ASAP

(colloquial) Alternative spelling of asap


be

pl-adv

be (comparative bardziej be, superlative najbardziej be)

bardziej be (comparative)
najbardziej be (superlative)


ad hoc

Unadapted borrowing from New Latin ad hoc.


tak

Inherited from Old Polish tak. The “yes” sense is an ellipsis of tak jest; compare Italian sì.

Ona mi tak powiedziała.

Ja to robię tak.

Było tak ciemno, że nic nie widziałem.

It was so dark that I couldn't see anything.

Tak bardzo cię kocham!


de facto

Unadapted borrowing from Latin dē factō.


a cappella

Unadapted borrowing from Italian a cappella.

(music) a cappella (performed by a choir with no instrumental accompaniment)


live

(colloquial, postpositive) live (as it happens)


mile

pl-adv

mile (comparative milej, superlative najmilej)

milej (comparative)
najmilej (superlative)


online

Unadapted borrowing from English online.

Coordinate term: offline

(Internet) online (performed over Internet)


tu

Coordinate term: tam

Coordinate term: tam


stale

Inherited from Old Polish stale. By surface analysis, stały + -e. Compare Kashubian stale.


tera

Dostają tera po dziesięć milionów, po osiem milionów, bo się poupominali.

2000, Aneta Majkowska, Polszczyzna mówiona mieszkańców Częstochowy, page 187:

They are now getting eight to ten million each [as compensation], because they spoke up.

20 lat temu walczyli z niedoborem ozonu, tera słyszę w tivi, walczą z jego nadmiarem.

2018, Irytujacy Irygator vel Karbonylek, soc.culture.polish, Usenet:

20 years ago they fought ozone deficienty, now I hear on the TV that they're fighting its excess.


staccato

Unadapted borrowing from Italian staccato.


sexy

pl-adv

sexy (comparative bardziej sexy, superlative najbardziej sexy)

bardziej sexy (comparative)
najbardziej sexy (superlative)


adagio

Unadapted borrowing from Italian adagio. First attested in 1823.

ref

Kurjer Warszawski (in Polish), volume 3, t.2, number 167, 1823, page 1


sa

(Kuyavia) Alternative form of sam (“here”)


deus ex machina

Unadapted borrowing from Latin deus ex māchinā, itself a calque of Ancient Greek ἀπὸ μηχανῆς θεός (apò mēkhanês theós).

der

ἀπὸ μηχανῆς θεός

(literary) deus ex machina (suddenly, unexpectedly, and without prior indications)


summa cum laude

Unadapted borrowing from Latin summā cum laude.

ubor

(education, postpositive) summa cum laude


tam

Coordinate term: tu

Coordinate term: tu


fest

pl-adv

fest (not generally comparable, comparative (dialectal) feściej, superlative (dialectal) najfeściej)

feściej (comparative dialectal)
najfeściej (dialectal superlative)

(colloquial or dialectal, Chełmno-Dobrzyń) firmly, strongly


oczywiście

oczywiście (comparative bardziej oczywiście, superlative najbardziej oczywiście)

bardziej oczywiście (comparative)
najbardziej oczywiście (superlative)

/ɔ.t͡ʂɘˈviɕ.t͡ɕɛ/

/ɔ.t͡ʂɨˈviɕ.t͡ɕɛ/

Inherited from Old Polish oczywiście. By surface analysis, oczywisty + -ie. Compare Kashubian òczëwisce.

(obsolete) personally, oneself, in the flesh


in vitro

Unadapted borrowing from Latin in vitro.


a priori

Learned borrowing from Medieval Latin ā priōrī (“involving reasoning from cause to effect; from first principles”, literally “from the former”).


vice versa

Unadapted borrowing from Latin vice versā.


a posteriori

Learned borrowing from Latin ā posteriōrī.

lbor

(literary, logic, philosophy) a posteriori


in memoriam

Unadapted borrowing from Latin in memoriam.


brutto

Borrowed from Italian brutto, from Latin brūtus.


solo

Borrowed from Italian solo, from Latin sōlus.

(music) solo (alone, without a companion)


bordo

bordeaux, claret (having a dark red color tinged with purple, like that of Bordeaux (red) wine)


en masse

Unadapted borrowing from French en masse.


netto

Borrowed from Italian netto, from Vulgar Latin *nittus, a syncopation of Latin nitidus.

(economics) net (remaining after expenses or deductions)


incognito

Unadapted borrowing from Italian incognito, from Latin incognitus.

(literary) incognito (without revealing one's identity)


tête-à-tête

Unadapted borrowing from French tête-à-tête.

(literary) tête-à-tête (in private, between two people; head-to-head)


topless

Unadapted borrowing from English topless.

topless (not wearing any clothes on the upper body)


gitara

(colloquial) OK, no problem; cool (used to signify a job well done)


sam

pl-adv

sam (not generally comparable, comparative bardziej sam, superlative najbardziej sam)

bardziej sam (comparative)
najbardziej sam (superlative)

Alternative forms: (dialectal) sa, (dialectal) samoj


pro forma

Unadapted borrowing from Latin prō fōrmā.

ubor

(idiomatic, literary, postpositive) pro forma (undertaken or performed as a perfunctory matter, in the interest of form, or for the sake of politeness)


post mortem

Unadapted borrowing from Latin post mortem.

(idiomatic, literary) posthumously, post mortem


ex post

(idiomatic, literary) after the fact, post factum


a capella

Unadapted borrowing from Italian a cappella.


durch

Borrowed from German durch. Compare Kashubian dërch and Silesian durś.


dobro

pl-adv

dobro (comparative lepiej, superlative najlepiej)

lepiej (comparative)
najlepiej (superlative)

Inherited from Old Polish dobro. By surface analysis, dobry + -o.


nic

Inherited from Old Polish nic. The "cz-less" form nic is from Proto-Slavic *ničьso (originally Proto-Slavic *ničeso), an (archaic and synchronically irregular) variant of genitive. Compare with Czech nic.


lekce

lekce (comparative lżej, superlative najlżej)

lżej (comparative)
najlżej (superlative)


tutaj

Inherited from Old Polish tuta, influenced by dzisiaj and wczoraj. Compare Silesian tukej, Russian тут (tut).

Coordinate term: tam

Coordinate term: tam


wieczór

Inherited from Old Polish wieczór. Doublet of nieszpory.


ex cathedra

Unadapted borrowing from Latin ex cathedrā.

ubor

(Roman Catholicism, postpositive) ex cathedra (with the infallible authority of the Pope)

(derogatory, literary, postpositive) ex cathedra (with authority, especially one that accepts no objection)


raz

Back-formation from pewnego razu. First attested in the 16th century.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “raz, raza”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

Powiem ci tylko raz, nie zapominaj!

I'm going to tell you only once, don't forget!

raz na zawsze


raz

Czemu raz działa, i raz nie?

Why does it work sometimes, but not other times?

used in the construction raz... raz... sometimes, once (at some point)


rano

pl-adv

rano (not generally comparable, comparative raniej, superlative najraniej)

raniej (comparative)
najraniej (superlative)

wcześnie rano

(not comparable) in the morning (at the beginning of the day)


cale

Inherited from Old Polish cale. By surface analysis, cały + -e.

(obsolete) wholly; entirely, completely (in a way not in pieces)

(Middle Polish) wholly; entirely, completely (without exception)

(Middle Polish, in the negative) not at all

(Middle Polish) wholly; safely (without harm)

Solide adverbium, Cále/ zupełnie.

Incorupte ‒ Nie nakazenie czalię.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 523a:

Insolidum ‒ Czalię

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 544a:

Integre ‒ Czalie, ſzczerze, zupełnie.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 547b:

(Middle Polish) wholly; Further details are uncertain.


ciut

Borrowed from Russian чуть (čutʹ, “a little”).


złoto

Inherited from Old Polish złoto, from Proto-Slavic *zolto, from Proto-Indo-European *ǵʰelh₃-, whence English gold.


à propos

Unadapted borrowing from French à propos.

ubor

Prawda, że odezwałem się całkiem à propos?


offline

Unadapted borrowing from English offline.

Coordinate term: online

(Internet) offline (with an offline system)


często

pl-adv

często (comparative częściej, superlative najczęściej, Middle Polish comparative naczęściej)

częściej (comparative)
najczęściej (superlative)
naczęściej (Middle Polish comparative)

/ˈt͡ʂɛ̃.stɔ/

Inherited from Old Polish często. By surface analysis, częsty + -o. Compare Kashubian czãsto and Slovincian czãstô.


zawsze

zawsze (not comparable, diminutive (dialectal) zawdziutko or (dialectal) zawdziuchno)

zawdziutko (dialectal diminutive)
zawdziuchno (dialectal diminutive)

always (constantly, without interruption)


explicite

Unadapted borrowing from Latin explicite.

ubor

(literary) explicitly (in an explicit manner)


mimo

Inherited from Old Polish mimo. By surface analysis, minąć + -mo.


gdzie

(colloquial) somewhere (in some unidentified place)


bardzo

pl-adv

bardzo (comparative bardziej, superlative najbardziej)

bardziej (comparative)
najbardziej (superlative)

desc

→ Kashubian: (through Middle Polish) barzo

→ Slovincian: (through Middle Polish) barzô

→ Ukrainian: ба́рдзо (bárdzo)

Inherited from Old Polish barzo. By surface analysis, barzy + -o. Displaced Old Polish wielmi.

Bardzo dobrze mówisz po polsku!


wygodnie

pl-adv

wygodnie (comparative wygodniej, superlative najwygodniej)

wygodniej (comparative)
najwygodniej (superlative)


dobrze

dobrze (comparative lepiej, superlative najlepiej, Middle Polish superlative nalepiej)

lepiej (comparative)
najlepiej (superlative)
nalepiej (Middle Polish superlative)

Inherited from Old Polish dobrze. By surface analysis, dobry + -e. Compare Kashubian dobrze and Slovincian dôbrzê.

well (in a positive manner) [with dative ‘for whom’]

well (in a manner that one might expect something positive)

well (in a kind, compassionate, or fair manner)

well (such that the suggested course of action would be the wisest)

Gdy zaś miedzy dwoigiem i/ […] náidźie śię ktory wokáliſz wſzyſtki trzy maią być poſpołu wymáwiany/ iako wſłowách iaśniéi/ lepiéi/ ſnadniéi

Multo melius, Dáleko lepiey.

Optime, Dobrze/ Cziſcie/ Bárzo dobrze.

Besser. Lepiey. Melius, meliusculé

1579, A. Calagius, Synonyma Latina, page 79a:

Bene ‒ Dobrze.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 136a:

Satius – Lepiei.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 948a:

(Middle Polish) well; Further details are uncertain.


świetnie

świetnie (comparative świetniej, superlative najświetniej)

świetniej (comparative)
najświetniej (superlative)


już

Coordinate term: jeszcze

Mam już tego dosyć.

Skończyłaś już?

Nie sprzedajemy już tego produktu.


teraz

Inherited from Old Polish teraz. By surface analysis, univerbation of ten + raz. Compare Slovak teraz, Kashubian terôz, and Slovincian teroz.


zaraz

Univerbation of za + raz. First attested in the 16th century.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “zaraz”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

Zaraz będzie padać.

soon, with a verb, approximately about to


parno

pl-adv

parno (comparative parniej, superlative najparniej)

parniej (comparative)
najparniej (superlative)


prawo

Inherited from Old Polish prawo. By surface analysis, prawy + -o. Compare Kashubian prawò and Slovincian prawô.


natychmiast

→ Kashubian: natëchmiast

Inherited from Old Polish natychmiast. By surface analysis, univerbation of na + tych + miastach.

surf

at once, immediately, instantly, right away, straight away (without waiting)

(Middle Polish) suddenly (happening quickly and with little or no warning; in a sudden manner)


serio

pl-adv

serio (comparative bardziej serio, superlative najbardziej serio)

bardziej serio (comparative)
najbardziej serio (superlative)

Borrowed from Italian serio, from Latin sērius.

Mówisz serio?

Potraktuj sprawę serio.


en face

Unadapted borrowing from French en face.

z profilu i en face

(idiomatic, literary) en face (facing forward)


en bloc

Unadapted borrowing from French en bloc.


sensu stricto

Unadapted borrowing from Latin sēnsū strictō.


nolens volens

Learned borrowing from Latin nolens volens.

lbor

nolens volens; willing or unwilling; willy-nilly


fair play

Unadapted borrowing from English fair play.

ubor

(sports) fair-play (fairly and abiding by the rules of the game)


sucho

pl-adv

sucho (comparative bardziej sucho or suszej, superlative najbardziej sucho or najsuszej)

bardziej sucho (comparative)
suszej (comparative)
najbardziej sucho (superlative)
najsuszej (superlative)


fifty-fifty

Unadapted borrowing from English fifty-fifty.


rogato

pl-adv

rogato (comparative bardziej rogato, superlative najbardziej rogato)

bardziej rogato (comparative)
najbardziej rogato (superlative)


in flagranti

Unadapted borrowing from Latin in flagrantī (crīmine comprehēnsī).

ubor

in flagrante delicto
in flagrante delicto

(idiomatic, literary) in flagrante delicto, in the act, red-handed (in the act of committing a misdeed)

(idiomatic, literary) in flagrante delicto (while performing sexual activity)


implicite

Unadapted borrowing from Latin implicite.

