भयङ्कर

bhayaṅkara (romanization)
भयङ्करः (nominative singular)
भयङ्करौ (dual nominative)
भयङ्करा1 (dual nominative)
भयङ्कराः (nominative plural)
भयङ्करासः1 (nominative plural)
भयङ्कर (singular vocative)
भयङ्करौ (dual vocative)
भयङ्करा1 (dual vocative)
भयङ्कराः (plural vocative)
भयङ्करासः1 (plural vocative)
भयङ्करम् (accusative singular)
भयङ्करौ (accusative dual)
भयङ्करा1 (accusative dual)
भयङ्करान् (accusative plural)
भयङ्करेण (instrumental singular)
भयङ्कराभ्याम् (dual instrumental)
भयङ्करैः (instrumental plural)
भयङ्करेभिः1 (instrumental plural)
भयङ्कराय (dative singular)
भयङ्कराभ्याम् (dative dual)
भयङ्करेभ्यः (dative plural)
भयङ्करात् (ablative singular)
भयङ्कराभ्याम् (ablative dual)
भयङ्करेभ्यः (ablative plural)
भयङ्करस्य (genitive singular)
भयङ्करयोः (dual genitive)
भयङ्कराणाम् (genitive plural)
भयङ्करे (locative singular)
भयङ्करयोः (dual locative)
भयङ्करेषु (locative plural)
भयङ्करा (nominative singular)
भयङ्करे (dual nominative)
भयङ्कराः (nominative plural)
भयङ्करे (singular vocative)
भयङ्करे (dual vocative)
भयङ्कराः (plural vocative)
भयङ्कराम् (accusative singular)
भयङ्करे (accusative dual)
भयङ्कराः (accusative plural)
भयङ्करया (instrumental singular)
भयङ्करा1 (instrumental singular)
भयङ्कराभ्याम् (dual instrumental)
भयङ्कराभिः (instrumental plural)
भयङ्करायै (dative singular)
भयङ्कराभ्याम् (dative dual)
भयङ्कराभ्यः (dative plural)
भयङ्करायाः (ablative singular)
भयङ्करायै2 (ablative singular)
भयङ्कराभ्याम् (ablative dual)
भयङ्कराभ्यः (ablative plural)
भयङ्करायाः (genitive singular)
भयङ्करायै2 (genitive singular)
भयङ्करयोः (dual genitive)
भयङ्कराणाम् (genitive plural)
भयङ्करायाम् (locative singular)
भयङ्करयोः (dual locative)
भयङ्करासु (locative plural)
भयङ्करम् (nominative singular)
भयङ्करे (dual nominative)
भयङ्कराणि (nominative plural)
भयङ्करा1 (nominative plural)
भयङ्कर (singular vocative)
भयङ्करे (dual vocative)
भयङ्कराणि (plural vocative)
भयङ्करा1 (plural vocative)
भयङ्करम् (accusative singular)
भयङ्करे (accusative dual)
भयङ्कराणि (accusative plural)
भयङ्करा1 (accusative plural)
भयङ्करेण (instrumental singular)
भयङ्कराभ्याम् (dual instrumental)
भयङ्करैः (instrumental plural)
भयङ्करेभिः1 (instrumental plural)
भयङ्कराय (dative singular)
भयङ्कराभ्याम् (dative dual)
भयङ्करेभ्यः (dative plural)
भयङ्करात् (ablative singular)
भयङ्कराभ्याम् (ablative dual)
भयङ्करेभ्यः (ablative plural)
भयङ्करस्य (genitive singular)
भयङ्करयोः (dual genitive)
भयङ्कराणाम् (genitive plural)
भयङ्करे (locative singular)
भयङ्करयोः (dual locative)
भयङ्करेषु (locative plural)

→ Kannada: ಭಯಂಕರ (bhayaṅkara)

→ Malayalam: ഭയങ്കരം (bhayaṅkaraṁ)

→ Tamil: பயங்கரம் (payaṅkaram)

/bʱɐˈjɐŋ.kɐ.ɾɐ/


जनो

sandhi form of nominative singular masculine of जन (jana, “generating”)


वादो

sandhi form of nominative singular masculine of वाद (vāda, “speaking”)


अन्धो

sandhi form of nominative singular masculine of अन्ध (andha, “blind”)


অন্ধো

अन्धो अन्धो#Sanskrit

Assamese script form of अन्धो, which is sandhi form of nominative singular masculine of অন্ধ (andha, “blind”)


অন্ধো

अन्धो अन्धो#Sanskrit

Bengali script form of अन्धो, which is sandhi form of nominative singular masculine of অন্ধ (andha, “blind”)


तथागत

táthāgatá (romanization)
तथागतः (nominative singular)
तथागतौ (dual nominative)
तथागता1 (dual nominative)
तथागताः (nominative plural)
तथागतासः1 (nominative plural)
तथागत (singular vocative)
तथागतौ (dual vocative)
तथागता1 (dual vocative)
तथागताः (plural vocative)
तथागतासः1 (plural vocative)
तथागतम् (accusative singular)
तथागतौ (accusative dual)
तथागता1 (accusative dual)
तथागतान् (accusative plural)
तथागतेन (instrumental singular)
तथागताभ्याम् (dual instrumental)
तथागतैः (instrumental plural)
तथागतेभिः1 (instrumental plural)
तथागताय (dative singular)
तथागताभ्याम् (dative dual)
तथागतेभ्यः (dative plural)
तथागतात् (ablative singular)
तथागताभ्याम् (ablative dual)
तथागतेभ्यः (ablative plural)
तथागतस्य (genitive singular)
तथागतयोः (dual genitive)
तथागतानाम् (genitive plural)
तथागते (locative singular)
तथागतयोः (dual locative)
तथागतेषु (locative plural)
तथागता (nominative singular)
तथागते (dual nominative)
तथागताः (nominative plural)
तथागते (singular vocative)
तथागते (dual vocative)
तथागताः (plural vocative)
तथागताम् (accusative singular)
तथागते (accusative dual)
तथागताः (accusative plural)
तथागतया (instrumental singular)
तथागता1 (instrumental singular)
तथागताभ्याम् (dual instrumental)
तथागताभिः (instrumental plural)
तथागतायै (dative singular)
तथागताभ्याम् (dative dual)
तथागताभ्यः (dative plural)
तथागतायाः (ablative singular)
तथागतायै2 (ablative singular)
तथागताभ्याम् (ablative dual)
तथागताभ्यः (ablative plural)
तथागतायाः (genitive singular)
तथागतायै2 (genitive singular)
तथागतयोः (dual genitive)
तथागतानाम् (genitive plural)
तथागतायाम् (locative singular)
तथागतयोः (dual locative)
तथागतासु (locative plural)
तथागतम् (nominative singular)
तथागते (dual nominative)
तथागतानि (nominative plural)
तथागता1 (nominative plural)
तथागत (singular vocative)
तथागते (dual vocative)
तथागतानि (plural vocative)
तथागता1 (plural vocative)
तथागतम् (accusative singular)
तथागते (accusative dual)
तथागतानि (accusative plural)
तथागता1 (accusative plural)
तथागतेन (instrumental singular)
तथागताभ्याम् (dual instrumental)
तथागतैः (instrumental plural)
तथागतेभिः1 (instrumental plural)
तथागताय (dative singular)
तथागताभ्याम् (dative dual)
तथागतेभ्यः (dative plural)
तथागतात् (ablative singular)
तथागताभ्याम् (ablative dual)
तथागतेभ्यः (ablative plural)
तथागतस्य (genitive singular)
तथागतयोः (dual genitive)
तथागतानाम् (genitive plural)
तथागते (locative singular)
तथागतयोः (dual locative)
तथागतेषु (locative plural)

/t̪ɐ́.t̪ʰɑː.ɡɐ.t̪ɐ́/

/t̪ɐˈt̪ʰɑː.ɡɐ.t̪ɐ/

The Buddhist term was possibly borrowed from the Prakrit language of the early Buddhist community, but this is uncertain. The term (in any language) might have been "pre-Buddhistic", and there have been various surface analyses, often entwined with philosophical intricacies. In borrowing languages such as Chinese, it is analysed as तथा (tathā, “thus, in that manner”) + आगत (āgata, “come”, past passive participle). It may also be analysed as तथा (tathā) + गत (gata, “gone; gone to a certain state or condition”) according to Monier Williams. Cognate with Pali tathāgata.

com

तथागतां तां व्यथिताम् अनिन्दितां व्यपेतहर्षां परिदीनमानसाम् ।
शुभां निमित्तानि शुभानि भेजिरे नरं श्रिया जुष्टम् इवोपजीविनः ॥
tathāgatāṃ tāṃ vyathitām aninditāṃ vyapetaharṣāṃ paridīnamānasām.

Like subjects (flocking to) a man visited upon by Fortune, auspicious signs fell to the lot of the one who was in such (affliction), shaken, yet faultless, (who was) bereft of joy, assaulted by sorrow in the heart, yet righteous.

śubhāṃ nimittāni śubhāni bhejire naraṃ śriyā juṣṭam ivopajīvinaḥ.

तथागतं तु तं दृष्ट्वा भीमसेनो महाबलः ।
अर्जुनश्च यमौ चोभौ सर्वे ते प्राहसंस्तदा ॥
tathāgataṃ tu taṃ dṛṣṭvā bhīmaseno mahābalaḥ.
arjunaśca yamau cobhau sarve te prāhasaṃstadā.
Upon seeing him fall into such (pathetic) state, Bhīmasena the Mighty,

Arjuna, and both the twins all burst out in laughter simultaneously.

being in such a state or condition; of such a quality or nature


सदृश्

sa-adj

सदृश् • (sadṛ́ś) stem

sadṛ́ś (romanization)
सदृङ् (nominative singular)

/ˈs̪ɐ.d̪r̩ɕ/

From Proto-Indo-European *sm̥-dŕ̥ḱ, from the zero grades of *sem- (“one, same”) and *derḱ- (“to see”) respectively. By surface analysis, स- (sa-) + दृश् (dṛś). Compare also सदृक्ष (sadṛ́kṣa).

surf

यो विश्वतः सुप्रतीकः सदृङ्ङ् असि दूरे चित् सन् तळिद् इवाति रोचसे ।
रात्र्याश् चिद् अन्धो अति देव पश्यस्य् अग्ने सख्ये मा रिषामा वयं तव ॥
yo viśvataḥ supratīkaḥ sadṛṅṅ asi dūre cit san taḷid ivāti rocase.

Lovely of form art thou, alike on every side; though far, thou shinest brightly as if close at hand.
O God, thou seest through even the dark of night. Let us not in thy friendship, Agni, suffer harm.

rātryāś cid andho ati deva paśyasy agne sakhye mā riṣāmā vayaṃ tava.


सदृक्ष

sadṛ́kṣa (romanization)
सदृक्षः (nominative singular)
सदृक्षौ (dual nominative)
सदृक्षा1 (dual nominative)
सदृक्षाः (nominative plural)
सदृक्षासः1 (nominative plural)
सदृक्ष (singular vocative)
सदृक्षौ (dual vocative)
सदृक्षा1 (dual vocative)
सदृक्षाः (plural vocative)
सदृक्षासः1 (plural vocative)
सदृक्षम् (accusative singular)
सदृक्षौ (accusative dual)
सदृक्षा1 (accusative dual)
सदृक्षान् (accusative plural)
सदृक्षेण (instrumental singular)
सदृक्षाभ्याम् (dual instrumental)
सदृक्षैः (instrumental plural)
सदृक्षेभिः1 (instrumental plural)
सदृक्षाय (dative singular)
सदृक्षाभ्याम् (dative dual)
सदृक्षेभ्यः (dative plural)
सदृक्षात् (ablative singular)
सदृक्षाभ्याम् (ablative dual)
सदृक्षेभ्यः (ablative plural)
सदृक्षस्य (genitive singular)
सदृक्षयोः (dual genitive)
सदृक्षाणाम् (genitive plural)
सदृक्षे (locative singular)
सदृक्षयोः (dual locative)
सदृक्षेषु (locative plural)
सदृक्षी (nominative singular)
सदृक्ष्यौ (dual nominative)
सदृक्षी1 (dual nominative)
सदृक्ष्यः (nominative plural)
सदृक्षीः1 (nominative plural)
सदृक्षि (singular vocative)
सदृक्ष्यौ (dual vocative)
सदृक्षी1 (dual vocative)
सदृक्ष्यः (plural vocative)
सदृक्षीः1 (plural vocative)
सदृक्षीम् (accusative singular)
सदृक्ष्यौ (accusative dual)
सदृक्षी1 (accusative dual)
सदृक्षीः (accusative plural)
सदृक्ष्या (instrumental singular)
सदृक्षीभ्याम् (dual instrumental)
सदृक्षीभिः (instrumental plural)
सदृक्ष्यै (dative singular)
सदृक्षीभ्याम् (dative dual)
सदृक्षीभ्यः (dative plural)
सदृक्ष्याः (ablative singular)
सदृक्ष्यै2 (ablative singular)
सदृक्षीभ्याम् (ablative dual)
सदृक्षीभ्यः (ablative plural)
सदृक्ष्याः (genitive singular)
सदृक्ष्यै2 (genitive singular)
सदृक्ष्योः (dual genitive)
सदृक्षीणाम् (genitive plural)
सदृक्ष्याम् (locative singular)
सदृक्ष्योः (dual locative)
सदृक्षीषु (locative plural)
सदृक्षम् (nominative singular)
सदृक्षे (dual nominative)
सदृक्षाणि (nominative plural)
सदृक्षा1 (nominative plural)
सदृक्ष (singular vocative)
सदृक्षे (dual vocative)
सदृक्षाणि (plural vocative)
सदृक्षा1 (plural vocative)
सदृक्षम् (accusative singular)
सदृक्षे (accusative dual)
सदृक्षाणि (accusative plural)
सदृक्षा1 (accusative plural)
सदृक्षेण (instrumental singular)
सदृक्षाभ्याम् (dual instrumental)
सदृक्षैः (instrumental plural)
सदृक्षेभिः1 (instrumental plural)
सदृक्षाय (dative singular)
सदृक्षाभ्याम् (dative dual)
सदृक्षेभ्यः (dative plural)
सदृक्षात् (ablative singular)
सदृक्षाभ्याम् (ablative dual)
सदृक्षेभ्यः (ablative plural)
सदृक्षस्य (genitive singular)
सदृक्षयोः (dual genitive)
सदृक्षाणाम् (genitive plural)
सदृक्षे (locative singular)
सदृक्षयोः (dual locative)
सदृक्षेषु (locative plural)

desc

Prakrit: 𑀲𑀭𑀺𑀘𑁆𑀙 (sariccha), 𑀲𑀭𑀺𑀓𑁆𑀔 (sarikkha) (see there for further descendants)

Pali: sarikkha

/s̪ɐˈd̪r̩k.ʂɐ/

From Proto-Indo-European *sm̥-dŕ̥ḱ-so-s, from the zero grades of *sem- (“one, same”) and *derḱ- (“to see”) respectively. By surface analysis, स- (sa-) + दृक्ष (dṛkṣa). Compare also सदृश् (sadṛ́ś).

surf

c. 1200 BCE – 800 BCE, Śukla-Yajurveda (Vājasenayi Saṃhitā)

like, corresponding or similar to, resembling


वैरोचन

vairocaná (romanization)
वैरोचनः (nominative singular)
वैरोचनौ (dual nominative)
वैरोचना1 (dual nominative)
वैरोचनाः (nominative plural)
वैरोचनासः1 (nominative plural)
वैरोचन (singular vocative)
वैरोचनौ (dual vocative)
वैरोचना1 (dual vocative)
वैरोचनाः (plural vocative)
वैरोचनासः1 (plural vocative)
वैरोचनम् (accusative singular)
वैरोचनौ (accusative dual)
वैरोचना1 (accusative dual)
वैरोचनान् (accusative plural)
वैरोचनेन (instrumental singular)
वैरोचनाभ्याम् (dual instrumental)
वैरोचनैः (instrumental plural)
वैरोचनेभिः1 (instrumental plural)
वैरोचनाय (dative singular)
वैरोचनाभ्याम् (dative dual)
वैरोचनेभ्यः (dative plural)
वैरोचनात् (ablative singular)
वैरोचनाभ्याम् (ablative dual)
वैरोचनेभ्यः (ablative plural)
वैरोचनस्य (genitive singular)
वैरोचनयोः (dual genitive)
वैरोचनानाम् (genitive plural)
वैरोचने (locative singular)
वैरोचनयोः (dual locative)
वैरोचनेषु (locative plural)
वैरोचनी (nominative singular)
वैरोचन्यौ (dual nominative)
वैरोचनी1 (dual nominative)
वैरोचन्यः (nominative plural)
वैरोचनीः1 (nominative plural)
वैरोचनि (singular vocative)
वैरोचन्यौ (dual vocative)
वैरोचनी1 (dual vocative)
वैरोचन्यः (plural vocative)
वैरोचनीः1 (plural vocative)
वैरोचनीम् (accusative singular)
वैरोचन्यौ (accusative dual)
वैरोचनी1 (accusative dual)
वैरोचनीः (accusative plural)
वैरोचन्या (instrumental singular)
वैरोचनीभ्याम् (dual instrumental)
वैरोचनीभिः (instrumental plural)
वैरोचन्यै (dative singular)
वैरोचनीभ्याम् (dative dual)
वैरोचनीभ्यः (dative plural)
वैरोचन्याः (ablative singular)
वैरोचन्यै2 (ablative singular)
वैरोचनीभ्याम् (ablative dual)
वैरोचनीभ्यः (ablative plural)
वैरोचन्याः (genitive singular)
वैरोचन्यै2 (genitive singular)
वैरोचन्योः (dual genitive)
वैरोचनीनाम् (genitive plural)
वैरोचन्याम् (locative singular)
वैरोचन्योः (dual locative)
वैरोचनीषु (locative plural)
वैरोचनम् (nominative singular)
वैरोचने (dual nominative)
वैरोचनानि (nominative plural)
वैरोचना1 (nominative plural)
वैरोचन (singular vocative)
वैरोचने (dual vocative)
वैरोचनानि (plural vocative)
वैरोचना1 (plural vocative)
वैरोचनम् (accusative singular)
वैरोचने (accusative dual)
वैरोचनानि (accusative plural)
वैरोचना1 (accusative plural)
वैरोचनेन (instrumental singular)
वैरोचनाभ्याम् (dual instrumental)
वैरोचनैः (instrumental plural)
वैरोचनेभिः1 (instrumental plural)
वैरोचनाय (dative singular)
वैरोचनाभ्याम् (dative dual)
वैरोचनेभ्यः (dative plural)
वैरोचनात् (ablative singular)
वैरोचनाभ्याम् (ablative dual)
वैरोचनेभ्यः (ablative plural)
वैरोचनस्य (genitive singular)
वैरोचनयोः (dual genitive)
वैरोचनानाम् (genitive plural)
वैरोचने (locative singular)
वैरोचनयोः (dual locative)
वैरोचनेषु (locative plural)

