wieża

wieżyczka (diminutive)
wieża (nominative singular)
wieże (nominative plural)
wieży (genitive singular)
wież (genitive plural)
wieży (dative singular)
wieżom (dative plural)
wieżę (accusative singular)
wieże (accusative plural)
wieżą (instrumental singular)
wieżami (instrumental plural)
wieży (locative singular)
wieżach (locative plural)
wieżo (singular vocative)
wieże (plural vocative)

Inherited from Old Polish wieża, from Proto-Slavic *věža.


baba

pl-noun

baba f (diminutive babka or babcia, augmentative babsko or babisko)

babka (diminutive)
babcia (diminutive)
babsko (augmentative)
babisko (augmentative)
baba (nominative singular)
baby (nominative plural)
baby (genitive singular)
bab (genitive plural)
babie (dative singular)
babom (dative plural)
babę (accusative singular)
baby (accusative plural)
babą (instrumental singular)
babami (instrumental plural)
babie (locative singular)
babach (locative plural)
babo (singular vocative)
baby (plural vocative)

nie miała baba kłopotu, kupiła sobie prosię


pat

pacik (diminutive)
pat (nominative singular)
paty (nominative plural)
pata (genitive singular)
patów (genitive plural)
patowi (dative singular)
patom (dative plural)
pata (accusative singular)
paty (accusative plural)
patem (instrumental singular)
patami (instrumental plural)
pacie (locative singular)
patach (locative plural)
pacie (singular vocative)
paty (plural vocative)

Borrowed from French pat, from Italian patta, probably from Latin pacta, plural of pactum.


pole

pole n (diminutive pólko or poletko, related adjective polny)

pólko (diminutive)
poletko (diminutive)
polny (adjective)
pole (nominative singular)
pola (nominative plural)
pola (genitive singular)
pól (genitive plural)
polu (dative singular)
polom (dative plural)
pole (accusative singular)
pola (accusative plural)
polem (instrumental singular)
polami (instrumental plural)
polu (locative singular)
polach (locative plural)
pole (singular vocative)
pola (plural vocative)

Inherited from Old Polish pole. Doublet of polje.

(Middle Polish, chess) field (area on a chessboard)


mat

mat (nominative singular)
maty (nominative plural)
mata (genitive singular)
matów (genitive plural)
matowi (dative singular)
matom (dative plural)
mata (accusative singular)
maty (accusative plural)
matem (instrumental singular)
matami (instrumental plural)
macie (locative singular)
matach (locative plural)
macie (singular vocative)
maty (plural vocative)

Borrowed from Arabic مَات (māt), from Persian شاه مات (šâh mât).


gambit

gambit (nominative singular)
gambity (nominative plural)
gambitu (genitive singular)
gambitów (genitive plural)
gambitowi (dative singular)
gambitom (dative plural)
gambit (accusative singular)
gambity (accusative plural)
gambitem (instrumental singular)
gambitami (instrumental plural)
gambicie (locative singular)
gambitach (locative plural)
gambicie (singular vocative)
gambity (plural vocative)

Borrowed from English gambit, from Italian gambetto, from gamba, from Late Latin gamba, from Ancient Greek καμπή (kampḗ), from Proto-Indo-European *kamp-.


hetman

hetman (nominative singular)
hetmany (nominative plural)
hetmana (genitive singular)
hetmanów (genitive plural)
hetmanowi (dative singular)
hetmanom (dative plural)
hetmana (accusative singular)
hetmany (accusative plural)
hetmanem (instrumental singular)
hetmanami (instrumental plural)
hetmanie (locative singular)
hetmanach (locative plural)
hetmanie (singular vocative)
hetmany (plural vocative)

Borrowed from Middle High German houbetman, heuptman, from houbet, heupt. Compare German Hauptmann. The e in hetman attests to a borrowing from an East Central German dialect, in which Middle High German -öu- gives -ē-.


pion

pionek (diminutive)
pion (nominative singular)
piony (nominative plural)
piona (genitive singular)
pionów (genitive plural)
pionowi (dative singular)
pionom (dative plural)
pion (accusative singular)
piony (accusative plural)
pionem (instrumental singular)
pionami (instrumental plural)
pionie (locative singular)
pionach (locative plural)
pionie (singular vocative)
piony (plural vocative)


drab

drab (nominative singular)
draby (nominative plural)
draba (genitive singular)
drabów (genitive plural)
drabowi (dative singular)
drabom (dative plural)
draba (accusative singular)
draby (accusative plural)
drabem (instrumental singular)
drabami (instrumental plural)
drabie (locative singular)
drabach (locative plural)
drabie (singular vocative)
draby (plural vocative)

Borrowed from Old Czech dráb, from Middle High German drabant, trabant. Doublet of drabant and trabant.


fianchetto

Unadapted borrowing from Italian fianchetto.

ubor

(chess) fianchetto (development of a bishop by moving it one square to a long diagonal; specifically, a set of opening moves where a bishop is developed to the second rank of the adjacent knight file)


domino

dominowy (adjective)
domino (nominative singular)
domina (genitive singular)
dominu (dative singular)
domino (accusative singular)
dominem (instrumental singular)
dominie (locative singular)
domino (singular vocative)

(dominoes) dominoes (any of several games played by arranging domino tiles on a flat surface)


koń

pl-noun

koń m animal (diminutive konik, augmentative konisko, related adjective koński)

konik (diminutive)
konisko (augmentative)
koński (adjective)
koń (nominative singular)
konie (nominative plural)
konia (genitive singular)
koni (genitive plural)
koniowi (dative singular)
koniom (dative plural)
konia (accusative singular)
konie (accusative plural)
koniem (instrumental singular)
końmi (instrumental plural)
koniu (locative singular)
koniach (locative plural)
koniu (singular vocative)
konie (plural vocative)

darowanemu koniowi nie patrzy się w zęby

(chess) knight (chess piece, often in the shape of a horse's head, that is moved two squares in one direction and one at right angles to that direction in a single move, leaping over any intervening pieces)


figura

figura (nominative singular)
figury (nominative plural)
figury (genitive singular)
figur (genitive plural)
figurze (dative singular)
figurom (dative plural)
figurę (accusative singular)
figury (accusative plural)
figurą (instrumental singular)
figurami (instrumental plural)
figurze (locative singular)
figurach (locative plural)
figuro (singular vocative)
figury (plural vocative)


dama

dama (nominative singular)
damy (nominative plural)
damy (genitive singular)
dam (genitive plural)
damie (dative singular)
damom (dative plural)
damę (accusative singular)
damy (accusative plural)
damą (instrumental singular)
damami (instrumental plural)
damie (locative singular)
damach (locative plural)
damo (singular vocative)
damy (plural vocative)

Borrowed from French dame, Old French dame, from Late Latin domna, shortened variant of Latin domina. Doublet of domina.


zugzwang

zugzwang (nominative singular)
zugzwangi (nominative plural)
zugzwangu (genitive singular)
zugzwangów (genitive plural)
zugzwangowi (dative singular)
zugzwangom (dative plural)
zugzwang (accusative singular)
zugzwangi (accusative plural)
zugzwangiem (instrumental singular)
zugzwangami (instrumental plural)
zugzwangu (locative singular)
zugzwangach (locative plural)
zugzwangu (singular vocative)
zugzwangi (plural vocative)

Unadapted borrowing from German Zugzwang.

ubor

(chess) zugzwang (situation in which a player is forced to make a disadvantageous move)


deska

pl-noun

deska f (diminutive deseczka, augmentative decha)

deseczka (diminutive)
decha (augmentative)
deska (nominative singular)
deski (nominative plural)
deski (genitive singular)
desek (genitive plural)
desce (dative singular)
deskom (dative plural)
deskę (accusative singular)
deski (accusative plural)
deską (instrumental singular)
deskami (instrumental plural)
desce (locative singular)
deskach (locative plural)
desko (singular vocative)
deski (plural vocative)

Inherited from Old Polish deska, from Proto-Slavic *dъska. Doublet of dysk (“disc, discus, disk”).


kość

kość f (diminutive kostka, augmentative kościsko, related adjective kostny)

kostka (diminutive)
kościsko (augmentative)
kostny (adjective)
kość (nominative singular)
kości (nominative plural)
kości (genitive singular)
kości (genitive plural)
kości (dative singular)
kościom (dative plural)
kość (accusative singular)
kości (accusative plural)
kością (instrumental singular)
kośćmi (instrumental plural)
kościami (instrumental plural)
kości (locative singular)
kościach (locative plural)
kości (singular vocative)
kości (plural vocative)

bone (composite material consisting largely of calcium phosphate and collagen and making up the skeleton of most vertebrates)

(chiefly in the plural) die (isohedral polyhedron, usually a cube, with numbers or symbols on each side and thrown in games of chance)

(colloquial, computing, electronics) chip, microchip, computer chip, integrated circuit (small electronic device made up of multiple interconnected electronic components such as transistors, resistors, and capacitors)


jechać

pl-verb

jechać impf (determinate, perfective pojechać, indeterminate jeździć)

pojechać (perfective)
jeździć (indeterminate)
jechać (infinitive)
jadę (present singular)
jedziemy (plural present)
jedziesz (present singular)
jedziecie (plural present)
jedzie (present singular third-person)
jadą (plural present third-person)
jedzie się (impersonal present)
jechałem (masculine past singular)
-(e)m jechał (masculine past singular)
jechałam (feminine past singular)
-(e)m jechała (feminine past singular)
jechałom (neuter past singular)
-(e)m jechało (neuter past singular)
jechaliśmy (past plural virile)
-(e)śmy jechali (past plural virile)
jechałyśmy (nonvirile past plural)
-(e)śmy jechały (nonvirile past plural)
jechałeś (masculine past singular)
-(e)ś jechał (masculine past singular)
jechałaś (feminine past singular)
-(e)ś jechała (feminine past singular)
jechałoś (neuter past singular)
-(e)ś jechało (neuter past singular)
jechaliście (past plural virile)
-(e)ście jechali (past plural virile)
jechałyście (nonvirile past plural)
-(e)ście jechały (nonvirile past plural)
jechał (masculine past singular third-person)
jechała (feminine past singular third-person)
jechało (neuter past singular third-person)
jechali (past plural third-person virile)
jechały (nonvirile past plural third-person)
jechano (impersonal past)
będę jechał (future masculine singular)
będę jechać (future masculine singular)
będę jechała (feminine future singular)
będę jechać (feminine future singular)
będę jechało (future neuter singular)
będę jechać (future neuter singular)
będziemy jechali (future plural virile)
będziemy jechać (future plural virile)
będziemy jechały (future nonvirile plural)
będziemy jechać (future nonvirile plural)
będziesz jechał (future masculine singular)
będziesz jechać (future masculine singular)
będziesz jechała (feminine future singular)
będziesz jechać (feminine future singular)
będziesz jechało (future neuter singular)
będziesz jechać (future neuter singular)
będziecie jechali (future plural virile)
będziecie jechać (future plural virile)
będziecie jechały (future nonvirile plural)
będziecie jechać (future nonvirile plural)
będzie jechał (future masculine singular third-person)
będzie jechać (future masculine singular third-person)
będzie jechała (feminine future singular third-person)
będzie jechać (feminine future singular third-person)
będzie jechało (future neuter singular third-person)
będzie jechać (future neuter singular third-person)
będą jechali (future plural third-person virile)
będą jechać (future plural third-person virile)
będą jechały (future nonvirile plural third-person)
będą jechać (future nonvirile plural third-person)
będzie jechać się (future impersonal)
jechałbym (conditional masculine singular)
bym jechał (conditional masculine singular)
jechałabym (conditional feminine singular)
bym jechała (conditional feminine singular)
jechałobym (conditional neuter singular)
bym jechało (conditional neuter singular)
jechalibyśmy (conditional plural virile)
byśmy jechali (conditional plural virile)
jechałybyśmy (conditional nonvirile plural)
byśmy jechały (conditional nonvirile plural)
jechałbyś (conditional masculine singular)
byś jechał (conditional masculine singular)
jechałabyś (conditional feminine singular)
byś jechała (conditional feminine singular)
jechałobyś (conditional neuter singular)
byś jechało (conditional neuter singular)
jechalibyście (conditional plural virile)
byście jechali (conditional plural virile)
jechałybyście (conditional nonvirile plural)
byście jechały (conditional nonvirile plural)
jechałby (conditional masculine singular third-person)
by jechał (conditional masculine singular third-person)
jechałaby (conditional feminine singular third-person)
by jechała (conditional feminine singular third-person)
jechałoby (conditional neuter singular third-person)
by jechało (conditional neuter singular third-person)
jechaliby (conditional plural third-person virile)
by jechali (conditional plural third-person virile)
jechałyby (conditional nonvirile plural third-person)
by jechały (conditional nonvirile plural third-person)
jechano by (conditional impersonal)
niech jadę (imperative singular)
jedźmy (imperative plural)
jedź (imperative singular)
jedźcie (imperative plural)
niech jedzie (imperative singular third-person)
niech jadą (imperative plural third-person)
jadący (active adjectival masculine participle singular)
jadąca (active adjectival feminine participle singular)
jadące (active adjectival neuter participle singular)
jadący (active adjectival participle plural virile)
jadące (active adjectival nonvirile participle plural)
jadąc (adjectival contemporary participle)
jechanie (noun-from-verb)