(literary) implicitly (in an implicit or implied manner)


drogo

pl-adv

drogo (comparative drożej or bardziej drogo, superlative najdrożej or najbardziej drogo)

drożej (comparative)
bardziej drogo (comparative)
najdrożej (superlative)
najbardziej drogo (superlative)


dotąd

Inherited from Old Polish dotąd. By surface analysis, univerbation of do + tędy. Compare Kashubian dotąd.

surf

(obsolete) there, thither (to that place)


zimno

pl-adv

zimno (comparative zimniej, superlative najzimniej)

zimniej (comparative)
najzimniej (superlative)

Jest mi zimno.


w dół

down, downwards (from a high to a low position)


siła

(obsolete or dialectal) much, a lot; very


punkt

Ellipsis of punkt w punkt. First attested in the 19th century.

ref

J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1912), “punkt”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 5, Warsaw, page 434

(colloquial) on the dot (exactly at a particular hour, neither earlier nor later)


mało

pl-adv

mało (comparative mniej, superlative najmniej)

mniej (comparative)
najmniej (superlative)

Inherited from Old Polish mało. By surface analysis, mały + -o. Compare Kashubian mało and Slovincian malô.

little, not many (at a small frequency; not often; in small numbers)

no; not only (used to introduce a new, more apt characteristic ascribed to something)

(Middle Polish) shortly (not for a long time)


nader

Univerbation of na + Old Czech drt, whence Czech drť.

(literary) exceedingly, extremely, vastly


niewiele

Mój brat jest niewiele starszy niż ja.


wczoraj

Inherited from Old Polish wczora. The current form with the final -j was first attested in 1656–1688. For the final -j, compare dzisiaj.

ref

“WCZORAJ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 14.09.2021


obecnie

/ɔˈbɛt͡s.ɲɛ/

/ɔˈbɛt͡s.ɲɛ/

Borrowed from Czech obecně. By surface analysis, obecny + -ie. Sense 1 is from the new use of obecny. First attested in 1553. Displaced and doublet of obiecnie, an inherited form.

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “obecnie, obiecnie”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


nawet

Univerbation of na + wet. The shift from an adverb to a particle was influenced by German sogar. First attested in 1575.

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “nawet”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

(Middle Polish) used to supplement a statement; also, as well; further; so


nagle

Inherited from Old Polish nagle. By surface analysis, nagły + -e. Compare Kashubian nôgle.

suddenly (happening quickly and with little or no warning)


wtedy

→ Silesian: wtedy

Univerbation of w + tedy. First attested in the 16th century.

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “wtedy”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


blisko

pl-adv

blisko (comparative bliżej, superlative najbliżej)

bliżej (comparative)
najbliżej (superlative)

Inherited from Old Polish blisko. By surface analysis, bliski + -o.

mieszkać blisko

siedzący najbliżej

stojący najbliżej

najbliżej położony

najbliżej usytuowany

blisko stąd

blisko/bliżej/najbliżej współpracować

to work closely/closer/the closest together

blisko zaprzyjaźniony

blisko spokrewniony

blisko związany

Oni są ze sobą bliżej niż myślałem.

They are closer to each other than I thought.

Jan i Marek są blisko spokrewnieni.

(figuratively) closely (in close, intimate relationships)

przyjrzeć się bliżej

poznać/zapoznać bliżej

to learn more about/to become better acquainted

interesować się bliżej

scharakteryzować bliżej

wyjaśnić bliżej

opowiedzieć bliżej

zaprzyjaźnić się bliżej

bliżej nieokreślony

bliżej nieznany

bliżej niezidentyfikowany

bliżej niewyjaśniony

Przyjrzyjmy się temu bliżej.

Iuxta Blisko/ podle/ nie dáleko wedle.

Prope ‒ Blisko.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 860b:

Propinque ‒ Blisko.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 862a:

(Middle Polish) close; Further details are uncertain.


dużo

dużo (comparative więcej, superlative najwięcej, Middle Polish comparative dużej)

więcej (comparative)
najwięcej (superlative)
dużej (Middle Polish comparative)

From duży + -o. First attested in 1588. Compare Kashubian dużo, and Silesian dużo.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “duże, dużo”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

Oj, tak jest dużo lepiej.

used to emphasize a comparative; much, a lot


później

See the etymology of the corresponding lemma form.


później

prędzej czy później


skoro

pl-adv

skoro (comparative skorzej, superlative najskorzej)

skorzej (comparative)
najskorzej (superlative)

Inherited from Old Polish skoro. By surface analysis, skory + -o. Compare Kashubian skòro and Slovincian skôrô.

(obsolete) quickly, swiftly; early; easily


światło

Inherited from Old Polish światło (adverb). By surface analysis, światły + -o. Compare Slovincian swjatlô.


więcej

desc

→ Belarusian: (dialectal) ве́нцэй (vjéncej)

comparative degree of dużo or wiele; more


głównie

pl-adv

głównie (comparative główniej, superlative najgłówniej)

główniej (comparative)
najgłówniej (superlative)

From główny + -ie. First attested in 1549. Compare Kashubian głównie.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “głównie”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

(Middle Polish) strongly (with all one's might)


potem

Inherited from Old Polish potem. By surface analysis, univerbation of po + tym.


rzadko

pl-adv

rzadko (comparative rzadziej, superlative najrzadziej)

rzadziej (comparative)
najrzadziej (superlative)


część

/ˈt͡ʂɛ̃ɕt͡ɕ/

(Middle Polish) partially, somewhat, a little


cało

Inherited from Old Polish cało. By surface analysis, cały + -o. Compare Kashubian cało and Slovincian calô.


przedwczoraj

day before yesterday
day before yesterday


lekki

(Middle Polish) slowly; little by little


codziennie

/t͡sɔˈd͡ʑɛn.ɲɛ/


p.n.e.

Coordinate term: n.e.


głęboko

głęboko (comparative głębiej, superlative najgłębiej)

głębiej (comparative)
najgłębiej (superlative)


zwykle

zwykle (comparative zwyklej, superlative najzwyklej)

zwyklej (comparative)
najzwyklej (superlative)

From zwykły + -e. First attested in the 16th century. Compare Silesian zwykle.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “zwykle”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


podczas

Ellipsis of pod czas niektóry. First attested in the 16th century.


czasami

Instrumental plural of czas. Compare Ukrainian часа́ми (časámy).

every now and then, from time to time, occasionally, sometimes

W zależności od światła jej oczy są czasami niebieskie, czasami zielone.

Depending on the light, her eyes are sometimes blue, sometimes green.

sometimes (in one or another case against the background of many others)


czasem

Instrumental singular of czas. First attested in the 18th century. Compare Kashubian czasã, Silesian czasym, and Slovincian czasã.

Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “czasem”, in Słownik języka polskiego


ciekawie

pl-adv

ciekawie (comparative ciekawiej, superlative najciekawiej)

ciekawiej (comparative)
najciekawiej (superlative)


źle

źle (comparative gorzej, superlative najgorzej)

gorzej (comparative)
najgorzej (superlative)

Inherited from Old Polish źle. By surface analysis, zły + -e. Compare Kashubian zle and Slovincian zlê.

jak Kali ukraść krowę - to dobrze, jak Kalemu - to źle

nigdy nie jest tak źle, żeby nie mogło być gorzej

badly, wrongly (in a not as it should be)

badly (in a way suggesting future badness)

badly; wrongly (in an unkind or unfair manner)

badly; negatively (in a way showing one's disapproval)


nigdy

nigdym (combined-form object-first-person object-singular)
nigdyśmy (combined-form object-first-person object-plural)
nigdyś (combined-form object-second-person object-singular)
nigdyście (combined-form object-plural object-second-person)
nigdy (combined-form object-singular object-third-person)
nigdy (combined-form object-plural object-third-person)

Inherited from Old Polish nigdy. By surface analysis, ni- + gdy.


dziś

Inherited from Old Polish dziś. By surface analysis, clipping of dzisiaj. Compare Kashubian dzys.

surf

Hodie, Dziś

(Middle Polish) today; Further details are uncertain.


całkowicie

From całkowity + -ie. First attested in 1764. Compare Kashubian całkòwice and Silesian cołkowicie.

ref

Kasper Balsam (1764) Kazania Przygodne W. X. Kaspra Balsama Soc: Jesu. T. 1 , O cnotach: wiary, nadziei, miłosci, y obowiązkach z nich wynikających (in Polish), page 24

completely, entirely, totally, altogether (to the fullest extent or degree)

(obsolete) rather, quite (to a large degree)


koniecznie

/kɔˈɲɛt͡ʂ.ɲɛ/


obok

Univerbation of o + bok (“side”). First attested in 1621–1632. Compare Kashubian òbòk.

“OBOK”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 14.04.2011


ciepło

pl-adv

ciepło (comparative cieplej, superlative najcieplej)

cieplej (comparative)
najcieplej (superlative)


późno

późno (comparative później, superlative najpóźniej)

później (comparative)
najpóźniej (superlative)

Inherited from Old Polish poźno. By surface analysis, późny + -o.

late (after a longer time than usual or expected)


prawie

Inherited from Old Polish prawie. By surface analysis, prawy + -ie. Sense 1 is an extension of sense 2. Compare Kashubian prawie and Slovincian prawjê.

(obsolete or regional) in the nick of time; just now, just then

(obsolete) rightly (correctly; with honor, justly)

(obsolete) truly, truthfully (in accordance with reality)


około

(obsolete) denotes circular motion; about, around

(Middle Polish) denotes inexact motion; about, around


kiedyś

From kiedy + -ś. First attested in 1560. Compare Kashubian czedës, and Silesian kedyś.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “kiedyś”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

Kiedyś mogłem przejść dziesięć mil dziennie, ale teraz już nie.

At one time, I could walk ten miles in a day, but I can't any longer.

sometime (at some unknown or unspecified point in time)

at one time, formerly, once, approximately used to

Kiedyś w końcu wygram.


wcześnie

pl-adv

wcześnie (comparative wcześniej, superlative najwcześniej)

wcześniej (comparative)
najwcześniej (superlative)

/ˈft͡ʂɛɕ.ɲɛ/

/ˈft͡ʂɛɕ.ɲɛ/

Inherited from Old Polish wcześnie. By surface analysis, wczesny + -ie.

early (close to the beginning; at a time before expected; sooner than usual)

early (close to the beginning of the day)


bm.

Abbreviation of bieżącego miesiąca (“of the current month”).


ekstra

(colloquial, postpositive) extra (beyond what is due, usual, expected, or necessary; extraneous; additional; supernumerary)


klasa

Internationalism; possibly borrowed from German Klasse or French classe, ultimately from Latin classis. Sense 13 is a semantic loan from English class. First attested in 1688.

ref

Jan Damasceński (1688) Mateusz Ignacy Kuligowski, transl., Krolewic Indiyski w Polski stroy przybrany Albo Historya O Swiętym Jozaphacie … y o Swiętym Barlaamie …/ Od Swiętego Iana Damascena napisana, a z Græckiego ięzyka na Łaciński od Iakuba Billiusza … przetłumaczona; Teraz zaś Przez X. Matthevsza Ignacego Kvligowskiego … na wiersz Polski przełożona … (in Polish), page 199:
Tákże, ktorzy Boginią swą bydź wyznawáią Element Wodę, y ći w głupstwie podlegáią Swym błędowi: bo Wodá od Bogá stworzona Iest ludźiom ná pożytek, y w moc im zlecona, Po ktorey oni wierzchu w rozmáite czásy Wypráwuią okręty, y woienne klássy; Bywa też poszpeconą od nich, bo do wody Ludźie rożne miotáią y gnoie, y smrody; A gdy ią ogień zwárzy, odmiány nábywa; Y częstokroć własnego koloru pozbywa: Bo zmieszána z iáką krwią iest czerwona: z wody Stáią się tákże przez mroz kryształowe lody.


dość

Inherited from Old Polish dość. By surface analysis, clipping of dosyć. Compare Czech dost, Kashubian dosc, Slovincian dôsc, and Ukrainian до́ста (dósta).

(Kuyavia) Synonym of dużo (“much, a lot”)


wszędzie

/ˈfʂɛɲ.d͡ʑɛ/


gdzieś

From gdzie + -ś. First attested in 1534. Compare Kashubian dzes.

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “gdzieś”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


opór

Ten film jest opór słaby.


va banque

Pseudo-Gallicism, derived from va banque.

pseudo-loan

grać va banque

(figuratively) all in, all out, for broke, doubling down (risking everything, putting everything on the line)


znów

Clipping of znowu. First attested in the 16th century.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “znów”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


ręcznie

/ˈrɛn.t͡ʂɲɛ/


akurat

Borrowed from German akkurat. First attested in 1807. Compare Kashubian akùrôt and Slovincian akúrot.

Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “akurat”, in Słownik języka polskiego

Akurat myślałem o tobie!

