عرض کردن

arz kardan (romanization)
عرض کردن (infinitive)
arz kardán (infinitive)
عرض کن (present stem)
arz kon (present stem)
عرض کرد (past stem)
arz kard (past stem)
عرض کننده (participle present)
arz konandé (participle present)
عرض کرده (participle past)
arz kardé (participle past)
عرض کنم (aorist first-person indicative singular)
arz kónam (aorist first-person indicative singular)
عرض کنی (aorist indicative second-person singular)
arz kóni (aorist indicative second-person singular)
عرض کند (aorist indicative singular third-person)
arz kónad (aorist indicative singular third-person)
عرض کنیم (aorist first-person indicative plural)
arz kónim (aorist first-person indicative plural)
عرض کنید (aorist indicative plural second-person)
arz kónid (aorist indicative plural second-person)
عرض کنند (aorist indicative plural third-person)
arz kónand (aorist indicative plural third-person)
عرض میکنم (first-person indicative present singular)
arz mí-konam (first-person indicative present singular)
عرض میکنی (indicative present second-person singular)
arz mí-koni (indicative present second-person singular)
عرض میکند (indicative present singular third-person)
arz mí-konad (indicative present singular third-person)
عرض میکنیم (first-person indicative plural present)
arz mí-konim (first-person indicative plural present)
عرض میکنید (indicative plural present second-person)
arz mí-konid (indicative plural present second-person)
عرض میکنند (indicative plural present third-person)
arz mí-konand (indicative plural present third-person)
دارم عرض میکنم (first-person indicative present progressive singular)
dấram arz mí-konam (first-person indicative present progressive singular)
داری عرض میکنی (indicative present progressive second-person singular)
dấri arz mí-koni (indicative present progressive second-person singular)
دارد عرض میکند (indicative present progressive singular third-person)
dấrad arz mí-konad (indicative present progressive singular third-person)
داریم عرض میکنیم (first-person indicative plural present progressive)
dấrim arz mí-konim (first-person indicative plural present progressive)
دارید عرض میکنید (indicative plural present progressive second-person)
dấrid arz mí-konid (indicative plural present progressive second-person)
دارند عرض میکنند (indicative plural present progressive third-person)
dấrand arz mí-konand (indicative plural present progressive third-person)
عرض کردهام (first-person indicative perfect present singular)
arz kardé-am (first-person indicative perfect present singular)
عرض کردهای (indicative perfect present second-person singular)
arz kardé-i (indicative perfect present second-person singular)
عرض کرده است (indicative perfect present singular third-person)
arz kardé ast (indicative perfect present singular third-person)
عرض کردهایم (first-person indicative perfect plural present)
arz kardé-im (first-person indicative perfect plural present)
عرض کردهاید (indicative perfect plural present second-person)
arz kardé-id (indicative perfect plural present second-person)
عرض کردهاند (indicative perfect plural present third-person)
arz kardé-and (indicative perfect plural present third-person)
عرض کردم (first-person indicative past singular)
arz kárdam (first-person indicative past singular)
عرض کردی (indicative past second-person singular)
arz kárdi (indicative past second-person singular)
عرض کرد (indicative past singular third-person)
arz kard (indicative past singular third-person)
عرض کردیم (first-person indicative past plural)
arz kárdim (first-person indicative past plural)
عرض کردید (indicative past plural second-person)
arz kárdid (indicative past plural second-person)
عرض کردند (indicative past plural third-person)
arz kárdand (indicative past plural third-person)
عرض میکردم (first-person indicative past singular)
arz mí-kardam (first-person indicative past singular)
عرض میکردی (indicative past second-person singular)
arz mí-kardi (indicative past second-person singular)
عرض میکرد (indicative past singular third-person)
arz mí-kard (indicative past singular third-person)
عرض میکردیم (first-person indicative past plural)
arz mí-kardim (first-person indicative past plural)
عرض میکردید (indicative past plural second-person)
arz mí-kardid (indicative past plural second-person)
عرض میکردند (indicative past plural third-person)
arz mí-kardand (indicative past plural third-person)
داشتم عرض میکردم (first-person indicative past progressive singular)
dấštam arz mí-kardam (first-person indicative past progressive singular)
داشتی عرض میکردی (indicative past progressive second-person singular)
dấšti arz mí-kardi (indicative past progressive second-person singular)
داشت عرض میکرد (indicative past progressive singular third-person)
dâšt arz mí-kard (indicative past progressive singular third-person)
داشتیم عرض میکردیم (first-person indicative past plural progressive)
dấštim arz mí-kardim (first-person indicative past plural progressive)
داشتید عرض میکردید (indicative past plural progressive second-person)
dấštid arz mí-kardid (indicative past plural progressive second-person)
داشتند عرض میکردند (indicative past plural progressive third-person)
dấštand arz mí-kardand (indicative past plural progressive third-person)
عرض کرده بودم (first-person indicative pluperfect singular)
arz kardé búdam (first-person indicative pluperfect singular)
عرض کرده بودی (indicative pluperfect second-person singular)
arz kardé búdi (indicative pluperfect second-person singular)
عرض کرده بود (indicative pluperfect singular third-person)
arz kardé bud (indicative pluperfect singular third-person)
عرض کرده بودیم (first-person indicative pluperfect plural)
arz kardé búdim (first-person indicative pluperfect plural)
عرض کرده بودید (indicative pluperfect plural second-person)
arz kardé búdid (indicative pluperfect plural second-person)
عرض کرده بودند (indicative pluperfect plural third-person)
arz kardé búdand (indicative pluperfect plural third-person)
عرض خواهم کرد (first-person future indicative singular)
arz xâhám kard (first-person future indicative singular)
عرض خواهی کرد (future indicative second-person singular)
arz xâhí kard (future indicative second-person singular)
عرض خواهد کرد (future indicative singular third-person)
arz xâhád kard (future indicative singular third-person)
عرض خواهیم کرد (first-person future indicative plural)
arz xâhím kard (first-person future indicative plural)
عرض خواهید کرد (future indicative plural second-person)
arz xâhíd kard (future indicative plural second-person)
عرض خواهند کرد (future indicative plural third-person)
arz xâhánd kard (future indicative plural third-person)
عرض کنم (first-person present singular subjunctive)
arz konam (first-person present singular subjunctive)
عرض کنی (present second-person singular subjunctive)
arz koni (present second-person singular subjunctive)
عرض کند (present singular subjunctive third-person)
arz konad (present singular subjunctive third-person)
عرض کنیم (first-person plural present subjunctive)
arz konim (first-person plural present subjunctive)
عرض کنید (plural present second-person subjunctive)
arz konid (plural present second-person subjunctive)
عرض کنند (plural present subjunctive third-person)
arz konand (plural present subjunctive third-person)
عرض کرده باشم (first-person past singular subjunctive)
arz kardé bấšam (first-person past singular subjunctive)
عرض کرده باشی (past second-person singular subjunctive)
arz kardé bấši (past second-person singular subjunctive)
عرض کرده باشد (past singular subjunctive third-person)
arz kardé bấšad (past singular subjunctive third-person)
عرض کرده باشیم (first-person past plural subjunctive)
arz kardé bấšim (first-person past plural subjunctive)
عرض کرده باشید (past plural second-person subjunctive)
arz kardé bấšid (past plural second-person subjunctive)
عرض کرده باشند (past plural subjunctive third-person)
arz kardé bấšand (past plural subjunctive third-person)
عرض کن (imperative second-person singular)
arz kon (imperative second-person singular)
عرض کنید (imperative plural second-person)
arz konid (imperative plural second-person)
عرض کردن (infinitive)
arz kardán (infinitive)
عرض کن (present stem)
arz kon (present stem)
عرض کرد (past stem)
arz kard (past stem)
عرض کننده (participle present)
arz konandé (participle present)
عرض کرده (participle past)
arz kardé (participle past)
عرض کنم (aorist first-person indicative singular)
arz kónam (aorist first-person indicative singular)
عرض کنی (aorist indicative second-person singular)
arz kóni (aorist indicative second-person singular)
عرض کنه (aorist indicative singular third-person)
arz kóne (aorist indicative singular third-person)
عرض کنیم (aorist first-person indicative plural)
arz kónim (aorist first-person indicative plural)
عرض کنین (aorist indicative plural second-person)
arz kónin (aorist indicative plural second-person)
عرض کنن (aorist indicative plural third-person)
arz kónan (aorist indicative plural third-person)
عرض میکنم (first-person indicative present singular)
arz mí-konam (first-person indicative present singular)
عرض میکنی (indicative present second-person singular)
arz mí-koni (indicative present second-person singular)
عرض میکنه (indicative present singular third-person)
arz mí-kone (indicative present singular third-person)
عرض میکنیم (first-person indicative plural present)
arz mí-konim (first-person indicative plural present)
عرض میکنین (indicative plural present second-person)
arz mí-konin (indicative plural present second-person)
عرض میکنن (indicative plural present third-person)
arz mí-konan (indicative plural present third-person)
دارم عرض میکنم (first-person indicative present progressive singular)
dấram arz mí-konam (first-person indicative present progressive singular)
داری عرض میکنی (indicative present progressive second-person singular)
dấri arz mí-koni (indicative present progressive second-person singular)
داره عرض میکنه (indicative present progressive singular third-person)
dấre arz mí-kone (indicative present progressive singular third-person)
داریم عرض میکنیم (first-person indicative plural present progressive)
dấrim arz mí-konim (first-person indicative plural present progressive)
دارین عرض میکنین (indicative plural present progressive second-person)
dấrin arz mí-konin (indicative plural present progressive second-person)
دارن عرض میکنن (indicative plural present progressive third-person)
dấran arz mí-konan (indicative plural present progressive third-person)
عرض کردهام (first-person indicative perfect present singular)
arz kardám (first-person indicative perfect present singular)
عرض کردهای (indicative perfect present second-person singular)
arz kardí (indicative perfect present second-person singular)
عرض کرده (indicative perfect present singular third-person)
arz kardé (indicative perfect present singular third-person)
عرض کردهایم (first-person indicative perfect plural present)
arz kardím (first-person indicative perfect plural present)
عرض کردهاین (indicative perfect plural present second-person)
arz kardín (indicative perfect plural present second-person)
عرض کردهان (indicative perfect plural present third-person)
arz kardán (indicative perfect plural present third-person)
عرض کردم (first-person indicative past singular)
arz kárdam (first-person indicative past singular)
عرض کردی (indicative past second-person singular)
arz kárdi (indicative past second-person singular)
عرض کرد (indicative past singular third-person)
arz kárd (indicative past singular third-person)
عرض کردیم (first-person indicative past plural)
arz kárdim (first-person indicative past plural)
عرض کردین (indicative past plural second-person)
arz kárdin (indicative past plural second-person)
عرض کردن (indicative past plural third-person)
arz kárdan (indicative past plural third-person)
عرض میکردم (first-person indicative past singular)
arz mí-kardam (first-person indicative past singular)
عرض میکردی (indicative past second-person singular)
arz mí-kardi (indicative past second-person singular)
عرض میکرد (indicative past singular third-person)
arz mí-kard (indicative past singular third-person)
عرض میکردیم (first-person indicative past plural)
arz mí-kardim (first-person indicative past plural)
عرض میکردین (indicative past plural second-person)
arz mí-kardin (indicative past plural second-person)
عرض میکردن (indicative past plural third-person)
arz mí-kardan (indicative past plural third-person)
داشتم عرض میکردم (first-person indicative past progressive singular)
dấštam arz mí-kardam (first-person indicative past progressive singular)
داشتی عرض میکردی (indicative past progressive second-person singular)
dấšti arz mí-kardi (indicative past progressive second-person singular)
داشت عرض میکرد (indicative past progressive singular third-person)
dấšt arz mí-kard (indicative past progressive singular third-person)
داشتیم عرض میکردیم (first-person indicative past plural progressive)
dấštim arz mí-kardim (first-person indicative past plural progressive)
داشتین عرض میکردین (indicative past plural progressive second-person)
dấštin arz mí-kardin (indicative past plural progressive second-person)
داشتن عرض میکردن (indicative past plural progressive third-person)
dấštan arz mí-kardan (indicative past plural progressive third-person)
عرض کرده بودم (first-person indicative pluperfect singular)
arz kardé búdam (first-person indicative pluperfect singular)
عرض کرده بودی (indicative pluperfect second-person singular)
arz kardé búdi (indicative pluperfect second-person singular)
عرض کرده بود (indicative pluperfect singular third-person)
arz kardé bud (indicative pluperfect singular third-person)
عرض کرده بودیم (first-person indicative pluperfect plural)
arz kardé búdim (first-person indicative pluperfect plural)
عرض کرده بودین (indicative pluperfect plural second-person)
arz kardé búdin (indicative pluperfect plural second-person)
عرض کرده بودن (indicative pluperfect plural third-person)
arz kardé búdan (indicative pluperfect plural third-person)
عرض کنم (first-person present singular subjunctive)
arz konam (first-person present singular subjunctive)
عرض کنی (present second-person singular subjunctive)
arz koni (present second-person singular subjunctive)
عرض کنه (present singular subjunctive third-person)
arz kone (present singular subjunctive third-person)
عرض کنیم (first-person plural present subjunctive)
arz konim (first-person plural present subjunctive)
عرض کنین (plural present second-person subjunctive)
arz konin (plural present second-person subjunctive)
عرض کنن (plural present subjunctive third-person)
arz konan (plural present subjunctive third-person)
عرض کرده باشم (first-person past singular subjunctive)
arz kardé bấšam (first-person past singular subjunctive)
عرض کرده باشی (past second-person singular subjunctive)
arz kardé bấši (past second-person singular subjunctive)
عرض کرده باشه (past singular subjunctive third-person)
arz kardé bấše (past singular subjunctive third-person)
عرض کرده باشیم (first-person past plural subjunctive)
arz kardé bấšim (first-person past plural subjunctive)
عرض کرده باشین (past plural second-person subjunctive)
arz kardé bấšin (past plural second-person subjunctive)
عرض کرده باشن (past plural subjunctive third-person)
arz kardé bấšan (past plural subjunctive third-person)
عرض کن (imperative second-person singular)
arz kon (imperative second-person singular)
عرض کنین (imperative plural second-person)
arz konin (imperative plural second-person)
عرض کردن (infinitive)
arz kardán (infinitive)
عرض کن (present stem)
arz kun (present stem)
عرض کرد (past stem)
arz kard (past stem)
عرض کننده (participle present)
arz kunindá (participle present)
عرض کرده (participle past)
arz kardá (participle past)
عرض کنم (aorist first-person indicative singular)
arz kúnam (aorist first-person indicative singular)
