คนไร้ความสามารถ

th-noun

คนไร้ความสามารถ • (kon-rái-kwaam-sǎa-mâat)

From คน (kon, “person”) + ไร้ (rái, “lack; without”) + ความสามารถ (kwaam-sǎa-mâat, “ability; capacity; competency”); literally "person without capacity".

compound

(law) incompetent person: person whose legal capacity is limited and is placed under guardianship due to insanity.


คนเสมือนไร้ความสามารถ

th-noun

คนเสมือนไร้ความสามารถ • (kon-sà-mʉ̌ʉan-rái-kwaam-sǎa-mâat)

/kʰon˧.sa˨˩.mɯa̯n˩˩˦.raj˦˥.kʰwaːm˧.saː˩˩˦.maːt̚˥˩/

From คน (kon, “person; etc”) + เสมือน (sà-mʉ̌ʉan, “likely; seemingly; similarly”) + ไร้ (rái, “lack; without”) + ความสามารถ (kwaam-sǎa-mâat, “ability; capacity; competency”); literally "person who seems as if being without capacity".

compound

(law) quasi-incompetent person: person whose legal capacity is limited and is placed under guardianship due to physical or mental infirmity, prodigal or roguish habits, addiction to alcohol, narcotics or intoxicants, or other similar causes which prevent him from managing his own affairs or lead him to manage them in a manner detrimental to himself or his own family.

en-คนเสมือนไร้ความสามารถ-th-noun-njb1N2Gu

ผู้พิทักษ์

custodian: quasi-incompetent person's guardian


ผู้เยาว์

From ผู้ (pûu, “agent noun prefix”) + เยาว์ (“young; youthful”).

com

1992 April 2, “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-04-07, archived from the original on 2020-07-05:

มาตรา ๒๐ ผู้เยาว์ย่อมบรรลุนิติภาวะเมื่อทำการสมรส หากการสมรสนั้นได้ทำตามบทบัญญัติมาตรา ๑๔๔๘

mâat-dtraa · yîi sìp · pûu-yao yɔ̂m ban-lú ní-dtì-paa-wá mʉ̂ʉa tam gaan-sǒm-rót · hàak gaan-sǒm-rót nán dâai tam dtaam bòt-ban-yàt mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan sìi-rɔ́ɔi sìi-sìp bpɛ̀ɛt

Section 20 A minor does attain majority upon engaging in a marriage, if such marriage is done in accordance with the provisions of Section 1448.

มาตรา ๒๑ ผู้เยาว์จะทำนิติกรรมใด ๆ ต้องได้รับความยินยอมของผู้แทนโดยชอบธรรมก่อน

mâat-dtraa · yîi-sìp èt · pûu-yao jà tam ní-dtì-gam dai · dai · dtɔ̂ng dâai-ráp kwaam-yin-yɔɔm kɔ̌ɔng pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam gɔ̀ɔn

Section 21 In order to do any juristic act, a minor must obtain prior consent of [his] legal representative first.

มาตรา ๑๗๕ โมฆียะกรรมนั้น บุคคลต่อไปนี้จะบอกล้างเสียก็ได้ (๑) ผู้แทนโดยชอบธรรม หรือผู้เยาว์ซึ่งบรรลุนิติภาวะแล้ว แต่ผู้เยาว์จะบอกล้างก่อนที่ตนบรรลุนิติภาวะก็ได้ ถ้าได้รับความยินยอมของผู้แทนโดยชอบธรรม...

mâat-dtraa · nʉ̀ng-rɔ́ɔi jèt-sìp hâa · moo-kii-yá-gam nán · bùk-kon dtɔ̀ɔ-bpai-níi jà bɔ̀ɔk-láang sǐia gɔ̂ɔ-dâai · (nʉ̀ng) · pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam · rʉ̌ʉ pûu-yao sʉ̂ng ban-lú ní-dtì-paa-wá lɛ́ɛo · dtɛ̀ɛ pûu-yao jà bɔ̀ɔk-láang gɔ̀ɔn tîi dton ban-lú ní-dtì-paa-wá gɔ̂ɔ-dâai · tâa dâai-ráp kwaam-yin-yɔɔm kɔ̌ɔng pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam ...

Section 175 A voidable act can be avoided by the following persons: (1) the legal representative, or the minor who has already attained majority; but the minor may make avoidance before he attains majority, if [he] obtains the consent of [his] legal representative...

(law, probably first used in 1923 when the Civil and Commercial Code was promulgated) minor: person who has not yet attained majority.


นิติภาวะ

th-noun

นิติภาวะ • (ní-dtì-paa-wá)

From นิติ (ní-dtì, “law”) + ภาวะ (paa-wá, “condition; state”); literally "legal condition".

com

(law) majority: the state or condition of being recognised as an adult by the law.


