عجیب‌ترین

عجیبترین (canonical)
'ajib-tarin (romanization)

عجیب عجیب#Persian


زشت‌ترین

زشتترین (canonical)
zešt-tarin (romanization)


عجیب‌تر

عجیبتر (canonical)
'ajib-tar (romanization)

عجیب عجیب#Persian


چاق‌تر

head

چاقتر • (čâq-tar)

چاقتر (canonical)
čâq-tar (romanization)

[tʃʰɒːxtʰæɾ]


جالب‌ترین

جالبترین (canonical)
jâleb-tarin (romanization)

جالب جالب#Persian


شیواترین

شیواترین • (šivâ-tarin)

شیوا شیوا#Persian


بامزه‌تر

بامزهتر (canonical)
bâmaze-tar (romanization)

بامزه بامزه#Persian


شیواتر

شیواتر • (šivâ-tar)

شیوا شیوا#Persian


پیرترین

[pʰiːɾtʰæɾiːn]


دلتنگ‌تر

دلتنگتر (canonical)
deltang-tar (romanization)

دلتنگ دلتنگ#Persian


تازه‌تر

تازهتر (canonical)
tâze-tar (romanization)

تازه تازه#Persian


سکسی‌تر

سکسیتر (canonical)
seksi-tar (romanization)

سکسی سکسی#Persian


جالب‌تر

جالبتر (canonical)
jâleb-tar (romanization)

جالب جالب#Persian


شادتر

شادتر • (šâd-tar)


چاق‌ترین

چاقترین • (čâq-tarin)

چاقترین (canonical)
čâq-tarin (romanization)

[tʃʰɒːxtʰæɾiːn]


زشت‌تر

زشتتر (canonical)
zešt-tar (romanization)


مستقیم‌ترین

مستقیمترین (canonical)
mostaqim-tarin (romanization)

مستقیم مستقیم#Persian


خنک‌ترین

خنکترین (canonical)
xonak-tarin (romanization)


عمیق‌ترین

عمیقترین (canonical)
'amiq-tarin (romanization)

[æmiːxt̪ʰæˈɾiːn]

عمیق عمیق#Persian


عزیزتر

عزیز عزیز#Persian


سکسی‌ترین

سکسیترین (canonical)
seksi-tarin (romanization)

سکسی سکسی#Persian


خنک‌تر

خنکتر (canonical)
xonak-tar (romanization)


تنگ‌ترین

تنگترین (canonical)
tang-tarin (romanization)


فقیرتر

فقیر فقیر#Persian


عمیق‌تر

عمیقتر (canonical)
'amiq-tar (romanization)

[æmiːxˈt̪ʰæɾ]

عمیق عمیق#Persian


فقیرترین

فقیر فقیر#Persian


مهم‌تر

مهمتر (canonical)
mohemm-tar (romanization)


دلتنگ‌ترین

دلتنگترین (canonical)
deltang-tarin (romanization)

دلتنگ دلتنگ#Persian


مستقیم‌تر

مستقیمتر (canonical)
mostaqim-tar (romanization)

مستقیم مستقیم#Persian


مهم‌ترین

مهمترین (canonical)
mohemm-tarin (romanization)


موفق‌تر

موفقتر (canonical)
movaffaq-tar (romanization)

موفق موفق#Persian


موفق‌ترین

موفقترین (canonical)
movaffaq-tarin (romanization)

موفق موفق#Persian


پشمالوترین

پشمالوترین • (pašmâlu-tarin)

پشمالو پشمالو#Persian


عزیزترین

عزیز عزیز#Persian


قشنگ‌تر

قشنگتر (canonical)
qašang-tar (romanization)

قشنگ قشنگ#Persian


شادترین

شادترین • (šâd-tarin)


تنگ‌تر

تنگتر (canonical)
tang-tar (romanization)


خوشحال‌تر

خوشحالتر • (xošhâl-tar)

