โป้ง

bpôong (romanization)
การโป้ง (abstract-noun)

Clipping of นิ้วโป้ง (níu-bpôong), from นิ้ว (níu, “finger”) + โป้ง (bpôong, “large”).

(childish) to tag someone, usually in a children's game


หัวแม่มือ

th-noun

หัวแม่มือ • (hǔua-mɛ̂ɛ-mʉʉ) (classifier นิ้ว)

hǔua-mɛ̂ɛ-mʉʉ (romanization)
นิ้ว (classifier)

/hua̯˩˩˦.mɛː˥˩.mɯː˧/

นิ้ว นิ้ว#Thai


นิ้วหัวแม่มือ

นิ้วหัวแม่มือ

นิ้วหัวแม่มือ • (níu-hǔua-mɛ̂ɛ-mʉʉ)

/niw˦˥.hua̯˩˩˦.mɛː˥˩.mɯː˧/


นางไม้

naang-máai (romanization)
ตน (classifier)


รด

rót (romanization)
การรด (abstract-noun)

Compare Lao ຫົດ (hot) and ຮົດ (hot), Lü ᦷᦠᧆ (ḣod), Shan ႁူတ်း (húut)

cog

Lü ᦷᦠᧆ (ḣod)


ช่องว่าง

th-noun

ช่องว่าง • (chɔ̂ng-wâang)

/t͡ɕʰɔŋ˥˩.waːŋ˥˩/


ที่ว่าง

ที่ว่าง • (tîi-wâang)

/tʰiː˥˩.waːŋ˥˩/


พระพุทธเจ้าข้า

th-particle

พระพุทธเจ้าข้า • (prá-pút-tá-jâao-kâa)

/pʰra˦˥.pʰut̚˦˥.tʰa˦˥.t͡ɕaːw˥˩.kʰaː˥˩/

From พระพุทธเจ้า (prá-pút-tá-jâao, “Buddha”, literally “His Holiness the Awakened One, the Lord”) + ข้า (kâa, “a first person pronoun”); roughly translated as “My Buddha”; “Buddha” referring to the royal person addressed.

com

(formal, royal, men's speech) a particle used to express affirmation or assent or to politely end any expression, employed by a male when addressing a high-ranking royal person.

royal; men's speech; royal; men's speech


พ่ะย่ะค่ะ

th-particle

พ่ะย่ะค่ะ • (pâ-yâ-kâ)

From corruption of พระพุทธเจ้าข้า (prá-pút-tá-jâao-kâa), “My Buddha”, according to the Royal Institute Dictionary 2011. But more likely to be from corruption of พญา (pá-yaa, “chief; lord; master”) + ข้า (kâa, “a first person pronoun”), “My Lord”.

th-l

พระพุทธเจ้าข้า

พระพุทธเจ้าข้า (prá-pút-tá-jâao-kâa)

com

1 Kings 20:8, KJV:
บรรดาผู้ใหญ่และประชาชนทั้งสิ้นก็ทูลพระองค์ว่า ขออย่าทรงฟังหรือทรงยินยอมพ่ะย่ะค่ะ
ban-daa pûu-yài lɛ́ bprà-chaa-chon táng-sîn gɔ̂ tuun prá-ong wâa · kɔ̌ɔ yàa song fang rʉ̌ʉ song yin-yɔɔm pâ-yâ-kâ
And all the elders and all the people said unto him, Hearken not unto him, nor consent.

Psalm 38:14, NASB:
พ่ะย่ะค่ะ ข้าพระองค์เหมือนคนที่ไม่ได้ยินซึ่งในปากของเขาไม่มีการตัดพ้อ
pâ-yâ-kâ · kâa-prá-ong mʉ̌ʉan kon tîi mâi dâi-yin sʉ̂ng nai bpàak kɔ̌ɔng kǎo mâi mii gaan-dtàt-pɔ́ɔ
Yes, I am like a man who does not hear, And in whose mouth are no arguments.

2 Samuel 1:7, KJV:
เมื่อพระองค์ทรงเหลียวมาแลเห็นข้าพเจ้า พระองค์ตรัสเรียกข้าพเจ้า และข้าพเจ้าทูลตอบว่า ข้าพระองค์อยู่ที่นี่พ่ะย่ะค่ะ
mʉ̂ʉa prá-ong song lǐao maa lɛɛ-hěn kâa-pá-jâao · prá-ong dtràt rîiak kâa-pá-jâao · lɛ́ kâa-pá-jâao tuun dtɔ̀ɔp wâa · kâa-prá-ong yùu tîi-nîi pâ-yâ-kâ
And when he looked behind him, he saw me, and called unto me. And I answered, Here am I.

(royal, men's speech, somewhat archaic) a particle used to express affirmation or assent or to politely end any expression, employed by a male when addressing a god or high-ranking royal person.


พะยะค่ะ

th-particle

พะยะค่ะ • (pá-yá-kâ)

พ่ะย่ะค่ะ พ่ะย่ะค่ะ#Thai


พะย่ะค่ะ

พะย่ะค่ะ • (pá-yâ-kâ)

พ่ะย่ะค่ะ พ่ะย่ะค่ะ#Thai


ตม

From Proto-Southwestern Tai *tomᴬ¹ (“mud; earth”), from Proto-Tai *tɯmᴬ (“soil”). Cognate with Lao ຕົມ (tom), Ahom 𑜄𑜤𑜪 (tuṃ), Zhuang doem.


โกงกาง

goong-gaang (romanization)
ต้น (classifier)

mangrove; plants of the family Rhizophoraceae.


ป่าชายเลน

From ป่า (bpàa) + ชาย (chaai) + เลน (leen).


ป่าโกงกาง

ป่า (bpàa) + โกงกาง (goong-gaang, “mangrove”)


ปรบมือ

th-verb

ปรบมือ • (bpròp-mʉʉ) (abstract noun การปรบมือ)

bpròp-mʉʉ (romanization)
การปรบมือ (abstract-noun)


ตบมือ

ตบมือ • (dtòp-mʉʉ) (abstract noun การตบมือ)

dtòp-mʉʉ (romanization)
การตบมือ (abstract-noun)

From ตบ (dtòp, “to hit; to slap”) + มือ (mʉʉ, “hand”).


เครื่องร่อน

th-noun

เครื่องร่อน • (krʉ̂ʉang-rɔ̂n) (classifier ลำ)

krʉ̂ʉang-rɔ̂n (romanization)
ลำ (classifier)

From เครื่อง (krʉ̂ʉang, “machine”) + ร่อน (rɔ̂n, “to glide”).

com

/kʰrɯa̯ŋ˥˩.rɔn˥˩/


เครื่องร่อน

th-noun

เครื่องร่อน • (krʉ̂ʉang-rɔ̂n)

From เครื่อง (krʉ̂ʉang, “machine”) + ร่อน (rɔ̂n, “to sift; to winnow”).

com

/kʰrɯa̯ŋ˥˩.rɔn˥˩/


ร่อน

rɔ̂n (romanization)
การร่อน (abstract-noun)

(of a flat object, aircraft, toy aircraft, rock, etc) to release or throw (into the air, into or across the water, etc).

aircraft; toy aircraft; rock; etc; aircraft; toy aircraft; rock; etc

(slang, humorous, of a document) to send (out); to issue; to release.

(of a winged animal, aircraft, toy aircraft, etc) to fly; to hover; to glide.

aircraft; toy aircraft; etc; aircraft; toy aircraft; etc

(of an object, especially a weapon) to cause to move in a circular course or revolving motion: to rotate, to revolve, to flip, to manipulate, etc.

(slang, humorous) to move to or as if to dance music.

(figurative, sometimes sarcastic and derogatory) to wander; to roam; to rove; to stray.


เขิน

kə̌ən (romanization)
ความเขิน (abstract-noun)


ทน

ton (romanization)
การทน (abstract-noun)


ได้ใจ

th-verb

ได้ใจ • (dâai-jai) (abstract noun การได้ใจ)

dâai-jai (romanization)
การได้ใจ (abstract-noun)


น้ำใจ

From น้ำ (náam, “content; essence; quality, element, attribute, property; etc”) + ใจ (jai, “heart; mind”).

com

heart or mind: feeling, attitude, mindset, disposition, view, opinion, or intention.

true heart or mind: true or actual feeling, attitude, mindset, disposition, view, opinion, or intention.


เมือก

th-noun

เมือก • (mʉ̂ʉak)


น้ำมูก

น้ำมูก • (náam-mûuk)


ขี้มูก

ขี้มูก • (kîi-mûuk)

/kʰiː˥˩.muːk̚˥˩/


เป็นลม

th-verb

เป็นลม • (bpen-lom) (abstract noun การเป็นลม)

bpen-lom (romanization)
การเป็นลม (abstract-noun)

From เป็น (bpen, “to contract; to incur”) + ลม (lom, “stroke”).


เส้นรอบวง

th-noun

เส้นรอบวง • (sên-rɔ̂ɔp-wong) (classifier เส้น)

sên-rɔ̂ɔp-wong (romanization)
เส้น (classifier)

From เส้น (sên, “line”) + รอบ (rɔ̂ɔp, “around”) + วง (wong, “ring; circle”).


รอบ

th-cls

รอบ • (rɔ̂ɔp)

Cognate with Northern Thai ᩁᩬᨷ, Khün ᩁᩬᨷ, Lao ຮອບ (hǭp), Isan ฮอบ, Lü ᦣᦸᧇ (hoab), Shan ႁွပ်ႈ (hāup), Phake ꩭွပ် (hop), Ahom 𑜍𑜨𑜆𑜫 (rop), Zuojiang Zhuang hob.


ความยาวเส้นรอบวง

th-noun

ความยาวเส้นรอบวง • (kwaam-yaao-sên-rɔ̂ɔp-wong)

ความยาว (kwaam-yaao, “length”) + เส้นรอบวง (sên-rɔ̂ɔp-wong, “circumference”)


ส่วนของเส้นตรง

th-noun

ส่วนของเส้นตรง • (sùuan-kɔ̌ɔng-sên-dtrong) (classifier เส้น)

sùuan-kɔ̌ɔng-sên-dtrong (romanization)
เส้น (classifier)

From ส่วน (sùuan, “part; segment”) + ของ (kɔ̌ɔng, “of”) + เส้นตรง (sên-dtrong, “straight line”).


มุมแหลม

th-noun

มุมแหลม • (mum-lɛ̌ɛm)


ด้านตรงข้ามมุมฉาก

ด้านตรงข้ามมุมฉาก • (dâan-dtrong-kâam-mum-chàak)

ด้าน (dâan, “side”) + ตรงข้าม (dtrong-kâam, “opposite”) + มุมฉาก (mum-chàak, “right angle”)


สามเหลี่ยมด้านเท่า

th-noun

สามเหลี่ยมด้านเท่า • (sǎam-lìiam-dâan-tâo) (classifier รูป)

sǎam-lìiam-dâan-tâo (romanization)
รูป (classifier)

สามเหลี่ยม (sǎam-lìiam, “triangle”) + ด้าน (dâan, “side”) + เท่า (tâo, “equal”)

com

รูป รูป#Thai

equilateral triangle
equilateral triangle


สี่เหลี่ยมจัตุรัส

th-noun

สี่เหลี่ยมจัตุรัส • (sìi-lìiam-jàt-dtù-ràt) (classifier รูป)

sìi-lìiam-jàt-dtù-ràt (romanization)
รูป (classifier)

From สี่เหลี่ยม (sìi-lìiam) + จัตุรัส (jàt-dtù-ràt).

com

รูป รูป#Thai


สี่เหลี่ยมด้านขนาน

th-noun

สี่เหลี่ยมด้านขนาน • (sìi-lìiam-dâan-kà-nǎan) (classifier รูป)

sìi-lìiam-dâan-kà-nǎan (romanization)
รูป (classifier)

สี่เหลี่ยม (sìi-lìiam, “quadrilateral”) + ด้าน (dâan, “side”) + ขนาน (kà-nǎan, “parallel”)

com

รูป รูป#Thai


ขนาน

th-cls

ขนาน • (kà-nǎan)

Classifier for medicinal formulas, recipes, or prescriptions.


ห้าเหลี่ยม

th-noun

ห้าเหลี่ยม • (hâa-lìiam) (classifier รูป)

hâa-lìiam (romanization)
รูป (classifier)

ห้า (hâa) + เหลี่ยม (lìiam).

com

ห้า (hâa) + เหลี่ยม (lìiam)

th:ห้าเหลี่ยม


สี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน

th-noun

สี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน • (sìi-lìiam-kà-nǒm-bpìiak-bpuun) (classifier รูป)

sìi-lìiam-kà-nǒm-bpìiak-bpuun (romanization)
รูป (classifier)

/siː˨˩.lia̯m˨˩.kʰa˨˩.nom˩˩˦.pia̯k̚˨˩.puːn˧/

สี่เหลี่ยม (sìi-lìiam) + ขนมเปียกปูน (kà-nǒm-bpìiak-bpuun).

com

รูป รูป#Thai

en-สี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน-th-noun-FgwEpGCB


สี่เหลี่ยมคางหมู

th-noun

สี่เหลี่ยมคางหมู • (sìi-lìiam-kaang-mǔu) (classifier รูป)

sìi-lìiam-kaang-mǔu (romanization)
รูป (classifier)

From สี่เหลี่ยม (sìi-lìiam, “quadrilateral”) + คาง (kaang, “chin”) + หมู (mǔu, “pig”).

com

รูป รูป#Thai

(รูป~) (geometry) trapezium (with two non-adjacent parallel sides).


ผ้าพัน

th-noun

ผ้าพัน • (pâa-pan)


ผ้าพัน

th-verb

ผ้าพัน • (pâa-pan) (abstract noun การผ้าพัน)

pâa-pan (romanization)
การผ้าพัน (abstract-noun)


ผ้าพันแผล

th-noun

ผ้าพันแผล • (pâa-pan-plɛ̌ɛ)

/pʰaː˥˩.pʰan˧.pʰlɛː˩˩˦/


เกรด

เกรด • (grèet)


สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม

สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม • (sàt-líiang-lûuk-dûai-nom)

สัตว์ (sàt, “animal”) + เลี้ยง (líiang, “to feed”) + ลูก (lûuk, “child; offspring”) + ด้วย (dûai, “with”) + นม (nom, “milk”)

com

en-สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม-th-noun-ln8~qEUU


ยอมรับ

th-verb

ยอมรับ • (yɔɔm-ráp) (abstract noun การยอมรับ)

yɔɔm-ráp (romanization)
การยอมรับ (abstract-noun)

ยอม (yɔɔm) + รับ (ráp)

com

ยอม (yɔɔm) + รับ (ráp)


ยอมแพ้

th-verb

ยอมแพ้ • (yɔɔm-pɛ́ɛ) (abstract noun การยอมแพ้)

yɔɔm-pɛ́ɛ (romanization)
การยอมแพ้ (abstract-noun)

/jɔːm˧.pʰɛː˦˥/

com

ยอม (yɔɔm) + แพ้ (pɛ́ɛ)


หมดหวัง

th-verb

หมดหวัง • (mòt-wǎng) (abstract noun การหมดหวัง)

mòt-wǎng (romanization)
การหมดหวัง (abstract-noun)


อาบแดด

อาบแดด • (àap-dɛ̀ɛt) (abstract noun การอาบแดด)

àap-dɛ̀ɛt (romanization)
การอาบแดด (abstract-noun)

/ʔaːp̚˨˩.dɛːt̚˨˩/

อาบ (àap, “to bathe”) + แดด (dɛ̀ɛt, “sunlight”)


สี่เหลี่ยมรูปว่าว

th-noun

สี่เหลี่ยมรูปว่าว • (sìi-lìiam-rûup-wâo) (classifier รูป)

sìi-lìiam-rûup-wâo (romanization)
รูป (classifier)

สี่เหลี่ยม (sìi-lìiam) + รูป (rûup) + ว่าว (wâao)

com

รูป รูป#Thai


เลี่ยง

th-verb

เลี่ยง • (lîiang) (abstract noun การเลี่ยง)

lîiang (romanization)
การเลี่ยง (abstract-noun)


หลบ

lòp (romanization)
การหลบ (abstract-noun)

Cognate with Lao ຫຼົບ (lop), Lü ᦷᦜᧇ (l̇ob), Shan လုပ်ႇ (lùp), Ahom 𑜎𑜤𑜆𑜫 (lup). Possibly doublet of หลุบ (hlùp).


ขี้ตา

kîi-dtaa (romanization)
ก้อน (classifier)

From ขี้ (kîi, “excrement; feces”) + ตา (dtaa, “eye”).


เดา

dao (romanization)
การเดา (abstract-noun)


กับดัก

th-noun

กับดัก • (gàp-dàk)

กับ (gàp, “trap; snare”) + ดัก (dàk, “to trap”)


ดัก

dàk (romanization)
การดัก (abstract-noun)


กับข้าว

th-noun

กับข้าว • (gàp-kâao)

From กับ (gàp, “with”) + ข้าว (kâao, “rice”).


ควาญ

From Angkorian Old Khmer គ្វាល៑ (gvāl, “(1) one who tends or pastures animals: herdsman, grazier, keeper, etc; (2) to tend or pasture (animals)”). Cognate with Modern Khmer ឃ្វាល (khviəl); Lao ຄວນ (khūan) or ຄວານ (khuān).

bor

ช้าง ช้าง#Thai


ควาน

kwaan (romanization)
การควาน (abstract-noun)

to grope: to feel about with the hands; to feel one's way; to search blindly or uncertainly.


ออกอากาศ

th-verb

ออกอากาศ • (ɔ̀ɔk-aa-gàat) (abstract noun การออกอากาศ)

ɔ̀ɔk-aa-gàat (romanization)
การออกอากาศ (abstract-noun)

/ʔɔːk̚˨˩.ʔaː˧.kaːt̚˨˩/


นักล่า

th-noun

นักล่า • (nák-lâa)


ผู้ล่า

ผู้ล่า • (pûu-lâa)

/pʰuː˥˩.laː˥˩/


ขี้โกง

th-adj

ขี้โกง • (kîi-goong) (abstract noun ความขี้โกง)

kîi-goong (romanization)
ความขี้โกง (abstract-noun)

/kʰiː˥˩.koːŋ˧/


โกง

goong (romanization)
การโกง (abstract-noun)

From Proto-Mon-Khmer *koŋ (“to bend; to be bent”). Cognate with Thai ก่ง (gòng), ก้งโค้ง, โก่ง (gòong), โก้งโค้ง, โค้ง (kóong).


นอกใจ

th-verb

นอกใจ • (nɔ̂ɔk-jai) (abstract noun การนอกใจ or ความนอกใจ)

nɔ̂ɔk-jai (romanization)
การนอกใจ (abstract-noun)
ความนอกใจ (abstract-noun)

/nɔːk̚˥˩.t͡ɕaj˧/

From นอก (nɔ̂ɔk, “out; outside”) + ใจ (jai, “heart; mind”).

com

(amongst romantic lovers) to be unfaithful; to cheat; to betray.


คดโกง

th-verb

คดโกง • (kót-goong) (abstract noun การคดโกง)

kót-goong (romanization)
การคดโกง (abstract-noun)


แค้น

แค้น • (kɛ́ɛn) (abstract noun การแค้น or ความแค้น)

kɛ́ɛn (romanization)
การแค้น (abstract-noun)
ความแค้น (abstract-noun)

Cognate with Lao ແຄ້ນ (khǣn), Northern Thai ᨤᩯ᩠᩶ᨶ.


ความแค้น

th-noun

ความแค้น • (kwaam-kɛ́ɛn)


ตะกละ

th-adj

ตะกละ • (dtà-glà) (abstract noun ความตะกละ)

dtà-glà (romanization)
ความตะกละ (abstract-noun)


ความเกียจคร้าน

th-noun

ความเกียจคร้าน • (kwaam-gìiat-kráan)


ครอบครอง

th-verb

ครอบครอง • (krɔ̂ɔp-krɔɔng) (abstract noun การครอบครอง or ความครอบครอง)

krɔ̂ɔp-krɔɔng (romanization)
การครอบครอง (abstract-noun)
ความครอบครอง (abstract-noun)

/kʰrɔːp̚˥˩.kʰrɔːŋ˧/

From ครอบ (krɔ̂ɔp, “to cover; to be over, to rest (over), to extend (over); to rule (over), to reign (over), to dominate; etc”) + ครอง (krɔɔng, “to rule (over), to reign (over), to dominate; to maintain; to retain; to own, to possess; etc”). Compare Modern Khmer គ្របគ្រង (krɔɔp krɔɔng).

com

(archaic) to govern; to administer; to rule; to control.

สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (2017 April 7) “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย (in Thai), Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, archived from the original on 2019-01-12
มาตรา ๑๓๘๒ บุคคลใดครอบครองทรัพย์สินของผู้อื่นไว้โดยความสงบและโดยเปิดเผยด้วยเจตนาเป็นเจ้าของ ถ้าเป็นอสังหาริมทรัพย์ ได้ครอบครองติดต่อกันเป็นเวลาสิบปี ถ้าเป็นสังหาริมทรัพย์ ได้ครอบครองติดต่อกันเป็นเวลาห้าปีไซร้ ท่านว่า บุคคลนั้นได้กรรมสิทธิ์
mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan sǎam-rɔ́ɔi bpɛ̀ɛt-sìp sɔ̌ɔng · bùk-kon dai krɔ̂ɔp-krɔɔng sáp-sǐn kɔ̌ɔng pûu ʉ̀ʉn wái dooi kwaam-sà-ngòp lɛ́ dooi bpə̀ət-pə̌əi dûai jèet-dtà-naa bpen jâao-kɔ̌ɔng · tâa bpen à-sǎng-hǎa-rí-má-sáp · dâai krɔ̂ɔp-krɔɔng dtìt-dtɔ̀ɔ gan bpen wee-laa sìp bpii · tâa bpen sǎng-hǎa-rí-má-sáp · dâai krɔ̂ɔp-krɔɔng dtìt-dtɔ̀ɔ gan bpen wee-laa hâa bpii sái · tâan wâa · bùk-kon nán dâai gam-má-sìt
Section 1382 [Where] anyone has possessed [an item of] property of another person by a peaceful means and in an open manner with the intention of becoming its owner, and if, in case of an immovable, he has possessed it for a period of ten consecutive years or if, in case of a movable, he has possessed it for a period of five consecutive years, LORD says that the said person has acquired the ownership [thereof].

(civil law) to possess: to have possession (of), as distinct from ownership.


ครอบครอง

th-noun

ครอบครอง • (krɔ̂ɔp-krɔɔng)

/kʰrɔːp̚˥˩.kʰrɔːŋ˧/

มาตรา ๒๖๑ บุริมสิทธิของผู้ให้เช่าที่ดินนั้นมีอยู่เหนือสังหาริมทรัพย์ทั้งหลายอันผู้เช่าได้นำเข้ามาไว้บนที่ดินที่ให้เช่า หรือนำเข้ามาไว้ในเรือนโรงอันใช้ประกอบกับที่ดินนั้น และมีอยู่เหนือสังหาริมทรัพย์เช่นสำหรับที่ใช้ในที่ดินนั้น กับทั้งเหนือดอกผลอันเกิดจากที่ดินซึ่งอยู่ในครอบครองของผู้เช่านั้นด้วย
mâat-dtraa · sɔ̌ɔng-rɔ́ɔi hòk-sìp èt · bù-rim-má-sìt-tí kɔ̌ɔng pûu-hâi-châo tîi-din nán mii yùu nʉ̌ʉa sǎng-hǎa-rí-má-sáp táng-lǎai an pûu-châo dâai nam kâo maa wái bon tîi-din tîi hâi-châo · rʉ̌ʉ nam kâo maa wái nai rʉʉan-roong an chái bprà-gɔ̀ɔp gàp tîi-din nán · lɛ́ mii yùu nʉ̌ʉa sǎng-hǎa-rí-má-sáp chên sǎm-ràp tîi chái nai tîi-din nán · gàp-táng nʉ̌ʉa dɔ̀ɔk-pǒn an gə̀ət jàak tîi-din sʉ̂ng yùu nai krɔ̂ɔp-krɔɔng kɔ̌ɔng pûu-châo nán dûai
Section 261 The preferential right of the lessor of land extends over all the movables which the lessee has brought into and placed upon the land leased or [which the lessee has] brought into and placed within the buildings subservient to the use of such land, and extends over such movables as are destined for the use of such land as well as over the fruits which have arisen from the land and are in the possession of the lessee.
ความข้อนี้ให้ใช้บังคับได้ตลอดถึงบุคคลผู้มีไว้ในครอบครองของตนซึ่งทรัพย์อันเป็นของเกิดอันตรายได้โดยสภาพ
kwaam kɔ̂ɔ níi hâi chái-bang-káp dâai dtà-lɔ̀ɔt tʉ̌ng bùk-kon pûu mii wái nai krɔ̂ɔp-krɔɔng kɔ̌ɔng dton sʉ̂ng sáp an bpen kɔ̌ɔng gə̀ət an-dtà-raai dâai dooi sà-pâap
This provision shall also be applicable to the person who has in his own possession things which may bring about danger by nature.
มาตรา ๗๖๙ อันจำนำย่อมระงับสิ้นไป...(๒) เมื่อผู้รับจำนำยอมให้ทรัพย์สินจำนำกลับคืนไปสู่ครอบครองของผู้จำนำ
mâat-dtraa · jèt-rɔ́ɔi hòk-sìp gâao · an jam-nam yɔ̂m rá-ngáp sîn bpai ... (sɔ̌ɔng) · mʉ̂ʉa pûu-ráp-jam-nam yɔɔm hâi sáp-sǐn jam-nam glàp-kʉʉn bpai sùu krɔ̂ɔp-krɔɔng kɔ̌ɔng pûu-jam-nam
Section 769 As for the pledge, it is extinguished...(2) when the pledgee allows the pledged property to return into the possession of the pledgor.
มาตรา ๑๓๖๗ บุคคลใดยึดถือทรัพย์สินโดยเจตนาจะยึดถือเพื่อตน ท่านว่าบุคคลนั้นได้ซึ่งสิทธิครอบครอง
mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan sǎam-rɔ́ɔi hòk-sìp jèt · bùk-kon dai yʉ́t-tʉ̌ʉ sáp-sǐn dooi jèet-dtà-naa jà yʉ́t-tʉ̌ʉ pʉ̂ʉa dton · tâan wâa bùk-kon nán dâai sʉ̂ng sìt-tí krɔ̂ɔp-krɔɔng

สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (2017 April 7) “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย (in Thai), Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, archived from the original on 2019-01-12

Section 1367 [When] any person holds [an item of] property with the intention of holding it for himself, LORD says that the said person acquires the right of possession.

(civil law) possession: actual holding or occupancy, as distinct from ownership.

holding; possession; ownership; occupancy.


ระเบิดปรมาณู

ระเบิดปรมาณู • (rá-bə̀ət-bpà-rá-maa-nuu) (classifier ลูก)

rá-bə̀ət-bpà-rá-maa-nuu (romanization)
ลูก (classifier)

ระเบิด (rá-bə̀ət) + ปรมาณู (bpà-rá-maa-nuu)


โวยวาย

th-verb

โวยวาย • (wooi-waai) (abstract noun การโวยวาย)

wooi-waai (romanization)
การโวยวาย (abstract-noun)

to make noise; to cry out loud; to be loud; to make a fuss


ขีดฆ่า

ขีดฆ่า • (kìit-kâa) (abstract noun การขีดฆ่า)

kìit-kâa (romanization)
การขีดฆ่า (abstract-noun)

/kʰiːt̚˨˩.kʰaː˥˩/


อีเต้อ

ii-dtə̂ə (romanization)
เล่ม (classifier)

/ʔiː˧.tɤː˥˩/


กุ้งมังกร

th-noun

กุ้งมังกร • (gûng-mang-gɔɔn) (classifier ตัว)

gûng-mang-gɔɔn (romanization)
ตัว (classifier)

From กุ้ง (gûng) + มังกร (mang-gɔɔn). Compare Chinese 龍蝦／龙虾 (lóngxiā).

zh-l

龍蝦／龙虾 (lóngxiā)


ตับอ่อน

th-noun

ตับอ่อน • (dtàp-ɔ̀ɔn)

/tap̚˨˩.ʔɔːn˨˩/

ตับ (dtàp) + อ่อน (ɔ̀ɔn)

com

ตับ (dtàp) + อ่อน (ɔ̀ɔn)


กระเพาะ

th-noun

กระเพาะ • (grà-pɔ́)

/kra˨˩.pʰɔʔ˦˥/


กระเพาะอาหาร

กระเพาะอาหาร • (grà-pɔ́-aa-hǎan)

/kra˨˩.pʰɔʔ˦˥.ʔaː˧.haːn˩˩˦/

From กระเพาะ (grà-pɔ́, “stomach”) + อาหาร (aa-hǎan, “food”).


เสี่ยง

th-verb

เสี่ยง • (sìiang) (abstract noun การเสี่ยง or ความเสี่ยง)

sìiang (romanization)
การเสี่ยง (abstract-noun)
ความเสี่ยง (abstract-noun)

to have a risk (of); to be at risk (of).

to dare; to try facing (something or someone); to have the boldness to try; to venture; to hazard; to try one's luck; to take a chance; to run the chances; to risk; to take a risk.


ความเสี่ยง

เสี่ยง เสี่ยง#Thai

abstract noun of เสี่ยง (sìiang): risk; chance


เสี่ยงทาย

เสี่ยงทาย • (sìiang-taai) (abstract noun การเสี่ยงทาย)

sìiang-taai (romanization)
การเสี่ยงทาย (abstract-noun)

From เสี่ยง (sìiang, “to divine; to prophesy”) + ทาย (taai, “idem”).

com

to divine: to discover or declare by divination.


ทาย

taai (romanization)
การทาย (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᨴ᩠ᩅᩤ᩠ᨿ, Khün ᨴ᩠ᩅᩣ᩠ᨿ, Lao ທວາຍ (thuāi) or ທາຍ (thāi), Lü ᦑᦻ (taay), Tai Nüa ᥗᥣᥭᥳ (thȧay).
Compare Middle Khmer ទាយ (dāya, “to predict, to foretell; to interpret”) (whence Khmer ទាយ (tiəy)), extended as -ទំនាយ (°daṃnāya), from which Thai ทำนาย (tam-naai) is derived.

cog

(of a dream, omen, sign, etc) to interpret; to read.

to ask; to put (a question); to seek an answer (for a question); to question.

(of an answer, secret, feeling, etc) to guess; to figure out.

(only in combination) to greet; to welcome.


ทาย

From Pali dāya (“gift; donation”), from Sanskrit दाय (dāya, idem).

(elegant, only in combination) given; granted.


คุกกี้เสี่ยงทาย

th-noun

คุกกี้เสี่ยงทาย • (kúk-gîi-sìiang-taai)

From คุกกี้ (kúk-gîi) + เสี่ยงทาย (sìiang-taai).


เท้าแขน

th-noun

เท้าแขน • (táao-kɛ̌ɛn)

/tʰaːw˦˥.kʰɛːn˩˩˦/

เท้า (táao, “to lean on; to rest on”) + แขน (kɛ̌ɛn, “arm”)


เบาะ

th-noun

เบาะ • (bɔ̀)


รน

th-verb

รน • (ron) (abstract noun การรน or ความรน)

ron (romanization)
การรน (abstract-noun)
ความรน (abstract-noun)

to rush; to be impatient; to be restless


ดิ้นรน

ดิ้นรน • (dîn-ron) (abstract noun การดิ้นรน or ความดิ้นรน)

dîn-ron (romanization)
การดิ้นรน (abstract-noun)
ความดิ้นรน (abstract-noun)

to struggle; to fight; to flounder; to strive


ร้อนรน

ร้อนรน • (rɔ́ɔn-ron) (abstract noun การร้อนรน or ความร้อนรน)

rɔ́ɔn-ron (romanization)
การร้อนรน (abstract-noun)
ความร้อนรน (abstract-noun)

From ร้อน (rɔ́ɔn, “hot; heated”) + รน (ron, “unable to remain calm; unable to calm down”).

com

to be or become restless as a result of great anxiety; to fidget; to be on pins and needles.


รนหาที่

th-verb

รนหาที่ • (ron-hǎa-tîi) (abstract noun การรนหาที่)

ron-hǎa-tîi (romanization)
การรนหาที่ (abstract-noun)

(colloquial) to look for trouble; to seek one's own destruction


โหว่

wòo (romanization)
ความโหว่ (abstract-noun)


ช่องโหว่

th-noun

ช่องโหว่ • (chɔ̂ng-wòo)

/t͡ɕʰɔŋ˥˩.woː˨˩/


หนังสือการ์ตูนญี่ปุ่น

หนังสือการ์ตูนญี่ปุ่น • (nǎng-sʉ̌ʉ-gaa-dtuun-yîi-bpùn) (classifier เล่ม)

nǎng-sʉ̌ʉ-gaa-dtuun-yîi-bpùn (romanization)
เล่ม (classifier)

From หนังสือการ์ตูน (nǎng-sʉ̌ʉ-gaa-dtuun, “comic book”) + ญี่ปุ่น (yîi-bpùn, “Japanese”).

com

หนังสือการ์ตูน

en-หนังสือการ์ตูนญี่ปุ่น-th-noun-oQfVMOKH


หนังสือการ์ตูน

th-noun

หนังสือการ์ตูน • (nǎng-sʉ̌ʉ-gaa-dtuun) (classifier เล่ม)

nǎng-sʉ̌ʉ-gaa-dtuun (romanization)
เล่ม (classifier)

/naŋ˩˩˦.sɯː˩˩˦.kaː˧.tuːn˧/

หนังสือ (nǎng-sʉ̌ʉ) + การ์ตูน (gaa-dtuun)


มังงะ

mang-ngá (romanization)
เล่ม (classifier)

/maŋ˧.ŋaʔ˦˥/

/maŋ˧.ŋaʔ˨˩/

Borrowed from Japanese 漫画(まんが) (manga), from Middle Chinese 漫 (MC manH, “free, unrestrained”) + 畫 (MC hweaH|hweak, “drawing”).


ป่าฝน

th-noun

ป่าฝน • (bpàa-fǒn)


ป่าดิบชื้น

ป่าดิบชื้น • (bpàa-dìp-chʉ́ʉn)

/paː˨˩.dip̚˨˩.t͡ɕʰɯːn˦˥/

ป่าดิบ + ชื้น (chʉ́ʉn)

com

ป่าดิบ + ชื้น (chʉ́ʉn)


ชื้น

th-adj

ชื้น • (chʉ́ʉn) (abstract noun ความชื้น)

chʉ́ʉn (romanization)
ความชื้น (abstract-noun)


สาน

sǎan (romanization)
การสาน (abstract-noun)

From Proto-Tai *saːn (“to weave (baskets, mats)”).
Cognate with Northern Thai ᩈᩣ᩠ᨶ, Lao ສານ (sān), Lü ᦉᦱᧃ (ṡaan), Khün ᩈᩣ᩠ᨶ, Shan သၢၼ် (sǎan), Tai Dam ꪎꪱꪙ, Ahom 𑜏𑜃𑜫 (san), Zhuang san.

inh

(transitive) to weave (to interlace or interweave)

สานฝัน

(figurative, transitive) to continue; to further


ชักใย

th-verb

ชักใย • (chák-yai) (abstract noun การชักใย)

chák-yai (romanization)
การชักใย (abstract-noun)

From ชัก (chák, “to pull”) + ใย (yai, “fiber; any thin or fine thread, as cobweb”).

com

(idiomatic) to pull the strings behind the scenes; to control, manipulate, or mastermind behind the scenes.


ยินยอม

th-verb

ยินยอม • (yin-yɔɔm) (abstract noun การยินยอม or ความยินยอม)

yin-yɔɔm (romanization)
การยินยอม (abstract-noun)
ความยินยอม (abstract-noun)

From ยิน (yin, “to yield; to surrender; to give in; etc”) + ยอม (yɔɔm, idem). Cognate with Lao ຍິນຍອມ (nyin nyǭm).

com

to consent; to agree; to accord; to accede; to allow.


ทำสมาธิ

th-verb

ทำสมาธิ • (tam-sà-maa-tí) (abstract noun การทำสมาธิ)

tam-sà-maa-tí (romanization)
การทำสมาธิ (abstract-noun)


เข้าฌาน

เข้าฌาน • (kâo-chaan) (abstract noun การเข้าฌาน)

kâo-chaan (romanization)
การเข้าฌาน (abstract-noun)


แจว

th-noun

แจว • (jɛɛo)

Cognate with Northern Thai ᨧᩯ᩠ᩅ, Lao ແຈວ (chǣu) or ແຊວ (sǣu), Lü ᦶᦌᧁ (saew), Khün ᨧᩯ᩠ᩅ. Compare Khmer ចែវ (caew), Vietnamese chèo.


แจว

jɛɛo (romanization)
การแจว (abstract-noun)

to oar: to propel with or as if with oars.

(slang and obsolete) to run away or flee quickly.


สึก

sʉ̀k (romanization)
การสึก (abstract-noun)

From Old Khmer *សិក៑ (*sik, “to be worn (down, out, away); to be used up or exhausted”). Cognate with Modern Khmer សឹក (sək).

bor

to attrit; to suffer attrition; to undergo abrasion; to erode; to be or become eaten away; to be or become worn away.


ทับศัพท์

th-verb

ทับศัพท์ • (táp-sàp) (abstract noun การทับศัพท์)

táp-sàp (romanization)
การทับศัพท์ (abstract-noun)

ทับ (táp) + ศัพท์ (sàp)

compound

ทับ (táp) + ศัพท์ (sàp)


ทับสิทธิ์

th-verb

ทับสิทธิ์ • (táp-sìt) (abstract noun การทับสิทธิ์)

táp-sìt (romanization)
การทับสิทธิ์ (abstract-noun)

to abstain from voting; to neglect one's right


ทับแพ

th-noun

ทับแพ • (táp-pɛɛ)

/tʰap̚˦˥.pʰɛː˧/

ทับ (táp) + แพ (pɛɛ)

com

ทับ (táp) + แพ (pɛɛ)


ทับถม

th-verb

ทับถม • (táp-tǒm) (abstract noun การทับถม)

táp-tǒm (romanization)
การทับถม (abstract-noun)


ทับซ้อน

ทับซ้อน • (táp-sɔ́ɔn) (abstract noun การทับซ้อน)

táp-sɔ́ɔn (romanization)
การทับซ้อน (abstract-noun)

/tʰap̚˦˥.sɔːn˦˥/

From ทับ (táp, “to lie on top”) + ซ้อน (sɔ́ɔn, “to stack”).

com

พื้นที่ทับซ้อน

ประโยชน์ทับซ้อน

overlapping interests (often used to refer to a conflict of interest)

(idiomatic, neologism) to overlap: to lap over something else or each other.


ถม

tǒm (romanization)
การถม (abstract-noun)

Cognate with Lao ຖົມ (thom), Lü ᦏᦳᧄ (ṫhum).

to fill; to reclaim; to cover up; to overwhelm


อิเล็กตรอน

th-noun

อิเล็กตรอน • (ì-lék-dtrɔn)


กรง

Possibly Austroasiatic. Compare Malay kurung, Proto-Mon-Khmer *truŋ (“stable, sty, cage”) and *kruŋ (“to confine”), Zhuang roengq, Zuojiang Zhuang kyoengq/hoengq.


ขัง

kǎng (romanization)
การขัง (abstract-noun)

From Proto-Tai *k.raŋᴬ (“to imprison”).
Cognate with Lao ຂັງ (khang), Northern Thai ᨡᩢ᩠ᨦ, Lü ᦃᧂ (ẋang), Shan ၶင် (khǎng), Tai Dam ꪄꪰꪉ, Ahom 𑜁𑜂𑜫 (khaṅ), Zhuang gyaeng, Zuojiang Zhuang haeng.

1959 January 28, “ธรรมนูญการปกครองราชอาณาจักร พุทธศักราช ๒๕๐๒”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 76, number 76A Special, page 6:

ในกรณีที่สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญถูก...ขัง...ในคดีอาญา ให้สั่งปล่อย...เมื่อประธานสภาร้องขอ

nai gɔɔ-rá-nii tîi sà-maa-chík sà-paa râang rát-tà-tam-má-nuun tùuk ... kǎng ... nai ká-dii aa-yaa · hâi sàng bplɔ̀i ... mʉ̂ʉa bprà-taan sà-paa rɔ́ɔng-kɔ̌ɔ

In the event that a Member of the Constitution Drafting Assembly is ... detained ... in a criminal case, [his] release shall be ordered ... when the President of the Assembly requests [it].

