สมุทรสงคราม

From สมุทร (sà-mùt) + สงคราม (sǒng-kraam).

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Samut Songkhram, a province of Thailand.

th:สมุทรสงคราม


นครปฐม

th-proper noun

นครปฐม • (ná-kɔɔn-bpà-tǒm)

From นคร (ná-kɔɔn, “city”) + ปฐม (bpà-tǒm, referring to the Pathom stupa); literally "city of Pathom"; after the ancient Pathom stupa in the city; coined by Rama VI (reigned 1910–1925); previously known as นครชัยศรี.

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Nakhon Pathom, a province of Thailand.


นครศรีธรรมราช

th-proper noun

นครศรีธรรมราช • (ná-kɔɔn-sǐi-tam-má-râat)

From นคร (ná-kɔɔn) + ศรี (sǐi) + ธรรมราช (“Dharmaraja”, righteous ruler).

compound

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Nakhon Si Thammarat, a province of Thailand.

Dharmaraja th:นครศรีธรรมราช


สระแก้ว

th-proper noun

สระแก้ว • (sà-gɛ̂ɛo)

From สระ (sà, “pond”) + แก้ว (gɛ̂ɛo, “crystal”).

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Sa Kaeo (a province in eastern Thailand).


สมุทรปราการ

From สมุทร (sà-mùt, “sea”) + ปราการ (bpraa-gaan, “fort; fortress”); from the fact that the city lies on the Gulf of Thailand.

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Samut Prakan
w:Mueang Samut Prakan District

(อำเภอเมือง~) Mueang Samut Prakan (a district of Samut Prakan province, Thailand)


พังงา

/pʰaŋ˧.ŋaː˧/

Borrowed from Malay pangan (“jungle; forest”).

bor+

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Phang Nga (a province of Thailand)


สังหารหมู่

th-verb

สังหารหมู่ • (sǎng-hǎan-mùu) (abstract noun การสังหารหมู่)

sǎng-hǎan-mùu (romanization)
การสังหารหมู่ (abstract-noun)

/saŋ˩˩˦.haːn˩˩˦.muː˨˩/

สังหาร (sǎng-hǎan, “to kill”) + หมู่ (mùu, “mass”); perhaps calque of English mass murder.

com

to massacre; to kill en masse; to kill through mass murder.


กาฬสินธุ์

th-proper noun

กาฬสินธุ์ • (gaa-lá-sǐn)

From Pali kāḷasindhu (literally “black river”), from kāḷa (“black; sable”) + sindhu (“river; stream; sea; etc”); equivalent to Thai กาฬ (gaan) + สินธุ์ (sǐn); believed to be named after the river น้ำก่ำ (náam-gàm, literally “dark river”), now in the nearby Sakon Nakhon Province.

bor

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Kalasin
w:Mueang Kalasin District

(อำเภอเมือง~) Mueang Kalasin (the capital city of Kalasin province, Thailand)


บุรี

From Sanskrit पुर (pura, “fortress; castle; city; town; etc.”) or Pali pura (“town; fortress; city; etc.”).


ศรีสะเกษ

th-proper noun

ศรีสะเกษ • (sǐi-sà-gèet)

From ศรี (sǐi, “woman”) + สะ (sà, archaic form of สระ (sà, “to wash”)) + เกษ (gèet, archaic form of เกศ (gèet, “hair”)); literally "hair-washing woman"; after a woman in folklore; given to the city by Rama I in 2325 BE (1782/83 CE).

com

archaic form of <i class="Thai mention" lang="th">สระ</i> (sà, “to wash”)

archaic form of <i class="Thai mention" lang="th">เกศ</i> (gèet, “hair”)

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Si Sa Ket (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Si Sa Ket
w:Mueang Sisaket District

(อำเภอเมือง~) Mueang Si Sa Ket (a district of Sisaket province, Si Sa Ket Thailand)


มหาสารคาม

Buddhist Era
Common Era
Mongkut
sal tree

From มหา (má-hǎa, “great”) + สาร (sǎa-rá, “essence; feature; element; etc”) + คาม (kaam, “abode”), literally "abode of great essences"; believed to be a corruption of an old spelling, มหาสาลคาม (má-hǎa-sǎa-lá-kaam), from มหา (má-hǎa, “great”) + สาล (sǎa-lá, “sal tree”) + คาม (kaam, “abode”), literally "abode of great sal tree(s)", a calque of the old name of the city, ยางใหญ่ (yaang-yài, literally “great sal tree”); coined and given to the city by Rama IV on 22 August 2408 BE (1865 CE).

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Maha Sarakham
w:Mueang Maha Sarakham District

(อำเภอเมือง~) Mueang Maha Sarakham (a district of Maha Sarakham province)


กำแพงเพชร

th-proper noun

กำแพงเพชร • (gam-pɛɛng-pét)

From กำแพง (gam-pɛɛng, “wall”) + เพชร (pét, “diamond”); literally "diamond(ed) wall(s)".

com

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Kamphaeng Phet
w:Mueang Kamphaeng Phet District

(อำเภอเมือง~) Mueang Kamphaeng Phet (a district of Kamphaeng Phet province, Thailand)


ลำปาง

From corruption of ลัมภางค์ (lam-paang, literally “body of Lampha; embodiment of Lampha”), which a Buddhist legend says was the name that Gautama Buddha gave the place when he stayed in a forest called Lampha (ลัมพะ) or Lamphakari (ลัมพการี).

wp

พระธาตุลำปางหลวง

พระ พระ#Thai

ธาตุ ธาตุ#Thai

(พระธาตุ~) Lampang reliquary in present-day Lampang Province, Thailand.


ลำปาง

Ministry of Interior (Thailand)
Wat Phra That Lampang Luang

From clipping of an old name, นครลำปาง (ná-kɔɔn-lam-bpaang, literally “city of the Lampang reliquary”), after a Buddhist reliquary in the city; first used in the order of the Ministry of Interior dated 19 May 1916.

จังหวัดลำปาง

อำเภอเมืองลำปาง

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Lampang
w:Mueang Lampang District

(อำเภอเมือง~) Mueang Lampang (a district of Lampang province, Thailand)


ชุมพร

/t͡ɕʰum˧.pʰɔːn˧/

From ชุม (chum, “to bring together; to call together; to summon; etc”) + พร (pɔɔn, “blessing; benediction”); oldest surviving record of the name dated 1908 BE (1365/66 CE); also believed to be a corruption of ชุม (chum, idem) + พล (pon, “armed force; member thereof”), or a corruption of อุทุมพร (“gular fig”, a plant grown on the right bank of the city).

com

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Chum Phon (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Chum Phon
w:Mueang Chumphon District

(อำเภอเมือง~) Mueang Chum Phon (a district of Chumphon province, Chum Phon)


รุ่ง

th-adj

รุ่ง • (rûng)

Cognate with Shan ႁုင်ႈ (hūng), Ahom 𑜍𑜤𑜂𑜫 (ruṅ).

(of the day or daylight) dawning; breaking; starting.


ปทุมธานี

From Pali paduma (“lotus”) + dhānī (“city; abode; etc”); literally "city of lotuses"; equivalent to Thai ปทุม (bpà-tum) + ธานี (taa-nii); coined by Rama II around 1815 after receiving lotuses, a plant native to the locality, from locals at a local festival; formerly known as สามโคก.

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Pathum Thani, a province of Thailand.


ขอนแก่น

th-proper noun

ขอนแก่น • (kɔ̌ɔn-gɛ̀n)

/kʰɔːn˩˩˦.kɛn˨˩/

/kʰɔn˩˩˦.kɛn˨˩/

Buddhist Era
Common Era
Phra That Kham Kaen

Traditionally believed to be a corruption of ขามแก่น (kǎam-gɛ̀n), from ขาม (kǎam, “tamarind”) + แก่น (gɛ̀n, “core; kernel; heart (of a tree); etc”), the name of a reliquary in the city, after which the city was probably named; officially given to the city in 2340 BE (1797/98 CE); formerly known as บึงบอน.

th-l

ขามแก่น (kǎam-gɛ̀n)

com

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Khon Kaen (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Khon Kaen
w:Mueang Khon Kaen District

(อำเภอเมือง~) Mueang Khon Kaen (a district of Khon Kaen province, Thailand)


นครนายก

From นคร (ná-kɔɔn, “city”) + นา (naa, “rice field”) + ยก (yók, “to exempt; to cancel”); literally "city of exempted rice fields"; after the fact that the rice fields in this city were exempted from taxes during the Ayutthaya period.

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Nakhon Nayok (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Nakhon Nayok
w:Mueang Nakhon Nayok District

(อำเภอเมือง~) Mueang Nakhon Nayok (a district of Nakhon Nayok province)


อำนาจเจริญ

th-proper noun

อำนาจเจริญ • (am-nâat-jà-rəən)

From อำนาจ (am-nâat, Amnat, part of the noble title of the first ruler of the city, literally “power; authority”) + เจริญ (jà-rəən, “to prosper, to thrive; to grow, to increase”); meaning "made prosperous by Amnat"; after Suea Amonsin (เสือ อมรสิน), the first ruler of the city who held the noble title of Phra Amon Amnat (พระอมรอำนาจ); coined by King Mongkut of Siam around 1858.

com

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Amnat Charoen
w:Mueang Amnat Charoen District

(อำเภอเมือง~) Mueang Amnat Charoen (a district of Amnat Charoen province, Thailand)


สิงห์บุรี

th-proper noun

สิงห์บุรี • (sǐng-bù-rii)

From สิงห์ (sǐng, “lion”) + บุรี (bù-rii, “city”); perhaps after its founder King Kraisorarat (ไกรสรราช), whose name literally means "king of lions" or "royal lion"; possibly first used around 1650 BE (1107/08 CE).

com

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Sing Buri
w:Mueang Sing Buri District

(อำเภอเมือง~) Mueang Sing Buri (a district of Sing Buri province, Thailand)


สุราษฎร์ธานี

th-proper noun

สุราษฎร์ธานี • (sù-râat-taa-nii)

From สุ (sù, “good”) + ราษฎร์ (râat, “citizen; inhabitant”) + ธานี (taa-nii, “town; city”); literally "city of good citizens"; coined by Rama VI in 1915; สุราษฎร์ (sù-râat; “good citizens”) being phono-semantic matching of Gujarati સુરત (surat, “Surat”, city in Gujarat); formerly known as บ้านดอน (bâan-dɔɔn).

th-l

บ้านดอน (bâan-dɔɔn)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Surat Thani
w:Mueang Surat Thani District

(อำเภอเมือง~) Mueang Surat Thani (a district of Surat Thani province)


สมุทรสาคร

th-proper noun

สมุทรสาคร • (sà-mùt-sǎa-kɔɔn)

From สมุทร (sà-mùt, “sea”) + สาคร (sǎa-kɔɔn, “river”); literally "(city of) seas and rivers"; coined and given to the city by Rama IV (reigned 1851–1868); formerly known as สาครบุรี.

com

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Samut Sakhon
w:Mueang Samut Sakhon District

(อำเภอเมือง~) Mueang Samut Sakhon (a district of Samut Sakhon province)


รำงับ

th-verb

รำงับ • (ram-ngáp) (abstract noun การรำงับ)

ram-ngáp (romanization)
การรำงับ (abstract-noun)

From Old Khmer raṃṅap (“to kill, extinguish, eliminate; to deaden, make inert; to soothe, calm, pacify; etc”), extended form of raṅap (“to become inert, lose force; to wane, dwindle; to come to an end, fade, die; etc”), from which Thai ระงับ (rá-ngáp) was derived. Cognate with Modern Khmer រំងាប់ (rumngŏəp).

bor

ระงับ ระงับ#Thai

(elegant) Alternative form of ระงับ (rá-ngáp)


สุรินทร์

th-proper noun

สุรินทร์ • (sù-rin)

After the noble title of the city ruler, พระยาสุรินทรภักดี (prá-yaa sù-rin pák-dii; literally “phraya of loyalty unto Surin” — see [[#Etymology 1]] also); given to the city in the reign of Rama I (1782–1809); formerly known as คูประทายสมัน (kuu-bprà-taai-sà-mǎn).

wp

จังหวัดสุรินทร์

อำเภอเมืองสุรินทร์

lang

พระยาสุรินทรภักดี

พระยาสุรินทรภักดี

th-l

คูประทายสมัน

คู-ปฺระ-ทาย-สะ-หฺมัน

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

(อำเภอเมือง~) Mueang Surin (a district of Surin province, Thailand)


ชาร์ป

th-noun

ชาร์ป • (cháap)

/t͡ɕʰaːp̚˦˥/


ทู

→ Lao: ທູ (thū)

From "ปลาทู":

→ Khmer: ប្លាធូ (plaathuu)

→ Burmese: ပလာတူး (pa.latu:)

ปลา ปลา#Thai

(ปลา~) short mackerel (Rastrelliger brachysoma).


ปรมาณู

Borrowed from Sanskrit परमाणु (paramāṇu).


อะตอม

อะตอม • (à-dtɔm)

From English atom. Compare Lao ອະຕອມ (ʼa tǭm).


ร้อยเอ็ด

th-numeral

ร้อยเอ็ด • (rɔ́ɔi-èt)

From ร้อย (rɔ́ɔi, “hundred”) + เอ็ด (èt, “one”).

com

/rɔːj˦˥.ʔet̚˨˩/

(archaic and figurative) many; a good many; a great many; numerous.


ร้อยเอ็ด

th-proper noun

ร้อยเอ็ด • (rɔ́ɔi-èt)

A traditional belief, disputed by modern scholars, has it that the name of the city originated from a misunderstanding about the figure "๑๐๑" ("101"), the archaic way of writing the number "eleven", referring to the eleven gates of the city.

wp

จังหวัดร้อยเอ็ด

อำเภอเมืองร้อยเอ็ด

/rɔːj˦˥.ʔet̚˨˩/

เมือง เมือง#Thai

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Roi Et (a province of Thailand)

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

(อำเภอเมือง~) Mueang Roi Et (a district of Roi Et province, Thailand)


เพชรบูรณ์

th-proper noun

เพชรบูรณ์ • (pét-chá-buun)

From เพชร (pét, “diamond”) + บูรณ์ (“full; perfect; complete”), literally "full (of) diamonds"; believed to be a corruption of the ancient name mentioned in inscriptions, เพชรบุระ (pét-chá-bù-rá), from เพชร (pét, “diamond”) + บุระ (“city”), literally "diamond city" or "city of diamond(s)".

com

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Phetchabun
w:Mueang Phetchabun District

(อำเภอเมือง~) Mueang Phetchabun (a district of Phetchabun province)


ระเบียบ

th-noun

ระเบียบ • (rá-bìiap)

From Old Khmer rpiep (“method, system; order, arrangement, organisation; style, way; regime; rule, regulation”), from which Thai เรียบ (rîiap) was derived.

bor

Genesis 22:9, KJV:
อับราฮัมก็สร้างแท่นบูชาที่นั่น เรียงฟืนเป็นระเบียบ แล้วมัดอิสอัคบุตรชายวางไว้บนแท่นบูชาบนฟืน
àp-raa-ham gɔ̂ sâang tɛ̂n-buu-chaa tîi nân · riiang fʉʉn bpen rá-bìiap · lɛ́ɛo mát ìs-àk bùt-chaai waang wái bon tɛ̂n-buu-chaa bon fʉʉn
Abraham built an altar there, and laid the wood in order, and bound Isaac his son, and laid him on the altar upon the wood.

Leviticus 6:12, KJV:
ให้ปุโรหิตใส่ฟืนทุกเช้าและให้เรียงเครื่องเผาบูชาให้เป็นระเบียบไว้บนแท่น
hâi bpù-roo-hìt sài fʉʉn túk cháao lɛ́ hâi riiang krʉ̂ʉang pǎo buu-chaa hâi bpen rá-bìiap wái bon tɛ̂n
the priest shall burn wood on it every morning, and lay the burnt offering in order upon it;

sequence, succession; proper arrangement; organisation, regulation.

Job 10:22, KJV:
แผ่นดินแห่งความมืดทึบดังตัวความมืดทีเดียว เป็นแผ่นดินแห่งเงามัจจุราช ไม่มีระเบียบ ที่ความสว่างเป็นเหมือนความมืด
pɛ̀n-din hɛ̀ng kwaam-mʉ̂ʉt-tʉ́p dang dtuua kwaam-mʉ̂ʉt tii-diao · bpen pɛ̀n-din hɛ̀ng ngao mát-jù-râat · mâi mii rá-bìiap · tîi kwaam-sà-wàang bpen mʉ̌ʉan kwaam-mʉ̂ʉt
A land of darkness, as darkness itself; and of the shadow of death, without any order, and where the light is as darkness.

compliance with law or established authority; absence of disturbance, unrest, etc; peace; tranquility.

1 Chronicles 15:13, KJV:
พระเยโฮวาห์พระเจ้าของเราจึงทรงทลายออกมาเหนือเราเพราะเรามิได้แสวงหาตามระเบียบอันสมควร
prá yee-hoo-waa prá-jâao kɔ̌ɔng rao jʉng song tá-laai ɔ̀ɔk maa nʉ̌ʉa rao prɔ́ rao mí dâai sà-wɛ̌ɛng-hǎa dtaam rá-bìiap an sǒm-kuuan
the LORD our God made a breach upon us, for that we sought him not after the due order.

Exodus 12:43, KJV:
ระเบียบพิธีปัสกาเป็นดังนี้ คือ อย่าให้คนต่างชาติกินเลย
rá-bìiap pí-tii bpàt-sà-gaa bpen dang-níi · kʉʉ · yàa hâi kon dtàang-châat gin ləəi
This is the ordinance of the passover: There shall no stranger eat thereof:

Jeremiah 31:36, KJV:
ถ้าระเบียบตายตัวนี้ต้องพรากไปจากต่อหน้าเรา
tâa rá-bìiap dtaai-dtuua níi dtɔ̂ng prâak bpai jàak dtɔ̀ɔ-nâa rao
If those ordinances depart from before me,

Ezekiel 46:14, KJV:
ให้เป็นธัญญบูชาแด่พระเยโฮวาห์ นี่เป็นระเบียบเนืองนิตย์
hâi bpen tan-yá-buu-chaa dɛ̀ɛ prá yee-hoo-waa · nîi bpen rá-bìiap nʉʉang-nít
a meat offering continually by a perpetual ordinance unto the LORD.

ordinance, regulation, rule, direction; established practice, usage, custom, or procedure.


ง้าว

Compare Lao ງ້າວ (ngāo), Khmer ង៉ាវ (ngaaw).