สภาพบุคคล

From สภาพ (sà-pâap, “state”) + บุคคล (bùk-kon, “person”); perhaps first used in Book 1 of the Civil and Commercial Code of Siam, promulgated on 11 November 1923 and effective as from 1 January 1924.

compound

1925 November 11, “พระราชกฤษฎีกาให้ใช้บทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ ๑ และ ๒ ที่ได้ตรวจชำระใหม่ ลงวันที่ ๑๑ พฤศจิกายน ๒๔๖๘ [Royal decree promulgating the revised provisions of Books 1 and 2 of the Civil and Commercial Code, dated 11 November 1925]”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 42, number 0 A, Bangkok, page 6:

Section 15 Personality begins upon the completion of birth as a living child and terminate upon death
 (literally) Section 15 Personality [of a person] does begin as from the moment [the person] is delivered and remains alive as a baby [possibly meaning 'delivered as a living baby'], and [does] come to an end when [he] dies.

มาตรา ๑๕ สภาพบุคคลย่อมเริ่มแต่เมื่อคลอดแล้วอยู่รอดเปนทารก และสิ้นสุดลงเมื่อตาย

mâat-dtraa · sìp-hâa · sà-pâap-bùk-kon yɔ̂m rə̂əm dtɛ̀ɛ mʉ̂ʉa klɔ̂ɔt lɛ́ɛo yùu rɔ̂ɔt bpen taa-rók · lɛ́ sîn-sùt long mʉ̂ʉa dtaai

(law) state of being a person: personality, personhood, etc.


บุคคล

th-noun

บุคคล • (bùk-kon) (classifier บุคคล or คน)

bùk-kon (romanization)
บุคคล (classifier)
คน (classifier)
บุทคล (alternative)

From Pali puggala (“individual; person”). Cognate with Lao ບຸກຄົນ (buk khon), Khmer បុគ្គល (bokkŭəl). Compare Sanskrit पुद्गल (pudgala).

บุคคลธรรมดา บุคคลธรรมดา#Thai

นิติบุคคล นิติบุคคล#Thai

(law) person, either natural, known as บุคคลธรรมดา (bùk-kon-tam-má-daa), or legal, known as นิติบุคคล (ní-dtì-bùk-kon).


บุคคลธรรมดา

บุคคลธรรมดา • (bùk-kon-tam-má-daa) (classifier คน)

bùk-kon-tam-má-daa (romanization)
คน (classifier)

From บุคคล (bùk-kon, “person”) + ธรรมดา (tam-má-daa, “natural; ordinary”); calque of English natural person; perhaps first used in the revised Book 1 of the Siamese Civil and Commercial Code, promulgated on 11 November 1925.

com

1925 November 11, “พระราชกฤษฎีกาให้ใช้บทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ ๑ และบรรพ ๒ ที่ได้ตรวจชำระใหม่ ลงวันที่ ๑๑ พฤศจิกายน ๒๔๖๘”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 42, Bangkok: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี, page 21:

นิติบุคคลย่อมมีสิทธิและน่าที่เหมือนบุคคลธรรมดาเว้นเสียแต่สิทธิและน่าที่ซึ่งว่าโดยสภาพจะพึงมีพึงเปนได้เฉภาะแก่บุคคลธรรมดา

ní-dtì-bùk-kon yɔ̂m mii sìt-tí lɛ́ nâa-tîi mʉ̌ʉan bùk-kon-tam-má-daa wén sǐia dtɛ̀ɛ sìt-tí lɛ́ nâa-tîi sʉ̂ng wâa dooi sà-pâap jà pʉng mii pʉng bpen dâai chà-pɔ́ gɛ̀ɛ bùk-kon-tam-má-daa

A legal person does have the same rights and duties as a natural person, save the rights and duties which, by nature, can be owned by [or] can happen to a natural person only.


นิติบุคคล

th-noun

นิติบุคคล • (ní-dtì-bùk-kon)

ní-dtì-bùk-kon (romanization)
นีติบุคคล (alternative archaic dated obsolete)

→ Khmer: នីតិបុគ្គល (niiteʼ bokkŭəl)

From นิติ (ní-dtì, “law”) + บุคคล (bùk-kon, “person”); calque of English legal person; ultimately calque of Japanese 法人 (literally “law person”), a term in the Japanese Civil Code, on which the Siamese Civil and Commercial Code was based; perhaps first used in the revised Book 1 of the Siamese Civil and Commercial Code, promulgated on 11 November 1925; formerly known as บุคคลนิติสมมติ (bùk-kon-ní-dtì-sǒm-mót).

th-l

บุคคลนิติสมมติ

บุคคลนิติสมมติ (bùk-kon-ní-dtì-sǒm-mót)


นีติบุคคล

From นีติ (“law”) + บุคคล (bùk-kon, “person”); literally "legal person"; possibly calque of English legal person. Compare Modern Khmer នីតិបុគ្គល (niiteʼ bokkŭəl).

af

นิติบุคคล นิติบุคคล#Thai

archaic spelling of นิติบุคคล (ní-dtì-bùk-kon)


บุคคลนิติสมมติ

th-noun

บุคคลนิติสมมติ • (bùk-kon-ní-dtì-sǒm-mót)

From บุคคล (bùk-kon, “person”) + นิติ (ní-dtì, “law”) + สมมติ (sǒm-mót, “to appoint; to assume; to create; etc”); literally "legally assumed person", "legally created person", etc.