(intransitive, Middle Polish, chess) to move (to make a move with a chess piece)


mnich

mnich (nominative singular)
mniszy (nominative plural)
mnichowie (nominative plural)
mnicha (genitive singular)
mnichów (genitive plural)
mnichowi (dative singular)
mnichom (dative plural)
mnicha (accusative singular)
mnichy (accusative plural)
mnichem (instrumental singular)
mnichy (instrumental plural)
mnichami (instrumental plural)
mnichu (locative singular)
mnichach (locative plural)
mnichoch (locative plural)
mnichu (singular vocative)
mniszy (plural vocative)

→ Kashubian: mich

→ Old Lithuanian: minỹkas, minỹchas

Lithuanian: (dialectal) minỹkas

Inherited from Old Polish mnich. Sense 1 is a semantic loan from German Mönch.


sekundant

pl-noun

sekundant m pers (female equivalent sekndantka)

sekndantka (feminine)
sekundant (nominative singular)
sekundanci (nominative plural)
sekundanty (derogatory nominative plural)
sekundanta (genitive singular)
sekundantów (genitive plural)
sekundantowi (dative singular)
sekundantom (dative plural)
sekundanta (accusative singular)
sekundantów (accusative plural)
sekundantem (instrumental singular)
sekundantami (instrumental plural)
sekundancie (locative singular)
sekundantach (locative plural)
sekundancie (singular vocative)
sekundanci (plural vocative)

Borrowed from German Sekundant. By surface analysis, sekundować + -ant.

(chess) second (assistant hired to help a player in preparation for and during a major match or tournament)


król

król (nominative singular)
króle (nominative plural)
króla (genitive singular)
króli (genitive plural)
królowi (dative singular)
królom (dative plural)
króla (accusative singular)
króle (accusative plural)
królem (instrumental singular)
królami (instrumental plural)
królu (locative singular)
królach (locative plural)
królu (singular vocative)
króle (plural vocative)

Inherited from Old Polish król. Sense 2, sense 3, and sense 4 and are an internationalism semantic loan; compare English king, French roi and German König. Doublet of Karol.

(chess) king (principal chess piece, that players seek to threaten with unavoidable capture to result in a victory by checkmate)


goniec

goniec (nominative singular)
gońce (nominative plural)
gońca (genitive singular)
gońców (genitive plural)
gońcowi (dative singular)
gońcom (dative plural)
gońca (accusative singular)
gońce (accusative plural)
gońcem (instrumental singular)
gońcami (instrumental plural)
gońcu (locative singular)
gońcach (locative plural)
gońcu (singular vocative)
gońce (plural vocative)


skoczek

skoczek (nominative singular)
skoczki (nominative plural)
skoczka (genitive singular)
skoczków (genitive plural)
skoczkowi (dative singular)
skoczkom (dative plural)
skoczka (accusative singular)
skoczki (accusative plural)
skoczkiem (instrumental singular)
skoczkami (instrumental plural)
skoczku (locative singular)
skoczkach (locative plural)
skoczku (singular vocative)
skoczki (plural vocative)

any grasshopper belonging to the genus Omocestus

any insect belonging to the suborder Auchenorrhyncha


skoczek

skoczek m pers (female equivalent skoczkini)

skoczkini (feminine)
skoczek (nominative singular)
skoczkowie (nominative plural)
skoczki (derogatory nominative plural)
skoczka (genitive singular)
skoczków (genitive plural)
skoczkowi (dative singular)
skoczkom (dative plural)
skoczka (accusative singular)
skoczków (accusative plural)
skoczkiem (instrumental singular)
skoczkami (instrumental plural)
skoczku (locative singular)
skoczkach (locative plural)
skoczku (singular vocative)
skoczkowie (plural vocative)

(sports) a jumper; an athlete specializing in jumping

job-hopper (someone who frequently changes jobs)


pionek

pionek (nominative singular)
pionki (nominative plural)
pionka (genitive singular)
pionków (genitive plural)
pionkowi (dative singular)
pionkom (dative plural)
pionek (accusative singular)
pionki (accusative plural)
pionkiem (instrumental singular)
pionkami (instrumental plural)
pionku (locative singular)
pionkach (locative plural)
pionku (singular vocative)
pionki (plural vocative)


królowa

królowa (nominative singular)
królowe (nominative plural)
królowej (genitive singular)
królowych (genitive plural)
królowej (dative singular)
królowym (dative plural)
królową (accusative singular)
królowe (accusative plural)
królową (instrumental singular)
królowymi (instrumental plural)
królowej (locative singular)
królowych (locative plural)
królowo (singular vocative)
królowe (plural vocative)


bateria

bateria f (related adjective bateriowy or bateryjny)

bateriowy (adjective)
bateryjny (adjective)
bateria (nominative singular)
baterie (nominative plural)
baterii (genitive singular)
baterii (genitive plural)
bateryj (archaic genitive plural)
baterii (dative singular)
bateriom (dative plural)
baterię (accusative singular)
baterie (accusative plural)
baterią (instrumental singular)
bateriami (instrumental plural)
baterii (locative singular)
bateriach (locative plural)
baterio (singular vocative)
baterie (plural vocative)

→ Kashubian: bateriô

Borrowed from French batterie. Compare Slovincian batrëja.

(chess) battery (two or more major pieces on the same rank, file, or diagonal)


konik

konik (nominative singular)
koniki (nominative plural)
konika (genitive singular)
koników (genitive plural)
konikowi (dative singular)
konikom (dative plural)
konika (accusative singular)
koniki (accusative plural)
konikiem (instrumental singular)
konikami (instrumental plural)
koniku (locative singular)
konikach (locative plural)
koniku (singular vocative)
koniki (plural vocative)

sea horse (fish of the genus Hippocampus)


konik

konik (nominative singular)
koniki (nominative plural)
koniku (genitive singular)
koników (genitive plural)
konikowi (dative singular)
konikom (dative plural)
konik (accusative singular)
koniki (accusative plural)
konikiem (instrumental singular)
konikami (instrumental plural)
koniku (locative singular)
konikach (locative plural)
koniku (singular vocative)
koniki (plural vocative)

Lubiłem śpiewać, umiałem śpiewać, umiałem tańczyć, a Teatr na Targówku to był teatr muzyczny i w sumie to bardzo mi odpowiadało. Miał ambicje wystawiania musicali, a to był mój konik.

2011, Artur Barciś, Marzanna Graff, Rozmowy bez retuszu, Wydawnictwo M, →ISBN, page 72:

I liked to sing, I knew how to sing, I knew how to dance, and the Targówek Theater was a musical theater, and all in all, I was very happy with it. He had ambitions to put on musicals, and it was my specialty.

Czerwiński nigdy nie miał żadnych rezerw finansowych. Wszystkie nadwyżki inwestował tylko i wyłącznie w rozwój nowych produktów. Badania naukowe to był jego konik, na nie wydawał wszystkie pieniądze.

2012, Rafał Szczepanik, 7 śmiertelnych błędów szefa. Wydanie III rozszerzone, →ISBN:

Czerwiński never had any financial reserves. He invested anything extra exclusive in the development of new products. Scientific research was his passion, he spent all of his money on it.

Tego Leppieja?! – Kremser podniósł głos. – Tego samego, ministra rolnictwa. Pamiętasz aferę gruntową, która wysadziła go z siodła? – Polityka to nie mój konik, ale o tej sprawie to chyba wszyscy słyszeli – mówił już ciszej.

2014, Krzysztof Koziołek, Bóg nie weźmie w tym udziału, Manufaktura Tekstów, →ISBN, page 126:

"That Leppiej?!" Kremser raised his voice. "The very same, the minister of agriculture. Do you remember the territorial dispute that kicked him out?" "Politics is not my thing, but I think everyone has already heard about this," he said more quitely.

(colloquial) hobby horse; hobby, passion (activity to which one devotes a lot of time and resources and can talk much about)


konik

konik (nominative singular)
koniki (nominative plural)
konika (genitive singular)
koników (genitive plural)
konikowi (dative singular)
konikom (dative plural)
konika (accusative singular)
koników (accusative plural)
konikiem (instrumental singular)
konikami (instrumental plural)
koniku (locative singular)
konikach (locative plural)
koniku (singular vocative)
koniki (plural vocative)

(colloquial) scalper, ticket tout (person that sells tickets unofficially just before the event, often at inflated prices)


odpowiedź

odpowiedź f (related adjective odpowiedziowy)

odpowiedziowy (adjective)
odpowiedź (nominative singular)
odpowiedzi (nominative plural)
odpowiedzi (genitive singular)
odpowiedzi (genitive plural)
odpowiedzi (dative singular)
odpowiedziom (dative plural)
odpowiedź (accusative singular)
odpowiedzi (accusative plural)
odpowiedzią (instrumental singular)
odpowiedziami (instrumental plural)
odpowiedzi (locative singular)
odpowiedziach (locative plural)
odpowiedzi (singular vocative)
odpowiedzi (plural vocative)

Russian: о́тповедь (ótpovedʹ)

Inherited from Old Polish odpowiedź. By surface analysis, deverbal from odpowiedzieć. Compare Kashubian òdpòwiédz, Czech odpověď.

surf

+obj

(board games, card games, chess, games, sports) response (move done in reponse to another player) [with na (+ accusative) ‘to what (move)’]


wyjście

wyjście (nominative singular)
wyjścia (nominative plural)
wyjścia (genitive singular)
wyjść (genitive plural)
wyjściu (dative singular)
wyjściom (dative plural)
wyjście (accusative singular)
wyjścia (accusative plural)
wyjściem (instrumental singular)
wyjściami (instrumental plural)
wyjściu (locative singular)
wyjściach (locative plural)
wyjście (singular vocative)
wyjścia (plural vocative)

/ˈvɘ.jɕt͡ɕɛ/

Inherited from Old Polish wyszcie, wyście. By surface analysis, wyjść + -ie.


punkt

pl-noun

punkt m inan (diminutive punkcik, abbreviation p. or pkt)

punkcik (diminutive)
p. (abbreviation)
pkt (abbreviation)
punkt (nominative singular)
punkty (nominative plural)
punktu (genitive singular)
punktów (genitive plural)
punktowi (dative singular)
punktom (dative plural)
punkt (accusative singular)
punkty (accusative plural)
punktem (instrumental singular)
punktami (instrumental plural)
punkcie (locative singular)
punktach (locative plural)
punkcie (singular vocative)
punkty (plural vocative)

Learned borrowing from Latin pūnctum. First attested in 1566. Doublet of puenta.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “punkt”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

Bańkowski, Andrzej (2000) “punkt I”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)

punkt widzenia zależy od punktu siedzenia

(board games, sports, video games) point (unit of scoring in a game or competition)


laufer

laufer (nominative singular)
laufry (nominative plural)
laufra (genitive singular)
laufrów (genitive plural)
laufrowi (dative singular)
laufrom (dative plural)
laufra (accusative singular)
laufry (accusative plural)
laufrem (instrumental singular)
lauframi (instrumental plural)
laufrze (locative singular)
laufrach (locative plural)
laufrze (singular vocative)
laufry (plural vocative)


rząd

pl-noun

rząd m inan (diminutive rządek, related adjective rzędowy)

rządek (diminutive)
rzędowy (adjective)
rząd (nominative singular)
rzędy (nominative plural)
rzędu (genitive singular)
rzędów (genitive plural)
rzędowi (dative singular)
rzędom (dative plural)
rząd (accusative singular)
rzędy (accusative plural)
rzędem (instrumental singular)
rzędami (instrumental plural)
rzędzie (locative singular)
rzędach (locative plural)
rzędzie (singular vocative)
rzędy (plural vocative)


szachy

szachy (nominative plural)
szachów (genitive plural)
szachom (dative plural)
szachy (accusative plural)
szachami (instrumental plural)
szachach (locative plural)
szachy (plural vocative)

