ผีเสื้อ

th-noun

ผีเสื้อ • (pǐi-sʉ̂ʉa)

/pʰiː˩˩˦.sɯa̯˥˩/

From ผี (pǐi, “spirit”) + เสื้อ (sʉ̂ʉa, “tutelar”).
As for the second sense, the insects got their name due to the old belief that they embody ancestral or tutelar spirits.
As for the third sense, the fish got their name probably due to their appearance or colours that look like butterflies.

com

ตัว ตัว#Thai

โนรี โนรี#Thai

(zoology) (classifier ตัว) butterflyfish: fish of the family Chaetodontidae, except โนรี (noo-rii), Heniochus spp.


อรุณ

th-proper noun

อรุณ • (à-run)

From Sanskrit अरुण (aruṇa, “red; ruddy; tawny”). Cognate with Khmer អរុណ (ʼaʼrun).

bor

พระ พระ#Thai

(Hinduism) (พระ~) Aruṇa, the charioteer of the sun god Surya who brings the sun out to the sky every morning.


อัคนี

Learned borrowing from Sanskrit अग्नि (agni, “fire”). Doublet of อัคคี (àk-kii). Ultimately cognates with English ignite.
Cognate with Lao ອັກຄະນີ (ʼak kha nī).

lbor

พระ พระ#Thai


เทวดา

From Pali devatā (“god; deity”), from Sanskrit देवता (devatā, “idem”); probably via Old Khmer devatā, devtā (“idem”). Cognate with Modern Khmer ទេវតា (teivĕəʼtaa), Lao ເທວະດາ (thē wa dā).

องค์ องค์#Thai

พระองค์ พระองค์#Thai

(theology, mythology) (classifier องค์ or พระองค์ or, archaically, ตน) god; deity; divine being; celestial being; immortal being.


พรหม

From Sanskrit ब्रह्म (brahma, “Brahma”).

พระ พระ#Thai

(Hinduism) (พระ~) Brahma, one of the supreme gods, the creator of the universe, often depicted with four heads and four arms and seen sitting on a lotus or riding on a swan.


สวรรค์

th-noun

สวรรค์ • (sà-wǎn)

Learned borrowing from Sanskrit स्वर्ग (svarga). Compare Pali sagga. Cognate with Lao ສະຫວັນ (sa wan), Lü ᩈ᩠ᩅᩢᩁ᩠ᨣ᩺, Northern Thai ᩈ᩠ᩅᩢᩁ᩠ᨣ᩺.

lbor

เสียงประชาคือเสียงสวรรค์

The voice of the people is the voice of heaven.


สุจิตรา

From Sanskrit सुचित्रा (sucitrā), from सु (su, “easy; good, fine, excellent”) + चित्रा (citrā, “illusion; unreality; etc”), equivalent to Thai สุ (sù) + จิตรา.

com

สุ (sù) + จิตรา

(Buddhist mythology) Sucitrā, one of the four chief wives of the god Indra.


จันทร์

th-proper noun

จันทร์ • (jan)

From Sanskrit चन्द्र (candra, “shining; the shining one (referring to the moon)”). Cognate with Old Khmer candra, can, °cann; Modern Khmer ចន្ទ្រ (cɑɑcɑntrɔɔ), Lao ຈັນ (chan), Lü ᦶᦈᧃ (ṫsaen), Shan ၸၼ်ႇတႃႇ (tsàn tàa). Compare Pali canda, from which Thai จันท์ is derived.

bor

พระ พระ#Thai


เทพยดา

th-noun

เทพยดา • (têep-pá-yá-daa) (classifier ตน or องค์)

têep-pá-yá-daa (romanization)
ตน (classifier)
องค์ (classifier)

From corruption of เทพดา (têep-pá-daa); probably influenced by เทพย (têep-pá-yá-).

เทวดา เทวดา#Thai

(somewhat archaic) Alternative form of เทวดา (tee-wá-daa)


ศรี

From Sanskrit श्री (śrī, “wealth; goddess of wealth, that is, Lakṣmī”); possibly via Old Khmer śrī, śri, śrīya, srī, srīya, sri, sriya, siri, sī, si, sīya, siya, se (“beauty, splendor, radiance, glory, majesty, etc; also used as an honorific headword”). Cognate with Modern Khmer ស្រី (srəy).
Compare Pali siri (“idem”), from which Thai สิริ (sì-rì) was derived.