เล่าปี่จึงขอบคุณพ่อค้าม้าทั้งสองคน แล้วหานายช่างมาตีเป็นกระบี่สองเล่มสำหรับถือ ซึ่งกวนอูจะถือนั้นให้นายช่างตีเป็นง้าวเล่มหนึ่งยาวสิบเอ็ดศอกหนักแปดสิบสองชั่ง เตียวหุยถือนั้นให้ตีเป็นทวนเล่มหนึ่งยาวสิบศอกหนักแปดสิบห้าชั่ง
lâo-bpìi jʉng kɔ̀ɔp-kun pɔ̂ɔ-káa máa táng sɔ̌ɔng kon · lɛ́ɛo hǎa naai châang maa dtii bpen grà-bìi sɔ̌ɔng lêm sǎm-ràp tʉ̌ʉ · sʉ̂ng guuan-uu jà tʉ̌ʉ nán hâi naai châang dtii bpen ngáao lêm nʉ̀ng yaao sìp-èt sɔ̀ɔk nàk bpɛ̀ɛt-sìp sɔ̌ɔng châng · dtiao-hǔi tʉ̌ʉ nán hâi dtii bpen tuuan lêm nʉ̀ng yaao sìp sɔ̀ɔk nàk bpɛ̀ɛt-sìp hâa châng
Liu Bei then expressed his gratitude to the two horse merchants and summoned blacksmiths to forge a pair of swords for him to carry. For Guan Yu to hold, the blacksmiths fashioned a long-handled, curve blade which stood eleven cubits and weighed eighty-two catties; and for Zhang Fei to hold, they created a lance which had the length of ten cubits and the weight of eighty-five catties.
กวนอูเห็นจึงขับม้าผ่านหน้าม้าเตียวหุยออกจะมารบ เทียอ้วนจี้เห็นรูปกวนอูก็ตกใจเสียที กวนอูเอาง้าวฟันถูกเทียอ้วนจี้ตัวขาดเป็นสองท่อน
guuan-uu hěn jʉng kàp máa pàan nâa máa dtiao-hǔi ɔ̀ɔk jà maa róp · tiia-ûuan-jîi hěn rûup guuan-uu gɔ̂ dtòk-jai sǐia-tii · guuan-uu ao ngáao fan tùuk tiia-ûuan-jîi dtuua kàat bpen sɔ̌ɔng tɔ̂n

เจ้าพระยาพระคลัง (หน), สามก๊ก, ตอน ๑

Having seen that, Guan Yu rode his horse out before Zhang Fei's horse to engage in the fight. At the sight of Guan Yu, fear seized upon Cheng Yuanzhi who was thus deprived of the upper hand, as Guan Yu struck him with the blade, cutting his body in halves.


นครพนม

Buddhist Era
Common Era
Rama I
Wat Phra That Phanom

From นคร (ná-kɔɔn, “city”) + พนม (pá-nom, referring to the Phanom stupa); literally "city of Phanom"; after the ancient Phanom stupa in the city; coined by King Rama I of Siam in 2329 BE (1786/87 CE); formerly known as นครบุรี (ná-kɔɔn-bù-rii).

th-l

นะ-คอน-บุ-รี

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Nakhon Phanom
w:Mueang Nakhon Phanom District

(อำเภอเมือง~) Mueang Nakhon Phanom (a district of Nakhon Phanom province, Thailand)


เมตตา

From Pali mettā (“love, amity, sympathy, friendliness”); compare Sanskrit मैत्र (maitra, “friendly, benevolent”). Cognate with Lao ເມດຕາ (mēt tā), Lü ᦵᦙᧆᦎᦱ (medṫaa), Khmer មេត្រី (meitrəy), មេត្តា (meittaa).

cog

ให้มีเมตตาต่อกันและช่วยเหลือเกื้อกูลกันให้มากที่สุด

Be kind to each other and help each other as much as possible.

hâi mii mêet-dtaa dtɔ̀ɔ gan lɛ́ chûai-lʉ̌ʉa gʉ̂ʉa-guun gan hâi mâak tîi sùt

ความ ความ#Thai

(ความ~) kindness; compassion; benevolence; mercifulness.


อุทัยธานี

จังหวัด จังหวัด#Thai

(จังหวัด~) Uthai Thani, a province of Thailand.

th:อุทัยธานี


ปัก

bpàk (romanization)
การปัก (abstract-noun)

From Proto-Southwestern Tai *pakᴰˢ² (“to insert; to plant a stake”). Cognate with Lao ປັກ (pak), Tai Dam ꪜꪰꪀ, Shan ပၵ်း (pák), Phake ပက် (pak), Ahom 𑜆𑜀𑜫 (pak), Zuojiang Zhuang baek.

inh

Job 41:7, KJV:
เจ้าเอาฉมวกปักหนังของมันหรือเอาหลาวแทงหัวของมันได้หรือ
jâao ao chà-mùuak bpàk nǎng kɔ̌ɔng man rʉ̌ʉ ao lǎao tɛɛng hǔua kɔ̌ɔng man dâai rʉ̌ʉ
Canst thou fill his skin with barbed irons? or his head with fish spears?

Proverbs 22:28, KJV:
อย่าย้ายหลักเขตเก่าแก่ซึ่งบรรพบุรุษของเจ้าได้ปักไว้
yàa yáai làk-kèet gào-gɛ̀ɛ sʉ̂ng ban-pá-bù-rùt kɔ̌ɔng jâao dâai bpàk wái
Remove not the ancient landmark, which thy fathers have set.

Song of Solomon 7:2, KJV:
สะดือของเธอดุจอ่างกลมที่มิได้ขาดเหล้าองุ่นประสม ท้องของเธอดังกองข้าวสาลีที่มีดอกบัวปักไว้ล้อมรอบ
sà-dʉʉ kɔ̌ɔng təə dùt àang glom tîi mí dâai kàat lâo-à-ngùn bprà-sǒm · tɔ́ɔng kɔ̌ɔng təə dang gɔɔng kâao-sǎa-lii tîi mii dɔ̀ɔk buua bpàk wái lɔ́ɔm rɔ̂ɔp
Thy navel is like a round goblet, which wanteth not liquor: thy belly is like a heap of wheat set about with lilies.

1 Samuel 18:11, KJV:
และซาอูลก็ทรงพุ่งหอกด้วยนึกว่า "ข้าจะปักดาวิดให้ติดกับผนังเสีย"
lɛ́ saa-uul gɔ̂ song pûng hɔ̀ɔk dûai nʉ́k wâa · “kâa jà bpàk daa-wìt hâi dtìt gàp pà-nǎng sǐia”
And Saul cast the javelin; for he said, I will smite David even to the wall with it.

Ezekiel 39:15, KJV:
เมื่อคนเหล่านั้นผ่านไปมาในแผ่นดิน ถ้าใครเห็นกระดูกคนเข้า เขาจะเอาเครื่องหมายปักไว้ข้างกระดูกนั้นจนกว่าคนฝังจะมาฝังเขาไว้ในหุบเขาฮาโมนโกก
mʉ̂ʉa kon lào-nán pàan bpai maa nai pɛ̀n-din · tâa krai hěn grà-dùuk kon kâo · kǎo jà ao krʉ̂ʉang-mǎai bpàk wái kâang grà-dùuk nán jon-gwàa kon fǎng jà maa fǎng kǎo wái nai hùp-kǎo haa-moon-góok
And when these travel through the land and anyone sees a human bone, then he shall set up a sign by it, till the buriers have buried it in the Valley of Hamon-gog.

to pierce, plunge, stab, thrust, impress, embed, entrench, or pitch, especially in order to fix deeply or firmly.

2 Chronicles 3:14, KJV:
และพระองค์ทรงสร้างม่านด้วยผ้าสีฟ้า สีม่วง และสีแดงเข้ม และผ้าป่านเนื้อละเอียด และปักรูปเครูบไว้บนนั้น
lɛ́ prá-ong song sâang mâan dûai pâa sǐi fáa · sǐi mûuang · lɛ́ sǐi dɛɛng kêm · lɛ́ pâa bpàan nʉ́ʉa lá-ìiat · lɛ́ bpàk rûup kee-rúup wái bon nán
And he made the vail of blue, and purple, and crimson, and fine linen, and wrought cherubims thereon.

Exodus 39:24, KJV:
ที่ชายเสื้อคลุม เขาทั้งหลายปักเป็นรูปลูกทับทิม ใช้ด้ายสีฟ้า สีม่วง สีแดงเข้ม และผ้าป่านเนื้อละเอียด
tîi chaai sʉ̂ʉa-klum · kǎo táng-lǎai bpàk bpen rûup lûuk táp-tim · chái dâai sǐi fáa · sǐi mûuang · sǐi dɛɛng kêm · lɛ́ pâa bpàan nʉ́ʉa lá-ìiat
And they made upon the hems of the robe pomegranates of blue, and purple, and scarlet, and twined linen.

Ezekiel 16:18, KJV:
เจ้าเอาเครื่องแต่งตัวที่ปักไปห่มรูปเหล่านั้นไว้และวางน้ำมันและเครื่องหอมของเราไว้ข้างหน้ามัน
jâao ao krʉ̂ʉang-dtɛ̀ng-dtuua tîi bpàk bpai hòm rûup lào-nán wái lɛ́ waang nám-man lɛ́ krʉ̂ʉang-hɔ̌ɔm kɔ̌ɔng rao wái kâang-nâa man
And tookest thy broidered garments, and coveredst them: and thou hast set mine oil and mine incense before them.

to work (with a needle); to carry out (needlework); to needle; to sew; to knit.

Psalm 119:89, KJV:
โอ ข้าแต่พระเยโฮวาห์ พระวจนะของพระองค์ปักแน่นอยู่ในสวรรค์เป็นนิตย์
oo · kâa-dtɛ̀ɛ prá yee-hoo-waa · prá wá-jà-ná kɔ̌ɔng prá-ong bpàk nɛ̂n yùu nai sà-wǎn bpen-nít
LAMED. For ever, O LORD, thy word is settled in heaven.

to settle; to locate; to establish (a settlement, residence, etc); to take up (residence).

to fall with the front pointing down; to nosedive.


ซิการ์

th-noun

ซิการ์ • (sí-gâa)

From English cigar, from Spanish cigarro.


ครับผม

th-particle

ครับผม • (kráp-pǒm)

Corruption of the now archaic or old-fashioned term ขอรับผม; equivalent to ครับ (kráp) + ผม (pǒm).

ครับ ครับ#Thai

(very formal and humble) Synonym of ครับ (kráp)


มุกดาหาร

From Sanskrit मुक्ताहार (muktāhāra, literally “garland of pearls”), from मुक्ता (muktā, “pearl”) + हार (hāra, “garland”); equivalent to Thai มุกดา (múk-daa) + หาร (hǎan).

bor

นพรัตน์ นพรัตน์#Thai

(Buddhism, Hinduism) moonstone, being one of the nine gems collectively known as นพรัตน์, representing the moon, and having a grayish colour.


มุกดาหาร

The name was given to the city in 2313 BE (1770/71 CE), after a magical pearl the city founder dreamt of. For the literal meaning, see [[#Etymology 1]].

อำเภอเมือง อำเภอเมือง#Thai

Mueang Mukdahan
w:Mueang Mukdahan District

(อำเภอเมือง~) Mueang Mukdahan (a district of Mukdahan province, Thailand)


ระงับ

th-noun

ระงับ • (rá-ngáp)

From Pre-Angkorian Old Khmer រងប៑ (raṅap, “to become inert, lose force; to wane, dwindle; to come to an end, fade, die; etc”). Cognate with Modern Khmer រងាប់ (rɔɔrɔngŏəp), Lao ລະງັບ (la ngap).

bor

(botany) the herbal plant Breynia glauca of the family Euphorbiaceae.


ท้าวพระยา

th-noun

ท้าวพระยา • (táao-prá-yaa)

From ท้าว (táao, “chief, lord, master; monarch; royal person; etc”) + พระยา (prá-yaa, “idem”). Compare Mon ဒဴဗညာ (“nobleman”); Lao ທ້າວພະຍາ (thāo pha nyā, “king; monarch; high personage”).


พงศาวดาน

พงศาวดาร พงศาวดาร#Thai

Archaic spelling of พงศาวดาร (pong-sǎa-wá-daan).


ท้าวพญา

ท้าวพระยา ท้าวพระยา#Thai

Archaic form of ท้าวพระยา (táao-prá-yaa).


ภัยพิบัติ

th-noun

ภัยพิบัติ • (pai-pí-bàt)

From ภัย (pai, “fear; source of fear, as disaster, peril, etc”) + พิบัติ (pí-bàt, “disaster; peril”).

com

(formal) peril; disaster; calamity; catastrophe.


พิบัติ

th-verb

พิบัติ • (pí-bàt) (abstract noun การพิบัติ or ความพิบัติ)

pí-bàt (romanization)
การพิบัติ (abstract-noun)
ความพิบัติ (abstract-noun)

From Pali vipatti (“danger, peril; disaster, calamity; etc”) or Sanskrit विपत्ति (vipatti, idem).

bor

(elegant) to undergo danger or peril; to undergo disaster or calamity; to undergo destruction or ruination.


จองกฐิน

th-verb

จองกฐิน • (jɔɔng-gà-tǐn) (abstract noun การจองกฐิน)

jɔɔng-gà-tǐn (romanization)
การจองกฐิน (abstract-noun)

/t͡ɕɔːŋ˧.ka˨˩.tʰin˩˩˦/

From จอง (jɔɔng, “to reserve”) + กฐิน (gà-tǐn, “Kathina: Buddhist festival in which robes are presented to priests”).

com

(Buddhism) to reserve a temple in order to host the presentation of Kathina robes thereat.


กฐิน

th-noun

กฐิน • (gà-tǐn)

Borrowed from Pali kaṭhina (“embroidery hoop”). Cognate with Old Khmer kathœṇa (“cloth given to monks for the making of robes; annual festival during which such cloth is given to monks”); Modern Khmer កថិន (kɑɑkɑthən), កឋិន (kɑɑkɑthən); Lao ກະຖິນ (ka thin); Burmese ကထိန် (ka.htin).

cog

(Buddhism) embroidery hoop used in making monastic robes.


สลาฟ

th-adj

สลาฟ • (sà-láaf)


ปฏิรูป

From Pali paṭirūpa (“proper, beautiful, agreeable; forged, quack; representation, model; etc”), from paṭi (against, opposite; in response, back) + rūpa (“shape, form”); ultimately from Sanskrit प्रतिरूप (pratirūpa, idem), from प्रति (prati, idem) + रूप (rūpa, idem); equivalent to Thai ปฏิ (bpà-dtì) + รูป (rûup). Compare English reform.

bor

ปฏิรูปเทส

(elegant) proper; appropriate; suitable; agreeable.

มิตรปฏิรูป


ปฏิรูป

th-verb

ปฏิรูป • (bpà-dtì-rûup) (abstract noun การปฏิรูป)

bpà-dtì-rûup (romanization)
การปฏิรูป (abstract-noun)

to reform: to change to a better form, state, etc; to improve by alteration, abolition, etc.


ม่อน

th-pronoun

ม่อน • (mɔ̂n)

From Northern Thai ᨾᩬ᩵ᩁ. Compare Lao ມ່ອນ (mǭn).

(now dialect and archaic) used as a first person pronoun.


เสนา

Derived from Pali senā (“army”); ultimately from Sanskrit सेना (senā, “army”). Cognate with Old Khmer senā, seṇā° (“armed force, army; army commander”); Modern Khmer សេនា (seenaa, “officer; commanding officer; soldiers; army”); Lao ເສນາ (sē nā, “army; soldier”).

cog

(archaic) soldier; military officer; serviceperson


เสนา

Phra Nakhon Si Ayutthaya
Phra Nakhon Si Ayutthaya#English

Sena District, a district of Phra Nakhon Si Ayutthaya, Thailand


เสนา

Believed to be from Khmer ស្រូវ (srəw, “paddy”) + Thai นา (naa, “idem”).

1845, วิเชียรคีรี (บุญสัง), พระยา, “พงษาวดารเมืองสงขลา”, in ประชุมพงษาวดาร, volume 53, พระนคร: โรงพิมพ์โสภณพิพรรฒธนากร, published 1930, page 25:
ให้ข้าหลวงเสนาแปดนายออกมาประเมินนา
hâi kâa-lǔuang sěe-naa bpɛ̀ɛt naai ɔ̀ɔk maa bprà-məən naa
Eight paddy survey commissioners were sent out to assess paddy fields.

(archaic) to measure or survey a paddy field


รุ่งโรจน์

th-adj

รุ่งโรจน์ • (rûng-rôot) (abstract noun ความรุ่งโรจน์)

rûng-rôot (romanization)
ความรุ่งโรจน์ (abstract-noun)

รุ่ง (rûng, “bright; shining; glowing”) + โรจน์ (rôot, “bright; shining; glowing”).

com

(elegant, of light, fire, flame, etc) alight; blazing; brilliant; sparkling.

(elegant, by extension) flourishing; thriving; prosperous.

Psalm 76:4, KJV:
พระองค์ทรงรุ่งโรจน์สูงส่งยิ่งกว่าภูเขาที่มีเหยื่อ
prá-ong song rûng-rôot sǔung-sòng yîng gwàa puu-kǎo tîi mii yʉ̀ʉa
Thou art more glorious and excellent than the mountains of prey.

Psalm 72:19, KJV:
สาธุการแด่พระนามรุ่งโรจน์ของพระองค์เป็นนิตย์ ขอสง่าราศีของพระองค์เต็มโลก เอเมนและเอเมน
sǎa-tú-gaan dɛ̀ɛ prá naam rûng-rôot kɔ̌ɔng prá-ong bpen-nít · kɔ̌ɔ sà-ngàa-raa-sǐi kɔ̌ɔng prá-ong dtem lôok · ee-meen lɛ́ ee-meen
And blessed be his glorious name for ever: and let the whole earth be filled with his glory; Amen, and Amen.

Psalm 145:5, KJV:
ข้าพระองค์จะกล่าวถึงเกียรติยศอันรุ่งโรจน์ของความสูงส่งของพระองค์และถึงพระราชกิจมหัศจรรย์ของพระองค์
kâa-prá-ong jà glàao tʉ̌ng gìiat-dtì-yót an rûng-rôot kɔ̌ɔng kwaam-sǔung-sòng kɔ̌ɔng prá-ong lɛ́ tʉ̌ng prá râat-chá gìt má-hàt-sà-jan kɔ̌ɔng prá-ong
I will speak of the glorious honour of thy majesty, and of thy wondrous works.

(elegant, by extension, of reputation, name, dignity, virtue, etc) bright; glorious; illustrious; resplendent; shining.

dignity; virtue; etc; dignity; virtue; etc


ไซ

Bocourt's water snake
Bocourt's water snake

(zoology) (งู~) Bocourt's water snake: the water snake Subsessor bocourti of the family Colubridae.


ไซ

ต้น ต้น#Thai

(botany) (ต้น~) swamp rice grass: the plant Leersia hexandra of the family Gramineae.


