü ᦐᦲᧉ (ṅii²)


คนต่างด้าว

From คน (kon, “person”) + ต่างด้าว (dtàang-dâao, “foreign”).

compound

(law) alien (a resident born in or belonging to another country who has not acquired citizenship).


รัฐบัญญัติ

th-noun

รัฐบัญญัติ • (rát-tà-ban-yàt)

From รัฐ (rát, “state”) + บัญญัติ (ban-yàt, “commandment; definition; determination; enactment; regulation”).

compound

ประธานาธิบดีโอบามาลงนามในรัฐบัญญัติสตีฟ กลีสัน เมื่อวานนี้

President Obama signed the Steve Gleason Act yesterday.

bprà-taa-naa-tí-bɔɔ-dii oo-baa-mâa long naam nai rát-tà-ban-yàt sà-dtíip glii-sǎn mʉ̂ʉa waan níi

(law) act: law adopted by a national legislature.


พระราชบัญญัติ

th-noun

พระราชบัญญัติ • (prá-râat-chá-ban-yàt) (classifier ฉบับ)

prá-râat-chá-ban-yàt (romanization)
ฉบับ (classifier)

From พระราช (prá-râat-chá, “a prefix to nouns concerning a royal person”, literally “holy and royal”) + บัญญัติ (ban-yàt, “definition, determination; prescript, prescription”). Compare Khmer ព្រះរាជបញ្ញត្តិ (preăhréachbânhnhôttĕ).

cog

ព្រះរាជបញ្ញត្តិ

1932 June 27, “พระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช ๒๔๗๕”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published n.d., archived from the original on 2020-08-15:
มาตรา ๘ สภาผู้แทนราษฎรมีอำนาจออกพระราชบัญญัติทั้งหลาย พระราชบัญญัตินั้นเมื่อกษัตริย์ได้ประกาศให้ใช้แล้วให้เป็นอันใช้บังคับได้
mâat-dtraa · bpɛ̀ɛt · sà-paa-pûu-tɛɛn-râat-sà-dɔɔn mii am-nâat ɔ̀ɔk prá-râat-chá-ban-yàt táng-lǎai · prá-râat-chá-ban-yàt nán mʉ̂ʉa gà-sàt dâai bprà-gàat hâi chái lɛ́ɛo hâi bpen an chái-bang-káp dâai
Section 8 The House of People's Representatives has the power to issue all acts. Those acts shall become applicable upon having been proclaimed by the King to come into force.

overthrow of the absolute monarchy
w:Siamese revolution of 1932

(Thailand law) act of parliament, probably first used on 27 June 1932 when an interim charter was enacted following the overthrow of the absolute monarchy. Abbreviation: พ.ร.บ. (pɔɔ-rɔɔ-bɔɔ).


อาวัล

ตั๋วแลกเงินจะมีผู้ค้ำประกันรับประกันการใช้เงินทั้งจำนวนหรือแต่บางส่วนก็ได้ ซึ่งท่านเรียกว่า อาวัล
dtǔua-lɛ̂ɛk-ngən jà mii pûu-kám-bprà-gan ráp-bprà-gan gaan-chái-ngən táng jam-nuuan rʉ̌ʉ dtɛ̀ɛ baang-sùan gɔ̂ɔ-dâai sʉ̂ng tân rîiak wâa aa-wan
Payment of a bill of exchange may be wholly or partly guaranteed by a surety called aval.
อันอาวัลนั้น บุคคลภายนอกคนใดคนหนึ่งจะเป็นผู้รับ หรือแม้คู่สัญญาแห่งตั๋วเงินนั้นฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งจะเป็นผู้รับก็ได้
an aa-wan nán bùk-kon-paai-nɔ̂ɔk kon dai kon nʉ̀ng jà bpen pûu-ráp rʉ̌ʉ mɛ́ɛ kûu-sǎn-yaa hɛ̀ɛng dtǔua-ngən nán fàai dai fàai nʉ̀ng jà bpen pûu-ráp gɔ̂ɔ-dâai
An aval may be given by a third person or even by any party to the bill.
อันการรับอาวัลย่อมทำให้กันด้วยเขียนลงในตั๋วเงินนั้นเองหรือที่ใบประจำต่อ ในการนี้ พึงใช้ถ้อยคำสำนวนว่า "ใช้ได้เป็นอาวัล" หรือสำนวนอื่นใดทำนองเดียวกันนั้น และลงลายมือชื่อผู้รับอาวัล