عرض کنی (aorist indicative second-person singular)
arz kúnī (aorist indicative second-person singular)
عرض کند (aorist indicative singular third-person)
arz kúnad (aorist indicative singular third-person)
عرض کنیم (aorist first-person indicative plural)
arz kúnēm (aorist first-person indicative plural)
عرض کنید (aorist indicative plural second-person)
arz kúnēd (aorist indicative plural second-person)
عرض کنند (aorist indicative plural third-person)
arz kúnand (aorist indicative plural third-person)
عرض میکنم (first-person indicative present singular)
arz mḗ-kunam (first-person indicative present singular)
عرض میکنی (indicative present second-person singular)
arz mḗ-kunī (indicative present second-person singular)
عرض میکند (indicative present singular third-person)
arz mḗ-kunad (indicative present singular third-person)
عرض میکنیم (first-person indicative plural present)
arz mḗ-kunēm (first-person indicative plural present)
عرض میکنید (indicative plural present second-person)
arz mḗ-kunēd (indicative plural present second-person)
عرض میکنند (indicative plural present third-person)
arz mḗ-kunand (indicative plural present third-person)
دارم عرض میکنم (first-person indicative present progressive singular)
dā́ram arz mḗ-kunam (first-person indicative present progressive singular)
داری عرض میکنی (indicative present progressive second-person singular)
dā́rī arz mḗ-kunī (indicative present progressive second-person singular)
دارد عرض میکند (indicative present progressive singular third-person)
dā́rad arz mḗ-kunad (indicative present progressive singular third-person)
داریم عرض میکنیم (first-person indicative plural present progressive)
dā́rēm arz mḗ-kunēm (first-person indicative plural present progressive)
دارید عرض میکنید (indicative plural present progressive second-person)
dā́rēd arz mḗ-kunēd (indicative plural present progressive second-person)
دارند عرض میکنند (indicative plural present progressive third-person)
dā́rand arz mḗ-kunand (indicative plural present progressive third-person)
عرض کردهام (first-person indicative perfect present singular)
arz kardá-am (first-person indicative perfect present singular)
عرض کردهای (indicative perfect present second-person singular)
arz kardá-ī (indicative perfect present second-person singular)
عرض کرده است (indicative perfect present singular third-person)
arz kardá ast (indicative perfect present singular third-person)
عرض کردهایم (first-person indicative perfect plural present)
arz kardá-ēm (first-person indicative perfect plural present)
عرض کردهاید (indicative perfect plural present second-person)
arz kardá-ēd (indicative perfect plural present second-person)
عرض کردهاند (indicative perfect plural present third-person)
arz kardá-and (indicative perfect plural present third-person)
عرض کردم (first-person indicative past singular)
arz kárdam (first-person indicative past singular)
عرض کردی (indicative past second-person singular)
arz kárdī (indicative past second-person singular)
عرض کرد (indicative past singular third-person)
arz kard (indicative past singular third-person)
عرض کردیم (first-person indicative past plural)
arz kárdēm (first-person indicative past plural)
عرض کردید (indicative past plural second-person)
arz kárdēd (indicative past plural second-person)
عرض کردند (indicative past plural third-person)
arz kárdand (indicative past plural third-person)
عرض میکردم (first-person indicative past singular)
arz mḗ-kardam (first-person indicative past singular)
عرض میکردی (indicative past second-person singular)
arz mḗ-kardī (indicative past second-person singular)
عرض میکرد (indicative past singular third-person)
arz mḗ-kard (indicative past singular third-person)
عرض میکردیم (first-person indicative past plural)
arz mḗ-kardēm (first-person indicative past plural)
عرض میکردید (indicative past plural second-person)
arz mḗ-kardēd (indicative past plural second-person)
عرض میکردند (indicative past plural third-person)
arz mḗ-kardand (indicative past plural third-person)
داشتم عرض میکردم (first-person indicative past progressive singular)
dā́štam arz mḗ-kardam (first-person indicative past progressive singular)
داشتی عرض میکردی (indicative past progressive second-person singular)
dā́štī arz mḗ-kardī (indicative past progressive second-person singular)
داشت عرض میکرد (indicative past progressive singular third-person)
dā́št arz mḗ-kard (indicative past progressive singular third-person)
داشتیم عرض میکردیم (first-person indicative past plural progressive)
dā́štēm arz mḗ-kardēm (first-person indicative past plural progressive)
داشتید عرض میکردید (indicative past plural progressive second-person)
dā́štēd arz mḗ-kardēd (indicative past plural progressive second-person)
داشتند عرض میکردند (indicative past plural progressive third-person)
dā́štand arz mḗ-kardand (indicative past plural progressive third-person)
عرض کرده بودم (first-person indicative pluperfect singular)
arz kardá bū́dam (first-person indicative pluperfect singular)
عرض کرده بودی (indicative pluperfect second-person singular)
arz kardá bū́dī (indicative pluperfect second-person singular)
عرض کرده بود (indicative pluperfect singular third-person)
arz kardá būd (indicative pluperfect singular third-person)
عرض کرده بودیم (first-person indicative pluperfect plural)
arz kardá bū́dēm (first-person indicative pluperfect plural)
عرض کرده بودید (indicative pluperfect plural second-person)
arz kardá bū́dēd (indicative pluperfect plural second-person)
عرض کرده بودند (indicative pluperfect plural third-person)
arz kardá bū́dand (indicative pluperfect plural third-person)
عرض خواهم کرد (first-person future indicative singular)
arz xāhám kard (first-person future indicative singular)
عرض خواهی کرد (future indicative second-person singular)
arz xāhī́ kard (future indicative second-person singular)
عرض خواهد کرد (future indicative singular third-person)
arz xāhád kard (future indicative singular third-person)
عرض خواهیم کرد (first-person future indicative plural)
arz xāhḗm kard (first-person future indicative plural)
عرض خواهید کرد (future indicative plural second-person)
arz xāhḗd kard (future indicative plural second-person)
عرض خواهند کرد (future indicative plural third-person)
arz xāhánd kard (future indicative plural third-person)
عرض کنم (first-person present singular subjunctive)
arz kunam (first-person present singular subjunctive)
عرض کنی (present second-person singular subjunctive)
arz kunī (present second-person singular subjunctive)
عرض کند (present singular subjunctive third-person)
arz kunad (present singular subjunctive third-person)
عرض کنیم (first-person plural present subjunctive)
arz kunēm (first-person plural present subjunctive)
عرض کنید (plural present second-person subjunctive)
arz kunēd (plural present second-person subjunctive)
عرض کنند (plural present subjunctive third-person)
arz kunand (plural present subjunctive third-person)
عرض کرده باشم (first-person past singular subjunctive)
arz kardá bā́šam (first-person past singular subjunctive)
عرض کرده باشی (past second-person singular subjunctive)
arz kardá bā́šī (past second-person singular subjunctive)
عرض کرده باشد (past singular subjunctive third-person)
arz kardá bā́šad (past singular subjunctive third-person)
عرض کرده باشیم (first-person past plural subjunctive)
arz kardá bā́šēm (first-person past plural subjunctive)
عرض کرده باشید (past plural second-person subjunctive)
arz kardá bā́šēd (past plural second-person subjunctive)
عرض کرده باشند (past plural subjunctive third-person)
arz kardá bā́šand (past plural subjunctive third-person)
عرض کن (imperative second-person singular)
arz kun (imperative second-person singular)
عرض کنید (imperative plural second-person)
arz kunēd (imperative plural second-person)
عرض کدن (infinitive)
arz kadán (infinitive)
عرض کو (present stem)
arz ku (present stem)
عرض کد (past stem)
arz kad (past stem)
عرض کننده (participle present)
arz kunindá (participle present)
عرض کده (participle past)
arz kadá (participle past)
عرض کنم (aorist first-person indicative singular)
arz kúnum (aorist first-person indicative singular)
عرض کنی (aorist indicative second-person singular)
arz kúnī (aorist indicative second-person singular)
عرض کنه (aorist indicative singular third-person)
arz kúna (aorist indicative singular third-person)
عرض کنیم (aorist first-person indicative plural)
arz kúnēm (aorist first-person indicative plural)
عرض کنین (aorist indicative plural second-person)
arz kúnēn (aorist indicative plural second-person)
عرض کنن (aorist indicative plural third-person)
arz kúnan (aorist indicative plural third-person)
عرض میکنم (first-person indicative present singular)
arz mḗ-kunum (first-person indicative present singular)
عرض میکنی (indicative present second-person singular)
arz mḗ-kunī (indicative present second-person singular)
عرض میکنه (indicative present singular third-person)
arz mḗ-kuna (indicative present singular third-person)
عرض میکنیم (first-person indicative plural present)
arz mḗ-kunēm (first-person indicative plural present)
عرض میکنین (indicative plural present second-person)
arz mḗ-kunēn (indicative plural present second-person)
عرض میکنن (indicative plural present third-person)
arz mḗ-kunan (indicative plural present third-person)
دارم عرض میکنم (first-person indicative present progressive singular)
dā́ram arz mḗ-kunum (first-person indicative present progressive singular)
داری عرض میکنی (indicative present progressive second-person singular)
dā́rī arz mḗ-kunī (indicative present progressive second-person singular)
داره عرض میکنه (indicative present progressive singular third-person)
dā́ra arz mḗ-kuna (indicative present progressive singular third-person)
داریم عرض میکنیم (first-person indicative plural present progressive)
dā́rēm arz mḗ-kunēm (first-person indicative plural present progressive)
دارین عرض میکنین (indicative plural present progressive second-person)
dā́rēn arz mḗ-kunēn (indicative plural present progressive second-person)
دارن عرض میکنن (indicative plural present progressive third-person)
dā́ran arz mḗ-kunan (indicative plural present progressive third-person)
عرض کدم (first-person indicative perfect present singular)
arz kadám (first-person indicative perfect present singular)
عرض کدی (indicative perfect present second-person singular)
arz kadī́ (indicative perfect present second-person singular)
عرض کداست (indicative perfect present singular third-person)
arz kadást (indicative perfect present singular third-person)
عرض کدیم (first-person indicative perfect plural present)
arz kadḗm (first-person indicative perfect plural present)
عرض کدین (indicative perfect plural present second-person)
arz kadḗn (indicative perfect plural present second-person)
عرض کدن (indicative perfect plural present third-person)
arz kadán (indicative perfect plural present third-person)
عرض کدم (first-person indicative past singular)
arz kádum (first-person indicative past singular)
عرض کدی (indicative past second-person singular)
arz kádī (indicative past second-person singular)
عرض کده (indicative past singular third-person)
arz kad (indicative past singular third-person)
عرض کدیم (first-person indicative past plural)
arz kádēm (first-person indicative past plural)
عرض کدین (indicative past plural second-person)
arz kádēn (indicative past plural second-person)
عرض کدن (indicative past plural third-person)
arz kádan (indicative past plural third-person)
عرض میکدم (first-person indicative past singular)
arz mḗ-kadum (first-person indicative past singular)
عرض میکدی (indicative past second-person singular)
arz mḗ-kadī (indicative past second-person singular)
عرض میکده (indicative past singular third-person)
arz mḗ-kada (indicative past singular third-person)
عرض میکدیم (first-person indicative past plural)
arz mḗ-kadēm (first-person indicative past plural)
عرض میکدین (indicative past plural second-person)
arz mḗ-kadēn (indicative past plural second-person)
عرض میکدن (indicative past plural third-person)
arz mḗ-kadan (indicative past plural third-person)
داشتم عرض میکدم (first-person indicative past progressive singular)
dā́štam arz mḗ-kadum (first-person indicative past progressive singular)
داشتی عرض میکدی (indicative past progressive second-person singular)
dā́štī arz mḗ-kadī (indicative past progressive second-person singular)
داشته عرض میکده (indicative past progressive singular third-person)
dā́šta arz mḗ-kada (indicative past progressive singular third-person)
داشتیم عرض میکدیم (first-person indicative past plural progressive)
dā́štēm arz mḗ-kadēm (first-person indicative past plural progressive)
داشتین عرض میکدین (indicative past plural progressive second-person)
dā́štēd arz mḗ-kadē (indicative past plural progressive second-person)
داشتن عرض میکدن (indicative past plural progressive third-person)
dā́štand arz mḗ-kadan (indicative past plural progressive third-person)
عرض کده بودم (first-person indicative pluperfect singular)
arz kadá bū́dum (first-person indicative pluperfect singular)
عرض کده بودی (indicative pluperfect second-person singular)
arz kadá bū́dī (indicative pluperfect second-person singular)
عرض کده بوده (indicative pluperfect singular third-person)
arz kadá būda (indicative pluperfect singular third-person)
عرض کده بودیم (first-person indicative pluperfect plural)
arz kadá bū́dēm (first-person indicative pluperfect plural)
عرض کده بودین (indicative pluperfect plural second-person)
arz kadá bū́dēn (indicative pluperfect plural second-person)
عرض کده بودن (indicative pluperfect plural third-person)
arz kadá bū́dan (indicative pluperfect plural third-person)
عرض خوایم کد (first-person future indicative singular)
arz xāyyúm kad (first-person future indicative singular)
عرض خوایی کد (future indicative second-person singular)
arz xāyyī́ kad (future indicative second-person singular)
عرض خوایه کد (future indicative singular third-person)
arz xāyyá kad (future indicative singular third-person)
عرض خواییم کد (first-person future indicative plural)
arz xāyyḗm kad (first-person future indicative plural)
عرض خوایین کد (future indicative plural second-person)
arz xāyyḗn kad (future indicative plural second-person)
عرض خواین کد (future indicative plural third-person)
arz xāyyán kad (future indicative plural third-person)
عرض کنم (first-person present singular subjunctive)
arz kunum (first-person present singular subjunctive)
عرض کنی (present second-person singular subjunctive)
arz kunī (present second-person singular subjunctive)
عرض کنه (present singular subjunctive third-person)
arz kuna (present singular subjunctive third-person)
عرض کنیم (first-person plural present subjunctive)
arz kunēm (first-person plural present subjunctive)
عرض کنین (plural present second-person subjunctive)
arz kunēn (plural present second-person subjunctive)
عرض کنن (plural present subjunctive third-person)
arz kunan (plural present subjunctive third-person)
عرض کده باشم (first-person past singular subjunctive)
arz kadá bā́šam (first-person past singular subjunctive)
عرض کده باشی (past second-person singular subjunctive)
arz kadá bā́šī (past second-person singular subjunctive)
عرض کده باشه (past singular subjunctive third-person)
arz kadá bā́ša (past singular subjunctive third-person)
عرض کده باشیم (first-person past plural subjunctive)
arz kadá bā́šēm (first-person past plural subjunctive)
عرض کده باشین (past plural second-person subjunctive)
arz kadá bā́šēn (past plural second-person subjunctive)
عرض کده باشن (past plural subjunctive third-person)
arz kadá bā́šan (past plural subjunctive third-person)
عرض کو (imperative second-person singular)
arz ku (imperative second-person singular)
عرض کنین (imperative plural second-person)
arz kunēn (imperative plural second-person)

fa-conj-head

Conjugation of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">عرض کردن</i> (arz kardán) (literary Iranian Persian)