ทารกในครรภ์

ทารก (taa-rók, “infant”) + ใน (nai, “in”) + ครรภ์ (kan, “womb”).


เด็กเจ็ดเข้าเฒ่าเจ็ดสิบ

th-noun

เด็กเจ็ดเข้าเฒ่าเจ็ดสิบ • (dèk-jèt-kâao-tâo-jèt-sìp)

/dek̚˨˩.t͡ɕet̚˨˩.kʰaːw˥˩.tʰaw˥˩.t͡ɕet̚˨˩.sip̚˨˩/

/dek̚˨˩.t͡ɕet̚˨˩.kʰaw˥˩.tʰaw˥˩.t͡ɕet̚˨˩.sip̚˨˩/

From เด็ก (dèk, “child”) + เจ็ด (jèt, “seven”) + เข้า (kâao; kâo, “year”) + เฒ่า (tâo, “senile person”) + เจ็ดสิบ (jèt-sìp, “seventy”); literally "a seven-year-old child, a seventy-year-old senile".

compound

(law and archaic) a person whose legal capacity is limited or who is placed under guardianship, especially because of age, as a minor, a person affected by senility, etc.

en-เด็กเจ็ดเข้าเฒ่าเจ็ดสิบ-th-noun-l3TZRD3Z


ผู้สืบสันดาน

th-noun

ผู้สืบสันดาน • (pûu-sʉ̀ʉp-sǎn-daan) (classifier คน)

pûu-sʉ̀ʉp-sǎn-daan (romanization)
คน (classifier)

From ผู้ (pûu, “agent noun prefix”) + สืบสันดาน (“to descend”, literally “to continue the lineage; to inherit the lineage”).

com

1992 April 8, “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-04-07, archived from the original on 2020-07-05:

มาตรา ๒๘...ถ้าคู่สมรสก็ดี ผู้บุพการี กล่าวคือ บิดา มารดา ปู่ ย่า ตา ยาย ทวด ก็ดี ผู้สืบสันดาน กล่าวคือ ลูก หลาน เหลน ลื่อ ก็ดี ผู้ปกครองหรือผู้พิทักษ์ก็ดี ผู้ซึ่งปกครองดูแลบุคคลนั้นอยู่ก็ดี หรือพนักงานอัยการก็ดี ร้องขอต่อศาลให้สั่งให้บุคคลวิกลจริตผู้นั้นเป็นคนไร้ความสามารถ ศาลจะสั่งให้บุคคลวิกลจริตผู้นั้นเป็นคนไร้ความสามารถก็ได้

mâat-dtraa · yîi-sìp bpɛ̀ɛt ... tâa kûu-sǒm-rót gɔ̂ɔ-dii · pûu bùp-pá-gaa-rii · glàao-kʉʉ · bì-daa · maan-daa · bpùu · yâa · dtaa · yaai · tûuat · gɔ̂ɔ-dii · pûu-sʉ̀ʉp-sǎn-daan · glàao-kʉʉ · lûuk · lǎan · lěen · lʉ̂ʉ · gɔ̂ɔ-dii · pûu-bpòk-krɔɔng rʉ̌ʉ pûu-pí-ták gɔ̂ɔ-dii · pûu sʉ̂ng bpòk-krɔɔng duu-lɛɛ bùk-kon nán yùu gɔ̂ɔ-dii · rʉ̌ʉ pá-nák-ngaan-ai-yá-gaan gɔ̂ɔ-dii · rɔ́ɔng-kɔ̌ɔ dtɔ̀ɔ sǎan hâi sàng hâi bùk-kon wí-gon-jà-rìt pûu nán bpen kon-rái-kwaam-sǎa-mâat · sǎan jà sàng hâi bùk-kon wí-gon-jà-rìt pûu nán bpen kon-rái-kwaam-sǎa-mâat gɔ̂ɔ-dâai

Section 28...if the spouse; an ascendant, that is, the father, mother, paternal grandfather, paternal grandmother, maternal grandfather, maternal grandmother, [or] great-grandparent; a descendant, that is, a child, grandchild, great-grandchild, [or] great-great-grandchild; the guardian or custodian; the person who has charge of [or] takes care of such person [of unsound mind]; or a public prosecutor makes a request to the court for a ruling [declaring] such person of unsound mind to be an incompetent person, the court may rule that such person of unsound mind is an incompetent person.

1990 September 26, “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-04-07, archived from the original on 2020-07-05:

คู่สมรส บิดามารดา หรือผู้สืบสันดานของคู่สมรส อาจร้องขอให้ศาลพิพากษาว่าการสมรสเป็นโมฆะได้

kûu-sǒm-rót · bì-daa maan-daa · rʉ̌ʉ pûu-sʉ̀ʉp-sǎn-daan kɔ̌ɔng kûu-sǒm-rót · àat rɔ́ɔng-kɔ̌ɔ hâi sǎan pí-pâak-sǎa wâa gaan-sǒm-rót bpen moo-ká dâai

A spouse, [or] the father [or] mother [of a spouse], or a descendant of a spouse may request the court to decree that the marriage is void.