1956 November 15, “ประมวลกฎหมายอาญา ภาค ๓”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 73, number 95A Special, page 166:

ผู้ใดทำให้เกิดปฏิกูล...ในบ่อ สระ หรือที่ขังน้ำ...

pûu-dai tam-hâi gə̀ət bpà-dtì-guun ... nai bɔ̀ɔ · sà · rʉ̌ʉ tîi kǎng náam ...

Anyone who causes pollutants to occur ... in a pool, pond, or place for containing water ...

1925, ดำรงราชานุภาพ, พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระ, สนทนากับผู้ร้ายปล้น, พระนคร: โรงพิมพ์โสภณพิพรรฒธนากร, page 24:

ปล้นโคกระบือที่ขังคอก

to steal cows [or] buffaloes that are kept [in] corrals.

1917, “พระราชพงษาวดารกรุงเก่า ฉบับพระจักรพรรดิพงษ์เจ้ากรม (จาด)”, in ประชุมพงษาวดาร ภาคที่ ๘, พระนคร: โรงพิมพ์ไทย, page 75:

พระเจ้าอยู่หัวเสด็จขึ้นไปตั้งคอกขังช้างตำบลโตรกพระ

prá jâao-yùu-hǔua sà-dèt kʉ̂n bpai dtâng kɔ̂ɔk kǎng cháang dtam-bon dtròok prá

The Sacred Lord Over [All] Heads went north to erect corrals [for] containing elephants [in] Trok Phra district.

1910 June 6, พระเจ้าน้องยาเธอ กรมขุน สรรพสิทธิประสงค์, พระเจ้าน้องยาเธอ กรมหลวง เทววงษ์วโรประการ, พระเจ้าน้องยาเธอ กรมหลวง ดำรงราชานุภาพ, คำพิพากษาคดีพญาระกา, page 8:

ไก่ยี่ปุ่นหนีไปถึงบึงน้ำขัง

gài yîi-bpùn nǐi bpai tʉ̌ng bʉng náam kǎng

The Japanese chick fled away to a water-logged swamp.
 (Literally) The Japanese chick fled away to a swamp [where] water was confined.

1860, “โปรดเกล้าฯ ให้แบ่งมรดกองค์สมเด็จพระหริรักษ์แก่องค์พระวัตถา”, in ไทยสถาปนากษัตริย์เขมร, พระนคร: สำนักทำเนียบนายกรัฐมนตรี, published 1962, page 85:

ให้พ้นจากที่ขัง

Let [him] be discharged from the place of confinement.

to prevent from leaving (a place): to keep, to shut, to confine, to hold, etc.


เสียด

th-verb

เสียด • (sìiat) (abstract noun การเสียด)

sìiat (romanization)
การเสียด (abstract-noun)


ประเภท

th-noun

ประเภท • (bprà-pêet)

From Sanskrit प्रभेद (prabheda, “splitting, cleaving, opening; division, separation; difference, distinction; kind, sort”).
Cognate with Khmer ប្រភេទ (prɑɑpheit), Lao ປະເພດ (pa phēt).


พรรค์

th-noun

พรรค์ • (pan)

(colloquial) kind, type, or class (of people).


ชนชั้น

/t͡ɕʰon˧.t͡ɕʰan˦˥/


คลาส

คลาส • (kláas)

(colloquial) class (educational meeting in which students are taught)


ชุมนุม

th-verb

ชุมนุม • (chum-num) (abstract noun การชุมนุม)

chum-num (romanization)
การชุมนุม (abstract-noun)

From Old Khmer juṃnuṃ, juṃnuṃma, jumnuma, juṃnaṃ (“to gather; to come together; to bring together; etc”), extended forms of juṃ, juṃma, juṃm, cuṃ (“to encircle, to ring; to gather, to assemble; etc”), from which Thai ชุม (chum) is derived. Cognate with Modern Khmer ជំនុំ (cumnum). Compare Lao ຊຸມນຸມ (sum num).

2017 April 6, “รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-04-11, archived from the original on 2020-11-01:

มาตรา ๔๔ บุคคลย่อมมีเสรีภาพในการชุมนุมโดยสงบ...

mâat-dtraa · sìi-sìp sìi · bùk-kon yɔ̂m mii sěe-rii-pâap nai gaan chum-num dooi sà-ngòp ...

Section 44 [Every] person does have the freedom of assembly [literally "freedom in assembling"] in a peaceful manner...

2002, คณะทำงานโครงการวรรณกรรมอาเซียน, “บทที่ ๖ แดนสวรรค์ชั้นฉกามาพจรสวรรค์ ชั้นจาตุมหาราชิกา”, in ไตรภูมิกถา ฉบับถอดความ, 2nd edition, Bangkok: กรมศิลปากร, →ISBN:

เทวดาทั้งหลายมาชุมนุมกันในที่นั้น

tee-wá-daa táng-lǎai maa chum-num gan nai tîi nán

All the deities came [and] gathered together in that [very] place.

to meet; to gather; to assemble; to rally; to come together.


การชุมนุม

ชุมนุม ชุมนุม#Thai


เกือกม้า

th-noun

เกือกม้า • (gʉ̀ʉak-máa)

/kɯa̯k̚˨˩.maː˦˥/


ด่างทับทิม

ด่างทับทิม • (dàang-táp-tim)

potassium permanganate
potassium permanganate


ตัดสิน

th-verb

ตัดสิน • (dtàt-sǐn) (abstract noun การตัดสิน)

dtàt-sǐn (romanization)
การตัดสิน (abstract-noun)

From ตัด (dtàt, “to cut; to sever”) + สิน (sǐn, “to cut; to sever”). Cognate with Lao ຕັດສິນ (tat sin), Northern Thai ᨲᩢ᩠ᨯᩈᩥ᩠ᨶ, Lü ᦶᦎᧆᦉᦲᧃ (ṫaedṡiin).

cog

Lü ᦶᦎᧆᦉᦲᧃ (ṫaedṡiin)


ตัดสินใจ

th-verb

ตัดสินใจ • (dtàt-sǐn-jai) (abstract noun การตัดสินใจ)

dtàt-sǐn-jai (romanization)
การตัดสินใจ (abstract-noun)

to decide; to determine; to make up one's mind


ผ้าพันคอ

th-noun

ผ้าพันคอ • (pâa-pan-kɔɔ) (classifier ผืน)

pâa-pan-kɔɔ (romanization)
ผืน (classifier)

/pʰaː˥˩.pʰan˧.kʰɔː˧/


ตุ๊กตาแม่ลูกดก

ตุ๊กตาแม่ลูกดก • (dtúk-gà-dtaa-mɛ̂ɛ-lûuk-dòk) (classifier ตัว)

dtúk-gà-dtaa-mɛ̂ɛ-lûuk-dòk (romanization)
ตัว (classifier)

ตุ๊กตา (dtúk-gà-dtaa, “doll”) + แม่ (mɛ̂ɛ, “mother”) + ลูกดก (lûuk-dòk, “fecund”)


ลูกดก

th-adj

ลูกดก • (lûuk-dòk) (abstract noun ความลูกดก)

lûuk-dòk (romanization)
ความลูกดก (abstract-noun)

fecund; having many offsprings; bearing plenty of fruits


ดก

dòk (romanization)
ความดก (abstract-noun)

cog

Lü ᦷᦡᧅ (ḋok)


ขบ

kòp (romanization)
การขบ (abstract-noun)

From Proto-Tai *C̬.qɤpᴰ (“to bite”).
Cognate with Lao ຂົບ (khop), Shan ၶူပ်း (khúup), Zhuang haeb.


คด

kót (romanization)
การคด (abstract-noun)

(of cooked rice) to scoop out, dip out, ladle out, etc.


งด

ngót (romanization)
การงด (abstract-noun)

Cognate with Lao ງົດ (ngot), Northern Thai ᨦᩫ᩠ᨯ, Khün ᨦᩫ᩠ᨯ.


งบ

a dish of meat, usually fish, mixed with curry paste and others, wrapped in banana leaves, and grilled.


งม

ngom (romanization)
การงม (abstract-noun)

to dive for; to look for something underwater


ชด

chót (romanization)
การชด (abstract-noun)

to atone for; to compensate; to redeem; to make up


ชด

chót (romanization)
ความชด (abstract-noun)


ซน

son (romanization)
ความซน (abstract-noun)


ถก

tòk (romanization)
การถก (abstract-noun)


โอลิมปิก

กีฬาโอลิมปิก


พลอย

th-adv

พลอย • (plɔɔi)


หนามเตย

th-noun

หนามเตย • (nǎam-dtəəi)


หว่าง

หว่าง • (wàang)

Compare ระหว่าง (rá-wàang), Lao ຫວ່າງ (huāng), Shan ဝၢင်ႈ (wāang), Ahom 𑜈𑜂𑜫 (baṅ).


บ้ายอ

th-adj

บ้ายอ • (bâa-yɔɔ) (abstract noun ความบ้ายอ)

bâa-yɔɔ (romanization)
ความบ้ายอ (abstract-noun)

/baː˥˩.jɔː˧/

From บ้า (bâa, “to be crazed or infatuated; etc”) + ยอ (yɔɔ, “to commend; to praise; etc”).


ย่อ

yɔ̂ɔ (romanization)
การย่อ (abstract-noun)

to shorten; to abbreviate; to reduce; to minimize


อุปลักษณ์

th-noun

อุปลักษณ์ • (ùp-bpà-lák)


อุปไมย

From Pali upameyya (“that which is to be compared or likened”). Cognate with Khmer ឧបមេយ្យ (ʼŏbâméyy).

cog

Khmer ឧបមេយ្យ (ʼŏbâméyy)

the action, condition, etc, which is compared to something, such as "beautiful" in "beautiful like a dream".


ความหนาแน่น

th-noun

ความหนาแน่น • (kwaam-nǎa-nɛ̂n)

หนาแน่น หนาแน่น#Thai


ทึบแสง

th-adj

ทึบแสง • (tʉ́p-sɛ̌ɛng) (abstract noun ความทึบแสง)

tʉ́p-sɛ̌ɛng (romanization)
ความทึบแสง (abstract-noun)

/tʰɯp̚˦˥.sɛːŋ˩˩˦/


ทึบ

tʉ́p (romanization)
ความทึบ (abstract-noun)


ถึงแก่กรรม

th-verb

ถึงแก่กรรม • (tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-gam) (abstract noun การถึงแก่กรรม)

tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-gam (romanization)
การถึงแก่กรรม (abstract-noun)

/tʰɯŋ˩˩˦.kɛː˨˩.kam˧/

From ถึง (tʉ̌ng, “to reach; to arrive”) + แก่ (gɛ̀ɛ, “to”) + กรรม (gam, “karma”).


การถึงแก่กรรม

th-noun

การถึงแก่กรรม • (gaan-tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-gam)

/kaːn˧.tʰɯŋ˩˩˦.kɛː˨˩.kam˧/

From การ (gaan) + ถึงแก่กรรม (tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-gam).

prefix

ถึงแก่กรรม ถึงแก่กรรม#Thai

(humble, of commoners) abstract noun of ถึงแก่กรรม (tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-gam)


ซองกระสุน

th-noun

ซองกระสุน • (sɔɔng-grà-sǔn)

com

ซอง (sɔɔng) + กระสุน (grà-sǔn)


ถึงแก่ความตาย

th-verb

ถึงแก่ความตาย • (tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-kwaam-dtaai) (abstract noun การถึงแก่ความตาย)

tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-kwaam-dtaai (romanization)
การถึงแก่ความตาย (abstract-noun)

/tʰɯŋ˩˩˦.kɛː˨˩.kʰwaːm˧.taːj˧/

From ถึง (tʉ̌ng, “to reach; to arrive”) + แก่ (gɛ̀ɛ, “to”) + ความตาย (kwaam-dtaai, “death”).

com

1943, ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์:
มาตรา ๑๖๐๒ เมื่อบุคคลใดต้องถือว่าถึงแก่ความตายตามความในมาตรา ๖๒ แห่งประมวลกฎหมายนี้ มรดกของบุคคลนั้นตกทอดแก่ทายาท
mâat-dtraa · nʉ̀ng-pan hòk rɔ́ɔi sɔ̌ɔng · mʉ̂ʉa bùk-kon dai dtɔ̂ng tʉ̌ʉ wâa tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-kwaam-dtaai dtaam kwaam nai mâat-dtraa · hòk-sìp sɔ̌ɔng · hɛ̀ng bprà-muuan-gòt-mǎai níi · mɔɔ-rá-dòk kɔ̌ɔng bùk-kon nán dtòk-tɔ̂ɔt gɛ̀ɛ taa-yâat
Section 1602 When any person is deemed to have died by virtue of Section 62 of the present Code, the estate of such person devolves upon his heirs.

มาตรา ๖๒ บุคคลซึ่งศาลได้มีคำสั่งให้เป็นคนสาบสูญให้ถือว่าถึงแก่ความตายเมื่อครบกำหนดระยะเวลาดังที่ระบุไว้ในมาตรา ๖๑
mâat-dtraa · hòk-sìp sɔ̌ɔng · bùk-kon sʉ̂ng sǎan dâai mii kam-sàng hâi bpen kon-sàap-sǔun hâi tʉ̌ʉ wâa tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-kwaam-dtaai mʉ̂ʉa króp gam-nòt rá-yá-wee-laa dang tîi rá-bù wái nai mâat-dtraa · hòk-sìp èt
Section 62 A person adjudged by the court to be a missing person shall be deemed to have died upon expiry of the period of time mentioned in Section 61.
มาตรา ๑๗๕...ถ้าบุคคลผู้ทำนิติกรรมอันเป็นโมฆียะถึงแก่ความตายก่อนมีการบอกล้างโมฆียะกรรม ทายาทของบุคคลดังกล่าวอาจบอกล้างโมฆียะกรรมนั้นได้
mâat-dtraa · nʉ̀ng-rɔ́ɔi jèt-sìp hâa ... tâa bùk-kon pûu tam ní-dtì-gam an bpen moo-kii-yá tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-kwaam-dtaai gɔ̀ɔn mii gaan-bɔ̀ɔk-láang moo-kii-yá-gam · taa-yâat kɔ̌ɔng bùk-kon dang glàao àat bɔ̀ɔk-láang moo-kii-yá-gam nán dâai

1992, ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์

Section 175...If the person who has conducted a juristic act which is voidable dies before the voidable act is avoided, the heir of the said person may avoid such voidable act.

2017, ประมวลกฎหมายอาญา:
มาตรา ๒๓๘ ถ้าการกระทำความผิดตามมาตรา ๒๒๖ ถึงมาตรา ๒๓๗ เป็นเหตุให้บุคคลอื่นถึงแก่ความตาย ผู้กระทำต้องระวางโทษจำคุกตลอดชีวิต หรือจำคุกตั้งแต่ห้าปีถึงยี่สิบปี และปรับตั้งแต่หนึ่งแสนบาทถึงสี่แสนบาท
mâat-dtraa · sɔ̌ɔng-rɔ́ɔi sǎam-sìp bpɛ̀ɛt · tâa gaan-grà-tam kwaam-pìt dtaam mâat-dtraa · sɔ̌ɔng-rɔ́ɔi yîi-sìp hòk · tʉ̌ng mâat-dtraa · sɔ̌ɔng-rɔ́ɔi sǎam-sìp jèt · bpen hèet hâi bùk-kon ʉ̀ʉn tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-kwaam-dtaai · pûu-grà-tam dtɔ̂ng rá-waang tôot jam-kúk dtà-lɔ̀ɔt chii-wít · rʉ̌ʉ jam-kúk dtâng-dtɛ̀ɛ hâa bpii tʉ̌ng yîi-sìp bpii · lɛ́ bpràp dtâng-dtɛ̀ɛ nʉ̀ng sɛ̌ɛn bàat tʉ̌ng sìi sɛ̌ɛn bàat
(literally) Section 238 If the commission of the offence under Section 226 to Section 237 is the cause by which another person arrives at death, the committing person must be liable to the penalty of imprisonment for life or imprisonment from five years to twenty years and a fine from one hundred thousand baht to four hundred thousand baht.

(very formal, used of commoners, now chiefly used in law) to die.


การถึงแก่ความตาย

th-noun

การถึงแก่ความตาย • (gaan-tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-kwaam-dtaai)

From การ (gaan) + ถึงแก่ความตาย (tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-kwaam-dtaai).

prefix

ถึงแก่ความตาย

ถึงแก่ความตาย ถึงแก่ความตาย#Thai

(very formal, used of commoners, now chiefly used in law) abstract noun of ถึงแก่ความตาย (tʉ̌ng-gɛ̀ɛ-kwaam-dtaai)


วายชนม์

th-verb

วายชนม์ • (waai-chon) (abstract noun การวายชนม์)

waai-chon (romanization)
การวายชนม์ (abstract-noun)

From วาย (waai, “to end; to expire”) + ชนม์ (chon, “life”).

com

(elegant, humble, used of commoners) to die.


การวายชนม์

วายชนม์ วายชนม์#Thai

(elegant, humble, used of commoners) abstract noun of วายชนม์ (waai-chon)


สิ้นบุญ

th-verb

สิ้นบุญ • (sîn-bun) (abstract noun การสิ้นบุญ)

sîn-bun (romanization)
การสิ้นบุญ (abstract-noun)

From สิ้น (sîn, “to run out (of); to expire; to cease”) + บุญ (bun, “merit; virtue; moral excellence”).


หมดบุญ

th-verb

หมดบุญ • (mòt-bun) (abstract noun การหมดบุญ)

mòt-bun (romanization)
การหมดบุญ (abstract-noun)

From หมด (mòt, “to run out (of); to have no more”) + บุญ (bun, “merit; virtue; moral excellence”).


การหมดบุญ

หมดบุญ หมดบุญ#Thai

(humble) abstract noun of หมดบุญ (mòt-bun)


การสิ้นบุญ

สิ้นบุญ สิ้นบุญ#Thai

(humble) abstract noun of สิ้นบุญ (sîn-bun)


สาลี่

th-noun

สาลี่ • (sǎa-lîi)

Semi-learned borrowing from English trolley.

slbor

/saː˩˩˦.liː˥˩/


ฟันเฟือง

th-noun

ฟันเฟือง • (fan-fʉʉang) (classifier ตัว)

fan-fʉʉang (romanization)
ตัว (classifier)

From ฟัน (fan, “tooth”) + เฟือง (fʉʉang, “gear”).


มะเดื่อ

th-noun

มะเดื่อ • (má-dʉ̀ʉa)


วานิลลา

วานิลลา • (wá-ní-laa)


กระชอน

กระชอน • (grà-chɔɔn)

/kra˨˩.t͡ɕʰɔːn˧/


เพื่อนเล่น

เพื่อนเล่น • (pʉ̂ʉan-lên) (classifier คน)

pʉ̂ʉan-lên (romanization)
คน (classifier)


ทันสมัย

th-adj

ทันสมัย • (tan-sà-mǎi) (abstract noun ความทันสมัย)

tan-sà-mǎi (romanization)
ความทันสมัย (abstract-noun)

modern; stylish; fashionable; up to date.


ช่างไม้

châang-máai (romanization)
คน (classifier)

/t͡ɕʰaːŋ˥˩.maːj˦˥/

Compound of ช่าง (châang, “skilled person”) + ไม้ (máai, “wood; hand”).


พิสตาชีโอ

/pʰis˦˥.taː˧.t͡ɕʰi˦˥.ʔoː˥˩/


ชัด

chát (romanization)
ความชัด (abstract-noun)


แนะ

nɛ́ (romanization)
การแนะ (abstract-noun)


ส่วนลด

th-noun

ส่วนลด • (sùuan-lót)


อุรังอุตัง

อุรังอุตัง • (ù-rang-ù-dtang) (classifier ตัว)

ù-rang-ù-dtang (romanization)
ตัว (classifier)

From English orangutan, from Malay orang utan.

ลิง ลิง#Thai


มุง

mung (romanization)
การมุง (abstract-noun)

From Proto-Tai *mwuŋᴬ (“to roof”).
Cognate with Shan မုင် (mǔng) and Tày mùng.
Compare Southern Kam mungl (“basket; to roof, to cover”).