1929, Civil and Commercial Code of Thailand

An aval is either given on the bill itself or on an allonge. In this respect, it is expressed by the words "good as aval" or by any equivalent expression and is signed by the giver of aval.

an gaan-ráp-aa-wan yɔ̂m tam hâi gan dûuai kǐian long nai dtǔua-ngən nán eeng rʉ̌ʉ tîi bai-bprà-jam-dtɔ̀ɔ nai-gaan-níi pʉng chái tɔ̂i-kam-sǎm-nuuan wâa "chái dâai bpen aa-wan" rʉ̌ʉ sǎm-nuuan ʉ̀ʉn dai tam-nɔɔng-diiao-gan nán lɛ́ long-laai-mʉʉ-chʉ̂ʉ pûu-ráp-aa-wan


ใบประจำต่อ

From ใบ (bai, “bill; paper; slip; etc.”) + ประจำ (bprà-jam, “to affix; to attach; to fix; etc.”) + ต่อ (dtɔ̀ɔ, “to attach; to combine; to connect; to continue; to extend; to stretch out; etc.”).

compound

เมื่อใดไม่มีที่ในตั๋วเงินซึ่งจะสลักหลังได้ต่อไปไซร้ ท่านอนุญาตให้เอากระดาษแผ่นหนึ่งผนึกต่อเข้ากับตั๋วเงิน เรียกว่า ใบประจำต่อ นับเป็นส่วนหนึ่งแห่งตั๋วเงินนั้น
mʉ̂ʉa-dai mâi mii tîi nai dtǔua-ngən sʉ̂ng jà sà-làk-lǎng dtɔ̀ɔ-bpaii dâai sái tân à-nú-yâat hâi ao grà-dàat pɛ̀ɛn nʉ̀ng pà-nʉ̀k dtɔ̀ɔ kâo gàp dtǔua-ngən rîiak wâa bai-bprà-jam-dtɔ̀ɔ náp bpen sùan nʉ̀ng hɛ̀ɛng dtǔua-ngən nán
When there is no room on a bill for further endorsement, a slip of paper, called an allonge, may be attached thereto. It becomes part of the bill.
อันการรับอาวัลย่อมทำให้กันด้วยเขียนลงในตั๋วเงินนั้นเองหรือที่ใบประจำต่อ

An aval is either given on the bill itself or on an allonge.

an gaan-ráp-aa-wan yɔ̂m tam hâi gan dûuai kǐian long nai dtǔua-ngən nán eeng rʉ̌ʉ tîi bai-bprà-jam-dtɔ̀ɔ


พิฆาต

th-verb

พิฆาต • (pí-kâat) (abstract noun การพิฆาต)

pí-kâat (romanization)
การพิฆาต (abstract-noun)

/pʰi˦˥.kʰaːt̚˥˩/

From Old Khmer ពិឃាដ្ឋ (bighāṭṭha, “to kill; killing”); ultimately from Sanskrit विघात (vighāta, “destruction; obstruction; removal; etc”). Cognate with Modern Khmer ពិឃាដ (pikhiət).