(law) descendant, as child, grandchild, great-grandchild, great-great-grandchild, etc.


ภูมิลำเนา

puum-lam-nao (romanization)
ภูมิ์ลำเนา (alternative archaic dated obsolete)

From ภูมิ (puum, “locality”) + ลำเนา (“locality”); coined by Prince Narathip Phong Praphan (1891–1976) for the English legal term domicile. Compare Khmer ភូមិលំនៅ (phuumilumnɨw, “place of habitation”).

cog

2003 September 16, ศาลฎีกา, คำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๖๐๘๓/๒๕๔๖, Bangkok: ศาลฎีกา, page 6:

ข้อเท็จจริงเบื้องต้นฟังได้ว่า จำเลยมีภูมิลำเนาอยู่จังหวัดชลบุรี...

kɔ̂ɔ-tét-jing bʉ̂ʉang-dtôn fang dâai wâa · jam-ləəi mii puum-lam-nao yùu jang-wàt chon-bù-rii ...

The admissible preliminary facts are as follows: The Accused has a domicile in the province of Chon Buri...

1992 March 31, “พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๑ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่ได้ตรวจชำระใหม่ พ.ศ. ๒๕๓๕”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 109, number 42, Bangkok: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี, published 1999-04-08, pages 11–12:

มาตรา ๓๗ ภูมิลำเนาของบุคคลธรรมดา ได้แก่ ถิ่นอันบุคคลนั้นมีสถานที่อยู่เป็นแหล่งสำคัญ

mâat-dtraa · sǎam-sìp jèt · puum-lam-nao kɔ̌ɔng bùk-kon-tam-má-daa · dâai-gɛ̀ɛ · tìn an bùk-kon nán mii sà-tǎan-tîi yùu bpen lɛ̀ng sǎm-kan

Section 37 The domicile of a natural person is the locality where the principal place of residence of such person is.

มาตรา ๓๙ ถ้าภูมิลำเนาไม่ปรากฏ ให้ถือว่า ถิ่นที่อยู่เป็นภูมิลำเนา

mâat-dtraa · sǎam-sìp gâao · tâa puum-lam-nao mâi bpraa-gòt · hâi tʉ̌ʉ wâa · tìn tîi yùu bpen puum-lam-nao

Section 39 If the domicile is not known, it shall be deemed that the place of residence is the domicile.

มาตรา ๔๔ ภูมิลำเนาของผู้เยาว์ ได้แก่ ภูมิลำเนาของผู้แทนโดยชอบธรรมซึ่งเป็นผู้ใช้อำนาจปกครองหรือผู้ปกครอง

mâat-dtraa · sìi-sìp sìi · puum-lam-nao kɔ̌ɔng pûu-yao · dâai-gɛ̀ɛ · puum-lam-nao kɔ̌ɔng pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam sʉ̂ng bpen pûu chái am-nâat-bpòk-krɔɔng rʉ̌ʉ pûu-bpòk-krɔɔng

Section 44 The domicile of a minor is the domicile of [its] legal representative who is the one exercising parental authority [over it] or [is its] guardian.

มาตรา ๔๕ ภูมิลำเนาของคนไร้ความสามารถ ได้แก่ ภูมิลำเนาของผู้อนุบาล

mâat-dtraa · sìi-sìp hâa · puum-lam-nao kɔ̌ɔng kon-rái-kwaam-sǎa-mâat · dâai-gɛ̀ɛ · puum-lam-nao kɔ̌ɔng pûu-à-nú-baan

Section 45 The domicile of an incompetent person is the domicile of [his] curator.


ชื่อสกุล

th-noun

ชื่อสกุล • (chʉ̂ʉ-sà-gun)

/t͡ɕʰɯː˥˩.sa˨˩.kun˧/

From ชื่อ (chʉ̂ʉ, “name”) + สกุล (sà-gun, “family”); calque of English family name; probably first used on 22 March 2455 BE (1913 CE), when the Law on Designation of Family Names, 2456 Buddhist Era (พระราชบัญญัติขนานนามสกุล พระพุทธศักราช ๒๔๕๖) was promulgated.

com

1976 October 15, “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-06-07, archived from the original on 2020-07-05:

มาตรา ๑๕๖๑ บุตรมีสิทธิใช้ชื่อสกุลของบิดา ในกรณีที่บิดาไม่ปรากฏ บุตรมีสิทธิใช้ชื่อสกุลของมารดา

mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan hâa-rɔ́ɔi hòk-sìp èt · bùt mii sìt-tí chái chʉ̂ʉ-sà-gun kɔ̌ɔng bì-daa · nai gɔɔ-rá-nii tîi bì-daa mâi bpraa-gòt · bùt mii sìt-tí chái chʉ̂ʉ-sà-gun kɔ̌ɔng maan-daa

Section 1561 A child has the right to use the family name of [its] father. In the case that the father is not known, the child has the right to use the family name of [its] mother.