ไซ

ดาว ดาว#Thai

ธนิษฐา ธนิษฐา#Thai

(astronomy, astrology) (ดาว~) Synonym of ธนิษฐา


ถ่วง

tùuang (romanization)
การถ่วง (abstract-noun)

Uncertain. Cognate with Lao ຖ່ວງ (thūang); Northern Thai ᨳ᩠ᩅ᩵ᨦ; Khün ᨳ᩠ᩅ᩵ᨦ, Shan ထူင်ႇ (thùung).


ลูกชิ้น

lûuk-chín (romanization)
ลูก (classifier)

/luːk̚˥˩.t͡ɕʰin˦˥/

From ลูก (lûuk, “ball”) + ชิ้น (chín, “meat”).


ไส้อั่ว

th-noun

ไส้อั่ว • (sâi-ùua)

ไส้ (sâi, “intestine”) + อั่ว (ùua, “to stuff; stuffed food”).

com

sai ua: Northern Thai sausage made from chopped meat mixed with spices and herbs and stuffed into intestinal casings, often served grilled or fried.


เสือร้องไห้

th-noun

เสือร้องไห้ • (sʉ̌ʉa-rɔ́ɔng-hâai)

/sɯa̯˩˩˦.rɔːŋ˦˥.haːj˥˩/

From เสือ (sʉ̌ʉa, “tiger”) + ร้องไห้ (rɔ́ɔng-hâai, “to cry”), literally “crying tiger”.

com

suea rong hai, a Northeastern Thai dish cooked from brisket of beef, seasoned with spices and served with sticky rice and other dishes.


เสื่อม

th-adj

เสื่อม • (sʉ̀ʉam) (abstract noun ความเสื่อม)

sʉ̀ʉam (romanization)
ความเสื่อม (abstract-noun)

cog

Lao ເສື່ອມ (sư̄am)

(derogatory) low; base; mean; vile; immoral; corrupt; depraved.


เสมียน

th-noun

เสมียน • (sà-mǐian)


หมอนวด

หมอนวด • (mɔ̌ɔ-nûuat)

/mɔː˩˩˦.nua̯t̚˥˩/

com

หมอ (mɔ̌ɔ) + นวด (nûuat)


ส่วนตัว

th-adj

ส่วนตัว • (sùuan-dtuua) (abstract noun ความส่วนตัว)

sùuan-dtuua (romanization)
ความส่วนตัว (abstract-noun)


ปิ้ง

bpîng (romanization)
การปิ้ง (abstract-noun)

From Proto-Southwestern Tai *piːŋꟲ² (“to grill”). Cognate with Isan ปิ้ง, Lao ປີ້ງ (pīng), Northern Thai ᨸᩥ᩠᩶ᨦ, Khün ᨸᩥ᩠᩶ᨦ, Lü ᦔᦲᧂᧉ (ṗiing²), Tai Dam ꪜꪲ꫁ꪉ, Shan ပိင်ႈ (pīng), Ahom 𑜆𑜢𑜂𑜫 (piṅ). Possibly related to ผิง (pǐng).

cog

Lü ᦔᦲᧂᧉ (ṗiing²)

to cook by direct exposure to fire or heat: to grill, to barbecue, to roast, to toast, to broil, etc.


เลิฟโฮเต็ล

th-noun

เลิฟโฮเต็ล • (lə́əf-hoo-dtel)


น้ำย่อย

น้ำย่อย • (nám-yɔ̂i)

com

น้ำ (náam) + ย่อย (yɔ̂i)


หนวดเสือ

th-noun

หนวดเสือ • (nùuat-sʉ̌ʉa)

/nua̯t̚˨˩.sɯa̯˩˩˦/

From หนวด (nùuat, “whisker”) + เสือ (sʉ̌ʉa, “tiger”).

com

หญ้า หญ้า#Thai

(botany) (หญ้า~) blue porterweed: the plant Stachytarpheta jamaicensis of the family Verbenaceae.


ย่อย

yɔ̂i (romanization)
การย่อย (abstract-noun)

Cognate with Lao ຍ່ອຍ (nyǭi), Lü ᦍᦾᧈ (yoay¹), Shan ယွႆႈ (yāui).


เมรุมาศ

th-noun

เมรุมาศ • (mee-rú-mâat) (classifier องค์)

mee-rú-mâat (romanization)
องค์ (classifier)

From เมรุ (meen, “mythological mountain Meru; crematorium built to represent this mount”) + มาศ (mâat, “gold”).

com

พระ พระ#Thai

(royal) (พระ~) temporary crematorium built to represent the mythological mountain Meru.

th:พระเมรุมาศ


สมุห

th-noun

สมุห • (sà-mù-hà-)

From Sanskrit समूह (samūha, “multitude, collection, assemblage, aggregate; flock, troop”) or Pali samūha (“multitude; mass; aggregation”).


ลูกจ้าง

lûuk-jâang (romanization)
คน (classifier)

/luːk̚˥˩.t͡ɕaːŋ˥˩/


จูงจมูก

th-verb

จูงจมูก • (juung-jà-mùuk) (abstract noun การจูงจมูก)

juung-jà-mùuk (romanization)
การจูงจมูก (abstract-noun)

/t͡ɕuːŋ˧.t͡ɕa˨˩.muːk̚˨˩/

จูง (juung, “to tow”) + จมูก (jà-mùuk, “nose”), referring to an act of pulling a water buffalo, the representation of stupidity in the Thai culture, along by the rope attached to its nose or nose ring.

com

(idiomatic, derogatory, offensive) to lead by the nose: to influence, to dominate, to control.


กรรมกร

th-noun

กรรมกร • (gam-má-gɔɔn)

กรรม (gam) + กร (gɔɔn), coined by King Rama VI.


จีบ

jìip (romanization)
การจีบ (abstract-noun)

Compare Middle Chinese 摺 (MC tsyep). Cognate with Lao ຈີບ (chīp), Northern Thai ᨧᩦ᩠ᨷ, Khün ᨧᩦ᩠ᨷ,1 Lü ᦈᦲᧇᧈ (ṫsiib¹), Tai Dón ꪊꪲꪚ, Zuojiang Zhuang zip.

cog

Lü ᦈᦲᧇᧈ (ṫsiib¹)

to press the thumb against the index and stretch out the other fingers, as in performing a traditional dance of Thailand.

(slang) to hit on or go after (romantically or sexually).


จีบ

Lü ᦈᦲᧇᧈ (ṫsiib¹)


จีบ

th-noun

จีบ • (jìip)

พุดจีบ พุดจีบ#Thai


จีบ

พระ พระ#Thai

แสง แสง#Thai

(royal) (พระแสง~) ankus, especially one used on a rutting elephant.


วิศวกร

วิศวกร • (wít-sà-wá-gɔɔn)

From Sanskrit विश्व (viśva, “all, whole, entire, universal; every; all-pervading, omnipresent”) + कर (kara, “doer, maker”); equivalent to วิศว + กร (gɔɔn). Related to วิศวกรรม (wít-sà-wá-gam). Compare Khmer វិស្វករ (vɨhsvaʼkɑɑ), Lao ວິດສະວະກອນ (wit sa wa kǭn).

com

วิศว + กร (gɔɔn)


โยคะ

From Sanskrit योग (yoga, “yoking; union”) or Pali yoga (“yoking; union”). Related to Lao ໂຍຄະ (nyō kha), Khmer យោគៈ (yookĕəʼ).


มูก

th-adj

มูก • (mûuk)

From Sanskrit मूक (mūka, “dumb, silent, mute, speechless”); compare Pali mūga (“dumb”).


วิศวกรรม

th-proper noun

วิศวกรรม • (wít-sà-wá-gam)

Vishvakarman th:พระวิศวกรรม th:วิศวกรรม

From Sanskrit विश्वकर्म (viśvakarma, “accomplishing everything; all-making; all-maker; Vishvakarman”), from Sanskrit विश्व (viśva, “all, whole, entire, universal; every; all-pervading, omnipresent”) + कर्म (karma, “action, activity”); equivalent to วิศว + กรรม (gam). Compare Khmer វិស្សកម្ម (vissɑɑkmmɔɔ), វិស្វកម្ម (visvɑɑkmmɔɔ), Lao ວິດສະວະກຳ (wit sa wa kam).

com

วิศว + กรรม (gam)

พระ พระ#Thai

(พระ~) Vishvakarman, the Hindu god of arts and crafts.


อั่ว

ùua (romanization)
การอั่ว (abstract-noun)

พระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยา ฉบับปลีก:
มีผู้เอาเป็ดอั่วตัวหนึ่งมาให้แก่ขุนราชอาษา ขุนราชอาษาก็ไอหนักหนา เสดนั้นบุตรภรรยาเอามาประมาณ...เห็นหนวดเสืออยู่ในเป็ดนั้น
mii pûu ao bpèt ùua dtuua nʉ̀ng maa hâi gɛ̀ɛ kǔn râat aa-sǎa · kǔn râat aa-sǎa gɔ̂ ai nàk-nǎa · sèet nán bùt pan-yaa ao maa bprà-maan ... hěn nùuat-sʉ̌ʉa yùu nai bpèt nán
Someone brought a stuffed duck to Khun Rat Asa. [Having eaten it,] Khun Rat Asa coughed a great deal. His children and wives took his phlegm to see...[and] found tiger's whiskers within that duck.

(archaic) to stuff; to make a stuff food; to make into or as a stuff food.


อั่ว

th-noun

อั่ว • (ùua)

น้ำยา น้ำยา#Thai

a curry dish made from the leftover น้ำยา (nám-yaa) soup fried with fish and sliced yardlong beans.


ชีพ

/t͡ɕʰiːp̚˥˩/

/t͡ɕʰiːp̚˥˩.pʰa˦˥./

From Sanskrit जीव (jīva, “living, existing; life; etc.”) or Pali jīva (“soul; life”). Cognate with Khmer ជីព (ciip), Lao ຊີບ (sīp). Doublet of ยิหวา (yí-wǎa) and ยี่หวา.
Related to ชีวิต (chii-wít), อาชีพ (aa-chîip).


จูง

juung (romanization)
การจูง (abstract-noun)

Uncertain. Cognate with Isan จูง, Lao ຈູງ (chūng), Northern Thai ᨧᩪᨦ, Khün ᨧᩩᨦ, Lü ᦈᦳᧂ (ṫsung), Tai Dam ꪊꪴꪉ, Tai Dón ꪶꪊꪉ, Shan ၸုင် (tsǔng), Tai Nüa ᥓᥧᥒ (tsung), Ahom 𑜋𑜤𑜂𑜫 (chuṅ), Zuojiang Zhuang jung.

Ezekiel 19:4, KJV:
เขาก็จับมันได้ในหลุมพรางของเขา เขาจูงมันมาด้วยโซ่มายังแผ่นดินอียิปต์
kǎo gɔ̂ jàp man dâai nai lǔm-praang kɔ̌ɔng kǎo · kǎo juung man maa dûai sôo maa yang pɛ̀n-din ii-yìp
he was taken in their pit, and they brought him with chains unto the land of Egypt.

Matthew 21:7, KJV:
จึงจูงแม่ลากับลูกของมันมา และเอาเสื้อผ้าของตนปูบนหลัง แล้วเขาให้พระองค์ทรงลานั้น
jʉng juung mɛ̂ɛ laa gàp lûuk kɔ̌ɔng man maa · lɛ́ ao sʉ̂ʉa-pâa kɔ̌ɔng dton bpuu bon lǎng · lɛ́ɛo kǎo hâi prá-ong song laa nán
And brought the ass, and the colt, and put on them their clothes, and they set him thereon.

Acts 14:13, KJV:
ปุโรหิตประจำรูปพระซุสซึ่งตั้งอยู่หน้าเมืองได้จูงวัวและถือพวงมาลัยมายังประตูเมือง หมายจะถวายเครื่องบูชาด้วยกันกับประชาชน
bpù-roo-hìt bprà-jam rûup prá sús sʉ̂ng dtâng yùu nâa mʉʉang dâai juung wuua lɛ́ tʉ̌ʉ puuang-maa-lai maa yang bprà-dtuu mʉʉang · mǎai jà tà-wǎai krʉ̂ʉang buu-chaa dûai gan gàp bprà-chaa-chon
Then the priest of Jupiter, which was before their city, brought oxen and garlands unto the gates, and would have done sacrifice with the people.

Luke 19:30, KJV:
จงเข้าไปในหมู่บ้านที่อยู่ตรงหน้า เมื่อเข้าไปแล้ว จะพบลูกลาตัวหนึ่งผูกอยู่ ที่ยังไม่เคยมีใครขึ้นขี่เลย จงแก้มันจูงมาเถิด
jong kâo bpai nai mùu-bâan tîi yùu dtrong nâa · mʉ̂ʉa kâo bpai lɛ́ɛo · jà póp lûuk laa dtuua nʉ̀ng pùuk yùu · tîi yang mâi kəəi mii krai kʉ̂n kìi ləəi · jong gɛ̂ɛ man juung maa tə̀ət
Go ye into the village over against you; in the which at your entering ye shall find a colt tied, whereon yet never man sat: loose him, and bring him hither.

Hosea 11:4, KJV:
เราจูงเขาด้วยสายแห่งมนุษยธรรมและด้วยปลอกแห่งความรัก เราเป็นผู้ถอดแอกที่ขากรรไกรของเขาออก และเราก้มลงเลี้ยงเขา
rao juung kǎo dûai sǎai hɛ̀ng má-nút-sà-yá-tam lɛ́ dûai bplɔ̀ɔk hɛ̀ng kwaam-rák · rao bpen pûu tɔ̀ɔt ɛ̀ɛk tîi kǎa-gan-grai kɔ̌ɔng kǎo ɔ̀ɔk · lɛ́ rao gôm long líiang kǎo
I drew them with cords of a man, with bands of love: and I was to them as they that take off the yoke on their jaws, and I laid meat unto them.

to bring, lead, or guide (along, forwards, etc), especially by pulling or holding a rope or hand: to tow, to hand, etc.


เลขา

/leː˧.kʰaː˩˩˦/

Borrowed from Sanskrit लेखा (lekhā, “line, streak; stroke, furrow, row, stripe; writing, drawing lines, delineation, painting; etc.”) or Pali lekhā. Cognate with Lao ເລຂາ (lē khā), Khmer លេខា (leikhaa). Related to เลข (lêek).

bor+

เลขานุการ เลขานุการ#Thai

(colloquial) Short for เลขานุการ (lee-kǎa-nú-gaan, “secretary”).


มห

th-proper noun

มห • (mɔɔ-hɔ̌ɔ)

/mɔː˧.hɔː˩˩˦/

มุกดาหาร มุกดาหาร#Thai

Abbreviation of มุกดาหาร (múk-daa-hǎan, “Mukdahan”).


มหัศจรรย์

th-noun

มหัศจรรย์ • (má-hàt-sà-jan)

From มห (má-hà-, “great”) + อัศจรรย์ (àt-sà-jan, “wonder; miracle; marvel; astonishment”); ultimately from Sanskrit महाश्चर्य (mahāścarya), from मह (maha) + आश्चर्य (āścarya). Cognate with Old Khmer mahāścaryya (“great wonder or marvel”).

cog

great wonder, marvel, miracle, astonishment, amazement, or surprise.


มหัศจรรย์

th-adj

มหัศจรรย์ • (má-hàt-sà-jan) (abstract noun ความมหัศจรรย์)

má-hàt-sà-jan (romanization)
ความมหัศจรรย์ (abstract-noun)

1 Chronicles 16:9, KJV:
จงเล่าถึงการมหัศจรรย์ทั้งสิ้นของพระองค์
jong lâo tʉ̌ng gaan má-hàt-sà-jan táng-sîn kɔ̌ɔng prá-ong
Talk ye of all his wondrous works.

greatly wonderful, wondrous, marvelous, miraculous, astonishing, amazing, or surprising.


รังแก

th-verb

รังแก • (rang-gɛɛ) (abstract noun การรังแก)

rang-gɛɛ (romanization)
การรังแก (abstract-noun)


รังแค

th-noun

รังแค • (rang-kɛɛ)

/raŋ˧.kʰɛː˧/

cog

Khmer អង្គែ (ʼɑɑʼɑngkɛɛ)


เริ่ด

th-adj

เริ่ด • (rə̂t) (abstract noun ความเริ่ด)

rə̂t (romanization)
ความเริ่ด (abstract-noun)

(slang) fabulous; cool; awesome; spiffy.


ข้อแก้ตัว

th-noun

ข้อแก้ตัว • (kɔ̂ɔ-gɛ̂ɛ-dtuua)

/kʰɔː˥˩.kɛː˥˩.tua̯˧/

From ข้อ (kɔ̂ɔ) + แก้ตัว.

com

ข้อ (kɔ̂ɔ) + แก้ตัว


อลังการ

th-adj

อลังการ • (à-lang-gaan) (abstract noun ความอลังการ)

à-lang-gaan (romanization)
ความอลังการ (abstract-noun)


เมี่ยง

th-noun

เมี่ยง • (mîiang)

Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨾ᩠᩶ᨿᨦ, Lao ໝ້ຽງ (mīang).

(dialect) (ใบ~) pickled tea leaf, eaten as a snack in Northern Thailand and Myanmar.

เมี่ยงคำ เมี่ยงคำ#Thai

snack wrapped in leaves, such as เมี่ยงคำ (mîiang-kam).


หย่อน

yɔ̀n (romanization)
การหย่อน (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᩀᩬ᩵ᩁ, Lao ຢ່ອນ (yǭn), Lü ᦊᦸᧃᧈ (ẏoan¹), Shan ယွၼ်ႇ (yàun), Tai Nüa ᥕᥩᥢᥱ (yǒan).

cog

Lü ᦊᦸᧃᧈ (ẏoan¹)


แคร่

th-noun

แคร่ • (krɛ̂ɛ)

ตัว ตัว#Thai

แคร่ แคร่#Thai

ผืน ผืน#Thai

คัน คัน#Thai

(classifiers: ตัว for ones with legs; แคร่ or ผืน for ones without legs; คัน for ones carried as sedan chairs) a type of traditional, table-like seat or bed, usually made of bamboo, sometimes legless and carried on poles as a sedan chair.


ผู้ช่วย

pûu-chûai (romanization)
คน (classifier)

→ Khmer: ភូឈួយ (phuu chuəy)

/pʰuː˥˩.t͡ɕʰua̯j˥˩/


พ่อครัว

พ่อครัว • (pɔ̂ɔ-kruua)

/pʰɔː˥˩.kʰrua̯˧/


ความรู้สึก

ความรู้สึก • (kwaam-rúu-sʉ̀k)

รู้สึก รู้สึก#Thai

abstract noun of รู้สึก (rúu-sʉ̀k): feeling; emotion.