ผีฟ้า

th-noun

ผีฟ้า • (pǐi-fáa)

/pʰiː˩˩˦.faː˦˥/

From ผี (pǐi, “deity; god”) + ฟ้า (fáa, “heaven; sky”); literally "god from heaven", "god of heaven", or "heavenly god".

compound

มหาชาติคำหลวง:
ผีฟ้าเกลื่อนกลางหาว
pǐi-fáa glʉ̀ʉan glaang-hǎao
The sky full of gods.

เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์, เขียนแผ่นดินลาว:
ผีฟ้าพญาแมน มาอารักษ์มิ่งลาวนิรันดร์
pǐi-fáa pá-yaa-mɛɛn · maa aa-rák mîng laao ní-ran
(literally) Come celestial gods and chief deities, to guard our beloved Laos eternally.


หนุมาน

Borrowed from Sanskrit हनुमान् (hanumān).


พระเจ้า

th-noun

พระเจ้า • (prá-jâao)

From พระ (prá, an honorific for gods, priests, royal persons, etc, literally “divine; excellent; holy; sacred; etc”) + เจ้า (jâao, “chief; lord; master; etc”).

com

พระองค์ พระองค์#Thai

องค์ องค์#Thai


รามาธิบดี

From Pali rāmādhipati (literally “Overlord Rāma”), from rāma (“Rāma”) + adhipati (literally “overlord; high king”); or from Sanskrit रमाधिपति (ramādhipati, idem), from राम (rāma) + अधिपति (adhipati); equivalent to Thai ราม (raam) + อธิบดี (à-típ-bɔɔ-dii). Cognate with Khmer រាមាធិបតី (riəmiəthɨptəy).

bor

(Hinduism) an epithet of the hero Rāma, an avatar of the god Viṣṇu.

a royal title conventionally used by the monarch of Thailand, also used by many Asian monarchs.


เพลิง

th-noun

เพลิง • (pləəng)

From Old Khmer bhlēṅa, bhlœṅa, or phleṅa (“fire”). Compare Pre-Angkorian and Angkorian Old Khmer vleṅ. Cognate with Modern Khmer ភ្លើង (phləəng).

2019 January 21, “พระเพลิงพิโรธ โหมที่ทำการกองร้อย อส. สุรินทร์”, in สยามรัฐ, Bangkok: สยามรัฐ, retrieved 2019-05-31:
พระเพลิงพิโรธ โหมที่ทำการกองร้อย อส. สุรินทร์
prá pləəng pí-rôot · hǒom tîi-tam-gaan gɔɔng-rɔ́ɔi · ɔɔ-sɔ̌ɔ · sù-rin
God of fire in wrath devours Surin VDC office

2018 March 18, “พระเพลิงพิโรธ โกดังเก็บอุปกรณ์และชุดกีฬาชื่อดังย่านฝั่งธนวอด ควันท่วมท้องฟ้า”, in ข่าวสด, Bangkok: ข่าวสด, retrieved 2019-05-31:
พระเพลิงพิโรธ โกดังเก็บอุปกรณ์และชุดกีฬาชื่อดังย่านฝั่งธนวอด ควันท่วมท้องฟ้า
prá pləəng pí-rôot · goo-dang gèp ù-bpà-gɔɔn lɛ́ chút gii-laa chʉ̂ʉ dang yâan fàng ton wɔ̂ɔt · kwan tûuam tɔ́ɔng-fáa
God of fire kindles ire: Well-known godown storing sports equipment and clothing on Thon bank razed to ground, fumes engulf heavens

พระ พระ#Thai

(พระ~) god of fire; (figuratively or royal) fire itself.


มหาธรรมราชา

From มหา (má-hǎa, “grand; grand; etc”) + ธรรมราชา (literally “king of dharma; king of law”); ultimately from Sanskrit मह (maha, “great; grand; etc”) + धर्मराज (dharmarāja, literally “king of dharma; king of law”). Compare Khmer មហាធម៌រាជា (môhathម៌réachéa); Japanese 太上法皇.


อัลลอฮ์

th-proper noun

อัลลอฮ์ • (an-lɔɔ)

/ʔan˧.lɔʔ˦˥/


คณบดี

From Sanskrit गणपति (gaṇapati, literally “chief of a group”), from गण (gaṇa, “group”) + पति (pati, “chief; lord; master”); equivalent to Thai คณ (ká-ná-, “group, body; higher education faculty; etc”) + บดี (bɔɔ-dii, “chief; lord; master; leader; commander; etc”). Cognate with Old Khmer gaṇapati (“an epithet of the god Gaṇeśa or Śiva”).

cog

คณบดี คณบดี#Thai

คณะ คณะ#Thai

นิติศาสตร์ นิติศาสตร์#Thai

(education) dean: chief of a faculty or equivalent body in a higher education institution, such as คณบดีคณะนิติศาสตร์ (ká-ná-bɔɔ-dii-ká-ná-ní-dtì-sàat, “dean of law”).