2005 January 19, “พระราชบัญญัติชื่อบุคคล พ.ศ. ๒๕๐๕”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2013-11-26, archived from the original on 2020-08-05:

เมื่อการสมรสสิ้นสุดลงด้วยความตาย ให้ฝ่ายซึ่งยังมีชีวิตอยู่และใช้ชื่อสกุลของอีกฝ่ายหนึ่งมีสิทธิใช้ชื่อสกุลนั้นได้ต่อไป

mʉ̂ʉa gaan-sǒm-rót sîn-sùt long dûai kwaam-dtaai · hâi fàai sʉ̂ng yang mii chii-wít yùu lɛ́ chái chʉ̂ʉ-sà-gun kɔ̌ɔng ìik fàai nʉ̀ng mii sìt-tí chái chʉ̂ʉ-sà-gun nán dâai dtɔ̀ɔ-bpai

When the marriage comes to an end due to the death [of either party], the party that is still alive and uses the family name of the other party shall have the right to continue using such family name.

(formal, now chiefly found in law, rare elsewhere) family name.

now chiefly found in law; rare elsewhere; now chiefly found in law; rare elsewhere


ผู้ปกครอง

th-noun

ผู้ปกครอง • (pûu-bpòk-krɔɔng) (classifier คน)

pûu-bpòk-krɔɔng (romanization)
คน (classifier)

/pʰuː˥˩.pok̚˨˩.kʰrɔːŋ˧/

Compound of ผู้ (pûu, “agent noun prefix”) + ปกครอง (bpòk-krɔɔng, “to rule, to govern, to administer; to guard, to protect; etc”).

com+

1936, “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ ๕”, in ประกาศพระราชบัญญัติและพระราชกำหนดต่าง ๆ รัชชกาลที่ ๘, พระนคร: โรงพิมพ์บำรุงนุกูลกิจ, page 1201:

บุคคลที่ยังไม่บรรลุนิติภาวะ และไม่มีบิดามารดา หรือบิดามารดาถูกถอนอำนาจปกครอง...จะจัดให้มีผู้ปกครองในระหว่างที่เป็นผู้เยาว์ก็ได้

bùk-kon tîi yang mâi ban-lú ní-dtì-paa-wá · lɛ́ mâi mii bì-daa maan-daa · rʉ̌ʉ bì-daa maan-daa tùuk tɔ̌ɔn am-nâat bpòk-krɔɔng ... jà jàt hâi mii pûu-bpòk-krɔɔng nai-rá-wàang tîi bpen pûu-yao gɔ̂ɔ-dâai

A person who has not yet attained majority and has no father [and] mother or whose father [and] mother have been deprived of the parental power...may be furnished with a guardian during [his or her] minority.

2015 March 13, “พระราชบัญญัติความเท่าเทียมระหว่างเพศ พ.ศ. ๒๕๕๘”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume ๑๓๒, number ๑๘ ก, page 24:

ในกรณีที่ผู้เสียหายเป็นผู้เยาว์ คนเสมือนไร้ความสามารถ หรือคนไร้ความสามารถ...ผู้ปกครอง ผู้พิทักษ์ ผู้อนุบาล สามีหรือภริยา ผู้ดูแล หรือบุคคลอื่นใดเพื่อประโยชน์ของผู้เสียหาย แล้วแต่กรณี จะยื่นคำขอแทนก็ได้

nai gɔɔ-rá-nii tîi pûu-sǐia-hǎai bpen pûu-yao · kon sà-mʉ̌ʉan-rái-kwaam-sǎa-mâat · rʉ̌ʉ kon rái-kwaam-sǎa-mâat ... pûu-bpòk-krɔɔng · pûu-pí-ták · pûu-à-nú-baan · sǎa-mii rʉ̌ʉ pá-rí-yaa · pûu-duu-lɛɛ · rʉ̌ʉ bùk-kon ʉ̀ʉn dai pʉ̂ʉa bprà-yòot kɔ̌ɔng pûu-sǐia-hǎai · lɛ́ɛo-dtɛ̀ɛ gɔɔ-rá-nii · jà yʉ̂ʉn kam-kɔ̌ɔ tɛɛn gɔ̂ɔ-dâai

In the case that the injured person is a minor, quasi-incompetent person, or incompetent person... the guardian, custodian, curator, husband or wife, caretaker, or any other person in the interest of the injured person, as the case may be, may file the application on [his or her] behalf.

(law) guardian: person appointed by a court to guard a minor instead of his or her parents.