อุปโภค

th-verb

อุปโภค • (ù-bpà-pôok) (abstract noun การอุปโภค)

ù-bpà-pôok (romanization)
การอุปโภค (abstract-noun)

/ʔu˨˩.pa˨˩.pʰoːk̚˥˩/

/ʔup̚˨˩.pa˨˩.pʰoːk̚˥˩/

From Sanskrit उपभोग (upabhoga, “consumption; enjoyment; pleasure; etc”) or Pali upabhoga (idem). Compare Old Khmer upabhoga, °upabhoga (“enjoyment; possession; use”); Modern Khmer ឧបភោគ (ʼŏbâphoŭk).

bor

ผู้ถือสารทางทูตจะได้อุปโภคความละเมิดมิได้ส่วนบุคคลและต้องไม่ถูกจับกุมหรือกักขังในรูปใด

The diplomatic courier shall enjoy person inviolability and shall not be liable to any form of arrest or detention.

Pûu-tʉ̌ʉ-sǎan-taang-tûut jà dâai ù-bpà-pôok kwaam-lá-mə̂ət-mí-dâai sùuan-bùk-kon lɛ́ dtɔ̂ng mâi tùuk jàp-gum rʉ̌ʉ gàk-kǎng nai rûup dai

ที่อยู่ส่วนตัวของตัวแทนทางทูตจะได้อุปโภคความละเมิดมิได้และความคุ้มครองเช่นเดียวกับสถานที่ของคณะผู้แทน

The private residence of a diplomatic agent shall enjoy the same inviolability and protection as the premises of the mission.

Tîi-yùu sùuan-dtuua kɔ̌ɔng dtuua-tɛɛn-taang-tûut jà dâai ù-bpà-pôok kwaam-lá-mə̂ət-mí-dâai lɛ́ kwaam-kúm-krɔɔng chên-diiao gàp sà-tǎan-tîi kɔ̌ɔng ká-ná-pûu-tɛɛn

รัฐภาคีแห่งกติกานี้รับรองสิทธิของทุกคนที่จะอุปโภคสิทธิประโยชน์แห่งความก้าวหน้าและการประยุกต์ใช้ทางวิทยาศาสตร์

The States Parties to the present Covenant recognize the right of everyone to enjoy the benefits of scientific progress and its applications.

Rát-tà-paa-kii hɛ̀ng gà-dtì-gaa níi ráp-rɔɔng sìt-tí kɔ̌ɔng túk-kon tîi jà ù-bpà-pôok sìt-tí-bprà-yòot hɛ̀ng kwaam-gâao-nâa lɛ́ gaan-bprà-yúk-chái taang-wít-tá-yaa-sàat

(law) to enjoy: to have the benefit (of), to possess and benefit (from).


ประกัน

From Khmer ប្រកាន់ (prɑɑkan, “to hold; to uphold; to adhere; to maintain; etc”), from ប្រ (prɑɑ, prefix indicating mutual repetition and others) + កាន់ (kan, “to hold, to handle, to carry; to be responsible for, to be in charge of, etc”), the latter being from Pre-Angkorian Old Khmer kan, kān (“to secure, to make fast; to hold, to carry, to wield; to exercise, to use; etc”); equivalent to Thai ประ (bprà) + กัน (gan). Cognate with Lao ປະກັນ (pa kan). Compare Old Khmer ផ្កន៑ (phkan).

(law) security: someone or something serving as surety for the fulfillment of an obligation, promise, etc.

(law) bond: surety promise or agreement.

(law) bail: provisional release of an accused person pending trial or appeal.


ประกัน

th-verb

ประกัน • (bprà-gan) (abstract noun การประกัน)

bprà-gan (romanization)
การประกัน (abstract-noun)

(law) to bail out: to secure the provisional release (of an accused person).

(law) to insure through an insurance contract.


เด็กหญิง

th-noun

เด็กหญิง • (dèk-yǐng)

From เด็ก (dèk, “child”) + หญิง (yǐng, “female”).

com

(law) a formal title which an unmarried woman under 15 years of age is required to use. Abbreviation: ด.ญ. (dɔɔ-yɔɔ)


รับผิด

th-verb

รับผิด • (ráp-pìt) (abstract noun การรับผิด or ความรับผิด)

ráp-pìt (romanization)
การรับผิด (abstract-noun)
ความรับผิด (abstract-noun)

From รับ (ráp, “to accept”) + ผิด (pìt, “wrong”).