กินเจ

th-verb

กินเจ • (gin-jee) (abstract noun การกินเจ)

gin-jee (romanization)
การกินเจ (abstract-noun)

เทศกาลกินเจ


กล้องยาสูบ

th-noun

กล้องยาสูบ • (glɔ̂ng-yaa-sùup)


กล้องยาเส้น

กล้องยาเส้น • (glɔ̂ng-yaa-sên)

กล้อง (glɔ̂ng) + ยาเส้น

com

กล้อง (glɔ̂ng) + ยาเส้น


เกษียณ

th-verb

เกษียณ • (gà-sǐian) (abstract noun การเกษียณ)

gà-sǐian (romanization)
การเกษียณ (abstract-noun)

From Sanskrit क्षीण (kṣīṇa, “destroyed; wasted; lost; etc”). Cognate with Lao ກະສຽນ (ka sīan).

der

(elegant, of an age, time, period, etc) to come to an end; to terminate.


สองแถว

th-noun

สองแถว • (sɔ̌ɔng-tɛ̌o)

/sɔːŋ˩˩˦.tʰɛw˩˩˦/

From สอง (sɔ̌ɔng, “two”) + แถว (tɛ̌o, “row”), literally “two rows”. Compare Lao ສອງແຖວ (sǭng thǣu).

(รถ~) songthaew: a kind of share taxi in Thailand and Laos made out of an altered pickup truck with two bench seats along either side of the back.


เสิร์ฟ

th-verb

เสิร์ฟ • (sə̀əp) (abstract noun การเสิร์ฟ)

sə̀əp (romanization)
การเสิร์ฟ (abstract-noun)

Semi-learned borrowing from English serve.

slbor

(colloquial, in sports) to serve: to put (a ball, shuttlecock, etc) in play.


บ๋อย

Semi-learned borrowing from English boy. Compare Khmer បោយ (baoy), Lao ໂບຍ (bōi), Vietnamese bồi.

(slang, sometimes derogatory or offensive) waiter.


บุรุษไปรษณีย์

Calque of English postman. Same as บุรุษ (bù-rùt) + ไปรษณีย์ (bprai-sà-nii).


กระษัตรี

กษัตรี กษัตรี#Thai


ฉลอง

th-verb

ฉลอง • (chà-lɔ̌ɔng) (abstract noun การฉลอง)

chà-lɔ̌ɔng (romanization)
การฉลอง (abstract-noun)

/t͡ɕʰa˨˩.lɔːŋ˩˩˦/

From Old Khmer chloṅa, chlaṅa, c̈hlaṅya, chluṅa (“to mark the beginning (of), to inaugurate; to celebrate; to consecrate, to dedicate; to bring into effect (by religious or magical means); to carry across, to carry on, to pass on, to transmit, to communicate; etc”); or Pre-Angkorian Old Khmer cloṅ (idem); or Angkorian Old Khmer chloṅ, chloṅṅ, chlaṅ (idem). Extended as caṃloṅa, from which Thai จำลอง (jam-lɔɔng) is derived. Cognate with Modern Khmer ឆ្លង (chlɑɑng), Lao ສະຫລອງ (sa lǭng).

to serve, to be of use or service (to), to help, to assist, to support, to aid; to act, serve, or function (as, instead of, or on behalf of), to replace, to substitute.


แซ่บ

sɛ̂p (romanization)
ความแซ่บ (abstract-noun)

From Isan แซบ. Cognate with Lao ແຊບ (sǣp), Northern Thai ᨩᩯ᩠ᨷ (jɛ̂ɛp), Tai Dam ꪵꪋꪚ.

(Bangkok dialect) spicy; deliciously spicy (from the reputation of Isan region food as being spicier than Central Thai food).


กษัตรี

From Sanskrit क्षत्री (kṣatrī), feminine form of क्षत्र (kṣatra, “kṣatriya: member of the warrior caste, the caste itself”); perhaps via Old Khmer ខ្សត្រី (khsatrī, “female of the kṣatriya or warrior caste: queen, princess, etc”). Cognate with Modern Khmer ក្សត្រី (ksɑɑtrəy), Lao ກະສັດຕີ (ka sat tī).

der

(elegant, archaic, literary, poetic) any woman.


ล้านช้าง

th-proper noun

ล้านช้าง • (láan-cháang)

/laːn˦˥.t͡ɕʰaːŋ˦˥/

From ล้าน (láan, “million”) + ช้าง (cháang, “elephant”).
Compare Lao ລ້ານຊ້າງ (lān sāng); Northern Thai ᩃ᩶ᩣ᩠ᨶᨩ᩶ᩣ᩠ᨦ; Lü ᦟᦱᧃᧉᦋᦱᧂᧉ (laan²tsaang²); Shan လၢၼ်ႉၸၢင်ႉ (lâ̰an tsâ̰ang); Khmer លានជាង (liənciəng); Burmese လင်းဇင်း (lang:jang:).

cog

Lao ລ້ານຊ້າງ (lān sāng)

Shan လၢၼ်ႉၸၢင်ႉ (lâ̰an tsâ̰ang)

(historical) Lan Xang, an ancient kingdom in Laos.


สปีชีส์

/sa˨˩.piː˧.t͡ɕʰiː˥˩/

ชนิด ชนิด#Thai


อ้างอิง

th-verb

อ้างอิง • (âang-ing) (abstract noun การอ้างอิง)

âang-ing (romanization)
การอ้างอิง (abstract-noun)

/ʔaːŋ˥˩.ʔiŋ˧/

From อ้าง (âang) + อิง (ing). Cognate with Lao ອ້າງອີງ (ʼāng ʼīng).

cog

Lao ອ້າງອີງ (ʼāng ʼīng)


ใจหิน

th-adj

ใจหิน • (jai-hǐn) (abstract noun ความใจหิน)

jai-hǐn (romanization)
ความใจหิน (abstract-noun)

ใจ (jai, “heart; mind”) + หิน (hǐn, “stone”).


กษัตรีย์

กษัตรี กษัตรี#Thai

Alternative form of กษัตรี (gà-sàt-dtrii)


ระวัง

th-verb

ระวัง • (rá-wang) (abstract noun การระวัง or ความระวัง)

rá-wang (romanization)
การระวัง (abstract-noun)
ความระวัง (abstract-noun)

→ Khmer: រវ៉ាង (rɔɔrɔvaang) / រវាំង (rɔɔrɔvĕəng)

→ Nyah Kur: ระวัง

→ Lao: ລະວັງ (la wang)


ปลูก

bplùuk (romanization)
การปลูก (abstract-noun)

From Proto-Southwestern Tai *pluːkᴰ¹ᴸ (“to plant”), from Proto-Tai *plwɯːkᴰ (“to plant”). Cognate with Lao ປູກ (pūk), Lü ᦔᦳᧅᧈ (ṗuk¹) or ᦔᦴᧅ (ṗuuk), Tai Dam ꪜꪴꪀ, Shan ၽုၵ်ႇ (phùk), Aiton ပုက် (puk), Ahom 𑜆𑜤𑜀𑜫 (puk), Saek ปร̄อก.

cog

Lü ᦔᦳᧅᧈ (ṗuk¹)


พี่เลี้ยง

th-noun

พี่เลี้ยง • (pîi-líiang)

/pʰiː˥˩.lia̯ŋ˦˥/


ดีปลี

the name for three species in the genus Piper: long pepper (Piper longum), Balinese long pepper (Piper retrofractum) and the unresolved species Piper peepuloides.


ใจเพชร

th-adj

ใจเพชร • (jai-pét) (abstract noun ความใจเพชร)

jai-pét (romanization)
ความใจเพชร (abstract-noun)

ใจ (jai, “heart; mind”) + เพชร (pét, “diamond”).

com

(idiomatic) stout-hearted; strong-minded; unyielding.


เปีย

Egretta garzetta
Egretta garzetta#Translingual

(zoology) little egret: the bird Egretta garzetta of the family Ardeidae.


สกุล

Possibly extended from กุล (gun), from Pali kula (“clan, family; caste, class”), ultimately from Sanskrit कुल (kula, “idem”), or corrupted from ตระกูล (dtrà-guun), from Old Khmer ត្រកូល (trakūla, “idem”), that believed to be an aphaeresis of Sanskrit गोत्रकुल (gotrakula, “idem”). Cognate with Lao ສະກຸນ (sa kun).
In taxonomy, semantic loan from English genus.


ทิพ

Borrowed from Sanskrit दिव (diva) or Pali diva.

ทิวะ ทิวะ#Thai

(literary, poetic) Alternative form of ทิวะ


อภิรัฐมนตรี

th-noun

อภิรัฐมนตรี • (à-pí-rát-tà-mon-dtrii) (classifier คน or ท่าน)

à-pí-rát-tà-mon-dtrii (romanization)
คน (classifier)
ท่าน (classifier)

From อภิ (à-pí, “greater; higher; superior; over”) + รัฐมนตรี (rát-tà-mon-dtrii, literally “counsellor of state”).

com

(historical) Supreme Councillor of State.


การทำมาหากิน

th-noun

การทำมาหากิน

การ (gaan, abstract noun prefix) + ทำมาหากิน (tam-maa-hǎa-gin).

prefix

ทำมาหากิน ทำมาหากิน#Thai

abstract noun of ทำมาหากิน (tam-maa-hǎa-gin)


มนตรี

mon-dtrii (romanization)
คน (classifier)

From Sanskrit मन्त्री (mantrī, “adviser; counsellor; consultant; secretary”, literally “one with mantra; one reciting mantra; one versed in mantra”); perhaps via Old Khmer mantrī (“king's counsellor or minister”). Cognate with Modern Khmer មន្ត្រី (mŭəntrəy). Compare Pali mantī.

der

(government) minister; senior public officer; high-ranking public officer.


เปา

From Chinese 包 (bāo), surname of Bao Zheng (包拯), an 11th-century Chinese magistrate.

2017 October 17, "สู่ยุคใหม่! นายกฯ เผยแผนใช้เปาเพิ่มหลังประตูปี ๒๐๑๘", fourfourtwo.com, FourFourTwo:
นายกฯเผยแผนใช้เปาเพิ่มหลังประตูปี ๒๐๑๘
naa-yók pə̌əi pɛ̌ɛn chái bpao pə̂əm lǎng bprà-dtuu bpii · sɔ̌ɔng pan sìp-bpɛ̀ɛt
The president reveals a plan to employ more referees behind goals in the year 2018.

2017 August 23, "เปิดโฉม ๙ ท่านเปาชี้ชะตายิ่งลักษณ์", nationtv.tv, Nation:
เปิดโฉม ๙ ท่านเปาชี้ชะตายิ่งลักษณ์
bpə̀ət chǒom · gâao · tâan bpao chíi chá-dtaa yîng lák
Unveil the faces of the nine judges that will rule on the fate of Yingluck.

2017 July 26, "อ้างตัวเป็นท่านเปารีดเงินเหยื่อล้มคดีทั่วประเทศ หมายจับติดตัวนับ ๒๐ คดี", manager.co.th, MGR Online:
อ้างตัวเป็นท่านเปารีดเงินเหยื่อล้มคดีทั่วประเทศ
âang dtuua bpen tâan bpao rîit ngən yʉ̀ʉa lóm-ká-dii tûua bprà-têet
[A woman] claiming herself as a judge extorts money from victims in exchange for settling lawsuits across the country.

ท่าน ท่าน#Thai

(slang) (ท่าน~) judge: judicial officer, referee, umpire.


ตึกระฟ้า

th-noun

ตึกระฟ้า • (dtʉ̀k-rá-fáa) (classifier หลัง)

dtʉ̀k-rá-fáa (romanization)
หลัง (classifier)


จิตกาธาน

From Pali citaka (“funeral pyre”) + ādhāna (“container, receiver, support; placing, placement, receipt; etc”).


เบญจา

เบญจา • (ben-jaa) (classifier ชั้น or แท่น or เถา)

ben-jaa (romanization)
ชั้น (classifier)
แท่น (classifier)
เถา (classifier)

From corruption of มัญจา (“bed”), from Pali mañca (“bed; couch; sofa”), and perhaps influenced by เบญจ (“five”), corrupted form of ปัญจ (“five”), from Pali pañca (“five”). Compare Khmer បញ្ច (bɑɑbɑñcɑɑ, “decorated stand supporting a box containing the ashes of a deceased person”).

th-l

มัญจา (“bed”)

เบญจ (“five”)

ปัญจ (“five”)

cog

five-layered platform use to support a sacred object, especially a funeral urn.


กุ๊ย

th-noun

กุ๊ย • (gúi)

Borrowed from Hokkien 鬼 (kúi, “ghost; ghastly”). Compare Teochew 鬼 (kúi).


ตรวจ

th-verb

ตรวจ • (dtrùuat) (abstract noun การตรวจ)

dtrùuat (romanization)
การตรวจ (abstract-noun)

From Old Khmer ត្រ្វច៑ (trvac), ត្រ្វាច៑ (trvāc, “to examine; to inspect; etc”), whence Modern Khmer ត្រួត (truət). Related to the augmented form ตำรวจ (dtam-rùuat, “police”). Cognate with Lao ກວດ (kūat), Northern Thai ᨠ᩠ᩅᨯ (kūat).


เมรุ

From Pali meru (“Meru, a mythological mountain”). Cognate with Lao ເມນ (mēn), Khmer មេរុ (meiruʼ), មេន (mein).

bor

ดาวดึงส์ ดาวดึงส์#Thai

(Hindu and Buddhist cosmology) Meru, the mountain that serves as the centre of the universe and the situation of the heaven ดาวดึงส์.


เมรุ

meen (romanization)
เมรุ (classifier)
หลัง (classifier)

crematorium built to represent Mount Meru.


ผ้านุ่ง

th-noun

ผ้านุ่ง • (pâa-nûng)

/pʰaː˥˩.nuŋ˥˩/

pha nung, a traditional Thai lower garment formerly worn by both sexes.


ใจกว้าง

th-adj

ใจกว้าง • (jai-gwâang) (abstract noun ความใจกว้าง)

jai-gwâang (romanization)
ความใจกว้าง (abstract-noun)


ก้าวล่วง

th-verb

ก้าวล่วง • (gâao-lûuang) (abstract noun การก้าวล่วง)

gâao-lûuang (romanization)
การก้าวล่วง (abstract-noun)


ผอบ

pà-òp (romanization)
ใบ (classifier)
ลูก (classifier)

/pʰa˨˩.ʔop̚˨˩/

From corruption of ประอบ, from Old Khmer praʼap (“cavity, receptacle; container, case, box”), from pra (“emphatic prefix”) + ʼap (“to cover; to enclose”), equivalent to Thai ประ (bprà) + อบ (òp). Compare Modern Khmer ប្រអប់ (prɑɑʼɑp).

cog

Khmer ប្រអប់ (prɑɑʼɑp)

Matthew 26:7, KJV:
มีหญิงผู้หนึ่งถือผอบน้ำมันหอมราคาแพงมากมาเฝ้าพระองค์แล้วเทน้ำมันนั้นบนพระเศียรของพระองค์
mii yǐng pûu nʉ̀ng tʉ̌ʉ pà-òp nám-man hɔ̌ɔm raa-kaa pɛɛng mâak maa fâo prá-ong lɛ́ɛo tee nám-man nán bon prá sǐian kɔ̌ɔng prá-ong
There came unto him a woman having an alabaster box of very precious ointment, and poured it on his head,

Luke 7:37, KJV:
และดูเถิด มีผู้หญิงคนหนึ่งในเมืองนั้นซึ่งเป็นหญิงชั่ว เมื่อรู้ว่าพระเยซูทรงเอนพระกายลงเสวยอยู่ในบ้านของคนฟาริสีนั้น นางจึงถือผอบน้ำมันหอม
lɛ́ duu tə̀ət · mii pûu-yǐng kon nʉ̀ng nai mʉʉang nán sʉ̂ng bpen yǐng chûua · mʉ̂ʉa rúu wâa prá yee-suu song een prá gaai long sà-wə̌əi yùu nai bâan kɔ̌ɔng kon faa-rí-sǐi nán · naang jʉng tʉ̌ʉ pà-òp nám-man hɔ̌ɔm
And, behold, a woman in the city, which was a sinner, when she knew that Jesus sat at meat in the Pharisee's house, brought an alabaster box of ointment,


ตั้งแต่

th-prep

ตั้งแต่ • (dtâng-dtɛ̀ɛ)

→ Shan: တင်ႈတႄႇ (tāng tàae)

/taŋ˥˩.tɛː˨˩/

com

ตั้ง (dtâng) + แต่ (dtɛ̀ɛ)


ความรับผิด

th-noun

ความรับผิด • (kwaam-ráp-pìt)

รับผิด รับผิด#Thai


ดาวตก

daao-dtòk (romanization)
ดวง (classifier)

From ดาว (daao, “star”) + ตก (dtòk, “to fall”); literally "falling star" or "fallen star".


แขวง

th-noun

แขวง • (kwɛ̌ɛng)

From Old Khmer *ខ្វេង៑ (*khveṅ, “to go far around; to encircle; to enclose”). Cognate with Lao ແຂວງ (khuǣng), Modern Khmer ខ្វែង (khvaeng).

bor

เขต เขต#Thai

(Thailand government) khwaeng: an administrative subdivision of เขต (kèet), a district of Bangkok.


ซิ่น

th-noun

ซิ่น • (sîn)

Cognate with Northern Thai ᩈᩥ᩠᩶ᨶ, Lao ສິ້ນ (sin), Lü ᦉᦲᧃᧉ (ṡiin²), Shan သိၼ်ႈ (sīn), Tai Nüa ᥔᥤᥢᥲ (sìn), Ahom 𑜏𑜢𑜃𑜫 (sin).

cog

Lü ᦉᦲᧃᧉ (ṡiin²)

ผ้า ผ้า#Thai

(ผ้า~) Sinh, a traditional garment worn by Thai and Lao women.


ดาวเคราะห์น้อย

th-noun

ดาวเคราะห์น้อย • (daao-krɔ́-nɔ́ɔi) (classifier ดวง)

daao-krɔ́-nɔ́ɔi (romanization)
ดวง (classifier)

/daːw˧.kʰrɔʔ˦˥.nɔːj˦˥/

From ดาวเคราะห์ (daao-krɔ́) + น้อย (nɔ́ɔi).

com

ดาวเคราะห์ (daao-krɔ́) + น้อย (nɔ́ɔi)


นุ่ง

nûng (romanization)
การนุ่ง (abstract-noun)

Cognate with Isan นุ่ง, Lao ນຸ່ງ (nung), Northern Thai ᨶᩩ᩵ᨦ (nuŋ⁵), Khün ᨶᩩ᩵ᨦ (nuŋ⁵), Lü ᦓᦳᧂᧈ (nung¹), Tai Dam ꪙꪴ꪿ꪉ (ꞌnung), Shan ၼုင်ႈ (nūng), Tai Dam ꪙꪴ꪿ꪉ, Ahom 𑜃𑜤𑜂𑜫 (nuṅ).

cog

Khün ᨶᩩ᩵ᨦ (nuŋ⁵)


ความสัตย์

th-noun

ความสัตย์ • (kwaam-sàt)


โกศ

gòot (romanization)
ใบ (classifier)
ลูก (classifier)

From Sanskrit कोश (kośa, “container; case; pocket”); perhaps via Pre-Angkorian Old Khmer kośa (“urn, vase; goblet, chalice; coffer, casket, chest”). Compare Old Khmer koṣa, koṣaṇa, kosa; and compare Pali koṭṭha (“closet; cabinet”), from which Modern Khmer កោដ្ឋ (kaot, “royal funerary urn”) was derived.

cog

พระ พระ#Thai

บรม บรม#Thai


มาศ

th-noun

มาศ • (mâat)

From Sanskrit माष (māṣa, “particular weight of gold”). Compare Malay mas, emas. Cognate with Isan มาด, Lao ມາດ (māt), Northern Thai ᨾᩣ᩠ᨯ, Khün ᨾᩣ᩠ᨯ, Lü ᦙᦱᧆ (maad).