داشتیم عرض میکردیم

داشتم عرض میکردم

داشتید عرض میکردید

داشتی عرض میکردی

داشتند عرض میکردند

داشت عرض میکرد

داریم عرض میکنیم

دارم عرض میکنم

دارید عرض میکنید

داری عرض میکنی

دارند عرض میکنند

دارد عرض میکند

عرض کرده است

عرض کرده بودیم

عرض کرده بودم

عرض کرده بودید

عرض کرده بودی

عرض کرده بودند

عرض کرده بود

عرض خواهیم کرد

عرض خواهم کرد

عرض خواهید کرد

عرض خواهی کرد

عرض خواهند کرد

عرض خواهد کرد

عرض کرده باشیم

عرض کرده باشم

عرض کرده باشید

عرض کرده باشی

عرض کرده باشند

عرض کرده باشد

fa-conj-colloq-head

Conjugation of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">عرض کردن</i> (arz kardán) (colloquial Tehrani)

داشتیم عرض میکردیم

داشتم عرض میکردم

داشتین عرض میکردین

داشتی عرض میکردی

داشتن عرض میکردن

داشت عرض میکرد

داریم عرض میکنیم

دارم عرض میکنم

دارین عرض میکنین

داری عرض میکنی

دارن عرض میکنن

داره عرض میکنه

عرض کرده بودیم

عرض کرده بودم

عرض کرده بودین

عرض کرده بودی

عرض کرده بودن

عرض کرده بود

عرض کرده باشیم

عرض کرده باشم

عرض کرده باشین

عرض کرده باشی

عرض کرده باشن

عرض کرده باشه

fa-conj-head

Conjugation of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">عرض کردن</i> (arz kardán) (literary Dari Persian)

داشتیم عرض میکردیم

داشتم عرض میکردم

داشتید عرض میکردید

داشتی عرض میکردی

داشتند عرض میکردند

داشت عرض میکرد

داریم عرض میکنیم

دارم عرض میکنم

دارید عرض میکنید

داری عرض میکنی

دارند عرض میکنند

دارد عرض میکند

عرض کرده است

عرض کرده بودیم

عرض کرده بودم

عرض کرده بودید

عرض کرده بودی

عرض کرده بودند

عرض کرده بود

عرض خواهیم کرد

عرض خواهم کرد

عرض خواهید کرد

عرض خواهی کرد

عرض خواهند کرد

عرض خواهد کرد

عرض کرده باشیم

عرض کرده باشم

عرض کرده باشید

عرض کرده باشی

عرض کرده باشند

عرض کرده باشد

Conjugation of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">عرض کدن</i> (arz kadán) (colloquial Kabuli)

داشتیم عرض میکدیم

داشتم عرض میکدم

داشتین عرض میکدین

داشتی عرض میکدی

داشتن عرض میکدن

داشته عرض میکده

داریم عرض میکنیم

دارم عرض میکنم

دارین عرض میکنین

داری عرض میکنی

دارن عرض میکنن

داره عرض میکنه

عرض کده بودیم

عرض کده بودم

عرض کده بودین

عرض کده بودی

عرض کده بودن

عرض کده بوده

عرض خواییم کد

عرض خوایم کد

عرض خوایین کد

عرض خوایی کد

عرض خواین کد

عرض خوایه کد

عرض کده باشیم

عرض کده باشم

عرض کده باشین

عرض کده باشی

عرض کده باشن

عرض کده باشه

[ˈäɹz kʰäɾ.d̪än]

[ˈäɹz kʰäɾ.d̪än]

[ˈäɹz kʰäɾ.d̪än]

[ˈäɹz kʰäɾ.d̪än]

[ˈæɹz kʰʲæɹ.d̪æn]

[ˈäɹz kʰäɾ.d̪än]


پنسل

head

پِنْسِل • (pinsil) (plural پنسلها (pinsil-hâ))

پِنْسِل (canonical)
pinsil (romanization)
پنسلها (plural)


بوزیدان

بوزیدان • (buzidân)

fa-noun

بوزیدان • (buzidân)

desc

→ Arabic: بُوزِيدَان (būzīdān), بُوزِيذَان (būzīḏān)

→ Middle Armenian: բուզիտան (buzitan), բուզիդան (buzidan)

→ Ottoman Turkish: بوزیدان (buzidan)

→ Urdu: بوزیدان (būzīdān)

→ Urdu: بوزیدان (būzīdān)

Apparently a Middle Persian genitive (ezafe) construction of بوز (bawz), بز (biz, “bee”), alternatively بوز (bōz), بوزه (bōza), پوز (pōz), پوزه (pōza, “snout, beak”), + ـی (-ī) + ـدان (-dān), if one assumes not the rare Pseudohandelia to constitute the original meaning, only later falsified with more easily obtainable herbs, since Pseudohandelia exposes umbels attractive to bees rather than calyces likenable to snouts.

sweet pellitory (Pseudohandelia umbellifera, once Pyrethrum umbelliferum, Tanacetum umbelliferum)

Withania somnifera
Withania somnifera#Translingual

(as a replacement) ashwagandha (Withania somnifera)

(as a replacement) green-winged orchid or green-veined orchid (Anacamptis morio, syn. Orchis morio)


شقاقل

head

شقاقل • (šaqâqol)

fa-noun

شقاقل • (šaqâqol)

[ʃæ.ʁɒː.ʁol̥]

Borrowed from Arabic شَقَاقُل (šaqāqul).


ششقاقل

head

ششقاقل • (šašqâqol)

fa-noun

ششقاقل • (šašqâqol)

[ʃæʃ.ɢɒː.ʁol̥]

شقاقل شقاقل#Persian

Alternative form of شقاقل (šaqâqol, “parsnip”)


نوز

هنوز هنوز#Persian


رنجور

fa-adj

رنجور • (ranjûr) (comparative رنجورتَر (ranjûr-tar), superlative رنجورتَرین (ranjûr-tarin))

ranjûr (romanization)
رنجورتَر (comparative)
رنجورتَرین (superlative)

[ɹæn.d͡ʒuːɹ]

گوید آن رنجور ای یاران من / چیست این شمشیر بر ساران من

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume III, verse 115:

The patient says, “O my friends, what is this sword over my head?”

gôyad ân ranjur ay yârân-i-man / čîst ên šamšêr bar sârân-i-man


رنج

داد او را جمله ملک این جهان / حق ندادش درد و رنج و اندهان

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume III, verse 202:

God gave him all the empire of this world, (but) He did not give him grief and pain and sorrows.

dâd ô râ jumla-i-mulk-i-ên jahân / haq na-dâd-aš dard u ranj u andhân


متأهل

head

متأهل • (muta'ahhil／mota'ahhel or mote'ahhel)

muta'ahhil／mota'ahhel (romanization)
mote'ahhel (romanization)

Borrowed from Arabic مُتَأَهِّل (mutaʔahhil).

bor+

(آیا شُما) مُتَأَهِّل هَسْتید؟ (Iranian, formal) ― (âyâ šomâ) mota'ahhel hastid? ― Are you married?

(شُما) مُتَأَهِّلین؟ (Iranian, less formal) ― (šomâ) mota'ahhelin? ― Are you married?


موزیکال

fa-adj

موزیکال • (muzikâl)

موسیقایی موسیقایی#Persian

Synonym of موسیقایی (musiqâyi, “musical”)


موسیقایی

موسیقایی • (musiqâyi)

From Arabic مُوسِيقَى (mūsīqā) + یی (-yi).

af

مُوسِيقَى<lang:ar>


موزیسین

موسیقیدان موسیقیدان#Persian

Synonym of موسیقیدان (musiqi-dân, “musician”)


موسیقی‌شناس

head

موسیقیشناس • (musiqi-šenâs)

fa-noun

موسیقیشناس • (musiqi-šenâs)

موسیقیشناس (canonical)
musiqi-šenâs (romanization)

From موسیقی (musiqi, “music”) + شناس (-šenâs).

af

ـشناس<alt:شناس>


ارض اقدس

[ʔǽɾ.zɪ ʔäq.d̪ǽs]

[ʔǽɾ.zɪ ʔäq.d̪ǽs]

[ʔǽɹzɪ ʔäq.d̪ǽs]

[ʔǽɹ.ze ʔæʁ.d̪ǽs]

(Shia Islam) the sanctuary of Imam Reza at Mashhad


ثقة الاسلام

ثقت الاسلام
ثقت الاسلام#Persian


ثقة الاسلام

ثقت الاسلام
ثقت الاسلام#Persian


حمایل

Borrowed from Arabic حَمَائِل (ḥamāʔil).

جوزا سحر نهاد حمایل برابرم
یعنی غلام شاهم و سوگند میخورم

c. 1390, Shams-ud-Dīn Muḥammad Ḥāfiẓ, “Ghazal 329”, in دیوان حافظ [The Divān of Ḥāfiẓ]:

At dawn, Gemini put on his baldric while facing me;
That means, "I am the king's slave, and I swear my oath."

jawzā sahar nihād hamāyil barābaram
ya'nī ğulām-i šāham u sawgand mē-xwaram

baldric, shoulder belt, crossbelt; belt, band, or sash worn over one's shoulder


کریاس

head

کریاس • (keryâs)

fa-noun

کریاس • (keryâs)

[kʰɪɾ.jɑ́ːs]

[kʰɪɾ.jɑ́ːs]

[kʰɪɾ.jɑ́ːs]

Borrowed from Arabic كِرْيَاس (kiryās). In Arabic, this is a rooftop privy whose contents fall outside the house; however, in Persian, the meaning was changed early on to refer to the place where the contents would fall, i.e. immediately outside the gate.

به کریاس گفت ای سرای امید
خنک روز کاندر تو بد جمشید
همایون بدی گاه کاوس کی
همان روز کی خسرو نیکپی

c. 1011, Abu'l-Qāsim Firdawsī, “The Tale of Rustam and Isfandiyār”, in شاهنامه [Book of Kings]:

He said at the threshold: "O residence of hope!
"Blessed were the days when Jamshēd was within you,
"You were august in the age of Kay Kāwus,
"And in the days of Kay Khusraw, of fortunate steps."

ba kiryās guft ay sarāy-i ummēd
xunak rōz k-andar tu bud jamšēd
humāyūn budī gāh-i kāwus kay
hamān rōz kay xusraw-i nēk-pay


غلغلستان

head

غلغلستان • (ğolğolestân)

fa-noun

غلغلستان • (ğolğolestân)

[ɣʊl.ɣʊ.lɪs.t̪ʰɑ́ːn]

[ɣʊl.ɣʊ.lɪs.t̪ʰɑ́ːn]

[ɣʊl.ɣʊ.lɪs.t̪ʰɑ́ːn]

From غلغل (ğolğol, “cry, tumult”) + ـستان (-estân, “-land”).

af

به رستم چنین گفت کای سرگرای
چرا تیز گشتی به پردهسرای
سزد گر برین بوم زابلستان
نهد دانشی نام غلغلستان

He spoke thus to Rustam: "You confused thing,
Why are you getting angry at a tent?
It would be fitting if a wise man
Were to rename this land of Zābulistān to Crybabyland.

ba rustam čunīn guft k-ay sar-girāy
čirā tēz gaštī ba parda-sarāy
sazad gar bar-īn būm-i zābulistān
nihad dānišē nām-i ğulğulistān

ز کابلستان تا به زابلستان
زمین شد به کردار غلغلستان

c. 1011, Abu'l-Qāsim Firdawsī, “The Tale of Rustam and Shaghād”, in شاهنامه [Book of Kings]:

From Kābulistān to Zābulistān
The realm became like Tumult-estan.

zi kābulistān tā ba zābulistān
zamīn šud ba kirdār-i ğulğulistān

یکی بین به شاخ سرو که صلصلستان شده
نه صلصلستان شده که غلغلستان شده

Look at one of those cypress branches, it's become Wood-Pigeon-Land;
No, not just Wood-Pigeon-Land, it's become Bird-Chirping-Land.

yeki bin be šâx-e sarv ke solsolestân šode
na solsolestân šode ke ğolğolestân šode

(poetic) place where everybody is crying or shouting


لابه

head

لابه • (lâbe)

fa-noun

لابه • (lâbe)

Inherited from Middle Persian [Book Pahlavi needed] (lʾpk' /lābag/).

inh+

بدانست رستم که لابه به کار
نیاید همی پیش اسفندیار
کمان را به زه کرد و آن تیر گز
که پیکانش را داده بد آب رز
همی راند تیر گز اندر کمان

Rustam understood that humble entreaty
Was of no use before Isfandiyār.
He strung his bow, and that tamarisk arrow
Whose arrowpoint he had dipped in wine:
He was running that arrow upon the bow.

bidānist rustam ki lāba ba kār
nay-āyad hamē pēš-i isfandiyār
kamān rā ba zih kard u ān tīr-i gaz
ki paykān-aš rā dāda bud āb-i raz
hamē rānd tār-i gaz andar kamān


دلریش

fa-adj

دلریش • (delriš)

From دل (del, “heart”) + ریش (riš, “wound, sore”).

af

به هفت اقلیم از عشّاق دلریش
نمیرد کس به مرگ دلبر خویش
ندارد هیچ کس بیش از دو کس یاد
که کس جان داد جز مجنون و فرهاد

1641, Mullā Masīh of Pānīpat, رام و سیتا [Rām and Sītā]:

In the Seven Climes, among lovers sick at heart,
Nobody dies from the death of their beloved.
Nobody knows of anyone (other than two)
Who gave up their lives, except for Majnun and Farhad.

ba haft iqlīm az uššāq-i dilrēš
na-mīrad kas ba marg-i dilbar-i xwēš
na-dārad hēč kas bēš az du kas yād
ki kas jān dād juz majnūn u farhād


زهدان

head

زهدان • (zehdân)

fa-noun

زهدان • (zehdân)


قره‌قالپاقستان

head

قرهقالپاقستان • (ğarağâlpâğestân)

fa-proper noun

قرهقالپاقستان • (ğarağâlpâğestân)

قرهقالپاقستان (canonical)
ğarağâlpâğestân (romanization)

[qæ.ɹæ.ʁɒːl.pʰɒː.ʁes.t̪ʰɒːn]

fa:قره‌قالپاقستان


گول‌کیپر

head

گولکیپر • (gōl-kīpar)

fa-noun

گولکیپر • (gōl-kīpar)

گولکیپر (canonical)
gōl-kīpar (romanization)


کرتی

head

کُرْتِی • (kurtī)

fa-noun

کُرْتِی • (kurtī)

کُرْتِی (canonical)
kurtī (romanization)

[kʰʊɾ.t̪ʰiː]

[kʰʊɾ.t̪ʰiː]

[kʰʊɾ.t̪ʰiː]

Uncertain, most likely derived from Hindustani कुरते (kurte) / کُرْتے (kurte), a form of कुरता / کُرْتَا (kurtā), from Classical Persian کُرْتَه (kurta); see there for more information.