/ʋɑːj.ɾɐw.t͡ɕɐ.nɐ́/

/ʋɑjˈɾoː.t͡ɕɐ.n̪ɐ/

Vṛddhi derivative of विरोचन (virócana, “the sun; giver of light”); i.e. "pertaining to virocana".

vrddhi

pertaining to the sun; coming from the sun; solar


रोचन

rocaná (romanization)
रोचनः (nominative singular)
रोचनौ (dual nominative)
रोचना1 (dual nominative)
रोचनाः (nominative plural)
रोचनासः1 (nominative plural)
रोचन (singular vocative)
रोचनौ (dual vocative)
रोचना1 (dual vocative)
रोचनाः (plural vocative)
रोचनासः1 (plural vocative)
रोचनम् (accusative singular)
रोचनौ (accusative dual)
रोचना1 (accusative dual)
रोचनान् (accusative plural)
रोचनेन (instrumental singular)
रोचनाभ्याम् (dual instrumental)
रोचनैः (instrumental plural)
रोचनेभिः1 (instrumental plural)
रोचनाय (dative singular)
रोचनाभ्याम् (dative dual)
रोचनेभ्यः (dative plural)
रोचनात् (ablative singular)
रोचनाभ्याम् (ablative dual)
रोचनेभ्यः (ablative plural)
रोचनस्य (genitive singular)
रोचनयोः (dual genitive)
रोचनानाम् (genitive plural)
रोचने (locative singular)
रोचनयोः (dual locative)
रोचनेषु (locative plural)
रोचना (nominative singular)
रोचने (dual nominative)
रोचनाः (nominative plural)
रोचने (singular vocative)
रोचने (dual vocative)
रोचनाः (plural vocative)
रोचनाम् (accusative singular)
रोचने (accusative dual)
रोचनाः (accusative plural)
रोचनया (instrumental singular)
रोचना1 (instrumental singular)
रोचनाभ्याम् (dual instrumental)
रोचनाभिः (instrumental plural)
रोचनायै (dative singular)
रोचनाभ्याम् (dative dual)
रोचनाभ्यः (dative plural)
रोचनायाः (ablative singular)
रोचनायै2 (ablative singular)
रोचनाभ्याम् (ablative dual)
रोचनाभ्यः (ablative plural)
रोचनायाः (genitive singular)
रोचनायै2 (genitive singular)
रोचनयोः (dual genitive)
रोचनानाम् (genitive plural)
रोचनायाम् (locative singular)
रोचनयोः (dual locative)
रोचनासु (locative plural)
रोचनी (nominative singular)
रोचन्यौ (dual nominative)
रोचनी1 (dual nominative)
रोचन्यः (nominative plural)
रोचनीः1 (nominative plural)
रोचनि (singular vocative)
रोचन्यौ (dual vocative)
रोचनी1 (dual vocative)
रोचन्यः (plural vocative)
रोचनीः1 (plural vocative)
रोचनीम् (accusative singular)
रोचन्यौ (accusative dual)
रोचनी1 (accusative dual)
रोचनीः (accusative plural)
रोचन्या (instrumental singular)
रोचनीभ्याम् (dual instrumental)
रोचनीभिः (instrumental plural)
रोचन्यै (dative singular)
रोचनीभ्याम् (dative dual)
रोचनीभ्यः (dative plural)
रोचन्याः (ablative singular)
रोचन्यै2 (ablative singular)
रोचनीभ्याम् (ablative dual)
रोचनीभ्यः (ablative plural)
रोचन्याः (genitive singular)
रोचन्यै2 (genitive singular)
रोचन्योः (dual genitive)
रोचनीनाम् (genitive plural)
रोचन्याम् (locative singular)
रोचन्योः (dual locative)
रोचनीषु (locative plural)
रोचनम् (nominative singular)
रोचने (dual nominative)
रोचनानि (nominative plural)
रोचना1 (nominative plural)
रोचन (singular vocative)
रोचने (dual vocative)
रोचनानि (plural vocative)
रोचना1 (plural vocative)
रोचनम् (accusative singular)
रोचने (accusative dual)
रोचनानि (accusative plural)
रोचना1 (accusative plural)
रोचनेन (instrumental singular)
रोचनाभ्याम् (dual instrumental)
रोचनैः (instrumental plural)
रोचनेभिः1 (instrumental plural)
रोचनाय (dative singular)
रोचनाभ्याम् (dative dual)
रोचनेभ्यः (dative plural)
रोचनात् (ablative singular)
रोचनाभ्याम् (ablative dual)
रोचनेभ्यः (ablative plural)
रोचनस्य (genitive singular)
रोचनयोः (dual genitive)
रोचनानाम् (genitive plural)
रोचने (locative singular)
रोचनयोः (dual locative)
रोचनेषु (locative plural)

/ɾɐw.t͡ɕɐ.nɐ́/

/ˈɾoː.t͡ɕɐ.n̪ɐ/

From the root रुच् (ruc, “to shine”) + -अन (-ana, verbal noun suffix), with irregular accent.


सदृश

sadṛ́śa (romanization)
सदृशः (nominative singular)
सदृशौ (dual nominative)
सदृशा1 (dual nominative)
सदृशाः (nominative plural)
सदृशासः1 (nominative plural)
सदृश (singular vocative)
सदृशौ (dual vocative)
सदृशा1 (dual vocative)
सदृशाः (plural vocative)
सदृशासः1 (plural vocative)
सदृशम् (accusative singular)
सदृशौ (accusative dual)
सदृशा1 (accusative dual)
सदृशान् (accusative plural)
सदृशेन (instrumental singular)
सदृशाभ्याम् (dual instrumental)
सदृशैः (instrumental plural)
सदृशेभिः1 (instrumental plural)
सदृशाय (dative singular)
सदृशाभ्याम् (dative dual)
सदृशेभ्यः (dative plural)
सदृशात् (ablative singular)
सदृशाभ्याम् (ablative dual)
सदृशेभ्यः (ablative plural)
सदृशस्य (genitive singular)
सदृशयोः (dual genitive)
सदृशानाम् (genitive plural)
सदृशे (locative singular)
सदृशयोः (dual locative)
सदृशेषु (locative plural)
सदृशी (nominative singular)
सदृश्यौ (dual nominative)
सदृशी1 (dual nominative)
सदृश्यः (nominative plural)
सदृशीः1 (nominative plural)
सदृशि (singular vocative)
सदृश्यौ (dual vocative)
सदृशी1 (dual vocative)
सदृश्यः (plural vocative)
सदृशीः1 (plural vocative)
सदृशीम् (accusative singular)
सदृश्यौ (accusative dual)
सदृशी1 (accusative dual)
सदृशीः (accusative plural)
सदृश्या (instrumental singular)
सदृशीभ्याम् (dual instrumental)
सदृशीभिः (instrumental plural)
सदृश्यै (dative singular)
सदृशीभ्याम् (dative dual)
सदृशीभ्यः (dative plural)
सदृश्याः (ablative singular)
सदृश्यै2 (ablative singular)
सदृशीभ्याम् (ablative dual)
सदृशीभ्यः (ablative plural)
सदृश्याः (genitive singular)
सदृश्यै2 (genitive singular)
सदृश्योः (dual genitive)
सदृशीनाम् (genitive plural)
सदृश्याम् (locative singular)
सदृश्योः (dual locative)
सदृशीषु (locative plural)
सदृशम् (nominative singular)
सदृशे (dual nominative)
सदृशानि (nominative plural)
सदृशा1 (nominative plural)
सदृश (singular vocative)
सदृशे (dual vocative)
सदृशानि (plural vocative)
सदृशा1 (plural vocative)
सदृशम् (accusative singular)
सदृशे (accusative dual)
सदृशानि (accusative plural)
सदृशा1 (accusative plural)
सदृशेन (instrumental singular)
सदृशाभ्याम् (dual instrumental)
सदृशैः (instrumental plural)
सदृशेभिः1 (instrumental plural)
सदृशाय (dative singular)
सदृशाभ्याम् (dative dual)
सदृशेभ्यः (dative plural)
सदृशात् (ablative singular)
सदृशाभ्याम् (ablative dual)
सदृशेभ्यः (ablative plural)
सदृशस्य (genitive singular)
सदृशयोः (dual genitive)
सदृशानाम् (genitive plural)
सदृशे (locative singular)
सदृशयोः (dual locative)
सदृशेषु (locative plural)

Niya Prakrit: 𐨯𐨟𐨿𐨪𐨁𐨭 (satriśa)

Pali: sadisa, sarisa

Prakrit: 𑀲𑀤𑀺𑀲 (sadisa), 𑀲𑀭𑀺𑀲 (sarisa)

→ Telugu: సరి (sari)

/s̪ɐˈd̪r̩.ɕɐ/

From Proto-Indo-European *sm̥-dŕ̥ḱ-o-s, from the zero grades of *sem- (“one, same”) and *derḱ- (“to see”) respectively. By surface analysis, स- (sa-) + दृश (dṛśa). Compare also सदृश् (sadṛ́ś).

surf

दिवे-दिवे सदृशीर् अन्यम् अर्धं कृष्णा असेधद् अप सद्मनो जाः ।
अहन् दासा वृषभो वस्नयन्तोद-व्रजे वर्चिनं शम्बरं च ॥
dive-dive sadṛśīr anyam ardhaṃ kṛṣṇā asedhad apa sadmano jāḥ.
ahan dāsā vṛṣabho vasnayantoda-vraje varcinaṃ śambaraṃ ca.
Day after day he drove them far from their seat, from place to place, those darksome creatures who were all alike.

The Hero slew the meanly-huckstering Dāsas, Varcin and Śambara, where the waters gather.

conformable, suitable, fit, proper, right, worthy


स्तुत

stutá (romanization)
स्तुतः (nominative singular)
स्तुतौ (dual nominative)
स्तुता1 (dual nominative)
स्तुताः (nominative plural)
स्तुतासः1 (nominative plural)
स्तुत (singular vocative)
स्तुतौ (dual vocative)
स्तुता1 (dual vocative)
स्तुताः (plural vocative)
स्तुतासः1 (plural vocative)
स्तुतम् (accusative singular)
स्तुतौ (accusative dual)
स्तुता1 (accusative dual)
स्तुतान् (accusative plural)
स्तुतेन (instrumental singular)
स्तुताभ्याम् (dual instrumental)
स्तुतैः (instrumental plural)
स्तुतेभिः1 (instrumental plural)
स्तुताय (dative singular)
स्तुताभ्याम् (dative dual)
स्तुतेभ्यः (dative plural)
स्तुतात् (ablative singular)
स्तुताभ्याम् (ablative dual)
स्तुतेभ्यः (ablative plural)
स्तुतस्य (genitive singular)
स्तुतयोः (dual genitive)
स्तुतानाम् (genitive plural)
स्तुते (locative singular)
स्तुतयोः (dual locative)
स्तुतेषु (locative plural)
स्तुता (nominative singular)
स्तुते (dual nominative)
स्तुताः (nominative plural)
स्तुते (singular vocative)
स्तुते (dual vocative)
स्तुताः (plural vocative)
स्तुताम् (accusative singular)
स्तुते (accusative dual)
स्तुताः (accusative plural)
स्तुतया (instrumental singular)
स्तुता1 (instrumental singular)
स्तुताभ्याम् (dual instrumental)
स्तुताभिः (instrumental plural)
स्तुतायै (dative singular)
स्तुताभ्याम् (dative dual)
स्तुताभ्यः (dative plural)
स्तुतायाः (ablative singular)
स्तुतायै2 (ablative singular)
स्तुताभ्याम् (ablative dual)
स्तुताभ्यः (ablative plural)
स्तुतायाः (genitive singular)
स्तुतायै2 (genitive singular)
स्तुतयोः (dual genitive)
स्तुतानाम् (genitive plural)
स्तुतायाम् (locative singular)
स्तुतयोः (dual locative)
स्तुतासु (locative plural)
स्तुतम् (nominative singular)
स्तुते (dual nominative)
स्तुतानि (nominative plural)
स्तुता1 (nominative plural)
स्तुत (singular vocative)
स्तुते (dual vocative)
स्तुतानि (plural vocative)
स्तुता1 (plural vocative)
स्तुतम् (accusative singular)
स्तुते (accusative dual)
स्तुतानि (accusative plural)
स्तुता1 (accusative plural)
स्तुतेन (instrumental singular)
स्तुताभ्याम् (dual instrumental)
स्तुतैः (instrumental plural)
स्तुतेभिः1 (instrumental plural)
स्तुताय (dative singular)
स्तुताभ्याम् (dative dual)
स्तुतेभ्यः (dative plural)
स्तुतात् (ablative singular)
स्तुताभ्याम् (ablative dual)
स्तुतेभ्यः (ablative plural)
स्तुतस्य (genitive singular)
स्तुतयोः (dual genitive)
स्तुतानाम् (genitive plural)
स्तुते (locative singular)
स्तुतयोः (dual locative)
स्तुतेषु (locative plural)

From the root स्तु (stu, “to praise, laud”).

sa-root

c. 1700 BCE – 1200 BCE, Ṛgveda

praised, eulogized, hymned, glorified, celebrated


अवीचि

avīci (romanization)
अवीचिः (nominative singular)
अवीची (dual nominative)
अवीचयः (nominative plural)
अवीचे (singular vocative)
अवीची (dual vocative)
अवीचयः (plural vocative)
अवीचिम् (accusative singular)
अवीची (accusative dual)
अवीचीन् (accusative plural)
अवीचिना (instrumental singular)
अवीच्या1 (instrumental singular)
अवीचिभ्याम् (dual instrumental)
अवीचिभिः (instrumental plural)
अवीचये (dative singular)
अवीचिभ्याम् (dative dual)
अवीचिभ्यः (dative plural)
अवीचेः (ablative singular)
अवीच्यः1 (ablative singular)
अवीचिभ्याम् (ablative dual)
अवीचिभ्यः (ablative plural)
अवीचेः (genitive singular)
अवीच्यः1 (genitive singular)
अवीच्योः (dual genitive)
अवीचीनाम् (genitive plural)
अवीचौ (locative singular)
अवीचा1 (locative singular)
अवीच्योः (dual locative)
अवीचिषु (locative plural)
अवीचिः (nominative singular)
अवीची (dual nominative)
अवीचयः (nominative plural)
अवीचे (singular vocative)
अवीची (dual vocative)
अवीचयः (plural vocative)
अवीचिम् (accusative singular)
अवीची (accusative dual)
अवीचीः (accusative plural)
अवीच्या (instrumental singular)
अवीची1 (instrumental singular)
अवीचिभ्याम् (dual instrumental)
अवीचिभिः (instrumental plural)
अवीचये (dative singular)
अवीच्यै2 (dative singular)
अवीची1 (dative singular)
अवीचिभ्याम् (dative dual)
अवीचिभ्यः (dative plural)
अवीचेः (ablative singular)
अवीच्याः2 (ablative singular)
अवीच्यै3 (ablative singular)
अवीचिभ्याम् (ablative dual)
अवीचिभ्यः (ablative plural)
अवीचेः (genitive singular)
अवीच्याः2 (genitive singular)
अवीच्यै3 (genitive singular)
अवीच्योः (dual genitive)
अवीचीनाम् (genitive plural)
अवीचौ (locative singular)
अवीच्याम्2 (locative singular)
अवीचा1 (locative singular)
अवीच्योः (dual locative)
अवीचिषु (locative plural)
अवीचि (nominative singular)
अवीचिनी (dual nominative)
अवीचीनि (nominative plural)
अवीचि1 (nominative plural)
अवीची1 (nominative plural)
अवीचि (singular vocative)
अवीचे (singular vocative)
अवीचिनी (dual vocative)
अवीचीनि (plural vocative)
अवीचि1 (plural vocative)
अवीची1 (plural vocative)
अवीचि (accusative singular)
अवीचिनी (accusative dual)
अवीचीनि (accusative plural)
अवीचि1 (accusative plural)
अवीची1 (accusative plural)
अवीचिना (instrumental singular)
अवीच्या1 (instrumental singular)
अवीचिभ्याम् (dual instrumental)
अवीचिभिः (instrumental plural)
अवीचिने (dative singular)
अवीचये1 (dative singular)
अवीचिभ्याम् (dative dual)
अवीचिभ्यः (dative plural)
अवीचिनः (ablative singular)
अवीचेः1 (ablative singular)
अवीचिभ्याम् (ablative dual)
अवीचिभ्यः (ablative plural)
अवीचिनः (genitive singular)
अवीचेः1 (genitive singular)
अवीचिनोः (dual genitive)
अवीचीनाम् (genitive plural)
अवीचिनि (locative singular)
अवीचौ1 (locative singular)
अवीचा1 (locative singular)
अवीचिनोः (dual locative)
अवीचिषु (locative plural)

/ɐˈʋiː.t͡ɕi/

From a derivative of अवाञ्च् (avāñc, “turned downwards; lower than”).