ขบวน

Alternative spelling of the now-obsolete ขบวร (kà-buuan). Extended as กระบวน (grà-buuan). Cognate with Modern Khmer ក្បួន (kbuən); Lao ຂະບວນ (kha būan).

used for crowded movement such as group traveling or parade


สัตย์

th-noun

สัตย์ • (sàt)

From Sanskrit सत्य (satya, “true, real, genuine; honest, sincere, truthful, faithful; etc.”), possibly via Angkorian Old Khmer satya°, sata, sat (“truth, real, honest; truth, reality, honesty”).
Compare Pali sacca (“real, true”), whence Thai สัจ (sàt) and สัจจะ. Cognate with Lao ສັດ (sat), Khmer សត្យ (sat), សត្យា (sattyaa).


ตระบัด

th-verb

ตระบัด • (dtrà-bàt) (abstract noun การตระบัด)

dtrà-bàt (romanization)
การตระบัด (abstract-noun)

Borrowed from Old Khmer paṃpat (“to deceive, to cheat; to destroy, to eliminate; to end, to stop; etc”). Doublet of บำบัด (bam-bàt). Cognate with Modern Khmer បំបាត់ (bɑmbat).

bor+

(archaic, transitive or intransitive) to act or behave dishonestly or treacherously (against); to break faith (with); to betray; to deceive; to defraud; to cheat.

(archaic, transitive) to destroy, to eliminate, to cause to be lost; to damage, to spoil, to ruin.


ตระบัด

th-adv

ตระบัด • (dtrà-bàt)

Compare Khmer ត្របះ (trɑɑbah, “to stir”). Perhaps doublet of สะบัด (sà-bàt).

(archaic) suddenly; swiftly; momentarily; briefly.


รอคอย

th-verb

รอคอย • (rɔɔ-kɔɔi) (abstract noun การรอคอย)

rɔɔ-kɔɔi (romanization)
การรอคอย (abstract-noun)

/rɔː˧.kʰɔːj˧/

com

รอ (rɔɔ) + คอย (kɔɔi)


ข้าศึก

th-noun

ข้าศึก • (kâa-sʉ̀k)

/kʰaː˥˩.sɯk̚˨˩/

com

ข้า (kâa) + ศึก (sʉ̀k)


ปอง

bpɔɔng (romanization)
การปอง (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᨸᩬᨦ, Khün ᨸᩬᨦ, Lao ປອງ (pǭng), Lü ᦔᦸᧂ (ṗoang), Shan ပွင် (pǎung).


อุกกาบาต

th-noun

อุกกาบาต • (ùk-gaa-bàat)

From Pali ukkāpāta (literally “falling of firebrand”); ultimately from Sanskrit उल्कापात (ulkāpāta), from which Thai อุกลาบาต is derived.

cog

Thai อุกลาบาต


หนักหนา

th-adv

หนักหนา • (nàk-nǎa) (abstract noun ความหนักหนา)

nàk-nǎa (romanization)
ความหนักหนา (abstract-noun)

com

หนัก (nàk) + หนา (nǎa)


มุ่ง

mûng (romanization)
การมุ่ง (abstract-noun)

Cognate with Lao ມຸ່ງ (mung), Northern Thai ᨾᩩ᩵ᨦ, Lü ᦙᦳᧂᧈ (mung¹), Shan မုင်ႈ (mūng). Related to ม่ง (mông).


กิ่งทองใบหยก

th-noun

กิ่งทองใบหยก • (gìng-tɔɔng-bai-yòk)

From กิ่ง (gìng, “branch”) + ทอง (tɔɔng, “gold”) + ใบ (bai, “leaf”) + หยก (yòk, “jade”); literally "golden branches, jade leaves".
Compare Chinese 金枝玉葉／金枝玉叶 (jīnzhīyùyè, literally “golden branches, jade leaves”), 珠聯璧合／珠联璧合 (zhūliánbìhé, literally “strings of pearls, girdles of jade”).

zh-l

(idiomatic, often used to describe a loving couple) ideal combination; well-matched couple; perfect pair.


กลุ่มดาว

th-noun

กลุ่มดาว • (glùm-daao) (classifier กลุ่ม)

glùm-daao (romanization)
กลุ่ม (classifier)


ยม

From Pali yama (“Yama”) or Sanskrit यम (yama, “Yama”). Cognate with Old Khmer យម (yama), យំ (yaṃ); Modern Khmer យម (yum); Burmese ယာမာ (yama); Chinese 閻摩／阎摩 (Yánmó); Japanese 閻魔; Korean 염마 (yeomma).

zh-l

閻摩／阎摩 (Yánmó)

พระ พระ#Thai


ยานมาศ

th-noun

ยานมาศ • (yaan-ná-mâat) (classifier องค์)

yaan-ná-mâat (romanization)
องค์ (classifier)

From ยาน (yaan, “vehicle; litter, palanquin”) + มาศ (mâat, “gold”). Compare Khmer យានមាស (yiənmiəh).

com

1945, กรมพระยาดำรงราชานุภาพ, นิทานโบราณคดี, นิทานที่ ๑ เรื่องพระพุทธรูปประหลาด:
พอทอดพระเนตรเห็นก็โปรด ออกพระโอษฐ์ว่า พระองค์นี้งามแปลกจริง ๆ ตรัสสั่งกรมวังในขณะนั้นว่า ให้จัดยานมาศกับขบวนแห่มีเครื่องสูงกลองชนะไปรับพระองค์นั้นเข้าไปยังพระบรมมหาราชวัง
pɔɔ tɔ̂ɔt-prá-nêet hěn gɔ̂ bpròot · ɔ̀ɔk-prá-òot wâa · prá ong níi ngaam bplɛ̀ɛk jing jing · dtràt sàng grom-má-wang nai kà-nà nán wâa · hâi jàt yaan-ná-mâat gàp kà-buuan hɛ̀ɛ mii krʉ̂ʉang-sǔung glɔɔng-chá-ná bpai ráp prá ong nán kâo bpai yang prá bɔɔ-rom má-hǎa râat-chá wang
Upon seeing it, His Majesty liked it, exclaiming: "This statue is strangely beautiful, indeed!" He then and there ordered the Minister of Palace Affairs to bring a golden litter and a procession featuring exalted regalia and drums of victory out to receive that statue into the Grand Palace.

1978, ชิต บุรทัต, ฉันท์เฉลิมพระเกียรติงานพระเมรุทองท้องสนามหลวง:
เคลื่อนคล้อยพระโกศจาก พระสุวรรณเบญจา สู่ยานมาศคลา คณะชาวประโคมเคียง
klʉ̂ʉan-klɔ́ɔi prá gòot jàak · prá sù-wan-ná ben-jaa · sùu yaan-ná-mâat klaa · ká-ná chaao bprà-koom kiiang
The royal urn was moved from the golden pedestal to a golden litter to be paraded, with members of musical bands in accompany.

พระ พระ#Thai


ไพเราะ

th-adj

ไพเราะ • (pai-rɔ́) (abstract noun ความไพเราะ)

pai-rɔ́ (romanization)
ความไพเราะ (abstract-noun)

Extended from พิเราะ, from Middle Khmer biroḥ.


กระเหรี่ยง

th-noun

กระเหรี่ยง • (grà-rìiang)

กะเหรี่ยง กะเหรี่ยง#Thai

Alternative form of กะเหรี่ยง (gà-rìiang)


กระหนก

กระหนก • (grà-nòk)

generic term for a kind of decorative pattern characteristic of Thai art.


แบบฉบับ

แบบฉบับ • (bɛ̀ɛp-chà-bàp)

/bɛːp̚˨˩.t͡ɕʰa˨˩.bap̚˨˩/

com

แบบ (bɛ̀ɛp) + ฉบับ (chà-bàp)


ปากหวาน

th-adj

ปากหวาน • (bpàak-wǎan) (abstract noun ความปากหวาน)

bpàak-wǎan (romanization)
ความปากหวาน (abstract-noun)


ปรัศนี

From Sanskrit प्रश्न (praśna, “question”).


สอดรู้สอดเห็น

th-verb

สอดรู้สอดเห็น

สอดรู้สอดเห็น • (sɔ̀ɔt-rúu-sɔ̀ɔt-hěn) (abstract noun การสอดรู้สอดเห็น)

sɔ̀ɔt-rúu-sɔ̀ɔt-hěn (romanization)
การสอดรู้สอดเห็น (abstract-noun)

/sɔːt̚˨˩.ruː˦˥.sɔːt̚˨˩.hen˩˩˦/

com

สอดรู้ (sɔ̀ɔt-rúu)


มีท้อง

th-verb

มีท้อง • (mii-tɔ́ɔng) (abstract noun การมีท้อง)

mii-tɔ́ɔng (romanization)
การมีท้อง (abstract-noun)

/miː˧.tʰɔːŋ˦˥/

From มี (mii, “to have”) + ท้อง (tɔ́ɔng, “belly”).


ข้าวสวย

th-noun

ข้าวสวย • (kâao-sǔai)

From ข้าว (kâao, “rice”) + สวย (sǔai, “not wet; well-steamed”).


สังเวียน

Probably from Old Khmer sanven (“pit for cockfights; arena”).

der

(by extension) place where a fight or competition takes place: ring, arena, theatre (of war), seat (of war), field (of conflict), etc.


ไพ่นกกระจอก

th-noun

ไพ่นกกระจอก • (pâi-nók-grà-jɔ̀ɔk)

ไพ่ (pâi, “playing cards”) + นก (nók, “bird”) + กระจอก (grà-jɔ̀ɔk, “sparrow”). Calque from Chinese 麻雀牌 (máquèpái).


ระแวง

th-verb

ระแวง • (rá-wɛɛng) (abstract noun การระแวง)

rá-wɛɛng (romanization)
การระแวง (abstract-noun)

/ra˦˥.wɛːŋ˧/


สมรภูมิ

th-noun

สมรภูมิ • (sà-mɔ̌ɔ-rá-puum)

สมร (“fight; battle; war”) + ภูมิ (puum, “ground”). Compare Khmer សមរភូមិ (saʼmaʼraʼ phuum).

com

(elegant) battleground; battlefield; theatre of war; seat of war.


อัศเจรีย์

From Sanskrit आश्चर्य (āścarya) with vowel changing.

th:อัศเจรีย์


กอ

From Proto-Tai *koːᴬ (“clump (as of bamboo)”). Cognate with Lao ກໍ (kǭ), Tai Nüa ᥐᥨᥝ (kow), Shan ၵေႃ (kǎu), Ahom 𑜀𑜦𑜡 (kō).


ดังกล่าว

From ดัง (dang, “as”) + กล่าว (glàao, “to say”).

com

such; (previously) said; (previously) mentioned.


ดังกล่าว

as (previously) said; as (previousy) mentioned.


ข้าวสาร

th-noun

ข้าวสาร • (kâao-sǎan)

From ข้าว (kâao, “rice”) + สาร (sǎan, “husked”).

com

any of the plants of the genus Raphistemma, the family Asclepiadaceae (now subfamily Asclepiadoideae in family Apocynaceae).

the plant Myriopteron extensum of the family Asclepiadaceae.


ข้าวสาร

th-proper noun

ข้าวสาร • (kâao-sǎan)


มือถือ

th-adj

มือถือ • (mʉʉ-tʉ̌ʉ)

From มือ (mʉʉ, “hand”) + ถือ (tʉ̌ʉ, “to hold; to carry”).

com

/mɯː˧.tʰɯː˩˩˦/

พัดลมมือถือ
pát-lom mʉʉ-tʉ̌ʉ
handheld fan

คอมพิวเตอร์มือถือ


มือถือ

th-noun

มือถือ • (mʉʉ-tʉ̌ʉ) (classifier เครื่อง)

mʉʉ-tʉ̌ʉ (romanization)
เครื่อง (classifier)

Clipping of โทรศัพท์มือถือ (too-rá-sàp-mʉʉ-tʉ̌ʉ), from โทรศัพท์ (too-rá-sàp, “telephone”) + มือถือ (mʉʉ-tʉ̌ʉ, “handheld”).

clipping

โทรศัพท์มือถือ

com

/mɯː˧.tʰɯː˩˩˦/


รวม

ruuam (romanization)
การรวม (abstract-noun)

Cognate with Northern Thai ᩁᩬᨾ, Isan ฮวม, Lao ຮວມ (hūam), ໂຮມ (hōm), or ລວມ (lūam), Lü ᦣᦸᧄ (hoam), Tai Dam ꪶꪭꪣ, Shan ႁွမ်း (háum), Ahom 𑜑𑜨𑜪 (hoṃ), Saek โร๊ม.


พร่อง

th-adj

พร่อง • (prɔ̂ng) (abstract noun ความพร่อง)

prɔ̂ng (romanization)
ความพร่อง (abstract-noun)

From Proto-Tai *broːŋᴮ (“deficient”). Cognate with Lao ພ່ອງ (phǭng), Northern Thai ᨻᩕᩬ᩵ᨦ or ᨽᩬ᩵ᨦ, Khün ᨽᩬ᩵ᨦ, Lü ᦘᦸᧂᧈ (phoang¹), Shan ၽွင်ႈ (phāung).

decreased; diminished; lessened; deficient; depleted.


เสื้อคลุม

th-noun

เสื้อคลุม • (sʉ̂ʉa-klum) (classifier ตัว)

sʉ̂ʉa-klum (romanization)
ตัว (classifier)

เสื้อ (sʉ̂ʉa, “top: upper garment”) + คลุม (klum, “to cover”).

com

Exodus 28:31, KJV:
เจ้าจงทำเสื้อคลุมให้เข้าชุดกับเอโฟดด้วยผ้าสีฟ้าล้วน
jâao jong tam sʉ̂ʉa-klum hâi kâo chút gàp ee-fòot dûai pâa sǐi fáa lúuan
And thou shalt make the robe of the ephod all of blue.

loose outer garment: gown, robe, cloak, coat, etc.


กำพร้า

th-adj

กำพร้า • (gam-práa) (abstract noun ความกำพร้า)

gam-práa (romanization)
ความกำพร้า (abstract-noun)

From Proto-Tai *ɡm̩.raːꟲ (“orphan”). Compare Lao ກຳພ້າ (kam phā), Khmer កំព្រា (kɑmpriə), Nong Zhuang lugbyax.


จำเริญ

th-verb

จำเริญ • (jam-rəən) (abstract noun การจำเริญ or ความจำเริญ)

jam-rəən (romanization)
การจำเริญ (abstract-noun)
ความจำเริญ (abstract-noun)

From Angkorian Old Khmer caṃren, caṃmren, camren (“to cause to increase, to make prosper; to increase, to enlarge, to improve, to develop”) or Pre-Angkorian Old Khmer caṃren (idem), extended forms of *cren, from which Thai เจริญ (jà-rəən) was derived. Cognate with Modern Khmer ចំរើន (cɑmraən), Lao ຈຳເລີນ (cham lœ̄n) or ຈຳເຣີນ (cham rœ̄n).

เจริญ เจริญ#Thai

(elegant and archaic, now often considered humorous) Alternative form of เจริญ (jà-rəən)


อภิเษก

อภิเษก • (à-pí-sèek) (abstract noun การอภิเษก)

à-pí-sèek (romanization)
การอภิเษก (abstract-noun)

/ʔa˨˩.pʰi˦˥.seːk̚˨˩/

From Sanskrit अभिषेक (abhiṣeka, “abhisheka”); perhaps via Old Khmer ʼabhiṣeka, ʼabbhiseka (“consecration by sprinkling water; bathing (of a divinity) during worship; to consecrate, to inaugurate; etc”); equivalent to Thai อภิ (à-pí) + เษก (sèek). Cognate with Modern Khmer អភិសេក (ʼaʼphisaek); Lao ອະພິເສກ (ʼa phi sēk).

to appoint, install, or inaugurate by pouring water upon for consecration, as by libation, anointment, bathing, etc.

อภิเษกสมรส อภิเษกสมรส#Thai

(royal, sometimes considered colloquial) Clipping of อภิเษกสมรส (“to wed; to marry”).

royal; sometimes considered colloquial; royal; sometimes considered colloquial

(loosely, chiefly used of royal persons) to appoint, install, or inaugurate through any rite.


อภิเษก

th-noun

อภิเษก • (à-pí-sèek)

/ʔa˨˩.pʰi˦˥.seːk̚˨˩/

appointment, installment, or inauguration by pouring water upon for consecration, as by libation, anointment, bathing, etc.

อภิเษกสมรส อภิเษกสมรส#Thai

(royal, sometimes considered colloquial) Clipping of อภิเษกสมรส (“wedding; marriage”).

(loosely, chiefly used of royal persons) appointment, installment, or inauguration through any rite.


ตัวอ่อน

ตัวอ่อน • (dtuua-ɔ̀ɔn)

/tua̯˧.ʔɔːn˨˩/


ล้วน

th-adj

ล้วน • (lúuan)

Joshua 10:2, KJV:
ท่านก็คร้ามกลัวเป็นอย่างยิ่ง เพราะว่ากิเบโอนเป็นเมืองใหญ่เสมอเมืองหลวงและใหญ่กว่าเมืองอัย และบุรุษชาวเมืองนั้นก็ล้วนแต่ฉกรรจ์
tâan gɔ̂ kráam-gluua bpen yàang yîng · prɔ́ wâa gì-bee-oon bpen mʉʉang yài sà-mə̌ə mʉʉang-lǔuang lɛ́ yài gwàa mʉʉang ai · lɛ́ bù-rùt chaao mʉʉang nán gɔ̂ lúuan dtɛ̀ɛ chà-gan
That they feared greatly, because Gibeon was a great city, as one of the royal cities, and because it was greater than Ai, and all the men thereof were mighty.