ค่าอุปการะเลี้ยงดู

th-noun

ค่าอุปการะเลี้ยงดู • (kâa-ùp-bpà-gaa-rá-líiang-duu)

/kʰaː˥˩.ʔup̚˨˩.pa˨˩.kaː˧.ra˦˥.lia̯ŋ˦˥.duː˧/

From ค่า (kâa, “charge; cost; price”) + อุปการะเลี้ยงดู (“to maintain”); perhaps calque of English maintenance.

com

อุปการะเลี้ยงดู

มาตรา ๑๕๙๘/๓๘ ค่าอุปการะเลี้ยงดูระหว่างสามีภริยาหรือระหว่างบิดามารดากับบุตรนั้นย่อมเรียกจากกันได้ในเมื่อฝ่ายที่ควรได้รับอุปการะเลี้ยงดูไม่ได้รับการอุปการะเลี้ยงดูหรือได้รับการอุปการะเลี้ยงดูไม่เพียงพอแก่อัตภาพ ค่าอุปการะเลี้ยงดูนี้ศาลอาจให้เพียงใดหรือไม่ให้ก็ได้ โดยคำนึงถึงความสามารถของผู้มีหน้าที่ต้องให้ ฐานะของผู้รับ และพฤติการณ์แห่งกรณี

1976, พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๕ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่ได้ตรวจชำระใหม่ พ.ศ. ๒๕๑๙:

Section 1598/38 Maintenance may be claimed between the husband and wife or between the parents and child when the party entitled to receive maintenance has not been given any maintenance or has been given the maintenance insufficient to his or her living conditions. The court may award this maintenance to any extent or may not award it at all, having regard to the ability of the person obliged to maintain, the status of the recipient, and the circumstances of the case.

mâat-dtraa nʉ̀ng pan hâa rɔ́ɔi gâao-sìp bpɛ̀ɛt táp sǎam-sìp bpɛ̀ɛt kâa-ùp-bpà-gaa-rá-líiang-duu rá-wàang sǎa-mii pá-rí-yaa rʉ̌ʉ rá-wàang bì-daa-maan-daa gàp bùt nán yɔ̂m rîiak jàak gan dâai nai mʉ̂ʉa fàai tîi kuuan dâai-ráp ùp-bpà-gaa-rá-líiang-duu mâi-dâai ráp gaan-ùp-bpà-gaa-rá-líiang-duu rʉ̌ʉ dâai-ráp gaan-ùp-bpà-gaa-rá-líiang-duu mâi piiang-pɔɔ gɛ̀ɛ àt-dtà-pâap kâa-ùp-bpà-gaa-rá-líiang-duu níi sǎan àat hâi piiang dai rʉ̌ʉ mâi hâi gɔ̂ɔ-dâai dooi kam-nʉng tʉ̌ng kwaam-sǎa-mâat kɔ̌ɔng pûu mii nâa-tîi dtɔ̂ng hâi tǎa-ná kɔ̌ɔng pûu-ráp lɛ́ prʉ́t-dtì-gaan hɛ̀ng gà-rá-nii

(law) maintenance: alimony, child support.


ผู้รับบุตรบุญธรรม

th-noun

ผู้รับบุตรบุญธรรม • (pûu-ráp-bùt-bun-tam)

From ผู้ (pûu, “agent noun prefix”) + รับ (ráp, “to accept; to receive; to take; etc”) + บุตรบุญธรรม (“adopted child; foster child”).

com

มาตรา ๑๔๕๑ ผู้รับบุตรบุญธรรมและบุตรบุญธรรมจะสมรสกันไม่ได้

Section 1451 An adoptive parent and his or her adopted child may not marry each other.

mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi hâa-sìp èt pûu-ráp-bùt-bun-tam lɛ́ bùt-bun-tam jà sǒm-rót gan mâi-dâai

มาตรา ๓ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๑๔๓๖ และมาตรา ๑๔๓๗ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๑๔๓๖ ผู้เยาว์จะทำการหมั้นได้ต้องได้รับความยินยอมของบุคคลดังต่อไปนี้...(๓) ผู้รับบุตรบุญธรรม ในกรณีที่ผู้เยาว์เป็นบุตรบุญธรรม

1990, พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ฉบับที่ ๑๐) พ.ศ. ๒๕๓๓:

Section 3 The provisions of Section 1436 and Section 1437 of the Civil and Commercial Code shall be repealed and replaced by the following: "Section 1436 In order to make an engagement, a minor must obtain the consent of the following person... (3) the adoptive parent, in case the minor is an adopted child;

mâat-dtraa sǎam hâi yók-lə̂ək kwaam nai mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sǎam-sìp hòk lɛ́ mâat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sǎam-sìp jèt hɛ̀ng bprà-muuan-gòt-mǎai-pɛ̂ng-lɛ́-paa-nít lɛ́ hâi chái kwaam dtɔ̀ɔ-bpai-níi tɛɛn "âat-dtraa nʉ̀ng pan sìi rɔ́ɔi sǎam-sìp hòk pûu-yao jà tam gaan-mân dâai dtɔ̂ng dâai-ráp kwaam-yin-yɔɔm kɔ̌ɔng bùk-kon dang-dtɔ̀ɔ-bpai-níi...à-nú-mâat-dtraa sǎam pûu-ráp-bùt-bun-tam nai gà-rá-nii tîi pûu-yao bpen bùt-bun-tam


อำนาจปกครอง

From อำนาจ (am-nâat, “authority; force; power”) + ปกครอง (bpòk-krɔɔng, “to administer, to control, to direct, to rule; to guard, to protect”).
Probably first used on 11 November 1923, when the first book of the Civil and Commercial Code of Thailand was promulgated.