शिथिर

śithirá (romanization)
शिथिरः (nominative singular)
शिथिरौ (dual nominative)
शिथिरा1 (dual nominative)
शिथिराः (nominative plural)
शिथिरासः1 (nominative plural)
शिथिर (singular vocative)
शिथिरौ (dual vocative)
शिथिरा1 (dual vocative)
शिथिराः (plural vocative)
शिथिरासः1 (plural vocative)
शिथिरम् (accusative singular)
शिथिरौ (accusative dual)
शिथिरा1 (accusative dual)
शिथिरान् (accusative plural)
शिथिरेण (instrumental singular)
शिथिराभ्याम् (dual instrumental)
शिथिरैः (instrumental plural)
शिथिरेभिः1 (instrumental plural)
शिथिराय (dative singular)
शिथिराभ्याम् (dative dual)
शिथिरेभ्यः (dative plural)
शिथिरात् (ablative singular)
शिथिराभ्याम् (ablative dual)
शिथिरेभ्यः (ablative plural)
शिथिरस्य (genitive singular)
शिथिरयोः (dual genitive)
शिथिराणाम् (genitive plural)
शिथिरे (locative singular)
शिथिरयोः (dual locative)
शिथिरेषु (locative plural)
शिथिरा (nominative singular)
शिथिरे (dual nominative)
शिथिराः (nominative plural)
शिथिरे (singular vocative)
शिथिरे (dual vocative)
शिथिराः (plural vocative)
शिथिराम् (accusative singular)
शिथिरे (accusative dual)
शिथिराः (accusative plural)
शिथिरया (instrumental singular)
शिथिरा1 (instrumental singular)
शिथिराभ्याम् (dual instrumental)
शिथिराभिः (instrumental plural)
शिथिरायै (dative singular)
शिथिराभ्याम् (dative dual)
शिथिराभ्यः (dative plural)
शिथिरायाः (ablative singular)
शिथिरायै2 (ablative singular)
शिथिराभ्याम् (ablative dual)
शिथिराभ्यः (ablative plural)
शिथिरायाः (genitive singular)
शिथिरायै2 (genitive singular)
शिथिरयोः (dual genitive)
शिथिराणाम् (genitive plural)
शिथिरायाम् (locative singular)
शिथिरयोः (dual locative)
शिथिरासु (locative plural)
शिथिरम् (nominative singular)
शिथिरे (dual nominative)
शिथिराणि (nominative plural)
शिथिरा1 (nominative plural)
शिथिर (singular vocative)
शिथिरे (dual vocative)
शिथिराणि (plural vocative)
शिथिरा1 (plural vocative)
शिथिरम् (accusative singular)
शिथिरे (accusative dual)
शिथिराणि (accusative plural)
शिथिरा1 (accusative plural)
शिथिरेण (instrumental singular)
शिथिराभ्याम् (dual instrumental)
शिथिरैः (instrumental plural)
शिथिरेभिः1 (instrumental plural)
शिथिराय (dative singular)
शिथिराभ्याम् (dative dual)
शिथिरेभ्यः (dative plural)
शिथिरात् (ablative singular)
शिथिराभ्याम् (ablative dual)
शिथिरेभ्यः (ablative plural)
शिथिरस्य (genitive singular)
शिथिरयोः (dual genitive)
शिथिराणाम् (genitive plural)
शिथिरे (locative singular)
शिथिरयोः (dual locative)
शिथिरेषु (locative plural)

An Old Indo-Aryan corruption of an earlier *śṛthirá. Compare the dialectal variant शिथिल (śithilá), Pali saṭhila, Prakrit 𑀲𑀠𑀺𑀮 (saḍhila), 𑀲𑀺𑀠𑀺𑀮 (siḍhila). Ultimately from Proto-Indo-European *ḱr̥th₂-ró-s, from *ḱreth₂-. Compare Old English hreddan. The Sanskrit root is श्रथ् (śrath, “to be loosened or untied”).

अष्ट्रां॑ पू॒षा शि॑थि॒राम् उ॒द्वरी॑वृजत् सं॒चक्षा॑णो॒ भुव॑ना दे॒व ई॑यते ॥
áṣṭrāṃ pūṣā́ śithirā́m udvárīvṛjat saṃcákṣāṇo bhúvanā devá īyate.

Brandishing here and there his slack whip, beholding every creature, Pūṣan, the god, goes forth.

चतुष्टयं युजते संहितान्तं जानुभ्यामूर्ध्वं शिथिरं कबन्धम् ।

c. 1200 BCE – 1000 BCE, Atharvaveda 10.2.3.1

A fourfold frame is fixed with ends connected, and up above the knees a loose belly.

catuṣṭayaṃ yujate saṃhitāntaṃ jānubhyāmūrdhvaṃ śithiraṃ kabandham.

loose, slack, flexible, relaxed, flaccid


अजर

/ˈɐ.d͡ʑɐ.ɾɐ/


जितेन्द्रिय

Having subdued the senses, calm, unmoved.


ശ്രീ

sa-adj

ശ്രീ • (śrī́) stem


अपेय

apeya (romanization)
अपेयः (nominative singular)
अपेयौ (dual nominative)
अपेयाः (nominative plural)
अपेय (singular vocative)
अपेयौ (dual vocative)
अपेयाः (plural vocative)
अपेयम् (accusative singular)
अपेयौ (accusative dual)
अपेयान् (accusative plural)
अपेयेन (instrumental singular)
अपेयाभ्याम् (dual instrumental)
अपेयैः (instrumental plural)
अपेयाय (dative singular)
अपेयाभ्याम् (dative dual)
अपेयेभ्यः (dative plural)
अपेयात् (ablative singular)
अपेयाभ्याम् (ablative dual)
अपेयेभ्यः (ablative plural)
अपेयस्य (genitive singular)
अपेययोः (dual genitive)
अपेयानाम् (genitive plural)
अपेये (locative singular)
अपेययोः (dual locative)
अपेयेषु (locative plural)
अपेया (nominative singular)
अपेये (dual nominative)
अपेयाः (nominative plural)
अपेये (singular vocative)
अपेये (dual vocative)
अपेयाः (plural vocative)
अपेयाम् (accusative singular)
अपेये (accusative dual)
अपेयाः (accusative plural)
अपेयया (instrumental singular)
अपेयाभ्याम् (dual instrumental)
अपेयाभिः (instrumental plural)
अपेयायै (dative singular)
अपेयाभ्याम् (dative dual)
अपेयाभ्यः (dative plural)
अपेयायाः (ablative singular)
अपेयाभ्याम् (ablative dual)
अपेयाभ्यः (ablative plural)
अपेयायाः (genitive singular)
अपेययोः (dual genitive)
अपेयानाम् (genitive plural)
अपेयायाम् (locative singular)
अपेययोः (dual locative)
अपेयासु (locative plural)
अपेयम् (nominative singular)
अपेये (dual nominative)
अपेयानि (nominative plural)
अपेय (singular vocative)
अपेये (dual vocative)
अपेयानि (plural vocative)
अपेयम् (accusative singular)
अपेये (accusative dual)
अपेयानि (accusative plural)
अपेयेन (instrumental singular)
अपेयाभ्याम् (dual instrumental)
अपेयैः (instrumental plural)
अपेयाय (dative singular)
अपेयाभ्याम् (dative dual)
अपेयेभ्यः (dative plural)
अपेयात् (ablative singular)
अपेयाभ्याम् (ablative dual)
अपेयेभ्यः (ablative plural)
अपेयस्य (genitive singular)
अपेययोः (dual genitive)
अपेयानाम् (genitive plural)
अपेये (locative singular)
अपेययोः (dual locative)
अपेयेषु (locative plural)

अ- (a-, “un-”) + पेय (peya, “drinkable; fit for drinking; to be drunk”)

af

जानामि तेजो विप्राणां महाभाग्यं च धीमताम् । अपेयः सागरः क्रोधात्कृतो हि लवणोदकः ॥

I know the brilliance of the wise sages, and the high excellence of the intelligent. For the sea turned undrinkable with salty water by their anger.

jānāmi tejo viprāṇāṃ mahābhāgyaṃ ca dhīmatām. apeyaḥ sāgaraḥ krodhātkṛto hi lavaṇodakaḥ.

गुणा गुणज्ञेषु गुणा भवन्ति ते निर्गुणं प्राप्य भवन्ति दोषाः । आस्वाद्यतोयाः प्रवहन्ति नद्यः समुद्रमासाद्य भवन्त्य्अपेयाः ॥

c. 800 CE – 950 CE, Nārāyaṇa, Hitopadeśa Prāstavika [Preface].47

Virtues become multiplied in those appreciative of them; they become vices when they meet with the virtueless. Rivers that flow with sweet water become undrinkable after meeting with the sea.

guṇā guṇajñeṣu guṇā bhavanti te nirguṇaṃ prāpya bhavanti doṣāḥ. āsvādyatoyāḥ pravahanti nadyaḥ samudramāsādya bhavantyapeyāḥ.


वस्न्य

vásnya (romanization)
metrical Vedic vásniya (romanization)
वस्न्यः (nominative singular)
वस्न्यौ (dual nominative)
वस्न्या1 (dual nominative)
वस्न्याः (nominative plural)
वस्न्यासः1 (nominative plural)
वस्न्य (singular vocative)
वस्न्यौ (dual vocative)
वस्न्या1 (dual vocative)
वस्न्याः (plural vocative)
वस्न्यासः1 (plural vocative)
वस्न्यम् (accusative singular)
वस्न्यौ (accusative dual)
वस्न्या1 (accusative dual)
वस्न्यान् (accusative plural)
वस्न्येन (instrumental singular)
वस्न्याभ्याम् (dual instrumental)
वस्न्यैः (instrumental plural)
वस्न्येभिः1 (instrumental plural)
वस्न्याय (dative singular)
वस्न्याभ्याम् (dative dual)
वस्न्येभ्यः (dative plural)
वस्न्यात् (ablative singular)
वस्न्याभ्याम् (ablative dual)
वस्न्येभ्यः (ablative plural)
वस्न्यस्य (genitive singular)
वस्न्ययोः (dual genitive)
वस्न्यानाम् (genitive plural)
वस्न्ये (locative singular)
वस्न्ययोः (dual locative)
वस्न्येषु (locative plural)
वस्न्या (nominative singular)
वस्न्ये (dual nominative)
वस्न्याः (nominative plural)
वस्न्ये (singular vocative)
वस्न्ये (dual vocative)
वस्न्याः (plural vocative)
वस्न्याम् (accusative singular)
वस्न्ये (accusative dual)
वस्न्याः (accusative plural)
वस्न्यया (instrumental singular)
वस्न्या1 (instrumental singular)
वस्न्याभ्याम् (dual instrumental)
वस्न्याभिः (instrumental plural)
वस्न्यायै (dative singular)
वस्न्याभ्याम् (dative dual)
वस्न्याभ्यः (dative plural)
वस्न्यायाः (ablative singular)
वस्न्यायै2 (ablative singular)
वस्न्याभ्याम् (ablative dual)
वस्न्याभ्यः (ablative plural)
वस्न्यायाः (genitive singular)
वस्न्यायै2 (genitive singular)
वस्न्ययोः (dual genitive)
वस्न्यानाम् (genitive plural)
वस्न्यायाम् (locative singular)
वस्न्ययोः (dual locative)
वस्न्यासु (locative plural)
वस्न्यम् (nominative singular)
वस्न्ये (dual nominative)
वस्न्यानि (nominative plural)
वस्न्या1 (nominative plural)
वस्न्य (singular vocative)
वस्न्ये (dual vocative)
वस्न्यानि (plural vocative)
वस्न्या1 (plural vocative)
वस्न्यम् (accusative singular)
वस्न्ये (accusative dual)
वस्न्यानि (accusative plural)
वस्न्या1 (accusative plural)
वस्न्येन (instrumental singular)
वस्न्याभ्याम् (dual instrumental)
वस्न्यैः (instrumental plural)
वस्न्येभिः1 (instrumental plural)
वस्न्याय (dative singular)
वस्न्याभ्याम् (dative dual)
वस्न्येभ्यः (dative plural)
वस्न्यात् (ablative singular)
वस्न्याभ्याम् (ablative dual)
वस्न्येभ्यः (ablative plural)
वस्न्यस्य (genitive singular)
वस्न्ययोः (dual genitive)
वस्न्यानाम् (genitive plural)
वस्न्ये (locative singular)
वस्न्ययोः (dual locative)
वस्न्येषु (locative plural)

/ˈʋɐs̪.n̪jɐ/

From Proto-Indo-European *wósn-yo-s (“having a value; up for sale”), from *wósn̥ (“value, price”). Cognate with Ancient Greek ὤνιος (ṓnios, “for sale”).

inh

द्वेष्टि॑ श्व॒श्रूरप॑ जा॒या रु॑णद्धि॒ न ना॑थि॒तो वि॑न्दते मर्डि॒तार॑म् ।
अश्व॑स्येव॒ जर॑तो॒ वस्न्य॑स्य॒ नाहं वि॑न्दामि कित॒वस्य॒ भोग॑म् ॥
dvéṣṭi śvaśrū́rápa jāyā́ ruṇaddhi ná nāthitó vindate marḍitā́ram.

[Due to my gambling addiction,] My wife holds me aloof, her mother hates me: the wretched man finds none to give him comfort.
My gambling habit is like a costly horse grown old and feeble: I find no profit in it.

áśvasyeva járato vásnyasya nā́háṃ vindāmi kitavásya bhógam.


शम

śáma (romanization)
शमः (nominative singular)
शमौ (dual nominative)
शमा1 (dual nominative)
शमाः (nominative plural)
शमासः1 (nominative plural)
शम (singular vocative)
शमौ (dual vocative)
शमा1 (dual vocative)
शमाः (plural vocative)
शमासः1 (plural vocative)
शमम् (accusative singular)
शमौ (accusative dual)
शमा1 (accusative dual)
शमान् (accusative plural)
शमेन (instrumental singular)
शमाभ्याम् (dual instrumental)
शमैः (instrumental plural)
शमेभिः1 (instrumental plural)
शमाय (dative singular)
शमाभ्याम् (dative dual)
शमेभ्यः (dative plural)
शमात् (ablative singular)
शमाभ्याम् (ablative dual)
शमेभ्यः (ablative plural)
शमस्य (genitive singular)
शमयोः (dual genitive)
शमानाम् (genitive plural)
शमे (locative singular)
शमयोः (dual locative)
शमेषु (locative plural)
शमा (nominative singular)
शमे (dual nominative)
शमाः (nominative plural)
शमे (singular vocative)
शमे (dual vocative)
शमाः (plural vocative)
शमाम् (accusative singular)
शमे (accusative dual)
शमाः (accusative plural)
शमया (instrumental singular)
शमा1 (instrumental singular)
शमाभ्याम् (dual instrumental)
शमाभिः (instrumental plural)
शमायै (dative singular)
शमाभ्याम् (dative dual)
शमाभ्यः (dative plural)
शमायाः (ablative singular)
शमायै2 (ablative singular)
शमाभ्याम् (ablative dual)
शमाभ्यः (ablative plural)
शमायाः (genitive singular)
शमायै2 (genitive singular)
शमयोः (dual genitive)
शमानाम् (genitive plural)
शमायाम् (locative singular)
शमयोः (dual locative)
शमासु (locative plural)
शमम् (nominative singular)
शमे (dual nominative)
शमानि (nominative plural)
शमा1 (nominative plural)
शम (singular vocative)
शमे (dual vocative)
शमानि (plural vocative)
शमा1 (plural vocative)
शमम् (accusative singular)
शमे (accusative dual)
शमानि (accusative plural)
शमा1 (accusative plural)
शमेन (instrumental singular)
शमाभ्याम् (dual instrumental)
शमैः (instrumental plural)
शमेभिः1 (instrumental plural)
शमाय (dative singular)
शमाभ्याम् (dative dual)
शमेभ्यः (dative plural)
शमात् (ablative singular)
शमाभ्याम् (ablative dual)
शमेभ्यः (ablative plural)
शमस्य (genitive singular)
शमयोः (dual genitive)
शमानाम् (genitive plural)
शमे (locative singular)
शमयोः (dual locative)
शमेषु (locative plural)

From Proto-Indo-European *ḱem- (“hornless”). Cognate with Russian комо́лый (komólyj, “hornless”), Lithuanian šmùlas (“hornless”), Proto-Germanic *hindiz (“female deer < *hornless”)), Ancient Greek κεμάς (kemás, “young deer whose antlers have not yet branched”). Also related to Proto-Germanic *hamalaz (“mutilated, truncated < *with cut off horns”).
Monier-Williams and Ralph Griffith translate the term as “tame, mild, meek”, tying it to the root शम् (śam, “to be tranquil”), but Rigveda 1.32.15 contrasts this adjective with शृङ्गिन् (śṛṅgin, “having horns; horned”), thus implying that the word essentially means “hornless”. From this verse, Monier-Williams and Ralph Griffith may have inferred that the term means "tame, meek" by reasoning that horns on a beast signify wildness and aggression.
Mayrhofer, Lubotsky, and Beekes agree on "hornless" as the correct translation of this word.

cog

इन्द्रो यातोऽवसितस्य राजा शमस्य च शृङ्गिणो वज्रबाहुः ।
सेदु राजा क्षयति चर्षणीनामरान्न नेमिः परि ता बभूव ॥
indro yātoʼvasitasya rājā śamasya ca śṛṅgiṇo vajrabāhuḥ.

Indra is King of all that moves and moves not, of creatures hornless and horned, the Thunder-wielder.
Over all living men he rules as sovereign, containing all like spokes within the felly.

sedu rājā kṣayati carṣaṇīnāmarānna nemiḥ pari tā babhūva.