خوشحالتر (canonical)
xošhâl-tar (romanization)

خوشحال خوشحال#Persian


سالم‌تر

سالمتر (canonical)
sâlem-tar (romanization)

سالم سالم#Persian


سالم‌ترین

سالمترین (canonical)
sâlem-tarin (romanization)

سالم سالم#Persian


خوشحال‌ترین

خوشحالترین • (xošhâl-tarin)

خوشحالترین (canonical)
xošhâl-tarin (romanization)

خوشحال خوشحال#Persian


مشکل‌ترین

مشکلترین (canonical)
moškel-tarin (romanization)

مشکل مشکل#Persian


سخت‌تر

سختتر (canonical)
saxt-tar (romanization)


کوتاه‌ترین

کوتاهترین (canonical)
kutâh-tarin (romanization)

کوتاه کوتاه#Persian


مشکل‌تر

مشکلتر (canonical)
moškel-tar (romanization)

مشکل مشکل#Persian


سخت‌ترین

سختترین (canonical)
saxt-tarin (romanization)


کوتاه‌تر

کوتاهتر (canonical)
kutâh-tar (romanization)

کوتاه کوتاه#Persian


جوان‌ترین

جوانترین (canonical)
javân-tarin (romanization)

جوان جوان#Persian


جوان‌تر

جوانتر (canonical)
javân-tar (romanization)

جوان جوان#Persian


شق

شقّ و رق

upright, firm and standing, form preserving

کیرم شق شده!

I got a boner! (literally, “my dick is erect”)

(spoken, vulgar) erect, hard (of a penis)


گزاف‌تر

گزافتر (canonical)
gazâf-tar (romanization)

گزاف گزاف#Persian


گزاف‌ترین

گزافترین (canonical)
gazâf-tarin (romanization)

/ɡæzɒːftæɾiːn/

گزاف گزاف#Persian


گزاف

fa-adj

گَزاف • (gazâf) (comparative گَزافتَر (gazâf-tar), superlative گَزافتَرین (gazâf-tarin))

گَزاف (canonical)
gazâf (romanization)
گَزافتَر (comparative)
گَزافتَرین (superlative)

→ Arabic: جِزاف (jizāf), جُزاف (juzāf)

⇒ Algerian Arabic: بالزاف (bezzāf)

→ Kabyle: bezzaf

desctree

⇒ Moroccan Arabic: بالزاف (bizzāf), بزاف (bizzāf)
→ Central Atlas Tamazight: ⴱⵣⵣⴰⴼ (bzzaf)
→ French: bézef, bésef, besef, bezef (nonstandard)
→ Italian: bizzeffe

→ Turkish: güzaf


دلچسب‌ترین

دلچسبترین (canonical)
delčasb-tarin (romanization)

دلچسب دلچسب#Persian


دلچسب‌تر

دلچسبتر (canonical)
delčasb-tar (romanization)

دلچسب دلچسب#Persian


دلچسپ‌ترین

دلچسپترین (canonical)
delčasp-tarin (romanization)

دلچسپ دلچسپ#Persian


دلچسپ‌تر

دلچسپتر (canonical)
delčasp-tar (romanization)

دلچسپ دلچسپ#Persian


شلوغ‌ترین

head

شلوغترین • (šoluğ-tarin)

شلوغترین (canonical)
šoluğ-tarin (romanization)

شلوغ شلوغ#Persian


زیادترین

زیاد زیاد#Persian


زیادتر

زیاد زیاد#Persian


شلوغ‌تر

شلوغتر • (šoluğ-tar)

شلوغتر (canonical)
šoluğ-tar (romanization)

شلوغ شلوغ#Persian


دلچسب

fa-adj

دلچسب • (delčasb) (comparative دلچسبتَر (delčasb-tar), superlative دلچسبتَرین (delčasb-tarin))

delčasb (romanization)
دلچسبتَر (comparative)
دلچسبتَرین (superlative)