ซักรีด

th-verb

ซักรีด • (sák-rîit) (abstract noun การซักรีด)

sák-rîit (romanization)
การซักรีด (abstract-noun)


ยศ

From Sanskrit यश (yaśa). Cognate with Pali yasa.


ปลิง

From Proto-Tai *pliːŋᴬ (“aquatic leech”). Cognate with Lao ປີງ (pīng), Lü ᦔᦲᧂ (ṗiing), Shan ပိင် (pǐng), Zhuang bing. Compare Proto-Be *ɓiːŋᴬ¹, Proto-Hlai *hljiŋ.


ปลิงทะเล

th-noun

ปลิงทะเล • (bpling-tá-lee) (classifier ตัว)

bpling-tá-lee (romanization)
ตัว (classifier)

From ปลิง (bpling, “leech”) + ทะเล (tá-lee, “sea”).


สมุดบันทึก

th-noun

สมุดบันทึก • (sà-mùt-ban-tʉ́k) (classifier เล่ม)

sà-mùt-ban-tʉ́k (romanization)
เล่ม (classifier)

From สมุด (sà-mùt, “book”) + บันทึก (ban-tʉ́k, “to record”); perhaps calque of English notebook.


อนุทิน

à-nú-tin (romanization)
เล่ม (classifier)


ฮอตดอก

th-noun

ฮอตดอก • (hɔ́t-dɔ̀ɔk)

/hɔt̚˦˥.dɔːk̚˨˩/

/hɔt̚˦˥.dɔk̚˨˩/


ไดอารี

dai-aa-rîi (romanization)
เล่ม (classifier)


พลังงานศักย์

พลังงานศักย์


ขาด

kàat (romanization)
ความขาด (abstract-noun)

From Proto-Tai *qaːtᴰ.
Cognate with Lao ຂາດ (khāt), Lü ᦃᦱᧆ (ẋaad), Shan ၶၢတ်ႇ (khàat), Ahom 𑜁𑜞𑜄𑜫 (khrat), Zhuang gat and gad (dialectal).

unfully; incompletely; imperfectly; defectively.


สถิติ

สถิติ • (sà-tì-dtì)

From Angkorian Old Khmer sthiti, stitiya, sthitīya, sthītī (“maintenance, support; sustenance, food”), from Sanskrit स्थिति (sthiti, “standing, remaining, staying, living; state, position, situation, condition; stability, permanence; continuance, preservation, maintenance; etc.”).
Cognate with Pali ṭhiti (“state, stability; continuance, immobility; persistence”), Khmer ស្ថិតិ (stheteʼ), ឋិតិ (theteʼ), Lao ສະຖິຕິ (sa thi ti).

cog

statistics; record (as of births and deaths); data.


กะพริบ

th-verb

กะพริบ • (gà-príp) (abstract noun การกะพริบ)

gà-príp (romanization)
การกะพริบ (abstract-noun)

Perhaps from กะ (gà) + พริบ (príp). Compare Khmer ប៉ប្រិច (pɑɑprəc).

(of an eye) to close and immediately reopen: to blink, to wink, etc.

(by extension, of a light) to shine intermittently: to blink, to twinkle, to flash, etc; to cause to shine in such a manner.


การกะพริบ

th-noun

การกะพริบ • (gaan-gà-príp)

กะพริบ กะพริบ#Thai


กระพริบ

th-verb

กระพริบ • (grà-príp) (abstract noun การกระพริบ)

grà-príp (romanization)
การกระพริบ (abstract-noun)

กะพริบ กะพริบ#Thai


การกระพริบ

th-noun

การกระพริบ • (gaan-grà-príp)

การกะพริบ การกะพริบ#Thai


พริบ

príp (romanization)
การพริบ (abstract-noun)

Uncertain. Compare Khmer ព្រិច (prɨc); Lao ພິບ (phip).


พริบ

พริบ • (príp)


ง่วง

th-verb

ง่วง • (ngûuang) (abstract noun การง่วง or ความง่วง)

ngûuang (romanization)
การง่วง (abstract-noun)
ความง่วง (abstract-noun)


เผย

pə̌əi (romanization)
การเผย (abstract-noun)

เปิดเผย

bpə̀ət-pə̌əi


หนวกหู

th-adj

หนวกหู • (nùuak-hǔu) (abstract noun ความหนวกหู)

nùuak-hǔu (romanization)
ความหนวกหู (abstract-noun)


รีไซเคิล

th-verb

รีไซเคิล • (rii-sai-kə̂n) (abstract noun การรีไซเคิล)

rii-sai-kə̂n (romanization)
การรีไซเคิล (abstract-noun)


ผลต่าง

/pʰon˩˩˦.taːŋ˨˩/


กระดาษทราย

th-noun

กระดาษทราย • (grà-dàat-saai) (classifier แผ่น)

grà-dàat-saai (romanization)
แผ่น (classifier)

From กระดาษ (grà-dàat, “paper”) + ทราย (saai, “sand”).


หม่อน

th-noun

หม่อน • (mɔ̀n)

Cognate with Lao ມອນ (mǭn), Tai Dam ꪣꪮꪙ, Lü ᦙᦸᧃ (moan), and Shan မွၼ်း (máun).


ธูป

From Sanskrit धूप (dhūpa) or Pali dhūpa. Cognate with Lao ທູບ (thūp).


กำยาน

gam-yaan (romanization)
กำยาร (alternative)

Semi-learned borrowing from Malay kemenyan (possibly via Classical Malay kamiñan). Cognate with Khmer កំញាន (kɑmñaan), Western Cham [script needed] (kamơñan), Burmese ကက္ကုကမျဉ်း (kakku.ka.myany:).
It was believed that it borrowed from Mon [komyaan] which did not exist.


กระถางดอกไม้

th-noun

กระถางดอกไม้

กระถางดอกไม้ • (grà-tǎang-dɔ̀ɔk-máai) (classifier ลูก or ใบ)

grà-tǎang-dɔ̀ɔk-máai (romanization)
ลูก (classifier)
ใบ (classifier)

/kra˨˩.tʰaːŋ˩˩˦.dɔːk̚˨˩.maːj˦˥/


กระถางต้นไม้

กระถางต้นไม้

กระถางต้นไม้ • (grà-tǎang-dtôn-máai) (classifier ลูก or ใบ)

grà-tǎang-dtôn-máai (romanization)
ลูก (classifier)
ใบ (classifier)


กระถาง

กระถาง • (grà-tǎang) (classifier ลูก or ใบ)

grà-tǎang (romanization)
ลูก (classifier)
ใบ (classifier)

/kra˨˩.tʰaːŋ˩˩˦/


อึด

th-verb

อึด • (ʉ̀t) (abstract noun การอึด or ความอึด)

ʉ̀t (romanization)
การอึด (abstract-noun)
ความอึด (abstract-noun)


ความอึด

th-noun

ความอึด • (kwaam-ʉ̀t)

/kʰwaːm˧.ʔɯt̚˨˩/


อึดอัด

th-adj

อึดอัด • (ʉ̀t-àt) (abstract noun ความอึดอัด)

ʉ̀t-àt (romanization)
ความอึดอัด (abstract-noun)

/ʔɯt̚˨˩.ʔat̚˨˩/


อึดใจ

th-noun

อึดใจ • (ʉ̀t-jai)

/ʔɯt̚˨˩.t͡ɕaj˧/


ลายน้ำ

From ลาย (laai) + น้ำ (náam), Calque of English watermark.


คุ้น

kún (romanization)
การคุ้น (abstract-noun)

From Proto-Tai *ɡunꟲ (“familiar”).
Cognate with Lao ຄຸ້ນ (khun), Zhuang gunx (“docile”).


ย้ำ

yám (romanization)
การย้ำ (abstract-noun)


ลูกอม

lûuk-om (romanization)
เม็ด (classifier)


หวานเย็น

th-adj

หวานเย็น • (wǎan-yen)

From หวาน (wǎan, “sweet”) + เย็น (yen, “chilled”).

com

(slang, of a vehicle, somewhat dated) moving in a slow and carefree manner.


ปุ๋ย

th-noun

ปุ๋ย • (bpǔi)

From Teochew 肥 (bui5, “fat; fertile; fertilizer”). Doublet of พี (pii).


ซาก

th-noun

ซาก • (sâak)

Cognate with Isan ซาก, Lao ຊາກ (sāk), Northern Thai ᨪᩣ᩠ᨠ, Khün ᨪᩣ᩠ᨠ, Lü ᦌᦱᧅ (saak), Shan သၢၵ်ႈ (sāak), Tai Nüa ᥔᥣᥐ (saak), Vietnamese xác.


พนัน

pá-nan (romanization)
การพนัน (abstract-noun)

→ Khmer: ភ្នាល់ (phnŏəl)


นักพนัน

nák-pá-nan (romanization)
คน (classifier)


คัปปุชชีโน

/kʰap̚˦˥.put̚˨˩.t͡ɕʰiː˧.noː˥˩/


เอสเปรสโซ

เอสเปรสโซ • (ès-bprès-sôo)


สังกัด

สังกัด • (sǎng-gàt)

From Old Khmer saṅkat (“division, section, part; period of time; etc”). Cognate with Modern Khmer សង្កាត់ (sɑɑsɑngkat).

bor

command; supervision; jurisdiction; superiority; higher authority.


ลิงโลด

th-verb

ลิงโลด • (ling-lôot) (abstract noun การลิงโลด or ความลิงโลด)

ling-lôot (romanization)
การลิงโลด (abstract-noun)
ความลิงโลด (abstract-noun)

From ลิง (ling, “monkey”) + โลด (lôot, “to jump; to leap”); literally "monkey jumping".

com

2015, โก้วเล้ง, ดาวตก ผีเสื้อ กระบี่ (ฉบับปรับปรุงใหม่) เล่ม ๑, SMM Publishing, →ISBN, page 296:
เม่งแชฮุ้นลิงโลดจนแทบกระโดดปราดขึ้น ชั่วชีวิตมันไม่เคยลิงโลดยินดีปานนี้มาก่อน
mêeng-chɛɛ-hún ling-lôot jon tɛ̂ɛp grà-dòot bpràat kʉ̂n · chûua chii-wít man mâi kəəi ling-lôot yin-dii bpaan níi maa gɔ̀ɔn
Meng Xinghun was over the moon that he could even jump in that very instance. Never once in his life had he been so jubilant and happy.

2015, โก้วเล้ง, เหยี่ยวนรกทะเลทราย เล่ม ๑ (ฉบับปรับปรุงใหม่), SMM Publishing, →ISBN, page 185:
ทุกผู้คนล้วนลิงโลดยินดี เป็นความลิงโลดยินดีที่เอี้ยงกวงนำมาให้
túk pûu-kon lúuan ling-lôot yin-dii · bpen kwaam-ling-lôot yin-dii tîi îiang-guuang nam maa hâi
All of the people were completely elated and delighted. It was the feeling of elation and delight that was brought to them by Youjiao.

2015, โก้วเล้ง, ศึกศรสวาท เล่ม ๑, SMM Publishing, →ISBN, page 129:
ปึงอิดลิงโลดยิ่ง กุมมือโต่วเกียงขึ้นสูดดม โต่วเกียงหัวร่อ คิดชักมือกลับมากล่าวคำว่า "คันยิ่งนัก"
bpʉng-ìt ling-lôot yîng · gum mʉʉ dtòow-giiang kʉ̂n sùut-dom · dtòow-giiang hǔua-rɔ̂ɔ · kít chák mʉʉ glàp maa glàao kam wâa · “kan yîng nák”
Pueng-it extremely exulted as he held Toukiang's hands up and nosed them. Toukiang giggled, thinking she should draw her hands back and utter these words: "So itchy!"

Psalm 94:3, KJV:
ข้าแต่พระเยโฮวาห์ คนชั่วจะนานเท่าใด คนชั่วจะลิงโลดอยู่นานเท่าใด
kâa-dtɛ̀ɛ prá yee-hoo-waa · kon chûua jà naan tâo-dai · kon chûua jà ling-lôot yùu naan tâo-dai
LORD, how long shall the wicked, how long shall the wicked triumph?

Psalm 68:3, KJV:
แต่ขอให้คนชอบธรรมชื่นบาน ให้เขาเต้นโลดต่อเบื้องพระพักตร์พระเจ้า ให้เขาลิงโลดด้วยความชื่นบาน
dtɛ̀ɛ kɔ̌ɔ hâi kon chɔ̂ɔp-tam chʉ̂ʉn-baan · hâi kǎo dtêen-lôot dtɔ̀ɔ bʉ̂ʉang prá pák prá-jâao · hâi kǎo ling-lôot dûai kwaam-chʉ̂ʉn-baan
But let the righteous be glad; let them rejoice before God: yea, let them exceedingly rejoice.


เทียม

th-verb

เทียม • (tiiam) (abstract noun การเทียม)

tiiam (romanization)
การเทียม (abstract-noun)

Cognate with Lao ທຽມ (thīam). Compare Khmer ទឹម, នឹម (tɨm, nɨm, “to yoke; to place/stand side by side”).


เทียม

th-adj

เทียม • (tiiam) (abstract noun ความเทียม)

tiiam (romanization)
ความเทียม (abstract-noun)


กาแล็กซี

th-noun

กาแล็กซี • (gaa-lɛ́k-sîi)

From English galaxy. Cognate with Lao ກາແລັກຊີ (kā læk sī).

cog

Lao ກາແລັກຊີ (kā læk sī)


ดิสก์

th-noun

ดิสก์ • (dìt)


แผ่นเสียง

แผ่นเสียง • (pɛ̀n-sǐiang) (classifier แผ่น)

pɛ̀n-sǐiang (romanization)
แผ่น (classifier)

/pʰɛn˨˩.sia̯ŋ˩˩˦/

From แผ่น (pɛ̀n, “disc”) + เสียง (sǐiang, “audio”), literally “audio disc”.


หัวไส้

th-noun

หัวไส้ • (hǔua-sâi)


กระเพาะปัสสาวะ

กระเพาะปัสสาวะ • (grà-pɔ́-bpàt-sǎa-wá)

/kra˨˩.pʰɔʔ˦˥.pat̚˨˩.saː˩˩˦.waʔ˦˥/

From กระเพาะ (grà-pɔ́, “stomach”) + ปัสสาวะ (bpàt-sǎa-wá, “urine”).


ธัญพืช

th-noun

ธัญพืช • (tan-yá-pʉ̂ʉt)


ธัญ

tan (romanization)
ธัญญ (alternative)
ธัญญ์ (alternative)

From Pali dhañña (“unhusked rice”), from Sanskrit धान्य (dhānya).


จาง

jaang (romanization)
การจาง (abstract-noun)


จาง

jaang (romanization)
ความจาง (abstract-noun)


ซีด

sîit (romanization)
ความซีด (abstract-noun)


เจือ

th-adj

เจือ • (jʉʉa)


โลหะเจือ

th-noun

โลหะเจือ • (loo-hà-jʉʉa)


เหล็กกล้า

เหล็กกล้า • (lèk-glâa)

From เหล็ก (lèk) + กล้า (glâa). Cognate to Lao ເຫຼັກກ້າ (lek kā), Lü ᦵᦜᧅᦂᦱᧉ (l̇ekk̇aa²).

com

เหล็ก (lèk) + กล้า (glâa)

cog

Lao ເຫຼັກກ້າ (lek kā)

Lü ᦵᦜᧅᦂᦱᧉ (l̇ekk̇aa²)


ช่างหล่อ

th-noun

ช่างหล่อ • (châang-lɔ̀ɔ) (classifier คน)

châang-lɔ̀ɔ (romanization)
คน (classifier)

/t͡ɕʰaːŋ˥˩.lɔː˨˩/


ปอ

แมลง แมลง#Thai


ป่าน

ป่าน • (bpàan)

From Proto-Tai *paːnᴮ (“hemp”).
Cognate with Lao ປ່ານ (pān), Shan ပၢၼ်ႇ (pàan), Zhuang banq (“ramie”).

ป่านมนิลา ป่านมนิลา#Thai

รามี รามี#Thai

ศรนารายณ์ ศรนารายณ์#Thai

any of various plants of various families, including Asparagaceae, Musaceae, and Urticaceae, used in the production of fabric and threads, such as ป่านมนิลา (“Musa textilis”), รามี (“Boehmeria nivea”), ศรนารายณ์ (“Agave angustifolia”), etc.


เครื่อง‍แต่ง‍กาย

เครื่องแต่งกาย

เครื่องแต่งกาย • (krʉ̂ʉang-dtɛ̀ng-gaai)

เครื่องแต่งกาย (canonical)
krʉ̂ʉang-dtɛ̀ng-gaai (romanization)

/kʰrɯa̯ŋ˥˩.tɛŋ˨˩.kaːj˧/


ดอกจัน

ดอกจัน • (dɔ̀ɔk-jan) (classifier ตัว or ดอก)

dɔ̀ɔk-jan (romanization)
ตัว (classifier)
ดอก (classifier)

/dɔːk̚˨˩.t͡ɕan˧/


ดาดฟ้า

ดาดฟ้า • (dàat-fáa)

From ดาด (dàat, “to spread (over); to pave (over)”) + ฟ้า (fáa, “sky; heaven”).

com

any similar structure, as roof deck, sun deck, rooftop, terrace, etc.


ดาด

dàat (romanization)
การดาด (abstract-noun)


สวนหลังบ้าน

th-noun

สวนหลังบ้าน • (sǔuan-lǎng-bâan)


อลวน

th-adj

อลวน • (on-lá-won) (abstract noun ความอลวน)

on-lá-won (romanization)
ความอลวน (abstract-noun)


ไม้เรียว

mái-riao (romanization)
อัน (classifier)

From ไม้ (máai, “stick”) + เรียว (riao, “slender; tapered”).

com

rod used for punitive purposes, especially for inflicting corporal punishment upon a child.


สิ่ว

sìu (romanization)
เล่ม (classifier)
ปาก (classifier)

From Proto-Tai *siəwᴮ.
Cognate with Lao ສິ່ວ (siu), Shan သိဝ်ႇ (sìo), Zhuang siuq, Nong Zhuang seuq.


เสียว

th-verb

เสียว • (sǐao) (abstract noun การเสียว or ความเสียว)

sǐao (romanization)
การเสียว (abstract-noun)
ความเสียว (abstract-noun)


นายงาน

naai-ngaan (romanization)
คน (classifier)

From นาย (naai, “chief”) + งาน (ngaan, “work”).

com

(obsolete) person overseeing the processing of working; chief worker; chief of workers.


นายจ้าง

naai-jâang (romanization)
คน (classifier)

/naːj˧.t͡ɕaːŋ˥˩/


รถไฟใต้ดิน

th:ระบบขนส่งมวลชนเร็ว


กริ่ง

th-noun

กริ่ง • (grìng)

thing producing or used to produce such a sound, as bell (doorbell, school bell, etc).

พระ พระ#Thai

(พระ~) metal Buddha image containing a piece of metal within and producing a ringing sound when shaken, traditionally used as amulet.


เหมาะ

th-adj

เหมาะ • (mɔ̀) (abstract noun ความเหมาะ)

mɔ̀ (romanization)
ความเหมาะ (abstract-noun)

Unknown. Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨾᩰᩬᩡ, Lao ເໝາະ (mǫ).


เหยียด

เหยียด • (yìiat)

yìiat (romanization)
เอยียด (alternative archaic dated obsolete)
เยียด (alternative archaic dated obsolete)

Inherited from Proto-Southwestern Tai *ˀjiətᴰᴸ³ (“to stretch”), from Proto-Tai *ˀjiətᴰ (“to stretch out”).
Cognate with Northern Thai ᩀ᩠ᨿᨯ, Lao ຢຽດ (yīat), Lü ᦵᦊᧆᧈ (ẏed¹), Shan ယဵတ်ႇ (yàet), Tai Nüa ᥕᥤᥖ (yit), ᥕᥪᥖ (yuet), Zhuang iet, Nong Zhuang ed, Zuojiang Zhuang yied.

cog

Lü ᦵᦊᧆᧈ (ẏed¹)


รับมือ

th-verb

รับมือ • (ráp-mʉʉ) (abstract noun การรับมือ)

ráp-mʉʉ (romanization)
การรับมือ (abstract-noun)

From รับ (ráp, “to accept; to take; to receive; etc”) + มือ (mʉʉ, “hand”).

com

2020 April 6, ประจักษ์ ก้องกีรติ, “[untitled]”, in prajak kong, Bangkok, retrieved 2020-04-06:

วันนี้ ๖ เม.ย. ครบรอบ ๓ ปี รธน. ๒๕๖๐ ซึ่งเป็น รธน. ที่ออกแบบมาเพื่อพาสังคมไทยย้อนกลับไปสู่อดีต มิใช่เพื่อรับมือกับ ค.ท้าทายในอนาคต

wan-níi · 6 · mee-yɔɔ · króp-rɔ̂ɔp · sǎam · bpii · rɔɔ-tɔɔ-nɔɔ · sɔ̌ɔng hâa hòk sǔun · sʉ̂ng bpen · rɔɔ-tɔɔ-nɔɔ · tîi ɔ̀ɔk-bɛ̀ɛp maa pʉ̂ʉa paa sǎng-kom tai yɔ́ɔn-glàp bpai sùu à-dìit · mí châi pʉ̂ʉa ráp-mʉʉ gàp · kɔɔ táa-taai nai à-naa-kót

Today, 6 April, is the third anniversary of the 2017 constitution, which is a constitution that has been designed for bringing the Thai society back to the past, not for coping with [any] challenge in the future.