คณบดี คณบดี#Thai

คณะทูต คณะทูต#Thai

dean: senior member of a group, organisation, etc, such as คณบดีคณะทูต (ká-ná-bɔɔ-dii-ká-ná-tûut, “dean of a diplomatic corps”).


คณบดี

(Hinduism) an epithet of the god Gaṇeśa.


สุราลัย

From Sanskrit सुरालय (surālaya, literally “abode of gods”).

der

William Shakespeare, The Merchant of Venice, translated into Thai by Rama VI:
อันความกรุณาปรานี จะมีใครบังคับก็หาไม่ หลั่งมาเองเหมือนฝนอันชื่นใจ จากฟากฟ้าสุราลัยสู่แดนดิน
an kwaam-gà-rú-naa bpraa-nii · jà mii krai bang-káp gɔ̂ɔ hǎa mâi · làng maa eeng mʉ̌ʉan fǒn an chʉ̂ʉn jai · jàak fâak-fáa sù-raa-lai sùu dɛɛn-din
The quality of mercy is not strain'd: it droppeth as the gentle rain from heaven.


เทวโลก

From Sanskrit देवलोक (devaloka, literally “world of deities”).


จักรี

From Sanskrit चक्री (cakrī, literally “one who has a discus”); probably via Old Khmer ចក្ក្រី (cakkrī), ចក្ក្រិ (cakkri), ចក្ក្រិយ (cakkriya). Cognate with Modern Khmer ចក្រី (cakkrəy).

bor

Chakri Dynasty, a royal family of Thailand, named after the noble title once held by its founder, Rama I.


ธรณี

From Pali dharaṇī (“earth”) or Sanskrit धरणी (dharaṇī, “earth”); perhaps via Old Khmer dharaṇī (“earth”). Cognate with Modern Khmer ធរណី (thɔɔrĕəʼnəy).

นาง นาง#Thai

พระ พระ#Thai

แม่ แม่#Thai

(นาง~, พระ~, พระแม่~, แม่~) earth goddess.


นารายณ์

From Sanskrit नारायण (nārāyaṇa, “Nārāyaṇa”); probably via Old Khmer nārāyaṇa (“Nārāyaṇa”). Compare Modern Khmer នារាយណ៍ (néaréayn៍).


อิศวร

th-noun

อิศวร • (ì-sǔuan)

From Sanskrit ईश्वर (īśvara, “chief; lord; master”); probably via Old Khmer iśvara°, īśvara (“chief, lord, master; an epithet of Śiva”).
Cognate with Modern Khmer ឦស្វរៈ (ʼeisvâréaʼ), Lao ອີສວນ (ʼī sūan).

cog

Lao ອີສວນ (ʼī sūan)


เยซู

พระ พระ#Thai

(พระ~) Jesus of Nazareth, the source of the Christian religion.


โป๊ยเซียน

From Teochew 八仙 (boih4 siêng1 / boih4 siang1, literally “eight immortals”).


เยซูคริสต์

From เยซู (yee-suu, “Jesus”) + คริสต์ (krít, “Christ”). Compare Khmer យេស៊ូគ្រិស្ត (yeisuu krɨh).

cog

យេស៊ូគ្រិស្ត

พระ พระ#Thai


เทวรูป

th-noun

เทวรูป • (tee-wá-rûup) (classifier พระองค์ or องค์)

tee-wá-rûup (romanization)
พระองค์ (classifier)
องค์ (classifier)

From Pali devarūpa, from deva (“divine”) + rūpa (“form; figure”), or from Sanskrit देवरूपा (devarūpā), from देव (deva, “divine”) + रूप (rūpa, “form; figure”), equivalent to Thai เทว (teeo) + รูป (rûup). Cognate with Modern Khmer ទេវរូប (teiwruup).

divine representation: image of a deity, statue of a deity, etc.


เทพดา

เทพดา • (têep-pá-daa) (classifier ตน or องค์)

têep-pá-daa (romanization)
ตน (classifier)
องค์ (classifier)

Borrowed from Old Khmer debatā, debtā; ultimately from Pali devatā or Sanskrit देवता (devatā). Cognate with Modern Khmer ទេពតា (teepdaa), ទេព្តា (teipdaa).