→ Belarusian: ша́хы (šáxy) (dated)

→ Ukrainian: ша́хи (šáxy)

Nie mogę znaleźć moich szachów


temat

temat m inan (diminutive temacik, related adjective tematowy or tematyczny)

temacik (diminutive)
tematowy (adjective)
tematyczny (adjective)
temat (nominative singular)
tematy (nominative plural)
tematu (genitive singular)
tematów (genitive plural)
tematowi (dative singular)
tematom (dative plural)
temat (accusative singular)
tematy (accusative plural)
tematem (instrumental singular)
tematami (instrumental plural)
temacie (locative singular)
tematach (locative plural)
temacie (singular vocative)
tematy (plural vocative)

Learned borrowing from Latin thema (genitive thematis). First attested in the 19th century. Compare Kashubian téma and Silesian tymat.

ref

J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1919), “temat”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 7, Warsaw, page 41

(chess) base idea on which a chess task is based


szach

szach (nominative singular)
szachu (genitive singular)
szacha (genitive singular)
szachowi (dative singular)
szach (accusative singular)
szacha (accusative singular)
szachem (instrumental singular)
szachu (locative singular)
szachu (singular vocative)

Borrowed from Persian شاه (šâh). Doublet of czek.

(chess) check (a situation in which the king is directly threatened by an opposing piece)


studium

studialny (adjective)
studium (nominative singular)
studia (nominative plural)
studium (genitive singular)
studiów (genitive plural)
studium (dative singular)
studiom (dative plural)
studium (accusative singular)
studia (accusative plural)
studium (instrumental singular)
studiami (instrumental plural)
studium (locative singular)
studiach (locative plural)
studium (singular vocative)
studia (plural vocative)

Learned borrowing from Latin studium. First attested in the 16th century. Doublet of etiuda, studia, and studio.

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “studium”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]


kuchnia

pl-noun

kuchnia f (diminutive kuchenka, related adjective kuchenny)

kuchenka (diminutive)
kuchenny (adjective)
kuchnia (nominative singular)
kuchnie (nominative plural)
kuchni (genitive singular)
kuchni (genitive plural)
kuchni (dative singular)
kuchniom (dative plural)
kuchnię (accusative singular)
kuchnie (accusative plural)
kuchnią (instrumental singular)
kuchniami (instrumental plural)
kuchni (locative singular)
kuchniach (locative plural)
kuchnio (singular vocative)
kuchnie (plural vocative)

→ Bulgarian: ку́хня (kúhnja)

desc

→ Kashubian: kùchniô (through Middle Polish)

→ Lower Sorbian: kuchnja

→ Macedonian: кујна (kujna)

→? Old Slovak: kuchňa

Pannonian Rusyn: кухня (kuxnja)

desctree

→ Russian: ку́хня (kúxnja)
→ Armenian: կուխնի (kuxni)
→ Bezhta: кухна (kuxna)
→ Chechen: кухни (kuxni)
→ Kildin Sami: кухня (kuxnja)
→ Kyrgyz: кухня (kuhnya)
→ Turkmen: kuhnýa
→ Yakut: куукуна (kuukuna)

→ Slovincian: kùchnja

Etymology tree
Proto-Indo-European *pekʷ-
Proto-Indo-European *-eti
Proto-Indo-European *pékʷeti
Proto-Italic *kʷekʷō
Latin coquō
Proto-Indo-European *-os
Proto-Italic *-os
Latin -us
Latin coquus
Proto-Indo-European *-nós
Proto-Indo-European *-iHnos
Proto-Italic *-īnos
Latin -īnus
Latin coquīnus
Latin coquīna
Late Latin cocīnabor.
Proto-West Germanic *kukinā
Old High German chuhhinabor.
Old Polish kuchnia
Polish kuchnia
Inherited from Old Polish kuchnia.

etymon

(Middle Polish, chess) square where the king stands during castling


ksiądz

pl-noun

ksiądz m pers (diminutive księżulek, related adjective księżowski or księży, abbreviation ks.)

księżulek (diminutive)
księżowski (adjective)
księży (adjective)
ks. (abbreviation)
ksiądz (nominative singular)
księża (nominative plural)
księdza (genitive singular)
księży (genitive plural)
księdzu (dative singular)
księżom (dative plural)
księdza (accusative singular)
księży (accusative plural)
księdzem (instrumental singular)
księżmi (instrumental plural)
księdzu (locative singular)
księżach (locative plural)
księże (singular vocative)
księża (plural vocative)

→ Belarusian: ксёндз (ksjondz)

→ Latvian: ksendzs

→ Russian: ксёндз (ksjondz)

→ Ukrainian: ксьондз (ksʹondz)

Inherited from Old Polish ksiądz. Doublet of kniaź.

kto ma księdza w rodzie, tego bieda nie ubodzie


roszada

roszada (nominative singular)
roszady (nominative plural)
roszady (genitive singular)
roszad (genitive plural)
roszadzie (dative singular)
roszadom (dative plural)
roszadę (accusative singular)
roszady (accusative plural)
roszadą (instrumental singular)
roszadami (instrumental plural)
roszadzie (locative singular)
roszadach (locative plural)
roszado (singular vocative)
roszady (plural vocative)

Borrowed from German Rochade, from French rocade.


szachownica

szachownica (nominative singular)
szachownice (nominative plural)
szachownicy (genitive singular)
szachownic (genitive plural)
szachownicy (dative singular)
szachownicom (dative plural)
szachownicę (accusative singular)
szachownice (accusative plural)
szachownicą (instrumental singular)
szachownicami (instrumental plural)
szachownicy (locative singular)
szachownicach (locative plural)
szachownico (singular vocative)
szachownice (plural vocative)

fritillary, any plant of the genus Fritillaria


kolumna

kolumienka (diminutive)
kolumna (nominative singular)
kolumny (nominative plural)
kolumny (genitive singular)
kolumn (genitive plural)
kolumnie (dative singular)
kolumnom (dative plural)
kolumnę (accusative singular)
kolumny (accusative plural)
kolumną (instrumental singular)
kolumnami (instrumental plural)
kolumnie (locative singular)
kolumnach (locative plural)
kolumno (singular vocative)
kolumny (plural vocative)


monopol

monopol (nominative singular)
monopole (nominative plural)
monopolu (genitive singular)
monopoli (genitive plural)
monopolów (genitive plural)
monopolowi (dative singular)
monopolom (dative plural)
monopol (accusative singular)
monopole (accusative plural)
monopolem (instrumental singular)
monopolami (instrumental plural)
monopolu (locative singular)
monopolach (locative plural)
monopolu (singular vocative)
monopole (plural vocative)

From Ancient Greek μονοπώλιον (monopṓlion).


pionowy

pl-adj

pionowy (not comparable, derived adverb pionowo)

pionowy (masculine nominative singular)
pionowa (feminine nominative singular)
pionowe (neuter nominative singular)
pionowi (nominative plural virile)
pionowe (nominative plural)
pionowego (genitive masculine singular)
pionowej (feminine genitive singular)
pionowego (genitive neuter singular)
pionowych (genitive plural)
pionowych (genitive plural virile)
pionowemu (dative masculine singular)
pionowej (dative feminine singular)
pionowemu (dative neuter singular)
pionowym (dative plural)
pionowym (dative plural virile)
pionowego (accusative animate masculine singular)
pionowy (accusative inanimate masculine singular)
pionową (accusative feminine singular)
pionowe (accusative neuter singular)
pionowych (accusative plural virile)
pionowe (accusative plural)
pionowym (instrumental masculine singular)
pionową (feminine instrumental singular)
pionowym (instrumental neuter singular)
pionowymi (instrumental plural)
pionowymi (instrumental plural virile)
pionowym (locative masculine singular)
pionowej (feminine locative singular)
pionowym (locative neuter singular)
pionowych (locative plural)
pionowych (locative plural virile)

Po ruchu e6, białe mają gorszą strukturę pionową.

After e6, White has worse pawn structure.

(relational, chess) pawn (of, from or pertaining to a pawn)


ofiara

ofiara (nominative singular)
ofiary (nominative plural)
ofiary (genitive singular)
ofiar (genitive plural)
ofierze (dative singular)
ofiarom (dative plural)
ofiarę (accusative singular)
ofiary (accusative plural)
ofiarą (instrumental singular)
ofiarami (instrumental plural)
ofierze (locative singular)
ofiarach (locative plural)
ofiaro (singular vocative)
ofiary (plural vocative)

→ Old Ruthenian: офѣра (ofěra)

Belarusian: ахвя́ра (axvjára)

desc

Carpathian Rusyn: офі́ра (ofíra) (obsolete)

Ukrainian: офі́ра (ofíra) (rare)

→ Kashubian: òfiara

(chess) sacrifice (act of intentionally allowing one's piece to be captured by the opponent in order to improve one's position in the game)


beczka

pl-noun

beczka f (diminutive beczułka, augmentative beka, related adjective beczkowy)

beczułka (diminutive)
beka (augmentative)
beczkowy (adjective)
beczka (nominative singular)
beczki (nominative plural)
beczki (genitive singular)
beczek (genitive plural)
beczce (dative singular)
beczkom (dative plural)
beczkę (accusative singular)
beczki (accusative plural)
beczką (instrumental singular)
beczkami (instrumental plural)
beczce (locative singular)
beczkach (locative plural)
beczko (singular vocative)
beczki (plural vocative)

Etymology tree
Proto-West Germanic *buttjābor.
Proto-Slavic *bъči
Proto-Balto-Slavic *-kāˀ
Proto-Slavic *-ъka
Proto-Slavic *bъčьka
Old Polish beczka
Polish beczka
Inherited from Old Polish beczka. Sense 2 is a semantic loan from English barrel roll, French tonneau, and German Fassrolle.

sl

(obsolete, chess) end of a row on a chessboard


debiut

debiut (nominative singular)
debiuty (nominative plural)
debiutu (genitive singular)
debiutów (genitive plural)
debiutowi (dative singular)
debiutom (dative plural)
debiut (accusative singular)
debiuty (accusative plural)
debiutem (instrumental singular)
debiutami (instrumental plural)
debiucie (locative singular)
debiutach (locative plural)
debiucie (singular vocative)
debiuty (plural vocative)

Borrowed from French début, from Middle French, derivative of desbuter (“to move, begin”), from des- + but (“mark, goal”), from Old French but (“aim, goal, end, target”), either from Old French butte (“mound, knoll, target”), from Frankish *but (“stump, log”), or from Old Norse bútr (“log, stump, butt”); both from Proto-Germanic *butą (“end, piece”), from Proto-Indo-European *bʰewd- (“to beat, push”).

der

(chess) opening (the first few moves in a game of chess)


obrona

obrona (nominative singular)
obrony (nominative plural)
obrony (genitive singular)
obron (genitive plural)
obronie (dative singular)
obronom (dative plural)
obronę (accusative singular)
obrony (accusative plural)
obroną (instrumental singular)
obronami (instrumental plural)
obronie (locative singular)
obronach (locative plural)
obrono (singular vocative)
obrony (plural vocative)

Inherited from Old Polish obrona. By surface analysis, deverbal from obronić.

surf

(chess) defence (tactics used to avoid losing pieces)


pozycja

pl-noun

pozycja f (related adjective pozycyjny, abbreviation poz.)

pozycyjny (adjective)
poz. (abbreviation)
pozycja (nominative singular)
pozycje (nominative plural)
pozycji (genitive singular)
pozycji (genitive plural)
pozycyj (archaic genitive plural)
pozycji (dative singular)
pozycjom (dative plural)
pozycję (accusative singular)
pozycje (accusative plural)
pozycją (instrumental singular)
pozycjami (instrumental plural)
pozycji (locative singular)
pozycjach (locative plural)
pozycjo (singular vocative)
pozycje (plural vocative)

→ Silesian: pozycyjŏ

Learned borrowing from Latin positiō. First attested in the 16th century.

ref

Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “pozycja”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]

(chess) position (full state of a chess game at any given turn)


chińczyk

chińczyk (nominative singular)
chińczyki (nominative plural)
chińczyka (genitive singular)
chińczyków (genitive plural)
chińczykowi (dative singular)
chińczykom (dative plural)
chińczyka (accusative singular)
chińczyki (accusative plural)
chińczykiem (instrumental singular)
chińczykami (instrumental plural)
chińczyku (locative singular)
chińczykach (locative plural)
chińczyku (singular vocative)
chińczyki (plural vocative)


warcaby

warcaby (nominative plural)
warcabów (genitive plural)
warcabom (dative plural)
warcaby (accusative plural)
warcabami (instrumental plural)
warcabach (locative plural)
warcaby (plural vocative)

Borrowed from Czech vrhcáby, from Middle High German wurfzabel.