Psalm 56:5, KJV:
เขาประทุษร้ายต่อคำกล่าวของข้าพระองค์วันยังค่ำ ความคิดทั้งสิ้นของเขาล้วนมุ่งร้ายต่อข้าพระองค์
kǎo bprà-tút-sà-ráai dtɔ̀ɔ kam-glàao kɔ̌ɔng kâa-prá-ong wan-yang-kâm · kwaam-kít táng-sîn kɔ̌ɔng kǎo lúuan mûng ráai dtɔ̀ɔ kâa-prá-ong
Every day they wrest my words: all their thoughts are against me for evil.

all: whole, entire, complete, absolute, pure, free from admixture.


ดักแด้

th-noun

ดักแด้ • (dàk-dɛ̂ɛ)

/dak̚˨˩.dɛː˥˩/


ผ้าขี้ริ้ว

ผ้าขี้ริ้ว • (pâa-kîi-ríu)


มืดแปดด้าน

th-verb

มืดแปดด้าน • (mʉ̂ʉt-bpɛ̀ɛt-dâan)

/mɯːt̚˥˩.pɛːt̚˨˩.daːn˥˩/

มืด (mʉ̂ʉt, “dark”) + แปด (bpɛ̀ɛt, “eight”) + ด้าน (dâan, “side; direction”).

com

(idiomatic) to lose one's wits; to be at one's wits' end; to be up a blind alley; to be at a loss; to see no way out.


ตอแหล

th-verb

ตอแหล • (dtɔɔ-lɛ̌ɛ) (abstract noun การตอแหล or ความตอแหล)

dtɔɔ-lɛ̌ɛ (romanization)
การตอแหล (abstract-noun)
ความตอแหล (abstract-noun)

/tɔː˧.lɛː˩˩˦/

Uncertain. Possibly from Southern Thai ต่อแหล่

ตอแหลแลนด์

dtɔɔ-lɛ̌ɛ-lɛɛn

(slang, vulgar, derogatory, offensive) to be mealy-mouthed; to lie, to state falsely, to falsify, to exaggerate, to invent, to fabricate, to distort; to be duplicitous, hypocritical, deceitful, deceptive, or insincere; to act, to pretend, to be pretentious.


กระทุง

Cognate with Lao ກະທຸງ (ka thung, “pelican”).
Possibly from กระ (grà) + ทุง (tung).
Its ultimate etymology is uncertain. Shorto proposed to be Austroasiatic. Compare Khmer ទុង (tung) and Vietnamese nông, both also meaning "pelican".

ตัว ตัว#Thai

Pelecanus philippensis
Pelecanus philippensis#Translingual

(zoology) (นก~) (classifier ตัว) spot-billed pelican: the bird Pelecanus philippensis of the family Pelecanidae.


สัมทับ

สัมทับ • (sǎm-táp) (abstract noun การสัมทับ)

sǎm-táp (romanization)
การสัมทับ (abstract-noun)

สำทับ สำทับ#Thai


สำทับ

สำทับ • (sǎm-táp) (abstract noun การสำทับ)

sǎm-táp (romanization)
การสำทับ (abstract-noun)

Uncertain. Possibly from Khmer សាំ (sam, “repetitive, repetitious; to be repeated; repetition; etc”), ultimately from Old Khmer sāṃ (“to repeat, to do over and over again; to reproduce, to duplicate; to strike repeatedly; to ask repeatedly; to importune; to visit repeatedly; etc”) + តាប់ (tap, “to do something repeatedly; to repeat over and over again; to scold again and again; etc”).


ลอยตัว

th-verb

ลอยตัว • (lɔɔi-dtuua) (abstract noun การลอยตัว)

lɔɔi-dtuua (romanization)
การลอยตัว (abstract-noun)

From ลอย (lɔɔi, “to float”) + ตัว (dtuua, “body; self”).

com

(numismatics, economics, finance) to float.


รูปเคารพ

th-noun

รูปเคารพ • (rûup-kao-róp) (classifier พระองค์ or องค์)

rûup-kao-róp (romanization)
พระองค์ (classifier)
องค์ (classifier)

รูป (rûup, “shape, form, figure; image; etc”) + เคารพ (kao-róp, “to respect; to revere”).

com

Isaiah 2:18, KJV:
และรูปเคารพทั้งหลายพระองค์จะทรงทำลายอย่างเต็มที่
lɛ́ rûup-kao-róp táng-lǎai prá-ong jà song tam-laai yàang dtem-tîi
And the idols he shall utterly abolish.

2 Chronicles 34:7, KJV:
และทรงโค่นบรรดารูปเคารพทั้งสิ้นลงทั่วแผ่นดินอิสราเอลแล้ว พระองค์เสด็จกลับเยรูซาเล็ม
lɛ́ song kôon ban-daa rûup-kao-róp táng-sîn long tûua pɛ̀n-din ìs-raa-eel lɛ́ɛo · prá-ong sà-dèt glàp yee-ruu-saa-lem
and cut down all the idols throughout all the land of Israel, he returned to Jerusalem.

idol: representation of someone or something used as an object of worship.


พุทธรูป

th-noun

พุทธรูป • (pút-tá-rûup) (classifier พระองค์ or องค์)

pút-tá-rûup (romanization)
พระองค์ (classifier)
องค์ (classifier)

From Pali buddharūpa, from buddha (“Buddha”) + rūpa (“form; figure”), equivalent to Thai พุทธ (pút) + รูป (rûup). Cognate with Old Khmer buddharupa, buddarupa, buddharuppa, buddharuba, buddharrapa, buddharrappa, °buddharruppa, buddhārvapa, buddhadharrappa, butatharrūpa, butadhūrrūpa; Modern Khmer ពុទ្ធរូប (putthɔɔruup).

พระ พระ#Thai

(Buddhism) (พระ~) representation of a Buddha: image of a Buddha, statue of a Buddha, etc.


หมากฮอส

หมากฮอส • (màak-hɔ́t)

/maːk̚˨˩.hɔt̚˦˥/

draughts, checkers (each player has only 8 pieces in Thai version).


เปน

เป็น เป็น#Thai


นักถ่ายภาพ

นักถ่ายภาพ • (nák-tàai-pâap)


แม่ครัว

แม่ครัว • (mɛ̂ɛ-kruua)


รุ่นน้อง

รุ่นน้อง • (rûn-nɔ́ɔng)

/run˥˩.nɔːŋ˦˥/

From รุ่น (rûn, “generation”) + น้อง (nɔ́ɔng, “younger”); literally "younger generation".

compound

(colloquial) junior: person younger than another.


ช่างภาพ

châng-pâap (romanization)
คน (classifier)

/t͡ɕʰaŋ˥˩.pʰaːp̚˥˩/


โม่ง

th-noun

โม่ง • (môong)

อ้าย อ้าย#Thai

ไอ้ ไอ้#Thai

(by extension) (อ้าย~, ไอ้~) person who conceals one's identity by covering one's head.


กุ๊ก

th-interj

กุ๊ก • (gúk)


ใจเย็น

th-adj

ใจเย็น • (jai-yen) (abstract noun ความใจเย็น)

jai-yen (romanization)
ความใจเย็น (abstract-noun)

ใจ (jai, “heart; mind; etc”) + เย็น (yen, “cool”).


จืด

jʉ̀ʉt (romanization)
ความจืด (abstract-noun)

From Proto-Tai *cɯːtᴰ (“insipid”). Cognate with Lao ຈືດ (chư̄t), Shan ၸိုတ်ႇ (tsùet).


รุกราน

th-verb

รุกราน • (rúk-raan) (abstract noun การรุกราน)

rúk-raan (romanization)
การรุกราน (abstract-noun)


บุกรุก

บุกรุก • (bùk-rúk) (abstract noun การบุกรุก)

bùk-rúk (romanization)
การบุกรุก (abstract-noun)


การบุกรุก

th-noun

การบุกรุก • (gaan-bùk-rúk)

บุกรุก บุกรุก#Thai

abstract noun of บุกรุก (bùk-rúk): intruding; intrusion; invading; invasion.


แซ้บ

(slang) brat; annoying child; ill-mannered child; rude child.


แซบ

sɛ̂p (romanization)
ความแซบ (abstract-noun)

แซ่บ แซ่บ#Thai


กนก

กนก • (gà-nòk)

From Sanskrit कनक (kanaka) or Pali kanaka.


แต๊ะอั๋ง

th-verb

แต๊ะอั๋ง • (dtɛ́-ǎng) (abstract noun การแต๊ะอั๋ง)

dtɛ́-ǎng (romanization)
การแต๊ะอั๋ง (abstract-noun)

/tɛʔ˦˥.ʔaŋ˩˩˦/

Possibly:
* Derived from Teochew 搭 (dah4, “to attach to”) + 按 (ang3, “to press; to push”).
* Corrupted from แตะ (dtɛ̀) + อัง (ang), which is meant to pun with แต๊ะเอีย (dtɛ́-iia).


สมี

sà-mǐi (romanization)
รูป (classifier)
องค์ (classifier)

Uncertain. Possibly from Pali sāmī (“chief, lord, master; a courtesy title for a man: mister, signor, etc”) and cognate with Thai สามี (sǎa-mii).

bor

(Buddhism and archaic) an honorary for or term of address to a priest.

(Buddhism and derogatory) a title for or term of address to a priest convicted of the gravest indiscipline.


สมี

From Sanskrit शमी (śamī, “śamī tree: Prosopis cineraria”).

(botany) Egyptian riverhemp: the plant Sesbania sesban of the family Leguminosae, whose leaves are traditionally used in fire worship rites.


ผมปลอม

th-noun

ผมปลอม • (pǒm-bplɔɔm)


แซะ

sɛ́ (romanization)
การแซะ (abstract-noun)

to dig out, force out, or remove using a flat device, as a chisel, gouge, spade, etc: to chisel out, to gouge out, to spade out, etc.


แมลงปอ

แมลงปอ • (má-lɛɛng-bpɔɔ)

/ma˦˥.lɛːŋ˧.pɔː˧/


วอลเลย์บอล

วอลเลย์บอล • (wɔn-lêe-bɔn)


คุ๊กกี้

คุ๊กกี้ • (kúk-gîi)

คุกกี้ คุกกี้#Thai


ลักษณะนาม

ลักษณะนาม • (lák-sà-nà-naam)

ลักษณนาม ลักษณนาม#Thai

Misspelling of ลักษณนาม (lák-sà-nà-naam).


เพี้ยน

th-adj

เพี้ยน • (píian) (abstract noun ความเพี้ยน)

píian (romanization)
ความเพี้ยน (abstract-noun)

turned from what is right or correct: perverted, distorted, corrupted, deviated, abused; incorrect, erroneous, faulty; inaccurate, inexact, imprecise; etc.


ร่มเย็น

ร่มเย็น • (rôm-yen) (abstract noun ความร่มเย็น)

rôm-yen (romanization)
ความร่มเย็น (abstract-noun)

From ร่ม (rôm, “shaded; sheltered”) + เย็น (yen, “cool”); referring to the enjoyment of the shelter of a tree.

com

(idiomatic) calm and serene; peaceful; being at peace; being at ease; free from disturbance, trouble, anxiety, or the like.


น้อยใจ

th-verb

น้อยใจ • (nɔ́ɔi-jai) (abstract noun การน้อยใจ or ความน้อยใจ)

nɔ́ɔi-jai (romanization)
การน้อยใจ (abstract-noun)
ความน้อยใจ (abstract-noun)

From น้อย (nɔ́ɔi, “little, few; minor, inferior; etc”) + ใจ (jai, “heart; mind; etc”).

com

to feel hurt because of being treated unfairly or being treated as of little importance.


ละหาน

th-adj

ละหาน • (lá-hǎan) (abstract noun ความละหาน)

lá-hǎan (romanization)
ความละหาน (abstract-noun)


ใจง่าย

ใจง่าย • (jai-ngâai) (abstract noun ความใจง่าย)

jai-ngâai (romanization)
ความใจง่าย (abstract-noun)

From ใจ (jai, “heart; mind; etc”) + ง่าย (ngâai, “easy”).

com

(somewhat dated) credulous; easily believing; easily accepting; easily influenced; easily giving in; easily yielding.


ใจเร็ว

th-adj

ใจเร็ว • (jai-reo) (abstract noun ความใจเร็ว)

jai-reo (romanization)
ความใจเร็ว (abstract-noun)

ใจ (jai, “heart; mind; etc”) + เร็ว (reo, “quick”).

com

rash; impetuous; impulsive; headlong; harebrained; unthinking.


ใจเสาะ

th-adj

ใจเสาะ • (jai-sɔ̀) (abstract noun ความใจเสาะ)

jai-sɔ̀ (romanization)
ความใจเสาะ (abstract-noun)

/t͡ɕaj˧.sɔʔ˨˩/

ใจ (jai, “heart; mind; etc”) + เสาะ (sɔ̀, “weak”).

com

(derogatory) cowardly; lily-livered; faint-hearted; pigeon-hearted; chicken-hearted; cow-hearted.


ห้วย

th-noun

ห้วย • (hûai)

From Proto-Tai *qrwɤjꟲ (“mountain stream”). Cognate with Lao ຫ້ວຍ (wany), Lü ᦠᦽᧉ (ḣoy²), Shan ႁူၺ်ႈ (hōi), Ahom 𑜍𑜤𑜐𑜫 (ruñ), Saek รี̂, Zuojiang Zhuang khui [Ningming] or hui [Longzhou]. Compare Middle Chinese 水 (MC sywijX).

cog

Lü ᦠᦽᧉ (ḣoy²)

Joshua 11:7, KJV:
ฝ่ายโยชูวาก็ยกพลทั้งหลายเข้าโจมตีเขาทันทีที่ห้วยน้ำเมโรม
fàai yoo-chuu-waa gɔ̂ yók pon táng-lǎai kâo joom-dtii kǎo tan-tii tîi hûai náam mee-room
So Joshua came, and all the people of war with him, against them by the waters of Merom suddenly; and they fell upon them.

Song of Solomon 5:12, KJV:
ตาของเขาเปรียบเหมือนตานกเขาที่ริมห้วยอาบน้ำนมและจับอยู่ที่ริมกระแสน้ำเต็มฝั่ง
dtaa kɔ̌ɔng kǎo bprìiap mʉ̌ʉan dtaa nók-kǎo tîi rim hûai àap náam ná-má-lɛ́ jàp yùu tîi rim grà-sɛ̌ɛ náam dtem fàng
His eyes are as the eyes of doves by the rivers of waters, washed with milk, and fitly set.

Ezekiel 32:6, KJV:
เราจะให้แผ่นดินถึงแม้ภูเขาชุ่มโชกด้วยเลือดกำลังไหลของท่าน และห้วยจะเต็มไปด้วยท่าน
rao jà hâi pɛ̀n-din tʉ̌ng mɛ́ɛ puu-kǎo chûm-chôok dûai lʉ̂ʉat gam-lang lǎi kɔ̌ɔng tâan · lɛ́ hûai jà dtem bpai dûai tâan
I will also water with thy blood the land wherein thou swimmest, even to the mountains; and the rivers shall be full of thee.

Joel 1:20, KJV:
ถึงแม้ว่าสัตว์ป่าก็ร้องทูลพระองค์ด้วยเพราะว่าน้ำในห้วยแห้งไปและไฟก็เผาผลาญทุ่งหญ้าแห่งถิ่นทุรกันดาร
tʉ̌ng mɛ́ɛ wâa sàt bpàa gɔ̂ rɔ́ɔng tuun prá-ong dûai prɔ́ wâa náam nai hûai hɛ̂ɛng bpai lɛ́ fai gɔ̂ pǎo plǎan tûng yâa hɛ̀ng tìn tú-rá-gan-daan
The beasts of the field cry also unto thee: for the rivers of waters are dried up, and the fire hath devoured the pastures of the wilderness.

Numbers 13:24, KJV:
เขาเรียกที่นั่นว่าห้วยเอชโคล์เพราะพวงผลองุ่นซึ่งคนอิสราเอลได้ตัดมาจากที่นั่น
kǎo rîiak tîi nân wâa hûai éch-kool prɔ́ puuang pǒn à-ngùn sʉ̂ng kon ìs-raa-eel dâai dtàt maa jàak tîi nân
The place was called the brook Eshcol, because of the cluster of grapes which the children of Israel cut down from thence.

Isaiah 8:7, KJV:
เพราะฉะนั้น บัดนี้ ดูเถิด องค์พระผู้เป็นเจ้าทรงนำน้ำแห่งแม่น้ำมาสู้เขาทั้งหลายที่มีกำลังและมากหลาย คือกษัตริย์แห่งอัสซีเรีย และสง่าราศีทั้งสิ้นของพระองค์ และน้ำนั้นจะไหลล้นห้วยทั้งสิ้นของมันและท่วมฝั่งทั้งสิ้นของมัน
prɔ́-chà-nán · bàt-níi · duu tə̀ət · ong prá pûu-bpen-jâao song nam náam hɛ̀ng mɛ̂ɛ-náam maa sûu kǎo táng-lǎai tîi mii gam-lang lɛ́ mâak-lǎai · kʉʉ gà-sàt hɛ̀ng át-sii-riia · lɛ́ sà-ngàa-raa-sǐi táng-sîn kɔ̌ɔng prá-ong · lɛ́ náam nán jà lǎi lón hûai táng-sîn kɔ̌ɔng man lɛ́ tûuam fàng táng-sîn kɔ̌ɔng man
Now therefore, behold, the Lord bringeth up upon them the waters of the river, strong and many, even the king of Assyria, and all his glory: and he shall come up over all his channels, and go over all his banks:

hollow place containing water flowing from a mountain, such as a stream, brook, river, etc.


ใจพระ

ใจ (jai, “heart; mind; etc”) + พระ (prá, “priest”).
Cognate with Lao ໃຈພະ (chai pha), ໃຈພຣະ (chaip ra).

com

(idiomatic) kind; kindhearted; benevolent; merciful.


เจ็บไข้

th-verb

เจ็บไข้ • (jèp-kâi) (abstract noun การเจ็บไข้ or ความเจ็บไข้)

jèp-kâi (romanization)
การเจ็บไข้ (abstract-noun)
ความเจ็บไข้ (abstract-noun)

com

เจ็บ (jèp) + ไข้ (kâi)


สาธารณ

สาธารณะ สาธารณะ#Thai

Alternative form of สาธารณะ (sǎa-taa-rá-ná)


ทันต

ทันต์ ทันต์#Thai


หวัด

wàt (romanization)
ความหวัด (abstract-noun)

carelessly; hastily; briefly; sketchily.


ศัลยแพทย์

th-noun

ศัลยแพทย์ • (sǎn-lá-yá-pɛ̂ɛt)

/san˩˩˦.ja˦˥.pʰɛːt̚˥˩/

com

ศัลย (sǎn-lá-yá-) + แพทย์ (pɛ̂ɛt)


เรฟูจี

From English refugee, from French réfugié.