(Kuyavia) completely, absolutely, entirely, totally (in a way not lacking anything)


nadal

Inherited from Old Polish nadal. By surface analysis, univerbation of na + dal.


chętnie

pl-adv

chętnie (comparative chętniej, superlative najchętniej)

chętniej (comparative)
najchętniej (superlative)

Chętnie podróżuję pociągiem.


za zamkniętymi drzwiami

za zamkniętymi drzwiami (not comparable)


jakoś

From jako + -ś. First attested in 1500–1547. Compare Kashubian jakòs, and Silesian jakoś.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “jakoś”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


automatycznie

automatically (without human assistance)

automatically, following, coming after (necessarily, inevitably, prescribed by logic, law, etc.)


dokładnie

pl-adv

dokładnie (comparative dokładniej, superlative najdokładniej, Middle Polish superlative nadokładniej)

dokładniej (comparative)
najdokładniej (superlative)
nadokładniej (Middle Polish superlative)

From dokładny + -ie. First attested in 1564. Compare Kashubian dokładno.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “dokładnie”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

exactly (in a manner precisely agreeing with a standard, a fact, or the truth)

exactly (in a manner habitually careful to agree with a standard, a rule, or a promise)

exactly (in a manner precisely or definitely conceived or stated; strict)


dosłownie

pl-adv

dosłownie (comparative dosłowniej, superlative najdosłowniej, abbreviation dosł.)

dosłowniej (comparative)
najdosłowniej (superlative)
dosł. (abbreviation)


na lewą stronę

(idiomatic, of clothes) inside out (with the inside turned to be on the outside)


krótko

krótko (comparative krócej, superlative najkrócej)

krócej (comparative)
najkrócej (superlative)


rozsądnie

rozsądnie (comparative rozsądniej, superlative najrozsądniej)

rozsądniej (comparative)
najrozsądniej (superlative)

judiciously, reasonably, sensibly, logically


pilno

pilno (comparative pilniej, superlative najpilniej)

pilniej (comparative)
najpilniej (superlative)

From pilny + -o. Compare Ukrainian пи́льно (pýlʹno), Belarusian пі́льна (pílʹna).


długo

długo (comparative dłużej, superlative najdłużej)

dłużej (comparative)
najdłużej (superlative)

Inherited from Old Polish długo. By surface analysis, długi + -o. Compare Czech dlouho, Kashubian długò, and Russian до́лго (dólgo).

Jak długo zamierzasz tu jeszcze czekać?

far, a long way (over a great distance in space)


daleko

daleko (comparative dalej, superlative najdalej, Middle Polish superlative nadalej)

dalej (comparative)
najdalej (superlative)
nadalej (Middle Polish superlative)

Inherited from Old Polish daleko. By surface analysis, daleki + -o.


zupełnie

zupełnie (comparative zupełniej, superlative najzupełniej)

zupełniej (comparative)
najzupełniej (superlative)

Inherited from Old Polish zupełnie. By surface analysis, zupełny + -ie.

completely, absolutely, entirely, totally (in a way having all ascribable traits)


oraz

Univerbation of o + raz. Compare German zugleich and Silesian ôrŏz. First attested in 1590.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “oraz”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


na zawsze

(idiomatic) forever, for good, permanently


trochę

Inherited from Old Polish trochę. Accusative singular of trocha. Compare odrobinę, parę, or Hungarian egy kicsit.


mocno

pl-adv

mocno (comparative mocniej, superlative najmocniej)

mocniej (comparative)
najmocniej (superlative)

Trzymaj się mocno.

Do siłowni weszło dwóch mocno napakowanych typów.


normalnie

normalnie (comparative normalniej, superlative najnormalniej)

normalniej (comparative)
najnormalniej (superlative)


szybko

szybko (comparative szybciej, superlative najszybciej)

szybciej (comparative)
najszybciej (superlative)

From szybki + -o. First attested in 1662.

ref

Marcin Borzymowski (1662) Roman Pollak, editor, Marcin Borzymowski, Morska nawigacyja do Lubeka (in Polish), published 1971, MORSKA NAWIGACYJA DO LUBEKA Przez pewną tak polskiej jako i niemieckiej nacyjey kompaniją (z którą pospołu niżej pomieniony Autor zostawał) w Roku Pańskim M. DC. LI. czyniona. Na siedm rozdziałów ułożona. W każdym rozdziale rozmaite rzeczy: mianowicie niebezpieczeństwa i nawałności morskie, różne ludzkie afekty i transakcyje, krótki buntu kozackiego początek, ekspedycyja z okazyjey Beresteczka, narzekania, strachy, suplikacyje i występki pewnych osób wierszem polskim są opisane, page 130

quickly, rapidly, fast, swiftly (at a speed covering a given distance in less time than usual)

quickly, rapidly, fast, swiftly (in a way such that a given action takes less time than usual)

quickly, rapidly, fast, swiftly (in a way that elements of something follow one another more often than usual)

soon; quickly (in a way that something happens within a short time elapsed from a known moment)


podle

pl-adv

podle (comparative podlej, superlative najpodlej)

podlej (comparative)
najpodlej (superlative)

despicably, foully, odiously, wickedly, vilely


bajer

bajer (comparative bardziej bajer, superlative najbardziej bajer)

bardziej bajer (comparative)
najbardziej bajer (superlative)

(colloquial) awesomely, ripper (in a good way)


obficie

obficie (comparative obficiej, superlative najobficiej)

obficiej (comparative)
najobficiej (superlative)


głośno

głośno (comparative głośniej, superlative najgłośniej)

głośniej (comparative)
najgłośniej (superlative)


cicho

cicho (comparative ciszej, superlative najciszej)

ciszej (comparative)
najciszej (superlative)

From cichy + -o. Compare Russian ти́хо (tíxo).


demokratycznie

demokratycznie (comparative bardziej demokratycznie, superlative najbardziej demokratycznie)

bardziej demokratycznie (comparative)
najbardziej demokratycznie (superlative)


mimochodem

Instrumental of a veberal of mimo- + chodzić.


opak

Inherited from Proto-Slavic *opakъ. Cognate with Czech opak, Serbo-Croatian opak, English awk (whence awkward), German äbich.

(archaic) contrariwise, awry, conversely


ekonomicznie

ekonomicznie (comparative bardziej ekonomicznie, superlative najbardziej ekonomicznie)

bardziej ekonomicznie (comparative)
najbardziej ekonomicznie (superlative)


w lewo

Skręć w lewo.

left (on the left side; towards the left side)


w prawo

Skręć w prawo.

right (on the right side; towards the right side)


zdecydowanie

zdecydowanie (comparative bardziej zdecydowanie, superlative najbardziej zdecydowanie)

bardziej zdecydowanie (comparative)
najbardziej zdecydowanie (superlative)


ostro

ostro (comparative ostrzej, superlative najostrzej)

ostrzej (comparative)
najostrzej (superlative)

roughly, sharply, fiercely (demanding or critical)

sharply, keenly, acutely (of emotions or senses)


niewątpliwie

indisputable, incontestible, incontrovertible, unanswerable, unassailable


wolno

wolno (comparative wolniej, superlative najwolniej)

wolniej (comparative)
najwolniej (superlative)

Szedł wolno do szkoły.


trafnie

trafnie (comparative trafniej, superlative najtrafniej)

trafniej (comparative)
najtrafniej (superlative)

accurately (physically hitting one's target)


rychło

rychło (comparative rychlej, superlative najrychlej)

rychlej (comparative)
najrychlej (superlative)

Gdy ruszymy tą drogą, rychło trzeba będzie zadać pytanie, czy wciąż mamy w Polsce nieograniczone prawo wyboru, a więc pełną demokrację.

2009 July 30, Janusz A. Majcherek, “Nie idźmy tą drogą”, in Wyborcza.pl:

If we go down this road, we'll shortly ask ourselves if we still have the unrestricted right to vote in Poland, and thus (if we have) a true democracy.


rychło w czas

Kochane kobitki, powiedzcie mi, gdzie jeszcze można kupić jakieś kreacje karnawałowe (wiem, że rychło w czas :>).

2004 February 16, "Vicky", “do Pań :) pomocy”, in pl.regionalne.krakow (Usenet):

Kind ladies, tell me where one can still buy some carnival confectionaries (I know it's too little too late :>)

No to rychło w czas sobie przypomnieli...

2004 March 4, "PiotRek", “Re: Dostałem wezwanie...”, in pl.misc.telefonia (Usenet):

(idiomatic) too little too late (of an action undertaken too late to be effective)


ślicznie

ślicznie (comparative śliczniej, superlative najśliczniej)

śliczniej (comparative)
najśliczniej (superlative)

/ˈɕlit͡ʂ.ɲɛ/


pięknie

pięknie (comparative piękniej, superlative najpiękniej)

piękniej (comparative)
najpiękniej (superlative)


z góry

Used other than figuratively or idiomatically: see z, góra.

Mogę zapłacić za dwa miesiące z góry.

Nic na to nie poradzę, taki mam nakaz z góry.

I can't do anything about this, that's what the higher-ups ordered.

(idiomatic, informal) from the higher-ups


nawzajem

Maria i Robert kochali się nawzajem.


jasno

jasno (comparative jaśniej, superlative najjaśniej)

jaśniej (comparative)
najjaśniej (superlative)


biegle

biegle czytać

biegle mówić po polsku

biegle władać językiem

biegle znać język

biegle obsługiwać coś

biegle posługiwać się czymś

biegle nauczyć się czegoś

biegle opanować coś


całkiem

Old instrumental singular of całki. Compare dialectal gołkiem.


niekiedy

Inherited from Proto-Slavic *někъg(ъ)dy. Compare Slovak niekedy.

every now and then, from time to time, occasionally, sometimes


grubo

grubo (comparative grubiej, superlative najgrubiej)

grubiej (comparative)
najgrubiej (superlative)

(literary) of a lower class or intelligence

(colloquial) of something cool or attractive

(colloquial) messily, sloppily, inaccurately


razem

→ Belarusian: ра́зам (rázam) (calque)

→ Kashubian: razã

→ Slovincian: razã

→ Silesian: razym

→ Ukrainian: ра́зом (rázom) (calque)

Instrumental singular of raz. Ellipsis of za jednym razem. First attested in 1525.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “razem”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

together (with someone or something else)


tedy

(obsolete or dialectal) then (at that time)


bogato

pl-adv

bogato (comparative bardziej bogato, superlative najbardziej bogato)

bardziej bogato (comparative)
najbardziej bogato (superlative)

From bogaty + -o. First attested in 1643.

mieszkać/żyć bogato

ubierać się bogato

bogato dekorowany

bogato haftowany

bogato ornamentowany

bogato rzeźbiony

bogato zdobiony

bogato złocony

bogato odziany

bogato wyposażony

bogato zaopatrzony

bogato udokumentowany

richly, lavishly, profusely (full of flavor or expression)


prosto

prosto (comparative prościej, superlative najprościej)

prościej (comparative)
najprościej (superlative)


idealnie

idealnie (comparative idealniej, superlative najidealniej)

idealniej (comparative)
najidealniej (superlative)


logicznie

logicznie (comparative logiczniej, superlative najlogiczniej)

logiczniej (comparative)
najlogiczniej (superlative)

/lɔˈɡit͡ʂ.ɲɛ/


poprzednio

/pɔˈpʂɛd.ɲɔ/


oddzielnie

/ɔdˈd͡ʑɛl.ɲɛ/


nisko

nisko (comparative niżej, superlative najniżej)

niżej (comparative)
najniżej (superlative)


nazad

tam i nazad


cierpliwie

cierpliwie (comparative cierpliwiej, superlative najcierpliwiej)

cierpliwiej (comparative)
najcierpliwiej (superlative)


ranko

(Kuyavia) Synonym of rano (“in the morning”)


na górę

Idę na górę.


do góry nogami

(idiomatic) endwise, endways, upside down (inverted)

(idiomatic) endwise, endways, upside down (in great disorder)


ex aequo

Unadapted borrowing from Latin ex aequo.

(usually used for sports) equal (in an equal state)


samodzielnie

samodzielnie (comparative samodzielniej or bardziej samodzielnie, superlative najsamodzielniej or najbardziej samodzielnie)

samodzielniej (comparative)
bardziej samodzielnie (comparative)
najsamodzielniej (superlative)
najbardziej samodzielnie (superlative)


niedobrze

(litotes) unfavorably, unpleasantly, unwell


dalej

See the etymology of the corresponding lemma form.


okrutnie

pl-adv

okrutnie (comparative okrutniej, superlative najokrutniej)

okrutniej (comparative)
najokrutniej (superlative)


częściowo

/t͡ʂɛɲˈɕt͡ɕɔ.vɔ/


oficjalnie

oficjalnie (comparative bardziej oficjalnie, superlative najbardziej oficjalnie)

bardziej oficjalnie (comparative)
najbardziej oficjalnie (superlative)


wciąż

still; constantly (up to a time, as in the preceding time; without stopping)

(obsolete) smoothly (without holes in a surface)


bardziej

more used to form the comparative degree


ostatnio

From ostatni + -o. First attested in 1801.

ref

Gazeta Warszawska (in Polish), number 41, 1801 September 3, page 1249

Ostatnio dużo kaszlę, może powinienem pójść do lekarza na kontrolę.