(idiomatic) to handle; to deal (with); to cope (with).


มือปืน

mʉʉ-bpʉʉn (romanization)
คน (classifier)

/mɯː˧.pɯːn˧/

From มือ (mʉʉ, “hand; one who does something with the hand”) + ปืน (bpʉʉn, “gun”).


มือใหม่

th-adj

มือใหม่ • (mʉʉ-mài) (abstract noun ความมือใหม่)

mʉʉ-mài (romanization)
ความมือใหม่ (abstract-noun)


คู่มือ

kûu-mʉʉ (romanization)
เล่ม (classifier)

/kʰuː˥˩.mɯː˧/

com

คู่ (kûu) + มือ (mʉʉ)


ศาลเตี้ย

th-noun

ศาลเตี้ย • (sǎan-dtîia)

From ศาล (sǎan, “court”) + เตี้ย (dtîia, “short”); perhaps mocking the term ศาลสูง (“high court”).


ขึ้นฉ่าย

th-noun

ขึ้นฉ่าย • (kʉ̂n-chàai)

/kʰɯn˥˩.t͡ɕʰaːj˨˩/

/kʰɯn˥˩.t͡ɕʰaːj˥˩/

From Hokkien 芹菜 (khûn-chhài) or Teochew 芹菜 (keng⁵ cai³).


วอน

วอน • (wɔɔn)


ซอมบี

ซอมบี • (sɔm-bîi)


แวมไพร์

แวมไพร์ • (wɛm-paai)


ผีดูดเลือด

ผีดูดเลือด • (pǐi-dùut-lʉ̂ʉat) (classifier ตน)

pǐi-dùut-lʉ̂ʉat (romanization)
ตน (classifier)

/pʰiː˩˩˦.duːt̚˨˩.lɯa̯t̚˥˩/


ล่องหน

th-verb

ล่องหน • (lɔ̂ng-hǒn) (abstract noun การล่องหน)

lɔ̂ng-hǒn (romanization)
การล่องหน (abstract-noun)

/lɔŋ˥˩.hon˩˩˦/

From ล่อง (lɔ̂ng, “to drift; to float; etc”) + หน (hǒn, “path, route; place, location, district; etc”).

com

to vanish through or as if through magic.

(figurative, slang) to disappear; to be absent; to be missing; to be no longer seen.


ล่อง

lɔ̂ng (romanization)
การล่อง (abstract-noun)

c. 15th century CE, “พระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยา ฉบับปลีก หมายเลข ๒/ก๑๐๔ ต้นฉบับของหอพระสมุดวชิรญาณ”, in วินัย พงศ์ศรีเพียร, editor, ความยอกย้อนของประวัติศาสตร์, กรุงเทพฯ: คณะกรรมการชำระประวัติศาสตร์ไทย, สำนักนายกรัฐมนตรี, published 1996, →ISBN, page 205:

อยู่มาพรญาบาลเมืองเจ้าเมืองพิศณุโลคล่องมาถวายบังคม

yùu-maa prá-yaa baan mʉʉang jâao mʉʉang pít-sà-nú-lôok lɔ̂ng maa tà-wǎai-bang-kom

Later on, Phraya Ban Mueang, ruler of the town of Phitsanulok, descended to pay respect [to His Majesty at Ayutthaya].

to go or come (to a lower place, south, southwards, or along a stream).


ยี่หร่า

th-noun

ยี่หร่า • (yîi-ràa)

Compare Sanskrit जीरक (jīraka) or जीरण (jīraṇa), Tamil சீரகம் (cīrakam) or சீரம் (cīram), Hindi ज़ीरा (zīrā), Persian زیره (zire).


ชีล้อม

ชีล้อม • (chii-lɔ́ɔm)

/t͡ɕʰiː˧.lɔːm˦˥/

From ชี (chii, “coriander”) + ล้อม (lɔ́ɔm, “to surround; to encircle; to enclose; etc”).

com

ผัก ผัก#Thai

(ผัก~) water celery: the plant Oenanthe javanica of the family Apiaceae.


ล้อม

lɔ́ɔm (romanization)
การล้อม (abstract-noun)

Compare Isan ล้อม, Lao ລ້ອມ (lǭm), Shan လွမ်ႉ (lâ̰um), Khmer ឡោម (laom).

to surround; to encircle; to enclose; to besiege


ลูกซัด

th-noun

ลูกซัด • (lûuk-sát)


ไย

(somewhat elegant, chiefly literary and poetic) why? what? for what? for what purpose, reason, or cause?


วานซืน

วานซืน • (waan-sʉʉn)

From วาน (waan, “yesterday”) + reflex of Proto-Tai *zɯːnᴬ (“day before yesterday”); the latter is cognate with Zhuang swnz (“before yesterday”) (dialectal).

inh

day before yesterday
day before yesterday


มะรืน

th-noun

มะรืน • (má-rʉʉn)

From มื้อ ("day") + รือ ("day after tomorrow"), which is from Proto-Tai *C̬.rɯːᴬ (“day after tomorrow”). รือ became รืน, which has final /-n/ added, due to assimilation with นี้ ("this") as in มะรืนนี้.
Cognate with Isan มื้อฮือ.

cog

Isan มื้อฮือ


มะเรื่อง

th-noun

มะเรื่อง • (má-rʉ̂ʉang)

/ma˦˥.rɯa̯ŋ˥˩/

two days after tomorrow
two days after tomorrow


แหวก

wɛ̀ɛk (romanization)
การแหวก (abstract-noun)

→ Lao: ແຫວກ (hǣuk)


สั่งเสีย

th-verb

สั่งเสีย • (sàng-sǐia) (abstract noun การสั่งเสีย)

sàng-sǐia (romanization)
การสั่งเสีย (abstract-noun)


กาฝาก

gaa-fàak (romanization)
ต้น (classifier)

Dendrophthoe; genus of parasitic plants.


เงย

ngəəi (romanization)
การเงย (abstract-noun)


จิ๊กซอว์

th-noun

จิ๊กซอว์ • (jík-sɔɔ)

/t͡ɕik̚˦˥.sɔː˧/


ชีตาห์

chii-dtâa (romanization)
ตัว (classifier)

/t͡ɕʰiː˧.taː˥˩/

เสือ เสือ#Thai


ติ่ง

ติ่ง • (dtìng)

Sense 5 and verb sense 1 the fact that Thai schoolgirls, who are statutorily compelled to wear shingle bob cuts, are often seen acting crazily towards celebrities. Compare เกรียน (griian) for a similar development.

small flesh or bodily organ that hangs down from, grows out of, protrudes from, or is connected to a larger organ, as a vermiform appendix or the lobe of an ear.


หมูหย็อง

หมูหย็อง • (mǔu-yɔ̌ng)

/muː˩˩˦.jɔŋ˩˩˦/


ทบ

tóp (romanization)
การทบ (abstract-noun)

From Proto-Tai *dopᴰ (“to fold double”).
Cognate with Lao ທົບ (thop), Shan တူပ်ႉ (tṵ̂up), Tai Nüa ᥖᥨᥙ (top), Zhuang doeb (“double; to fold”).


โอกาส

/ʔoː˧.kaːt̚˨˩/

From Pali okāsa; compare Lao ໂອກາດ (ʼō kāt), Northern Thai ᩒᨠᩣ᩠ᩈ.

cog

Lao ໂອກາດ (ʼō kāt)

เขากำลังหาโอกาสที่จะแสดงศักยภาพในตัวออกมา

kǎo gam-lang hǎa oo-gàat tîi jà sà-dɛɛng sàk-gà-yá-pâap nai dtuua ɔ̀ɔk maa

He is seeking the opportunity to show his potential.


ทุบ

túp (romanization)
การทุบ (abstract-noun)

From Proto-Tai *dupᴬ (“to pound”). Cognate with Isan ทุบ, Lao ທຸບ (thup), Northern Thai ᨴᩩᨷ (tup⁶), Khün ᨵᩩ᩠ᨷ (thup⁶), Lü ᦑᦳᧇ (tub), Shan ထုပ်ႉ (thṵ̂p), Zhuang dub.


หมู่เลือด

th-noun

หมู่เลือด • (mùu-lʉ̂ʉat)

/muː˨˩.lɯa̯t̚˥˩/

com

หมู่ (mùu) + เลือด (lʉ̂ʉat)


หมู่โลหิต

th-noun

หมู่โลหิต • (mùu-loo-hìt)


แร่

แร่ • (rɛ̂ɛ)

→ Khmer: រ៉ែ (rae)

Cognate with Northern Thai ᩁᩯ᩵, Khün ᩁᩯ᩵, Lao ແຮ່ (hǣ), Lü ᦶᦣᧈ (hae¹), Shan ႁႄႈ (hāae).


การเล่นแร่แปรธาตุ

การเล่นแร่แปรธาตุ

การเล่นแร่แปรธาตุ • (gaan-lên-rɛ̂ɛ-bprɛɛ-tâat)

เล่นแร่แปรธาตุ เล่นแร่แปรธาตุ#Thai

abstract noun of เล่นแร่แปรธาตุ (lên-rɛ̂ɛ-bprɛɛ-tâat)


เล่นแร่แปรธาตุ

th-verb

เล่นแร่แปรธาตุ

เล่นแร่แปรธาตุ • (lên-rɛ̂ɛ-bprɛɛ-tâat) (abstract noun การเล่นแร่แปรธาตุ)

lên-rɛ̂ɛ-bprɛɛ-tâat (romanization)
การเล่นแร่แปรธาตุ (abstract-noun)

/len˥˩.rɛː˥˩.prɛː˧.tʰaːt̚˥˩/


นักเล่นแร่แปรธาตุ

th-noun

นักเล่นแร่แปรธาตุ

นักเล่นแร่แปรธาตุ • (nák-lên-rɛ̂ɛ-bprɛɛ-tâat) (classifier คน)

nák-lên-rɛ̂ɛ-bprɛɛ-tâat (romanization)
คน (classifier)


เคาะ

kɔ́ (romanization)
การเคาะ (abstract-noun)

Possibly from Old Khmer goh. Compare Old Chinese 叩 (OC *kʰoːʔ). Cognate with Lao ເຄາະ (khǫ) or ໂຄະ (kho).


เสียหาย

th-adj

เสียหาย • (sǐia-hǎai) (abstract noun ความเสียหาย)

sǐia-hǎai (romanization)
ความเสียหาย (abstract-noun)


หมู่เกาะ

th-noun

หมู่เกาะ • (mùu-gɔ̀)

/muː˨˩.kɔʔ˨˩/


หยอด

yɔ̀ɔt (romanization)
การหยอด (abstract-noun)

Compare Northern Thai ᩀᩬᨯ, Lao ຢອດ (yǭt), Shan ယွတ်ႇ (yàut).

to add a little at a time; to pour out drop by drop.


เหยาะ

yɔ̀ (romanization)
การเหยาะ (abstract-noun)

to drop or drip little by little (usually used with condiment).


เดาะ

dɔ̀ (romanization)
ความเดาะ (abstract-noun)


ล้อเลียน

th-verb

ล้อเลียน • (lɔ́ɔ-liian) (abstract noun การล้อเลียน)

lɔ́ɔ-liian (romanization)
การล้อเลียน (abstract-noun)


เลียน

เลียน • (liian) (abstract noun การเลียน)

liian (romanization)
การเลียน (abstract-noun)


เอาจริง

เอาจริง • (ao-jing) (abstract noun การเอาจริง)

ao-jing (romanization)
การเอาจริง (abstract-noun)

to be serious; to be stern; to be strict; to be rid


โหล่

th-adj

โหล่ • (lòo)


หงอ

ngɔ̌ɔ (romanization)
การหงอ (abstract-noun)


ร่วง

rûuang (romanization)
การร่วง (abstract-noun)

Cognate with Lao ຮ່ວງ (hūang) and ຫ່ວງ (hūang), Shan ႁူင်ႈ (hūung), Ahom 𑜍𑜤𑜂𑜫 (ruṅ).


ผลิ

plì (romanization)
การผลิ (abstract-noun)


แม่ไม้

th-noun

แม่ไม้ • (mɛ̂ɛ-máai)

แม่ ไม้ (canonical)
mɛ̂ɛ-máai (romanization)

/mɛː˥˩.maːj˦˥/

martial art of Thai boxing; Muay Thai art


ลูกไม้

ลูกไม้ • (lûuk-máai)

From ลูก (lûuk, “child, issue; fruit; etc”) + ไม้ (máai, “tree; plant”).

com

lace: ornamental fabric made of threads.


ไม้แข็ง

th-noun

ไม้แข็ง • (máai-kɛ̌ng)

/maːj˦˥.kʰɛŋ˩˩˦/

Compound of ไม้ (máai, “stick”) + แข็ง (kɛ̌ng, “hard”), literally “hard stick”.

com+

(music) wooden stick wrapped at one end with pieces of cloth coated with Gluta usitata rasin, used to play the musical instrument ranat ek.


ลอยนวล

th-adv

ลอยนวล • (lɔɔi-nuuan) (abstract noun ความลอยนวล)

lɔɔi-nuuan (romanization)
ความลอยนวล (abstract-noun)

From ลอย (lɔɔi, “to raise; to lift”) + นวล (nuuan, “yellowish white”, referring to a face on which a traditional yellowish-white face powder, called แป้งนวล (bpɛ̂ɛng-nuuan), has been applied); originated from an act of keeping one's chin up whilst walking.

com

(idiomatic, of a criminal or wrongdoer) at large, at liberty; unpunished, undealt with, scot-free.


เด่น

dèn (romanization)
ความเด่น (abstract-noun)

2020 June 6, “เครือข่าย น.ศ. ชี้ ผลงานเด่น ส.ว. คือ หนุนอำนาจรัฐประหารให้คงอยู่ ไม่คุ้มงบเฉียดหมื่นล้าน”, in มติชน, Bangkok: มติชน, retrieved 2020-06-07:

krʉʉa-kàai · nɔɔ-sɔ̌ɔ · chíi · pǒn-ngaan dèn · sɔ̌ɔ-wɔɔ · kʉʉ · nǔn am-nâat rát-tà-bprà-hǎan

Students' Network points out, supporting the junta's power is the prominent work of the Senate

notable; prominent; salient; dominant; remarkable; noticeable.


ด้อย

dɔ̂i (romanization)
ความด้อย (abstract-noun)


ตวง

dtuuang (romanization)
การตวง (abstract-noun)


ลอกคราบ

th-verb

ลอกคราบ • (lɔ̂ɔk-krâap) (abstract noun การลอกคราบ)

lɔ̂ɔk-krâap (romanization)
การลอกคราบ (abstract-noun)

/lɔːk̚˥˩.kʰraːp̚˥˩/


ไช

chai (romanization)
การไช (abstract-noun)


เซ่น

sên (romanization)
การเซ่น (abstract-noun)


สาด

Cognate with Northern Thai ᩈᩣ᩠ᨯ, Lao ສາດ (sāt), Lü ᦉᦱᧆ (ṡaad), Tai Dam ꪎꪱꪒ, Shan သၢတ်ႇ (sàat), Ahom 𑜏𑜄𑜫 (sat).


แส้

th-noun

แส้ • (sɛ̂ɛ)


กรวย

conical container made of banana leaves.


กลิ้ง

th-verb

กลิ้ง • (glîng) (abstract noun การกลิ้ง)

glîng (romanization)
การกลิ้ง (abstract-noun)

Cognate with Lao ກິ້ງ (king), Shan ၵိင်ႈ (kīng), Zhuang gingj.


หมัก

màk (romanization)
การหมัก (abstract-noun)


ค้าง

káang (romanization)
การค้าง (abstract-noun)

(intransitive) to remain unfinished, undealt with, unsettled, or outstanding.


คาบ

th-noun

คาบ • (kâap)


พ่น

pôn (romanization)
การพ่น (abstract-noun)

พ่นคำหยาบ

(slang, of remarks, words, etc) to send forth rapidly or copiously: to spout, to shoot, etc.


อิง

ing (romanization)
การอิง (abstract-noun)

From Proto-Tai *ʔiːŋᴬ (“to lean back”).
Cognate with Northern Thai ᩋᩥ᩠ᨦ, Khün ᩋᩥ᩠ᨦ, Lao ອີງ (ʼīng), Lü ᦀᦲᧂ (˙ʼiing), Tai Dam ꪮꪲꪉ, Shan ဢိင် (ʼǐng), Tai Nüa ᥟᥤᥒ (ʼing), Phake ဢိင် (ʼiṅ), Ahom 𑜒𑜢𑜂𑜫 (ʼiṅ), Zhuang ing, Zuojiang Zhuang ing.


ผัน

pǎn (romanization)
การผัน (abstract-noun)

Possibly from Old Chinese 翻 (OC *pʰan) or 番 (OC *pʰan). Likely a Doublet of ผวน (pǔuan, “to turn around, to reverse”). Cognate with Lao ຜັນ (phan).


แปะก๊วย

th-noun

แปะก๊วย • (bpɛ̀-gúai)

From Teochew 白果 (bêh8 guain2, “ginkgo nut”, literally “white fruit”).


สิ่งแวดล้อม

th-noun

สิ่งแวดล้อม • (sìng-wɛ̂ɛt-lɔ́ɔm)

desc

သိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ

→ Shan: သိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ (sìng wḛ̂t lâ̰um)

/siŋ˨˩.wɛːt̚˥˩.lɔːm˦˥/

From สิ่ง (sìng) + แวดล้อม (wɛ̂ɛt-lɔ́ɔm).

com

สิ่ง (sìng) + แวดล้อม (wɛ̂ɛt-lɔ́ɔm)


แวดล้อม

th-adj

แวดล้อม • (wɛ̂ɛt-lɔ́ɔm) (abstract noun ความแวดล้อม)

wɛ̂ɛt-lɔ́ɔm (romanization)
ความแวดล้อม (abstract-noun)

/wɛːt̚˥˩.lɔːm˦˥/

แวด (wɛ̂ɛt) + ล้อม (lɔ́ɔm).

com

แวด (wɛ̂ɛt) + ล้อม (lɔ́ɔm)


แวด

wɛ̂ɛt (romanization)
การแวด (abstract-noun)


เหว

th-noun

เหว • (hěeo)


หมอนข้าง

หมอนข้าง • (mɔ̌ɔn-kâang) (classifier ใบ or ลูก)

mɔ̌ɔn-kâang (romanization)
ใบ (classifier)
ลูก (classifier)

/mɔːn˩˩˦.kʰaːŋ˥˩/

com

หมอน (mɔ̌ɔn) + ข้าง (kâang)


ทองคำเปลว

th-noun

ทองคำเปลว • (tɔɔng-kam-bpleeo) (classifier แผ่น)

tɔɔng-kam-bpleeo (romanization)
แผ่น (classifier)

Compound of ทองคำ (tɔɔng-kam) + เปลว (bpleeo)


ปุ

bpù (romanization)
การปุ (abstract-noun)


ดาวฤกษ์

th-noun

ดาวฤกษ์ • (daao-rə̂ək)


ห่วย

ห่วย • (hùai)

From Teochew 壞 /坏 (huai6, “bad; spoiled”).

ไอ้ ไอ้#Thai

(colloquial, derogatory, offensive) (ไอ้, อี~) useless or worthless person: good-for-nothing, no-good, etc.