आवः शमं वृषभं तुग्र्यासु क्षेत्रजेषे मघवञ्छ्वित्र्यं गाम् ।
ज्योक्चिदत्र तस्थिवांसो अक्रञ्छत्रूयतामधरा वेदनाकः ॥
āvaḥ śamaṃ vṛṣabhaṃ tugryāsu kṣetrajeṣe maghavañchvitryaṃ gām.
jyokcidatra tasthivāṃso akrañchatrūyatāmadharā vedanākaḥ.

Long stood they there before the task was ended: thou wast the master of the foemen's treasure.

O Maghavan, thou helpest Śvitrā's hornless steer, in combat for the land, mid Tugra's houses.


शृङ्गिन्

sa-adj

शृङ्गिन् • (śṛṅgín) stem

śṛṅgín (romanization)
शृङ्गी (nominative singular)
शृङ्गिणौ (dual nominative)
शृङ्गिणा1 (dual nominative)
शृङ्गिणः (nominative plural)
शृङ्गिन् (singular vocative)
शृङ्गिणौ (dual vocative)
शृङ्गिणा1 (dual vocative)
शृङ्गिणः (plural vocative)
शृङ्गिणम् (accusative singular)
शृङ्गिणौ (accusative dual)
शृङ्गिणा1 (accusative dual)
शृङ्गिणः (accusative plural)
शृङ्गिणा (instrumental singular)
शृङ्गिभ्याम् (dual instrumental)
शृङ्गिभिः (instrumental plural)
शृङ्गिणे (dative singular)
शृङ्गिभ्याम् (dative dual)
शृङ्गिभ्यः (dative plural)
शृङ्गिणः (ablative singular)
शृङ्गिभ्याम् (ablative dual)
शृङ्गिभ्यः (ablative plural)
शृङ्गिणः (genitive singular)
शृङ्गिणोः (dual genitive)
शृङ्गिणाम् (genitive plural)
शृङ्गिणि (locative singular)
शृङ्गिणोः (dual locative)
शृङ्गिषु (locative plural)
शृङ्गिणी (nominative singular)
शृङ्गिण्यौ (dual nominative)
शृङ्गिणी1 (dual nominative)
शृङ्गिण्यः (nominative plural)
शृङ्गिणीः1 (nominative plural)
शृङ्गिणि (singular vocative)
शृङ्गिण्यौ (dual vocative)
शृङ्गिणी1 (dual vocative)
शृङ्गिण्यः (plural vocative)
शृङ्गिणीः1 (plural vocative)
शृङ्गिणीम् (accusative singular)
शृङ्गिण्यौ (accusative dual)
शृङ्गिणी1 (accusative dual)
शृङ्गिणीः (accusative plural)
शृङ्गिण्या (instrumental singular)
शृङ्गिणीभ्याम् (dual instrumental)
शृङ्गिणीभिः (instrumental plural)
शृङ्गिण्यै (dative singular)
शृङ्गिणीभ्याम् (dative dual)
शृङ्गिणीभ्यः (dative plural)
शृङ्गिण्याः (ablative singular)
शृङ्गिण्यै2 (ablative singular)
शृङ्गिणीभ्याम् (ablative dual)
शृङ्गिणीभ्यः (ablative plural)
शृङ्गिण्याः (genitive singular)
शृङ्गिण्यै2 (genitive singular)
शृङ्गिण्योः (dual genitive)
शृङ्गिणीनाम् (genitive plural)
शृङ्गिण्याम् (locative singular)
शृङ्गिण्योः (dual locative)
शृङ्गिणीषु (locative plural)
शृङ्गि (nominative singular)
शृङ्गिणी (dual nominative)
शृङ्गीणि (nominative plural)
शृङ्गि (singular vocative)
शृङ्गिन् (singular vocative)
शृङ्गिणी (dual vocative)
शृङ्गीणि (plural vocative)
शृङ्गि (accusative singular)
शृङ्गिणी (accusative dual)
शृङ्गीणि (accusative plural)
शृङ्गिणा (instrumental singular)
शृङ्गिभ्याम् (dual instrumental)
शृङ्गिभिः (instrumental plural)
शृङ्गिणे (dative singular)
शृङ्गिभ्याम् (dative dual)
शृङ्गिभ्यः (dative plural)
शृङ्गिणः (ablative singular)
शृङ्गिभ्याम् (ablative dual)
शृङ्गिभ्यः (ablative plural)
शृङ्गिणः (genitive singular)
शृङ्गिणोः (dual genitive)
शृङ्गिणाम् (genitive plural)
शृङ्गिणि (locative singular)
शृङ्गिणोः (dual locative)
शृङ्गिषु (locative plural)

/ˈɕr̩ŋ.ɡin̪/

शृङ्ग (śṛṅga, “horn”) + -इन् (-in, possessive suffix)

af

इन्द्रो यातोऽवसितस्य राजा शमस्य च शृङ्गिणो वज्रबाहुः ।

Indra is the king of all that moves and moves not, of any creature hornless and horned, the wielder of vajra.

indro yātoʼvasitasya rājā śamasya ca śṛṅgiṇo vajrabāhuḥ.

महिषाः शृङ्गिणो रौद्रा न ते द्रुह्यन्तु पुत्रक ॥

May the violent, horned buffaloes not hurt you, O Son!

mahiṣāḥ śṛṅgiṇo raudrā na te druhyantu putraka.

नागेन्द्राणामनन्तोऽहं मृगेन्द्रः शृङ्गिदंष्ट्रिणाम् ।

c. 700 CE – 900 CE, Bhāgavata Purāṇa 11.16.19.1

Among the best of snakes, I am the Ananta Shesha; among the horned and tusked beasts, I am the lion.


प्रतिष्ठित

sa-adj

प्रतिष्ठित • (prátiṣṭhita) stem

prátiṣṭhita (romanization)
प्रतिष्ठितः (nominative singular)
प्रतिष्ठितौ (dual nominative)
प्रतिष्ठिता1 (dual nominative)
प्रतिष्ठिताः (nominative plural)
प्रतिष्ठितासः1 (nominative plural)
प्रतिष्ठित (singular vocative)
प्रतिष्ठितौ (dual vocative)
प्रतिष्ठिता1 (dual vocative)
प्रतिष्ठिताः (plural vocative)
प्रतिष्ठितासः1 (plural vocative)
प्रतिष्ठितम् (accusative singular)
प्रतिष्ठितौ (accusative dual)
प्रतिष्ठिता1 (accusative dual)
प्रतिष्ठितान् (accusative plural)
प्रतिष्ठितेन (instrumental singular)
प्रतिष्ठिताभ्याम् (dual instrumental)
प्रतिष्ठितैः (instrumental plural)
प्रतिष्ठितेभिः1 (instrumental plural)
प्रतिष्ठिताय (dative singular)
प्रतिष्ठिताभ्याम् (dative dual)
प्रतिष्ठितेभ्यः (dative plural)
प्रतिष्ठितात् (ablative singular)
प्रतिष्ठिताभ्याम् (ablative dual)
प्रतिष्ठितेभ्यः (ablative plural)
प्रतिष्ठितस्य (genitive singular)
प्रतिष्ठितयोः (dual genitive)
प्रतिष्ठितानाम् (genitive plural)
प्रतिष्ठिते (locative singular)
प्रतिष्ठितयोः (dual locative)
प्रतिष्ठितेषु (locative plural)
प्रतिष्ठिता (nominative singular)
प्रतिष्ठिते (dual nominative)
प्रतिष्ठिताः (nominative plural)
प्रतिष्ठिते (singular vocative)
प्रतिष्ठिते (dual vocative)
प्रतिष्ठिताः (plural vocative)
प्रतिष्ठिताम् (accusative singular)
प्रतिष्ठिते (accusative dual)
प्रतिष्ठिताः (accusative plural)
प्रतिष्ठितया (instrumental singular)
प्रतिष्ठिता1 (instrumental singular)
प्रतिष्ठिताभ्याम् (dual instrumental)
प्रतिष्ठिताभिः (instrumental plural)
प्रतिष्ठितायै (dative singular)
प्रतिष्ठिताभ्याम् (dative dual)
प्रतिष्ठिताभ्यः (dative plural)
प्रतिष्ठितायाः (ablative singular)
प्रतिष्ठितायै2 (ablative singular)
प्रतिष्ठिताभ्याम् (ablative dual)
प्रतिष्ठिताभ्यः (ablative plural)
प्रतिष्ठितायाः (genitive singular)
प्रतिष्ठितायै2 (genitive singular)
प्रतिष्ठितयोः (dual genitive)
प्रतिष्ठितानाम् (genitive plural)
प्रतिष्ठितायाम् (locative singular)
प्रतिष्ठितयोः (dual locative)
प्रतिष्ठितासु (locative plural)
प्रतिष्ठितम् (nominative singular)
प्रतिष्ठिते (dual nominative)
प्रतिष्ठितानि (nominative plural)
प्रतिष्ठिता1 (nominative plural)
प्रतिष्ठित (singular vocative)
प्रतिष्ठिते (dual vocative)
प्रतिष्ठितानि (plural vocative)
प्रतिष्ठिता1 (plural vocative)
प्रतिष्ठितम् (accusative singular)
प्रतिष्ठिते (accusative dual)
प्रतिष्ठितानि (accusative plural)
प्रतिष्ठिता1 (accusative plural)
प्रतिष्ठितेन (instrumental singular)
प्रतिष्ठिताभ्याम् (dual instrumental)
प्रतिष्ठितैः (instrumental plural)
प्रतिष्ठितेभिः1 (instrumental plural)
प्रतिष्ठिताय (dative singular)
प्रतिष्ठिताभ्याम् (dative dual)
प्रतिष्ठितेभ्यः (dative plural)
प्रतिष्ठितात् (ablative singular)
प्रतिष्ठिताभ्याम् (ablative dual)
प्रतिष्ठितेभ्यः (ablative plural)
प्रतिष्ठितस्य (genitive singular)
प्रतिष्ठितयोः (dual genitive)
प्रतिष्ठितानाम् (genitive plural)
प्रतिष्ठिते (locative singular)
प्रतिष्ठितयोः (dual locative)
प्रतिष्ठितेषु (locative plural)

Pali: patiṭṭhita

desc

Prakrit: 𑀧𑀟𑀺𑀝𑁆𑀞𑀺𑀅 (paḍiṭṭhia), 𑀧𑀇𑀝𑁆𑀞𑀺𑀬 (païṭṭhiya)

→ Bengali: প্রতিষ্ঠিত (protiśṭhito)

→ Hindi: प्रतिष्ठित (pratiṣṭhit)

→ Kannada: ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ (pratiṣṭhita)

→ Marathi: प्रतिष्ठित (pratiṣṭhit)

/pɾɐˈt̪iʂ.ʈʰi.t̪ɐ/

प्रति (prati) + स्थित (sthita). The Sanskrit root is प्रतिष्ठा (pratiṣṭhā).

यस्मिन्नृचः साम यजूंषि यस्मिन् प्रतिष्ठिता रथनाभाविवाराः ।
यस्मिंश्चित्तं सर्वमोतं प्रजानं तन्मे मनः शिवसंकल्पमस्तु ॥
yasminnṛcaḥ sāma yajūṃṣi yasmin pratiṣṭhitā rathanābhāvivārāḥ.
yasmiṃścittaṃ sarvamotaṃ prajānaṃ tanme manaḥ śivasaṃkalpamastu.

c. 1200 BCE – 800 BCE, Śukla-Yajurveda (Vājasenayi Saṃhitā) 34.5

And wherein all the thought of creatures is inwoven, may that mind of mine be moved by the right intention.

Wherein the ṛcas, sāmans, and the yajus-verses are located like spokes within a car's nave,

यस्ते प्राणेदं वेद यस्मिंश्चासि प्रतिष्ठितः ।
सर्वे तस्मै बलिं हरान् अमुष्मिंल्लोक उत्तमे ॥
yaste prāṇedaṃ veda yasmiṃścāsi pratiṣṭhitaḥ.
sarve tasmai baliṃ harān amuṣmiṃlloka uttame.

c. 1200 BCE – 1000 BCE, Atharvaveda 11.4.18

Whoever, O Prāṇa, knows this regarding thee, and knows on what thou art supported, to him all shall offer tribute in yonder highest world.

situated, founded; fixed or rooted firmly; located in, contained within; supported, resting or dependent on


पक्षिन्

sa-adj

पक्षिन् • (pakṣín) stem

pakṣín (romanization)
पक्षी (nominative singular)
पक्षिणौ (dual nominative)
पक्षिणा1 (dual nominative)
पक्षिणः (nominative plural)
पक्षिन् (singular vocative)
पक्षिणौ (dual vocative)
पक्षिणा1 (dual vocative)
पक्षिणः (plural vocative)
पक्षिणम् (accusative singular)
पक्षिणौ (accusative dual)
पक्षिणा1 (accusative dual)
पक्षिणः (accusative plural)
पक्षिणा (instrumental singular)
पक्षिभ्याम् (dual instrumental)
पक्षिभिः (instrumental plural)
पक्षिणे (dative singular)
पक्षिभ्याम् (dative dual)
पक्षिभ्यः (dative plural)
पक्षिणः (ablative singular)
पक्षिभ्याम् (ablative dual)
पक्षिभ्यः (ablative plural)
पक्षिणः (genitive singular)
पक्षिणोः (dual genitive)
पक्षिणाम् (genitive plural)
पक्षिणि (locative singular)
पक्षिणोः (dual locative)
पक्षिषु (locative plural)
पक्षिणी (nominative singular)
पक्षिण्यौ (dual nominative)
पक्षिणी1 (dual nominative)
पक्षिण्यः (nominative plural)
पक्षिणीः1 (nominative plural)
पक्षिणि (singular vocative)
पक्षिण्यौ (dual vocative)
पक्षिणी1 (dual vocative)
पक्षिण्यः (plural vocative)
पक्षिणीः1 (plural vocative)
पक्षिणीम् (accusative singular)
पक्षिण्यौ (accusative dual)
पक्षिणी1 (accusative dual)
पक्षिणीः (accusative plural)
पक्षिण्या (instrumental singular)
पक्षिणीभ्याम् (dual instrumental)
पक्षिणीभिः (instrumental plural)
पक्षिण्यै (dative singular)
पक्षिणीभ्याम् (dative dual)
पक्षिणीभ्यः (dative plural)
पक्षिण्याः (ablative singular)
पक्षिण्यै2 (ablative singular)
पक्षिणीभ्याम् (ablative dual)
पक्षिणीभ्यः (ablative plural)
पक्षिण्याः (genitive singular)
पक्षिण्यै2 (genitive singular)
पक्षिण्योः (dual genitive)
पक्षिणीनाम् (genitive plural)
पक्षिण्याम् (locative singular)
पक्षिण्योः (dual locative)
पक्षिणीषु (locative plural)
पक्षि (nominative singular)
पक्षिणी (dual nominative)
पक्षीणि (nominative plural)
पक्षि (singular vocative)
पक्षिन् (singular vocative)
पक्षिणी (dual vocative)
पक्षीणि (plural vocative)
पक्षि (accusative singular)
पक्षिणी (accusative dual)
पक्षीणि (accusative plural)
पक्षिणा (instrumental singular)
पक्षिभ्याम् (dual instrumental)
पक्षिभिः (instrumental plural)
पक्षिणे (dative singular)
पक्षिभ्याम् (dative dual)
पक्षिभ्यः (dative plural)
पक्षिणः (ablative singular)
पक्षिभ्याम् (ablative dual)
पक्षिभ्यः (ablative plural)
पक्षिणः (genitive singular)
पक्षिणोः (dual genitive)
पक्षिणाम् (genitive plural)
पक्षिणि (locative singular)
पक्षिणोः (dual locative)
पक्षिषु (locative plural)

Pali: pakkhin

आ श्येनासो न पक्षिणो वृथा नरो हव्या नो वीतये गत ॥

Come lightly like winged falcons, O ye Heroes, come to enjoy our offerings.

ā śyenāso na pakṣiṇo vṛthā naro havyā no vītaye gata.