کنگاش

head

کنگاش • (kangâš)

fa-noun

کنگاش • (kangâš)

[kʰʲæŋ.ɡɒ́ːʃ]

Borrowed from Turkic, ultimately from Proto-Turkic *keŋe- (“to advise”).

(archaic) council; assembly; consultation; meeting for advice


یاوه

head

یاوه • (yâve)

fa-noun

یاوه • (yâve)


یاوه

fa-adj

یاوه • (yâve) (comparative یاوهتَر (yâve-tar), superlative یاوهتَرین (yâve-tarin))

yâve (romanization)
یاوهتَر (comparative)
یاوهتَرین (superlative)

→ Ottoman Turkish: یاوه

عکس حکمت آن شقی را یاوه کرد
خود مبین تا بر نیارد از تو گرد

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume I, verse 3254:

The reflexion of Wisdom led astray that miserable one:
be not self-conceited, lest it ( raise up the dust from you.

'aks-i-hakmat ān šaqī rā yāwa kard
xôd ma-bīn tā bar nayārd az tū gard


بددل

بد (bad, “bad”) + دل (del, “heart; (metaphorically) courage”).

af

این گینگشی لیوهان مردی بغایت بددل بود چنانکه هر وقت که امرا با او سخن گفتندی لرزه به اندام وی افتادی از بیم ایشان.

1310s, Rashīd al-Dīn, “History of the Nations of the Kings of China”, in جامع التواريخ [Jāmiʿ al-tawārīkh]:

This Gēngshī Liyū Hān [Gengshi emperor, Liu Xuan] was such an extremely weak-hearted man that whenever his generals spoke with him, his limbs would start to tremble out of terror at them [the generals].

īn gēngšī liyūhān mardē ba ğāyat baddil būd čunānki har waqt ki umarā bā ō suxan guftandē larza ba andām-i way uftādē az bīm-i ēšān.


جاه

Borrowed from Arabic جَاه (jāh), from Middle Persian [Book Pahlavi needed] (gʾs), 𐫃𐫀𐫍 (gʾh /gāh/, “place, throne, bed; time”). Doublet of گاه (gâh), see there for more.


مبادا

head

مبادا • (mabâdâ)

[ˈma bɑː.ðɑː]

The archaic negative optative of بودن (budan).

بمیرند و برون ندهند مشتاقان دم حسرت
کله ناگه مبادا کج شود آن سرو بالا را

c. 1320, Amīr Khusraw Dihlavī, “Ghazal 3”, in دیوانِ امیرخسرو دهلوی [Divan of Amīr Khusraw]:

They shall die, but the lovers do not let out even a sigh of regret,
Lest the hat suddenly become crooked on that [beloved like a] lofty cypress [due to the wind of their sighs].

bimīrand u birōn na-dahand muštāqān dam-i hasrat
kulah nāgah mabādā kaj šawad ān sarw-i bālā rā


فریاد کردن

فَریاد کَردَن

فَریاد کَردَن • (faryâd kardan)

fa-verb

فَریاد کَردَن

فَریاد کَردَن • (faryâd kardan)

فَریاد کَردَن (canonical)
faryâd kardan (romanization)
فریاد کردن (infinitive)
faryâd kardán (infinitive)
فریاد کن (present stem)
faryâd kon (present stem)
فریاد کرد (past stem)
faryâd kard (past stem)
فریاد کننده (participle present)
faryâd konandé (participle present)
فریاد کرده (participle past)
faryâd kardé (participle past)
فریاد کنم (aorist first-person indicative singular)
faryâd kónam (aorist first-person indicative singular)
فریاد کنی (aorist indicative second-person singular)
faryâd kóni (aorist indicative second-person singular)
فریاد کند (aorist indicative singular third-person)
faryâd kónad (aorist indicative singular third-person)
فریاد کنیم (aorist first-person indicative plural)
faryâd kónim (aorist first-person indicative plural)
فریاد کنید (aorist indicative plural second-person)
faryâd kónid (aorist indicative plural second-person)
فریاد کنند (aorist indicative plural third-person)
faryâd kónand (aorist indicative plural third-person)
فریاد میکنم (first-person indicative present singular)
faryâd mí-konam (first-person indicative present singular)
فریاد میکنی (indicative present second-person singular)
faryâd mí-koni (indicative present second-person singular)
فریاد میکند (indicative present singular third-person)
faryâd mí-konad (indicative present singular third-person)
فریاد میکنیم (first-person indicative plural present)
faryâd mí-konim (first-person indicative plural present)
فریاد میکنید (indicative plural present second-person)
faryâd mí-konid (indicative plural present second-person)
فریاد میکنند (indicative plural present third-person)
faryâd mí-konand (indicative plural present third-person)
دارم فریاد میکنم (first-person indicative present progressive singular)
dấram faryâd mí-konam (first-person indicative present progressive singular)
داری فریاد میکنی (indicative present progressive second-person singular)
dấri faryâd mí-koni (indicative present progressive second-person singular)
دارد فریاد میکند (indicative present progressive singular third-person)
dấrad faryâd mí-konad (indicative present progressive singular third-person)
داریم فریاد میکنیم (first-person indicative plural present progressive)
dấrim faryâd mí-konim (first-person indicative plural present progressive)
دارید فریاد میکنید (indicative plural present progressive second-person)
dấrid faryâd mí-konid (indicative plural present progressive second-person)
دارند فریاد میکنند (indicative plural present progressive third-person)
dấrand faryâd mí-konand (indicative plural present progressive third-person)
فریاد کردهام (first-person indicative perfect present singular)
faryâd kardé-am (first-person indicative perfect present singular)
فریاد کردهای (indicative perfect present second-person singular)
faryâd kardé-i (indicative perfect present second-person singular)
فریاد کرده است (indicative perfect present singular third-person)
faryâd kardé ast (indicative perfect present singular third-person)
فریاد کردهایم (first-person indicative perfect plural present)
faryâd kardé-im (first-person indicative perfect plural present)
فریاد کردهاید (indicative perfect plural present second-person)
faryâd kardé-id (indicative perfect plural present second-person)
فریاد کردهاند (indicative perfect plural present third-person)
faryâd kardé-and (indicative perfect plural present third-person)
فریاد کردم (first-person indicative past singular)
faryâd kárdam (first-person indicative past singular)
فریاد کردی (indicative past second-person singular)
faryâd kárdi (indicative past second-person singular)
فریاد کرد (indicative past singular third-person)
faryâd kard (indicative past singular third-person)
فریاد کردیم (first-person indicative past plural)
faryâd kárdim (first-person indicative past plural)
فریاد کردید (indicative past plural second-person)
faryâd kárdid (indicative past plural second-person)
فریاد کردند (indicative past plural third-person)
faryâd kárdand (indicative past plural third-person)
فریاد میکردم (first-person indicative past singular)
faryâd mí-kardam (first-person indicative past singular)
فریاد میکردی (indicative past second-person singular)
faryâd mí-kardi (indicative past second-person singular)
فریاد میکرد (indicative past singular third-person)
faryâd mí-kard (indicative past singular third-person)
فریاد میکردیم (first-person indicative past plural)
faryâd mí-kardim (first-person indicative past plural)
فریاد میکردید (indicative past plural second-person)
faryâd mí-kardid (indicative past plural second-person)
فریاد میکردند (indicative past plural third-person)
faryâd mí-kardand (indicative past plural third-person)
داشتم فریاد میکردم (first-person indicative past progressive singular)
dấštam faryâd mí-kardam (first-person indicative past progressive singular)
داشتی فریاد میکردی (indicative past progressive second-person singular)
dấšti faryâd mí-kardi (indicative past progressive second-person singular)
داشت فریاد میکرد (indicative past progressive singular third-person)
dâšt faryâd mí-kard (indicative past progressive singular third-person)
داشتیم فریاد میکردیم (first-person indicative past plural progressive)
dấštim faryâd mí-kardim (first-person indicative past plural progressive)
داشتید فریاد میکردید (indicative past plural progressive second-person)
dấštid faryâd mí-kardid (indicative past plural progressive second-person)
داشتند فریاد میکردند (indicative past plural progressive third-person)
dấštand faryâd mí-kardand (indicative past plural progressive third-person)
فریاد کرده بودم (first-person indicative pluperfect singular)
faryâd kardé búdam (first-person indicative pluperfect singular)
فریاد کرده بودی (indicative pluperfect second-person singular)
faryâd kardé búdi (indicative pluperfect second-person singular)
فریاد کرده بود (indicative pluperfect singular third-person)
faryâd kardé bud (indicative pluperfect singular third-person)
فریاد کرده بودیم (first-person indicative pluperfect plural)
faryâd kardé búdim (first-person indicative pluperfect plural)
فریاد کرده بودید (indicative pluperfect plural second-person)
faryâd kardé búdid (indicative pluperfect plural second-person)
فریاد کرده بودند (indicative pluperfect plural third-person)
faryâd kardé búdand (indicative pluperfect plural third-person)
فریاد خواهم کرد (first-person future indicative singular)
faryâd xâhám kard (first-person future indicative singular)
فریاد خواهی کرد (future indicative second-person singular)
faryâd xâhí kard (future indicative second-person singular)
فریاد خواهد کرد (future indicative singular third-person)
faryâd xâhád kard (future indicative singular third-person)
فریاد خواهیم کرد (first-person future indicative plural)
faryâd xâhím kard (first-person future indicative plural)
فریاد خواهید کرد (future indicative plural second-person)
faryâd xâhíd kard (future indicative plural second-person)
فریاد خواهند کرد (future indicative plural third-person)
faryâd xâhánd kard (future indicative plural third-person)
فریاد کنم (first-person present singular subjunctive)
faryâd konam (first-person present singular subjunctive)
فریاد کنی (present second-person singular subjunctive)
faryâd koni (present second-person singular subjunctive)
فریاد کند (present singular subjunctive third-person)
faryâd konad (present singular subjunctive third-person)
فریاد کنیم (first-person plural present subjunctive)
faryâd konim (first-person plural present subjunctive)
فریاد کنید (plural present second-person subjunctive)
faryâd konid (plural present second-person subjunctive)
فریاد کنند (plural present subjunctive third-person)
faryâd konand (plural present subjunctive third-person)
فریاد کرده باشم (first-person past singular subjunctive)
faryâd kardé bấšam (first-person past singular subjunctive)
فریاد کرده باشی (past second-person singular subjunctive)
faryâd kardé bấši (past second-person singular subjunctive)
فریاد کرده باشد (past singular subjunctive third-person)
faryâd kardé bấšad (past singular subjunctive third-person)
فریاد کرده باشیم (first-person past plural subjunctive)
faryâd kardé bấšim (first-person past plural subjunctive)
فریاد کرده باشید (past plural second-person subjunctive)
faryâd kardé bấšid (past plural second-person subjunctive)
فریاد کرده باشند (past plural subjunctive third-person)
faryâd kardé bấšand (past plural subjunctive third-person)
فریاد کن (imperative second-person singular)
faryâd kon (imperative second-person singular)
فریاد کنید (imperative plural second-person)
faryâd konid (imperative plural second-person)
فریاد کردن (infinitive)
faryâd kardán (infinitive)
فریاد کن (present stem)
faryâd kon (present stem)
فریاد کرد (past stem)
faryâd kard (past stem)
فریاد کننده (participle present)
faryâd konandé (participle present)
فریاد کرده (participle past)
faryâd kardé (participle past)
فریاد کنم (aorist first-person indicative singular)
faryâd kónam (aorist first-person indicative singular)
فریاد کنی (aorist indicative second-person singular)
faryâd kóni (aorist indicative second-person singular)
فریاد کنه (aorist indicative singular third-person)
faryâd kóne (aorist indicative singular third-person)
فریاد کنیم (aorist first-person indicative plural)
faryâd kónim (aorist first-person indicative plural)
فریاد کنین (aorist indicative plural second-person)
faryâd kónin (aorist indicative plural second-person)
فریاد کنن (aorist indicative plural third-person)
faryâd kónan (aorist indicative plural third-person)
فریاد میکنم (first-person indicative present singular)
faryâd mí-konam (first-person indicative present singular)
فریاد میکنی (indicative present second-person singular)
faryâd mí-koni (indicative present second-person singular)
فریاد میکنه (indicative present singular third-person)
faryâd mí-kone (indicative present singular third-person)
فریاد میکنیم (first-person indicative plural present)
faryâd mí-konim (first-person indicative plural present)
فریاد میکنین (indicative plural present second-person)
faryâd mí-konin (indicative plural present second-person)
فریاد میکنن (indicative plural present third-person)
faryâd mí-konan (indicative plural present third-person)
دارم فریاد میکنم (first-person indicative present progressive singular)
dấram faryâd mí-konam (first-person indicative present progressive singular)
داری فریاد میکنی (indicative present progressive second-person singular)
dấri faryâd mí-koni (indicative present progressive second-person singular)
داره فریاد میکنه (indicative present progressive singular third-person)
dấre faryâd mí-kone (indicative present progressive singular third-person)
داریم فریاد میکنیم (first-person indicative plural present progressive)
dấrim faryâd mí-konim (first-person indicative plural present progressive)
دارین فریاد میکنین (indicative plural present progressive second-person)
dấrin faryâd mí-konin (indicative plural present progressive second-person)
دارن فریاد میکنن (indicative plural present progressive third-person)
dấran faryâd mí-konan (indicative plural present progressive third-person)
فریاد کردهام (first-person indicative perfect present singular)
faryâd kardám (first-person indicative perfect present singular)
فریاد کردهای (indicative perfect present second-person singular)
faryâd kardí (indicative perfect present second-person singular)
فریاد کرده (indicative perfect present singular third-person)
faryâd kardé (indicative perfect present singular third-person)
فریاد کردهایم (first-person indicative perfect plural present)
faryâd kardím (first-person indicative perfect plural present)
فریاد کردهاین (indicative perfect plural present second-person)
faryâd kardín (indicative perfect plural present second-person)
فریاد کردهان (indicative perfect plural present third-person)
faryâd kardán (indicative perfect plural present third-person)
فریاد کردم (first-person indicative past singular)
faryâd kárdam (first-person indicative past singular)
فریاد کردی (indicative past second-person singular)
faryâd kárdi (indicative past second-person singular)
فریاد کرد (indicative past singular third-person)
faryâd kárd (indicative past singular third-person)
فریاد کردیم (first-person indicative past plural)
faryâd kárdim (first-person indicative past plural)
فریاد کردین (indicative past plural second-person)
faryâd kárdin (indicative past plural second-person)
فریاد کردن (indicative past plural third-person)
faryâd kárdan (indicative past plural third-person)
فریاد میکردم (first-person indicative past singular)
faryâd mí-kardam (first-person indicative past singular)
فریاد میکردی (indicative past second-person singular)
faryâd mí-kardi (indicative past second-person singular)
فریاد میکرد (indicative past singular third-person)
faryâd mí-kard (indicative past singular third-person)
فریاد میکردیم (first-person indicative past plural)
faryâd mí-kardim (first-person indicative past plural)
فریاد میکردین (indicative past plural second-person)
faryâd mí-kardin (indicative past plural second-person)
فریاد میکردن (indicative past plural third-person)
faryâd mí-kardan (indicative past plural third-person)
داشتم فریاد میکردم (first-person indicative past progressive singular)
dấštam faryâd mí-kardam (first-person indicative past progressive singular)
داشتی فریاد میکردی (indicative past progressive second-person singular)
dấšti faryâd mí-kardi (indicative past progressive second-person singular)
داشت فریاد میکرد (indicative past progressive singular third-person)
dấšt faryâd mí-kard (indicative past progressive singular third-person)
داشتیم فریاد میکردیم (first-person indicative past plural progressive)
dấštim faryâd mí-kardim (first-person indicative past plural progressive)
داشتین فریاد میکردین (indicative past plural progressive second-person)
dấštin faryâd mí-kardin (indicative past plural progressive second-person)
داشتن فریاد میکردن (indicative past plural progressive third-person)
dấštan faryâd mí-kardan (indicative past plural progressive third-person)
فریاد کرده بودم (first-person indicative pluperfect singular)
faryâd kardé búdam (first-person indicative pluperfect singular)
فریاد کرده بودی (indicative pluperfect second-person singular)
faryâd kardé búdi (indicative pluperfect second-person singular)
فریاد کرده بود (indicative pluperfect singular third-person)
faryâd kardé bud (indicative pluperfect singular third-person)
فریاد کرده بودیم (first-person indicative pluperfect plural)
faryâd kardé búdim (first-person indicative pluperfect plural)
فریاد کرده بودین (indicative pluperfect plural second-person)
faryâd kardé búdin (indicative pluperfect plural second-person)
فریاد کرده بودن (indicative pluperfect plural third-person)
faryâd kardé búdan (indicative pluperfect plural third-person)
فریاد کنم (first-person present singular subjunctive)
faryâd konam (first-person present singular subjunctive)
فریاد کنی (present second-person singular subjunctive)
faryâd koni (present second-person singular subjunctive)
فریاد کنه (present singular subjunctive third-person)
faryâd kone (present singular subjunctive third-person)
فریاد کنیم (first-person plural present subjunctive)
faryâd konim (first-person plural present subjunctive)
فریاد کنین (plural present second-person subjunctive)
faryâd konin (plural present second-person subjunctive)
فریاد کنن (plural present subjunctive third-person)
faryâd konan (plural present subjunctive third-person)
فریاد کرده باشم (first-person past singular subjunctive)
faryâd kardé bấšam (first-person past singular subjunctive)
فریاد کرده باشی (past second-person singular subjunctive)
faryâd kardé bấši (past second-person singular subjunctive)
فریاد کرده باشه (past singular subjunctive third-person)
faryâd kardé bấše (past singular subjunctive third-person)
فریاد کرده باشیم (first-person past plural subjunctive)
faryâd kardé bấšim (first-person past plural subjunctive)
فریاد کرده باشین (past plural second-person subjunctive)
faryâd kardé bấšin (past plural second-person subjunctive)
فریاد کرده باشن (past plural subjunctive third-person)
faryâd kardé bấšan (past plural subjunctive third-person)
فریاد کن (imperative second-person singular)
faryâd kon (imperative second-person singular)
فریاد کنین (imperative plural second-person)
faryâd konin (imperative plural second-person)