เค

Clipping of โอเค (oo-kee), from English OK


เอ็น

From Proto-Tai *ˀjenᴬ (“tendon”). Cognate with Lao ເອັນ (ē ʼan), Lü ᦀᦲᧃ (˙ʼiin), Shan ဢဵၼ် (ʼǎen), Tai Nüa ᥟᥥᥢ (ʼen), Ahom 𑜒𑜢𑜃𑜫 (ʼin), Saek อิ๋น.

cog

Lü ᦀᦲᧃ (˙ʼiin)


เอฟ

The name of the Latin-script letter F/f.


จี

แรง แรง#Thai

(physics, colloquial) (แรง~) the Earth's gravity.


เฮช

(rare) The name of the Latin-script letter H/h.


เอช

th-noun

เอช • (éech)


แอล

The name of the Latin-script letter L/l.


แซด

แซด • (sɛ̂t)

From English zed. Doublet of ซีตา (sii-dtâa).

The name of the Latin-script letter Z/z.


โค้ง

kóong (romanization)
ความโค้ง (abstract-noun)

From Proto-Mon-Khmer *koŋ (“to bend; to be bent”). Cognate with Thai ก่ง (gòng), ก้งโค้ง, โกง (goong), โก่ง (gòong), โก้งโค้ง, Lao ໂຄ້ງ (khōng).


ออม

ɔɔm (romanization)
การออม (abstract-noun)

(transitive or intransitive, of money) to save; to save up.


เฆี่ยน

th-verb

เฆี่ยน • (kîian) (abstract noun การเฆี่ยน)

kîian (romanization)
การเฆี่ยน (abstract-noun)


กรอบ

th-noun

กรอบ • (grɔ̀ɔp)

→ Lao: ກອບ (kǭp)


กรอบ

th-adj

กรอบ • (grɔ̀ɔp) (abstract noun ความกรอบ)

grɔ̀ɔp (romanization)
ความกรอบ (abstract-noun)


ตีลังกา

th-verb

ตีลังกา • (dtii-lang-gaa) (abstract noun การตีลังกา)

dtii-lang-gaa (romanization)
การตีลังกา (abstract-noun)

From ตี (dtii, “to attack”) + ลังกา (“Laṅkā”, a mythological city in Rāmāyaṇa), literally “to attack Laṅkā”, influenced by the actions of the monkey soldiers of King Rāma when attacking the city of Laṅkā in the Hindu epic Rāmāyaṇa.

com

(intransitive) to cartwheel (all senses).


ไพลิน

Borrowed from Khmer ប៉ៃលិន (paylɨn, “Pailin (a province of Cambodia)”) where lots of sapphires came from.


หน้าจั่ว

th-noun

หน้าจั่ว • (nâa-jùua)

/naː˥˩.t͡ɕua̯˨˩/

com

หน้า (nâa) + จั่ว (jùua)


จั่ว

jùua (romanization)
การจั่ว (abstract-noun)

Compare Teochew 拖 (tua1, “to drag; to tow; to haul”). Cognate with Lao ຈົ່ວ (chūa).


ดินดอนสามเหลี่ยม

th-noun

ดินดอนสามเหลี่ยม • (din-dɔɔn-sǎam-lìiam)

ดิน (din) + ดอน (dɔɔn) + สามเหลี่ยม (sǎam-lìiam).


รอด

rɔ̂ɔt (romanization)
ความรอด (abstract-noun)

(chiefly religion) saved; enjoying salvation.


รอบคอบ

th-verb

รอบคอบ • (rɔ̂ɔp-kɔ̂ɔp) (abstract noun การรอบคอบ or ความรอบคอบ)

rɔ̂ɔp-kɔ̂ɔp (romanization)
การรอบคอบ (abstract-noun)
ความรอบคอบ (abstract-noun)

/rɔːp̚˥˩.kʰɔːp̚˥˩/


ตาบอด

th-adj

ตาบอด • (dtaa-bɔ̀ɔt) (abstract noun ความตาบอด)

dtaa-bɔ̀ɔt (romanization)
ความตาบอด (abstract-noun)

/taː˧.bɔːt̚˨˩/

From ตา (dtaa) + บอด (bɔ̀ɔt). Compare Tày tha bót.


บอด

บอด • (bɔ̀ɔt)

Inherited from Proto-Tai *ɓoːtᴰ (“blind”).
Cognate with Isan บอด, Lao ບອດ (bǭt), Northern Thai ᨷᩬᨯ (bɔɔt²), Khün ᨷᩬᨯ, Lü ᦢᦸᧆᧈ (ḃoad¹), Tai Dam ꪚꪮꪒ (bót), Tai Dón ꪚꪮꪒ, Shan မွတ်ႇ (màut) or ဝွတ်ႇ (wàut), Tai Nüa ᥛᥩᥖᥱ (mǒat), Ahom 𑜈𑜨𑜄𑜫 (bot), Tày bót, Zhuang mbod (dialectal), mbot (dialectal).
Compare Proto-Austronesian *buCa (whence Malay buta and Hiligaynon buta).

cog

Lü ᦢᦸᧆᧈ (ḃoad¹)

(card games) zero-scored (of playing cards).


หลีกเลี่ยง

th-verb

หลีกเลี่ยง • (lìik-lîiang) (abstract noun การหลีกเลี่ยง)

lìik-lîiang (romanization)
การหลีกเลี่ยง (abstract-noun)

สิ่งที่เรากำลังหลีกเลี่ยงอยู่เป็นสิ่งที่เราต้องทำก่อน

sìng tîi rao gam-lang lìik-lîiang yùu bpen sìng tîi rao dtɔ̂ng tam gɔ̀ɔn

The thing that we are avoiding is the thing that we have to do first.


แต่งตั้ง

แต่งตั้ง • (dtɛ̀ng-dtâng) (abstract noun การแต่งตั้ง)

dtɛ̀ng-dtâng (romanization)
การแต่งตั้ง (abstract-noun)

/tɛŋ˨˩.taŋ˥˩/


ลูกผู้ชาย

th-noun

ลูกผู้ชาย • (lûuk-pûu-chaai) (classifier คน)

lûuk-pûu-chaai (romanization)
คน (classifier)

/luːk̚˥˩.pʰuː˥˩.t͡ɕʰaːj˧/


เอ่ย

ə̀əi (romanization)
การเอ่ย (abstract-noun)


ชวน

chá-wá-ná- (romanization)
เชาวน์ (alternative)

From Sanskrit जवन (javana, “quick”) or Pali javana (“quick”).


วงกลม

วงกลม • (wong-glom) (classifier รูป or วง)

wong-glom (romanization)
รูป (classifier)
วง (classifier)


ม่าน

→ Lao: ມ່ານ (mān)

Unknown. Compare Tai Dam ꪣ꪿ꪱꪙ, Chinese 幔 (màn).


ม่าน

th-proper noun

ม่าน • (mâan)

Cognate with Northern Thai ᨾ᩵ᩣ᩠ᨶ, Lao ມ່ານ (mān), Khün ᨾ᩵ᩣ᩠ᨶ, Lü ᦙᦱᧃᧈ (maan¹), Shan မၢၼ်ႈ (māan).


เดือย

th-noun

เดือย • (dʉai)

ลูก ลูก#Thai


ทำร้าย

th-verb

ทำร้าย • (tam-ráai) (abstract noun การทำร้าย)

tam-ráai (romanization)
การทำร้าย (abstract-noun)

Compound of ทำ (tam, “to do”) + ร้าย (ráai, “harm”)

com+

(transitive) to harm; to hurt; to injure


ทำลาย

th-verb

ทำลาย • (tam-laai) (abstract noun การทำลาย)

tam-laai (romanization)
การทำลาย (abstract-noun)

Borrowed from Khmer ទំលាយ (tumliəy), an infixed form of Old Khmer dlāy (“to be shattered; to be ruined; etc”), whence Thai ทลาย (tá-laai). Cognate with Lao ທຳລາຍ (tham lāi).

cog

1926, ดำรงราชานุภาพ, พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระ, “เรื่องพงศาวดารเมืองเวียงจันท์เมื่อก่อนเปนขบถ”, in จดหมายเหตุเรื่องปราบขบถเวียงจันท์, พระนคร: หอพระสมุดวชิรญาณ, page 8:

ให้กองทัพพระยาราชสุภาวดีขึ้นไปทำลายเมืองเวียงจันท์

hâi gɔɔng-táp prá-yaa râat-chá sù-paa-wá-dii kʉ̂n bpai tam-laai mʉʉang wiiang-jan

ordered the army of Phraya Ratchasuphawadi to march north to destroy the town of Wiang Chan

2017 January 24, “พระราชบัญญัติว่าด้วยการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๖๐”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 134, number 10A:

ผู้ใดรู้ว่าข้อมูลคอมพิวเตอร์ในความครอบครองของตนเป็นข้อมูลที่ศาลสั่งให้ทำลายตามมาตรา ๑๖

pûu-dai rúu wâa kɔ̂ɔ-muun kɔm-piu-dtə̂ə nai kwaam-krɔ̂ɔp-krɔɔng kɔ̌ɔng dton bpen kɔ̂ɔ-muun tîi sǎan sàng hâi tam-laai dtaam mâat-dtraa · sìp hòk

Whoever knows that the computer data in his own possession is the data which the court [has] ordered to be destroyed in accordance with section 16

(transitive) to destroy; to ruin; to shatter; to break apart

1935 April 21, “พระราชบัญญัติว่าด้วยการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ พุทธศักราช ๒๔๗๗”, in ประกาศพระราชบัญญัติและพระราชกำหนดต่าง ๆ รัชชกาลที่ ๘, พระนคร: โรงพิมพ์บำรุงนุกูลกิจ, published 1936, page 18:

ในกรณีที่หลักเขตต์ทำลายหรือศูนย์หาย

nai gɔɔ-rá-nii tîi làk-kèet tam-laai rʉ̌ʉ sǔun-hǎai

In the event that the boundary mark is destroyed or lost

c. 19th century, ห้องสิน, volume 1, พระนคร: องค์การค้าของคุรุสภา, published 1963, page 8:

จงกงสีแค้นใจ เอาศีรษะกระทบภูเขา ภูเขาก็ทำลาย

jong-gong-sǐi kɛ́ɛn-jai · ao sǐi-sà grà-tóp puu-kǎo · puu-kǎo gɔ̂ tam-laai

Enraged, Gongongshi hit [his] head [against] the mountain, thereby [causing] the mountain to collapse.

(intransitive, obsolete) to undergo destruction or ruination; to collapse; to shatter; to fall apart


หมิ่น

mìn (romanization)
การหมิ่น (abstract-noun)


ประมาท

th-verb

ประมาท • (bprà-màat) (abstract noun การประมาท or ความประมาท)

bprà-màat (romanization)
การประมาท (abstract-noun)
ความประมาท (abstract-noun)


พล่าม

th-adv

พล่าม • (plâam)

(of talking or speaking) nonsensically; idiotically; foolishly.


แทะ

tɛ́ (romanization)
การแทะ (abstract-noun)


โขก

kòok (romanization)
การโขก (abstract-noun)


แหย่

yɛ̀ɛ (romanization)
การแหย่ (abstract-noun)


พุ่ง

pûng (romanization)
การพุ่ง (abstract-noun)

Cognate with Lao ພຸ່ງ (phung), Northern Thai ᨻᩩ᩵ᨦ, Lü ᦗᦳᧂᧈ (pung¹), Shan ပုင်ႈ (pūng).


เหล้าองุ่น

th-noun

เหล้าองุ่น • (lâo-à-ngûn)


เข้ม

kêm (romanization)
ความเข้ม (abstract-noun)

Cognate with Isan เข้ม, Lao ເຂັ້ມ (khem), Northern Thai ᨡᩯ᩠᩶ᨾ, Khün ᨡᩯ᩠᩶ᨾ or ᨡᩮ᩠᩶ᨾ, Lü ᦶᦃᧄᧉ (ẋaem²), Shan ၶႅမ်ႈ (khēm).

cog

Lü ᦶᦃᧄᧉ (ẋaem²)


ทำใจ

th-verb

ทำใจ • (tam-jai) (abstract noun การทำใจ)

tam-jai (romanization)
การทำใจ (abstract-noun)

From ทำ (tam, “to make”) + ใจ (jai, “mind”); literally, "to make [one's] mind".

ทำใจยอมรับ

(idiomatic) to force oneself, reconcile oneself, or come (as to accept something painful or difficult).


ฝ่อ

fɔ̀ɔ (romanization)
การฝ่อ (abstract-noun)

to wilt; to wither; to shrink; to undergo atrophy

to be scared; to be frightened; to be terrified


รับผิดชอบ

รับผิดชอบ • (ráp-pìt-chɔ̂ɔp) (abstract noun การรับผิดชอบ or ความรับผิดชอบ)

ráp-pìt-chɔ̂ɔp (romanization)
การรับผิดชอบ (abstract-noun)
ความรับผิดชอบ (abstract-noun)

/rap̚˦˥.pʰit̚˨˩.t͡ɕʰɔːp̚˥˩/

From รับ (ráp, “to accept”) + ผิด (pìt, “wrong”) + ชอบ (chɔ̂ɔp, “right”). Cognate with Lao ຮັບຜິດຊອບ (hap phit sǭp). Compare the literal meaning of Khmer ទទួលខុសត្រូវ (tɔɔtɔtuəl khoh trəw, “responsible”).

cog

ទទួលខុសត្រូវ

to be responsible; to take responsibility.


แล่

lɛ̂ɛ (romanization)
การแล่ (abstract-noun)


แนว

th-noun

แนว • (nɛɛo)

Cognate with Northern Thai ᨶᩯ᩠ᩅ, Isan แนว, Lao ແນວ (nǣu), Lü ᦶᦓᧁ (naew), Tai Dam ꪵꪙꪫ.


ลูกน้อง

lûuk-nɔ́ɔng (romanization)
คน (classifier)

/luːk̚˥˩.nɔːŋ˦˥/

subordinate; underling; minion; henchman


แงะ

ngɛ́ (romanization)
การแงะ (abstract-noun)


งีบ

ngîip (romanization)
การงีบ (abstract-noun)


ง้าง

ngáang (romanization)
การง้าง (abstract-noun)

Cognate with Lao ງ້າງ (ngāng), Shan ငၢင်ႉ (ngâ̰ang).


น้ำพุ

น้ำพุ • (náam-pú)

น้ำ (náam) + พุ (pú). Cognate with Lao ນ້ຳພຸ (nam phu).


เข็มขัดนิรภัย

เข็มขัดนิรภัย • (kěm-kàt-ní-rá-pai) (classifier เส้น)

kěm-kàt-ní-rá-pai (romanization)
เส้น (classifier)

From เข็มขัด (kěm-kàt) + นิรภัย (ní-rá-pai).

com

เข็มขัด (kěm-kàt) + นิรภัย (ní-rá-pai)


แบก

bɛ̀ɛk (romanization)
การแบก (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᨷᩯ᩠ᨠ, Lao ແບກ (bǣk), Tai Dam ꪵꪚꪀ, Shan မႅၵ်ႇ (mèk) or ဝႅၵ်ႇ (wèk), Ahom 𑜉𑜢𑜀𑜫 (mik), Nong Zhuang mbeg, Tày béc.


เหี่ยว

th-adj

เหี่ยว • (hìao) (abstract noun ความเหี่ยว)

hìao (romanization)
ความเหี่ยว (abstract-noun)

From Proto-Tai *ʰriewᴮ (“withered”).
Cognate with Isan เหี่ยว, Lao ຫ່ຽວ (hiāu) or ແຫ່ວ (hǣu), Northern Thai ᩉ᩠ᨿ᩵ᩅ (hiaw²), Khün ᩉ᩠ᨿᩴ᩵, Lü ᦵᦠᧁᧈ (ḣew¹), Tai Dam ꪵꪬ꪿ꪫ (héo), Tai Dón ꪵꪬꪫꫀ, Shan ႁဵဝ်ႇ (hàeo), Tai Nüa ᥞᥥᥝᥱ (hěw), Zhuang heuh (dialectal).

cog

Lü ᦵᦠᧁᧈ (ḣew¹)

Tai Dón ꪵꪬꪫꫀ


เฉา

chǎo (romanization)
การเฉา (abstract-noun)

to wither; to wilt; to droop; to dry out


โรย

rooi (romanization)
การโรย (abstract-noun)


ผู้ดี

From ผู้ (pûu, “person”) + ดี (dii, “good; fine”).

com

noble person, person of noble birth, person of blue blood, well-born and well-bred person; refined person, dignified person.


หน้าเลือด

th-adj

หน้าเลือด • (nâa-lʉ̂ʉat) (abstract noun ความหน้าเลือด)

nâa-lʉ̂ʉat (romanization)
ความหน้าเลือด (abstract-noun)

/naː˥˩.lɯa̯t̚˥˩/


อ่อย

ɔ̀i (romanization)
การอ่อย (abstract-noun)


เอือม

ʉʉam (romanization)
การเอือม (abstract-noun)

to be fed up; to be bored; to be tired of


เอื้อม

th-verb

เอื้อม • (ʉ̂ʉam) (abstract noun การเอื้อม)

ʉ̂ʉam (romanization)
การเอื้อม (abstract-noun)

cog

Lao ເອຶ້ອມ (ē ʼư ʼam)

to reach out with one's arm; to hold out one's hand


โอบ

òop (romanization)
การโอบ (abstract-noun)

Cognate with Isan โอบ, Lao ໂອບ (ʼōp), Lü ᦷᦀᧇ (˙ʼob, “to enclose”).


กิ้งกือ

gîng-gʉʉ (romanization)
ตัว (classifier)

/kiŋ˥˩.kɯː˧/

Uncertain
In กือ part, compare Northern Thai ᨠᩨ, Isan กือ, Lao ກື (kư̄) meaning (one) hundred million.


บ่าง

From Proto-Southwestern Tai *ˀbaːŋᴮ¹ (“squirrel; flying squirrel”), from Proto-Tai *baːŋᴮ (“flying squirrel”). Cognate with Northern Thai ᨷ᩵ᩤ᩠ᨦ, Khün ᨷ᩵ᩤ᩠ᨦ, Lao ບ່າງ (bāng), Lü ᦢᦱᧂᧈ (ḃaang¹), Shan ဝၢင်ႇ (wàang), Tai Nüa ᥛᥣᥒᥱ (mǎang), Zhuang mbangq.

cog

Lü ᦢᦱᧂᧈ (ḃaang¹)


ลาออก

th-verb

ลาออก • (laa-ɔ̀ɔk) (abstract noun การลาออก)

laa-ɔ̀ɔk (romanization)
การลาออก (abstract-noun)

/laː˧.ʔɔːk̚˨˩/

From ลา (laa, “to bid farewell; to say goodbye”) + ออก (ɔ̀ɔk, “to come out; to quit”).

com

2000 May 18, “พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการฝ่ายตุลาการศาลยุติธรรม พ.ศ. ๒๕๔๓”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการตุลาการ, published 2019-01-15, retrieved 2019-06-05:

ข้าราชการตุลาการผู้ใดถูกสั่งให้ออกตามมาตรานี้ให้มีสิทธิได้รับบำเหน็จบำนาญเสมือนว่าผู้นั้นลาออกจากราชการ

kâa-râat-chá-gaan-dtù-laa-gaan pûu dai tùuk sàng hâi ɔ̀ɔk dtaam mâat-dtraa níi hâi mii sìt-tí dâai-ráp bam-nèt-bam-naan sà-mʉ̌ʉan wâa pûu nán laa-ɔ̀ɔk jàak râat-chá-gaan

Any judicial officer who has been ordered to vacate [office] in accordance with this Section shall have the right to receive pension as if he has resigned from official service.


ลงโทษ

th-verb

ลงโทษ • (long-tôot) (abstract noun การลงโทษ)

long-tôot (romanization)
การลงโทษ (abstract-noun)


สอบสวน

สอบสวน • (sɔ̀ɔp-sǔuan) (abstract noun การสอบสวน)

sɔ̀ɔp-sǔuan (romanization)
การสอบสวน (abstract-noun)

/sɔːp̚˨˩.sua̯n˩˩˦/

From สอบ (sɔ̀ɔp, “to ask; to inquire; to question; to investigate”) + สวน (sǔuan, “idem”).

com

2019 March 26, “ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, retrieved 2019-03-29:

มาตรา ๑๒๑ พนักงานสอบสวนมีอำนาจสอบสวนคดีอาญาทั้งปวง

mâat-dtraa · nʉ̀ng-rɔ́ɔi yîi-sìp èt · pá-nák-ngaan-sɔ̀ɔp-sǔuan mii am-nâat sɔ̀ɔp-sǔuan ká-dii aa-yaa táng-bpuuang

Section 121 Inquiry officials have the power to inquire into all criminal cases.