(board games) draughts (UK), checkers (US)

(board games) draughts set (UK), checkers set (US)


tryktrak

tryktrak (nominative singular)
tryktraka (genitive singular)
tryktrakowi (dative singular)
tryktraka (accusative singular)
tryktrakiem (instrumental singular)
tryktraku (locative singular)
tryktraku (singular vocative)

Kiedy skończysz, zagramy partyjkę tryktraka.

1916, Guillaume Apollinaire, Poniedziałek ulica Christine:

When you finish, we'll play a game of backgammon.


atak

ataczek (diminutive)
atak (nominative singular)
ataki (nominative plural)
ataku (genitive singular)
ataków (genitive plural)
atakowi (dative singular)
atakom (dative plural)
atak (accusative singular)
ataki (accusative plural)
atakiem (instrumental singular)
atakami (instrumental plural)
ataku (locative singular)
atakach (locative plural)
ataku (singular vocative)
ataki (plural vocative)

Borrowed from French attaque. Compare Slovincian ataka.


zadanie

pl-noun

zadanie n (diminutive zadanko, related adjective zadaniowy)

zadanko (diminutive)
zadaniowy (adjective)
zadanie (nominative singular)
zadania (nominative plural)
zadania (genitive singular)
zadań (genitive plural)
zadaniu (dative singular)
zadaniom (dative plural)
zadanie (accusative singular)
zadania (accusative plural)
zadaniem (instrumental singular)
zadaniami (instrumental plural)
zadaniu (locative singular)
zadaniach (locative plural)
zadanie (singular vocative)
zadania (plural vocative)

Inherited from Old Polish zadanie. zadać + -anie. For the semantic shift, compare English assignment.

(countable, chess) developed position that allows one to checkmate their opponent in a certain number of moves


samotnik

samotnik m pers (female equivalent samotnica or samotniczka)

samotnica (feminine)
samotniczka (feminine)
samotnik (nominative singular)
samotnicy (nominative plural)
samotniki (derogatory nominative plural)
samotnika (genitive singular)
samotników (genitive plural)
samotnikowi (dative singular)
samotnikom (dative plural)
samotnika (accusative singular)
samotników (accusative plural)
samotnikiem (instrumental singular)
samotnikami (instrumental plural)
samotniku (locative singular)
samotnikach (locative plural)
samotniku (singular vocative)
samotnicy (plural vocative)

loner (person who lacks or avoids company)


samotnik

samotnik (nominative singular)
samotniki (nominative plural)
samotnika (genitive singular)
samotników (genitive plural)
samotnikowi (dative singular)
samotnikom (dative plural)
samotnika (accusative singular)
samotniki (accusative plural)
samotnikiem (instrumental singular)
samotnikami (instrumental plural)
samotniku (locative singular)
samotnikach (locative plural)
samotniku (singular vocative)
samotniki (plural vocative)

Tringa ochropus
Tringa ochropus#Translingual


samotnik

samotnik (nominative singular)
samotnika (genitive singular)
samotnikowi (dative singular)
samotnik (accusative singular)
samotnikiem (instrumental singular)
samotniku (locative singular)
samotniku (singular vocative)


plansza

planszowy (adjective)
plansza (nominative singular)
plansze (nominative plural)
planszy (genitive singular)
plansz (genitive plural)
planszy (dative singular)
planszom (dative plural)
planszę (accusative singular)
plansze (accusative plural)
planszą (instrumental singular)
planszami (instrumental plural)
planszy (locative singular)
planszach (locative plural)
planszo (singular vocative)
plansze (plural vocative)

Borrowed from French planche. Doublet of falanga and planka.

(board games) gameboard (portable surface marked for playing a game, and on which the counters or other pieces are placed and moved)


chód

chód (nominative singular)
chody (nominative plural)
chodu (genitive singular)
chodów (genitive plural)
chodowi (dative singular)
chodom (dative plural)
chód (accusative singular)
chody (accusative plural)
chodem (instrumental singular)
chodami (instrumental plural)
chodzie (locative singular)
chodach (locative plural)
chodzie (singular vocative)
chody (plural vocative)


promocja

promocja (nominative singular)
promocje (nominative plural)
promocji (genitive singular)
promocji (genitive plural)
promocyj (archaic genitive plural)
promocji (dative singular)
promocjom (dative plural)
promocję (accusative singular)
promocje (accusative plural)
promocją (instrumental singular)
promocjami (instrumental plural)
promocji (locative singular)
promocjach (locative plural)
promocjo (singular vocative)
promocje (plural vocative)

Borrowed from English promotion, from Middle English promotion, from Old French promocion, from Latin promōtiō.

(chess) promotion (transformation of a pawn into a piece by reaching the opponent's back rank)


planszówka

planszówka (nominative singular)
planszówki (nominative plural)
planszówki (genitive singular)
planszówek (genitive plural)
planszówce (dative singular)
planszówkom (dative plural)
planszówkę (accusative singular)
planszówki (accusative plural)
planszówką (instrumental singular)
planszówkami (instrumental plural)
planszówce (locative singular)
planszówkach (locative plural)
planszówko (singular vocative)
planszówki (plural vocative)

(colloquial) board game (any of many games of strategy or chance played on a specially designed board; often involves one or more players moving pieces and using dice or cards)


giermek

giermek (nominative singular)
giermkowie (nominative plural)
giermki (derogatory nominative plural)
giermka (genitive singular)
giermków (genitive plural)
giermkowi (dative singular)
giermkom (dative plural)
giermka (accusative singular)
giermków (accusative plural)
giermkiem (instrumental singular)
giermkami (instrumental plural)
giermku (locative singular)
giermkach (locative plural)
giermku (singular vocative)
giermkowie (plural vocative)


otwarcie

otwarcie (nominative singular)
otwarcia (nominative plural)
otwarcia (genitive singular)
otwarć (genitive plural)
otwarciu (dative singular)
otwarciom (dative plural)
otwarcie (accusative singular)
otwarcia (accusative plural)
otwarciem (instrumental singular)
otwarciami (instrumental plural)
otwarciu (locative singular)
otwarciach (locative plural)
otwarcie (singular vocative)
otwarcia (plural vocative)

(bridge, chess, countable) opening (the initial part of a game such as bridge or chess)


szewczyk

szewczyk (nominative singular)
szewczyki (nominative plural)
szewczyku (genitive singular)
szewczyków (genitive plural)
szewczykowi (dative singular)
szewczykom (dative plural)
szewczyk (accusative singular)
szewczyki (accusative plural)
szewczykiem (instrumental singular)
szewczykami (instrumental plural)
szewczyku (locative singular)
szewczykach (locative plural)
szewczyku (singular vocative)
szewczyki (plural vocative)

/ˈʂɛf.t͡ʂɘk/


wariant

wariant (nominative singular)
warianty (nominative plural)
wariantu (genitive singular)
wariantów (genitive plural)
wariantowi (dative singular)
wariantom (dative plural)
wariant (accusative singular)
warianty (accusative plural)
wariantem (instrumental singular)
wariantami (instrumental plural)
wariancie (locative singular)
wariantach (locative plural)
wariancie (singular vocative)
warianty (plural vocative)

Borrowed from French variante, from Old French variant, from Latin variāns, the present active participle of variō (“to change”).

To przygotowanie skupia się w większości na debiutach, czyli ustalonych ciągach posunięć, które rozpoczynają partię i noszą oryginalne nazwy, takie jak wariant smoczy obrony sycylijskiej albo obrona hetmańskoindyjska.

2021 March 12, Garri Kasparow, Ostatni bastion umysłu, Insignis, →ISBN:

This preparation mostly focuses on debuts, i.e. fixed sequences of moves that start the game and have original names, such as the Sicilian Defence, Dragon Variation or the Queen's Indian Defense.

(chess) variation (line of play that differs from the original)


szpila

szpila (nominative singular)
szpile (nominative plural)
szpili (genitive singular)
szpil (genitive plural)
szpili (genitive plural)
szpili (dative singular)
szpilom (dative plural)
szpilę (accusative singular)
szpile (accusative plural)
szpilą (instrumental singular)
szpilami (instrumental plural)
szpili (locative singular)
szpilach (locative plural)
szpilo (singular vocative)
szpile (plural vocative)

Coordinate term: związanie

(chess) skewer (scenario in which a piece attacks a more valuable piece which, if it moves aside, reveals a less valuable piece)


matowy

pl-adj

matowy (comparative bardziej matowy, superlative najbardziej matowy, derived adverb matowo)

bardziej matowy (comparative)
najbardziej matowy (superlative)
matowy (masculine nominative singular)
matowa (feminine nominative singular)
matowe (neuter nominative singular)
matowi (nominative plural virile)
matowe (nominative plural)
matowego (genitive masculine singular)
matowej (feminine genitive singular)
matowego (genitive neuter singular)
matowych (genitive plural)
matowych (genitive plural virile)
matowemu (dative masculine singular)
matowej (dative feminine singular)
matowemu (dative neuter singular)
matowym (dative plural)
matowym (dative plural virile)
matowego (accusative animate masculine singular)
matowy (accusative inanimate masculine singular)
matową (accusative feminine singular)
matowe (accusative neuter singular)
matowych (accusative plural virile)
matowe (accusative plural)
matowym (instrumental masculine singular)
matową (feminine instrumental singular)
matowym (instrumental neuter singular)
matowymi (instrumental plural)
matowymi (instrumental plural virile)
matowym (locative masculine singular)
matowej (feminine locative singular)
matowym (locative neuter singular)
matowych (locative plural)
matowych (locative plural virile)

(relational, chess) checkmate (of or pertaining to checkmate in chess)


podstawka

podstawka (nominative singular)
podstawki (nominative plural)
podstawki (genitive singular)
podstawek (genitive plural)
podstawce (dative singular)
podstawkom (dative plural)
podstawkę (accusative singular)
podstawki (accusative plural)
podstawką (instrumental singular)
podstawkami (instrumental plural)
podstawce (locative singular)
podstawkach (locative plural)
podstawko (singular vocative)
podstawki (plural vocative)

(colloquial, chess) blunder (very bad move, usually caused by some tactical oversight)


posunięcie

posunięcie (nominative singular)
posunięcia (nominative plural)
posunięcia (genitive singular)
posunięć (genitive plural)
posunięciu (dative singular)
posunięciom (dative plural)
posunięcie (accusative singular)
posunięcia (accusative plural)
posunięciem (instrumental singular)
posunięciami (instrumental plural)
posunięciu (locative singular)
posunięciach (locative plural)
posunięcie (singular vocative)
posunięcia (plural vocative)

/pɔ.suˈɲɛɲ.t͡ɕɛ/

(countable, board games) move, play (act of moving a token on a gameboard from one position to another according to the rules of the game)


kloc

klocek (diminutive)
kloc (nominative singular)
kloce (nominative plural)
kloca (genitive singular)
kloców (genitive plural)
klocowi (dative singular)
klocom (dative plural)
kloc (accusative singular)
kloce (accusative plural)
klocem (instrumental singular)
klocami (instrumental plural)
klocu (locative singular)
klocach (locative plural)
klocu (singular vocative)
kloce (plural vocative)


pchełka

pchełka (nominative singular)
pchełki (nominative plural)
pchełki (genitive singular)
pchełek (genitive plural)
pchełce (dative singular)
pchełkom (dative plural)
pchełkę (accusative singular)
pchełki (accusative plural)
pchełką (instrumental singular)
pchełkami (instrumental plural)
pchełce (locative singular)
pchełkach (locative plural)
pchełko (singular vocative)
pchełki (plural vocative)