fa-conj-head

Conjugation of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">فریاد کردن</i> (faryâd kardán) (literary Iranian Persian)

فریاد میکردیم

فریاد میکردم

فریاد میکردید

فریاد میکردی

فریاد میکردند

فریاد میکنیم

فریاد میکنید

فریاد میکنند

داشتیم فریاد میکردیم

داشتم فریاد میکردم

داشتید فریاد میکردید

داشتی فریاد میکردی

داشتند فریاد میکردند

داشت فریاد میکرد

داریم فریاد میکنیم

دارم فریاد میکنم

دارید فریاد میکنید

داری فریاد میکنی

دارند فریاد میکنند

دارد فریاد میکند

فریاد کردهایم

فریاد کردهام

فریاد کردهاید

فریاد کردهای

فریاد کردهاند

فریاد کرده است

فریاد کرده بودیم

فریاد کرده بودم

فریاد کرده بودید

فریاد کرده بودی

فریاد کرده بودند

فریاد کرده بود

فریاد خواهیم کرد

فریاد خواهم کرد

فریاد خواهید کرد

فریاد خواهی کرد

فریاد خواهند کرد

فریاد خواهد کرد

فریاد کرده باشیم

فریاد کرده باشم

فریاد کرده باشید

فریاد کرده باشی

فریاد کرده باشند

فریاد کرده باشد

fa-conj-colloq-head

Conjugation of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">فریاد کردن</i> (faryâd kardán) (colloquial Tehrani)

فریاد میکردیم

فریاد میکردم

فریاد میکردین

فریاد میکردی

فریاد میکردن

فریاد میکنیم

فریاد میکنین

داشتیم فریاد میکردیم

داشتم فریاد میکردم

داشتین فریاد میکردین

داشتی فریاد میکردی

داشتن فریاد میکردن

داشت فریاد میکرد

داریم فریاد میکنیم

دارم فریاد میکنم

دارین فریاد میکنین

داری فریاد میکنی

دارن فریاد میکنن

داره فریاد میکنه

فریاد کردهایم

فریاد کردهام

فریاد کردهاین

فریاد کردهای

فریاد کردهان

فریاد کرده بودیم

فریاد کرده بودم

فریاد کرده بودین

فریاد کرده بودی

فریاد کرده بودن

فریاد کرده بود

فریاد کرده باشیم

فریاد کرده باشم

فریاد کرده باشین

فریاد کرده باشی

فریاد کرده باشن

فریاد کرده باشه

[fäɾ.jɑːd̪ kʰäɾ.d̪än]

[fäɾ.jɑːd̪ kʰäɾ.d̪än]

[fäɾ.jɑːd̪ kʰäɾ.d̪än]

[fäɾ.jɔːd̪̥ kʰäɾ.d̪än]

[fæɹ.jɒːd̪̥ kʰʲæɹ.d̪æn]

From فریاد (faryâd, “shout, cry”) + کردن (kardan, “to do, to make”).

af

to shout, yell, cry, clamour, vociferate

نی مشو نومید و خود را شاد کن / پیش آن فریادرس فریاد کن

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume I, verse 3252:

Nay, do not despair: make yourself cheerful, call for help to Him who comes at the call

nē ma-šū nūmēd u xōd rā šād kun / pēš ān faryādras faryād kun


از ماست که بر ماست

head

از ماست که بر ماست

از ماست که بر ماست • (az mâ-st ke bar mâ-st)

[ʔäz mɑ́ːst̪ kʰɪ bäɾ mɑ́ːst̪]

[ʔäz mɑ́ːst̪ kʰɪ bäɾ mɑ́ːst̪]

[ʔäz mɑ́ːst̪ kʰɪ bäɾ mɑ́ːst̪]

[ʔäz mɔ́ːst̪ kʰi bäɾ mɔ́ːst̪]

[ʔæz mɒ́ːst̪ kʰʲe bæɹ mɒ́ːst̪]

Literally, “What falls upon us is from us.” A famous quotation from a poem by the eleventh-century philosopher Nāṣir-i Khusraw, in which an arrogant eagle is struck down by an arrow with eagle feather fletches.

lit

you reap what you sow
you reap what you sow


סימרגֿ

head

סימרגֿ • (simorğ)

fa-noun

סימרגֿ • (simorğ)

סימרגֿ כה ריכֿת שהפר או
בא וֿיי פר פשה סאייה ריזד

1600s, Elisha ben Shmūel, translated by Dalia Yasharpour, The Prince and the Sufi: The Judeo-Persian Rendition of the Buddha Biographies, Brill, published November 9, 2020:

The Simorgh who sheds his largest feather,
Over which the wing of a gnat casts a shadow

simorğ ke rixt šahpar-e u
bâ vey par-e peše sâye rizad

سیمرغ سیمرغ#Persian

Judeo-Persian spelling of سیمرغ (simorğ).


כֿדאי

head

כֿדאי • (xodâ)

fa-noun

כֿדאי • (xodâ)

כֿדאי הר דו עאלם הסת אֿגאה
כה צֿנדי גֿצה כֿרדם אנדרין ראה

The God of both worlds knows
Just how much I suffered on the path

xodâ-ye har do âlam hast âgâh
ke čandi ğosse xordam andar in râh


זווגִ

head

זווגִ • (zowj)

בזווגִ מרדמאן מנגר תו זנהאר
כה שייטאן סאזדת אֿכֿר כֿטא כאר

Beware not to look at other peoples' wives
For ultimately, Satan will make you a sinner.

be zowj-e mardomân ma-ngar to zenhâr
ke šeytân sâzad-at âxer xatâkâr


יך תא

יך תא • (yektâ)

וֿלי כֿייר וצוֿאב ועלם תורה
רוֿד המראה וֿיי תא נזד יך תא

But kindness, good deeds and the knowledge of the Torah
Will accompany him all the way to God.

vali xeyr o savâb o elm-e torâ
ravad hamrâh-e vey tâ nazd-e yek tâ

یکتا یکتا#Persian


چهارباغ

چهارباغ • (čahârbâğ)

fa-noun

چهارباغ • (čahârbâğ)

→ Azerbaijani: çarbağ

→ Chagatai: چهارباغ

Uzbek: chahorbogʻ

→ Chagatai: چارباغ

Uzbek: chorbogʻ

→ Hindustani:

Hindi: चारबाग़ (cārbāġ)

Urdu: چارباغ (cārbāġ)

→ English: Charbagh

→ Kazakh: шарбақ (şarbaq)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਚਾਰਬਾਗ਼ (cārbāġ)

Shahmukhi script: چارباغ (cārbāġ)

→ Turkmen: çarbag

[t͡ʃa.hɑːɾ.bɑːɣ]

[t͡ʃʰä.ɦɑːɾ.bɑːɣ]

[t͡ʃʰä.ɦɑːɾ.bɑːɣ]

[t͡ʃʰɑːɑːɾ.bɑːɣ]

[t͡ʃʰɔːɔːɾ.bɔːɣ]

[t͡ʃʰæ.ɦɒːɹ.bɒːɢ̥]

[t͡ʃʰä.ɦɔɾ.bɔʁ]

From چهار (čahâr, “four”) + باغ (bâğ, “garden”), literally “four gardens”.

compound

chaharbagh (a traditional square-shaped layout of Persian gardens comprising four square gardens separated by waterways, together representing the four gardens and four rivers of Paradise)


چهارباغ

head

چهارباغ • (čahârbâğ)

fa-proper noun

چهارباغ • (čahârbâğ)

→ Azerbaijani: Çaharbağ

[t͡ʃa.hɑːɾ.bɑːɣ]

[t͡ʃʰä.ɦɑːɾ.bɑːɣ]

[t͡ʃʰä.ɦɑːɾ.bɑːɣ]

[t͡ʃʰɑːɑːɾ.bɑːɣ]

[t͡ʃʰɔːɔːɾ.bɔːɣ]

[t͡ʃʰæ.ɦɒːɹ.bɒːɢ̥]

[t͡ʃʰä.ɦɔɾ.bɔʁ]

خیابان خیابان#Persian

Ellipsis of خیابان چهارباغ (xiyâbân-e čahârbâğ, “Chaharbagh Avenue”); the Chaharbagh, Isfahan, so named because Shah Abbas the Great had bought four vineyards in the city to secure the right-of-way

خیابان چهارباغ

a toponym:
Chaharbagh (a city in Alborz, Iran)

a toponym:
Chaharbagh (a district of Alborz, Iran)


נאם

כה נאם חק בסי כֿאץ ועזיזסת
 המי דאנד כסי כו בא תמיזסת

For God's name is unique and precious,
As anyone who is discerning knows well.

ke nâm-e haq basi xâss o aziz ast
hami dânad kasi ku bâ tamiz ast


שאה

כה דר מלך חבש בודסת שאהי
בזיר אמרש אז מה תא במאהי

In Abyssinia there was a king
Who ruled over everything, from the moon to the fish.

ke dar molk-e habaš budast šâhi
be zir-e amr-aš az mah tâ be mâhi


מאהי

head

מאהי • (mâhi)

ماهی ماهی#Persian


یک پرسش دارم

یِک پُرْسِش دارَم

یِک پُرْسِش دارَم • (yek porseš dâram)

یِک پُرْسِش دارَم (canonical)
yek porseš dâram (romanization)

[jäk pʰʊɾ.sɪʃ d̪ɑː.ɾäm]

[jäk pʰʊɾ.sɪʃ d̪ɑː.ɾäm]

[jäk pʰʊɾ.sɪʃ d̪ɑː.ɾäm]


یک سؤال دارم

یِک سُؤال دارَم

یِک سُؤال دارَم • (yek so'âl dâram)

یِک سُؤال دارَم (canonical)
yek so'âl dâram (romanization)


معاشرت

معاشرت • (mo'âšerat)

fa-noun

معاشرت • (mo'âšerat)

Borrowed from Arabic مُعَاشَرَة (muʕāšara).

bor+

آل سلجوق همه شعر دوست بودند اما هیچ کس به شعر دوستیتر از طغانشاه بن الب ارسلان نبود و محاورت و معاشرت او همه با شعرا بود و ندیمان او همه شعرا بودند.

c. 1156, Nizāmī Arūzī, چهار مقاله [The Four Discourses]:

The Seljuq dynasty were all lovers of poetry, but nobody loved poetry as much as Tughān Shāh, son of Alp Arslān. All his conversation and intercourse was with poets, and all his boon companions were poets.

āl-i saljūq hama ši'r dōst būdand ammā hēč kas ba ši'r dōstī-tar az tuğānšāh ben-e alb arslān na-būd u muhāwarat u mu'āšarat-i ō hama bā šu'arā būd u nadīmān-i ō hama šu'arā būdand.