ในคดีซึ่งมิใช่ความผิดต่อส่วนตัว การถอนคำร้องทุกข์เช่นนั้นย่อมไม่ตัดอำนาจพนักงานสอบสวนที่จะสอบสวนหรือพนักงานอัยการที่จะฟ้องคดีนั้น

nai ká-dii sʉ̂ng mí châi kwaam-pìt-dtɔ̀ɔ-sùuan-dtuua · gaan-tɔ̌ɔn kam-rɔ́ɔng-túk chên nán yɔ̂m mâi dtàt am-nâat pá-nák-ngaan-sɔ̀ɔp-sǔuan tîi jà sɔ̀ɔp-sǔuan rʉ̌ʉ pá-nák-ngaan-ai-yá-gaan tîi jà fɔ́ɔng ká-dii nán

In a case which does not involve a personal offence, the withdrawal of the complaint in such a manner does not deprive the inquiry officials of the power to hold inquiries or [deprive] the public prosecutors [of the power] to institute that case.

(law) to inquire; to conduct an inquiry.


ยักยอก

th-verb

ยักยอก • (yák-yɔ̂ɔk) (abstract noun การยักยอก)

yák-yɔ̂ɔk (romanization)
การยักยอก (abstract-noun)

/jak̚˦˥.jɔːk̚˥˩/

From ยัก (yák, “to appropriate: to take for oneself, to expropriate, etc”) + ยอก (yɔ̂ɔk, “to pierce; to prick”).
Cognate with Lao ຍັກຍອກ (nyaik ʼak).


ฟ้อง

th-noun

ฟ้อง • (fɔ́ɔng)

Cognate with Northern Thai ᨼᩬ᩶ᨦ, Khün ᨼᩬ᩶ᨦ, Lao ຟ້ອງ (fǭng), Lü ᦝᦸᧂᧉ (foang²). Compare Shan ပွင်ႉ (pâ̰ung).

2019 February 20, “ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา”, in ห้องสมุดกฎหมาย, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, retrieved 2019-03-17:

ถ้าศาลเห็นว่า ข้อเท็จจริงตามฟ้องนั้นโจทก์สืบสม แต่โจทก์อ้างฐานความผิดหรือบทมาตราผิด ศาลมีอำนาจลงโทษจำเลยตามฐานความผิดที่ถูกต้อง

tâa sǎan hěn wâa · kɔ̂ɔ-tét-jing dtaam fɔ́ɔng nán jòot sʉ̀ʉp sǒm · dtɛ̀ɛ jòot âang tǎan kwaam-pìt rʉ̌ʉ bòt-mâat-dtraa pìt · sǎan mii am-nâat long tôot jam-ləəi dtaam tǎan kwaam-pìt tîi tùuk-dtɔ̂ng

If the court finds that the proof [presented by] the prosecutor is in line with the facts according to the charge but the prosecutor cited a wrong type of offence or [wrong] figure of section, the court has the power to impose a penalty upon the defendant in accordance with the correct type of offence.

มาตรา ๑๒๐ ห้ามมิให้พนักงานอัยการยื่นฟ้องคดีใดต่อศาลโดยมิได้มีการสอบสวนในความผิดนั้นก่อน

mâat-dtraa · nʉ̀ng-rɔ́ɔi yîi sìp · hâam-mí-hâi pá-nák-ngaan-ai-yá-gaan yʉ̂ʉn fɔ́ɔng ká-dii dai dtɔ̀ɔ sǎan dooi mí dâai mii gaan-sɔ̀ɔp-sǔuan nai kwaam-pìt nán gɔ̀ɔn

Section 120 No public prosecutor shall file a charge [instituting] any case with the court without having conducted an inquiry on the [relevant] offence first.

1923, “๒๑๗ ประกาศพระราชบัญญัติรับฟ้องความเจ้า แลห้ามเจ้ามิให้ไปไกลพระนคร”, in ประชุมประกาศรัชกาลที่ ๔ ภาค ๖, Bangkok: โครงการห้องสมุดดิจิทัลวชิรญาณ, retrieved 2019-03-17:

ให้ผู้รักษาเมืองกรมการรับฟ้องแล้วรีบบอกส่งฟ้องกับตัวโจทย์มากรุงเทพมหานครโดยเร็ว

hâi pûu-rák-sǎa mʉʉang grom-má-gaan ráp fɔ́ɔng lɛ́ɛo rîip bɔ̀ɔk sòng fɔ́ɔng gàp dtuua jòot maa grung-têep-má-hǎa-ná-kɔɔn dooi reo

The person in charge of the town [or] the commissioner [of the same] shall accept the complaint, and without delay inform Krung Thep Maha Nakhon [of the matter, and] forthwith send the complaint as well as the person of the complainant in [to Krung Thep Maha Nakhon].

(law) document instituting legal proceedings: plaint, complaint, charge, petition, etc.


แทน

tɛɛn (romanization)
การแทน (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᨴᩯ᩠ᨶ, Khün ᨴᩯ᩠ᨶ, Lao ແທນ (thǣn), Lü ᦶᦑᧃ (taen), Shan တႅၼ်း (tén).


แทน

th-adv

แทน • (tɛɛn)


แทน

th-adj

แทน • (tɛɛn)


ต่อม

th-noun

ต่อม • (dtɔ̀m)


เดี่ยว

th-adv

เดี่ยว • (dìao) (abstract noun ความเดี่ยว)

dìao (romanization)
ความเดี่ยว (abstract-noun)


ก้นกบ

th-noun

ก้นกบ • (gôn-gòp)

From ก้น (gôn, “buttock”) + กบ (gòp, “frog”).


ก้นหอย

ก้นหอย • (gôn-hɔ̌i)

com

ก้น (gôn) + หอย (hɔ̌i)


จับมือ

th-verb

จับมือ • (jàp-mʉʉ) (abstract noun การจับมือ)

jàp-mʉʉ (romanization)
การจับมือ (abstract-noun)

/t͡ɕap̚˨˩.mɯː˧/


หยิบมือ

th-noun

หยิบมือ • (yìp-mʉʉ)


ร่วมมือ

th-verb

ร่วมมือ • (rûuam-mʉʉ) (abstract noun การร่วมมือ or ความร่วมมือ)

rûuam-mʉʉ (romanization)
การร่วมมือ (abstract-noun)
ความร่วมมือ (abstract-noun)


หลุดมือ

หลุดมือ • (lùt-mʉʉ) (abstract noun การหลุดมือ)

lùt-mʉʉ (romanization)
การหลุดมือ (abstract-noun)

to slip out of one's hand (literally or figuratively)


หลุด

lùt (romanization)
การหลุด (abstract-noun)

Cognate with Lao ຫຼຸດ (lut), Lü ᦜᦳᧆ (l̇ud), Tai Nüa ᥘᥧᥖᥴ (lút), Phake လုတ် (lut), Ahom 𑜎𑜤𑜄𑜫 (lut).


มึน

มึน • (mʉn) (abstract noun การมึน or ความมึน)

mʉn (romanization)
การมึน (abstract-noun)
ความมึน (abstract-noun)

Cognate with Lao ມຶນ (mưn), Zhuang mwnh.


หน่วย

th-cls

หน่วย • (nùai)

Classifier for units, divisions and departments.


แสร้ง

th-verb

แสร้ง • (sɛ̂ɛng) (abstract noun การแสร้ง)

sɛ̂ɛng (romanization)
การแสร้ง (abstract-noun)

Cognate with Lao ແສ້ງ (sǣng), Khün ᩈᩯ᩠᩶ᨦ.

to intend; to intentionally or purposely do.


ประดิษฐ์

ประดิษฐ์ • (bprà-dìt) (abstract noun การประดิษฐ์)

bprà-dìt (romanization)
การประดิษฐ์ (abstract-noun)

From Sanskrit प्रतिष्ठ (pratiṣṭha, “foundation; setting up; etc”).

bor

(elegant) to establish; to install; to institute; to found; to set up.

(formal) to invent: to create or generate by the use of ingenuity or imagination.

(sarcastic) to invent; to devise; to contrive; to concoct; to elaborate; to fabricate.


ประดิษฐ์

th-adj

ประดิษฐ์ • (bprà-dìt)

(elegant) artificial, as opposed to natural.


รุม

rum (romanization)
การรุม (abstract-noun)


ตั้งตัว

th-verb

ตั้งตัว • (dtâng-dtuua) (abstract noun การตั้งตัว)

dtâng-dtuua (romanization)
การตั้งตัว (abstract-noun)

From ตั้ง (dtâng, “to set (up)”) + ตัว (dtuua, “body; self”).

com

(idiomatic) to establish or carve out one's life, career, fortune, wealth, or the like; to make one's way; to advance in life.


ว่าน

wâan (romanization)
ต้น (classifier)
หว้าน (alternative archaic dated obsolete)

Cognate with Northern Thai *ᩉ᩠ᩅ᩶ᩣ᩠ᨶ and later ᩉ᩠ᩅᩣ᩠ᨶ, Khün ᩅ᩵ᩤ᩠ᨶ, Isan หว้าน or ว่าน, Lao ຫວ້ານ (huān) or ວ່ານ (wān), Lü ᦛᦱᧃᧉ (v̇aan²).

cog

Lü ᦛᦱᧃᧉ (v̇aan²)

any plant traditionally believed to be of a medical, chemical, or supernatural quality, such as the power of prolonging life.


สายล่อฟ้า

th-noun

สายล่อฟ้า • (sǎai-lɔ̂ɔ-fáa) (classifier เส้น or สาย)

sǎai-lɔ̂ɔ-fáa (romanization)
เส้น (classifier)
สาย (classifier)

/saːj˩˩˦.lɔː˥˩.faː˦˥/


เจียว

th-particle

เจียว • (jiao)

เชียว เชียว#Thai

(archaic) alternative form of เชียว (chiao)


เรือนหอ

th-noun

เรือนหอ • (rʉʉan-hɔ̌ɔ) (classifier หลัง)

rʉʉan-hɔ̌ɔ (romanization)
หลัง (classifier)

/rɯa̯n˧.hɔː˩˩˦/

From เรือน (rʉʉan, “home”) + หอ (hɔ̌ɔ, “chamber”, referring to a bedchamber).


หาม

hǎam (romanization)
การหาม (abstract-noun)

From Proto-Tai *trwaːmᴬ (“to carry on the back”).
Cognate with Isan หาม, Lao ຫາມ (hām), Northern Thai ᩉᩣ᩠ᨾ (haam¹), Khün ᩉᩣ᩠ᨾ (haam¹), Lü ᦠᦱᧄ (ḣaam), Tai Dam ꪬꪱꪣ (ham), Shan ႁၢမ် (hǎam), Tai Nüa ᥞᥣᥛᥴ (háam), Ahom 𑜍𑜪 (raṃ), Bouyei raaml, Zhuang ram, Saek หร่าม.


ห่าม

th-verb

ห่าม • (hàam) (abstract noun การห่าม or ความห่าม)

hàam (romanization)
การห่าม (abstract-noun)
ความห่าม (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᩉ᩵ᩣ᩠ᨾ, Khün ᩉ᩵ᩣ᩠ᨾ, Isan เหิ่ม, Lao ເຫີ່ມ (hœ̄m), Nyaw เหิ่ม, Lü ᦣᦱᧄᧈ (haam¹), Shan ႁၢမ်ႇ (hàam), Phake ꩭံ (haṃ), Ahom 𑜑𑜪 (haṃ).

cog

Lao ເຫີ່ມ (hœ̄m)


หลอก

lɔ̀ɔk (romanization)
การหลอก (abstract-noun)


หิ้ว

hîu (romanization)
การหิ้ว (abstract-noun)

From Proto-Tai *triːwꟲ (“to carry (a bag)”). Cognate with Lao ຫິ້ວ (hiu), Shan ႁိဝ်ႈ (hīo), Bouyei riuc, Zhuang riuj, Saek ริ̂ว.

(colloquial) to bring foreign merchandise back from the trip as other's request.


เครื่องเงิน

th-noun

เครื่องเงิน • (krʉ̂ʉang-ngən)

/kʰrɯa̯ŋ˥˩.ŋɤn˧/


เครื่องยนต์ไอพ่น

เครื่องยนต์ไอพ่น

เครื่องยนต์ไอพ่น • (krʉ̂ʉang-yon-ai-pôn)


เครื่องเซ่น

เครื่องเซ่น • (krʉ̂ʉang-sên)


เครื่องทุ่นแรง

เครื่องทุ่นแรง

เครื่องทุ่นแรง • (krʉ̂ʉang-tûn-rɛɛng) (classifier เครื่อง)

krʉ̂ʉang-tûn-rɛɛng (romanization)
เครื่อง (classifier)

/kʰrɯa̯ŋ˥˩.tʰun˥˩.rɛːŋ˧/


ทุ่นแรง

th-adj

ทุ่นแรง • (tûn-rɛɛng) (abstract noun ความทุ่นแรง)

tûn-rɛɛng (romanization)
ความทุ่นแรง (abstract-noun)

/tʰun˥˩.rɛːŋ˧/


ทุ่น

tûn (romanization)
การทุ่น (abstract-noun)

Possibly corrupted from ทุน (tun, “capital”).

to economize; to save (from spending power, time, money).


เครื่องใน

th-noun

เครื่องใน • (krʉ̂ʉang-nai)


เครื่องประดับ

เครื่องประดับ • (krʉ̂ʉang-bprà-dàp) (classifier ชิ้น)

krʉ̂ʉang-bprà-dàp (romanization)
ชิ้น (classifier)

From เครื่อง (krʉ̂ʉang) + ประดับ (bprà-dàp).

com

เครื่อง (krʉ̂ʉang) + ประดับ (bprà-dàp)


หน้ามืด

th-verb

หน้ามืด • (nâa-mʉ̂ʉt) (abstract noun การหน้ามืด)

nâa-mʉ̂ʉt (romanization)
การหน้ามืด (abstract-noun)

/naː˥˩.mɯːt̚˥˩/


ก้มหน้า

ก้มหน้า • (gôm-nâa) (abstract noun การก้มหน้า)

gôm-nâa (romanization)
การก้มหน้า (abstract-noun)


แต่งหน้า

แต่งหน้า • (dtɛ̀ng-nâa) (abstract noun การแต่งหน้า)

dtɛ̀ng-nâa (romanization)
การแต่งหน้า (abstract-noun)

/tɛŋ˨˩.naː˥˩/


มุ่งหน้า

มุ่งหน้า • (mûng-nâa) (abstract noun การมุ่งหน้า)

mûng-nâa (romanization)
การมุ่งหน้า (abstract-noun)


หน้าปัด

th-noun

หน้าปัด • (nâa-bpàt)


หน้าวัว

หน้าวัว • (nâa-wuua)

From หน้า (nâa, “face”) + วัว (wuua, “cow”).


หน้าเป็น

th-adj

หน้าเป็น • (nâa-bpen) (abstract noun ความหน้าเป็น)

nâa-bpen (romanization)
ความหน้าเป็น (abstract-noun)


หน้าตาย

หน้าตาย • (nâa-dtaai) (abstract noun ความหน้าตาย)

nâa-dtaai (romanization)
ความหน้าตาย (abstract-noun)


จ่าหน้า

th-verb

จ่าหน้า • (jàa-nâa) (abstract noun การจ่าหน้า)

jàa-nâa (romanization)
การจ่าหน้า (abstract-noun)

/t͡ɕaː˨˩.naː˥˩/


คืบหน้า

คืบหน้า • (kʉ̂ʉp-nâa) (abstract noun การคืบหน้า or ความคืบหน้า)

kʉ̂ʉp-nâa (romanization)
การคืบหน้า (abstract-noun)
ความคืบหน้า (abstract-noun)

/kʰɯːp̚˥˩.naː˥˩/


ตัวหนอน

th-noun

ตัวหนอน • (dtuua-nɔ̌ɔn)


หอบ

hɔ̀ɔp (romanization)
การหอบ (abstract-noun)

Cognate with Lao ຫອບ (hǭp), Shan ႁွပ်ႇ (hàup), Ahom 𑜍𑜨𑜆𑜫 (rop), Zhuang rop, Saek โร̄บ.


ทิว

ทิว • (tí-wá-)

Borrowed from Sanskrit दिव (diva) or Pali diva.

ทิวะ ทิวะ#Thai

(literary, poetic) alternative form of ทิวะ


โลด

lôot (romanization)
การโลด (abstract-noun)


แทบ

th-adv

แทบ • (tɛ̂ɛp)


เกล็ด

th-noun

เกล็ด • (glèt)

From Proto-Southwestern Tai *kletᴰ, from Proto-Tai *klecꟲ, from Old Chinese 介 (OC *kreːds, “shell; to wear armour”). Cognate with Northern Thai ᨠᩖᩮᩢᨯ, Lao ເກັດ (ket), Tai Nüa ᥐᥥᥖᥱ (kět), Lü ᦵᦂᧆ (k̇ed), Shan ၵဵတ်း (káet).


เกร็ด

เกร็ด • (grèt)


นิ่ว

From Proto-Tai *ʰniːwꟲ. Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨶᩥ᩶ᩅ, Lao ໜີ້ວ (nīu), Lü ᦐᦲᧁᧉ (ṅiiw²).

cog

Lü ᦐᦲᧁᧉ (ṅiiw²)


เกล็ดเลือด

th-noun

เกล็ดเลือด • (glèt-lʉ̂ʉat)

From เกล็ด (glèt, “scale”) + เลือด (lʉ̂ʉat, “blood”).


อาหารเรียกน้ำย่อย

th-noun

อาหารเรียกน้ำย่อย

อาหารเรียกน้ำย่อย • (aa-hǎan-rîiak-nám-yɔ̂i) (classifier จาน)

aa-hǎan-rîiak-nám-yɔ̂i (romanization)
จาน (classifier)


สะท้อน

th-verb

สะท้อน • (sà-tɔ́ɔn) (abstract noun การสะท้อน)

sà-tɔ́ɔn (romanization)
การสะท้อน (abstract-noun)

/sa˨˩.tʰɔːn˦˥/


สลาย

สลาย • (sà-lǎai) (abstract noun การสลาย)

sà-lǎai (romanization)
การสลาย (abstract-noun)
ฉลาย (alternative archaic dated obsolete)

Cognate with Lao ສະຫຼາຍ (sa lāi). Possibly related to ทลาย (tá-laai).

to come to an end, to melt away, to fade away, to disappear; to be or become broken or ruined.


ผู้ย่อยสลาย

th-noun

ผู้ย่อยสลาย • (pûu-yɔ̂i-sà-lǎai)


เก๋า

From Teochew 猴 (gao5) in 猴魚 /猴鱼 (gao5 he5, literally “monkey fish”).

ปลา ปลา#Thai

(ปลา~) (zoology) serranid, any fish of the family Serranidae.


ฟาด

fâat (romanization)
การฟาด (abstract-noun)

From Proto-Southwestern Tai *vaːtᴰ (“to beat; to whip”). Cognate with Northern Thai ᨼᩣ᩠ᨯ, Lao ຟາດ (fāt), Khün ᨼᩣ᩠ᨯ, Lü ᦝᦱᧆ (faad), Ahom 𑜇𑜄𑜫 (phat). Possibly related to Proto-Southwestern Tai *vatᴰ (whence Thai ฟัด (fát)).

inh

to whip, to lash, to slash; to swing, to sway.

(slang) to strike or beat: to defeat or overcome, especially in a fierce way.

(slang) to eat, consume or take, especially in a voracious manner.


ฟาด

th-adj

ฟาด • (fâat)

(slang) fierce: fashionable or attractive in a bold or striking way.


ต้นตอ

dtôn-dtɔɔ (romanization)
เรื่อง (classifier)


น้ำเหลือง

th-noun

น้ำเหลือง • (nám-lʉ̌ʉang)

/nam˦˥.lɯa̯ŋ˩˩˦/

com

น้ำ (náam) + เหลือง (lʉ̌ʉang)


เม็ดเลือดแดง

th-noun

เม็ดเลือดแดง • (mét-lʉ̂ʉat-dɛɛng)

/met̚˦˥.lɯa̯t̚˥˩.dɛːŋ˧/

From เม็ดเลือด (mét-lʉ̂ʉat, “blood cell”) + แดง (dɛɛng, “red”).