มาตรา ๓๘ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๑๕๖๖ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๑๕๖๖ บุตรซึ่งยังไม่บรรลุนิติภาวะต้องอยู่ใต้อำนาจปกครองของบิดามารดา

Section 38 The provision of Section 1566 of the Civil and Commercial Code shall be repealed and replaced by the following: "Section 1566 A child who has not yet attained majority must be subject to the parental authority of its parents.

mâat-dtraa sǎam-sìp bpɛ̀ɛt hâi yók-lə̂ək kwaam nai mâat-dtraa nʉ̀ng pan hâa rɔ́ɔi hòk-sìp hòk hɛ̀ng bprà-muuan-gòt-mǎai-pɛ̂ng-lɛ́-paa-nít lɛ́ hâi chái kwaam dtɔ̀ɔ-bpai-níi tɛɛn "mâat-dtraa nʉ̀ng pan hâa rɔ́ɔi hòk-sìp hòk bùt sʉ̂ng yang mâi ban-lú ní-dtì-paa-wá dtɔ̂ng yùu dtâai am-nâat-bpòk-krɔɔng kɔ̌ɔng bì-daa-maan-daa

มาตรา ๑๕๖๗ ผู้ใช้อำนาจปกครองมีสิทธิ (๑) กำหนดที่อยู่ของบุตร (๒) ทำโทษบุตรตามสมควรเพื่อว่ากล่าวสั่งสอน (๓) ให้บุตรทำการงานตามสมควรแก่ความสามารถและฐานานุรูป (๔) เรียกบุตรคืนจากบุคคลอื่นซึ่งกักบุตรไว้โดยมิชอบด้วยกฎหมาย

Section 1567 The person exercising the parental authority shall be entitled: (1) to determine the residence of the child; (2) to inflict proper penalties upon the child for disciplinary or instructional purposes; (3) to have the child carry out some works as suitable for its ability and station in life; (4) to demand the return of the child from another person who unlawfully detains the child.

mâat-dtraa nʉ̀ng pan hâa rɔ́ɔi hòk-sìp jèt pûu chái am-nâat-bpòk-krɔɔng mii sìt-tí à-nú-mâat-dtraa nʉ̀ng gam-nòt tîi-yùu kɔ̌ɔng bùt à-nú-mâat-dtraa sɔ̌ɔng tam tôot bùt dtaam sǒm-kuuan pʉ̂ʉa wâa-glàao sàng-sɔ̌ɔn à-nú-mâat-dtraa sǎam hâi bùt tam gaan-ngaan dtaam sǒm-kuuan gɛ̀ɛ kwaam-sǎa-mâat lɛ́ tǎa-naa-nú-rûup à-nú-mâat-dtraa sìi rîiak bùt kʉʉn jàak bùk-kon ʉ̀ʉn sʉ̂ng gàk bùt wái dooi mí chɔ̂ɔp dûai gòt-mǎai

(law) child custody; parental authority; parental control.


มูลนิธิ

th-noun

มูลนิธิ • (muun-lá-ní-tí) (classifier มูลนิธิ or แห่ง or ราย)

muun-lá-ní-tí (romanization)
มูลนิธิ (classifier)
แห่ง (classifier)
ราย (classifier)

From มูล (muun, “mass; all”) + นิธิ (ní-tí, “treasure-trove”); coined by Prince Wan Waithayakon (1891–1976).

com

1925 November 11, “พระราชกฤษฎีกาให้ใช้บทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ ๑ และ ๒ ที่ได้ตรวจชำระใหม่ ลงวันที่ ๑๑ พฤศจิกายน ๒๔๖๘”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 42 (pdf), Bangkok: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี, retrieved 2019-03-21, page 23:

มาตรา ๘๑ มูลนิธินั้น ได้แก่ ทรัพย์สินอันจัดสรรไว้เปนแพนกเพื่อบำเพ็ญทาน การศาสนา วิทยาศาสตร์ วรรณคดี ฤๅเพื่อสาธารณประโยชน์อื่น ๆ และไม่ได้หมายค้ากำไร

mâat-dtraa · bpɛ̀ɛt-sìp èt · muun-lá-ní-tí nán · dâai-gɛ̀ɛ · sáp-sǐn an jàt-sǎn wái bpen pá-nɛ̂ɛk pʉ̂ʉa bam-pen taan · gaan sàat-sà-nǎa · wít-tá-yaa-sàat · wan-ná-ká-dii · rʉʉ pʉ̂ʉa sǎa-taa-rá-ná-bprà-yòot ʉ̀ʉn ʉ̀ʉn · lɛ́ mâi dâai mǎai káa gam-rai

Section 81 A foundation consists of property which is allocated as a [separate] division for [use in] performance of charity, [in] religious affairs, [in] science, [or in] literature, or for other public interest, and [which] is not intended for profitable commerce.