(in the plural) tiddlywinks (competitive game in which the objective is to flick as many small discs (each called a tiddlywink or wink) as possible into a container (the pot) by pressing on their edges with a larger disc (a shooter or squidger), causing them to jump up from the surface on which they are placed)


widełki

widełki (nominative plural)
widełek (genitive plural)
widełkom (dative plural)
widełki (accusative plural)
widełkami (instrumental plural)
widełkach (locative plural)
widełki (plural vocative)

(chess, informal) fork (the simultaneous attack of two adversary pieces with one single attacking piece, especially a knight)


cymbergaj

cymbergaj (nominative singular)
cymbergaje (nominative plural)
cymbergaju (genitive singular)
cymbergajów (genitive plural)
cymbergai (genitive plural)
cymbergajowi (dative singular)
cymbergajom (dative plural)
cymbergaj (accusative singular)
cymbergaje (accusative plural)
cymbergajem (instrumental singular)
cymbergajami (instrumental plural)
cymbergaju (locative singular)
cymbergajach (locative plural)
cymbergaju (singular vocative)
cymbergaje (plural vocative)

Borrowed from Yiddish צו מיר גיי (tsu mir gey).


szachowy

pl-adj

szachowy (not comparable, no derived adverb)

szachowy (masculine nominative singular)
szachowa (feminine nominative singular)
szachowe (neuter nominative singular)
szachowi (nominative plural virile)
szachowe (nominative plural)
szachowego (genitive masculine singular)
szachowej (feminine genitive singular)
szachowego (genitive neuter singular)
szachowych (genitive plural)
szachowych (genitive plural virile)
szachowemu (dative masculine singular)
szachowej (dative feminine singular)
szachowemu (dative neuter singular)
szachowym (dative plural)
szachowym (dative plural virile)
szachowego (accusative animate masculine singular)
szachowy (accusative inanimate masculine singular)
szachową (accusative feminine singular)
szachowe (accusative neuter singular)
szachowych (accusative plural virile)
szachowe (accusative plural)
szachowym (instrumental masculine singular)
szachową (feminine instrumental singular)
szachowym (instrumental neuter singular)
szachowymi (instrumental plural)
szachowymi (instrumental plural virile)
szachowym (locative masculine singular)
szachowej (feminine locative singular)
szachowym (locative neuter singular)
szachowych (locative plural)
szachowych (locative plural virile)

Uczniowie wezmą udział w turnieju szachowym.

Students will participate in a chess competition.

(relational) chess (of or pertaining to chess)


końcówka

pl-noun

końcówka f (related adjective końcówkowy)

końcówkowy (adjective)
końcówka (nominative singular)
końcówki (nominative plural)
końcówki (genitive singular)
końcówek (genitive plural)
końcówce (dative singular)
końcówkom (dative plural)
końcówkę (accusative singular)
końcówki (accusative plural)
końcówką (instrumental singular)
końcówkami (instrumental plural)
końcówce (locative singular)
końcówkach (locative plural)
końcówko (singular vocative)
końcówki (plural vocative)


madżong

madżong (nominative singular)
madżonga (genitive singular)
madżongowi (dative singular)
madżong (accusative singular)
madżongiem (instrumental singular)
madżongu (locative singular)
madżongu (singular vocative)

Borrowed from English mahjong, from Cantonese 麻將 /麻将 (maa4 zoeng3).


rochada

rochada (nominative singular)
rochady (nominative plural)
rochady (genitive singular)
rochad (genitive plural)
rochadzie (dative singular)
rochadom (dative plural)
rochadę (accusative singular)
rochady (accusative plural)
rochadą (instrumental singular)
rochadami (instrumental plural)
rochadzie (locative singular)
rochadach (locative plural)
rochado (singular vocative)
rochady (plural vocative)

(chess, obsolete) Alternative form of roszada


bierka

bierka (nominative singular)
bierki (nominative plural)
bierki (genitive singular)
bierek (genitive plural)
bierce (dative singular)
bierkom (dative plural)
bierkę (accusative singular)
bierki (accusative plural)
bierką (instrumental singular)
bierkami (instrumental plural)
bierce (locative singular)
bierkach (locative plural)
bierko (singular vocative)
bierki (plural vocative)

białe bierki

czarne bierki

bierki szachowe


zbić

zbijać (imperfective)
zbić (infinitive)
zbiję (future singular)
zbijemy (future plural)
zbijesz (future singular)
zbijecie (future plural)
zbije (future singular third-person)
zbiją (future plural third-person)
zbije się (future impersonal)
zbiłem (masculine past singular)
-(e)m zbił (masculine past singular)
zbiłam (feminine past singular)
-(e)m zbiła (feminine past singular)
zbiłom (neuter past singular)
-(e)m zbiło (neuter past singular)
zbiliśmy (past plural virile)
-(e)śmy zbili (past plural virile)
zbiłyśmy (nonvirile past plural)
-(e)śmy zbiły (nonvirile past plural)
zbiłeś (masculine past singular)
-(e)ś zbił (masculine past singular)
zbiłaś (feminine past singular)
-(e)ś zbiła (feminine past singular)
zbiłoś (neuter past singular)
-(e)ś zbiło (neuter past singular)
zbiliście (past plural virile)
-(e)ście zbili (past plural virile)
zbiłyście (nonvirile past plural)
-(e)ście zbiły (nonvirile past plural)
zbił (masculine past singular third-person)
zbiła (feminine past singular third-person)
zbiło (neuter past singular third-person)
zbili (past plural third-person virile)
zbiły (nonvirile past plural third-person)
zbito (impersonal past)
zbiłbym (conditional masculine singular)
bym zbił (conditional masculine singular)
zbiłabym (conditional feminine singular)
bym zbiła (conditional feminine singular)
zbiłobym (conditional neuter singular)
bym zbiło (conditional neuter singular)
zbilibyśmy (conditional plural virile)
byśmy zbili (conditional plural virile)
zbiłybyśmy (conditional nonvirile plural)
byśmy zbiły (conditional nonvirile plural)
zbiłbyś (conditional masculine singular)
byś zbił (conditional masculine singular)
zbiłabyś (conditional feminine singular)
byś zbiła (conditional feminine singular)
zbiłobyś (conditional neuter singular)
byś zbiło (conditional neuter singular)
zbilibyście (conditional plural virile)
byście zbili (conditional plural virile)
zbiłybyście (conditional nonvirile plural)
byście zbiły (conditional nonvirile plural)
zbiłby (conditional masculine singular third-person)
by zbił (conditional masculine singular third-person)
zbiłaby (conditional feminine singular third-person)
by zbiła (conditional feminine singular third-person)
zbiłoby (conditional neuter singular third-person)
by zbiło (conditional neuter singular third-person)
zbiliby (conditional plural third-person virile)
by zbili (conditional plural third-person virile)
zbiłyby (conditional nonvirile plural third-person)
by zbiły (conditional nonvirile plural third-person)
zbito by (conditional impersonal)
niech zbiję (imperative singular)
zbijmy (imperative plural)
zbij (imperative singular)
zbijcie (imperative plural)
niech zbije (imperative singular third-person)
niech zbiją (imperative plural third-person)
zbity (adjectival masculine participle passive singular)
zbita (adjectival feminine participle passive singular)
zbite (adjectival neuter participle passive singular)
zbici (adjectival participle passive plural virile)
zbite (adjectival nonvirile participle passive plural)
zbiwszy (adverbial anterior participle)
zbicie (noun-from-verb)


zbijać

zbić (perfective)
zbijać (infinitive)
zbijam (present singular)
zbijamy (plural present)
zbijasz (present singular)
zbijacie (plural present)
zbija (present singular third-person)
zbijają (plural present third-person)
zbija się (impersonal present)
zbijałem (masculine past singular)
-(e)m zbijał (masculine past singular)
zbijałam (feminine past singular)
-(e)m zbijała (feminine past singular)
zbijałom (neuter past singular)
-(e)m zbijało (neuter past singular)
zbijaliśmy (past plural virile)
-(e)śmy zbijali (past plural virile)
zbijałyśmy (nonvirile past plural)
-(e)śmy zbijały (nonvirile past plural)
zbijałeś (masculine past singular)
-(e)ś zbijał (masculine past singular)
zbijałaś (feminine past singular)
-(e)ś zbijała (feminine past singular)
zbijałoś (neuter past singular)
-(e)ś zbijało (neuter past singular)
zbijaliście (past plural virile)
-(e)ście zbijali (past plural virile)
zbijałyście (nonvirile past plural)
-(e)ście zbijały (nonvirile past plural)
zbijał (masculine past singular third-person)
zbijała (feminine past singular third-person)
zbijało (neuter past singular third-person)
zbijali (past plural third-person virile)
zbijały (nonvirile past plural third-person)
zbijano (impersonal past)
będę zbijał (future masculine singular)
będę zbijać (future masculine singular)
będę zbijała (feminine future singular)
będę zbijać (feminine future singular)
będę zbijało (future neuter singular)
będę zbijać (future neuter singular)
będziemy zbijali (future plural virile)
będziemy zbijać (future plural virile)
będziemy zbijały (future nonvirile plural)
będziemy zbijać (future nonvirile plural)
będziesz zbijał (future masculine singular)
będziesz zbijać (future masculine singular)
będziesz zbijała (feminine future singular)
będziesz zbijać (feminine future singular)
będziesz zbijało (future neuter singular)
będziesz zbijać (future neuter singular)
będziecie zbijali (future plural virile)
będziecie zbijać (future plural virile)
będziecie zbijały (future nonvirile plural)
będziecie zbijać (future nonvirile plural)
będzie zbijał (future masculine singular third-person)
będzie zbijać (future masculine singular third-person)
będzie zbijała (feminine future singular third-person)
będzie zbijać (feminine future singular third-person)
będzie zbijało (future neuter singular third-person)
będzie zbijać (future neuter singular third-person)
będą zbijali (future plural third-person virile)
będą zbijać (future plural third-person virile)
będą zbijały (future nonvirile plural third-person)
będą zbijać (future nonvirile plural third-person)
będzie zbijać się (future impersonal)
zbijałbym (conditional masculine singular)
bym zbijał (conditional masculine singular)
zbijałabym (conditional feminine singular)
bym zbijała (conditional feminine singular)
zbijałobym (conditional neuter singular)
bym zbijało (conditional neuter singular)
zbijalibyśmy (conditional plural virile)
byśmy zbijali (conditional plural virile)
zbijałybyśmy (conditional nonvirile plural)
byśmy zbijały (conditional nonvirile plural)
zbijałbyś (conditional masculine singular)
byś zbijał (conditional masculine singular)
zbijałabyś (conditional feminine singular)
byś zbijała (conditional feminine singular)
zbijałobyś (conditional neuter singular)
byś zbijało (conditional neuter singular)
zbijalibyście (conditional plural virile)
byście zbijali (conditional plural virile)
zbijałybyście (conditional nonvirile plural)
byście zbijały (conditional nonvirile plural)
zbijałby (conditional masculine singular third-person)
by zbijał (conditional masculine singular third-person)
zbijałaby (conditional feminine singular third-person)
by zbijała (conditional feminine singular third-person)
zbijałoby (conditional neuter singular third-person)
by zbijało (conditional neuter singular third-person)
zbijaliby (conditional plural third-person virile)
by zbijali (conditional plural third-person virile)
zbijałyby (conditional nonvirile plural third-person)
by zbijały (conditional nonvirile plural third-person)
zbijano by (conditional impersonal)
niech zbijam (imperative singular)
zbijajmy (imperative plural)
zbijaj (imperative singular)
zbijajcie (imperative plural)
niech zbija (imperative singular third-person)
niech zbijają (imperative plural third-person)
zbijający (active adjectival masculine participle singular)
zbijająca (active adjectival feminine participle singular)
zbijające (active adjectival neuter participle singular)
zbijający (active adjectival participle plural virile)
zbijające (active adjectival nonvirile participle plural)
zbijany (adjectival masculine participle passive singular)
zbijana (adjectival feminine participle passive singular)
zbijane (adjectival neuter participle passive singular)
zbijani (adjectival participle passive plural virile)
zbijane (adjectival nonvirile participle passive plural)
zbijając (adjectival contemporary participle)
zbijanie (noun-from-verb)


na czas

(idiomatic, chess) on time (by a player's running out of time)


opozycja

opozycja (nominative singular)
opozycje (nominative plural)
opozycji (genitive singular)
opozycji (genitive plural)
opozycyj (archaic genitive plural)
opozycji (dative singular)
opozycjom (dative plural)
opozycję (accusative singular)
opozycje (accusative plural)
opozycją (instrumental singular)
opozycjami (instrumental plural)
opozycji (locative singular)
opozycjach (locative plural)
opozycjo (singular vocative)
opozycje (plural vocative)