เม็ดเลือด

th-noun

เม็ดเลือด • (mét-lʉ̂ʉat)


เม็ดเลือดขาว

เม็ดเลือดขาว • (mét-lʉ̂ʉat-kǎao)

/met̚˦˥.lɯa̯t̚˥˩.kʰaːw˩˩˦/

From เม็ดเลือด (mét-lʉ̂ʉat, “blood cell”) + ขาว (kǎao, “white”).


ทิ่ม

tîm (romanization)
การทิ่ม (abstract-noun)


หมอบ

mɔ̀ɔp (romanization)
การหมอบ (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨾᩬᨷ, Isan หมอบ, หมูบ, Lao ໝອບ (mǭp), ໝູບ (mūp), Lü ᦷᦙᧇ (mob), Khün ᩉ᩠ᨾᩬᨷ, ᩉ᩠ᨾᩪᨷ, Shan မွပ်ႇ (màup).


ลาด

lâat (romanization)
การลาด (abstract-noun)


ราด

râat (romanization)
การราด (abstract-noun)

From Proto-Tai *rwaːtᴰ (“to pour”).
Cognate with Lao ຮາດ (hāt) or ລາດ (lāt), Lü ᦟᦱᧆ (laad), Shan ႁၢတ်ႇ (hàat), Zhuang rwed.


กลั้ว

th-verb

กลั้ว • (glûua) (abstract noun การกลั้ว)

glûua (romanization)
การกลั้ว (abstract-noun)


ตุ่นปากเป็ด

th-noun

ตุ่นปากเป็ด • (dtùn-bpàak-bpèt) (classifier ตัว)

dtùn-bpàak-bpèt (romanization)
ตัว (classifier)

From ตุ่น (dtùn, “mole”) + ปาก (bpàak, “mouth”) + เป็ด (bpèt, “duck”).


เงี่ยน

th-verb

เงี่ยน • (ngîian) (abstract noun การเงี่ยน or ความเงี่ยน)

ngîian (romanization)
การเงี่ยน (abstract-noun)
ความเงี่ยน (abstract-noun)
เหงี้ยน (alternative)

(impolite, vulgar) to crave; to lust; to want greatly


เพียบ

th-adv

เพียบ • (pîiap) (abstract noun ความเพียบ)

pîiap (romanization)
ความเพียบ (abstract-noun)


เพียบพร้อม

th-adj

เพียบพร้อม • (pîiap-prɔ́ɔm) (abstract noun ความเพียบพร้อม)

pîiap-prɔ́ɔm (romanization)
ความเพียบพร้อม (abstract-noun)

/pʰia̯p̚˥˩.pʰrɔːm˦˥/


เหน็บ

nèp (romanization)
การเหน็บ (abstract-noun)


ใส่ร้าย

th-verb

ใส่ร้าย • (sài-ráai) (abstract noun การใส่ร้าย)

sài-ráai (romanization)
การใส่ร้าย (abstract-noun)

From ใส่ (sài, “to add; to insert; etc”) + ร้าย (ráai, “ill; evil; etc”).

com

(transitive) to asperse; to calumniate; to slander.


จ่อ

th-prep

จ่อ • (jɔ̀ɔ)

มาจ่อหน้าประตู

to come at the door
(literally) to come at the front [of the] door

(slang) used to describe the state of being very close to something.


อัง

ang (romanization)
การอัง (abstract-noun)


ทึ่ง

tʉ̂ng (romanization)
การทึ่ง (abstract-noun)


พลาด

plâat (romanization)
การพลาด (abstract-noun)

From Proto-Tai *blaːtᴰ (“to slip, to fall”); cognate with Lao ພາດ (phāt), ພະລາດ (pha lāt), Shan ပြၢတ်ႈ (prāat), ပရၢတ် (pǎ rǎat), ပလၢတ်ႈ (pǎ lāat).


ชิด

chít (romanization)
การชิด (abstract-noun)


ห่วง

Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᩅ᩵ᨦ, Khün ᩉ᩠ᩅ᩵ᨦ, Lao ຫ່ວງ (huang).
Compare another Northern Thai ᨲ᩠ᩅ᩵ᨦ, Shan တူင်ႇ (tùung), Phake ကွင် (koṅ), တွင် (toṅ), တုင် (tuṅ), Ahom 𑜀𑜞𑜨𑜂𑜫 (kroṅ).


ห่วง

hùuang (romanization)
การห่วง (abstract-noun)


ห่วงโซ่อาหาร

/hua̯ŋ˨˩.soː˥˩.ʔaː˧.haːn˩˩˦/

Calque of English food chain. Same as ห่วง (hùuang) + โซ่ (sôo) + อาหาร (aa-hǎan).


ง้อ

ngɔ́ɔ (romanization)
การง้อ (abstract-noun)


งอน

ngɔɔn (romanization)
การงอน (abstract-noun)


หงอน

th-noun

หงอน • (ngɔ̌ɔn)

From Proto-Tai *hoːnᴬ (“cockscomb”). Cognate with Lao ຫອນ (hǭn), Shan ႁွၼ် (hǎun), Ahom 𑜑𑜨𑜃𑜫 (hon).


ยอก

yɔ̂ɔk (romanization)
การยอก (abstract-noun)

Cognate with Lao ຢອກ (yǭk), Northern Thai ᨿᩬᨠ.


พลัด

plát (romanization)
การพลัด (abstract-noun)

From Proto-Tai *blaːtᴰ (“to slip and fall”).
Cognate with Lao ພັດ (phat), Zhuang byad.


ผลัด

plàt (romanization)
การผลัด (abstract-noun)

to replace; to alternate; to take turns.


ควง

kuuang (romanization)
การควง (abstract-noun)

(slang, of persons, as lovers) to pair up or be paired up.

(slang) to date; to go on a date; to be in a romantic relationship.


ควง

circle; circumference; compass; precincts; vicinity; sphere.


ส่าย

sàai (romanization)
การส่าย (abstract-noun)


สายตา

From สาย (sǎai, “line; thread; string”) + ตา (dtaa, “eye”).

com

attentive look, close observation, or watch.

manner or way of looking (at someone or something); estimation; opinion.


เล็ง

leng (romanization)
การเล็ง (abstract-noun)


กระอัก

th-verb

กระอัก • (grà-àk) (abstract noun การกระอัก)

grà-àk (romanization)
การกระอัก (abstract-noun)


เมิน

məən (romanization)
การเมิน (abstract-noun)


หลอม

lɔ̌ɔm (romanization)
การหลอม (abstract-noun)

Cognate with Lao ຫຼອມ (lǭm), Northern Thai ᩉᩖᩬᨾ (lɔɔm¹), Khün ᩉᩖᩬᨾ, Lü ᦜᦸᧄ (l̇oam).


น้ำค้าง

th-noun

น้ำค้าง • (nám-káang)

From น้ำ (náam, “water”) + ค้าง (káang, “to be stuck”).


น้ำค้างแข็ง

th-noun

น้ำค้างแข็ง • (nám-káang-kɛ̌ng)

/nam˦˥.kʰaːŋ˦˥.kʰɛŋ˩˩˦/

From น้ำค้าง (nám-káang, “dew”) + แข็ง (kɛ̌ng, “frozen”).


แหบ

hɛ̀ɛp (romanization)
ความแหบ (abstract-noun)


หยาบ

yàap (romanization)
ความหยาบ (abstract-noun)
อยาบ (alternative)

From Proto-Tai *ʰɲaːpᴰ (“coarse; tough”).
Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨿᩣ᩠ᨷ, Lao ຫຍາບ (nyāp), Lü ᦊᦱᧇ (ẏaab), Shan ယၢပ်ႇ (yàap), Zhuang nyap (dialectal) and niep (dialectal).


หยาบคาย

th-adj

หยาบคาย • (yàap-kaai) (abstract noun ความหยาบคาย)

yàap-kaai (romanization)
ความหยาบคาย (abstract-noun)

From หยาบ (yàap, “coarse”) + คาย (kaai, “sharp”).


แหลก

lɛ̀ɛk (romanization)
ความแหลก (abstract-noun)


ร้อยละ

th-noun

ร้อยละ • (rɔ́ɔi-lá)

/rɔːj˦˥.laʔ˦˥/

From ร้อย (rɔ́ɔi, “hundred”) + ละ (lá, “per; each”).


เผลอ

th-adv

เผลอ • (plə̌ə)


ถลอก

th-verb

ถลอก • (tà-lɔ̀ɔk) (abstract noun การถลอก)

tà-lɔ̀ɔk (romanization)
การถลอก (abstract-noun)

/tʰa˨˩.lɔːk̚˨˩/

Possibly from Old Khmer lok (“to scratch, to score; to dig, to excavate”); or *lāk, *lak (“to scratch, to score, to mark (the surface); to incise, to engrave; to chisel, to gouge; etc”), which were extended as chlāk, caṃlāk, etc; or *cok (“to scratch, to scrape; to dig”), which were extended as *kcak, kcok, kracok, etc. Perhaps cognate with Modern Khmer លក (lɔɔk), លាក់ (lĕək), or ចក់ (cɑk).
Extended as Thai จำหลอก (jam-lɔ̀ɔk).
Etymologically related to Thai ลอก (lɔ̂ɔk), จำหลอก (jam-lɔ̀ɔk), สลัก (sà-làk), ฉลัก (chà-làk), จำหลัก (jam-làk), ฉลาก (chà-làak), ฉอก (chɔ̀ɔk), กระฉอก (grà-chɔ̀ɔk).

th-l

จำหลอก (jam-lɔ̀ɔk)

จำหลอก (jam-lɔ̀ɔk)

สลัก (sà-làk)

ฉอก (chɔ̀ɔk)

กระฉอก (grà-chɔ̀ɔk)

(of skin, surface, etc) to abrade; to undergo abrasion; to be scraped; to be excoriated; to undergo excoriation; to peel.


เร่ง

th-verb

เร่ง • (rêng) (abstract noun การเร่ง or ความเร่ง)

rêng (romanization)
การเร่ง (abstract-noun)
ความเร่ง (abstract-noun)

→ Lao: ເລ່ງ (lēng) / ເລັ່ງ (leng)

to hurry; to rush; to speed up; to accelerate


ความเร่ง

เร่ง เร่ง#Thai

abstract noun of เร่ง (rêng): acceleration


เฉื่อย

th-adj

เฉื่อย • (chʉ̀ai) (abstract noun ความเฉื่อย)

chʉ̀ai (romanization)
ความเฉื่อย (abstract-noun)

/t͡ɕʰɯa̯j˨˩/


ความเฉื่อย

th-noun

ความเฉื่อย • (kwaam-chʉ̀ai)

/kʰwaːm˧.t͡ɕʰɯa̯j˨˩/

เฉื่อย เฉื่อย#Thai

abstract noun of เฉื่อย (chʉ̀ai): inertia


ฟรี

(colloquial) without payment required; without having to pay; for free; free of charge.

ตายฟรี

ติดคุกฟรี

to be imprisoned for nothing (= to be imprisoned without guilt)

(slang) in vain; for nothing; to no purpose.


เนื้องอก

เนื้องอก • (nʉ́ʉa-ngɔ̂ɔk)

/nɯa̯˦˥.ŋɔːk̚˥˩/

From เนื้อ (nʉ́ʉa, “meat”) + งอก (ngɔ̂ɔk, “to grow; to sprout”).


งอก

ngɔ̂ɔk (romanization)
การงอก (abstract-noun)

From Proto-Southwestern Tai *ŋɔːkᴰ²ᴸ (“to bud forth; a sprout”). Cognate with Lao ງອກ (ngǭk), Shan ငွၵ်ႈ (ngāuk), Tai Dam ꪉꪮꪀ, Nong Zhuang ngaed.


เนื้อที่

th-noun

เนื้อที่ • (nʉ́ʉa-tîi)

/nɯa̯˦˥.tʰiː˥˩/

com

เนื้อ (nʉ́ʉa) + ที่ (tîi)


เพื่อนตาย

th-noun

เพื่อนตาย • (pʉ̂ʉan-dtaai)

เพื่อน (pʉ̂ʉan, “friend”) + ตาย (dtaai, “to die”); literally "friend that dies", referring to a friend that dies for you; probably from or influenced by the 403rd stanza of the 19th century poetic series Khlong Lokkanit ("Law of the World") by Prince Mang (1793–1859), inscribed on the corridor walls of Wat Pho:
:: pʉ̂ʉan-gin sîn sáp lɛ́ɛo · nɛ̌ɛng-nǐi
:: hǎa ngâai lǎai mʉ̀ʉn mii · mâak lón
:: pʉ̂ʉan-dtaai tàai tɛɛn chii · waa àat
:: hǎa yâak fàak-pǐi-kâi · yâak tɛ́ɛ jàk hǎa
: A friend that eats leaves you when you have no more wealth.
: They are easy to find, for they exist in abundance, in ten thousands of thousands, in countless numbers.
: But a friend that dies for you and substitutes himself for you for the sake of your life and limb
: is not easy to find. Hard indeed is to find someone you can depend upon in the time of illness or following your death.
Compare Chinese 死黨／死党 (sǐdǎng).

lang

เพื่อนกิน สิ้นทรัพย์แล้ว

เพื่อนกิน สิ้นทรัพย์แล้ว

หาง่าย หลายหมื่นมี

หาง่าย หลายหมื่นมี

เพื่อนตาย ถ่ายแทนชี

เพื่อนตาย ถ่ายแทนชี

หายาก ฝากผีไข้

หายาก ฝากผีไข้

zh-l

死黨／死党 (sǐdǎng)

th:สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามั่ง กรมพระยาเดชาดิศร

th:โคลงโลกนิติ


เพื่อนแท้

th-noun

เพื่อนแท้ • (pʉ̂ʉan-tɛ́ɛ)

/pʰɯa̯n˥˩.tʰɛː˦˥/


หงาย

ngǎai (romanization)
การหงาย (abstract-noun)

From Proto-Tai *ʰŋaːjᴬ (“moonlight”).
Cognate with Lao ຫງາຍ (ngāi), Shan ငၢႆ (ngǎai), Tày hai, Zhuang hai (“moon”) (dialectal).


บ่อน

บ่อน • (bɔ̀n)

Cognate with Isan บ่อน, Lao ບ່ອນ (bǭn), Tai Dam ꪚ꪿ꪮꪙ.

gambling house; gambling den (usually illegal).


ระบุ

rá-bù (romanization)
การระบุ (abstract-noun)


คล้าย

th-verb

คล้าย • (kláai) (abstract noun การคล้าย)

kláai (romanization)
การคล้าย (abstract-noun)

Cognate with Lao ຄ້າຍ (khāi), Shan ငၢႆး (ngáai).

วันคล้ายวันเกิด


ป่น

bpòn (romanization)
ความป่น (abstract-noun)


คลาย

klaai (romanization)
การคลาย (abstract-noun)


ดาม

daam (romanization)
การดาม (abstract-noun)

to hold, support, or maintain, as with a stiffener, brace, or the like.

(medicine) to secure with a cast, splint, or the like.

ดามหัวใจ

(slang, of something broken) to strengthen; to restore to strength; to fix; to mend.


ด้อม

th-noun

ด้อม • (dɔ̂m)

2023 February 16, “เลือกตั้ง 2566: ด้อมส้มระดมแคมเปญ "31" สะเทือนโลกออนไลน์ ดันก้าวไกลเข้าสภา”, in Thai PBS:

เลือกตั้ง 2566: ด้อมส้มระดมแคมเปญ "31" ...ดันก้าวไกลเข้าสภา

lʉ̂ʉak-dtâng · sɔ̌ɔng hâa hòk hòk: · dɔ̂m sôm rá-dom kɛm-bpeen · “sǎam nʉ̀ng” · ... dan gâao glai kâo sà-paa

2566 Election: Orange fandom mobilises "31" campaigns...to push Move Forward into parliament

2023 July 21, “คีพเมน สู่ แฟนวอร์: ด้อมการเมือง เคลื่อนไหวอย่างไรให้สร้างสรรค์”, in Thai PBS:

จุดเริ่มต้นที่ทำให้ด้อมเกาหลีกลายเป็นด้อมการเมืองคือการชุมนุมของกลุ่มราษฎรที่แยกปทุมวัน

jùt-rə̂əm-dtôn tîi tam-hâi dɔ̂m gao-lǐi glaai bpen dɔ̂m gaan-mʉʉang kʉʉ gaan-chum-num kɔ̌ɔng glùm râat-sà-dɔɔn tîi yɛ̂ɛk bpà-tum-wan

The starting point which turned Korean fandoms into political fandoms is the demonstrations of the Ratsadon group at Pathum Wan Intersection.


ทวง

tuuang (romanization)
การทวง (abstract-noun)

ทวงหนี้

to demand [the payment of] a debt; to demand [a debtor to pay] the debt

ทวงค่าเช่า

to demand [the payment of] rent; to demand [a tenant to pay] the rent

ทวงบุญคุณ

to demand [the return or recognition of] favour

ทวงสิทธิ์

to demand (the observance of a promise or agreement, the performance of an obligation, the repayment or recognition of one's favour or kindness, or something to which one is rightfully or lawfully entitled).


ตัดต่อ

th-verb

ตัดต่อ • (dtàt-dtɔ̀ɔ) (abstract noun การตัดต่อ)

dtàt-dtɔ̀ɔ (romanization)
การตัดต่อ (abstract-noun)

/tat̚˨˩.tɔː˨˩/

From ตัด (dtàt, “to cut (out)”) + ต่อ (dtɔ̀ɔ, “to extend; to add (in order to extend); etc”).

com

โปรแกรมตัดต่อวิดีโอ

(of a text, picture, video, etc) to alter or edit, especially by cutting certain parts out or inserting new elements.

picture; video; etc; picture; video; etc


เกี่ยง

th-verb

เกี่ยง • (gìiang) (abstract noun การเกี่ยง)

gìiang (romanization)
การเกี่ยง (abstract-noun)


เครียด

th-adj

เครียด • (krîiat) (abstract noun ความเครียด)

krîiat (romanization)
ความเครียด (abstract-noun)


ตึง

sound of a heavy thing falling on the floor or ground


ตรึง

dtrʉng (romanization)
การตรึง (abstract-noun)

to bind; to fasten; to detain; to crucify


แรงตึงผิว

th-noun

แรงตึงผิว • (rɛɛng-dtʉng-pǐu)

/rɛːŋ˧.tɯŋ˧.pʰiw˩˩˦/


แรงเสียดทาน

แรงเสียดทาน • (rɛɛng-sìiat-taan)


ความดัน

ดัน ดัน#Thai


หนุน

nǔn (romanization)
การหนุน (abstract-noun)
หนูน (alternative obsolete)

Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨶᩩᩁ, Lao ໜູນ (nūn) or ໜຸນ (nun).

to support; to back; to advocate; to bolster; to promote.

to enhance; to increase; to add; to boost; to augment; to supplement; to strengthen; to reinforce.


อุด

ùt (romanization)
การอุด (abstract-noun)

From Proto-Tai *ʔwɯtᴰ (“to plug (a hole)”).
Cognate with Lao ອຸດ (ʼut), Shan ဢုတ်း (ʼút), Zhuang oet.
Possibly doublet of หยุด (yùt).

cog

Shan ဢုတ်း (ʼút)


อุดหนุน

th-verb

อุดหนุน • (ùt-nǔn) (abstract noun การอุดหนุน)

ùt-nǔn (romanization)
การอุดหนุน (abstract-noun)


แรงลอยตัว

th-noun

แรงลอยตัว • (rɛɛng-lɔɔi-dtuua)


โปรดติดตามตอนต่อไป

th-phrase

โปรดติดตามตอนต่อไป • (bpròot-dtìt-dtaam-dtɔɔn-dtɔ̀ɔ-bpai)

/proːt̚˨˩.tit̚˨˩.taːm˧.tɔːn˧.tɔː˨˩.paj˧/

From โปรด (bpròot, “please”) + ติดตาม (dtìt-dtaam, “to follow; to follow up”) + ตอน (dtɔɔn, “episode; part”) + ต่อไป (dtɔ̀ɔ-bpai, “from this on; henceforwards”).

com

used to request viewers to continue seeing further parts of a show.

en-โปรดติดตามตอนต่อไป-th-phrase-hviT0YFL