श्वान्त

श्वान्त • (śvāntá) stem

śvāntá (romanization)
श्वान्तः (nominative singular)
श्वान्तौ (dual nominative)
श्वान्ता1 (dual nominative)
श्वान्ताः (nominative plural)
श्वान्तासः1 (nominative plural)
श्वान्त (singular vocative)
श्वान्तौ (dual vocative)
श्वान्ता1 (dual vocative)
श्वान्ताः (plural vocative)
श्वान्तासः1 (plural vocative)
श्वान्तम् (accusative singular)
श्वान्तौ (accusative dual)
श्वान्ता1 (accusative dual)
श्वान्तान् (accusative plural)
श्वान्तेन (instrumental singular)
श्वान्ताभ्याम् (dual instrumental)
श्वान्तैः (instrumental plural)
श्वान्तेभिः1 (instrumental plural)
श्वान्ताय (dative singular)
श्वान्ताभ्याम् (dative dual)
श्वान्तेभ्यः (dative plural)
श्वान्तात् (ablative singular)
श्वान्ताभ्याम् (ablative dual)
श्वान्तेभ्यः (ablative plural)
श्वान्तस्य (genitive singular)
श्वान्तयोः (dual genitive)
श्वान्तानाम् (genitive plural)
श्वान्ते (locative singular)
श्वान्तयोः (dual locative)
श्वान्तेषु (locative plural)
श्वान्ता (nominative singular)
श्वान्ते (dual nominative)
श्वान्ताः (nominative plural)
श्वान्ते (singular vocative)
श्वान्ते (dual vocative)
श्वान्ताः (plural vocative)
श्वान्ताम् (accusative singular)
श्वान्ते (accusative dual)
श्वान्ताः (accusative plural)
श्वान्तया (instrumental singular)
श्वान्ता1 (instrumental singular)
श्वान्ताभ्याम् (dual instrumental)
श्वान्ताभिः (instrumental plural)
श्वान्तायै (dative singular)
श्वान्ताभ्याम् (dative dual)
श्वान्ताभ्यः (dative plural)
श्वान्तायाः (ablative singular)
श्वान्तायै2 (ablative singular)
श्वान्ताभ्याम् (ablative dual)
श्वान्ताभ्यः (ablative plural)
श्वान्तायाः (genitive singular)
श्वान्तायै2 (genitive singular)
श्वान्तयोः (dual genitive)
श्वान्तानाम् (genitive plural)
श्वान्तायाम् (locative singular)
श्वान्तयोः (dual locative)
श्वान्तासु (locative plural)
श्वान्तम् (nominative singular)
श्वान्ते (dual nominative)
श्वान्तानि (nominative plural)
श्वान्ता1 (nominative plural)
श्वान्त (singular vocative)
श्वान्ते (dual vocative)
श्वान्तानि (plural vocative)
श्वान्ता1 (plural vocative)
श्वान्तम् (accusative singular)
श्वान्ते (accusative dual)
श्वान्तानि (accusative plural)
श्वान्ता1 (accusative plural)
श्वान्तेन (instrumental singular)
श्वान्ताभ्याम् (dual instrumental)
श्वान्तैः (instrumental plural)
श्वान्तेभिः1 (instrumental plural)
श्वान्ताय (dative singular)
श्वान्ताभ्याम् (dative dual)
श्वान्तेभ्यः (dative plural)
श्वान्तात् (ablative singular)
श्वान्ताभ्याम् (ablative dual)
श्वान्तेभ्यः (ablative plural)
श्वान्तस्य (genitive singular)
श्वान्तयोः (dual genitive)
श्वान्तानाम् (genitive plural)
श्वान्ते (locative singular)
श्वान्तयोः (dual locative)
श्वान्तेषु (locative plural)

/ˈɕʋɑːn̪.t̪ɐ/

उ॒प॒स्थायं॑ चरति॒ यत्स॒मार॑त स॒द्यो जा॒तस्त॑त्सार॒ युज्ये॑भिः ।
अ॒भि श्वा॒न्तं मृ॑शते ना॒न्द्ये॑ मु॒दे यदीं॒ गच्छ॑न्त्युश॒तीर॑पिष्ठि॒तम् ॥
upasthā́yaṃ carati yátsamā́rata sadyó jātástatsāra yújyebhiḥ .

Whatever he meets he grasps and then runs farther on, and straightway, newly born, creeps forward with his kin.
He stirs the tranquil man to pleasure and great joy what time the longing gifts approach him as he comes.

abhí śvāntáṃ mṛśate nāndyè mudé yádīṃ gáchantyuśatī́rapiṣṭhitám .


रंहस्

raṃhas (romanization)
रंहाः (nominative singular)
रंहसौ (dual nominative)
रंहसा1 (dual nominative)
रंहसः (nominative plural)
रंहाः1 (nominative plural)
रंहः (singular vocative)
रंहसौ (dual vocative)
रंहसा1 (dual vocative)
रंहसः (plural vocative)
रंहाः1 (plural vocative)
रंहसम् (accusative singular)
रंहाम्1 (accusative singular)
रंहसौ (accusative dual)
रंहसा1 (accusative dual)
रंहसः (accusative plural)
रंहाः1 (accusative plural)
रंहसा (instrumental singular)
रंहोभ्याम् (dual instrumental)
रंहोभिः (instrumental plural)
रंहसे (dative singular)
रंहोभ्याम् (dative dual)
रंहोभ्यः (dative plural)
रंहसः (ablative singular)
रंहोभ्याम् (ablative dual)
रंहोभ्यः (ablative plural)
रंहसः (genitive singular)
रंहसोः (dual genitive)
रंहसाम् (genitive plural)
रंहसि (locative singular)
रंहसोः (dual locative)
रंहःसु (locative plural)
रंहसी (nominative singular)
रंहस्यौ (dual nominative)
रंहसी1 (dual nominative)
रंहस्यः (nominative plural)
रंहसीः1 (nominative plural)
रंहसि (singular vocative)
रंहस्यौ (dual vocative)
रंहसी1 (dual vocative)
रंहस्यः (plural vocative)
रंहसीः1 (plural vocative)
रंहसीम् (accusative singular)
रंहस्यौ (accusative dual)
रंहसी1 (accusative dual)
रंहसीः (accusative plural)
रंहस्या (instrumental singular)
रंहसीभ्याम् (dual instrumental)
रंहसीभिः (instrumental plural)
रंहस्यै (dative singular)
रंहसीभ्याम् (dative dual)
रंहसीभ्यः (dative plural)
रंहस्याः (ablative singular)
रंहस्यै2 (ablative singular)
रंहसीभ्याम् (ablative dual)
रंहसीभ्यः (ablative plural)
रंहस्याः (genitive singular)
रंहस्यै2 (genitive singular)
रंहस्योः (dual genitive)
रंहसीनाम् (genitive plural)
रंहस्याम् (locative singular)
रंहस्योः (dual locative)
रंहसीषु (locative plural)
रंहः (nominative singular)
रंहसी (dual nominative)
रंहांसि (nominative plural)
रंहः (singular vocative)
रंहसी (dual vocative)
रंहांसि (plural vocative)
रंहः (accusative singular)
रंहसी (accusative dual)
रंहांसि (accusative plural)
रंहसा (instrumental singular)
रंहोभ्याम् (dual instrumental)
रंहोभिः (instrumental plural)
रंहसे (dative singular)
रंहोभ्याम् (dative dual)
रंहोभ्यः (dative plural)
रंहसः (ablative singular)
रंहोभ्याम् (ablative dual)
रंहोभ्यः (ablative plural)
रंहसः (genitive singular)
रंहसोः (dual genitive)
रंहसाम् (genitive plural)
रंहसि (locative singular)
रंहसोः (dual locative)
रंहःसु (locative plural)

From the root रंह् (raṃh, “to speed up, hasten”) + -अस् (-as).

sa-root

आ वां रथो अश्विना श्येनपत्वा सुमृळीकः स्ववाँ यात्वर्वाङ् । यो मर्त्यस्य मनसो जवीयान्त्रिवन्धुरो वृषणा वातरंहाः ॥

Flying, with falcons, may your chariot, Asvins, most gracious, bringing friendly help, come here; Your chariot, swifter than the mind of mortal, having the speed as the wind, three-seated O you Mighty.

ā vāṃ ratho aśvinā śyenapatvā sumṛḷīkaḥ svavām̐ yātvarvāṅ. yo martyasya manaso javīyāntrivandhuro vṛṣaṇā vātaraṃhāḥ.

हिरण्यत्वङ्मधुवर्णो घृतस्नुः पृक्षो वहन्ना रथो वर्तते वाम् । मनोजवा अश्विना वातरंहा येनातियाथो दुरितानि विश्वा ॥

Covered with gold, meath-tinted, dropping fatness, your chariot with its freight of food comes here; Swift as thought, Asvins, wind-speeded, wherewith you travel over all obstructions.

hiraṇyatvaṅmadhuvarṇo ghṛtasnuḥ pṛkṣo vahannā ratho vartate vām. manojavā aśvinā vātaraṃhā yenātiyātho duritāni viśvā.

अनीकं दशसाहस्रं रथानां वातरंहसाम् ।

Face[s] of ten thousand wind-speeded chariots

anīkaṃ daśasāhasraṃ rathānāṃ vātaraṃhasām.

(in compounds) speeded; having the speed


आस्नेय

ā́sneya (romanization)
आस्नेयः (nominative singular)
आस्नेयौ (dual nominative)
आस्नेया1 (dual nominative)
आस्नेयाः (nominative plural)
आस्नेयासः1 (nominative plural)
आस्नेय (singular vocative)
आस्नेयौ (dual vocative)
आस्नेया1 (dual vocative)
आस्नेयाः (plural vocative)
आस्नेयासः1 (plural vocative)
आस्नेयम् (accusative singular)
आस्नेयौ (accusative dual)
आस्नेया1 (accusative dual)
आस्नेयान् (accusative plural)
आस्नेयेन (instrumental singular)
आस्नेयाभ्याम् (dual instrumental)
आस्नेयैः (instrumental plural)
आस्नेयेभिः1 (instrumental plural)
आस्नेयाय (dative singular)
आस्नेयाभ्याम् (dative dual)
आस्नेयेभ्यः (dative plural)
आस्नेयात् (ablative singular)
आस्नेयाभ्याम् (ablative dual)
आस्नेयेभ्यः (ablative plural)
आस्नेयस्य (genitive singular)
आस्नेययोः (dual genitive)
आस्नेयानाम् (genitive plural)
आस्नेये (locative singular)
आस्नेययोः (dual locative)
आस्नेयेषु (locative plural)
आस्नेयी (nominative singular)
आस्नेय्यौ (dual nominative)
आस्नेयी1 (dual nominative)
आस्नेय्यः (nominative plural)
आस्नेयीः1 (nominative plural)
आस्नेयि (singular vocative)
आस्नेय्यौ (dual vocative)
आस्नेयी1 (dual vocative)
आस्नेय्यः (plural vocative)
आस्नेयीः1 (plural vocative)
आस्नेयीम् (accusative singular)
आस्नेय्यौ (accusative dual)
आस्नेयी1 (accusative dual)
आस्नेयीः (accusative plural)
आस्नेय्या (instrumental singular)
आस्नेयीभ्याम् (dual instrumental)
आस्नेयीभिः (instrumental plural)
आस्नेय्यै (dative singular)
आस्नेयीभ्याम् (dative dual)
आस्नेयीभ्यः (dative plural)
आस्नेय्याः (ablative singular)
आस्नेय्यै2 (ablative singular)
आस्नेयीभ्याम् (ablative dual)
आस्नेयीभ्यः (ablative plural)
आस्नेय्याः (genitive singular)
आस्नेय्यै2 (genitive singular)
आस्नेय्योः (dual genitive)
आस्नेयीनाम् (genitive plural)
आस्नेय्याम् (locative singular)
आस्नेय्योः (dual locative)
आस्नेयीषु (locative plural)
आस्नेयम् (nominative singular)
आस्नेये (dual nominative)
आस्नेयानि (nominative plural)
आस्नेया1 (nominative plural)
आस्नेय (singular vocative)
आस्नेये (dual vocative)
आस्नेयानि (plural vocative)
आस्नेया1 (plural vocative)
आस्नेयम् (accusative singular)
आस्नेये (accusative dual)
आस्नेयानि (accusative plural)
आस्नेया1 (accusative plural)
आस्नेयेन (instrumental singular)
आस्नेयाभ्याम् (dual instrumental)
आस्नेयैः (instrumental plural)
आस्नेयेभिः1 (instrumental plural)
आस्नेयाय (dative singular)
आस्नेयाभ्याम् (dative dual)
आस्नेयेभ्यः (dative plural)
आस्नेयात् (ablative singular)
आस्नेयाभ्याम् (ablative dual)
आस्नेयेभ्यः (ablative plural)
आस्नेयस्य (genitive singular)
आस्नेययोः (dual genitive)
आस्नेयानाम् (genitive plural)
आस्नेये (locative singular)
आस्नेययोः (dual locative)
आस्नेयेषु (locative plural)

/ɑːs̪ˈn̪eː.jɐ/

From असन् (asán, “blood”, base of certain cases of असृज् (ásṛj)) + -एय (-eya, relational suffix).

af

base of certain cases of <i class="Deva mention" lang="sa">असृज्</i> (ásṛj)

आस्नेयीश्च वास्तैयीश्च त्वरणाः कृपणाश्च याः ।
गुह्याः शुक्रा स्थूला अपस्ता बीभत्सावसादयन् ॥
āsneyīśca vāstaiyīśca tvaraṇāḥ kṛpaṇāśca yāḥ.

c. 1200 BCE – 1000 BCE, Atharvaveda 11.8.28

They laid in the abhorrent frame those waters hidden, bright, and thick,
Which in the bowels covered in blood, from mourning or from hasty toil.

guhyāḥ śukrā sthūlā apastā bībhatsāvasādayan.


तरस्

tarás (romanization)
तराः (nominative singular)
तरसौ (dual nominative)
तरसा1 (dual nominative)
तरसः (nominative plural)
तराः1 (nominative plural)
तरः (singular vocative)
तरसौ (dual vocative)
तरसा1 (dual vocative)
तरसः (plural vocative)
तराः1 (plural vocative)
तरसम् (accusative singular)
तराम्1 (accusative singular)
तरसौ (accusative dual)
तरसा1 (accusative dual)
तरसः (accusative plural)
तराः1 (accusative plural)
तरसा (instrumental singular)
तरोभ्याम् (dual instrumental)
तरोभिः (instrumental plural)
तरसे (dative singular)
तरोभ्याम् (dative dual)
तरोभ्यः (dative plural)
तरसः (ablative singular)
तरोभ्याम् (ablative dual)
तरोभ्यः (ablative plural)
तरसः (genitive singular)
तरसोः (dual genitive)
तरसाम् (genitive plural)
तरसि (locative singular)
तरसोः (dual locative)
तरःसु (locative plural)
तरसी (nominative singular)
तरस्यौ (dual nominative)
तरसी1 (dual nominative)
तरस्यः (nominative plural)
तरसीः1 (nominative plural)
तरसि (singular vocative)
तरस्यौ (dual vocative)
तरसी1 (dual vocative)
तरस्यः (plural vocative)
तरसीः1 (plural vocative)
तरसीम् (accusative singular)
तरस्यौ (accusative dual)
तरसी1 (accusative dual)
तरसीः (accusative plural)
तरस्या (instrumental singular)
तरसीभ्याम् (dual instrumental)
तरसीभिः (instrumental plural)
तरस्यै (dative singular)
तरसीभ्याम् (dative dual)
तरसीभ्यः (dative plural)
तरस्याः (ablative singular)
तरस्यै2 (ablative singular)
तरसीभ्याम् (ablative dual)
तरसीभ्यः (ablative plural)
तरस्याः (genitive singular)
तरस्यै2 (genitive singular)
तरस्योः (dual genitive)
तरसीनाम् (genitive plural)
तरस्याम् (locative singular)
तरस्योः (dual locative)
तरसीषु (locative plural)
तरः (nominative singular)
तरसी (dual nominative)
तरांसि (nominative plural)
तरः (singular vocative)
तरसी (dual vocative)
तरांसि (plural vocative)
तरः (accusative singular)
तरसी (accusative dual)
तरांसि (accusative plural)
तरसा (instrumental singular)
तरोभ्याम् (dual instrumental)
तरोभिः (instrumental plural)
तरसे (dative singular)
तरोभ्याम् (dative dual)
तरोभ्यः (dative plural)
तरसः (ablative singular)
तरोभ्याम् (ablative dual)
तरोभ्यः (ablative plural)
तरसः (genitive singular)
तरसोः (dual genitive)
तरसाम् (genitive plural)
तरसि (locative singular)
तरसोः (dual locative)
तरःसु (locative plural)

From the root तॄ (tṝ, “to pass through; traverse; swim; sail”).

sa-root

c. 1200 BCE – 1000 BCE, Sāmaveda


उन्नग्न

Assamese: উলঙ্গ (uloṅgo)

Bengali: উলঙ্গ (ulôṅgô)

Hindustani:

Hindi: उलंग (ulaṅg), अलंग (alaṅg)

Odia: ଉଲଙ୍ଗ (ulaṅga)

/un̪ˈn̪ɐɡ.n̪ɐ/


अभद्र

abhadra (romanization)
अभद्रः (nominative singular)
अभद्रौ (dual nominative)
अभद्राः (nominative plural)
अभद्र (singular vocative)
अभद्रौ (dual vocative)
अभद्राः (plural vocative)
अभद्रम् (accusative singular)
अभद्रौ (accusative dual)
अभद्रान् (accusative plural)
अभद्रेण (instrumental singular)
अभद्राभ्याम् (dual instrumental)
अभद्रैः (instrumental plural)
अभद्राय (dative singular)
अभद्राभ्याम् (dative dual)
अभद्रेभ्यः (dative plural)
अभद्रात् (ablative singular)
अभद्राभ्याम् (ablative dual)
अभद्रेभ्यः (ablative plural)
अभद्रस्य (genitive singular)
अभद्रयोः (dual genitive)
अभद्राणाम् (genitive plural)
अभद्रे (locative singular)
अभद्रयोः (dual locative)
अभद्रेषु (locative plural)
अभद्रा (nominative singular)
अभद्रे (dual nominative)
अभद्राः (nominative plural)
अभद्रे (singular vocative)
अभद्रे (dual vocative)
अभद्राः (plural vocative)
अभद्राम् (accusative singular)
अभद्रे (accusative dual)
अभद्राः (accusative plural)
अभद्रया (instrumental singular)
अभद्राभ्याम् (dual instrumental)
अभद्राभिः (instrumental plural)
अभद्रायै (dative singular)
अभद्राभ्याम् (dative dual)
अभद्राभ्यः (dative plural)
अभद्रायाः (ablative singular)
अभद्राभ्याम् (ablative dual)
अभद्राभ्यः (ablative plural)
अभद्रायाः (genitive singular)
अभद्रयोः (dual genitive)
अभद्राणाम् (genitive plural)
अभद्रायाम् (locative singular)
अभद्रयोः (dual locative)
अभद्रासु (locative plural)
अभद्रम् (nominative singular)
अभद्रे (dual nominative)
अभद्राणि (nominative plural)
अभद्र (singular vocative)
अभद्रे (dual vocative)
अभद्राणि (plural vocative)
अभद्रम् (accusative singular)
अभद्रे (accusative dual)
अभद्राणि (accusative plural)
अभद्रेण (instrumental singular)
अभद्राभ्याम् (dual instrumental)
अभद्रैः (instrumental plural)
अभद्राय (dative singular)
अभद्राभ्याम् (dative dual)
अभद्रेभ्यः (dative plural)
अभद्रात् (ablative singular)
अभद्राभ्याम् (ablative dual)
अभद्रेभ्यः (ablative plural)
अभद्रस्य (genitive singular)
अभद्रयोः (dual genitive)
अभद्राणाम् (genitive plural)
अभद्रे (locative singular)
अभद्रयोः (dual locative)
अभद्रेषु (locative plural)

/ɐˈbʱɐd̪.ɾɐ/

From अ- (a-, “not”) + भद्र (bhadrá, “auspicious; good; pleasant”).

prefix

गुरुणैवं प्रतिप्रोक्तो भूय आहासुरः सुतम् ।
न चेद्गुरुमुखीयं ते कुतोऽभद्रासती मतिः ॥
guruṇaivaṃ pratiprokto bhūya āhāsuraḥ sutam.

c. 700 CE – 900 CE, Bhāgavata Purāṇa 7.5.29

When Hiranyakashipu received this reply from the teacher, he again addressed his son. He said: if you have not received this education from your teachers, from where has your mind become so bad, O inauspicious [one]?

na cedgurumukhīyaṃ te kutoʼbhadrāsatī matiḥ.