صله

از عقب یک دختر بیش نداشت و شاهنامه بنظم همی کرد و همه امید او آن بود که از صلهٔ آن کتاب جهاز آن دختر بسازد.

He had no children other than a daughter. He was versifying the Book of Kings, and all his hopes were that he could buy the trousseau for that daughter with the prize money from the book.

az aqab yak duxtar bēš na-dāšt u šāhnāma ba nazm hamē kardand u hama ummēd-i ō ān būd ki az sila-yi ān kitāb jahāz-i ān duxtar bisāzad.


مافیها

head

مافیها • (mâfihâ)

fa-noun

مافیها • (mâfihâ)

دنیا و مافیها
دنیا و مافیها#Persian

Only used in دنیا و مافیها (donyâ va mâfihâ).


دنیا و مافیها

head

دنیا و مافیها • (donyâ va mâfihâ)

fa-noun

دنیا و مافیها • (donyâ va mâfihâ)

[d̪oɲ.jɒ́ː væ mɒː.fiː.ɦɒ́ː]

Borrowed from Arabic الدُّنْيَا وَمَا فِيهَا (ad-dunyā wamā fīhā, literally “the world and what's in it.”).

bor+

الدُّنْيَا وَمَا فِيهَا

بنازم دست ساقی را که تا می ریخت در جامم
من از جا می فکندم از نظر دنیا و مافیها

c. 1911, Mohammad Hossein Âğuli Torki-ye Shirâzi, دیوان ترکی شیرازی:

I caress the hand of the cupbearer, for as long as he poured wine in my goblet,
I could hurl out of sight the world and all that's in it.

benâzam dast-e sâqi râ ke tâ mey rixt dar jâm-am
man az jâ mi-fekandam az nazar donyâ va mâfihâ

(poetic) the world and everything in it; all of material existence


رضائی

head

رضائی • (razāʼī)

fa-noun

رضائی • (razāʼī)

→ Gujarati: રજાઇ (rajāi)

→ Hindustani:

Hindi: रज़ाई (razāī)

Urdu: رَضائی (razāī)


جهان مطاع

fa-adj

جهان مطاع • (jahân motâ')

[d͡ʒä.ɦɑ́ːn mʊ.t̪ʰɑ́ːʔ]

[d͡ʒä.ɦɑ́ːn mʊ.t̪ʰɑ́ːʔ]

[d͡ʒɑːɑ́ːn mʊ.t̪ʰɑ́ː]

[d͡ʒɔːɔ́ːn mu.t̪ʰɔ́ː]

[d͡ʒæ.ɦɒ́ːn mo.t̪ʰɒ́ːʔ]

[d͡ʒä.ɦɔ́n mu.t̪ʰɔ́ʔ]

فرمان جهان مطاع شد.
farmân jahân motâ' šod.
[The following] command became obeyed by the world.

(obsolete) A laudatory epithet for royal commands or proclamations.


ذروه

بذروۀ عرض ایستادگان پایه سریر خلافت مصیر بندگان اقدس ارفع اعلی روحی فداه میرساند.

1768, ʿAbdullāh Kurānī, translated by András Barati, Petition by ʿAbdullāh Kurānī to Karīm Khān Zand, published 2023:

It is submitted to the high place of petition of those who stand at the foot of the throne of His most holy, lofty and exalted Majesty, at which the Caliphate resides.

be zorve-ye arz-e istâdegân-e pâye-ye sarir-e xelâfat-e masir-e bandegân-e aqdas-e arfa'-e a'lâ-ye ruhi fadâh mi-rasânad.


دمه

desctree

→ Ottoman Turkish: دمه (deme)
Turkish: deme

bellows, a device for delivering pressurized air in a controlled quantity


قولنجان

head

قُولَنْجَانْ

قُولَنْجَانْ • (qulanjân)

fa-noun

قُولَنْجَانْ

قُولَنْجَانْ • (qulanjân)

قُولَنْجَانْ (canonical)
qulanjân (romanization)

desc

→ Arabic: خُولَنْجَان (ḵūlanjān)

→ Arabic: خُولَنْجَان (ḵūlanjān) (see there for further descendants)

Borrowed from Sanskrit कुलञ्जन (kulañjana).


کاردار

head

کاردار • (kârdâr) (plural کارداران (kârdârân))

[kɑːɾ.ˈdɑːɾ]

[kʰɑːɾ.d̪ɑ́ːɾ]

[kʰɑːɾ.d̪ɑ́ːɾ]

[kʰɑːɾ.d̪ɑ́ːɾ]

[kʰɔːɾ.d̪ɔ́ːɾ]

[kʰɒːɹ.d̪ɒ́ːɹ]

[kʰɔɾ.d̪ɔ́ɾ]

From کار (kâr, “work”) + دار (dâr, present stem of داشتن (dâštan)).

af

دار
<pos:present stem of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">داشتن</i> (dâštan)>


فرخار

head

فرخار • (farxâr)

Borrowed from Sogdian [Term?] (/βṛγʾr/, “Buddhist temple”), from Sanskrit विहार (vihāra, “Buddhist temple”).

der

A city now split between Afghanistan and Tajikistan, in medieval times known for its Buddhist idol-temple and for the beauty of its inhabitants.


فرخار

head

فرخار • (farxâr)

fa-noun

فرخار • (farxâr)

گاه کند خانه را به زلف چو تبت
گاه کند خیمه را به روی چو فرخار

c. 1030, Farrukhī Sīstānī, “Qaṣīda 43”, in دیوان فرخی سیستانی [Dīvān of Farrukhī]:

Sometimes he makes the house like Tibet with his locks,
Sometimes he makes the tent like Farkhār with his face.

gāh kunad xāna rā ba zolf čū tubbat
gāh kunad xayma rā ba rōy čū farxār

(poetic, figurative) place with beautiful people; especially used in conjunction with بت (bot, “idol, beauty”)


مستاجری

→ Hindustani:

Hindi: मुस्ताजिरी (mustājirī)

Urdu: مستاجری (mustājirī)

[mʊs.t̪ʰɑː.d͡ʒɪ.ɾiː]

[mʊs.t̪ʰɑː.d͡ʒɪ.ɾiː]

[mʊs.t̪ʰɑː.d͡ʒɪ.ɾiː]


شاه مات

head

شاه مات • (šāh māt)

See the etymology of the corresponding lemma form.

nonlemma

شاهمات شاهمات#Persian


جالی

head

جالی • (jālī)

fa-noun

جالی • (jālī)

screen (A material woven from fine wires)


دیانت

→ Gujarati: દિયાનત (diyānat)


پیامد

head

پیامد • (peyâmad) (plural پیامدها (peyâmad-hâ))

پی (pey, “behind, back”) + آمد (âmad, past stem of آمدن (âmadan, “to come”)).

af

آمد
<pos:past stem of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">آمدن</i> (âmadan, “to come”)>

پیامدهای اقتصادی


کتمان

head

کتمان • (ketmân)

fa-noun

کتمان • (ketmân)

→ Gujarati: કિતમાન (kitmān)


فرنگیس

[fä.ɾäŋ.ɡíːs]

[fä.ɾäŋ.ɡíːs]

[fä.ɾäŋ.ɡíːs]

[fä.ɾäŋ.ɡís]

[fæ.ɹæɲ.ɡʲíːs]

[fä.ɾäŋ.ɡís]

A very early manuscript error—influenced by فرنگ (farang, “European”)?—in the Shahnameh for *فریگیس (farīgīs), attested as فَرِيكِيس (farīkīs) in an early translation of the Shahnameh into Arabic. *فریگیس (farīgīs) is itself from a reversal of the constituents of Middle Persian [Term?] (/wispān-fryā/), from Old Median *vispafryā (literally “she who is dear to all”).

der

Farangis (wife of Siyavush in the Shahnameh)


هوری

Borrowed from Hindi होड़ी (hoṛī) / Urdu ہوڑی (hoṛī).

A kind of small logboat used in the Persian Gulf.


خودداری

head

خودداری • (xoddâri)

fa-noun

خودداری • (xoddâri)

[xʊd̪.d̪ɑː.ɾíː]

[xʊd̪.d̪ɑː.ɾíː]

[xʊd̪.d̪ɑː.ɾíː]

From خود (xod, “self”) + دار (present stem of داشتن (dâštan, “to have”)) + ـی (-i).

af

دار<pos:present stem of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">داشتن</i> (dâštan, “to have”)>


شکرستان

head

شکرستان • (šekarestân)

fa-noun

شکرستان • (šekarestân)

→ Ottoman Turkish: شكرستان (şekeristan)

[ʃä.kʰä.ɾɪs.t̪ʰɑ́ːn]

[ʃä.kʰä.ɾɪs.t̪ʰɑ́ːn]

[ʃä.kʰä.ɾɪs.t̪ʰɑ́ːn]

[ʃä.kʰä.ɾis.t̪ʰɔ́ːn]

From شکر (šekar, “sugar”) + ـستان (-estân).

خندهای کن شکرستان دهن بازگشای
انگبین زان لب چون برگ سمن باز گشای

c. 1260, Amīr Khusraw, “Ghazal 1847”, in دیوان امیرخسرو [The Divān of Amīr Khusraw]:

Laugh just once! Open once more the sweet realm of your mouth!
Open once more the honey from those lips like petals of jasmine.

xanda'ē kun šakaristān-i dahan bāz gušāy
angubīn z-ān lab-i čūn barg-i saman bāz gušāy


خرس در کوه بوعلی سینا است

head

خرس در کوه بوعلی سینا است

خرس در کوه بوعلی سینا است • (xers dar kuh bu'ali sinâ ast)

xers dar kuh bu'ali sinâ ast (romanization)

[ˈxiɾs daɾ ˈkoːh buː ʔa.liː siː.nɑː ʔast]

[xɪ́ɹs d̪äɾ kʰóːʱ buː ʔä.liː siː.nɑː ʔäst̪]

[xɪ́ɹs d̪äɾ kʰóː buː ʔä.liː siː.nɑː ʔäst̪]

[xéɹs d̪æɹ kʰúːʰ buː ʔæ.liː siː.nɒː ʔæst̪]

[χíɹs d̪äɾ kʰɵ́ʰ bu ʔä.li si.nɔ ʔäst̪]

Literally, “In the mountains, the bear is Avicenna.”

lit

in the land of the blind, the one-eyed man is king

en-خرس_در_کوه_بوعلی_سینا_است-fa-proverb-xsGf2e8X


بازتابی

head

بازتابی • (bâztâbi)

fa-noun

بازتابی • (bâztâbi)

[bɑːz.t̪ʰɑː.bíː]

[bɒːz.t̪ʰɒː.bíː]

From بازتاب (bâztâb, “reflecting”) + ـی (-i).

act of reflection; reflecting
(physics) reflectance

act of reflection; reflecting
reflectance


حاکمیت

Borrowed from Arabic حَاكِمِيَّة (ḥākimiyya), but it may be an Arabic-based coinage from Ottoman Turkish حاكمیت (hâkimiyet). By surface analysis, حاکم (hâkem) + ـیت (-iyyat).

surf

حاکمیت قانون


شامه

head

شامه • (šâmme)

fa-noun

شامه • (šâmme)

صاحب این قلم میخواهد دستکم با شامّهای تیزتر از سگ چوپان و دیدی دوربینتر از کلاغی، چیزی را ببیند که دیگران به غمض عین از آن درگذشتهاند.

1962, Jalal Al-e-Ahmad, غربزدگی [Occidentosis: A Plague from the West]:

With a sense of smell keener than that of the shepherd's dog and a vision further seeing than that of a crow, the present writer would like to at least see something to which others have turned a blind eye.

sâheb-e in qalam mi-xâhad dast-e kam bâ šâmme'i tiztar az sag-e čupân va didi durbintar az kalâği, čizi râ bebinad ke digarân be ğamz-e eyn az ân dargozašte'and.


هر که طاووس خواهد جور هندوستان کشد

head

هر که طاووس خواهد جور هندوستان کشد • (har ke tâvus xâhad jowr-e hendustân kešad)

[häɾ kʰɪ t̪ʰɑː.wúːs xɑ́ː.ɦäd̪ d͡ʒǽw.ɾɪ hɪn̪.d̪uːs.t̪ʰɑ́ːn kʰǽ.ʃäd̪]

[hæɹ kʰʲe t̪ʰɒː.vúːs xɒ́ː.hæd̪̥ d͡ʒów.ɹe hen̪.d̪uːs.t̪ʰɒ́ːn kʰʲé.ʃæd̪̥]

Literally, “Whoever wants a peacock shall suffer the torments of India”: no pain, no gain

en-هر_که_طاووس_خواهد_جور_هندوستان_کشد-fa-proverb-mRZvMX6N


یخچه

یخچه • (yaxče)

fa-noun

یخچه • (yaxče)

From یخ (yax, “ice”) + ـچه (-če, diminutive suffix).


چوبی

fa-adj

چوبی • (čubi)

From چوب (čub, “wood”) + ی (-i, “suffix”).


ردیف

→ English: radif

one who rides behind another on the same horse

a star near the Eagle; a star which rises when the one opposite sets


ظرفشویی

From ظرف (zarf, “dish, container”) + شویی (šuyi, “-washing”), the latter component from شوی (šuy, “present stem form of شستن (šostan, “to wash”)”) + ی (-i, “suffix”).


اجاق‌گاز

head

اجاقگاز • (ojâq-gâz)

fa-noun

اجاقگاز • (ojâq-gâz)

اجاقگاز (canonical)
ojâq-gâz (romanization)

[ʔu.d͡ʒɑːq.ɡɑːz]

[ʔʊ.d͡ʒɑːq.ɡɑːz]

[ʔʊ.d͡ʒɑːq.ɡɑːz]

[ʔʊ.d͡ʒɑːq.ɡɑːz]

[ʔu.d͡ʒɔːq.ɡɔːz]

[ʔo.d͡ʒɒːʁ.ɡɒːz]

From اجاق (ojâq, “stove”) + گاز (gâz, “gas”).


گراته

head

گراته • (gerâte)

fa-noun

گراته • (gerâte)


آلوده

head

آلوده • (âlude)

fa-verb

آلوده • (âlude)

→ Azerbaijani: aludə

→ Ottoman Turkish: آلوده

Past participle of آلودن (ālūdan, “to pollute”).


آخه

→ Azerbaijani: axı

Alternative form of آخر (âxar, “another, different”). Compare Northern Kurdish axir (“after all”).