หน่าย

nàai (romanization)
การหน่าย (abstract-noun)

From Proto-Tai *ʰnaːjᴮ (“tired; bored”). Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᨶ᩵ᩣ᩠ᨿ, Lao ໜ່າຍ (nāi), Khün ᩉ᩠ᨶ᩵ᩣ᩠ᨿ, Lü ᦐᦻᧈ (ṅaay¹), Bouyei naais, Zhuang naiq, Zuojiang Zhuang naiq, Tày nái.

cog

Khün ᩉ᩠ᨶ᩵ᩣ᩠ᨿ

Lü ᦐᦻᧈ (ṅaay¹)


เภสัชกร

th-noun

เภสัชกร • (pee-sàt-chá-gɔɔn) (classifier คน)

pee-sàt-chá-gɔɔn (romanization)
คน (classifier)

/pʰeː˧.sat̚˨˩.t͡ɕʰa˦˥.kɔːn˧/

From Pali bhesajja (“medicine”) + kara (“doing, making; doer, maker”), equivalent to เภสัช (pee-sàt) + กร (gɔɔn).


ท้องเสีย

th-verb

ท้องเสีย • (tɔ́ɔng-sǐia)

/tʰɔːŋ˦˥.sia̯˩˩˦/

From ท้อง (tɔ́ɔng, “stomach”) + เสีย (sǐia, “out of order”).

com

(idiomatic) to undergo looseness of the bowels.


ศัลย

From Sanskrit शल्य (śalya, “arrow; knife; spear; etc”). Compare Khmer សល្យ (salyĕəʼ).

der

pointed-end object, such as an arrow, a knife, a spear, etc.


ลอด

lɔ̂ɔt (romanization)
การลอด (abstract-noun)

Compare Lao ລອດ (lǭt). Possibly related to คลอด (klɔ̂ɔt).

to pass through or under; to sneak through; to penetrate.


สภาสูง

/sa˨˩.pʰaː˧.suːŋ˩˩˦/

สภา (sà-paa, “assembly; council; forum; etc”) + สูง (sǔung, “high”); calque of English upper house.


สุภาพบุรุษ

th-noun

สุภาพบุรุษ • (sù-pâap-bù-rùt)

Calque of English gentleman. Same as สุภาพ (sù-pâap) + บุรุษ (bù-rùt).

compound

สุภาพ (sù-pâap) + บุรุษ (bù-rùt)


ปลาย

From Proto-Tai *plaːjᴬ (“tip; end”). Cognate with Northern Thai ᨸᩖᩣ᩠ᨿ, Lao ປາຍ (pāi), Lü ᦔᦻ (ṗaay), Shan ပၢႆ (pǎai), Tai Nüa ᥙᥣᥭ (paay), Ahom 𑜆𑜩𑜤 (payu) or 𑜈𑜩𑜤 (bayu), Zhuang byai.


ทันที

th-adv

ทันที • (tan-tii) (abstract noun ความทันที)

tan-tii (romanization)
ความทันที (abstract-noun)


สภาคณาจารย์

From สภา (sà-paa, “assembly; council; forum; etc”) + คณาจารย์ (ká-naa-jaan, “faculty”); calque of English faculty senate.


สภาล่าง

สภา (sà-paa, “assembly; council; forum; etc”) + ล่าง (lâang, “low; under”); calque of English lower house.


ท้องเดิน

th-verb

ท้องเดิน • (tɔ́ɔng-dəən)

/tʰɔːŋ˦˥.dɤːn˧/

From ท้อง (tɔ́ɔng, “stomach”) + เดิน (dəən, “to proceed; to move”).


หืด

th-noun

หืด • (hʉ̀ʉt)

Compare Lao ຫືດ (hư̄t), Lü ᦠᦹᧆᧈ (ḣued¹), Khmer ហឺត (həɨt, “to suck in; asthma”), Vietnamese hút (“to suck in; to inhale”).

cog

Lü ᦠᦹᧆᧈ (ḣued¹)

โรค โรค#Thai


สุภาพสตรี

สุภาพ (sù-pâap) + สตรี (sà-dtrii). Imitated from สุภาพบุรุษ (sù-pâap-bù-rùt).


พอดี

th-adj

พอดี • (pɔɔ-dii) (abstract noun ความพอดี)

pɔɔ-dii (romanization)
ความพอดี (abstract-noun)

/pʰɔː˧.diː˧/

From พอ (pɔɔ) + ดี (dii). Compare Lao ພໍດີ (phǭ dī).


จริงใจ

จริงใจ • (jing-jai) (abstract noun ความจริงใจ)

jing-jai (romanization)
ความจริงใจ (abstract-noun)


หงสาวดี

From Burmese ဟံသာဝတီ (hamsawa.ti), from Pali haṃsāvatī (literally “she who has swans”), from the legend that two swans were seen at the place by Gautama Buddha, who then gave a prophecy that a city would be established there.

der

(historical) Hanthawaddy (the former name of Bago, a city in Myanmar)

(historical) Hanthawaddy (a former Mon kingdom based in this city)

(historical) Toungoo (a former Burmese kingdom based in this city)


สุขาภิบาล

th-noun

สุขาภิบาล • (sù-kǎa-pí-baan)

From สุข (sùk, “health; welfare; well-being; etc”) + อภิบาล (à-pí-baan, “to administer, to govern; to guard, to protect; etc”); perhaps calque of English sanitary authority. Cognate with Khmer សុខាភិបាល (sokhaaphibaal), Lao ສຸຂາພິບານ (su khā phi bān).

com

th:สุขาภิบาล

เทศบาล เทศบาล#Thai

(government, historical) sukhaphiban: a type of local government in Siam (later Thailand), inferior to เทศบาล (têet-sà-baan), led by the chief of a district.


จำหน่าย

th-verb

จำหน่าย • (jam-nàai) (abstract noun การจำหน่าย)

jam-nàai (romanization)
การจำหน่าย (abstract-noun)

(transitive, of goods, products, etc) to sell.

2023 June 17, “ผู้ป่วยระยะฟื้นฟู 4 กลุ่มโรคที่ต้องได้รับกายภาพบำบัดยังเข้าไม่ถึงบริการ”, in bangkokbiznews.com:
เมื่อจำหน่ายคนไข้ออกจากโรงพยาบาลแล้ว
mʉ̂ʉa jam-nàai kon-kâi ɔ̀ɔk jàak roong-pá-yaa-baan lɛ́ɛo
Upon having discharged a patient out of the hospital

(transitive, as from a place) to discharge; to release.

(law, transitive, as of property) to dispose of: to transfer to the control of another, as by sale, exchange, or gift.

2018, “การบริหารจัดการคดีอาญาที่ศาลมีคำสั่งจำหน่ายคดีชั่วคราว กรณีศึกษาศาลแขวงพิษณุโลก”, in library.coj.go.th:
ศาลมีคำสั่งจำหน่ายคดีชั่วคราว
sǎan mii kam-sàng jam-nàai ká-dii chûua-kraao
The court issued an order [that] the case be disposed of temporarily.

(law, transitive, usually of a legal case) to dispose of: to get rid of, to dump, or to discard.


แหลม

lɛ̌ɛm (romanization)
ความแหลม (abstract-noun)

From Proto-Southwestern Tai *ʰlɛːmᴬ¹ (“sharp; pointed”), from Proto-Tai *ʰleːmᴬ (“sharp-pointed”).
Cognate with Isan แหลม, Lao ແຫຼມ (lǣm), Northern Thai ᩉᩖᩯᨾ, Khün ᩉᩖᩯᨾ, Lü ᦶᦜᧄ (l̇aem), Tai Dam ꪵꪨꪣ, Tai Dón ꪵꪨꪣ, Shan လႅမ် (lěm), Tai Nüa ᥘᥦᥛᥴ (láem), Zhuang lem or liem, Zuojiang Zhuang liem.
Compare Proto-Hlai *tçʰəːm (“sharp”). Compare also Proto-Austronesian *Cazem (whence Malay tajam, Tagalog matalim).


ฟองน้ำ

fɔɔng-náam (romanization)
อัน (classifier)

/fɔːŋ˧.naːm˦˥/


ตาปี

th:แม่น้ำตาปี th:แม่น้ำทัปตี

Tapti River, Tapi River (a river in India)


ปราชญ์

th-noun

ปราชญ์ • (bpràat)

From Sanskrit प्रज्ञ (prajña, “intellectual; wise; learned; clever”), cognate with Khmer ប្រាជ្ញ (praac), Lao ປາດ (pāt), Lü ᦕᦱᧆ (ṗhaad). Related to ปรัชญา (bpràt-yaa).


ปรสิต

th-noun

ปรสิต • (bpà-rá-sìt)

Semi-learned borrowing from English parasite.

slbor

(slang, figurative) parasite: person clinging to another for personal gain, person living at the expenses of others, etc.


สำรอง

th-verb

สำรอง • (sǎm-rɔɔng) (abstract noun การสำรอง)

sǎm-rɔɔng (romanization)
การสำรอง (abstract-noun)

/sam˩˩˦.rɔːŋ˧/

(formal, transitive) to store up; to back up.


ทัน

tan (romanization)
การทัน (abstract-noun)


สภา

From Pali sabhā (“assembly; congregation; convention; etc”) or Sanskrit सभा (sabhā, “assembly; meeting”), possibly via Old Khmer sabhā (“council, court of justice; member of a council or court; council chamber, tribunal”). Cognate with Middle Khmer subhā, sūbhā (“court; court of justice; member of a court: justice, judge; etc”), from which Thai สุภา (sù-paa, “court; judge”) was derived, and cognate with Northern Thai ᩈᨽᩣ, Lao ສະພາ (sa phā), Shan သၽႃး (sǎ pháa), and Modern Khmer សភា (saʼphiə), សុភា (sophiə).

der

รัฐสภา รัฐสภา#Thai

(colloquial) Short for รัฐสภา (rát-tà-sà-paa).


สาธารณสุข

From สาธารณ (sǎa-taa-rá-ná-, “public”) + สุข (sùk, “health”); perhaps calque of English public health. Cognate with Khmer សាធារណសុខ (sathéarnâsŏkh), Lao ສາທາລະນະສຸກ (sā thā la na suk).

com

th:สาธารณสุข


ปราการ

From Sanskrit प्राकार (prākāra, “wall”).


อธิวาส

th-noun

อธิวาส • (à-tí-wâat)

/ʔa˨˩.tʰi˦˥.waːt̚˥˩/

From Sanskrit अधिवास (adhivāsa, “residence”).


สาคร

สาคร • (sǎa-kɔɔn)

/saː˩˩˦.kʰɔːn˧/

From Sanskrit सागर (sāgara, “sea”) or Pali sāgara (“sea”).


ประถม

th-adj

ประถม • (bprà-tǒm)

From Sanskrit प्रथम (prathama, “first”).


นางงาม

naang-ngaam (romanization)
คน (classifier)

นาง (naang, “woman; a title given to a woman in authority, as a queen, princess, etc”) + งาม (ngaam, “beautiful”); possibly calque of English beauty queen.


โซนาร์

th-noun

โซนาร์ • (soo-nâa)


เรดาร์

เรดาร์ • (ree-dâa)


หิ้วปีก

th-verb

หิ้วปีก • (hîu-bpìik) (abstract noun การหิ้วปีก)

hîu-bpìik (romanization)
การหิ้วปีก (abstract-noun)

หิ้ว (hîu, “to carry”) + ปีก (bpìik, “wing”).

com

(colloquial) to support or carry someone by means of human crutch.


ปีกกา

(historical, military) the left or right wing of a troop that is formed into a crow-like shape.


ตีปีก

th-verb

ตีปีก • (dtii-bpìik) (abstract noun การตีปีก)

dtii-bpìik (romanization)
การตีปีก (abstract-noun)

ตี (dtii, “to flap; to flutter”) + ปีก (bpìik, “wing”).

com

(idiomatic) to be overjoyed; to be elated.


ปีกกล้าขาแข็ง

th-verb

ปีกกล้าขาแข็ง • (bpìik-glâa-kǎa-kɛ̌ng)

/piːk̚˨˩.klaː˥˩.kʰaː˩˩˦.kʰɛŋ˩˩˦/

From ปีก (bpìik, “wing”) + กล้า (glâa, “strong”) + ขา (kǎa, “leg”) + แข็ง (kɛ̌ng, “hard; strong”); referring to a fully fledged bird that can fly on its own.

com

(idiomatic, often derogatory) to be no longer needing to rely on someone else for help or support; to be capable of supporting or depending on oneself.


ฮัดชิ่ว

th-interj

ฮัดชิ่ว • (hát-chîu)


ฮัดชิ้ว

ฮัดชิ้ว • (hát-chíu)

ฮัดชิ่ว ฮัดชิ่ว#Thai


นร

th-noun

นร • (nɔɔ-rá-)

From Sanskrit नर (nara, “man”) or Pali nara (“man”).


ปฐม

From Pali paṭhama (“first”). Compare Sanskrit प्रथम (prathama).


อู๊ด

th-interj

อู๊ด • (úut)


แจ็กคัล

jɛ̀k-kal (romanization)
ตัว (classifier)

/t͡ɕɛk̚˨˩.kʰal˧/


ก้าบ

ก้าบ • (gâap)


แท็ก

tɛ̀k (romanization)
การแท็ก (abstract-noun)


จำบัง

th-verb

จำบัง • (jam-bang) (abstract noun การจำบัง)

jam-bang (romanization)
การจำบัง (abstract-noun)

From Pre-Angkorian Old Khmer caṃpaṅ or Old Khmer caṃpāṅ (“act of fighting, especially in armed conflict: combat, battle, etc; (conjecturally) one who fights: combatant, warrior, etc”); being extended forms of chpaṅ, chpāṅ (“to defend, to protect; to engage in armed conflict or physical combat: to fight, to contend, to join battle, etc”), from which Thai ฉบัง was derived; ultimately being extended forms of paṅ, pāṅ, *paṅ, pāṃṅa (“to cover (from view); to hide; to screen; to conceal; etc”), from which Thai บัง (bang) was derived.
Cognate with Modern Khmer ចំបាំង (cɑmbang), ចម្បាំង (cɑɑcɑmbang).

bor

บัง บัง#Thai

(elegant and archaic) Alternative form of บัง (bang): to cover: to shade, to screen, to hide from view, to prevent from being seen, to block, to conceal; to shield, to shelter, to protect.

บัง

(elegant and archaic) to vanish; to disappear; to make oneself invisible; to prevent oneself from being seen.

(elegant and archaic) to engage in an armed conflict: to battle, to combat, to fight, to war, etc.


จำบัง

(elegant and archaic) armed conflict: battle, combat, fight, war, etc.

(elegant and archaic) one who engages in an armed conflict: battler, combatant, fighter, warrior, etc.


ออกโรง

th-verb

ออกโรง • (ɔ̀ɔk-roong) (abstract noun การออกโรง)

ɔ̀ɔk-roong (romanization)
การออกโรง (abstract-noun)

/ʔɔːk̚˨˩.roːŋ˧/

From ออก (ɔ̀ɔk, “to come out”) + โรง (roong, “hall; throne hall, royal hall, royal auditorium; theatre”).

com

(idiomatic, dated) to come out on stage or perform for the first time; to premiere; to debut.


ม้าโยก

máa-yôok (romanization)
ตัว (classifier)

ม้า (máa, “horse; chair, stool, bench”) + โยก (yôok, “to rock; to sway”).


หับเผย

th-noun

หับเผย • (hàp-pə̌əi)

/hap̚˨˩.pʰɤːj˩˩˦/

หับ (hàp, “to shut”) + เผย (pə̌əi, “to open; to reveal”).


ม้าเร็ว

th-noun

ม้าเร็ว • (máa-reo)

From ม้า (máa, “horse”) + เร็ว (reo, “quick”). Compare Chinese 快馬／快马.

com

(military and historical) horse-mounted dispatch rider.


ม้าหมุน

th-noun

ม้าหมุน • (máa-mǔn)

ม้า (máa, “horse; chair, stool, bench”) + หมุน (mǔn, “to turn (about, around, etc); to revolve”).


ม้ามืด

th-noun

ม้ามืด • (máa-mʉ̂ʉt)

/maː˦˥.mɯːt̚˥˩/

ม้า (máa, “horse”) + มืด (mʉ̂ʉt, “dark”). Compare Chinese 黑馬／黑马 (hēimǎ).

zh-l

黑馬／黑马 (hēimǎ)

(idiomatic, slang, figurative) dark horse.


มะเหงก

th-noun

มะเหงก • (má-ngèek)

/ma˦˥.ŋeːk̚˨˩/

(informal) knuckle: the rounded prominence of a finger joint when the finger is bent.


มะงุมมะงาหรา

th-verb

มะงุมมะงาหรา • (má-ngum-má-ngaa-rǎa) (abstract noun การมะงุมมะงาหรา)

má-ngum-má-ngaa-rǎa (romanization)
การมะงุมมะงาหรา (abstract-noun)

Perhaps from Javanese manyuk (“to wander around”) + melaya (“to travel; to wander”) or mlantrah (“to wander about; to roam”).

(literary, elegant, archaic) to tour a forest.

(slang) to ramble without a definite purpose: to wander, to roam, to rove, to stray, etc.

(slang) to move awkwardly; to be awkward.


อาเพศ

/ʔaː˧.pʰeːt̚˥˩/

Uncertain. Possibly from Sanskrit आवेश (āveśa, “anger; arrogance; demoniacal frenzy, demoniacal possession; etc”). Compare Modern Khmer អាភេទ (ʼaapheit, “unexpected event, sudden unusual event (e.g. the appearance of a comet); presage, omen; etc”).

cog

ill omen; ill portent; ill-boding event.


ม้าใช้

th-noun

ม้าใช้ • (máa-chái)

/maː˦˥.t͡ɕʰaj˦˥/

ม้า (máa, “horse”) + ใช้ (chái, “to use; to employ”).

com

(historical) horse-mounted servant, horse-mounted agent, service horseman; dispatch rider.


ทอดผ้าป่า

th-verb

ทอดผ้าป่า • (tɔ̂ɔt-pâa-bpàa) (abstract noun การทอดผ้าป่า)

tɔ̂ɔt-pâa-bpàa (romanization)
การทอดผ้าป่า (abstract-noun)

/tʰɔːt̚˥˩.pʰaː˥˩.paː˨˩/

From ทอด (tɔ̂ɔt, “to cast (down); to toss; to leave (down); to place (down)”) + ผ้า (pâa, “cloth; clothing”) + ป่า (bpàa, “forest; wood; jungle; etc”).

com

(Buddhism) to present a robe to a priest by placing the robe on a tree branch and letting the priest take the robe away himself.


เถือ

tʉ̌ʉa (romanization)
การเถือ (abstract-noun)

(slang, especially in a competition) to beat; to win; to defeat; to overcome.


มิคะ

th-noun

มิคะ • (mí-ká)

From Pali miga (“antelope; animal”). Compare Sanskrit मृग (mṛga).