जनोऽभद्ररुचिर्भद्र भविष्यति कलौ युगे ॥

c. 700 CE – 900 CE, Bhāgavata Purāṇa 11.7.5.2

O good one, in the Kali Yuga, a person will take a liking to [that which is] bad.

janoʼbhadrarucirbhadra bhaviṣyati kalau yuge.


सुभग

subhága (romanization)
सुभगः (nominative singular)
सुभगौ (dual nominative)
सुभगा1 (dual nominative)
सुभगाः (nominative plural)
सुभगासः1 (nominative plural)
सुभग (singular vocative)
सुभगौ (dual vocative)
सुभगा1 (dual vocative)
सुभगाः (plural vocative)
सुभगासः1 (plural vocative)
सुभगम् (accusative singular)
सुभगौ (accusative dual)
सुभगा1 (accusative dual)
सुभगान् (accusative plural)
सुभगेन (instrumental singular)
सुभगाभ्याम् (dual instrumental)
सुभगैः (instrumental plural)
सुभगेभिः1 (instrumental plural)
सुभगाय (dative singular)
सुभगाभ्याम् (dative dual)
सुभगेभ्यः (dative plural)
सुभगात् (ablative singular)
सुभगाभ्याम् (ablative dual)
सुभगेभ्यः (ablative plural)
सुभगस्य (genitive singular)
सुभगयोः (dual genitive)
सुभगानाम् (genitive plural)
सुभगे (locative singular)
सुभगयोः (dual locative)
सुभगेषु (locative plural)
सुभगा (nominative singular)
सुभगे (dual nominative)
सुभगाः (nominative plural)
सुभगे (singular vocative)
सुभगे (dual vocative)
सुभगाः (plural vocative)
सुभगाम् (accusative singular)
सुभगे (accusative dual)
सुभगाः (accusative plural)
सुभगया (instrumental singular)
सुभगा1 (instrumental singular)
सुभगाभ्याम् (dual instrumental)
सुभगाभिः (instrumental plural)
सुभगायै (dative singular)
सुभगाभ्याम् (dative dual)
सुभगाभ्यः (dative plural)
सुभगायाः (ablative singular)
सुभगायै2 (ablative singular)
सुभगाभ्याम् (ablative dual)
सुभगाभ्यः (ablative plural)
सुभगायाः (genitive singular)
सुभगायै2 (genitive singular)
सुभगयोः (dual genitive)
सुभगानाम् (genitive plural)
सुभगायाम् (locative singular)
सुभगयोः (dual locative)
सुभगासु (locative plural)
सुभगम् (nominative singular)
सुभगे (dual nominative)
सुभगानि (nominative plural)
सुभगा1 (nominative plural)
सुभग (singular vocative)
सुभगे (dual vocative)
सुभगानि (plural vocative)
सुभगा1 (plural vocative)
सुभगम् (accusative singular)
सुभगे (accusative dual)
सुभगानि (accusative plural)
सुभगा1 (accusative plural)
सुभगेन (instrumental singular)
सुभगाभ्याम् (dual instrumental)
सुभगैः (instrumental plural)
सुभगेभिः1 (instrumental plural)
सुभगाय (dative singular)
सुभगाभ्याम् (dative dual)
सुभगेभ्यः (dative plural)
सुभगात् (ablative singular)
सुभगाभ्याम् (ablative dual)
सुभगेभ्यः (ablative plural)
सुभगस्य (genitive singular)
सुभगयोः (dual genitive)
सुभगानाम् (genitive plural)
सुभगे (locative singular)
सुभगयोः (dual locative)
सुभगेषु (locative plural)

Pali: subhaga

Prakrit: 𑀲𑀼𑀪𑀕 (subhaga), 𑀲𑀼𑀳𑀬 (suhaya)

From सु- (su-) + भग (bhága, “good fortune”).

इन्द्राणीमासु नारिषु सुभगाम्अहमश्रवम् ।
नह्यस्या अपरं चन जरसा मरते पतिर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥
indrāṇīmāsu nāriṣu subhagāmahamaśravam.

I have heard that Indrani is the [most] fortunate among these women, for her husband Indra, who is above all, does not die of old age like any other.

nahyasyā aparaṃ cana jarasā marate patirviśvasmādindra uttaraḥ.

इयमग्ने नारी पतिं विदेष्ट सोमो हि राजा सुभगां कृणोति ।
सुवाना पुत्रान् महिषी भवाति गत्वा पतिं सुभगा वि राजतु ॥
iyamagne nārī patiṃ videṣṭa somo hi rājā subhagāṃ kṛṇoti.

c. 1200 BCE – 1000 BCE, Atharvaveda 2.36.3

O Agni, may this woman find a husband. Then verily King Soma makes her happy.
May she bear sons, chief lady of the household, blessed and bearing rule beside her consort.

suvānā putrān mahiṣī bhavāti gatvā patiṃ subhagā vi rājatu.

स एव सुभगो भूत्वा पुनर्भवति दुर्भगः ।

He only again becomes unfortunate, after being fortunate.

sa eva subhago bhūtvā punarbhavati durbhagaḥ.

शतं रथेभिः सुभगोषा इयं वि यात्यभि मानुषान् ॥

By a hundred chariots, she, lovely Ushas, advances on her way to humans.

śataṃ rathebhiḥ subhagoṣā iyaṃ vi yātyabhi mānuṣān.

घृतं प्रोक्षन्ती सुभगा देवी देवान् गमिष्यति ।
ghṛtaṃ prokṣantī subhagā devī devān gamiṣyati.

c. 1200 BCE – 1000 BCE, Atharvaveda 10.9.11.1

Sprinkling down ghee, the lovely Devi will go to the Devas.

तामब्रवीद्राजा
कस्यासि सुभगे त्वमिति ॥
tāmabravīdrājā

The king said to her:
O pleasant [one], are you a maiden?

pleasant; beautiful; auspicious; lovely; charming; liked; dear (often in vocative)


जूत

head

जूत • (jūtá)

jūtá (romanization)
जूतः (nominative singular)
जूतौ (dual nominative)
जूताः (nominative plural)
जूत (singular vocative)
जूतौ (dual vocative)
जूताः (plural vocative)
जूतम् (accusative singular)
जूतौ (accusative dual)
जूतान् (accusative plural)
जूतेन (instrumental singular)
जूताभ्याम् (dual instrumental)
जूतैः (instrumental plural)
जूताय (dative singular)
जूताभ्याम् (dative dual)
जूतेभ्यः (dative plural)
जूतात् (ablative singular)
जूताभ्याम् (ablative dual)
जूतेभ्यः (ablative plural)
जूतस्य (genitive singular)
जूतयोः (dual genitive)
जूतानाम् (genitive plural)
जूते (locative singular)
जूतयोः (dual locative)
जूतेषु (locative plural)
जूता (nominative singular)
जूते (dual nominative)
जूताः (nominative plural)
जूते (singular vocative)
जूते (dual vocative)
जूताः (plural vocative)
जूताम् (accusative singular)
जूते (accusative dual)
जूताः (accusative plural)
जूतया (instrumental singular)
जूताभ्याम् (dual instrumental)
जूताभिः (instrumental plural)
जूतायै (dative singular)
जूताभ्याम् (dative dual)
जूताभ्यः (dative plural)
जूतायाः (ablative singular)
जूताभ्याम् (ablative dual)
जूताभ्यः (ablative plural)
जूतायाः (genitive singular)
जूतयोः (dual genitive)
जूतानाम् (genitive plural)
जूतायाम् (locative singular)
जूतयोः (dual locative)
जूतासु (locative plural)
जूतम् (nominative singular)
जूते (dual nominative)
जूतानि (nominative plural)
जूत (singular vocative)
जूते (dual vocative)
जूतानि (plural vocative)
जूतम् (accusative singular)
जूते (accusative dual)
जूतानि (accusative plural)
जूतेन (instrumental singular)
जूताभ्याम् (dual instrumental)
जूतैः (instrumental plural)
जूताय (dative singular)
जूताभ्याम् (dative dual)
जूतेभ्यः (dative plural)
जूतात् (ablative singular)
जूताभ्याम् (ablative dual)
जूतेभ्यः (ablative plural)
जूतस्य (genitive singular)
जूतयोः (dual genitive)
जूतानाम् (genitive plural)
जूते (locative singular)
जूतयोः (dual locative)
जूतेषु (locative plural)

sa-decl-noun

Masculine a-stem declension of जूत

Feminine ā-stem declension of जूत

Neuter a-stem declension of <i class="Deva mention" lang="sa">जूत</i>

/ˈd͡ʑuː.t̪ɐ/

From जू (jū) + -त (-ta). Perfect passive participle of the root जू (jū).


सकण्टकः

/s̪ɐˈkɐɳ.ʈɐ.kɐh/

[s̪ɐˈkɐɳ.ʈɐ.kɐhɐ̆]

सकण्टकस् सकण्टकस्#Sanskrit

सकण्टक सकण्टक#Sanskrit

Combining form of सकण्टकस् (sakaṇṭakas, masculine nominative singular of सकण्टक (sakaṇṭaka))


सकण्टक

sakaṇṭaka (romanization)
सकण्टकः (nominative singular)
सकण्टकौ (dual nominative)
सकण्टकाः (nominative plural)
सकण्टक (singular vocative)
सकण्टकौ (dual vocative)
सकण्टकाः (plural vocative)
सकण्टकम् (accusative singular)
सकण्टकौ (accusative dual)
सकण्टकान् (accusative plural)
सकण्टकेन (instrumental singular)
सकण्टकाभ्याम् (dual instrumental)
सकण्टकैः (instrumental plural)
सकण्टकाय (dative singular)
सकण्टकाभ्याम् (dative dual)
सकण्टकेभ्यः (dative plural)
सकण्टकात् (ablative singular)
सकण्टकाभ्याम् (ablative dual)
सकण्टकेभ्यः (ablative plural)
सकण्टकस्य (genitive singular)
सकण्टकयोः (dual genitive)
सकण्टकानाम् (genitive plural)
सकण्टके (locative singular)
सकण्टकयोः (dual locative)
सकण्टकेषु (locative plural)
सकण्टका (nominative singular)
सकण्टके (dual nominative)
सकण्टकाः (nominative plural)
सकण्टके (singular vocative)
सकण्टके (dual vocative)
सकण्टकाः (plural vocative)
सकण्टकाम् (accusative singular)
सकण्टके (accusative dual)
सकण्टकाः (accusative plural)
सकण्टकया (instrumental singular)
सकण्टकाभ्याम् (dual instrumental)
सकण्टकाभिः (instrumental plural)
सकण्टकायै (dative singular)
सकण्टकाभ्याम् (dative dual)
सकण्टकाभ्यः (dative plural)
सकण्टकायाः (ablative singular)
सकण्टकाभ्याम् (ablative dual)
सकण्टकाभ्यः (ablative plural)
सकण्टकायाः (genitive singular)
सकण्टकयोः (dual genitive)
सकण्टकानाम् (genitive plural)
सकण्टकायाम् (locative singular)
सकण्टकयोः (dual locative)
सकण्टकासु (locative plural)
सकण्टकम् (nominative singular)
सकण्टके (dual nominative)
सकण्टकानि (nominative plural)
सकण्टक (singular vocative)
सकण्टके (dual vocative)
सकण्टकानि (plural vocative)
सकण्टकम् (accusative singular)
सकण्टके (accusative dual)
सकण्टकानि (accusative plural)
सकण्टकेन (instrumental singular)
सकण्टकाभ्याम् (dual instrumental)
सकण्टकैः (instrumental plural)
सकण्टकाय (dative singular)
सकण्टकाभ्याम् (dative dual)
सकण्टकेभ्यः (dative plural)
सकण्टकात् (ablative singular)
सकण्टकाभ्याम् (ablative dual)
सकण्टकेभ्यः (ablative plural)
सकण्टकस्य (genitive singular)
सकण्टकयोः (dual genitive)
सकण्टकानाम् (genitive plural)
सकण्टके (locative singular)
सकण्टकयोः (dual locative)
सकण्टकेषु (locative plural)

Pali: sakaṇṭaka

/s̪ɐˈkɐɳ.ʈɐ.kɐ/

From स- (sa-, “with”) + कण्टक (kaṇṭaka, “thorn; prickle; anything pointed; erection of body hair”).

pre

c. 400 BCE, Cāṇakya

धनुषि स्मरेण निहितः सकण्टकः केतकेषुरिव ॥
dhanuṣi smareṇa nihitaḥ sakaṇṭakaḥ ketakeṣuriva.

Like the thorny bow of screw pine put in the arrow by Kāma.

spiny, prickly, thorny (having thorns)
(by extension) troublesome, perilous

spiny, prickly, thorny (having thorns)
troublesome, perilous

c. 1000, Somadeva, Kathāsaritsāgara


कार्दम

kārdama (romanization)
कार्दमः (nominative singular)
कार्दमौ (dual nominative)
कार्दमाः (nominative plural)
कार्दम (singular vocative)
कार्दमौ (dual vocative)
कार्दमाः (plural vocative)
कार्दमम् (accusative singular)
कार्दमौ (accusative dual)
कार्दमान् (accusative plural)
कार्दमेन (instrumental singular)
कार्दमाभ्याम् (dual instrumental)
कार्दमैः (instrumental plural)
कार्दमाय (dative singular)
कार्दमाभ्याम् (dative dual)
कार्दमेभ्यः (dative plural)
कार्दमात् (ablative singular)
कार्दमाभ्याम् (ablative dual)
कार्दमेभ्यः (ablative plural)
कार्दमस्य (genitive singular)
कार्दमयोः (dual genitive)
कार्दमानाम् (genitive plural)
कार्दमे (locative singular)
कार्दमयोः (dual locative)
कार्दमेषु (locative plural)
कार्दमी (nominative singular)
कार्दम्यौ (dual nominative)
कार्दम्यः (nominative plural)
कार्दमि (singular vocative)
कार्दम्यौ (dual vocative)
कार्दम्यः (plural vocative)
कार्दमीम् (accusative singular)
कार्दम्यौ (accusative dual)
कार्दमीः (accusative plural)
कार्दम्या (instrumental singular)
कार्दमीभ्याम् (dual instrumental)
कार्दमीभिः (instrumental plural)
कार्दम्यै (dative singular)
कार्दमीभ्याम् (dative dual)
कार्दमीभ्यः (dative plural)
कार्दम्याः (ablative singular)
कार्दमीभ्याम् (ablative dual)
कार्दमीभ्यः (ablative plural)
कार्दम्याः (genitive singular)
कार्दम्योः (dual genitive)
कार्दमीनाम् (genitive plural)
कार्दम्याम् (locative singular)
कार्दम्योः (dual locative)
कार्दमीषु (locative plural)
कार्दमम् (nominative singular)
कार्दमे (dual nominative)
कार्दमानि (nominative plural)
कार्दम (singular vocative)
कार्दमे (dual vocative)
कार्दमानि (plural vocative)
कार्दमम् (accusative singular)
कार्दमे (accusative dual)
कार्दमानि (accusative plural)
कार्दमेन (instrumental singular)
कार्दमाभ्याम् (dual instrumental)
कार्दमैः (instrumental plural)
कार्दमाय (dative singular)
कार्दमाभ्याम् (dative dual)
कार्दमेभ्यः (dative plural)
कार्दमात् (ablative singular)
कार्दमाभ्याम् (ablative dual)
कार्दमेभ्यः (ablative plural)
कार्दमस्य (genitive singular)
कार्दमयोः (dual genitive)
कार्दमानाम् (genitive plural)
कार्दमे (locative singular)
कार्दमयोः (dual locative)
कार्दमेषु (locative plural)

/ˈkɑːɾ.d̪ɐ.mɐ/

Vṛddhi derivative of कर्दम (kardama, “mud, dirt; Prajapati Kardama”).

vrddhi

रक्तमाल्योत्तमाङ्गाश्च पतन्तः कार्दमे ह्रदे ।

With the red garlands round their heads, they were falling into muddy whirlpools.

raktamālyottamāṅgāśca patantaḥ kārdame hrade.

तस्यां बहुतिथे काले भगवान्मधुसूदनः ।
कार्दमं वीर्यमापन्नो जज्ञेऽग्निरिव दारुणि ॥
tasyāṃ bahutithe kāle bhagavānmadhusūdanaḥ.

c. 700 CE – 900 CE, Bhāgavata Purāṇa 3.24.6

Having entered the semen of Kardama, after many days, Lord Krishna appeared in her [Devahuti] just as fire appeared from woods.

kārdamaṃ vīryamāpanno jajñeʼgniriva dāruṇi.