انقباض

head

انقباض • (enqebâz)

fa-noun

انقباض • (enqebâz)

[ʔɪɴ.qɪ.bɑ́ːz]

[ʔɪɴ.qɪ.bɑ́ːz]

[ʔɪɴ.qɪ.bɑ́ːz]

Borrowed from Arabic اِنْقِبَاض (inqibāḍ).

bor+

انقباض عضلات ― enqebâz-e azalât ― muscle contraction

(physiology, medicine) contraction (of muscles)


سوگوار

fa-adj

سوگوار • (sugvâr)

[soːɡ.ˈwɑːɾ]

[soːɡ.wɑ́ːɾ]

[soːɡ.wɑ́ːɾ]

[soːɡ.wɑ́ːɾ]

[sʊːɡ.wɔ́ːɾ]

[suːɡʲ.vɒ́ːɹ]

غمزدهی سوگوار شب همه شب تا به روز
بر در تو سر زند هیچ نگویی که کیست

c. 1380, Jahān Malik Khātūn, “Ghazal 245”, in دیوان جهان [Divān-i Jahān]:

Every night until day, the mournful griever of the night
Strikes his head against your door, but you never say, "Who's that?"

ğamzada-yi sōgwār-i šab hama šab tā ba rōz
bar dar-i tu sar zanad hēč na-gūyī ke kī-st


پرماجرا

آلوده (canonical)
pormâjarâ (romanization)

[pʰʊɾ.mɑː.d͡ʒä.ɾɑ́ː]

[pʰʊɾ.mɑː.d͡ʒä.ɾɑ́ː]

[pʰʊɾ.mɑː.d͡ʒä.ɾɑ́ː]

[pʰuɾ.mɔː.d͡ʒä.ɾɔ́ː]

[pʰoɹ.mɒː.d͡ʒæ.ɹɒ́ː]

[pʰuɾ.mɔ.d͡ʒä.ɾɔ́]

From پر (por, “full (of)”) + ماجرا (mâjarâ, “event, adventure”).


سیار

فروشنده سیار

به مجلس اندر رویش بلند خورشیدست
به معرکه در تیرش ستاره سیار

c. 1100, Masʿūd-i Saʿd-i Salmān, “Qaṣīda 121”, in دیوان مسعود سعد سلمان:

In the gathering, his face is the lofty sun;
In the battlefield, his arrow is a wandering star.

ba majlis andar rōy-aš buland xwaršēd ast
ba ma'raka dar tīr-aš sitāra sayyār

دادگاه سیار

بیمارستان سیار


قنوج

Borrowed from Arabic قَنُّوج (qannūj), from Sauraseni Prakrit 𑀓𑀡𑁆𑀡𑀉𑀚𑁆𑀚 (kaṇṇaüjja).

چو بازگشت به پیروزی از در قنوج
مظفر و ظفر و فتح بر یمین و یسار

c. 1030, Farrukhī Sīstānī, “Qaṣīda 30”, in دیوان فرخی سیستانی [Dīvān of Farrukhī]:

When he returned in triumph from the gate of Kannauj,
Victorious, with victory and conquest to his left and right

čū bāzgašt ba pērōzī az dar-i qannūj
muzaffar u zafar u fath bar yamin u yasār

Kannauj (a city in Uttar Pradesh, India)


پاسپورت

head

پاسْپورْت • (pâsport) (plural پاسپورتها (pâsport-hâ))

پاسْپورْت (canonical)
pâsport (romanization)
پاسپورتها (plural)

[pʰɑːs.pʰóːɹt̪]

[pʰɒːs.pʰóɹt̪]

[pʰäs.pʰɔ́ɹt̪]


بندرگاه

بَنْدَرْگاه • (bandargâh) (plural بندرگاهها (bandargâh-hâ))

بَنْدَرْگاه (canonical)
bandargâh (romanization)
بندرگاهها (plural)

→ Hindustani:

Hindi: बंदरगाह (bandargāh)

Urdu: بَنْدَرْگاہ (bandargāh)

→ Ottoman Turkish: بندرگاه

→ Pashto: بندرګا (bandargā)

[bän̪.d̪äɾ.ɡɑ́ːʱ]

[bän̪.d̪äɾ.ɡɑ́ːʱ]

[bän̪.d̪äɾ.ɡɑ́ː]

[bän̪.d̪äɾ.ɡɔ́ː]

[bæn̪.d̪æɹ.ɡɒ́ːʰ]

[bän̪.d̪äɾ.ɡɔ́ʱ]

From بَنْدَر (bandar, “port”) + ـگاه (-gâh, a suffix forming words of location).


ماشین تحریر

head

ماشینِ تَحْریر

ماشینِ تَحْریر • (mâšin-e tahrir)

fa-noun

ماشینِ تَحْریر

ماشینِ تَحْریر • (mâšin-e tahrir)

ماشینِ تَحْریر (canonical)
mâšin-e tahrir (romanization)

[mɒː.ʃíː.ne t̪ʰæɦ.ɹíːɹ]


شنیع

fa-adj

شنیع • (šani')


تصریح

[t̪ʰäs.ɾíːʱ]

[t̪ʰäs.ɾíːʱ]

[t̪ʰæs.ɹíːʰ]

clear explanation; stipulation, declaration


وخیم

Borrowed from Arabic وَخِيم (waḵīm, “suffering indigestion”).

bor+

حال تعدادی از مجروحان این حادثه وخیم گزارش شده و احتمال افزایش شهدا وجود دارد.

2024 January 4, “اخبار لحظه به لحظه از ۲ انفجار گلزار شهدای کرمان”, in irna.ir, Islamic Republic News Agency:

A number of those injured in the attack have been reported to be in serious condition, and it is probable that the number of casualties will increase.

hâl-e te'dâdi az majruhân-e in hâdese vaxim gozâreš šode va ehtemâl-e afzâyeš-e šohadâ vojud dârad.

perilous, dangerous (especially of health)


پیدائش

پیدایش پیدایش#Persian

(Classical Persian) Alternative spelling of پیدایش


ماشین ظرف‌شویی

head

ماشینِ ظَرْفشویی

ماشینهای ظرفشویی

ماشینِ ظَرْفشویی • (mâšin-e zarf-šuyi) (plural ماشینهای ظرفشویی (mâšin-hâ-ye zarf-šuyi))

fa-noun

ماشینِ ظَرْفشویی

ماشینهای ظرفشویی

ماشینِ ظَرْفشویی (canonical)
mâšin-e zarf-šuyi (romanization)
ماشینهای ظرفشویی (plural)


کورکور

head

کورکور • (kurkur) (plural کورکورها (kurkur-hâ))

[kʰoːɾ.kʰóːɾ]

[kʰoːɾ.kʰóːɾ]

[kʰoːɾ.kʰóːɾ]

[kʰʊːɾ.kʰʊ́ːɾ]

[kʰuːɹ.kʰúːɹ]

[kʰɵɾ.kʰɵ́ɾ]


اشم وهو

[ʔæ.ʃém vo.ɦúː]

Borrowed from Avestan 𐬀𐬴𐬆𐬨 𐬬𐬊𐬵𐬏 (aṣ̌əm vohū).

bor+

(Zoroastrianism) Ashem Vohu, one of the four great Avestan mantras


اشم

head

اشم • (ašem)

fa-noun

اشم • (ašem)

سوی جنت چو خواهد رفت جانم
اشم آری در آن دم بر زبانم

1599, Bahman-i Kay Kubād, قصه سنجان [Qissa-yi Sanjān]:

When my soul departs towards Heaven,
May You bring the ashem upon my tongue at that moment.

sōy-i jannat čū xwāhad raft jān-am
ašim ārī dar ān dam bar zabān-am

اشم وهو
اشم وهو#Persian

(Zoroastrianism) Short for اشم وهو (ašem vohu).


درا

head

درا • (darâ)

fa-noun

درا • (darâ)

Inherited from Middle Persian [script needed] (dlʾg /darāγ/, “bell”), borrowed from Parthian [Term?]. According to folk etymology, from درآ (dar-â, “to come in”).

inh+

به امیدی که آیی از سفر باز
دو گوشم بر درای کاروان است

Hoping that you will come back from your journey,
My two ears are waiting for the caravan's bell.

be omidi ke âyi az safar bâz
do guš-am bar darâ-ye kâravân ast


گنامینو

head

گنامینو • (ganāmīnō)

Inherited from Middle Persian [Book Pahlavi needed] (gnʾk' mynwk /gannāk mēnōg/, “the Stinking Spirit”).

inh+

وزان پس هم گنامینو گجسته
مر این ره را دگر باره شکسته

And after that too, the accursed Stinking Spirit
Broke this road a second time.

w-az ān pas ham ganāmīnō gujasta
mar īn rah rā digar bāra šikasta

(Zoroastrianism, obsolete) Ahriman, Angra Mainyu (the evil spirit)


جددین

→ Gujarati: જુદ્દીન (juddīn)

[d͡ʒʊd̪.d̪íːn]

[d͡ʒʊd̪.d̪íːn]

[d͡ʒʊd̪.d̪íːn]

From Middle Persian [Book Pahlavi needed] (ywdt dyn' /jud-dēn/, literally “[those of] anti-religion”).

inh

بکرده دور سه فرسنگ جددین
نمانده کس درو جز مرد بهدین

The infidels were driven out three leagues away,
Nobody remained there except for men of the Good Faith.

bakarda dūr si farsang juddīn
na-mānda kas dar ō juz mard-i bihdīn


یشتن

Inherited from Middle Persian [Book Pahlavi needed] (yštn' /yaštan/), borrowed from Avestan 𐬫𐬀𐬰𐬀𐬌𐬙𐬌 (yazaⁱti, “to worship, to venerate”), from Proto-Indo-Iranian *Hyáȷ́ati, from Proto-Indo-European *h₁yaǵ-.

der

به چندان روز و ماه یشت و یزشها
بیشتند و بسی کردند تخشا

For so many days and months, they performed rites and rituals and were very diligent.

ba čandān rōz u māh yašt u yaziš-hā
biyaštand u basē kardand taxšā

(Zoroastrianism, obsolete) to worship, to perform Zoroastrian rituals


اندرون

From Middle Persian [Book Pahlavi needed] (ʾndlwn' /andarōn/, “inside, within”).

inh

درون درون#Persian


وارونه

fa-adj

وارونه • (vârune)

From وارون (vârun) + ـه (-e), the first element from Middle Persian [script needed] (ʾpʾlwn' /abārōn/, “contrary, wrong, sinful”).


سال نو

head

سَالِ نُوْ • (sâl-e now)

fa-noun

سَالِ نُوْ • (sâl-e now)

سَالِ نُوْ (canonical)
sâl-e now (romanization)


اسباب بازی

head

اَسْباب بازی

اَسْباب بازی • (asbâb bâzi)

fa-noun

اَسْباب بازی

اَسْباب بازی • (asbâb bâzi)

اَسْباب بازی (canonical)
asbâb bâzi (romanization)

[ʔæsˌbɒːb̥ bɒː.zíː]

مثلا یه بچه تنها که اسباب بازی هم داره ها
ولی کسی نیست که باهاش با همون اسباب بازیه، باهاش بازی کنه

2021, Amir Tataloo (lyrics and music), “من باهات قهرم”:

For example, see, a lonely kid who has a toy,
But there's nobody to play with him with that very toy.

masalan ye bačče-ye tanhâ ke asbâb bâzi ham dâre hâ
vali kasi nist ke bâ-hâš bâ hamun asbab bâziye, bâ-hâš bâzi kone


دور و بر

این دور و بر

و تنها صدایی که این دوروبر میشنوم
میپیچه تو سرم

2021, “من رفتم”, performed by Az Shanbe:

And the only sound around here that I hear
 Is echoing in my head

va tanhâ sedâyi ke in dowr o bar mišnavam
 mipiče tu saram


نکهت

→ Gujarati: નખત (nakhat)

نافه مشک خطا و عنبر سارا
نکهتی از موی مشکبار محمد

The musk gland of Cathay and the pure ambergris
Are a perfume from the musk-bearing hair of Muhammad.

nâfe-ye mošk-e xatâ o ambar-e sârâ
nakhati az mu-ye moškbâr-e mohammad


جنگ جهانی دوم

head

جَنْگِ جَهانیِ دُوُّم

جَنْگِ جَهانیِ دُوُّم • (jang-e jahâni-ye dovvom)

fa-noun

جَنْگِ جَهانیِ دُوُّم

جَنْگِ جَهانیِ دُوُّم (canonical)
jang-e jahâni-ye dovvom (romanization)

[d͡ʒǽŋ.ɡɪ d͡ʒä.ɦɑː.ní.jɪ d̪ʊ.wʊ́m]

[d͡ʒǽŋ.ɡɪ d͡ʒä.ɦɑː.ní.jɪ d̪ʊ.wʊ́m]

[d͡ʒǽŋɡɪ d͡ʒɑːɑː.ní.jɪ d̪ʊ.wʊ́m]


مره

head

مَرَه • (mara)

مَرَا مرا#Persian

(colloquial) Kabuli and Hazaragi form of مَرَا


شکوه

شکوه • (šokuh)

fa-noun

شکوه • (šokuh)

Inherited from Middle Persian [script needed] (škwh /škōh/, “dignity, majesty, fear”).

inh+

با شکوه

splendor, majesty, magnificence, grandiose beauty


شکوه

head

شکوه • (šekuh)

fa-noun

شکوه • (šekuh)


شکوه

head

شکوه • (šekve)

fa-noun

شکوه • (šekve)


انتقادی

fa-adj

انتقادی • (enteqâdi)

[ʔɪn̪.t̪ʰɪ.qɑː.d̪íː]

[ʔen̪.t̪ʰe.ʁɒː.d̪íː]

From انتقاد (enteqâd, “criticism”) + ـی (-i).

تفکر انتقادی

نظریه انتقادی


در سایه

سایه سایه#Persian

Used other than figuratively or idiomatically: see در, سایه.


معصوم

(religion) impeccable, infallible, incapable of sin

صورت دخترانه و معصومی


مداوم

بطور مداوم ― be towr-e modâvem ― continuously

تنشهای مداوم در مرزها


ابیا

head

ابیا • (abyâ)

fa-noun

ابیا • (abyâ)


نگهدار

head

نِگَهْدار • (negahdâr)

fa-noun

نِگَهْدار • (negahdâr)

نِگَهْدار (canonical)
negahdâr (romanization)

[nɪ.ɡäɦ.d̪ɑːɾ]

[nɪ.ɡäɦ.d̪ɑːɾ]

[nɪ.ɡɑː.d̪ɑːɾ]

[ni.ɡɔː.d̪ɔːɾ]

[ne.ɡʲæɦ.d̪ɒːɹ]

From نگه (negah, “variant of نِگاه (negâh, “look”)”) + ـدار (-dâr, “holder”).

af

variant of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">نِگاه</i> (negâh, “look”)


مستغرب

Borrowed from Arabic مُسْتَغْرَب (mustaḡrab).

bor+

صنایع مستغرب اروپا


ایا

ایا پرلعل کرده جام زرین
ببخشا بر کسی کش زر نباشد

c. 1390, Shams-ud-Dīn Muḥammad Ḥāfiẓ, “Ghazal 162”, in دیوان حافظ [The Divān of Ḥāfiẓ]:

O, the golden goblet has been filled with ruby [i.e. wine];
Bestow it on he who has no gold.

ayā pur-la'l karda jām-i zarrīn
bibaxšā bar kasē k-aš zarr na-bāšad

(archaic, poetic) o, alas, yea; a generic exclamation in classical poetry.