(poetic) wild animal such as deer, antelope etc.


นบ

nóp (romanization)
การนบ (abstract-noun)

Cognate with Isan นบ, Lao ນົບ (nop), Northern Thai ᨶᩫ᩠ᨷ, Khün ᨶᩫ᩠ᨷ, Lü ᦷᦓᧇ (nob). Possibly related to นอบ (nɔ̂ɔp).

ไหว้ ไหว้#Thai

นบไหว้ นบไหว้

(poetic) to pay deep respect by means of ไหว้ (wâai). (นบไหว้)

(by extension) to pay deep respect by any means; to humble oneself.


อุตมรัฐ

อุตมรัฐ • (ùt-dtà-má-rát)

อุตม (“highest; supreme; excellent; etc”) + รัฐ (rát, “state”).

com

utopia: ideal place or state; visionary system of political or social perfection.


อุดมการณ์

อุดม (ù-dom, “highest; supreme; excellent; etc”) + การณ์ (gaan, “event, situation, circumstance, occurrence; cause, factor, reason, source, origin; etc”).


มดลูก

th-noun

มดลูก • (mót-lûuk)


มิค

From Pali miga (“antelope; animal”), from Sanskrit/Vedic Sanskrit मृग (mṛga), from Proto-Indo-Iranian *mr̥gás.


อัศวิน

อัศวิน • (àt-sà-win)

From Sanskrit अश्विन् (aśvin, “cavalier”).
Compare Lao ອັດສະວິນ (ʼat sa win).


กษาปณ์

กษาปณ์ • (gà-sàap)

From Sanskrit कार्षापण (kārṣāpaṇa, “kārṣāpaṇa, a type of ancient coin”).

bor

เหรียญ เหรียญ#Thai

(formal, numismatics) (เหรียญ~) currency coin, especially one made of metal.


อุดมคติ

อุดม (ù-dom, “highest; supreme; excellent; etc”) + คติ (ká-dtì, “way, mode, method; example, standard, model; etc”).


พิภพ

th-noun

พิภพ • (pí-póp)

From Old Khmer bībhabva, bibhopa, biphopa (“world; wealth, fortune; prosperity; authority, power, might, dignity, greatness; etc”); ultimately from Pali vibhava (“possession; treasure; wealth”) or Sanskrit विभव (vibhava, “possession, treasure, wealth; power, dignity; etc”). Cognate with Lao ພິພົບ (phi phop), Modern Khmer ពិភព (piphup).

der

(elegant) wealth, fortune; prosperity; authority, power, might, dignity, greatness.


สิ่งมีชีวิต

From สิ่ง (sìng) + มีชีวิต (mii-chii-wít).


ม้าม

th-noun

ม้าม • (máam)

From Proto-Tai *maːmꟲ. Cognate with Lao ມ້າມ (mām), Lü ᦶᦙᧄᧉ (maem²), Shan မၢမ်ႉ (mâ̰am), Zhuang mamx.


เภท

เภท • (pêet)

From Pali bheda (“discord; dissension; rupture; etc”) or Sanskrit भेद (bheda, “contrast; difference; division; etc”). Cognate with Old Khmer bheda (“division, separation; dissension; disturbance”); Modern Khmer ភេទ (pheit).

cog

(elegant) difference; strangeness; unusuality.


คช

/kʰot̚˦˥.t͡ɕʰa˦˥./

Borrowed from Pali gaja (“elephant”) or Sanskrit गज (gaja, “elephant”).


การทราบ

ทราบ ทราบ#Thai


การซ่อน

th-noun

การซ่อน • (gaan-sɔ̂ɔn)

ซ่อน ซ่อน#Thai


การต้ม

ต้ม ต้ม#Thai

abstract noun of ต้ม (dtôm): boiling (something).


การเช่า

เช่า เช่า#Thai


การบาน

บาน บาน#Thai

abstract noun of บาน (baan): blossoming.


การรู้

รู้ รู้#Thai


การแทรก

การแทรก • (gaan-sɛ̂ɛk)

แทรก แทรก#Thai

abstract noun of แทรก (sɛ̂ɛk): inserting; insertion.


การตะโกน

ตะโกน ตะโกน#Thai

abstract noun of ตะโกน (dtà-goon): yelling; shouting.


การคอย

การคอย • (gaan-kɔɔi)

คอย คอย#Thai


การปรากฏ

ปรากฏ ปรากฏ#Thai

abstract noun of ปรากฏ (bpraa-gòt): appearing; appearance.


การสอน

การสอน • (gaan-sɔ̌ɔn)

สอน สอน#Thai

abstract noun of สอน (sɔ̌ɔn): teaching; instructing; instruction.


การสวม

สวม สวม#Thai


การเพิ่ม

การเพิ่ม • (gaan-pə̂əm)

การ (gaan) + เพิ่ม (pə̂əm)

prefix

การ (gaan) + เพิ่ม (pə̂əm)

เพิ่ม เพิ่ม#Thai

abstract noun of เพิ่ม (pə̂əm): increasing; adding on.


การดาวน์โหลด

ดาวน์โหลด ดาวน์โหลด#Thai

abstract noun of ดาวน์โหลด (daao-lòot): downloading.


การปลูก

ปลูก ปลูก#Thai

abstract noun of ปลูก (bplùuk): planting.


การแบ่ง

th-noun

การแบ่ง • (gaan-bɛ̀ng)

แบ่ง แบ่ง#Thai

abstract noun of แบ่ง (bɛ̀ng): dividing; division.


การยืน

การยืน • (gaan-yʉʉn)

ยืน ยืน#Thai


การอ้วก

อ้วก อ้วก#Thai


การรอ

การรอ • (gaan-rɔɔ)


การพลิก

พลิก พลิก#Thai

abstract noun of พลิก (plík): turning over; flipping.


การฝึกหัด

การฝึกหัด • (gaan-fʉ̀k-hàt)

ฝึกหัด ฝึกหัด#Thai

abstract noun of ฝึกหัด (fʉ̀k-hàt): practicing.


การผลัก

ผลัก ผลัก#Thai

abstract noun of ผลัก (plàk): pushing; shoving.


การหัวเราะ

การหัวเราะ • (gaan-hǔua-rɔ́)

หัวเราะ หัวเราะ#Thai

abstract noun of หัวเราะ (hǔua-rɔ́): laughing.


การเล่น

การเล่น • (gaan-lên)

เล่น เล่น#Thai


การส่ง

ส่ง ส่ง#Thai

abstract noun of ส่ง (sòng): sending; delivering.


การบล็อก

การบล็อก • (gaan-blɔ́k)

บล็อก บล็อก#Thai

abstract noun of บล็อก (blɔ́k): blocking.


การบวก

บวก บวก#Thai

abstract noun of บวก (bùuak): adding; addition.


การขาย

ขาย ขาย#Thai

abstract noun of ขาย (kǎai): selling; sale.


การบริการ

บริการ บริการ#Thai

abstract noun of บริการ (bɔɔ-rí-gaan): servicing; serving.


การเรียน

เรียน เรียน#Thai

abstract noun of เรียน (riian): learning; studying.


การบริจาค

การบริจาค • (gaan-bɔɔ-rí-jàak)

บริจาค บริจาค#Thai

abstract noun of บริจาค (bɔɔ-rí-jàak): donating; donation.


การคูณ

คูณ คูณ#Thai

abstract noun of คูณ (kuun): multiplying; multiplication.


การกอด

การกอด • (gaan-gɔ̀ɔt)

กอด กอด#Thai


การผ่าตัด

ผ่าตัด ผ่าตัด#Thai

abstract noun of ผ่าตัด (pàa-dtàt): operating; operation (on body).


การดื่ม

การดื่ม • (gaan-dʉ̀ʉm)

ดื่ม ดื่ม#Thai

abstract noun of ดื่ม (dʉ̀ʉm): drinking.


การอาเจียน

อาเจียน อาเจียน#Thai

abstract noun of อาเจียน (aa-jiian): vomiting.


การชั่ง

/kaːn˧.t͡ɕʰaŋ˥˩/

ชั่ง ชั่ง#Thai

abstract noun of ชั่ง (châng): weighing.


การลงทุน

ลงทุน ลงทุน#Thai

abstract noun of ลงทุน (long-tun): investing; investment.


การเปรียบเทียบ

From การ (gaan) + เปรียบเทียบ (bprìiap-tîiap).

prefix

เปรียบเทียบ เปรียบเทียบ#Thai

abstract noun of เปรียบเทียบ (bprìiap-tîiap)


การประหาร

ประหาร ประหาร#Thai

abstract noun of ประหาร (bprà-hǎan): killing; executing; execution.


การขุด

ขุด ขุด#Thai

abstract noun of ขุด (kùt): digging; excavating; excavation.


การวิเคราะห์

th-noun

การวิเคราะห์ • (gaan-wí-krɔ́)

การ (gaan) + วิเคราะห์ (wí-krɔ́)

prefix

การ (gaan) + วิเคราะห์ (wí-krɔ́)

วิเคราะห์ วิเคราะห์#Thai

abstract noun of วิเคราะห์ (wí-krɔ́): analyzing; analysis.


การกลืน

th-noun

การกลืน • (gaan-glʉʉn)

กลืน กลืน#Thai

abstract noun of กลืน (glʉʉn): swallowing.


การคลาน

คลาน คลาน#Thai

abstract noun of คลาน (klaan): crawling.


การกัด

กัด กัด#Thai


การพิพากษา

พิพากษา พิพากษา#Thai

abstract noun of พิพากษา (pí-pâak-sǎa): judging; judgement.


การท่องเที่ยว

การท่องเที่ยว • (gaan-tɔ̂ng-tîao)

การ (gaan) + ท่องเที่ยว (tɔ̂ng-tîao)

prefix

การ (gaan) + ท่องเที่ยว (tɔ̂ng-tîao)

ท่องเที่ยว ท่องเที่ยว#Thai

abstract noun of ท่องเที่ยว (tɔ̂ng-tîao): traveling.


การคว่ำบาตร

th-noun

การคว่ำบาตร • (gaan-kwâm-bàat)

คว่ำบาตร คว่ำบาตร#Thai

abstract noun of คว่ำบาตร (kwâm-bàat): boycotting.


การอธิบาย

อธิบาย อธิบาย#Thai

abstract noun of อธิบาย (à-tí-baai): explaining; explanation.


เขน

เขน • (kěen)

From Khmer ខែល (khael). Compare Vietnamese khiên.


การพับ

พับ พับ#Thai


ฮันบก

Learned borrowing from Korean 한복 (hanbok).


การเปิด

th-noun

การเปิด • (gaan-bpə̀ət)

เปิด เปิด#Thai

abstract noun of เปิด (bpə̀ət): opening; turning on.


เทควันโด

From English taekwondo, from Korean 태권도 (taegwondo).


การเกษียณ

เกษียณ เกษียณ#Thai


การขโมย

ขโมย ขโมย#Thai

abstract noun of ขโมย (kà-mooi): stealing.


การคืน

การคืน • (gaan-kʉʉn)

คืน คืน#Thai


ไฟป่า

ไฟ (fai) + ป่า (bpàa).
Cognate with Lao ໄຟປ່າ (fai pā).


วิญญูชน

From วิญญู (win-yuu, “wise; prudent”) + ชน (chon, “person”); calque of English reasonable person.

com

man on the Clapham omnibus
man on the Clapham omnibus

(law) reasonable person; person of ordinary prudence; man on the Clapham omnibus.


หยวก

th-noun

หยวก • (yùuak)


หวล

hǔuan (romanization)
การหวล (abstract-noun)

หวน หวน#Thai


หวน

hǔuan (romanization)
การหวน (abstract-noun)

From Middle Chinese 還 (MC hwaen|zjwen). Cognate with Northern Thai ᩉ᩠ᩅᩁ or ᩉᩫ᩠ᨶ, Lao ຫວນ (huan) or ຫົນ (hon), Shan ႁူၼ် (hǔun).

(now chiefly in combination) to bring, turn, or move around, back, or back and forth: to revolve, to rotate; to return, to reappear, to recur; to recall, to recollect; etc.


ชิ่ง

chîng (romanization)
ความชิ่ง (abstract-noun)

(colloquial) arched, hunched, bent, curved, crooked, convex; convoluted, twisted, coiled; deformed, disfigured, malformed, misshaped.


เสือกไส

th-verb

เสือกไส • (sʉ̀ʉak-sǎi) (abstract noun การเสือกไส)

sʉ̀ʉak-sǎi (romanization)
การเสือกไส (abstract-noun)

From เสือก (sʉ̀ʉak, “to drive, move, push, or put with force”) + ไส (sǎi, “to move along an even floor”).

com

Acts 16:37, KJV:
เขาได้เฆี่ยนเราผู้เป็นคนสัญชาติโรมต่อหน้าคนทั้งหลายก่อนได้ตัดสินความและได้จำเราไว้ในคุก บัดนี้ เขาจะเสือกไสให้เราออกไปเป็นการลับหรือ ทำอย่างนั้นไม่ได้ ให้เขาเองมาพาเราออกไปเถิด
kǎo dâai kîian rao pûu bpen kon sǎn-châat room dtɔ̀ɔ-nâa kon táng-lǎai gɔ̀ɔn dâai dtàt-sǐn kwaam lɛ́ dâai jam rao wái nai kúk · bàt-níi · kǎo jà sʉ̀ʉak-sǎi hâi rao ɔ̀ɔk bpai bpen gaan láp rʉ̌ʉ · tam yàang nán mâi dâai · hâi kǎo eeng maa paa rao ɔ̀ɔk bpai tə̀ət
They have beaten us openly uncondemned, being Romans, and have cast us into prison; and now do they thrust us out privily? nay verily; but let them come themselves and fetch us out.

to expel; to chase away; to drive away; to drive out; to cast out; to kick out; to send away.


นวล

Uncertain. Perhaps cognate with Modern Khmer នួន (nuən, “(of women) fine, fair, sweet; soft; tender; etc”). Compare Zuojiang Zhuang nuenh.

cog

(cooking) flour sprinkled on a dough to prevent it from sticking to a surface, such as farina.


วิ่งควาย

From วิ่ง (wîng, “to run”) + ควาย (kwaai, “water buffalo”).

com

buffalo racing: a traditional festival marking the end of the Buddhist lental season in Thailand, in which water buffaloes run a race.


ศรดำ

th-noun

ศรดำ • (sɔ̌ɔn-dam)

From ศร (sɔ̌ɔn, “bow; arrow”) + ดำ (dam, “dark; black”).

com

(zoology) the black line on the forehead of a python.


ผีเจาะปาก

th-verb

ผีเจาะปาก • (pǐi-jɔ̀-bpàak) (abstract noun การผีเจาะปาก)

pǐi-jɔ̀-bpàak (romanization)
การผีเจาะปาก (abstract-noun)

/pʰiː˩˩˦.t͡ɕɔʔ˨˩.paːk̚˨˩/

From ผี (pǐi, “ghost”) + เจาะ (dâo, “to pierce; to penetrate”) + ปาก (bpàak, “mouth”).

com

(idiomatic) to talk carelessly or thoughtlessly; to take nonstop.


ชั่วนาตาปี

th-adv

ชั่วนาตาปี • (chûua-naa-dtaa-bpii) (abstract noun ความชั่วนาตาปี)

chûua-naa-dtaa-bpii (romanization)
ความชั่วนาตาปี (abstract-noun)

From ชั่ว (chûua, “phase; time; occasion”) + นา (naa, “rice field”) + ตา (dtaa, “time; occasion”) + ปี (bpii, “year”); referring to an annual rice-growing period.

com

(idiomatic, hyperbolic) all year round; always; continually; constantly; all the time; forever; eternally.


อัฒจันทร์

th-noun

อัฒจันทร์ • (àt-tá-jan) (classifier แห่ง)

àt-tá-jan (romanization)
แห่ง (classifier)

From อัฒ (àt, “half”) + จันทร์ (jan, “moon”), literally “half moon”.

com

2022 June 27, “อัฒจันทร์ถล่มกลางงานสู้กระทิงในโคลอมเบีย ดับ 4 เจ็บนับร้อย”, in ช่องวัน, กรุงเทพฯ: วัน สามสิบเอ็ด, retrieved 2023-05-06:
อัฒจันทร์ถล่มกลางงานสู้กระทิงในโคลอมเบีย ดับ 4 เจ็บนับร้อย
àt-tá-jan tà-lòm glaang ngaan sûu grà-ting nai koo-lɔm-biia · dàp · sìi · jèp náp rɔ́ɔi
A stand collapsed during a bullfighting event in Colombia, [leaving] 4 dead [and] as many as 100 injured.

spectator stand, as grandstand or bleacher.


หลีก

lìik (romanization)
การหลีก (abstract-noun)

Cognate with Lao ຫຼີກ (līk), Shan လိၵ်ႇ (lìk).

Proverbs 4:15, KJV:
จงหลีกเสีย อย่าเดินบนนั้น เลี้ยวออกไปเสีย และจงผ่านไป
jong lìik sǐia · yàa dəən bon nán · líao ɔ̀ɔk bpai sǐia · lɛ́ jong pàan bpai
Avoid it, pass not by it, turn from it, and pass away.

Proverbs 5:8, KJV:
จงหลีกทางของเจ้าให้ไกลจากนาง อย่าไปใกล้ประตูเรือนของนาง
jong lìik taang kɔ̌ɔng jâao hâi glai jàak naang · yàa bpai glâi bprà-dtuu rʉʉan kɔ̌ɔng naang
Remove thy way far from her, and come not nigh the door of her house:

to avoid: to keep away (from); to go away (from); to stay away (from); to keep clear (of); to stay clear (of); to shun; to eschew.

2 Samuel 18:30, KJV:
กษัตริย์ตรัสว่า จงหลีกมายืนตรงนี้ เขาจึงหลีกไปยืนนิ่งอยู่
gà-sàt dtràt wâa · jong lìik maa yʉʉn dtrong níi · kǎo jʉng lìik bpai yʉʉn nîng yùu
And the king said unto him, Turn aside, and stand here. And he turned aside, and stood still.

to step aside; to move aside; to be out of someone's way; to give way (to); to make way (for); to make room (for).


พีบิมบับ

Learned borrowing from Korean 비빔밥 (bibimbap) as RST spelling.


บิบิมบับ

th-noun

บิบิมบับ • (bì-bim-bàp)

Learned borrowing from Korean 비빔밥 (bibimbap) as popular spelling.


โดนัท

From English donut or doughnut, as popular spelling.


โดนัต

From English donut or doughnut, as RST spelling.


ฝ่ายตุลาการ

From ฝ่าย (fàai, “side; sector; party; faction; branch; etc”) + ตุลาการ (dtù-laa-gaan, “judge”); perhaps calque of English judicial branch.


แคนวาส

th-noun

แคนวาส • (kɛɛn-wáat)

/kʰɛːn˧.waːt̚˦˥/