I've been coughing a lot lately, maybe I should go to the doctor for a checkup.

Nie wiem, kiedy cię ostatnio widziałem.


poważnie

pl-adv

poważnie (comparative poważniej, superlative najpoważniej)

poważniej (comparative)
najpoważniej (superlative)


potocznie

potocznie (not comparable, abbreviation pot.)

/pɔˈtɔt͡ʂ.ɲɛ/


trudno

trudno (comparative trudniej, superlative najtrudniej)

trudniej (comparative)
najtrudniej (superlative)

Inherited from Old Polish trudno. By surface analysis, trudny + -o. Compare Russian тру́дно (trúdno).

Chlorek ołowiu jest trudno rozpuszczalny w wodzie.

Lead chloride is poorly soluble in water.

Trudno powiedzieć.

Naprawdę trudno tu o pracę.

+obj

dat<for whom> + :o(acc)<to come by what/whom>

hard, with difficulty [with dative ‘for whom’ and o (+ accusative) ‘to come by what/whom’]


łatwo

pl-adv

łatwo (comparative łatwiej, superlative najłatwiej)

łatwiej (comparative)
najłatwiej (superlative)

Inherited from Old Polish łatwo. By surface analysis, łatwy + -o. Compare Kashubian łôtwò.

+obj

easily (not needing much effort) [with o (+ accusative) ‘for/to do what’ and dative ‘for whom’]

easily (quickly and without thought) [with dative ‘for whom’]


smutno

pl-adv

smutno (comparative smutniej, superlative najsmutniej)

smutniej (comparative)
najsmutniej (superlative)


jednak

→ Kashubian: jednak

→ Silesian: jednak

Clipping of jednako, from Old Polish jednako. First attested in 1500–1547.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “jednak”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


spokojnie

pl-adv

spokojnie (comparative spokojniej, superlative najspokojniej)

spokojniej (comparative)
najspokojniej (superlative)

Inherited from Old Polish spokojnie. By surface analysis, spokojny + -ie.


ostrożnie

ostrożnie (comparative ostrożniej, superlative najostrożniej)

ostrożniej (comparative)
najostrożniej (superlative)

/ɔˈstrɔʐ.ɲɛ/


najpierw

Clipping of najpierwej. First attested in the 19th century. Compare Slovak najprv.

ref

Aleksander Zdanowicz (1861) “najpierw”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861

first, firstly, first of all (before anything else)


niepewnie

pl-adv

niepewnie (comparative bardziej niepewnie, superlative najbardziej niepewnie)

bardziej niepewnie (comparative)
najbardziej niepewnie (superlative)


uczciwie

uczciwie (comparative uczciwiej, superlative najuczciwiej)

uczciwiej (comparative)
najuczciwiej (superlative)


bezpośrednio

bezpośrednio (comparative bezpośredniej, superlative najbezpośredniej)

bezpośredniej (comparative)
najbezpośredniej (superlative)

directly (straight; not crookedly, obliquely, or circuitously)

bezpośrednio dotyczyć czegoś

bezpośrednio graniczyć z czymś

bezpośrednio podlegać komuś

bezpośrednio przylegać do czegoś

bezpośrednio poprzedzać coś

bezpośrednio sąsiadować z czymś

to directly neighbor/to be directly adjacent to something

bezpośrednio zaangażowany

bezpośrednio zagrożony

directly threatened/to be in immediate danger

bezpośrednio po czymś

bezpośrednio przed czymś

bezpośrednio do czegoś

kupić bezpośrednio u sprzedawcy

to purchase straight/directly from the buyer

directly (proceeding without deviation or interruption)


aktualnie

aktualnie (comparative aktualniej, superlative najaktualniej)

aktualniej (comparative)
najaktualniej (superlative)

From aktualny + -ie. First attested in the first half of the 18th c.

ref

Teresa Sokołowska (05.01.2009) “AKTUALNIE”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]

aktualnie in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego


pierw

(literary) first, firstly, first of all (before anything else)


gdzie indziej

/ɡd͡ʑɛˈin.d͡ʑɛj/


jednako

Inherited from Old Polish jednako. By surface analysis, jednaki + -o.


miesięcznie

/mjɛˈɕɛn.t͡ʂɲɛ/


najpóźniej

nonlemma

See the etymology of the corresponding lemma form.


najpóźniej

Coordinate term: najwcześniej

Proszę przyjść o dziewiątej najpóźniej.


strasznie

pl-adv

strasznie (comparative straszniej, superlative najstraszniej)

straszniej (comparative)
najstraszniej (superlative)

extremely, really (to such an extent that the speaker does not like it at all)


przedwcześnie

/pʂɛtˈft͡ʂɛɕ.ɲɛ/


poniżej

From po- + niżej. Cognate with Slovak poniže, Carpathian Rusyn пониже (ponyže).


kiedykolwiek

From kiedy + -kolwiek. Compare Slovak kedykoľvek, Czech kdykoli.

Czuję się lepiej niż kiedykolwiek.

Czy kiedykolwiek byłeś w Krakowie?


nieco

Inherited from Old Polish nieco. By surface analysis, nie- + co.

(somewhat literary) somewhat, a little bit, a little, slightly

Nonnihil, Nieco/ Nieyáko.

Quicquam, Nieco.

liquid – Nieco cokolwiek.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 52b:

(Middle Polish) The meaning of this term is uncertain.


wysoko

wysoko (comparative wyżej, superlative najwyżej)

wyżej (comparative)
najwyżej (superlative)

Inherited from Old Polish wysoko. By surface analysis, wysoki + -o.


ubogo

ubogo (comparative ubożej, superlative najubożej)

ubożej (comparative)
najubożej (superlative)


szczerze

szczerze (comparative szczerzej, superlative najszczerzej)

szczerzej (comparative)
najszczerzej (superlative)

sincerely, honestly, frankly (in an honest manner)


jednocześnie

/jɛd.nɔˈt͡ʂɛɕ.ɲɛ/

From jednoczesny + -ie. First attested in 1811.

ref

Powszechna księga ustaw cywilnych dla wszystkich krajów dziedzicznych niemieckich Monarchii Austryackiej. Cz. 2, [O prawie rzeczowem]. (in Polish), 1811, page 94


dotychczas

→ Kashubian: dotëchczôs

Univerbation of do + tych + czas. The lack of the genitive plural suffix on czas is from a fossilized declension from Old and Middle Polish. Displaced Middle Polish dotychmiast. First attested in 1588.

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “dotychczas”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


suto

pl-adv

suto (comparative suciej, superlative najsuciej)

suciej (comparative)
najsuciej (superlative)

(of a meal) heartily, lavishly (consisting of a large quantity of food)

amply, copiously (occurring in large quantity)


apem

(Chełmno-Dobrzyń) Alternative form of hapem


tajemniczo

tajemniczo (comparative bardziej tajemniczo, superlative najbardziej tajemniczo)

bardziej tajemniczo (comparative)
najbardziej tajemniczo (superlative)


ironicznie

ironicznie (comparative bardziej ironicznie, superlative najbardziej ironicznie)

bardziej ironicznie (comparative)
najbardziej ironicznie (superlative)


absolutnie

absolutnie (not generally comparable, comparative absolutniej, superlative najabsolutniej)

absolutniej (comparative)
najabsolutniej (superlative)

From absolutny + -ie. First attested in 1723–1747. Sense 1 is a semantic loan from French absolument.

ref

Wiesław Morawski (03.01.2012) “ABSOLUTNIE”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]

sl

absolutely (in a way based on absolutism)


czule

pl-adv

czule (comparative czulej, superlative najczulej)

czulej (comparative)
najczulej (superlative)


inaczej

Inherited from Old Polish inaczej. Compare Kashubian jinaczi.

Może masz rację, ale ja myślę inaczej.

You may be right, but I think otherwise.


wkrótce

Inherited from Old Polish wkrótce. By surface analysis, univerbation of w + krótce.


ładnie

pl-adv

ładnie (comparative ładniej, superlative najładniej)

ładniej (comparative)
najładniej (superlative)


ściśle

ściśle (comparative ściślej or bardziej ściśle, superlative najściślej or najbardziej ściśle)

ściślej (comparative)
bardziej ściśle (comparative)
najściślej (superlative)
najbardziej ściśle (superlative)

/ˈɕt͡ɕiɕ.lɛ/


silnie

silnie (comparative silniej, superlative najsilniej)

silniej (comparative)
najsilniej (superlative)


tragicznie

tragicznie (comparative tragiczniej, superlative najtragiczniej)

tragiczniej (comparative)
najtragiczniej (superlative)


tymczasem

Inherited from Old Polish temczasem. By surface analysis, univerbation of tym + czasem. Compare Kashubian timczasã.


skromnie

pl-adv

skromnie (comparative skromniej, superlative najskromniej)

skromniej (comparative)
najskromniej (superlative)


niewygodnie

niewygodnie (comparative bardziej niewygodnie, superlative najbardziej niewygodnie)

bardziej niewygodnie (comparative)
najbardziej niewygodnie (superlative)

/ɲɛ.vɘˈɡɔd.ɲɛ/


słabo

słabo (comparative słabiej, superlative najsłabiej)

słabiej (comparative)
najsłabiej (superlative)


szeroko

szeroko (comparative szerzej, superlative najszerzej)

szerzej (comparative)
najszerzej (superlative)

oczy szeroko otwarte


raptem

→ Belarusian: ра́птам (ráptam)

→ Ukrainian: ра́птом (ráptom)


egoistycznie

egoistycznie (comparative egoistyczniej, superlative najegoistyczniej)

egoistyczniej (comparative)
najegoistyczniej (superlative)

/ɛ.ɡɔ.isˈtɘt͡ʂ.ɲɛ/


brutalnie

brutalnie (comparative brutalniej, superlative najbrutalniej)

brutalniej (comparative)
najbrutalniej (superlative)


charakterystycznie

charakterystycznie (comparative bardziej charakterystycznie, superlative najbardziej charakterystycznie)

bardziej charakterystycznie (comparative)
najbardziej charakterystycznie (superlative)


ekologicznie

ekologicznie (comparative bardziej ekologicznie, superlative najbardziej ekologicznie)

bardziej ekologicznie (comparative)
najbardziej ekologicznie (superlative)

/ɛ.kɔ.lɔˈɡit͡ʂ.ɲɛ/


chaotycznie

chaotycznie (comparative chaotyczniej or bardziej chaotycznie, superlative najchaotyczniej or najbardziej chaotycznie)

chaotyczniej (comparative)
bardziej chaotycznie (comparative)
najchaotyczniej (superlative)
najbardziej chaotycznie (superlative)

chaotically (in a disorderly or disorganized manner)

chaotically (working without a plan and in a disorderly manner)


wyjątkowo

wyjątkowo (comparative bardziej wyjątkowo, superlative najbardziej wyjątkowo)

bardziej wyjątkowo (comparative)
najbardziej wyjątkowo (superlative)

by way of exception (on an exceptional basis)


spontanicznie

spontanicznie (comparative bardziej spontanicznie, superlative najbardziej spontanicznie)

bardziej spontanicznie (comparative)
najbardziej spontanicznie (superlative)

spontaneously, voluntarily (self-generated; happening without any apparent external cause)

spontaneously (arising from a momentary impulse)


metodycznie

metodycznie (comparative metodyczniej, superlative najmetodyczniej)

metodyczniej (comparative)
najmetodyczniej (superlative)

/mɛ.tɔˈdɘt͡ʂ.ɲɛ/


gładko

gładko (comparative gładziej, superlative najgładziej)

gładziej (comparative)
najgładziej (superlative)

smoothly (not roughly, without unevenness)


politycznie

politycznie (comparative bardziej politycznie, superlative najbardziej politycznie)

bardziej politycznie (comparative)
najbardziej politycznie (superlative)


genetycznie

/ɡɛ.nɛˈtɘt͡ʂ.ɲɛ/


szczęśliwie

szczęśliwie (comparative szczęśliwiej, superlative najszczęśliwiej)

szczęśliwiej (comparative)
najszczęśliwiej (superlative)

/ʂt͡ʂɛɲɕˈli.vjɛ/


pewnie

pewnie (comparative pewniej, superlative najpewniej)

pewniej (comparative)
najpewniej (superlative)

Inherited from Old Polish pewnie. By surface analysis, pewny + -ie.

(Middle Polish) constantly (without interruption)


w porządku

Literally, “in order”. Compare Hungarian rendben.

Wszystko w porządku!

Wszystko w porządku?