شاهیدن

head

شاهیدن • (šâhidan)

[ʃɑː.ɦíː.d̪än]

[ʃɑː.ɦíː.d̪än]

[ʃɑː.jíː.d̪än]

[ʃɒː.ɦíː.d̪æn]

[ʃɔ.ɦí.d̪än]

From شاه + ـیدن.


شترنگ

desctree

→ Arabic: شطرنج (šaṭranj)
Andalusian Arabic: شَطْرَنْج (šaṭranj)
→ Aragonese: axedrez
→ Asturian: axedrez
→ Mirandese: xadreç
→ Old Galician-Portuguese: axadrez, enxadrez
Galician: xadrez
Portuguese: xadrez
→ Old Spanish: axedrez, acedrej, acedrex, acedreyx, açedrex, axadrez, axedres, exedres, xedrez
Spanish: ajedrez
→ Bikol Central: ahedres
→ Cebuano: ahedres
→ Hiligaynon: ahedres
→ Tagalog: ahedres
→ Amharic: ሰንጠረዥ (sänṭäräž)
→ English: shatranj
→ Middle Armenian: սատրինճ (satrinč), սաթրինճ (satʻrinč), սատրիճ (satrič)
Armenian: սատրինջ (satrinǰ)
→ Persian: شطرنج (šatranj)
→ Azerbaijani: satranc
→ Gujarati: શેતરંજ (śetrañj)
→ Hindi: शतरंज (śatrañj)
→ Odia: ସତରଞ୍ଜ (satarañja)
→ Ottoman Turkish: شطرنج (şatranc)
Turkish: satranç
→ Punjabi: ਸ਼ਤਰੰਜ (śatrañj)
Tajik: шатранҷ (šatranj)
→ Russian: шатра́ндж (šatrándž)
→ Swahili: sataranji

→ Mongolian: шатар (šatar)

→ Georgian: ჭადრაკი (č̣adraḳi)

→ Koine Greek: ζατρίκιον (zatríkion)

→ Greek: ζατρίκιο (zatríkio)

→ Middle Armenian: ճատրակ (čatrak), ճարտրակ (čartrak), ճատրկուց (čatrkucʻ), ճատրկոց (čatrkocʻ)
→ Armenian: ճատրակ (čatrak) (learned)

Inherited from Middle Persian 𐭰𐭠𐭲𐭫𐭠𐭭𐭢 (ctlng /čatrang/, “chess”) from Sanskrit चतुरङ्ग (caturaṅga).


ریش‌تراش

head

ریشتراش • (riš-tarâš)

fa-noun

ریشتراش • (riš-tarâš)

ریشتراش (canonical)
riš-tarâš (romanization)

[ɾiːʃ.ta.ˈɾɑːʃ]

[riːʃ.t̪ʰä.ɾɑ́ːʃ]

[riːʃ.t̪ʰä.ɾɑ́ːʃ]

[riːʃ.t̪ʰä.ɾɑ́ːʃ]

[riʃ.t̪ʰä.ɾɔ́ːʃ]

[ɹiːʃ.t̪ʰæ.ɹɒ́ːʃ]

[ɾiʃ.t̪ʰä.ɾɔ́ʃ]

From ریش (riš, “beard”) + تراش (tarâš, “shaving”).


پیدایش

head

پیدایش • (peydâyeš)

fa-noun

پیدایش • (peydâyeš)

→ Hindustani:

Hindi: पैदाइश (paidāiś)

Urdu: پَیدائِش (paidāiś)

[pʰäj.d̪ɑː.jɪ́ʃ]

[pʰäj.d̪ɑː.jɪ́ʃ]

[pʰäj.d̪ɑː.jɪ́ʃ]

پیدایش حیات ― peydâyeš-e hayât ― origin of life


گلچهر

[ɡʊl.t͡ʃʰɪ́ɦɾ]

[ɡʊl.t͡ʃʰɪ́ɦɾ]

[ɡʊl.t͡ʃʰɪ́ɾ]

[ɡul.t͡ʃʰíɾ]

[ɡ̥ol.t͡ʃʰéɦɹ]

[ɡul.t͡ʃʰéɦɾ]

From گل (gol, “rose, flower”) + چهر (čehr, “face”).

af

به نیم شب اگرت آفتاب میباید
ز روی دختر گلچهر رز نقاب انداز

c. 1390, Shams-ud-Dīn Muḥammad Ḥāfiẓ, “Ghazal 263”, in دیوان حافظ [The Divān of Ḥāfiẓ]:

If you should have need of sunlight at midnight,
Cast away the niqab from the face of the golden girl of rosy cheeks.

ba nīm šab agar-at āftāb mē-bāyad
zi rōy-i duxtar-i gulčihr-i zar niqāb andāz


ایاغ

head

ایاغ • (ayâğ)

fa-noun

ایاغ • (ayâğ)

Borrowed from Turkic. Compare Ottoman Turkish آیاغ (ayag, “drinking cup”).

cog

یکی چو باده پرستان صراحی اندر دست
یکی چو ساقی مستان به کف گرفته ایاغ

c. 1390, Shams-ud-Dīn Muḥammad Ḥāfiẓ, “Ghazal 295”, in دیوان حافظ [The Divān of Ḥāfiẓ]:

One like the worshipers of wine, a flask in his hand;
Another like the cupbearer of the drunken, his palm holding a drinking-cup

yakē čū bāda parastān surāhī andar dast
yakē čū sāqī-yi mastān ba kaff girifta ayāğ


چشم بد دور

→ Hindustani:

desc

चश्म-ए-बद दूर

Hindi: चश्म-ए-बद दूर (caśma-e-bad dūr)

Urdu: چشم بد دور

Urdu: چشم بد دور

[t͡ʃʰäʃ.mɪ bäd̪ d̪uːɾ]

[t͡ʃʰäʃ.mɪ bäd̪ d̪uːɾ]

[t͡ʃʰäʃ.mɪ bäd̪ d̪uːɾ]

[t͡ʃʰäʃ.mi bäd̪̥ d̪uɾ]

Literally, “Far [be] the evil eye”. Literally an incantation or prayer to ward off the evil eye.


تا به حال

head

تا به حال • (tâ be hâl)

[t̪ʰɒː be hɒːl̥]


کیف پول

کیفِ پول (canonical)
kif-e pul (romanization)

کیفِ پولَم را گُم کَرْدَم.


آگاهی

آگاهی • (âgâhi)

fa-noun

آگاهی • (âgâhi)

→ Central Kurdish: ئاگاهی (agahî)

→ Gujarati: આગાહી (āgāhī)

→ Hindustani:

Hindi: आगाही (āgāhī)

desc

Urdu: آگَاہِی (āgāhī)

Urdu: آگَاہِی (āgāhī)

→ Northern Kurdish: agahî

→ Pashto: آګاهي (āgāhi)

[ʔɑː.ɡɑː.ˈhiː]

[ʔɑː.ɡɑː.ɦíː]

[ʔɑː.ɡɑː.ɦíː]

[ʔɑː.ɡɑː.jíː]

[ʔɔː.ɡɔː.jí]

[ʔɒː.ɡɒː.ɦíː]

پس آگاهی آمد سوی شهریار
که آمد ز ره زال سام سوار

c. 1011, Abu'l-Qāsim Firdawsī, “The tale of Manūchihr”, in شاهنامه [Book of Kings]:

Then the news came to the king
That Zāl, son of Sām the cavalier, had come from the road.

pas āgāhī āmad sōy-i šahryār
ki āmad zi rah zāl-i sām-i sawār


کابر

head

کابر • (kâber)

fa-noun

کابر • (kâber)


مرکز خرید

head

مَرْکَزِ خَرید

fa-noun

مَرْکَزِ خَرید

مَرْکَزِ خَرید (canonical)
markaz-e xarid (romanization)

[mæɹ.kʰʲǽ.ze xæ.ɹíːd̪̥]


ایستگاه پلیس

head

ایسْتْگاهِ پُلیس

ایسْتْگاهِ پُلیس • (istgâh-e polis)

fa-noun

ایسْتْگاهِ پُلیس

ایسْتْگاهِ پُلیس • (istgâh-e polis)

ایسْتْگاهِ پُلیس (canonical)
istgâh-e polis (romanization)


دش‌آگاهی

head

دشآگاهی • (doš-âgâhi)

fa-noun

دشآگاهی • (doš-âgâhi)

دشآگاهی (canonical)
doš-âgâhi (romanization)


مزمور

head

مَزْمور • (mazmur) (plural مزامیر (mazâmir))

مَزْمور (canonical)
mazmur (romanization)
مزامیر (plural)


راهبه

راهبه • (râhebe)

fa-noun

راهبه • (râhebe)

Borrowed from Arabic رَاهِبَة (rāhiba). Equally analysable as راهب (râheb) + ـه (-e).


عزت نفس

افزایش عزت نفس


ایول

Short for ای والله (ey vallâh, “o by God”).


ناگفته

fa-adj

ناگفته • (nâgofte)

[nɑː.ɡʊf.t̪ʰǽ]

[nɑː.ɡʊf.t̪ʰǽ]

[nɑː.ɡʊf.t̪ʰǽ]

ناگفته نماند
nâgofte na-mânad
needless to say
(literally, “let it not be left unsaid”)


قیمومت

→ Arabic: قَيْمُومَة (qaymūma)

Pseudo-Arabism from the root ق و م (q w m).

قیمومت بریتانیا بر فلسطین

(historical) League of Nations mandate, UN trust territory


میثاق

head

میثاق • (misâq) (plural میثاقها (misâq-hâ) or مواثیق (mavâsiq))

misâq (romanization)
میثاقها (plural)
مواثیق (plural)

[miː.sɒ́ːɢ̥]

میثاقهای بینالمللی


نرم افزار

نرم افزار • (narm afzâr)

fa-noun

نرم افزار • (narm afzâr)


معتقد

[mʊː.t̪ʰä.qíd̪̥]

[moʔ.t̪ʰæ.ʁéd̪̥]

Borrowed from Arabic مُعْتَقِد (muʕtaqid).

bor+

دانشمندان معتقدند که[…]
dânešmandân mo'taqed-and ke […]
Scientists believe that […]

گر جلوه مینمایی و گر طعنه میزنی
ما نیستیم معتقد شیخ خودپسند

c. 1390, Hafez, “Ghazal 180”, in دیوان حافظ [The Divan of Hafez]:

Whether you show your beauty, or whether you jeer at us,
We shall not believe in the self-conceited sheikh.

gar jilwa mē-namāyī u gar ta'na mē-zanī
mā nēstēm mu'taqid-i šayx-i xwadpasand


محض

دروغ محض


محض

به محض
به محض#Persian

Short for به محض (be mahz-e, “because of; as soon as”).


دستورالعمل

او در حالی که صدای انفجار به گوش میرسید به بیبیسی گفت: «هر بار که در مکانی مستقر میشویم دستورالعمل تازهای برای ترک آن دریافت میکنیم.»

2024 May 12, “جنگ در سراسر غزه تشدید شده است؛ گوترش خواستار آتشبس فوری شد”, in bbc.com/persian, BBC Persian:

As the sound of explosions was being heard, he told BBC: "Every time we settle down in a place, we receive new instructions to leave that place."

u dar hâli ke sedâ-ye enfejâr be guš mi-resid be bi-bi-si goft: "har bâr ke dar makâni mostaqerr mi-šavim, dastur-ol-'amal-e tâze'i barâ-ye tark-e ân daryâft mi-konim."


اخطار

head

اخطار • (extâr)

fa-noun

اخطار • (extâr)

[ʔɪx.t̪ʰɑ́ːɾ]

[ʔɪx.t̪ʰɑ́ːɾ]

[ʔɪx.t̪ʰɑ́ːɾ]

[ʔix.t̪ʰɔ́ːɾ]

[ʔex.t̪ʰɒ́ːɹ]

[ʔiχ.t̪ʰɔ́ɾ]


یادآوری

head

یادآوری • (yâd-âvari)

fa-noun

یادآوری • (yâd-âvari)

[jɑː.d̪ɑː.wä.ɾíː]

[jɑː.d̪ɑː.wä.ɾíː]

[jɑː.d̪ɑː.wä.ɾíː]

[jɔː.d̪ɔː.wä.ɾí]

[jɒː.d̪ɒː.væ.ɹíː]

From یاد (yâd, “memory”) + آور (âvar, present stem of آوردن (âvordan, “to bring”)) + ـی (-i).

af

آور
<pos:present stem of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">آوردن</i> (âvordan, “to bring”)>


آتئیست

head

آتئیست • (âte'ist)

fa-noun

آتئیست • (âte'ist)

[ʔɒː.t̪ʰe.ʔíːst̪]


خوارشماری

head

خوارشماری • (xâršomâri)

fa-noun

خوارشماری • (xâršomâri)

[xɑːɾ.ʃʊ.mɑː.ɾíː]

[xɒːɹ.ʃo.mɒː.ɹíː]

خوار (xâr, “low”) + شمار (šomâr, present stem of شمردن (šomordan, “to count; to consider”)) + ـی (-i).

af

شمار
<pos:present stem of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">شمردن</i> (šomordan, “to count; to consider”)>


مسالمت

Borrowed from Arabic مُسَالَمَة (musālama).


ینگه دنیا

[jeɲ.ɡʲé d̪oɲ.jɒ́ː]

Borrowed from Ottoman Turkish یڭی دنیا (yeñi dünya).


فروند

ده فروند کشتی

دو فروند هواپیما

یک فروند موشک

Used to count ships; by extension, also aircraft and spacecraft.


ینگه

Borrowed from Turkic, ultimately from Proto-Turkic *yaŋï (“new”).

ینگه دنیا
ینگه دنیا#Persian

Only used in ینگه دنیا (yenge donyâ, “the New World, America”).

Used in certain place names that come from Turkic languages.


اوارچه

head

اوارچه • (âvarče)

fa-noun

اوارچه • (âvarče)

[ʔä.wɑːɾ.t͡ʃʰǽ]

[ʔä.wɑːɾ.t͡ʃʰǽ]

[ʔä.wɑːɾ.t͡ʃʰǽ]

[ʔä.wɔːɾ.t͡ʃʰǽ]

[ʔæ.vɒːɹ.t͡ʃʰé]

[ʔä.vɔɾ.t͡ʃʰǽ]

cashbook, a book of receipts and disbursements