Learned borrowing from Late Latin oppositiō.

lbor

(chess) opposition (position in which the player on the move must yield with his king allowing his opponent to advance with his own king)


młynek

młynek (nominative singular)
młynki (nominative plural)
młynka (genitive singular)
młynków (genitive plural)
młynkowi (dative singular)
młynkom (dative plural)
młynek (accusative singular)
młynki (accusative plural)
młynkiem (instrumental singular)
młynkami (instrumental plural)
młynku (locative singular)
młynkach (locative plural)
młynku (singular vocative)
młynki (plural vocative)


arcymistrz

pl-noun

arcymistrz m pers (female equivalent arcymistrzyni)

arcymistrzyni (feminine)
arcymistrz (nominative singular)
arcymistrzowie (nominative plural)
arcymistrza (genitive singular)
arcymistrzów (genitive plural)
arcymistrzowi (dative singular)
arcymistrzom (dative plural)
arcymistrza (accusative singular)
arcymistrzów (accusative plural)
arcymistrzem (instrumental singular)
arcymistrzami (instrumental plural)
arcymistrzu (locative singular)
arcymistrzach (locative plural)
arcymistrzu (singular vocative)
arcymistrzowie (plural vocative)


wieczny szach

wieczny szach (nominative singular)
wieczne szachy (nominative plural)
wiecznego szachu (genitive singular)
szacha (genitive singular)
wiecznych szachów (genitive plural)
wiecznemu szachowi (dative singular)
wiecznym szachom (dative plural)
wieczny szach (accusative singular)
szacha (accusative singular)
wieczne szachy (accusative plural)
wiecznym szachem (instrumental singular)
wiecznymi szachami (instrumental plural)
wiecznym szachu (locative singular)
wiecznych szachach (locative plural)
wieczny szachu (singular vocative)
wieczne szachy (plural vocative)

Literally, “eternal check”. Compare Russian вечный шах (večnyj šax).


damka

damka (nominative singular)
damki (nominative plural)
damki (genitive singular)
damek (genitive plural)
damce (dative singular)
damkom (dative plural)
damkę (accusative singular)
damki (accusative plural)
damką (instrumental singular)
damkami (instrumental plural)
damce (locative singular)
damkach (locative plural)
damko (singular vocative)
damki (plural vocative)


szach-mat

szach-mat (nominative singular)
szach-maty (nominative plural)
szach-matu (genitive singular)
szach-matów (genitive plural)
szach-matowi (dative singular)
szach-matom (dative plural)
szach-mat (accusative singular)
szach-maty (accusative plural)
szach-matem (instrumental singular)
szach-matami (instrumental plural)
szach-macie (locative singular)
szach-matach (locative plural)
szach-macie (singular vocative)
szach-maty (plural vocative)

Borrowed from Persian شاه مات (šâh mât).


szach-mat

(chess) checkmate! (word called out by the victor when making a move that wins the game)


królówka

królówka (nominative singular)
królówki (nominative plural)
królówki (genitive singular)
królówek (genitive plural)
królówce (dative singular)
królówkom (dative plural)
królówkę (accusative singular)
królówki (accusative plural)
królówką (instrumental singular)
królówkami (instrumental plural)
królówce (locative singular)
królówkach (locative plural)
królówko (singular vocative)
królówki (plural vocative)


związanie

związanie (nominative singular)
związania (nominative plural)
związania (genitive singular)
związań (genitive plural)
związaniu (dative singular)
związaniom (dative plural)
związanie (accusative singular)
związania (accusative plural)
związaniem (instrumental singular)
związaniami (instrumental plural)
związaniu (locative singular)
związaniach (locative plural)
związanie (singular vocative)
związania (plural vocative)

(countable, chess) pin (either a scenario in which moving a lesser piece to escape from attack would expose a more valuable piece to being taken instead, or one where moving a piece is impossible as it would place the king in check)


klocek

klocek (nominative singular)
klocki (nominative plural)
klocka (genitive singular)
klocków (genitive plural)
klockowi (dative singular)
klockom (dative plural)
klocek (accusative singular)
klocki (accusative plural)
klockiem (instrumental singular)
klockami (instrumental plural)
klocku (locative singular)
klockach (locative plural)
klocku (singular vocative)
klocki (plural vocative)


gra końcowa

gra końcowa (nominative singular)
gry końcowe (nominative plural)
gry końcowej (genitive singular)
gr końcowych (genitive plural)
grze końcowej (dative singular)
grom końcowym (dative plural)
grę końcową (accusative singular)
gry końcowe (accusative plural)
grą końcową (instrumental singular)
grami końcowymi (instrumental plural)
grze końcowej (locative singular)
grach końcowych (locative plural)
gro końcowa (singular vocative)
gry końcowe (plural vocative)

(chess) endgame (the final stage of a game of chess)


bicie w przelocie

bicie w przelocie (nominative singular)
bicia w przelocie (nominative plural)
bicia w przelocie (genitive singular)
bić w przelocie (genitive plural)
biciu w przelocie (dative singular)
biciom w przelocie (dative plural)
bicie w przelocie (accusative singular)
bicia w przelocie (accusative plural)
biciem w przelocie (instrumental singular)
biciami w przelocie (instrumental plural)
biciu w przelocie (locative singular)
biciach w przelocie (locative plural)
bicie w przelocie (singular vocative)
bicia w przelocie (plural vocative)

/ˈbi.t͡ɕɛ f‿pʂɛˈlɔ.t͡ɕɛ/

Borrowed from French en passant, literally, “to capture in passing”.

(idiomatic, chess) en passant (move in which a pawn captures an opposing pawn on the same rank immediately after the latter has moved forward two squares on its first move in the game, as if it had moved forward only one square)


roszować

zroszować (perfective)
roszować (infinitive)
roszuję (present singular)
roszujemy (plural present)
roszujesz (present singular)
roszujecie (plural present)
roszuje (present singular third-person)
roszują (plural present third-person)
roszuje się (impersonal present)
roszowałem (masculine past singular)
-(e)m roszował (masculine past singular)
roszowałam (feminine past singular)
-(e)m roszowała (feminine past singular)
roszowałom (neuter past singular)
-(e)m roszowało (neuter past singular)
roszowaliśmy (past plural virile)
-(e)śmy roszowali (past plural virile)
roszowałyśmy (nonvirile past plural)
-(e)śmy roszowały (nonvirile past plural)
roszowałeś (masculine past singular)
-(e)ś roszował (masculine past singular)
roszowałaś (feminine past singular)
-(e)ś roszowała (feminine past singular)
roszowałoś (neuter past singular)
-(e)ś roszowało (neuter past singular)
roszowaliście (past plural virile)
-(e)ście roszowali (past plural virile)
roszowałyście (nonvirile past plural)
-(e)ście roszowały (nonvirile past plural)
roszował (masculine past singular third-person)
roszowała (feminine past singular third-person)
roszowało (neuter past singular third-person)
roszowali (past plural third-person virile)
roszowały (nonvirile past plural third-person)
roszowano (impersonal past)
będę roszował (future masculine singular)
będę roszować (future masculine singular)
będę roszowała (feminine future singular)
będę roszować (feminine future singular)
będę roszowało (future neuter singular)
będę roszować (future neuter singular)
będziemy roszowali (future plural virile)
będziemy roszować (future plural virile)
będziemy roszowały (future nonvirile plural)
będziemy roszować (future nonvirile plural)
będziesz roszował (future masculine singular)
będziesz roszować (future masculine singular)
będziesz roszowała (feminine future singular)
będziesz roszować (feminine future singular)
będziesz roszowało (future neuter singular)
będziesz roszować (future neuter singular)
będziecie roszowali (future plural virile)
będziecie roszować (future plural virile)
będziecie roszowały (future nonvirile plural)
będziecie roszować (future nonvirile plural)
będzie roszował (future masculine singular third-person)
będzie roszować (future masculine singular third-person)
będzie roszowała (feminine future singular third-person)
będzie roszować (feminine future singular third-person)
będzie roszowało (future neuter singular third-person)
będzie roszować (future neuter singular third-person)
będą roszowali (future plural third-person virile)
będą roszować (future plural third-person virile)
będą roszowały (future nonvirile plural third-person)
będą roszować (future nonvirile plural third-person)
będzie roszować się (future impersonal)
roszowałbym (conditional masculine singular)
bym roszował (conditional masculine singular)
roszowałabym (conditional feminine singular)
bym roszowała (conditional feminine singular)
roszowałobym (conditional neuter singular)
bym roszowało (conditional neuter singular)
roszowalibyśmy (conditional plural virile)
byśmy roszowali (conditional plural virile)
roszowałybyśmy (conditional nonvirile plural)
byśmy roszowały (conditional nonvirile plural)
roszowałbyś (conditional masculine singular)
byś roszował (conditional masculine singular)
roszowałabyś (conditional feminine singular)
byś roszowała (conditional feminine singular)
roszowałobyś (conditional neuter singular)
byś roszowało (conditional neuter singular)
roszowalibyście (conditional plural virile)
byście roszowali (conditional plural virile)
roszowałybyście (conditional nonvirile plural)
byście roszowały (conditional nonvirile plural)
roszowałby (conditional masculine singular third-person)
by roszował (conditional masculine singular third-person)
roszowałaby (conditional feminine singular third-person)
by roszowała (conditional feminine singular third-person)
roszowałoby (conditional neuter singular third-person)
by roszowało (conditional neuter singular third-person)
roszowaliby (conditional plural third-person virile)
by roszowali (conditional plural third-person virile)
roszowałyby (conditional nonvirile plural third-person)
by roszowały (conditional nonvirile plural third-person)
roszowano by (conditional impersonal)
niech roszuję (imperative singular)
roszujmy (imperative plural)
roszuj (imperative singular)
roszujcie (imperative plural)
niech roszuje (imperative singular third-person)
niech roszują (imperative plural third-person)
roszujący (active adjectival masculine participle singular)
roszująca (active adjectival feminine participle singular)
roszujące (active adjectival neuter participle singular)
roszujący (active adjectival participle plural virile)
roszujące (active adjectival nonvirile participle plural)
roszując (adjectival contemporary participle)
roszowanie (noun-from-verb)

Adapted borrowing of German rochieren + -ować.