1992 April 8, “พระราชบัญญัติให้ใช้บทบัญญัติบรรพ ๑ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ที่ได้ตรวจชำระใหม่ พ.ศ. ๒๕๓๕”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 109, number 42 (pdf), Bangkok: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี, retrieved 2019-03-21, page 23:

มาตรา ๑๑๐ มูลนิธิ ได้แก่ ทรัพย์สินที่จัดสรรไว้โดยเฉพาะสำหรับวัตถุประสงค์เพื่อการกุศลสาธารณะ การศาสนา ศิลปะ วิทยาศาสตร์ วรรณคดี การศึกษา หรือเพื่อสาธารณประโยชน์อย่างอื่น โดยมิได้มุ่งหาผลประโยชน์มาแบ่งปันกัน และได้จดทะเบียนตามบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายนี้

mâat-dtraa · nʉ̀ng rɔ́ɔi sìp · muun-lá-ní-tí · dâai-gɛ̀ɛ · sáp-sǐn tîi jàt-sǎn wái dooi-chà-pɔ́ sǎm-ràp wát-tù-bprà-sǒng pʉ̂ʉa gaan-gù-sǒn sǎa-taa-rá-ná · gaan sàat-sà-nǎa · sǐn-lá-bpà · wít-tá-yaa-sàat · wan-ná-ká-dii · gaan-sʉ̀k-sǎa · rʉ̌ʉ pʉ̂ʉa sǎa-taa-rá-ná-bprà-yòot yàang ʉ̀ʉn · dooi mí dâai mûng hǎa pǒn-bprà-yòot maa bɛ̀ng-bpan gan · lɛ́ dâai jòt-tá-biian dtaam bòt-ban-yàt hɛ̀ng bprà-muuan-gòt-mǎai níi

Section 110 A foundation consists of property which is allocated specifically for the purposes of public charity, religious affairs, the arts, science, literature, [or] education, or for other public interest, without being intended for the seeking of benefit for sharing, and [which] has been registered in accordance with the provisions of this Code.

(law) foundation: institution financed by donation or legacy to aid research, education, arts, etc; endowment for such institution.


ผู้แทนโดยชอบธรรม

th-noun

ผู้แทนโดยชอบธรรม • (pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam) (classifier คน)

pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam (romanization)
คน (classifier)

/pʰuː˥˩.tʰɛːn˧.doːj˧.t͡ɕʰɔːp̚˥˩.tʰam˧/

From ผู้แทน (pûu-tɛɛn, “representative”, literally “one who represents”) + โดย (dooi, “by; through; in a manner”) + ชอบธรรม (chɔ̂ɔp-tam, “legitimate; lawful; legal; statutory”); calque of English legal representative.

com

มาตรา ๑๕๖๙ ผู้ใช้อำนาจปกครองเป็นผู้แทนโดยชอบธรรมของบุตร ในกรณีที่บุตรถูกศาลสั่งให้เป็นคนไร้ความสามารถหรือเสมือนไร้ความสามารถ ผู้ใช้อำนาจปกครองย่อมเป็นผู้อนุบาลหรือผู้พิทักษ์แล้วแต่กรณี

mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan hâa-rɔ́ɔi hòk-sìp gâao · pûu chái am-nâat-bpòk-krɔɔng bpen pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam kɔ̌ɔng bùt · nai gɔɔ-rá-nii tîi bùt tùuk sǎan sàng hâi bpen kon-rái-kwaam-sǎa-mâat rʉ̌ʉ sà-mʉ̌ʉan-rái-kwaam-sǎa-mâat · pûu chái am-nâat-bpòk-krɔɔng yɔ̂m bpen pûu-à-nú-baan rʉ̌ʉ pûu-pí-ták lɛ́ɛo-dtɛ̀ɛ-gà-rá-nii

Section 1569 The person exercising parental authority [over a child] is the statutory agent of the child. In the event that the child has been adjudged by the court to be an incompetent or quasi-incompetent person, the person exercising parental authority shall become the custodian or curator [of the child], as the case may be.

มาตรา ๑๕๙๘/๓ ผู้ปกครองเป็นผู้แทนโดยชอบธรรมของผู้อยู่ในปกครอง

mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan hâa-rɔ́ɔi gâao-sìp bpɛ̀ɛt / sǎam · pûu-bpòk-krɔɔng bpen pûu-tɛɛn-dooi-chɔ̂ɔp-tam kɔ̌ɔng pûu yùu nai bpòk-krɔɔng

Section 1598/3 A guardian is the statutory agent of the person under [his] guardianship.

legal representative
legal representative

(law) legal representative; statutory agent.