क्षेमिन्

kṣemin (romanization)
क्षेमी (nominative singular)
क्षेमिणौ (dual nominative)
क्षेमिणः (nominative plural)
क्षेमिन् (singular vocative)
क्षेमिणौ (dual vocative)
क्षेमिणः (plural vocative)
क्षेमिणम् (accusative singular)
क्षेमिणौ (accusative dual)
क्षेमिणः (accusative plural)
क्षेमिणा (instrumental singular)
क्षेमिभ्याम् (dual instrumental)
क्षेमिभिः (instrumental plural)
क्षेमिणे (dative singular)
क्षेमिभ्याम् (dative dual)
क्षेमिभ्यः (dative plural)
क्षेमिणः (ablative singular)
क्षेमिभ्याम् (ablative dual)
क्षेमिभ्यः (ablative plural)
क्षेमिणः (genitive singular)
क्षेमिणोः (dual genitive)
क्षेमिणाम् (genitive plural)
क्षेमिणि (locative singular)
क्षेमिणोः (dual locative)
क्षेमिषु (locative plural)
क्षेमिणी (nominative singular)
क्षेमिण्यौ (dual nominative)
क्षेमिण्यः (nominative plural)
क्षेमिणि (singular vocative)
क्षेमिण्यौ (dual vocative)
क्षेमिण्यः (plural vocative)
क्षेमिणीम् (accusative singular)
क्षेमिण्यौ (accusative dual)
क्षेमिणीः (accusative plural)
क्षेमिण्या (instrumental singular)
क्षेमिणीभ्याम् (dual instrumental)
क्षेमिणीभिः (instrumental plural)
क्षेमिण्यै (dative singular)
क्षेमिणीभ्याम् (dative dual)
क्षेमिणीभ्यः (dative plural)
क्षेमिण्याः (ablative singular)
क्षेमिणीभ्याम् (ablative dual)
क्षेमिणीभ्यः (ablative plural)
क्षेमिण्याः (genitive singular)
क्षेमिण्योः (dual genitive)
क्षेमिणीनाम् (genitive plural)
क्षेमिण्याम् (locative singular)
क्षेमिण्योः (dual locative)
क्षेमिणीषु (locative plural)
क्षेमि (nominative singular)
क्षेमिणी (dual nominative)
क्षेमीणि (nominative plural)
क्षेमि (singular vocative)
क्षेमिन् (singular vocative)
क्षेमिणी (dual vocative)
क्षेमीणि (plural vocative)
क्षेमि (accusative singular)
क्षेमिणी (accusative dual)
क्षेमीणि (accusative plural)
क्षेमिणा (instrumental singular)
क्षेमिभ्याम् (dual instrumental)
क्षेमिभिः (instrumental plural)
क्षेमिणे (dative singular)
क्षेमिभ्याम् (dative dual)
क्षेमिभ्यः (dative plural)
क्षेमिणः (ablative singular)
क्षेमिभ्याम् (ablative dual)
क्षेमिभ्यः (ablative plural)
क्षेमिणः (genitive singular)
क्षेमिणोः (dual genitive)
क्षेमिणाम् (genitive plural)
क्षेमिणि (locative singular)
क्षेमिणोः (dual locative)
क्षेमिषु (locative plural)

तौ दृष्ट्वा पुरुषव्याघ्रौ क्षेमिणौ […]
tau dṛṣṭvā puruṣavyāghrau kṣemiṇau […]

शचीविभूषणार्थाय देवैरमृतमन्थने ।
उत्पादितोऽयं न क्षेमी गृहीत्वैनं गमिष्यसि ॥
śacīvibhūṣaṇārthāya devairamṛtamanthane.

c. 400 BCE – 900 CE, Viṣṇu Purāṇa 5.30.41

During the Samudra Manthana, the Devas have produced this to adorn Shachi; this is not secure, you will not go taking this.

utpāditoʼyaṃ na kṣemī gṛhītvainaṃ gamiṣyasi.

हतः को नु महत्स्वीश जन्तुर्वै कृतकिल्बिषः ।
क्षेमी स्यात् किमु विश्वेशे कृतागस्को जगद्गुरौ ॥
hataḥ ko nu mahatsvīśa janturvai kṛtakilbiṣaḥ.

c. 700 CE – 900 CE, Bhāgavata Purāṇa 10.88.39

Indeed, what living being can be safe if he offends exalted saints, what to speak of offending the lord and spiritual master of the universe?

kṣemī syāt kimu viśveśe kṛtāgasko jagadgurau.


उदयिन्

→ Tocharian B: Udāyin


अपेयः

अपेयस् अपेयस्#Sanskrit

Combining form of अपेयस् (apeyas, masculine nominative singular of अपेय (apeya))


स्थिरा

head

स्थिरा • (sthirā)

/ˈs̪t̪ʰi.ɾɑː/

स्थिर स्थिर#Sanskrit

feminine nominative singular of स्थिर (sthira)


क्रोष्टृ

sa-adj

क्रोष्टृ • (kroṣṭṛ) stem

/kɾɐ́wʂ.ʈr̩/

/ˈkɾoːʂ.ʈr̩/


दिधक्षु

didhakṣu (romanization)
दिधक्षुः (nominative singular)
दिधक्षू (dual nominative)
दिधक्षवः (nominative plural)
दिधक्षो (singular vocative)
दिधक्षू (dual vocative)
दिधक्षवः (plural vocative)
दिधक्षुम् (accusative singular)
दिधक्षू (accusative dual)
दिधक्षून् (accusative plural)
दिधक्षुणा (instrumental singular)
दिधक्षुभ्याम् (dual instrumental)
दिधक्षुभिः (instrumental plural)
दिधक्षवे (dative singular)
दिधक्षुभ्याम् (dative dual)
दिधक्षुभ्यः (dative plural)
दिधक्षोः (ablative singular)
दिधक्षुभ्याम् (ablative dual)
दिधक्षुभ्यः (ablative plural)
दिधक्षोः (genitive singular)
दिधक्ष्वोः (dual genitive)
दिधक्षूणाम् (genitive plural)
दिधक्षौ (locative singular)
दिधक्ष्वोः (dual locative)
दिधक्षुषु (locative plural)
दिधक्षुः (nominative singular)
दिधक्षू (dual nominative)
दिधक्षवः (nominative plural)
दिधक्षो (singular vocative)
दिधक्षू (dual vocative)
दिधक्षवः (plural vocative)
दिधक्षुम् (accusative singular)
दिधक्षू (accusative dual)
दिधक्षूः (accusative plural)
दिधक्ष्वा (instrumental singular)
दिधक्षुभ्याम् (dual instrumental)
दिधक्षुभिः (instrumental plural)
दिधक्षवे (dative singular)
दिधक्ष्वै1 (dative singular)
दिधक्षुभ्याम् (dative dual)
दिधक्षुभ्यः (dative plural)
दिधक्षोः (ablative singular)
दिधक्ष्वाः1 (ablative singular)
दिधक्षुभ्याम् (ablative dual)
दिधक्षुभ्यः (ablative plural)
दिधक्षोः (genitive singular)
दिधक्ष्वाः1 (genitive singular)
दिधक्ष्वोः (dual genitive)
दिधक्षूणाम् (genitive plural)
दिधक्षौ (locative singular)
दिधक्ष्वाम्1 (locative singular)
दिधक्ष्वोः (dual locative)
दिधक्षुषु (locative plural)
दिधक्षु (nominative singular)
दिधक्षुणी (dual nominative)
दिधक्षूणि (nominative plural)
दिधक्षु (singular vocative)
दिधक्षो (singular vocative)
दिधक्षुणी (dual vocative)
दिधक्षूणि (plural vocative)
दिधक्षु (accusative singular)
दिधक्षुणी (accusative dual)
दिधक्षूणि (accusative plural)
दिधक्षुणा (instrumental singular)
दिधक्षुभ्याम् (dual instrumental)
दिधक्षुभिः (instrumental plural)
दिधक्षुणे (dative singular)
दिधक्षुभ्याम् (dative dual)
दिधक्षुभ्यः (dative plural)
दिधक्षुणः (ablative singular)
दिधक्षुभ्याम् (ablative dual)
दिधक्षुभ्यः (ablative plural)
दिधक्षुणः (genitive singular)
दिधक्षुणोः (dual genitive)
दिधक्षूणाम् (genitive plural)
दिधक्षुणि (locative singular)
दिधक्षुणोः (dual locative)
दिधक्षुषु (locative plural)

Back-formation from दिधक्षति (didhakṣati, “to want to burn”, desiderative) + -उ (-u).

bf

प्रवीविविक्षोरिव सागरस्य लोकान्दिधक्षोर्इव पावकस्य ।

To the worlds of the embracing ocean, and like that of the desirous to burn fire […]

pravīvivikṣoriva sāgarasya lokāndidhakṣoriva pāvakasya.

स मां प्रज्वलितं दृष्ट्वा मेघाम्भोभिः प्रवर्षति ।
ततो दग्धुं न शक्नोमि दिधक्षुर्दावमीप्सितम् ॥
sa māṃ prajvalitaṃ dṛṣṭvā meghāmbhobhiḥ pravarṣati.

He [Indra], after seeing me burning, would make it rain with clouds and water; hence, I [Agni], desirous of burning, am not able to burn this wanted forest configuration.

tato dagdhuṃ na śaknomi didhakṣurdāvamīpsitam.


उपान्त

head

उपान्त • (upānta)


ꦄꦤꦴꦲꦴꦫ

sa-adj

ꦄꦤꦴꦲꦴꦫ • (anāhārā) stem

अनाहार अनाहार#Sanskrit


उल्लापन

head

उल्लापन • (ullāpana)

ullāpana (romanization)
उल्लापनः (nominative singular)
उल्लापनौ (dual nominative)
उल्लापना1 (dual nominative)
उल्लापनाः (nominative plural)
उल्लापनासः1 (nominative plural)
उल्लापन (singular vocative)
उल्लापनौ (dual vocative)
उल्लापना1 (dual vocative)
उल्लापनाः (plural vocative)
उल्लापनासः1 (plural vocative)
उल्लापनम् (accusative singular)
उल्लापनौ (accusative dual)
उल्लापना1 (accusative dual)
उल्लापनान् (accusative plural)
उल्लापनेन (instrumental singular)
उल्लापनाभ्याम् (dual instrumental)
उल्लापनैः (instrumental plural)
उल्लापनेभिः1 (instrumental plural)
उल्लापनाय (dative singular)
उल्लापनाभ्याम् (dative dual)
उल्लापनेभ्यः (dative plural)
उल्लापनात् (ablative singular)
उल्लापनाभ्याम् (ablative dual)
उल्लापनेभ्यः (ablative plural)
उल्लापनस्य (genitive singular)
उल्लापनयोः (dual genitive)
उल्लापनानाम् (genitive plural)
उल्लापने (locative singular)
उल्लापनयोः (dual locative)
उल्लापनेषु (locative plural)
उल्लापना (nominative singular)
उल्लापने (dual nominative)
उल्लापनाः (nominative plural)
उल्लापने (singular vocative)
उल्लापने (dual vocative)
उल्लापनाः (plural vocative)
उल्लापनाम् (accusative singular)
उल्लापने (accusative dual)
उल्लापनाः (accusative plural)
उल्लापनया (instrumental singular)
उल्लापना1 (instrumental singular)
उल्लापनाभ्याम् (dual instrumental)
उल्लापनाभिः (instrumental plural)
उल्लापनायै (dative singular)
उल्लापनाभ्याम् (dative dual)
उल्लापनाभ्यः (dative plural)
उल्लापनायाः (ablative singular)
उल्लापनायै2 (ablative singular)
उल्लापनाभ्याम् (ablative dual)
उल्लापनाभ्यः (ablative plural)
उल्लापनायाः (genitive singular)
उल्लापनायै2 (genitive singular)
उल्लापनयोः (dual genitive)
उल्लापनानाम् (genitive plural)
उल्लापनायाम् (locative singular)
उल्लापनयोः (dual locative)
उल्लापनासु (locative plural)
उल्लापनम् (nominative singular)
उल्लापने (dual nominative)
उल्लापनानि (nominative plural)
उल्लापना1 (nominative plural)
उल्लापन (singular vocative)
उल्लापने (dual vocative)
उल्लापनानि (plural vocative)
उल्लापना1 (plural vocative)
उल्लापनम् (accusative singular)
उल्लापने (accusative dual)
उल्लापनानि (accusative plural)
उल्लापना1 (accusative plural)
उल्लापनेन (instrumental singular)
उल्लापनाभ्याम् (dual instrumental)
उल्लापनैः (instrumental plural)
उल्लापनेभिः1 (instrumental plural)
उल्लापनाय (dative singular)
उल्लापनाभ्याम् (dative dual)
उल्लापनेभ्यः (dative plural)
उल्लापनात् (ablative singular)
उल्लापनाभ्याम् (ablative dual)
उल्लापनेभ्यः (ablative plural)
उल्लापनस्य (genitive singular)
उल्लापनयोः (dual genitive)
उल्लापनानाम् (genitive plural)
उल्लापने (locative singular)
उल्लापनयोः (dual locative)
उल्लापनेषु (locative plural)

→ Tocharian B: ullapaṃ


स्थेष्ठ

stheṣṭha (romanization)
स्था (root)
स्थेष्ठः (nominative singular)
स्थेष्ठौ (dual nominative)
स्थेष्ठा1 (dual nominative)
स्थेष्ठाः (nominative plural)
स्थेष्ठासः1 (nominative plural)
स्थेष्ठ (singular vocative)
स्थेष्ठौ (dual vocative)
स्थेष्ठा1 (dual vocative)
स्थेष्ठाः (plural vocative)
स्थेष्ठासः1 (plural vocative)
स्थेष्ठम् (accusative singular)
स्थेष्ठौ (accusative dual)
स्थेष्ठा1 (accusative dual)
स्थेष्ठान् (accusative plural)
स्थेष्ठेन (instrumental singular)
स्थेष्ठाभ्याम् (dual instrumental)
स्थेष्ठैः (instrumental plural)
स्थेष्ठेभिः1 (instrumental plural)
स्थेष्ठाय (dative singular)
स्थेष्ठाभ्याम् (dative dual)
स्थेष्ठेभ्यः (dative plural)
स्थेष्ठात् (ablative singular)
स्थेष्ठाभ्याम् (ablative dual)
स्थेष्ठेभ्यः (ablative plural)
स्थेष्ठस्य (genitive singular)
स्थेष्ठयोः (dual genitive)
स्थेष्ठानाम् (genitive plural)
स्थेष्ठे (locative singular)
स्थेष्ठयोः (dual locative)
स्थेष्ठेषु (locative plural)
स्थेष्ठा (nominative singular)
स्थेष्ठे (dual nominative)
स्थेष्ठाः (nominative plural)
स्थेष्ठे (singular vocative)
स्थेष्ठे (dual vocative)
स्थेष्ठाः (plural vocative)
स्थेष्ठाम् (accusative singular)
स्थेष्ठे (accusative dual)
स्थेष्ठाः (accusative plural)
स्थेष्ठया (instrumental singular)
स्थेष्ठा1 (instrumental singular)
स्थेष्ठाभ्याम् (dual instrumental)
स्थेष्ठाभिः (instrumental plural)
स्थेष्ठायै (dative singular)
स्थेष्ठाभ्याम् (dative dual)
स्थेष्ठाभ्यः (dative plural)
स्थेष्ठायाः (ablative singular)
स्थेष्ठायै2 (ablative singular)
स्थेष्ठाभ्याम् (ablative dual)
स्थेष्ठाभ्यः (ablative plural)
स्थेष्ठायाः (genitive singular)
स्थेष्ठायै2 (genitive singular)
स्थेष्ठयोः (dual genitive)
स्थेष्ठानाम् (genitive plural)
स्थेष्ठायाम् (locative singular)
स्थेष्ठयोः (dual locative)
स्थेष्ठासु (locative plural)
स्थेष्ठम् (nominative singular)
स्थेष्ठे (dual nominative)
स्थेष्ठानि (nominative plural)
स्थेष्ठा1 (nominative plural)
स्थेष्ठ (singular vocative)
स्थेष्ठे (dual vocative)
स्थेष्ठानि (plural vocative)
स्थेष्ठा1 (plural vocative)
स्थेष्ठम् (accusative singular)
स्थेष्ठे (accusative dual)
स्थेष्ठानि (accusative plural)
स्थेष्ठा1 (accusative plural)
स्थेष्ठेन (instrumental singular)
स्थेष्ठाभ्याम् (dual instrumental)
स्थेष्ठैः (instrumental plural)
स्थेष्ठेभिः1 (instrumental plural)
स्थेष्ठाय (dative singular)
स्थेष्ठाभ्याम् (dative dual)
स्थेष्ठेभ्यः (dative plural)
स्थेष्ठात् (ablative singular)
स्थेष्ठाभ्याम् (ablative dual)
स्थेष्ठेभ्यः (ablative plural)
स्थेष्ठस्य (genitive singular)
स्थेष्ठयोः (dual genitive)
स्थेष्ठानाम् (genitive plural)
स्थेष्ठे (locative singular)
स्थेष्ठयोः (dual locative)
स्थेष्ठेषु (locative plural)

Gujarati: ઠેઠ (ṭheṭh)

Hindustani:

Hindi: ठेठ (ṭheṭh)

Urdu: ٹھیٹھ (ṭheṭh)

Kumaoni: ठेट् (ṭheṭ)

Marathi: थेट (theṭ)

Nepali: ठेट् (ṭheṭ)

Odia: ଥେଣ୍ଟ (theṇṭa)

Punjabi:

Gurmukhi script: ਠੇਠ (ṭheṭh)

Shahmukhi script: ٹھیٹھ (ṭheṭh)

/stʰɐjʂ.ʈʰɐ/

/ˈs̪t̪ʰeːʂ.ʈʰɐ/


हूत

hūtá (romanization)
हूतः (nominative singular)
हूतौ (dual nominative)
हूता1 (dual nominative)
हूताः (nominative plural)
हूतासः1 (nominative plural)
हूत (singular vocative)
हूतौ (dual vocative)
हूता1 (dual vocative)
हूताः (plural vocative)
हूतासः1 (plural vocative)
हूतम् (accusative singular)
हूतौ (accusative dual)
हूता1 (accusative dual)
हूतान् (accusative plural)
हूतेन (instrumental singular)
हूताभ्याम् (dual instrumental)
हूतैः (instrumental plural)
हूतेभिः1 (instrumental plural)
हूताय (dative singular)
हूताभ्याम् (dative dual)
हूतेभ्यः (dative plural)
हूतात् (ablative singular)
हूताभ्याम् (ablative dual)
हूतेभ्यः (ablative plural)
हूतस्य (genitive singular)
हूतयोः (dual genitive)
हूतानाम् (genitive plural)
हूते (locative singular)
हूतयोः (dual locative)
हूतेषु (locative plural)
हूता (nominative singular)
हूते (dual nominative)
हूताः (nominative plural)
हूते (singular vocative)
हूते (dual vocative)
हूताः (plural vocative)
हूताम् (accusative singular)
हूते (accusative dual)
हूताः (accusative plural)
हूतया (instrumental singular)
हूता1 (instrumental singular)
हूताभ्याम् (dual instrumental)
हूताभिः (instrumental plural)
हूतायै (dative singular)
हूताभ्याम् (dative dual)
हूताभ्यः (dative plural)
हूतायाः (ablative singular)
हूतायै2 (ablative singular)
हूताभ्याम् (ablative dual)
हूताभ्यः (ablative plural)
हूतायाः (genitive singular)
हूतायै2 (genitive singular)
हूतयोः (dual genitive)
हूतानाम् (genitive plural)
हूतायाम् (locative singular)
हूतयोः (dual locative)
हूतासु (locative plural)
हूतम् (nominative singular)
हूते (dual nominative)
हूतानि (nominative plural)
हूता1 (nominative plural)
हूत (singular vocative)
हूते (dual vocative)
हूतानि (plural vocative)
हूता1 (plural vocative)
हूतम् (accusative singular)
हूते (accusative dual)
हूतानि (accusative plural)
हूता1 (accusative plural)
हूतेन (instrumental singular)
हूताभ्याम् (dual instrumental)
हूतैः (instrumental plural)
हूतेभिः1 (instrumental plural)
हूताय (dative singular)
हूताभ्याम् (dative dual)
हूतेभ्यः (dative plural)
हूतात् (ablative singular)
हूताभ्याम् (ablative dual)
हूतेभ्यः (ablative plural)
हूतस्य (genitive singular)
हूतयोः (dual genitive)
हूतानाम् (genitive plural)
हूते (locative singular)
हूतयोः (dual locative)
हूतेषु (locative plural)

From Proto-Indo-European *ǵʰuH-tó-s (“invoked”), from *ǵʰewH- (“to invoke”).