เทวดา เทวดา#Thai


มัจจุราช

มัจจุราช • (mát-jù-râat)

Borrowed from Pali maccurāja, from maccu (“death”) + rāja (“king”), literally "king of death", equivalent to มัจจุ + ราช (râat).

com

มัจจุ + ราช (râat)


ยม

From Pali yama (“Yama”) or Sanskrit यम (yama, “Yama”). Cognate with Old Khmer យម (yama), យំ (yaṃ); Modern Khmer យម (yum); Burmese ယာမာ (yama); Chinese 閻摩／阎摩 (Yánmó); Japanese 閻魔; Korean 염마 (yeomma).

zh-l

閻摩／阎摩 (Yánmó)

พญา พญา#Thai

พระยา พระยา#Thai

พระ พระ#Thai

(Hinduism, Buddhism) (พญา~, พระยา~, พระ~) Yama, the god of the dead, the overlord of the underworld, and the chief justice of the hell.


คงคา

From Pali gaṅgā or Sanskrit गङ्गा (gaṅgā, literally “one who goes swiftly; one who flows rapidly”). Cognate with Khmer គង្គ (kɔɔkŭəngkĕəʼ), គង្គា (kŭəngkiə); Lao ຄົງຄາ (khong khā), ກັງກາ (kang kā); Burmese ဂင်္ဂါ (gangga).

bor

พระ พระ#Thai

พระแม่ พระแม่#Thai

แม่ แม่#Thai

แม่พระ แม่พระ#Thai

(by extension) (พระ~, พระแม่~, แม่~, แม่พระ~) river deity; water deity.


สุชัมบดี

From Pali sujampati (literally “husband of Sujātā”).


ประชาบดี

From Sanskrit प्रजापति (prajāpati, literally “chief of mankind; chief of creation”), from प्रजा (prajā, “mankind, people; creation, procreation”) + पति (pati, “chief; lord; master”); equivalent to Thai ประชา (bprà-chaa) + บดี (bɔɔ-dii).

(Hinduism) Prajāpati, the god of creatures, sometimes considered to be the same one as Brahma.


สวรรคบดี

th-proper noun

สวรรคบดี • (sà-wǎn-ká-bɔɔ-dii)

From Sanskrit स्वर्गपति (svargapati, literally “chief of heaven”), from स्वर्ग (svarga, “heaven”) + पति (pati, “chief; lord; master”); equivalent to Thai สวรรค (swàk) + บดี (bɔɔ-dii).

bor

(Hinduism, Buddhism) an epithet of the god Indra.


อมรบดี

th-proper noun

อมรบดี • (à-má-rá-bɔɔ-dii)

From Sanskrit अमरपति (amarapati, literally “chief of the immortals”), from अमर (amara, “immortal”) + पति (pati, “chief; lord; master”); equivalent to Thai อมร (à-mɔɔn) + บดี (bɔɔ-dii).


สุรบดี

th-proper noun

สุรบดี • (sù-rá-bɔɔ-dii)

From Sanskrit सुरपति (surapati, literally “chief of gods”), from सुर (sura, “god”) + पति (pati, “chief; lord; master”); equivalent to Thai สุร + บดี (bɔɔ-dii).

com

สุร + บดี (bɔɔ-dii)


สหัสนัยน์

th-proper noun

สหัสนัยน์ • (sà-hàt-sà-nai)

From Pali sahassanayana (literally “thousand eyes”), from sahassa (“thousand”) + nayana (“eye”); equivalent to Thai สหัส + นัยน์ (nai); from the legend that the god Indra was cursed by the sage Gautama to have a thousand vulvae on his body after committing adultery with the sage's wife, Ahalyā, but the vulvae were later turned into eyes.

com

สหัส + นัยน์ (nai)


ธนบดี

From Sanskrit धनपति (dhanapati, literally “lord of money; lord of wealth”), from धन (dhana, “money; wealth”) + पति (pati, “chief; lord; master”); equivalent to Thai ธน (ton, “money; wealth”) + บดี (bɔɔ-dii, “chief, lord, master; owner, possessor”).

com

(Hinduism, Buddhism) an epithet of the god Kubera.


ปิศาจบดี

/pi˨˩.saː˩˩˦.t͡ɕa˨˩.bɔː˧.diː˧/

From Sanskrit पिशाचपति (piśācapati, literally “chief of demons”), from पिशाच (piśāca, “demon”) + पति (pati, “chief; lord; master”); equivalent to Thai ปิศาจ (bpì-sàat) + บดี (bɔɔ-dii).


ภูตบดี

From Sanskrit भूतपति (bhūtapati, literally “chief of demons; chief of beings”), from भूत (bhūta, “demon; being, creature”) + पति (pati, “chief; lord; master”); equivalent to Thai ภูต (pûut) + บดี (bɔɔ-dii).