(colloquial, idiomatic) in order (orderly, in accordance with rules)


poprawnie

poprawnie (comparative poprawniej, superlative najpoprawniej)

poprawniej (comparative)
najpoprawniej (superlative)


szybciej

/ˈʂɘp.t͡ɕɛj/


ciągle

/ˈt͡ɕɔŋ.ɡlɛ/

/ˈt͡ɕɔ̃.ɡlɛ/

From ciągły + -e. First attested in 1703–1756. Compare Silesian ciōngle.

ref

Sadok Barącz, editor (1703-1756), Pamiętnik dziejów polskich. Z aktów urzędowych lwowskich i rękopisów (in Polish), published 1855, Kronika zakonnic ormiańskich reguły ś. Benedykta we Lwowie, page 193

constantly, continuously (without stopping)

every once in a while
every once in a while


właściwie

pl-adv

właściwie (comparative właściwiej, superlative najwłaściwiej, abbreviation właśc.)

właściwiej (comparative)
najwłaściwiej (superlative)
właśc. (abbreviation)

From właściwy + -ie. First attested in the 16th century.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “właściwie”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

correctly, suitably, properly (in a correct or right manner)


fajno

pl-adv

fajno (comparative fajniej, superlative najfajniej)

fajniej (comparative)
najfajniej (superlative)

(colloquial) cool, great, nice (very interestingly or excitingly)


fajnie

fajnie (comparative fajniej, superlative najfajniej)


wcześniej

/ˈft͡ʂɛɕ.ɲɛj/

See the etymology of the corresponding lemma form.


wcześniej

/ˈft͡ʂɛɕ.ɲɛj/


najbardziej

the most used to form the superlative degree of adverbs


szczegółowo

pl-adv

szczegółowo (comparative bardziej szczegółowo, superlative najbardziej szczegółowo)

bardziej szczegółowo (comparative)
najbardziej szczegółowo (superlative)

/ʂt͡ʂɛ.ɡuˈwɔ.vɔ/


miło

miło (comparative milej, superlative najmilej)

milej (comparative)
najmilej (superlative)

Miło mi cię poznać.


lekko

lekko (comparative lżej, superlative najlżej)

lżej (comparative)
najlżej (superlative)


razy

Trzy razy siedem to dwadzieścia jeden.


bezwarunkowo

From bezwarunkowy + -o. First attested in 1725.

bezwarunkowo akceptować

bezwarunkowo popierać

kochać bezwarunkowo

implicitly, unconditionally, absolutely, unqualifiedly, unconditionedly, outright


cudownie

cudownie (comparative cudowniej, superlative najcudowniej)

cudowniej (comparative)
najcudowniej (superlative)


ciemno

ciemno (comparative ciemniej, superlative najciemniej)

ciemniej (comparative)
najciemniej (superlative)

darkly, mysteriously (having an unknown nature)


przyjaźnie

przyjaźnie (comparative przyjaźniej, superlative najprzyjaźniej)

przyjaźniej (comparative)
najprzyjaźniej (superlative)

/pʂɘˈjaʑ.ɲɛ/


autentycznie

autentycznie (comparative autentyczniej, superlative najautentyczniej)

autentyczniej (comparative)
najautentyczniej (superlative)

authentically (in agreeance with reality)

genuinely (not hiding one's emotions or thoughts)


prek

(Poznań, Kuyavia, with a verb) Synonym of precz


śmiało

śmiało (comparative śmielej, superlative najśmielej)

śmielej (comparative)
najśmielej (superlative)

Śmiało kroczyć tam, gdzie nie dotarł jeszcze żaden człowiek!

To boldly go where no man has gone before!


niedawno

niedawno (not comparable, diminutive (dialectal) niedawienko)


dawno

dawno (comparative dawniej, superlative najdawniej)

dawniej (comparative)
najdawniej (superlative)

Inherited from Old Polish dawno. By surface analysis, dawny + -o. Compare Czech dávno, Kashubian dôwno, and Russian давно́ (davnó).

Dawno tu nie byłam.


à rebours

Unadapted borrowing from French à rebours.

ubor

Nasz projekt to zabawa koncepcją pawilonu narodowego. Bierzemy z Polski sztandarowe budynki, ale pokazujemy je à rebours.

Our project is a play on the concept of the national pavilion. We take flagship buildings from Poland but present them against the grain.

(literary, postpositive) against the grain, backwards, the wrong way (in the opposite way to what is usually done)


staro

pl-adv

staro (comparative starzej, superlative najstarzej)

starzej (comparative)
najstarzej (superlative)

Gdy uprzytomniłam sobie ile mam lat, poczułam się staro.

When I realised what my age was, I felt old.


gorąco

gorąco (comparative goręcej, superlative najgoręcej)

goręcej (comparative)
najgoręcej (superlative)

Robi się gorąco.


tanio

tanio (comparative taniej, superlative najtaniej)

taniej (comparative)
najtaniej (superlative)


pilnie

pilnie (comparative pilniej, superlative najpilniej)

pilniej (comparative)
najpilniej (superlative)


higienicznie

higienicznie (comparative higieniczniej, superlative najhigieniczniej)

higieniczniej (comparative)
najhigieniczniej (superlative)


systematycznie

systematycznie (comparative bardziej systematycznie or systematyczniej, superlative najbardziej systematycznie or najsystematyczniej)

bardziej systematycznie (comparative)
systematyczniej (comparative)
najbardziej systematycznie (superlative)
najsystematyczniej (superlative)


socjologicznie

(sociology) sociologically; in a sociological manner


sporadycznie

sporadycznie (comparative bardziej sporadycznie, superlative najbardziej sporadycznie)

bardziej sporadycznie (comparative)
najbardziej sporadycznie (superlative)


świadomie

świadomie (comparative bardziej świadomie, superlative najbardziej świadomie)

bardziej świadomie (comparative)
najbardziej świadomie (superlative)


fonetycznie

/fɔ.nɛˈtɘt͡ʂ.ɲɛ/


głupio

głupio (comparative głupiej, superlative najgłupiej)

głupiej (comparative)
najgłupiej (superlative)


z powrotem

tam i z powrotem


częściej

/ˈt͡ʂɛɲ.ɕt͡ɕɛj/

/ˈt͡ʂɛ̃.ɕt͡ɕɛj/

/ˈt͡ʂɛ̃.ɕt͡ɕej/


popojutrze

From po (“after”) + pojutrze (“overmorrow”).

two days after tomorrow
two days after tomorrow


dramatycznie

dramatycznie (comparative bardziej dramatycznie, superlative najbardziej dramatycznie)

bardziej dramatycznie (comparative)
najbardziej dramatycznie (superlative)


nerwowo

nerwowo (comparative bardziej nerwowo, superlative najbardziej nerwowo)

bardziej nerwowo (comparative)
najbardziej nerwowo (superlative)


siak

Derived from Proto-Slavic *sь (whence -siaj in dzisiaj and *-kъ, modeled on words such as tak and jak. First attested in the eighteenth century.

ref

Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “siak”, in Słownik języka polskiego

(obsolete, now only in tak czy siak) otherwise, differently; in a different way


wyraźnie

pl-adv

wyraźnie (comparative wyraźniej, superlative najwyraźniej)

wyraźniej (comparative)
najwyraźniej (superlative)

From wyraźny + -ie. Compare Kashubian wërazno and Silesian wyraźnie.

clearly (in a way clear way; in a way that can be easily seen, heard or felt)


ledwie

→ Belarusian: ле́дзьве (ljédzʹvje)

→ Ukrainian: ле́две (lédve)


ledwo

Inherited from Old Polish jedwo, ledwo, from Proto-Slavic *(j)edъvà. Cognate to Czech jedva, Russian едва́ (jedvá) and Serbo-Croatian је̏два.


przed naszą erą

przed naszą erą (not comparable, abbreviation p.n.e.)


wprost

wprost (comparative bardziej wprost, superlative najbardziej wprost)

bardziej wprost (comparative)
najbardziej wprost (superlative)


przykładowo

From przykładowy + -o. First attested in 1872.

ref

Niwa : dwutygodnik naukowy, literacki i artystyczny (in Polish), volumes 1, 1, number 8, 1872 April 15, page 200


eufemistycznie

pl-adv

eufemistycznie (comparative bardziej eufemistycznie, superlative najbardziej eufemistycznie)

bardziej eufemistycznie (comparative)
najbardziej eufemistycznie (superlative)


prawdopodobnie

prawdopodobnie (comparative prawdopodobniej, superlative najprawdopodobniej)

prawdopodobniej (comparative)
najprawdopodobniej (superlative)


po polskiemu

Deliberate substitution of polskiemu, the modern dative case form of polski (“Polish”), for the standard, historical form polsku in the expression po polsku (“in the Polish language; the Polish way”).

(derogatory, humorous, idiomatic) in a very ungrammatical Polish language


luzem

(colloquial, of products in a store) loose, in bulk (without packaging; individually, one at a time)

(colloquial) loose (freely, without restriction, without control)

(colloquial) loose (not carrying, hauling, or dragging anything)

(colloquial, of horses and draft animals) loose (not in harness)

(colloquial, of people) alone (unaccompanied, unattended)


na końcu języka

Literally, “on [the] tip of [one's] tongue”.

lit

on the tip of one's tongue
on the tip of one's tongue


jak kura pazurem

Literally, “like a chicken with a claw”.

(idiomatic, simile, chiefly of writing) unintelligibly, unreadably; with pisać approximately chicken scratch


wiecznie

/ˈvjɛt͡ʂ.ɲɛ/


toples

Unadapted borrowing from English topless.


chłodno

pl-adv

chłodno (comparative chłodniej, superlative najchłodniej)

chłodniej (comparative)
najchłodniej (superlative)

Chłodno tu trochę jest.

cool (having a slightly low temperature)


zajekurwabiście

From zajebiście + -kurwa-. Calque of English fanfuckingtastic.


zajebiście

From zajebisty + -e. Compare Russian заеби́сь (zajebísʹ).


jak krew z nosa

Literally, “like blood out of [the] nose”.

lit

(idiomatic, simile) very slowly, with great difficulty


obco

pl-adv

obco (comparative bardziej obco, superlative najbardziej obco)

bardziej obco (comparative)
najbardziej obco (superlative)

in a foreign manner (frequently used to describe the feeling of not belonging where one is, or doing something unnatural, unfamiliar for oneself)


prędko

prędko (comparative prędzej, superlative najprędzej)

prędzej (comparative)
najprędzej (superlative)


modro

modro (comparative modrzej, superlative najmodrzej)

modrzej (comparative)
najmodrzej (superlative)


swobodnie

swobodnie (comparative swobodniej, superlative najswobodniej)

swobodniej (comparative)
najswobodniej (superlative)


z przewagą kupy

Rudy, Szarik, Janek; to parszywa służba, student. Specjalistyczna. Kupa nauki z przewagą kupy.

2001, Jacek Kaczmarski, Autoportret z kanalią, →ISBN:

Rudy, Szarik, Janek; that is lousy service, student. Specialist. The pile of learning was more quantity than quality.

Ciekawe, czy gdyby Chemiczny Ali wytruł nie kilka tysięcy Kurdów, ale kilka tysięcy Żydów (lub Polaków), to też byłby tak rozbawiony. Ech, jak zwykle na antenie tego radia kupa śmiechu. Z przewagą kupy.

2007, Robert Mazurek, Igor Zalewski, “Z życia koalicji”, in Wprost, number 1281:

It's interesting to think about that if Chemical Ali had poisoned not a few thousand Kruds, but a few thousand Jews (or Poles), then if would be so amused. Eh, as usual there's a barrel of laughs on the airwaves about this. More quantity than quality.

W efekcie wysłuchania dramatycznych wynurzeń „kobiety po przejściach” gwiazdor ironicznie komentuje: „To wychodzi na to, że jestem kupą gówna z przewagą kupy.

2007, Wiesław Godzic, Znani z tego, że są znani: celebryci w kulturze tabloidów, →ISBN:

Pretending to listen to the dramatic confessions of "kobiety po przejściach" the star ironically comments "It seems that I am a pile of shit that is more quantity than quality.

(humorous, idiomatic) more so in quantity than in quality


sentymentalnie

sentymentalnie (comparative bardziej sentymentalnie, superlative najbardziej sentymentalnie)

bardziej sentymentalnie (comparative)
najbardziej sentymentalnie (superlative)


przypadkiem

Instrumental singular of przypadek. Compare Hungarian esetleg.


jakkolwiek

From jak + -kolwiek. Compare Czech jakkoli, Slovak akokoľvek.

however (to whatever degree, in whatever way)


prawnie

(law) legally (from a legal perspective)


równo

równo (comparative bardziej równo, superlative najbardziej równo)

bardziej równo (comparative)
najbardziej równo (superlative)


przykro

przykro (comparative przykrzej, superlative najprzykrzej)

przykrzej (comparative)
najprzykrzej (superlative)


pewno

pewno (comparative pewniej, superlative najpewniej)

pewniej (comparative)
najpewniej (superlative)

absolutely, for certain, certainly, definitely, for sure


przepięknie

/pʂɛˈpjɛŋk.ɲɛ/


równocześnie

From równoczesny + -ie. First attested in 1812. Compare Kashubian równoczasno.

ref

Gazeta Lwowska (in Polish), number 88, 1812 November 3, page 741


koso

(of a look or glance) askance (with disapproval)


przeciwko

Inherited from Old Polish przeciwko. By surface analysis, univerbation of przeciw + ku.

surf

E regione tanquam adverbium ponitur in oratione, Ná przećiwko/ Przećiwko.