पु॒रु॒हू॒तं पु॑रुष्टु॒तं गा॑था॒न्यं१॒॑ सन॑श्रुतम् ।
इन्द्र॒ इति॑ ब्रवीतन ॥
puruhūtáṃ puruṣṭutáṃ gāthānyàṃ sánaśrutam .

Proclaim that deity as Indra, who is invoked by many, who is praised by many, who is worthy of songs and renowned as eternal.

दक्षि॑णावान्प्रथ॒मो हू॒त ए॑ति॒ दक्षि॑णावान्ग्राम॒णीरग्र॑मेति ।
तमे॒व म॑न्ये नृ॒पतिं॒ जना॑नां॒ यः प्र॑थ॒मो दक्षि॑णामावि॒वाय॑ ॥
dákṣiṇāvānprathamó hūtá eti dákṣiṇāvāngrāmaṇī́rágrameti .

He who brings reward comes as first invited: chief of the hamlet comes the reward-bearer;
Him I account the ruler of the people who was the first to introduce the reward.

támevá manye nṛpátiṃ jánānāṃ yáḥ prathamó dákṣiṇāmāvivā́ya .


क्षुद्रक

kṣudraka (romanization)
क्षुद्रकः (nominative singular)
क्षुद्रकौ (dual nominative)
क्षुद्रका1 (dual nominative)
क्षुद्रकाः (nominative plural)
क्षुद्रकासः1 (nominative plural)
क्षुद्रक (singular vocative)
क्षुद्रकौ (dual vocative)
क्षुद्रका1 (dual vocative)
क्षुद्रकाः (plural vocative)
क्षुद्रकासः1 (plural vocative)
क्षुद्रकम् (accusative singular)
क्षुद्रकौ (accusative dual)
क्षुद्रका1 (accusative dual)
क्षुद्रकान् (accusative plural)
क्षुद्रकेण (instrumental singular)
क्षुद्रकाभ्याम् (dual instrumental)
क्षुद्रकैः (instrumental plural)
क्षुद्रकेभिः1 (instrumental plural)
क्षुद्रकाय (dative singular)
क्षुद्रकाभ्याम् (dative dual)
क्षुद्रकेभ्यः (dative plural)
क्षुद्रकात् (ablative singular)
क्षुद्रकाभ्याम् (ablative dual)
क्षुद्रकेभ्यः (ablative plural)
क्षुद्रकस्य (genitive singular)
क्षुद्रकयोः (dual genitive)
क्षुद्रकाणाम् (genitive plural)
क्षुद्रके (locative singular)
क्षुद्रकयोः (dual locative)
क्षुद्रकेषु (locative plural)
क्षुद्रिका (nominative singular)
क्षुद्रिके (dual nominative)
क्षुद्रिकाः (nominative plural)
क्षुद्रिके (singular vocative)
क्षुद्रिके (dual vocative)
क्षुद्रिकाः (plural vocative)
क्षुद्रिकाम् (accusative singular)
क्षुद्रिके (accusative dual)
क्षुद्रिकाः (accusative plural)
क्षुद्रिकया (instrumental singular)
क्षुद्रिका1 (instrumental singular)
क्षुद्रिकाभ्याम् (dual instrumental)
क्षुद्रिकाभिः (instrumental plural)
क्षुद्रिकायै (dative singular)
क्षुद्रिकाभ्याम् (dative dual)
क्षुद्रिकाभ्यः (dative plural)
क्षुद्रिकायाः (ablative singular)
क्षुद्रिकायै2 (ablative singular)
क्षुद्रिकाभ्याम् (ablative dual)
क्षुद्रिकाभ्यः (ablative plural)
क्षुद्रिकायाः (genitive singular)
क्षुद्रिकायै2 (genitive singular)
क्षुद्रिकयोः (dual genitive)
क्षुद्रिकाणाम् (genitive plural)
क्षुद्रिकायाम् (locative singular)
क्षुद्रिकयोः (dual locative)
क्षुद्रिकासु (locative plural)
क्षुद्रकम् (nominative singular)
क्षुद्रके (dual nominative)
क्षुद्रकाणि (nominative plural)
क्षुद्रका1 (nominative plural)
क्षुद्रक (singular vocative)
क्षुद्रके (dual vocative)
क्षुद्रकाणि (plural vocative)
क्षुद्रका1 (plural vocative)
क्षुद्रकम् (accusative singular)
क्षुद्रके (accusative dual)
क्षुद्रकाणि (accusative plural)
क्षुद्रका1 (accusative plural)
क्षुद्रकेण (instrumental singular)
क्षुद्रकाभ्याम् (dual instrumental)
क्षुद्रकैः (instrumental plural)
क्षुद्रकेभिः1 (instrumental plural)
क्षुद्रकाय (dative singular)
क्षुद्रकाभ्याम् (dative dual)
क्षुद्रकेभ्यः (dative plural)
क्षुद्रकात् (ablative singular)
क्षुद्रकाभ्याम् (ablative dual)
क्षुद्रकेभ्यः (ablative plural)
क्षुद्रकस्य (genitive singular)
क्षुद्रकयोः (dual genitive)
क्षुद्रकाणाम् (genitive plural)
क्षुद्रके (locative singular)
क्षुद्रकयोः (dual locative)
क्षुद्रकेषु (locative plural)

Ashokan Prakrit: 𐨑𐨂𐨡𐨿𐨪𐨐 (khudraka)

desc

Prakrit: 𑀔𑀼𑀟𑁆𑀟𑀕 (khuḍḍaga), 𑀔𑀼𑀟𑁆𑀟𑀬 (khuḍḍaya), 𑀔𑀼𑀟𑁆𑀟𑀅 (khuḍḍaa)

Ashokan Prakrit: 𑀔𑀼𑀤𑀓 (khudaka), 𑀙𑀼𑀤𑀓 (chudaka)

Pali: khuddaka

Diminutive of क्षुद्र (kṣudrá); see there for more. Compare the Vedic dialectal form क्षुल्लक (kṣullaká).


एकार्थ

head

एकार्थ • (ekārtha)

→ Tocharian B: ekārthavācake

tautological, synonymous, having one meaning


एकासनिक

→ Tocharian B: ekāsanikäññe

(as a custom) only using one particular seat


वल्गु

valgú (romanization)
वल्गुः (nominative singular)
वल्गू (dual nominative)
वल्गवः (nominative plural)
वल्गो (singular vocative)
वल्गू (dual vocative)
वल्गवः (plural vocative)
वल्गुम् (accusative singular)
वल्गू (accusative dual)
वल्गून् (accusative plural)
वल्गुना (instrumental singular)
वल्ग्वा1 (instrumental singular)
वल्गुभ्याम् (dual instrumental)
वल्गुभिः (instrumental plural)
वल्गवे (dative singular)
वल्गुभ्याम् (dative dual)
वल्गुभ्यः (dative plural)
वल्गोः (ablative singular)
वल्गुभ्याम् (ablative dual)
वल्गुभ्यः (ablative plural)
वल्गोः (genitive singular)
वल्ग्वोः (dual genitive)
वल्गूनाम् (genitive plural)
वल्गौ (locative singular)
वल्ग्वोः (dual locative)
वल्गुषु (locative plural)
वल्गुः (nominative singular)
वल्गू (dual nominative)
वल्गवः (nominative plural)
वल्गो (singular vocative)
वल्गू (dual vocative)
वल्गवः (plural vocative)
वल्गुम् (accusative singular)
वल्गू (accusative dual)
वल्गूः (accusative plural)
वल्ग्वा (instrumental singular)
वल्गुभ्याम् (dual instrumental)
वल्गुभिः (instrumental plural)
वल्गवे (dative singular)
वल्ग्वै1 (dative singular)
वल्गुभ्याम् (dative dual)
वल्गुभ्यः (dative plural)
वल्गोः (ablative singular)
वल्ग्वाः1 (ablative singular)
वल्ग्वै2 (ablative singular)
वल्गुभ्याम् (ablative dual)
वल्गुभ्यः (ablative plural)
वल्गोः (genitive singular)
वल्ग्वाः1 (genitive singular)
वल्ग्वै2 (genitive singular)
वल्ग्वोः (dual genitive)
वल्गूनाम् (genitive plural)
वल्गौ (locative singular)
वल्ग्वाम्1 (locative singular)
वल्ग्वोः (dual locative)
वल्गुषु (locative plural)
वल्गु (nominative singular)
वल्गुनी (dual nominative)
वल्गूनि (nominative plural)
वल्गु1 (nominative plural)
वल्गू1 (nominative plural)
वल्गु (singular vocative)
वल्गो (singular vocative)
वल्गुनी (dual vocative)
वल्गूनि (plural vocative)
वल्गु1 (plural vocative)
वल्गू1 (plural vocative)
वल्गु (accusative singular)
वल्गुनी (accusative dual)
वल्गूनि (accusative plural)
वल्गु1 (accusative plural)
वल्गू1 (accusative plural)
वल्गुना (instrumental singular)
वल्ग्वा1 (instrumental singular)
वल्गुभ्याम् (dual instrumental)
वल्गुभिः (instrumental plural)
वल्गुने (dative singular)
वल्गवे1 (dative singular)
वल्गुभ्याम् (dative dual)
वल्गुभ्यः (dative plural)
वल्गुनः (ablative singular)
वल्गोः1 (ablative singular)
वल्गुभ्याम् (ablative dual)
वल्गुभ्यः (ablative plural)
वल्गुनः (genitive singular)
वल्गोः1 (genitive singular)
वल्गुनोः (dual genitive)
वल्गूनाम् (genitive plural)
वल्गुनि (locative singular)
वल्गौ1 (locative singular)
वल्गुनोः (dual locative)
वल्गुषु (locative plural)

Pali: vaggu

Prakrit: 𑀯𑀕𑁆𑀕𑀼 (vaggu)

ता वल्गू दस्रा पुरुशाकतमा प्रत्ना नव्यसा वचसा विवासे ।
या शंसते स्तुवते शम्भविष्ठा बभूवतुर्गृणते चित्रराती ॥
tā valgū dasrā puruśākatamā pratnā navyasā vacasā vivāse.
yā śaṃsate stuvate śambhaviṣṭhā babhūvaturgṛṇate citrarātī.

I worship with a new hymn those two quick-moving, lovely, ancient Aśvins, the achievers of many exploits, who are the givers of great felicity to him who prays to or praises them; the bestowers of wondrous gifts on him who adores them.

आ वल्गू विप्रो ववृतीत हव्यैः ॥

Let the priest bring you, O lovely ones, through oblations.

जुष्टा वरेषु समनेषु वल्गुर्ओषं पत्या सौभगमस्तु अस्यै ॥

c. 1200 BCE – 1000 BCE, Atharvaveda 2.36.1.2

Approved by wooers, lovely in assemblies, may she be soon made happy with a husband.

juṣṭā vareṣu samaneṣu valguroṣaṃ patyā saubhagamastu asyai.


पीपिवस्

pīpivás (romanization)
पीपिवाः (nominative singular)
पीपिवसौ (dual nominative)
पीपिवसा1 (dual nominative)
पीपिवसः (nominative plural)
पीपिवाः1 (nominative plural)
पीपिवः (singular vocative)
पीपिवसौ (dual vocative)
पीपिवसा1 (dual vocative)
पीपिवसः (plural vocative)
पीपिवाः1 (plural vocative)
पीपिवांसम् (accusative singular)
पीपिवसौ (accusative dual)
पीपिवसा1 (accusative dual)
पीपिवसः (accusative plural)
पीपिवाः1 (accusative plural)
पीपिवसा (instrumental singular)
पीपिवोभ्याम् (dual instrumental)
पीपिवोभिः (instrumental plural)
पीपिवसे (dative singular)
पीपिवोभ्याम् (dative dual)
पीपिवोभ्यः (dative plural)
पीपिवसः (ablative singular)
पीपिवोभ्याम् (ablative dual)
पीपिवोभ्यः (ablative plural)
पीपिवसः (genitive singular)
पीपिवसोः (dual genitive)
पीपिवसाम् (genitive plural)
पीपिवसि (locative singular)
पीपिवसोः (dual locative)
पीपिवःसु (locative plural)
पिप्युषी (nominative singular)
पिप्युष्यौ (dual nominative)
पिप्युषी1 (dual nominative)
पिप्युष्यः (nominative plural)
पिप्युषीः1 (nominative plural)
पिप्युषि (singular vocative)
पिप्युष्यौ (dual vocative)
पिप्युषी1 (dual vocative)
पिप्युष्यः (plural vocative)
पिप्युषीः1 (plural vocative)
पिप्युषीम् (accusative singular)
पिप्युष्यौ (accusative dual)
पिप्युषी1 (accusative dual)
पिप्युषीः (accusative plural)
पिप्युष्या (instrumental singular)
पिप्युषीभ्याम् (dual instrumental)
पिप्युषीभिः (instrumental plural)
पिप्युष्यै (dative singular)
पिप्युषीभ्याम् (dative dual)
पिप्युषीभ्यः (dative plural)
पिप्युष्याः (ablative singular)
पिप्युष्यै2 (ablative singular)
पिप्युषीभ्याम् (ablative dual)
पिप्युषीभ्यः (ablative plural)
पिप्युष्याः (genitive singular)
पिप्युष्यै2 (genitive singular)
पिप्युष्योः (dual genitive)
पिप्युषीणाम् (genitive plural)
पिप्युष्याम् (locative singular)
पिप्युष्योः (dual locative)
पिप्युषीषु (locative plural)
पीपिवः (nominative singular)
पीपिवसी (dual nominative)
पीपिवांसि (nominative plural)
पीपिवः (singular vocative)
पीपिवसी (dual vocative)
पीपिवांसि (plural vocative)
पीपिवः (accusative singular)
पीपिवसी (accusative dual)
पीपिवांसि (accusative plural)
पीपिवसा (instrumental singular)
पीपिवोभ्याम् (dual instrumental)
पीपिवोभिः (instrumental plural)
पीपिवसे (dative singular)
पीपिवोभ्याम् (dative dual)
पीपिवोभ्यः (dative plural)
पीपिवसः (ablative singular)
पीपिवोभ्याम् (ablative dual)
पीपिवोभ्यः (ablative plural)
पीपिवसः (genitive singular)
पीपिवसोः (dual genitive)
पीपिवसाम् (genitive plural)
पीपिवसि (locative singular)
पीपिवसोः (dual locative)
पीपिवःसु (locative plural)

From the root पी (pī, “to swell, overflow, be exuberant, abound”), from Proto-Indo-European *peyH-.

sa-root

पी॒पि॒वांसं॒ सर॑स्वतः॒ स्तनं॒ यो वि॒श्वद॑र्शतः ।
भ॒क्षी॒महि॑ प्र॒जामिष॑म् ॥
pīpivā́ṃsaṃ sárasvataḥ stánaṃ yó viśvádarśataḥ .
bhakṣīmáhi prajā́míṣam .

May we enjoy Sarasvat's protuberant breast;

दि॒वो न सानु॑ पि॒प्युषी॒ धारा॑ सु॒तस्य॑ वे॒धसः॑ ।
वृथा॑ प॒वित्रे॑ अर्षति ॥
divó ná sā́nu pipyúṣī dhā́rā sutásya vedhásaḥ .

As if it were to heights of heaven, the swelling stream of the invigorating Soma falls lightly on the cleansing sieve.

swelling, protuberant, overflowing, exuberant, flowing with