af

(intransitive, chess) to castle (to perform a castle in chess)


zroszować

roszować (imperfective)
zroszować (infinitive)
zroszuję (future singular)
zroszujemy (future plural)
zroszujesz (future singular)
zroszujecie (future plural)
zroszuje (future singular third-person)
zroszują (future plural third-person)
zroszuje się (future impersonal)
zroszowałem (masculine past singular)
-(e)m zroszował (masculine past singular)
zroszowałam (feminine past singular)
-(e)m zroszowała (feminine past singular)
zroszowałom (neuter past singular)
-(e)m zroszowało (neuter past singular)
zroszowaliśmy (past plural virile)
-(e)śmy zroszowali (past plural virile)
zroszowałyśmy (nonvirile past plural)
-(e)śmy zroszowały (nonvirile past plural)
zroszowałeś (masculine past singular)
-(e)ś zroszował (masculine past singular)
zroszowałaś (feminine past singular)
-(e)ś zroszowała (feminine past singular)
zroszowałoś (neuter past singular)
-(e)ś zroszowało (neuter past singular)
zroszowaliście (past plural virile)
-(e)ście zroszowali (past plural virile)
zroszowałyście (nonvirile past plural)
-(e)ście zroszowały (nonvirile past plural)
zroszował (masculine past singular third-person)
zroszowała (feminine past singular third-person)
zroszowało (neuter past singular third-person)
zroszowali (past plural third-person virile)
zroszowały (nonvirile past plural third-person)
zroszowano (impersonal past)
zroszowałbym (conditional masculine singular)
bym zroszował (conditional masculine singular)
zroszowałabym (conditional feminine singular)
bym zroszowała (conditional feminine singular)
zroszowałobym (conditional neuter singular)
bym zroszowało (conditional neuter singular)
zroszowalibyśmy (conditional plural virile)
byśmy zroszowali (conditional plural virile)
zroszowałybyśmy (conditional nonvirile plural)
byśmy zroszowały (conditional nonvirile plural)
zroszowałbyś (conditional masculine singular)
byś zroszował (conditional masculine singular)
zroszowałabyś (conditional feminine singular)
byś zroszowała (conditional feminine singular)
zroszowałobyś (conditional neuter singular)
byś zroszowało (conditional neuter singular)
zroszowalibyście (conditional plural virile)
byście zroszowali (conditional plural virile)
zroszowałybyście (conditional nonvirile plural)
byście zroszowały (conditional nonvirile plural)
zroszowałby (conditional masculine singular third-person)
by zroszował (conditional masculine singular third-person)
zroszowałaby (conditional feminine singular third-person)
by zroszowała (conditional feminine singular third-person)
zroszowałoby (conditional neuter singular third-person)
by zroszowało (conditional neuter singular third-person)
zroszowaliby (conditional plural third-person virile)
by zroszowali (conditional plural third-person virile)
zroszowałyby (conditional nonvirile plural third-person)
by zroszowały (conditional nonvirile plural third-person)
zroszowano by (conditional impersonal)
niech zroszuję (imperative singular)
zroszujmy (imperative plural)
zroszuj (imperative singular)
zroszujcie (imperative plural)
niech zroszuje (imperative singular third-person)
niech zroszują (imperative plural third-person)
zroszowawszy (adverbial anterior participle)
zroszowanie (noun-from-verb)

Gdyby białe w pozycji diagramu 80 (partia Baturinski Romanowski) mogły zroszować, miałby dobrą partię.

1969, Tadeusz Czarnecki, Przy szachownicy: taktyka i strategia, page 45:

If white in the position of diagram 80 (game Baturinski - Romanowski) could castle, he would have a good game.

Triumfator wiele partii wygrał w miniaturach, w niektórych rywale nie zdążyli nawet zroszować.

2003, “Najwyższy czas!, Volume 14, Issues 25-39”, in Najwyższy czas!, Oficyna Liberałów, page xliv:

The victor won many games in mini chess, and in some of those games his opponents weren't able to even castle.

Białe nie odbijają piona, lecz decydują się na zorganizowanie ataku na czarnego króla, który nie zdążył zroszować.

1987, “Perspektywy - Issues 897-921”, in Perspektywy, Wydawn. Współczesne RSW "Prasa", page 26:

White isn't even deflecting the pawn, but is deciding to organize an attack on the black king, which hasn't been able to castle.

(intransitive, chess, rare) to castle (to perform a castle in chess)


arcymistrzowski

pl-adj

arcymistrzowski (not comparable, no derived adverb)

arcymistrzowski (masculine nominative singular)
arcymistrzowska (feminine nominative singular)
arcymistrzowskie (neuter nominative singular)
arcymistrzowscy (nominative plural virile)
arcymistrzowskie (nominative plural)
arcymistrzowskiego (genitive masculine singular)
arcymistrzowskiej (feminine genitive singular)
arcymistrzowskiego (genitive neuter singular)
arcymistrzowskich (genitive plural)
arcymistrzowskich (genitive plural virile)
arcymistrzowskiemu (dative masculine singular)
arcymistrzowskiej (dative feminine singular)
arcymistrzowskiemu (dative neuter singular)
arcymistrzowskim (dative plural)
arcymistrzowskim (dative plural virile)
arcymistrzowskiego (accusative animate masculine singular)
arcymistrzowski (accusative inanimate masculine singular)
arcymistrzowską (accusative feminine singular)
arcymistrzowskie (accusative neuter singular)
arcymistrzowskich (accusative plural virile)
arcymistrzowskie (accusative plural)
arcymistrzowskim (instrumental masculine singular)
arcymistrzowską (feminine instrumental singular)
arcymistrzowskim (instrumental neuter singular)
arcymistrzowskimi (instrumental plural)
arcymistrzowskimi (instrumental plural virile)
arcymistrzowskim (locative masculine singular)
arcymistrzowskiej (feminine locative singular)
arcymistrzowskim (locative neuter singular)
arcymistrzowskich (locative plural)
arcymistrzowskich (locative plural virile)

(relational, chess) Grandmaster's (of or relating to Grandmasters)


transpozycja

transpozycja (nominative singular)
transpozycje (nominative plural)
transpozycji (genitive singular)
transpozycji (genitive plural)
transpozycyj (archaic genitive plural)
transpozycji (dative singular)
transpozycjom (dative plural)
transpozycję (accusative singular)
transpozycje (accusative plural)
transpozycją (instrumental singular)
transpozycjami (instrumental plural)
transpozycji (locative singular)
transpozycjach (locative plural)
transpozycjo (singular vocative)
transpozycje (plural vocative)

(chess) transposition (sequence of moves resulting in a position that may also be reached by another, more common sequence)


szachować

zaszachować (perfective)
szachować (infinitive)
szachuję (present singular)
szachujemy (plural present)
szachujesz (present singular)
szachujecie (plural present)
szachuje (present singular third-person)
szachują (plural present third-person)
szachuje się (impersonal present)
szachowałem (masculine past singular)
-(e)m szachował (masculine past singular)
szachowałam (feminine past singular)
-(e)m szachowała (feminine past singular)
szachowałom (neuter past singular)
-(e)m szachowało (neuter past singular)
szachowaliśmy (past plural virile)
-(e)śmy szachowali (past plural virile)
szachowałyśmy (nonvirile past plural)
-(e)śmy szachowały (nonvirile past plural)
szachowałeś (masculine past singular)
-(e)ś szachował (masculine past singular)
szachowałaś (feminine past singular)
-(e)ś szachowała (feminine past singular)
szachowałoś (neuter past singular)
-(e)ś szachowało (neuter past singular)
szachowaliście (past plural virile)
-(e)ście szachowali (past plural virile)
szachowałyście (nonvirile past plural)
-(e)ście szachowały (nonvirile past plural)
szachował (masculine past singular third-person)
szachowała (feminine past singular third-person)
szachowało (neuter past singular third-person)
szachowali (past plural third-person virile)
szachowały (nonvirile past plural third-person)
szachowano (impersonal past)
będę szachował (future masculine singular)
będę szachować (future masculine singular)
będę szachowała (feminine future singular)
będę szachować (feminine future singular)
będę szachowało (future neuter singular)
będę szachować (future neuter singular)
będziemy szachowali (future plural virile)
będziemy szachować (future plural virile)
będziemy szachowały (future nonvirile plural)
będziemy szachować (future nonvirile plural)
będziesz szachował (future masculine singular)
będziesz szachować (future masculine singular)
będziesz szachowała (feminine future singular)
będziesz szachować (feminine future singular)
będziesz szachowało (future neuter singular)
będziesz szachować (future neuter singular)
będziecie szachowali (future plural virile)
będziecie szachować (future plural virile)
będziecie szachowały (future nonvirile plural)
będziecie szachować (future nonvirile plural)
będzie szachował (future masculine singular third-person)
będzie szachować (future masculine singular third-person)
będzie szachowała (feminine future singular third-person)
będzie szachować (feminine future singular third-person)
będzie szachowało (future neuter singular third-person)
będzie szachować (future neuter singular third-person)
będą szachowali (future plural third-person virile)
będą szachować (future plural third-person virile)
będą szachowały (future nonvirile plural third-person)
będą szachować (future nonvirile plural third-person)
będzie szachować się (future impersonal)
szachowałbym (conditional masculine singular)
bym szachował (conditional masculine singular)
szachowałabym (conditional feminine singular)
bym szachowała (conditional feminine singular)
szachowałobym (conditional neuter singular)
bym szachowało (conditional neuter singular)
szachowalibyśmy (conditional plural virile)
byśmy szachowali (conditional plural virile)
szachowałybyśmy (conditional nonvirile plural)
byśmy szachowały (conditional nonvirile plural)
szachowałbyś (conditional masculine singular)
byś szachował (conditional masculine singular)
szachowałabyś (conditional feminine singular)
byś szachowała (conditional feminine singular)
szachowałobyś (conditional neuter singular)
byś szachowało (conditional neuter singular)
szachowalibyście (conditional plural virile)
byście szachowali (conditional plural virile)
szachowałybyście (conditional nonvirile plural)
byście szachowały (conditional nonvirile plural)
szachowałby (conditional masculine singular third-person)
by szachował (conditional masculine singular third-person)
szachowałaby (conditional feminine singular third-person)
by szachowała (conditional feminine singular third-person)
szachowałoby (conditional neuter singular third-person)
by szachowało (conditional neuter singular third-person)
szachowaliby (conditional plural third-person virile)
by szachowali (conditional plural third-person virile)
szachowałyby (conditional nonvirile plural third-person)
by szachowały (conditional nonvirile plural third-person)
szachowano by (conditional impersonal)
niech szachuję (imperative singular)
szachujmy (imperative plural)
szachuj (imperative singular)
szachujcie (imperative plural)
niech szachuje (imperative singular third-person)
niech szachują (imperative plural third-person)
szachujący (active adjectival masculine participle singular)
szachująca (active adjectival feminine participle singular)
szachujące (active adjectival neuter participle singular)
szachujący (active adjectival participle plural virile)
szachujące (active adjectival nonvirile participle plural)
szachowany (adjectival masculine participle passive singular)
szachowana (adjectival feminine participle passive singular)
szachowane (adjectival neuter participle passive singular)
szachowani (adjectival participle passive plural virile)
szachowane (adjectival nonvirile participle passive plural)
szachując (adjectival contemporary participle)
szachowanie (noun-from-verb)

From szach + -ować. Compare Russian шаховать (šaxovatʹ).

(transitive, chess) to check (to make a move which puts an adversary's king in check; to put in check)


zaszachować

szachować (imperfective)
zaszachować (infinitive)
zaszachuję (future singular)
zaszachujemy (future plural)
zaszachujesz (future singular)
zaszachujecie (future plural)
zaszachuje (future singular third-person)
zaszachują (future plural third-person)
zaszachuje się (future impersonal)
zaszachowałem (masculine past singular)
-(e)m zaszachował (masculine past singular)
zaszachowałam (feminine past singular)
-(e)m zaszachowała (feminine past singular)
zaszachowałom (neuter past singular)
-(e)m zaszachowało (neuter past singular)
zaszachowaliśmy (past plural virile)
-(e)śmy zaszachowali (past plural virile)
zaszachowałyśmy (nonvirile past plural)
-(e)śmy zaszachowały (nonvirile past plural)
zaszachowałeś (masculine past singular)
-(e)ś zaszachował (masculine past singular)
zaszachowałaś (feminine past singular)
-(e)ś zaszachowała (feminine past singular)
zaszachowałoś (neuter past singular)
-(e)ś zaszachowało (neuter past singular)
zaszachowaliście (past plural virile)
-(e)ście zaszachowali (past plural virile)
zaszachowałyście (nonvirile past plural)
-(e)ście zaszachowały (nonvirile past plural)
zaszachował (masculine past singular third-person)
zaszachowała (feminine past singular third-person)
zaszachowało (neuter past singular third-person)
zaszachowali (past plural third-person virile)
zaszachowały (nonvirile past plural third-person)
zaszachowano (impersonal past)
zaszachowałbym (conditional masculine singular)
bym zaszachował (conditional masculine singular)
zaszachowałabym (conditional feminine singular)
bym zaszachowała (conditional feminine singular)
zaszachowałobym (conditional neuter singular)
bym zaszachowało (conditional neuter singular)
zaszachowalibyśmy (conditional plural virile)
byśmy zaszachowali (conditional plural virile)
zaszachowałybyśmy (conditional nonvirile plural)
byśmy zaszachowały (conditional nonvirile plural)
zaszachowałbyś (conditional masculine singular)
byś zaszachował (conditional masculine singular)
zaszachowałabyś (conditional feminine singular)
byś zaszachowała (conditional feminine singular)
zaszachowałobyś (conditional neuter singular)
byś zaszachowało (conditional neuter singular)
zaszachowalibyście (conditional plural virile)
byście zaszachowali (conditional plural virile)
zaszachowałybyście (conditional nonvirile plural)
byście zaszachowały (conditional nonvirile plural)
zaszachowałby (conditional masculine singular third-person)
by zaszachował (conditional masculine singular third-person)
zaszachowałaby (conditional feminine singular third-person)
by zaszachowała (conditional feminine singular third-person)
zaszachowałoby (conditional neuter singular third-person)
by zaszachowało (conditional neuter singular third-person)
zaszachowaliby (conditional plural third-person virile)
by zaszachowali (conditional plural third-person virile)
zaszachowałyby (conditional nonvirile plural third-person)
by zaszachowały (conditional nonvirile plural third-person)
zaszachowano by (conditional impersonal)
niech zaszachuję (imperative singular)
zaszachujmy (imperative plural)
zaszachuj (imperative singular)
zaszachujcie (imperative plural)
niech zaszachuje (imperative singular third-person)
niech zaszachują (imperative plural third-person)
zaszachowany (adjectival masculine participle passive singular)
zaszachowana (adjectival feminine participle passive singular)
zaszachowane (adjectival neuter participle passive singular)
zaszachowani (adjectival participle passive plural virile)
zaszachowane (adjectival nonvirile participle passive plural)
zaszachowawszy (adverbial anterior participle)
zaszachowanie (noun-from-verb)