Exadversum, Ex opposito, eregione. – Przecziwko.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 380b:

(Middle Polish) The meaning of this term is uncertain.

Contra – Przecziwko, na przecziw.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 253b:

Erga – Przecziwko.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 371a:

Versus – Przecziwko.

1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum, page 1115a:


stokroć

From sto + -kroć. Compare Czech stokrát.


dwakroć

Inherited from Proto-Slavic *dъva kortь. By surface analysis, dwa + -kroć.


strategicznie

pl-adv

strategicznie (comparative bardziej strategicznie, superlative najbardziej strategicznie)

bardziej strategicznie (comparative)
najbardziej strategicznie (superlative)


estetycznie

estetycznie (comparative estetyczniej, superlative najestetyczniej)

estetyczniej (comparative)
najestetyczniej (superlative)

/ɛs.tɛˈtɘt͡ʂ.ɲɛ/


przedtem

Univerbation of przed + tym, influenced by potem.


po polsku

Mówisz po polsku?

Czy mówi pan po polsku?

Czy mówi pani po polsku?

Do you speak Polish? (formal, to female)

Nie mówię po polsku.


biało

biało (comparative bielej or bardziej biało, superlative najbielej or najbardziej biało)

bielej (comparative)
bardziej biało (comparative)
najbielej (superlative)
najbardziej biało (superlative)


uczenie

uczenie (comparative bardziej uczenie, superlative najbardziej uczenie)

bardziej uczenie (comparative)
najbardziej uczenie (superlative)


niecierpliwie

niecierpliwie (comparative niecierpliwiej, superlative najniecierpliwiej)

niecierpliwiej (comparative)
najniecierpliwiej (superlative)


po angielsku

Used other than figuratively or idiomatically: see po, angielski; in English, the English way

quietly, suddenly (compare: French leave)


dowcipnie

dowcipnie (comparative dowcipniej, superlative najdowcipniej)

dowcipniej (comparative)
najdowcipniej (superlative)

From dowcipny + -ie; the "vaginally" meaning comes from reanalysing the word as do- + w- + cipa (“cunt, pussy; female genitalia”) + -ie.

af

(humorous, mildly vulgar, not comparable) vaginally


na czczo

→ Belarusian: на́шча (nášča)

→ Ukrainian: на́тще (nátšče)

/naˈt͡ʂt͡ʂɔ/

Istnieje grupa leków, które należy zażywać na czczo.

2007, Łukasz Waligórski, “ABC zażywania leków, czyli jak prawidłowo przyjmować lekarstwa”, in Zdrowie:

There is a group of medications that should be taken on an empty stomach.


bezwiednie

From bezwiedny + -ie. First attested in 1834.

robić/zrobić bezwiednie

poruszyć się bezwiednie


jawnie

pl-adv

jawnie (comparative bardziej jawnie or jawniej, superlative najbardziej jawnie or najjawniej)

bardziej jawnie (comparative)
jawniej (comparative)
najbardziej jawnie (superlative)
najjawniej (superlative)


z dupy

z dupy (comparative bardziej z dupy, superlative najbardziej z dupy)

bardziej z dupy (comparative)
najbardziej z dupy (superlative)

Used other than figuratively or idiomatically: see z, dupa.

(colloquial, idiomatic, vulgar) out of one's ass (made-up, fabricated)


na wczoraj

Aha. Spaprana niedziela, psiakrew! — Morderca nie wziął sobie wolnego. Mieszkanie też trzeba zrobić na wczoraj.

1988, Ryszard Binkowski, Długa choroba, →ISBN, page 183:

"Aha. A mess of a Sunday, damnit!" The murderer didn't take a day off. He also had to get his apartment by yesterday.

W tym zakładzie wszystko jest opóźnione. Na podstawie obserwacji powiedziałbym, że jeśli chodzi o priorytety, zakład ma cztery grupy zamówień: pilne, bardzo pilne, nie cierpiące zwłoki i na wczoraj. Po prostu nie nadążamy ze wszystkim.

2007, Eliyahu M. Goldratt, Jeff Cox, Cel I.: Doskonałość w produkcji. T. 1, mintbooks, →ISBN, page 3:

In this plant, everything is delayed. Based on my observations, I'd say that when it comes to priorities, the plant has four groups of orders: urgent, very urgent, needing to be done now, and "do by yesterday".

(idiomatic) yesterday, as soon as possible

Used other than figuratively or idiomatically: see na, wczoraj.


mylnie

mylnie (comparative bardziej mylnie or mylniej, superlative najbardziej mylnie or najmylniej)

bardziej mylnie (comparative)
mylniej (comparative)
najbardziej mylnie (superlative)
najmylniej (superlative)


jak słoń w składzie porcelany

jak słoń w składzie porcelany (not comparable)

Literally, “like an elephant in a porcelain store”. Compare French comme un éléphant dans un magasin de porcelaine.

ncog

like a bull in a china shop
like a bull in a china shop

(idiomatic, simile) clumsily; ineptly; like a bull in a china shop


za Chiny ludowe

(colloquial, humorous, idiomatic) Alternative spelling of za Chiny Ludowe


gigantycznie

pl-adv

gigantycznie (comparative bardziej gigantycznie, superlative najbardziej gigantycznie)

bardziej gigantycznie (comparative)
najbardziej gigantycznie (superlative)


najwięcej

superlative degree of dużo or wiele; most


najprędzej

jak najprędzej


prędzej

prędzej czy później


radośnie

radośnie (comparative radośniej, superlative najradośniej)

radośniej (comparative)
najradośniej (superlative)


krwawo

krwawo (comparative krwawiej, superlative najkrwawiej)

krwawiej (comparative)
najkrwawiej (superlative)


przyjemnie

przyjemnie (comparative przyjemniej, superlative najprzyjemniej)

przyjemniej (comparative)
najprzyjemniej (superlative)

/pʂɘˈjɛm.ɲɛ/


w chuj

Mam ostatnio w chuj roboty.

Jaram się tym w chuj!

(idiomatic, vulgar) fucking (as intensifier); totally; very


ciemno jak w dupie u Murzyna

ciemno jak w dupie u Murzyna (not comparable)

Literally, “as dark as in [a] black man's ass”.

lit

(humorous, idiomatic, simile, vulgar) completely dark, pitch black (devoid of any light)


umiarkowanie

pl-adv

umiarkowanie (comparative bardziej umiarkowanie, superlative najbardziej umiarkowanie)

bardziej umiarkowanie (comparative)
najbardziej umiarkowanie (superlative)


jak z koziej dupy trąba

jak z koziej dupy trąba (not comparable)

Literally, “like [a] trumpet out of [a] goat's ass”.

lit

Taki z ciebie fachowiec, jak z koziej dupy trąba.

You call yourself a professional? What a load of crap.

(derogatory, humorous, idiomatic, simile, vulgar) very inept or inadequate


z gwinta

(idiomatic, slang, of drinking) directly from a bottle or a carton, without using a glass


ni chuja

Ni chuja nie widzę przez te gogle!

I can see jack shit through those goggles!

(humorous, idiomatic, vulgar) jack shit; fuck all; nothing at all

Próbowałem odkręcić tę śrubę większym kluczem, ale ni chuja, ani drgnie.

I tried to unscrew that bolt with a larger wrench, but no fucking way, it won't budge.

(humorous, idiomatic, vulgar) no fucking way


na hejnał

(colloquial, humorous, idiomatic) chugalug (in continuous gulps)


na podwójnym gazie

(euphemistic, idiomatic) drink-driving, drunk driving


jak diabli

Literally, “like devils”. Compare French du diable.

Ta pralka jest ciężka jak diabli!

(colloquial, idiomatic, simile) as hell (to a great extent or degree; very)


od ręki

(idiomatic) right away (without waiting)


wymuszenie

pl-adv

wymuszenie (comparative bardziej wymuszenie, superlative najbardziej wymuszenie)

bardziej wymuszenie (comparative)
najbardziej wymuszenie (superlative)


bez ustanku

(idiomatic) all the time, incessantly, constantly, nonstop


do dupy

Used other than figuratively or idiomatically: see do, dupa.


do porzygu

Literally, “until [one] pukes”. Compare ad nauseam.

Za tydzień będziemy imprezować do porzygu.

Next week we're gonna party 'till we drop.

(idiomatic, hyperbolic, slang) until you drop, until you puke

Jego najnowsze zdjęcia są słodkie do porzygu.

His newest photos are so cute you'll want to puke.

(derogatory, idiomatic, hyperbolic, slang) until something is overdone


literacko

literacko (comparative bardziej literacko, superlative najbardziej literacko)

bardziej literacko (comparative)
najbardziej literacko (superlative)


pod rząd

Literally, “in [a] row”. Calque of Russian подря́д (podrjád), influenced by z rzędu.

(idiomatic, proscribed) in a row, in succession


o rzut beretem

Used other than figuratively or idiomatically: see o, rzut, beret.

W hotelu przy Kreszczatiku, położonym o rzut beretem od Majdanu Niezależności, czekała ich smutna wiadomość.

1996, Marcin Wolski, Krawędź snu, SuperNOWA, →ISBN, page 182:

In the hotel by Kreszczatik, tucked but a stone's throw away from the Independence Majdan, was their sad news.

(colloquial, humorous, idiomatic) a stone's throw away (not far; near)


na krzywy ryj

Literally, “on [an] ugly face”. From prison slang, popularized by the 1997 album Na krzywy ryj by the band Elektryczne Gitary.

– Masz zaproszenie? – Nie, ale wbijemy się na krzywy ryj.

– Do you have an invitation? – No, but we're going to crash it.

(colloquial, derogatory, idiomatic) without prior permission, uninvited

(colloquial, derogatory, idiomatic) not fully legal

(colloquial, derogatory, idiomatic) without adequate preparation


na jeża

Miałem dość długich włosów i obciąłem się na jeża.

I was fed up with long hair and got a crew cut.

(colloquial, idiomatic, of hair) styled in a crew cut


średnio na jeża

(colloquial, idiomatic) not particularly, not really


syto

syto (comparative syciej, superlative najsyciej)

syciej (comparative)
najsyciej (superlative)

ref

Renata Bronikowska (01.12.2014) “SYTO”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]


na nogach

Used other than figuratively or idiomatically: see na, noga.

Jestem na nogach od szesnastu godzin.


od razu

Literally, “at once”. Ellipsis of od pierwszego razu (“from the first time”), a translation of French du premier coup. First attested in the second half of the 18th century. Compare English at once and Russian сра́зу (srázu).

etydate

(idiomatic) at once, right away, immediately (without waiting)


prosto z mostu

Literally, “straight from [the] bridge”. Chosen for the near-rhyme.

(colloquial, idiomatic) explicitly, directly, without obfuscation


do usranej śmierci

until hell freezes over
until hell freezes over

(derogatory, idiomatic, vulgar) until hell freezes over, ad infinitum


jak groch o ścianę

/ˈjaɡ ˈɡrɔx ɔˈɕt͡ɕa.nɛ/

Literally, “like [throwing] pea against the wall”. Compare Belarusian як аб сцяну гарохам (jak ab scjanu haróxam).

cog

як аб сцяну гарохам

like talking to a wall
like talking to a wall

(idiomatic, simile) like talking to a wall


ambiwalentnie

pl-adv

ambiwalentnie (comparative bardziej ambiwalentnie, superlative najbardziej ambiwalentnie)

bardziej ambiwalentnie (comparative)
najbardziej ambiwalentnie (superlative)

From ambiwalentny + -ie. First attested in 1902.

ref

Towarzystwo Literackie imienia Adama Mickiewicza, Instytut Badań Literackich (Polska Akademia Nauk) (1902) Pamiętnik literacki, volume 94, numbers 1-2, Zakład im. Ossolińskich, page 78

odbierać ambiwalentnie

oceniać ambiwalentnie

traktować ambiwalentnie

ambivalently (in a way simultaneously experiencing or expressing opposing or contradictory feelings, beliefs, or motivations)


post factum

Unadapted borrowing from Latin post factum.

ubor

(idiomatic, literary) after the fact, post factum


ostentacyjnie

pl-adv

ostentacyjnie (comparative bardziej ostentacyjnie, superlative najbardziej ostentacyjnie)

bardziej ostentacyjnie (comparative)
najbardziej ostentacyjnie (superlative)


na święty nigdy

Literally, “on [the feast day of] Saint Never”.

lit

na świętego nigdy
na świętego nigdy#Polish

(colloquial, derogatory, humorous, idiomatic) Alternative form of na świętego nigdy


obsesyjnie

pl-adv

obsesyjnie (comparative bardziej obsesyjnie, superlative najbardziej obsesyjnie)

bardziej obsesyjnie (comparative)
najbardziej obsesyjnie (superlative)


po grób

Literally, “till [one is put in the] grave”.

lit

to the end of the chapter
to the end of the chapter

(idiomatic) forever, to the end of the chapter, until death (to the very end)


jaśnie

Czym mogę służyć jaśnie pani?

(archaic, now often sarcastic) polite honorific


na setkę

Used other than figuratively or idiomatically: see na, setka.