ศิวะ

th-noun

ศิวะ • (sì-wá)

From Sanskrit शिव (śiva, literally “auspicious, propitious; benevolent, gracious; etc”); probably via Old Khmer śiva (“the god Śiva”).

bor

(zoology) (นก~) the bird Minla of the family Leiothrichidae.


นักษัตรบดี

From Sanskrit नक्षत्रपति (nakṣatrapati, literally “chief star”), from नक्षत्र (nakṣatra, “constellation; star”) + पति (pati, “chief; lord; master”); equivalent to Thai นักษัตร (nák-sàt) + บดี (bɔɔ-dii).

(Hinduism) an epithet of the god Budha, who is represented by the planet Mercury and to whom Wednesday belongs; an epithet of the planet Mercury.


ราม

พระ พระ#Thai

(Hinduism) (พระ~) Rāma, a character in the epic Rāmāyaṇa, also considered and worshiped as a deity.


เจว็ด

th-noun

เจว็ด • (jà-wèt)

“37.อัศ-ศอฟฟาต”, in คัมภีร์กุรอาน (in Thai), Koran.link, 2018, retrieved 2018-12-11
แล้วอิบรอฮีมก็บ่ายหน้าไปยังเจว็ดต่าง ๆ ของพวกเขาแล้วพูดว่าพวกเจ้าไม่กิน (อาหารเหล่านี้) บ้างหรือ
lɛ́ɛo ìp-rɔɔ-hiim gɔ̂ bàai nâa bpai yang jà-wèt dtàang dtàang kɔ̌ɔng pûuak kǎo lɛ́ɛo pûut wâa pûuak jâao mâi gin · (aa-hǎan lào níi) · bâng rʉ̌ʉ
Then he turned to their gods, and said, "will you not eat?"
(literally) Then Abraham turned his face to all the chawet of them and said: "will you not have some (of these foods)?"

อิสลามอินไทยแลนด์ (2005) “รู้จักอิสลาม”, in ร่มเงาอิสลาม (in Thai), อิสลามเฮ้าส์, retrieved 2018-12-11, page 2
นบีอยู่ในเมืองมักกะฮฺ ๑๓ ปีทั้ง ๆ ที่มีรูปเจว็ดแขวนอยู่ในกะอฺบะฮฺสามร้อยกว่าตัว
ná-bii yùu nai mʉʉang mák-gà · sìp sǎam · bpii táng táng tîi mii rûup jà-wèt kwɛ̌ɛn yùu nai gà-bà sǎam rɔ́ɔi gwàa dtuua
The prophet remained in the town of Mecca for 13 years, despite there being over 300 chawet images hanging in the Kaaba.

“37.อัศ-ศอฟฟาต”, in คัมภีร์กุรอาน (in Thai), Koran.link, 2018, retrieved 2018-12-11
พวกท่านเคารพสักการะบะอฺลฺ (เจว็ด)
pûuak tâan kao-róp sàk-gaa-rá bà-an · (‘’‘jà-wèt’‘’)
Do you call on Baal?
(literally) You all adore and worship Baal (chawet)?

(Islam, derogatory) Baal: false deity or idol; someone or something invoked or worshipped.


อุษา

th-proper noun

อุษา • (ù-sǎa)

/ʔu˨˩.saː˩˩˦/

From Sanskrit उषा (uṣā, “aurora”). Cognate with Khmer ឧសា (ʼŏsa).


กาลี

From Sanskrit काली (kālī, literally “dark(-skinned) woman”). Cognate with Lao ກາລີ (kā lī).

bor

(Hinduism) Kālī, a terrific form of the goddess Durgā.


พลูโต

From Latin Plūtō, from English Pluto. Compare Lao ພລູໂຕ (pha lū tō).

มิมาสเอนเซลาดัสเทธิสไดโอนเรอาไททันไอเพทัส

เทพ เทพ#Thai

(Greek mythology, Roman mythology) (เทพ~) Pluto.


อินทร์

th-proper noun

อินทร์ • (in)

From Sanskrit इन्द्र (indra). Cognate with Pali Inda, from which Thai อินท์ and อินท are derived, and Lao ອິນ (ʼin).

พระ พระ#Thai


ลักษมี

พระ พระ#Thai

แม่ แม่#Thai


วิษณุ

วิษณุ • (wít-sà-nú)

พระ พระ#Thai

(Hinduism) (พระ~) Vishnu (a supreme deity)


คเณศ

คเณศ • (ká-nêet)

พระ พระ#Thai

(Hinduism) (พระ~) Ganesha (the elephant-headed god)