słaba promocja

słaba promocja (nominative singular)
słabe promocje (nominative plural)
słabej promocji (genitive singular)
słabych promocji (genitive plural)
promocyj (archaic genitive plural)
słabej promocji (dative singular)
słabym promocjom (dative plural)
słabą promocję (accusative singular)
słabe promocje (accusative plural)
słabą promocją (instrumental singular)
słabymi promocjami (instrumental plural)
słabej promocji (locative singular)
słabych promocjach (locative plural)
słaba promocjo (singular vocative)
słabe promocje (plural vocative)

Pułapka Laskera zawdzięcza swoją nazwę drugiemu Mistrzowi Świata, Emanuelowi Laskerowi. Najlepszą częścią tej pułapki jest to, że obserwujemy rzadką słabą promocję w skoczka

2019 June 27, Chess.com, 10 najlepszych pułapek szachowych:

The Lasker trap owes its name to the second World Champion, Emanuel Lasker. The best part of this trap is that we see a rare underpromotion to a knight

(chess) underpromotion (promotion of a pawn to a piece other than a queen)


symultana

symultana (nominative singular)
symultany (nominative plural)
symultany (genitive singular)
symultan (genitive plural)
symultanie (dative singular)
symultanom (dative plural)
symultanę (accusative singular)
symultany (accusative plural)
symultaną (instrumental singular)
symultanami (instrumental plural)
symultanie (locative singular)
symultanach (locative plural)
symultano (singular vocative)
symultany (plural vocative)

From German Simultanspiel, from Medieval Latin simultaneus, from simultim (“at the same time, extended”).

Kiedyś ja i Henio Apostel graliśmy w symultanie z samym arcymistrzem Anatolijem Karpowem. A innym razem Hilary Nowak zorganizował w Warszawie turniej symultaniczny z mistrzynią Polski, Krystyną Dąbrowską.

2019 July 10, Andrzej Strejlau, Jerzy Chromik, On, Strejlau, Wydawnictwo SQN, →ISBN:

Once me and Henio Apostel played in simultaneous exhibition with Grandmaster Anatoly Karpov himself. And another time in Warsaw, Hilary Nowak organized a simultaneous tournament with Polish a champion, Krystyna Dąbrowska.

Kilka miesięcy później pojechałem do Hamburga, by wziąć udział w kilku wydarzeniach, między innymi w symultanie rozgrywanej z komputerami, i odwiedziłem także pana Friedla w jego podmiejskim domu.

2017, Garri Kasparow, translated by Michał Romanek, Deep Thinking: Where Machine Intelligence Ends and Human Creativity Begins [Ostatni bastion umysłu], Insignis, published 2021, →ISBN:

A few months later, I traveled to Hamburg to take part in a few events, including the computer simul, and I also visited Mr. Friedel at his suburban home.


symultanka

symultanka (nominative singular)
symultanki (nominative plural)
symultanki (genitive singular)
symultanek (genitive plural)
symultance (dative singular)
symultankom (dative plural)
symultankę (accusative singular)
symultanki (accusative plural)
symultanką (instrumental singular)
symultankami (instrumental plural)
symultance (locative singular)
symultankach (locative plural)
symultanko (singular vocative)
symultanki (plural vocative)


symultanista

pl-noun

symultanista m pers (female equivalent symultanistka)

symultanistka (feminine)
symultanista (nominative singular)
symultaniści (nominative plural)
symultanisty (derogatory nominative plural)
symultanisty (genitive singular)
symultanistów (genitive plural)
symultaniście (dative singular)
symultanistom (dative plural)
symultanistę (accusative singular)
symultanistów (accusative plural)
symultanistą (instrumental singular)
symultanistami (instrumental plural)
symultaniście (locative singular)
symultanistach (locative plural)
symultanisto (singular vocative)
symultaniści (plural vocative)

Anatolij Karpow jest bardzo doświadczonym symultanistą.

2003, Praktyczny słownik współczesnej polszczyzny:

Anatoly Karpov is a very experienced simul player.

(chess) simul player (player who competes in simul chess simultaneous exhibition)


kombinacja

kombinacja (nominative singular)
kombinacje (nominative plural)
kombinacji (genitive singular)
kombinacji (genitive plural)
kombinacyj (archaic genitive plural)
kombinacji (dative singular)
kombinacjom (dative plural)
kombinację (accusative singular)
kombinacje (accusative plural)
kombinacją (instrumental singular)
kombinacjami (instrumental plural)
kombinacji (locative singular)
kombinacjach (locative plural)
kombinacjo (singular vocative)
kombinacje (plural vocative)

Learned borrowing from Late Latin combīnātiō. Doublet of kombinezon.

lbor

(chess) combination (sequence of moves, often initiated by a sacrifice, which leaves the opponent few options and results in tangible gain)


problemista

pl-noun

problemista m pers (female equivalent problemistka)

problemistka (feminine)
problemista (nominative singular)
problemiści (nominative plural)
problemisty (derogatory nominative plural)
problemisty (genitive singular)
problemistów (genitive plural)
problemiście (dative singular)
problemistom (dative plural)
problemistę (accusative singular)
problemistów (accusative plural)
problemistą (instrumental singular)
problemistami (instrumental plural)
problemiście (locative singular)
problemistach (locative plural)
problemisto (singular vocative)
problemiści (plural vocative)

Borrowed from English problemist. By surface analysis, problem + -ista.

(chess) problemist (one who composes chess problems for other players to attempt to solve)


problemistyka

problemistyka (nominative singular)
problemistyki (genitive singular)
problemistyce (dative singular)
problemistykę (accusative singular)
problemistyką (instrumental singular)
problemistyce (locative singular)
problemistyko (singular vocative)

(chess) a branch of chess game involving the composition of chess problems


warcabnica

warcabnica (nominative singular)
warcabnice (nominative plural)
warcabnicy (genitive singular)
warcabnic (genitive plural)
warcabnicy (dative singular)
warcabnicom (dative plural)
warcabnicę (accusative singular)
warcabnice (accusative plural)
warcabnicą (instrumental singular)
warcabnicami (instrumental plural)
warcabnicy (locative singular)
warcabnicach (locative plural)
warcabnico (singular vocative)
warcabnice (plural vocative)

(board games) draughtboard, checkerboard (a checkerboard used to play draughts)


warcabiarz

warcabiarz (nominative singular)
warcabiarze (nominative plural)
warcabiarza (genitive singular)
warcabiarzy (genitive plural)
warcabiarzowi (dative singular)
warcabiarzom (dative plural)
warcabiarza (accusative singular)
warcabiarzy (accusative plural)
warcabiarzem (instrumental singular)
warcabiarzami (instrumental plural)
warcabiarzu (locative singular)
warcabiarzach (locative plural)
warcabiarzu (singular vocative)
warcabiarze (plural vocative)


warcabista

warcabista m pers (female equivalent warcabistka)

warcabistka (feminine)
warcabista (nominative singular)
warcabiści (nominative plural)
warcabisty (derogatory nominative plural)
warcabisty (genitive singular)
warcabistów (genitive plural)
warcabiście (dative singular)
warcabistom (dative plural)
warcabistę (accusative singular)
warcabistów (accusative plural)
warcabistą (instrumental singular)
warcabistami (instrumental plural)
warcabiście (locative singular)
warcabistach (locative plural)
warcabisto (singular vocative)
warcabiści (plural vocative)


warcabowy

pl-adj

warcabowy (not comparable, no derived adverb)

warcabowy (masculine nominative singular)
warcabowa (feminine nominative singular)
warcabowe (neuter nominative singular)
warcabowi (nominative plural virile)
warcabowe (nominative plural)
warcabowego (genitive masculine singular)
warcabowej (feminine genitive singular)
warcabowego (genitive neuter singular)
warcabowych (genitive plural)
warcabowych (genitive plural virile)
warcabowemu (dative masculine singular)
warcabowej (dative feminine singular)
warcabowemu (dative neuter singular)
warcabowym (dative plural)
warcabowym (dative plural virile)
warcabowego (accusative animate masculine singular)
warcabowy (accusative inanimate masculine singular)
warcabową (accusative feminine singular)
warcabowe (accusative neuter singular)
warcabowych (accusative plural virile)
warcabowe (accusative plural)
warcabowym (instrumental masculine singular)
warcabową (feminine instrumental singular)
warcabowym (instrumental neuter singular)
warcabowymi (instrumental plural)
warcabowymi (instrumental plural virile)
warcabowym (locative masculine singular)
warcabowej (feminine locative singular)
warcabowym (locative neuter singular)
warcabowych (locative plural)
warcabowych (locative plural virile)

Polski Związek Warcabowy

(board games, relational) draughts (UK), checkers (US)


warcab

warcab (nominative singular)
warcaby (nominative plural)
warcaba (genitive singular)
warcabów (genitive plural)
warcabowi (dative singular)
warcabom (dative plural)
warcab (accusative singular)
warcaby (accusative plural)
warcabem (instrumental singular)
warcabami (instrumental plural)
warcabie (locative singular)
warcabach (locative plural)
warcabie (singular vocative)
warcaby (plural vocative)


warcaba

warcaba (nominative singular)
warcaby (nominative plural)
warcaby (genitive singular)
warcab (genitive plural)
warcabie (dative singular)
warcabom (dative plural)
warcabę (accusative singular)
warcaby (accusative plural)
warcabą (instrumental singular)
warcabami (instrumental plural)
warcabie (locative singular)
warcabach (locative plural)
warcabo (singular vocative)
warcaby (plural vocative)

(board games) Alternative form of warcab


zatruty pion

pl-noun

zatruty pion m inan (diminutive zatruty pionek)

zatruty pionek (diminutive)
zatruty pion (nominative singular)
zatrute piony (nominative plural)
zatrutego piona (genitive singular)
zatrutych pionów (genitive plural)
zatrutemu pionowi (dative singular)
zatrutym pionom (dative plural)
zatruty pion (accusative singular)
zatrute piony (accusative plural)
zatrutym pionem (instrumental singular)
zatrutymi pionami (instrumental plural)
zatrutym pionie (locative singular)
zatrutych pionach (locative plural)
zatruty pionie (singular vocative)
zatrute piony (plural vocative)

(chess, idiomatic) poisoned pawn (unprotected pawn whose capture would be a losing move for the capturing player)


szach mat

szach mat (nominative singular)
szach maty (nominative plural)
szach matu (genitive singular)
szach matów (genitive plural)
szach matowi (dative singular)
szach matom (dative plural)
szach mat (accusative singular)
szach maty (accusative plural)
szach matem (instrumental singular)
szach matami (instrumental plural)
szach macie (locative singular)
szach matach (locative plural)
szach macie (singular vocative)
szach maty (plural vocative)