(automotive, colloquial, idiomatic) per 100 kilometres


raz na ruski rok

Literally, “once in [a] Ruthenian year”, in reference to the fact that the Gregorian calendar of most Eastern Slavs has longer months.

(colloquial, humorous, idiomatic) once in a blue moon


zawżdy

→ Belarusian: заўжды́ (zaŭždý)

→ Ukrainian: завжди́ (zavždý)

Tak zawżdy było w Litwie i na Żmudzi;
Jeśli nie wierzysz, pytaj starych ludzi.

It has always been like that in Lithuania and Samogitia;
If you don't believe it, ask the old people.

[...] a tyś gospodarska córka z dziada pradziada, nie żadne miejskie pomietło, toś robić winna, jak Pan Bóg przykazał, jak zawżdy w naszym gospodarskim stanie się robiło... Znam ja te miejskie wymysły, znam... jeszcze nikomu one na zdrowie nie wyszły!

1909, Stanisław Reymont, Chłopi, Jesień, chapter 11:

… and you're a farmer's daughter, like your grandfather and great-grandfather, and not some doormat from the city, so you should do as the Lord commanded, as they've always done in a farming life like ours... I know these city ideas, I know them... they haven't turned out to anyone's benefit yet!


licho

pl-adv

licho (comparative bardziej licho, superlative najbardziej licho)

bardziej licho (comparative)
najbardziej licho (superlative)


na dwa baty

(colloquial, idiomatic) spit roast, involving double penetration


najwyraźniej

See the etymology of the corresponding lemma form.


wobec

Univerbation of w + obec. First attested in the 16th century. Compare Czech vůbec.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “wobec”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

(obsolete) directly; in someone's presence

wszem i wobec

(Middle Polish) altogether; in all; together


typowo

pl-adv

typowo (comparative bardziej typowo, superlative najbardziej typowo)

bardziej typowo (comparative)
najbardziej typowo (superlative)


hapem

Borrowed from German Low German open. Compare Kashubian ôpen and Slovincian open.


na odwal się

(colloquial, idiomatic, derogatory) shoddily (in a least-effort way)


punktualnie

punktualnie (comparative punktualniej, superlative najpunktualniej)

punktualniej (comparative)
najpunktualniej (superlative)


gorliwie

gorliwie (comparative gorliwiej, superlative najgorliwiej)

gorliwiej (comparative)
najgorliwiej (superlative)


zaś

Clipping of zasię. Compare Czech zase and Kashubian zôs. First attested in the 16th century.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “zaś”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


syfnie

pl-adv

syfnie (comparative syfniej, superlative najsyfniej)

syfniej (comparative)
najsyfniej (superlative)


dawniej

dawniej (not comparable, abbreviation daw. or d.)


ponuro

ponuro (comparative bardziej ponuro, superlative najbardziej ponuro)

bardziej ponuro (comparative)
najbardziej ponuro (superlative)


wstecz

Inherited from Proto-Slavic *vъzteknǫti.

backwards, rearwards (towards the back or rear)


w zamian

+obj

(idiomatic) in exchange [with za (+ accusative) ‘for something’]


mokro

pl-adv

mokro (comparative bardziej mokro, superlative najbardziej mokro)

bardziej mokro (comparative)
najbardziej mokro (superlative)


po wsze czasy

/pɔˈfʂɛ ˈt͡ʂa.sɘ/

Literally, “for all times”, where wsze is a fossilized accusative plural form of Old Polish wiesz.

(idiomatic, literary) forever, for good, permanently


na zawżdy

(archaic, idiomatic) forever, for good, permanently


kłamliwie

kłamliwie (comparative kłamliwiej, superlative najkłamliwiej)

kłamliwiej (comparative)
najkłamliwiej (superlative)


maszynowo

maszynowo (comparative bardziej maszynowo, superlative najbardziej maszynowo)

bardziej maszynowo (comparative)
najbardziej maszynowo (superlative)

mechanically (in a manner of a machine; performed by a machine)


gościnniej

/ɡɔɕˈt͡ɕin.ɲɛj/


gościnnie

gościnnie (comparative gościnniej, superlative najgościnniej)

gościnniej (comparative)
najgościnniej (superlative)

/ɡɔɕˈt͡ɕin.ɲɛ/


niegościnnie

niegościnnie (comparative bardziej niegościnnie, superlative najbardziej niegościnnie)

bardziej niegościnnie (comparative)
najbardziej niegościnnie (superlative)

/ɲɛ.ɡɔɕˈt͡ɕin.ɲɛ/

(of a person) inhospitably (not inclined to hospitality; unfriendlily)

(of a place) inhospitably (not offering shelter; barrenly or forbiddingly)


ergonomicznie

ergonomicznie (comparative bardziej ergonomicznie, superlative najbardziej ergonomicznie)

bardziej ergonomicznie (comparative)
najbardziej ergonomicznie (superlative)


w końcu

Och, on w końcu przyszedł.


adekwatnie

adekwatnie (comparative adekwatniej or bardziej adekwatnie, superlative najadekwatniej or najbardziej adekwatnie)

adekwatniej (comparative)
bardziej adekwatnie (comparative)
najadekwatniej (superlative)
najbardziej adekwatnie (superlative)

From adekwatny + -ie. First attested in 1902.

ref

Friedrich Paulsen (1902) I. Kant i jego nauka (in Polish)

adequately [with do (+ genitive) ‘to/for what’]


cytrynowo

pl-adv

cytrynowo (comparative bardziej cytrynowo, superlative najbardziej cytrynowo)

bardziej cytrynowo (comparative)
najbardziej cytrynowo (superlative)


brudno

brudno (comparative brudniej, superlative najbrudniej)

brudniej (comparative)
najbrudniej (superlative)


absurdalnie

absurdalnie (comparative absurdalniej or bardziej absurdalnie, superlative najabsurdalniej or najbardziej absurdalnie)

absurdalniej (comparative)
bardziej absurdalnie (comparative)
najabsurdalniej (superlative)
najbardziej absurdalnie (superlative)

From absurdalny + -ie. First attested in 1913.

ref

Czas : dziennik poświęcony polityce krajowej i zagranicznej oraz wiadomościom literackim, rolniczym i przemysłowym, number R.66, nr 302, 1913, page 1


cmentarnie

Na grób - jak u Babury: jeszcze za życia na własność, z ławeczką, gdzie można pomyśleć o sobie ukojnie, cmentarnie i z pewną godnością, że ostatecznie ma się jednak oparcie...

1952, Igor Newerly, Pamiątka z Celulozy (fiction), Warszawa: Czytelnik, published 1973:

For the grave, like at Babura: and yet for the lives for property, with the little bench, where one can think about oneself peacefully, somberly, and with a certain honor, that ultimately has footing...

Ogromna ilość sklepów z antykami; ich wystawy w łagodnym świetle zmierzchu, u schyłku dnia. wyglądają cmentarnie, jak wielkie martwe natury.

1989, Zbigniew HERBERT, “Delta”, in Kultura, number 5/500 (journalism), Paryż:

A large amount of stores with antiques; their displays in the gentle light of dusk, as the day winds down. It looks somber, like large dead complexions.

Wśród kamiennych nagrobków przechodzili powoli ludzie z kwiatami i jedliną, paliły się znicze w okopconych kieliszkach, na krzewach bieliły się owoce śniegulinki, pachniało cmentarnie rozgrzanym woskiem i kopcącymi knotami.

1998, Leon Pawlik, Ankara (fiction), Warszawa: Świat Książki, →ISBN:

Among the stone tombstones people slowly walked by with flowers and firs, candles were burning in dirties glasses, snowberries shining white in the bushes, and it smelled somberly of warmed wax and smoking wicks.


kruszej

Jest u mnie dziś kruszej niż łońskiego, bom się na Paryż do cna wyekspensował. — Druga rzecz co do towarzystwa. Nie śmiem naturalnie zastrzegać sobie Klimka dla siebie samego, bo to może byłaby krzywda dla Klimka.

1962, Pamiętnik literacki: czasopismo kwartalne poświęcone historii i krytyce literatury polskiej:

It's crusher for me today than the Łoński, because I've fully compensated for Paris. “The other thing about company. Naturally, I dare not reserve Klimek for myself, because that might be a disservice to Klimek.

O […] żołdzie też nie zapominaj, bo krucho i coraz kruszej.

Don't forget about […] wages either, because they are fragile and increasingly crumbly.


krucho

pl-adv

krucho (comparative kruszej or bardziej krucho, superlative najkruszej or najbardziej krucho)

kruszej (comparative)
bardziej krucho (comparative)
najkruszej (superlative)
najbardziej krucho (superlative)

fragilely (“in a fragile way or manner”)


twardo

twardo (comparative twardziej or bardziej twardo, superlative najtwardziej or najbardziej twardo)

twardziej (comparative)
bardziej twardo (comparative)
najtwardziej (superlative)
najbardziej twardo (superlative)


miękko

miękko (comparative miękcej, superlative najmiękcej)

miękcej (comparative)
najmiękcej (superlative)


lubo

Inherited from Old Polish lubo. By surface analysis, luby + -o.


na dół

Idę na dół.

down, downstairs (to a lower floor or storey)


siwo

siwo (comparative siwiej, superlative najsiwiej)

siwiej (comparative)
najsiwiej (superlative)


ładniej

Tu jest ładniej niż tam.


siłą

(colloquial) at a push, forcibly (in a forcible manner, with force, with powerful effect, powerfully, strongly)


wreszcie

/ˈvrɛʂ.t͡ɕɛ/

/ˈvrɛʂ.t͡ɕɛ/

Univerbation of w + reszcie. First attested in 1713–1714.

ref

Józef Gierowski, editor ((Can we date this quote?)), Rzeczpospolita w dobie upadku 1700-1740. Wybór źródeł (in Polish), published 1955, Przestroga generalna stanów Rzpltej…, page 201

expresses that something happened later than the speaker expected, usually with a negative connotation; at last, finally


dziwnie

pl-adv

dziwnie (comparative dziwniej, superlative najdziwniej)

dziwniej (comparative)
najdziwniej (superlative)


ciężko

ciężko (comparative ciężej, superlative najciężej)

ciężej (comparative)
najciężej (superlative)

/ˈt͡ɕɛw̃ʂ.kɔ/


czysto

czysto (comparative czyściej, superlative najczyściej)

czyściej (comparative)
najczyściej (superlative)


wspaniale

wspaniale (comparative wspanialej, superlative najwspanialej)

wspanialej (comparative)
najwspanialej (superlative)


znacznie

znacznie (comparative znaczniej, superlative najznaczniej)

znaczniej (comparative)
najznaczniej (superlative)

From znaczny + -ie. First attested in the 16th century.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “znacznie”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

(obsolete) clearly (without ambiguity or obscurity)


bezpiecznie

pl-adv

bezpiecznie (comparative bezpieczniej, superlative najbezpieczniej)

bezpieczniej (comparative)
najbezpieczniej (superlative)

Inherited from Old Polish bezpiecznie. bezpieczny + -ie. Compare Kashubian bezpiecznie.

Near-synonym: niegroźnie

safely, securely (in a manner not posing danger or risk)

(Middle Polish) carelessly; recklessly (too bravely)


fantastycznie

fantastycznie (comparative fantastyczniej, superlative najfantastyczniej)

fantastyczniej (comparative)
najfantastyczniej (superlative)


praktycznie

praktycznie (comparative praktyczniej, superlative najpraktyczniej)

praktyczniej (comparative)
najpraktyczniej (superlative)


następnie

From następny + -ie. First attested in 1621.

ref

Bańkowski, Andrzej (2000) “następnie”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)

(obsolete) in order (following a sequence)


specjalnie

Ja specjalnie zrobiłem to dla ciebie.

I did this specially for you./I went out of my way to do this for you.


doskonale

pl-adv

doskonale (comparative doskonalej, superlative najdoskonalej)

doskonalej (comparative)
najdoskonalej (superlative)


niezwykle

niezwykle (comparative niezwyklej, superlative najniezwyklej)

niezwyklej (comparative)
najniezwyklej (superlative)


delikatnie

delikatnie (comparative delikatniej, superlative najdelikatniej)

delikatniej (comparative)
najdelikatniej (superlative)


otwarcie

otwarcie (comparative otwarciej or bardziej otwarcie, superlative najotwarciej or najbardziej otwarcie)

otwarciej (comparative)
bardziej otwarcie (comparative)
najotwarciej (superlative)
najbardziej otwarcie (superlative)


gorzko

gorzko (comparative bardziej gorzko, superlative najbardziej gorzko)

bardziej gorzko (comparative)
najbardziej gorzko (superlative)


druch

(Poznań) constantly; continuously; still


niesamowicie

eerily, indescribably, uncannily (strangely, mysteriously unsettlingly)

extraordinarily, greatly, unbelievably (very intensively)


monotonnie

monotonnie (comparative bardziej monotonnie, superlative najbardziej monotonnie)

bardziej monotonnie (comparative)
najbardziej monotonnie (superlative)


pusto

pusto (comparative bardziej pusto, superlative najbardziej pusto)

bardziej pusto (comparative)
najbardziej pusto (superlative)


tuż

Tuż po spotkaniu Anna wróciła do biura.

Right after the meeting, Anna went back to the office.


gęsto

gęsto (comparative gęściej, superlative najgęściej)

gęściej (comparative)
najgęściej (superlative)


cichuśko

cichuśko (comparative bardziej cichuśko, superlative najbardziej cichuśko)

bardziej cichuśko (comparative)
najbardziej cichuśko (superlative)


maluśko

maluśko (comparative bardziej maluśko, superlative najbardziej maluśko)

bardziej maluśko (comparative)
najbardziej maluśko (superlative)


cichusieńko

cichusieńko (comparative bardziej cichusieńko, superlative najbardziej cichusieńko)

bardziej cichusieńko (comparative)
najbardziej cichusieńko (superlative)


maluchno

maluchno (comparative bardziej maluchno, superlative najbardziej maluchno)

bardziej maluchno (comparative)
najbardziej maluchno (superlative)


drobniuchno

drobniuchno (comparative bardziej drobniuchno, superlative najbardziej drobniuchno)

bardziej drobniuchno (comparative)
najbardziej drobniuchno (superlative)


miluśko

miluśko (comparative bardziej miluśko, superlative najbardziej miluśko)

bardziej miluśko (comparative)
najbardziej miluśko (superlative)


drobniuśko

drobniuśko (comparative bardziej drobniuśko, superlative najbardziej drobniuśko)

bardziej drobniuśko (comparative)
najbardziej drobniuśko (superlative)


milusieńko

milusieńko (comparative bardziej milusieńko, superlative najbardziej milusieńko)

bardziej milusieńko (comparative)
najbardziej milusieńko (superlative)


miluteńko

miluteńko (comparative bardziej miluteńko, superlative najbardziej miluteńko)

bardziej miluteńko (comparative)
najbardziej miluteńko (superlative)


drobniuteńko

drobniuteńko (comparative bardziej drobniuteńko, superlative najbardziej drobniuteńko)

bardziej drobniuteńko (comparative)
najbardziej drobniuteńko (superlative)


malusieńko

malusieńko (comparative bardziej malusieńko, superlative najbardziej malusieńko)

bardziej malusieńko (comparative)
najbardziej malusieńko (superlative)


maleńko

maleńko (comparative bardziej maleńko, superlative najbardziej maleńko)

bardziej maleńko (comparative)
najbardziej maleńko (superlative)


maluteńko

maluteńko (comparative bardziej maluteńko, superlative najbardziej maluteńko)

bardziej maluteńko (comparative)
najbardziej maluteńko (superlative)


cichuchno

cichuchno (comparative bardziej cichuchno, superlative najbardziej cichuchno)

bardziej cichuchno (comparative)
najbardziej cichuchno (superlative)


cichuteńko

cichuteńko (comparative bardziej cichuteńko, superlative najbardziej cichuteńko)

bardziej cichuteńko (comparative)
najbardziej cichuteńko (superlative)


milusio

milusio (comparative bardziej milusio, superlative najbardziej milusio)

bardziej milusio (comparative)
najbardziej milusio (superlative)


cieniuchno

cieniuchno (comparative bardziej cieniuchno, superlative najbardziej cieniuchno)

bardziej cieniuchno (comparative)
najbardziej cieniuchno (superlative)


cichuteczko

cichuteczko (comparative bardziej cichuteczko, superlative najbardziej cichuteczko)

bardziej cichuteczko (comparative)
najbardziej cichuteczko (superlative)


cieniusieńko

/t͡ɕɛ.ɲuˈɕɛɲ.kɔ/


ubożuchno

ubożuchno (comparative bardziej ubożuchno, superlative najbardziej ubożuchno)

bardziej ubożuchno (comparative)
najbardziej ubożuchno (superlative)


socjalistycznie

socialistically; in a socialistic manner


impertynencko

impertynencko (comparative bardziej impertynencko, superlative najbardziej impertynencko)

bardziej impertynencko (comparative)
najbardziej impertynencko (superlative)


kolorowo

kolorowo (comparative bardziej kolorowo, superlative najbardziej kolorowo)

bardziej kolorowo (comparative)
najbardziej kolorowo (superlative)


altruistycznie

altruistycznie (comparative bardziej altruistycznie, superlative najbardziej altruistycznie)

bardziej altruistycznie (comparative)
najbardziej altruistycznie (superlative)

From altruistyczny + -ie. First attested in 1885.

ref

Biblioteka warszawska (in Polish), volume 1, 1885, page 343

altruistycznie in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego

działać altruistycznie

zachowywać się/zachować się altruistycznie


kapitalistycznie

capitalistically; in a capitalistic manner


ortograficznie

orthographically; in an orthographic manner


egocentrycznie

/ɛ.ɡɔ.t͡sɛnˈtrɘt͡ʂ.ɲɛ/


romantycznie

pl-adv

romantycznie (comparative romantyczniej, superlative najromantyczniej)

romantyczniej (comparative)
najromantyczniej (superlative)


ciemniej

/ˈt͡ɕɛm.ɲɛj/


wegetariańsko

Coordinate term: wegańsko


najczęściej

/najˈt͡ʂɛɲ.ɕt͡ɕɛj/

/nɒjˈt͡ʂɛ̃.ɕt͡ɕɛj/

/nɒjˈt͡ʂɛ̃.ɕt͡ɕej/

most of the time
most of the time#English


wegańsko

Coordinate term: wegetariańsko


sferycznie

/sfɛˈrɘt͡ʂ.ɲɛ/


brzydziej

/ˈbʐɘ.d͡ʑɛj/


najwcześniej

nonlemma

See the etymology of the corresponding lemma form.


najwcześniej

Coordinate term: najpóźniej

Proszę przyjść o dziewiątej najwcześniej.


brzydko

pl-adv

brzydko (comparative brzydziej, superlative najbrzydziej)

brzydziej (comparative)
najbrzydziej (superlative)


piramidalnie

(archaeology) pyramidally; in a pyramidal manner


krzywo

krzywo (comparative krzywiej, superlative najkrzywiej)

krzywiej (comparative)
najkrzywiej (superlative)


psychofizycznie

psychophysically; in a psychophysical manner


psychosomatycznie

(medicine, psychology) psychosomatically; in a psychosomatic manner


psychologicznie

(psychology) psychologically; in a psychological manner


okropnie

okropnie (comparative okropniej, superlative najokropniej)

okropniej (comparative)
najokropniej (superlative)


zręcznie

zręcznie (comparative zręczniej, superlative najzręczniej)

zręczniej (comparative)
najzręczniej (superlative)


umiejętnie

umiejętnie (comparative umiejętniej, superlative najumiejętniej)

umiejętniej (comparative)
najumiejętniej (superlative)


taktycznie

(military) tactically; in a tactical manner


słonecznie

słonecznie (comparative słoneczniej, superlative najsłoneczniej)

słoneczniej (comparative)
najsłoneczniej (superlative)

/swɔˈnɛt͡ʂ.ɲɛ/


czyściej

/ˈt͡ʂɘɕ.t͡ɕɛj/


aseksualnie

aseksualnie (comparative bardziej aseksualnie, superlative najbardziej aseksualnie)

bardziej aseksualnie (comparative)
najbardziej aseksualnie (superlative)


heteroseksualnie

heterosexually; in a heterosexual manner


biseksualnie

From biseksualny + -ie. First attested in 1921.

kochać biseksualnie

ukierunkowany/zorientowany biseksualnie


narcystycznie

narcystycznie (comparative bardziej narcystycznie, superlative najbardziej narcystycznie)

bardziej narcystycznie (comparative)
najbardziej narcystycznie (superlative)

(psychology) narcissistically; in a narcissistic manner


cynicznie

cynicznie (comparative cyniczniej, superlative najcyniczniej)

cyniczniej (comparative)
najcyniczniej (superlative)

/t͡sɘˈɲit͡ʂ.ɲɛ/

(philosophy) cynically (in a cynical manner)


prozaicznie

(literature) prosaically; in a prosaic manner


konserwatywnie

konserwatywnie (comparative bardziej konserwatywnie, superlative najbardziej konserwatywnie)

bardziej konserwatywnie (comparative)
najbardziej konserwatywnie (superlative)

(politics) conservatively; in a conservative manner


awangardowo

awangardowo (comparative bardziej awangardowo, superlative najbardziej awangardowo)

bardziej awangardowo (comparative)
najbardziej awangardowo (superlative)

From awangardowy + -o. First attested in 1927.


uroczyście

/u.rɔˈt͡ʂɘɕ.t͡ɕɛ/


uroczo

uroczo (comparative bardziej uroczo, superlative najbardziej uroczo)

bardziej uroczo (comparative)
najbardziej uroczo (superlative)


seksistowsko

seksistowsko (comparative bardziej seksistowsko, superlative najbardziej seksistowsko)

bardziej seksistowsko (comparative)
najbardziej seksistowsko (superlative)


rasistowsko

rasistowsko (comparative bardziej rasistowsko, superlative najbardziej rasistowsko)

bardziej rasistowsko (comparative)
najbardziej rasistowsko (superlative)


nielegalnie

/ɲɛ.lɛˈɡal.ɲɛ/


nostalgicznie

nostalgicznie (comparative bardziej nostalgicznie, superlative najbardziej nostalgicznie)

bardziej nostalgicznie (comparative)
najbardziej nostalgicznie (superlative)


melancholicznie

melancholicznie (comparative bardziej melancholicznie, superlative najbardziej melancholicznie)

bardziej melancholicznie (comparative)
najbardziej melancholicznie (superlative)

(psychology) melancholically; in a melancholic manner


surrealistycznie

surrealistycznie (comparative bardziej surrealistycznie, superlative najbardziej surrealistycznie)

bardziej surrealistycznie (comparative)
najbardziej surrealistycznie (superlative)

(art) surrealistically; in a surrealist manner


mrocznie

mrocznie (comparative mroczniej, superlative najmroczniej)

mroczniej (comparative)
najmroczniej (superlative)

/ˈmrɔt͡ʂ.ɲɛ/


ascetycznie

ascetycznie (comparative bardziej ascetycznie, superlative najbardziej ascetycznie)

bardziej ascetycznie (comparative)
najbardziej ascetycznie (superlative)

(religion) ascetically; in an ascetic manner


precz

(with a verb) an adverb used to indicate motion away from the given location; away


tolerancyjnie

tolerancyjnie (comparative bardziej, superlative najbardziej)

bardziej (comparative)
najbardziej (superlative)

(sociology) tolerantly; in a tolerant manner


ogólnie

ogólnie (comparative ogólniej, superlative najogólniej)

ogólniej (comparative)
najogólniej (superlative)


socjopatycznie

(pathology, psychology) sociopathically; in a sociopathic manner


psychoterapeutycznie

(psychotherapy) psychotherapeutically; in a psychotherapeutic manner


psychopatycznie

(pathology, psychology) psychopathically; in a psychopathic manner


naturalnie

naturalnie (comparative naturalniej, superlative najnaturalniej)

naturalniej (comparative)
najnaturalniej (superlative)


terapeutycznie

(medicine) therapeutically; in a therapeutic manner


prestiżowo

prestiżowo (comparative bardziej prestiżowo, superlative najbardziej prestiżowo)

bardziej prestiżowo (comparative)
najbardziej prestiżowo (superlative)


kolokwialnie

kolokwialnie (comparative bardziej kolokwialnie, superlative najbardziej kolokwialnie)

bardziej kolokwialnie (comparative)
najbardziej kolokwialnie (superlative)


nietolerancyjnie

nietolerancyjnie (comparative bardziej, superlative najbardziej)

(sociology) intolerantly; in an intolerant manner


wytwornie

wytwornie (comparative wytworniej, superlative najwytworniej)

wytworniej (comparative)
najwytworniej (superlative)


błyskawicznie

błyskawicznie (comparative błyskawiczniej, superlative najbłyskawiczniej)

błyskawiczniej (comparative)
najbłyskawiczniej (superlative)

From błyskawiczny + -ie. First attested in 1847.

błyskawicznie przebiegać

błyskawicznie iść/pójść

błyskawicznie mijać

błyskawicznie znikać

błyskawicznie powstawać

błyskawicznie rosnąć

błyskawicznie schnąć

błyskawicznie wykonać

błyskawicznie załatwić

to take care of something lightning fast

błyskawicznie atakować

błyskawicznie reagować/zareagować

błyskawicznie zadziałać

błyskawicznie nastąpić

błyskawicznie przyjść

błyskawicznie przyjechać

błyskawicznie wrócić

błyskawicznie odpowiedzieć

błyskawicznie podejmować/podjąć decyzję

błyskawicznie zapadła decyzja


efemerycznie

/ɛ.fɛ.mɛˈrɘt͡ʂ.ɲɛ/


poetycko

poetycko (comparative bardziej poetycko, superlative najbardziej poetycko)

bardziej poetycko (comparative)
najbardziej poetycko (superlative)


żmudnie

żmudnie (comparative żmudniej, superlative najżmudniej)

żmudniej (comparative)
najżmudniej (superlative)