دلچسپ دلچسپ#Persian

Alternative spelling of دلچسپ (“beloved, pleasant, desirable, attractive”)


پیدا

پیدا • (peydâ)

→ Bengali: পয়দা (poẏda)

→ Gujarati: પેદા (pedā)

→ Larestani: پیدا

desctree

→ Old Hindi: पैदा (paidā)
Hindustani: paidā
Hindi: पैदा
Urdu: پَیدا (paidā)

→ Kashmiri: پٲدٕ (pạ̄dụ)

→ Marathi: पैदा (paidā)

→ Marwari: पैदा (paidā)

→ Odia: ପଇଦା (paidā)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਪੈਦਾ (paidā)

Shahmukhi script: پَیدا (paidā)

→ Sindhi:

Arabic script: پَیدا

Devanagari script: पैदा

→ Ottoman Turkish: پیدا

→⇒ Turkish: peyda, peydah

[pʰäj.d̪ɑ́ː]

[pʰäj.d̪ɑ́ː]

[pʰäj.d̪ɑ́ː]

[pʰäj.d̪ɔ́ː]

From Middle Persian pdyʾg (/paydāg/), borrowed from Parthian [Term?], from Proto-Iranian *pati-diHā-kah, from Proto-Iranian *pati- (“towards, against”) + Proto-Iranian *daiH- (“to look, see”); see Sanskrit ध्यै (dhyai, “to contemplate, meditate”) for more on the root.

cog

هشت جنت هفت دوزخ پیش من
هست پیدا همچو بت پیش شمن

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume I, verse 3508:

The Eight Paradises and the Seven Hells
are as visible to me as the idol to the idolater.

hašt jannat haft dōzax pēš-i-man
hast paydā hamčō but pēš-i-šaman


چابک‌ترین

head

چابکترین • (čâbok-tarin)

چابکترین (canonical)
čâbok-tarin (romanization)

چابک چابک#Persian


چابک‌تر

چابکتر • (čâbok-tar)

چابکتر (canonical)
čâbok-tar (romanization)

چابک چابک#Persian


آمریکایی

fa-adj

آمریکایی • (âmrikâyi)

âmrikâyi (romanization)
آمریکاییام (first-person predicative singular)
âmrikâyí-am (first-person predicative singular)
آمریکاییایم (first-person plural predicative)
âmrikâyí-im (first-person plural predicative)
آمریکاییای (predicative second-person singular)
âmrikâyí-i (predicative second-person singular)
آمریکاییاید (plural predicative second-person)
âmrikâyí-id (plural predicative second-person)
آمریکاییاین (colloquial plural predicative second-person)
âmrikâyí-in (plural predicative second-person)
آمریکایی است (predicative singular third-person)
âmrikâyí ast (predicative singular third-person)
آمریکاییه (colloquial predicative singular third-person)
âmrikâyí-e (predicative singular third-person)
آمریکاییاند (plural predicative third-person)
âmrikâyí-and (plural predicative third-person)
آمریکاییان (colloquial plural predicative third-person)
âmrikâyí-an (plural predicative third-person)

[ʔɑːm.ɾiː.kʰɑː.jíː]

[ʔɑːm.ɾiː.kʰɑː.jíː]

[ʔɑːm.ɾiː.kʰɑː.jíː]

[ʔɒːm.ɹiː.kʰɒː.jíː]

فوتبال آمریکایی ― futbâl âmrikâyi ― American football


هندی

Probably from Arabic هِنْدِيّ (hindiyy). By surface analysis, هند (hend) + ـی (-i). Compare native هندو (hendu).


تاجیکی

fa-adj

تاجیکی • (tâjiki)

[t̪ʰɑː.d͡ʒiː.kʰíː]

[t̪ʰɑː.d͡ʒiː.kʰíː]

[t̪ʰɑː.d͡ʒiː.kʰíː]

[t̪ʰɔː.d͡ʒi.kʰí]

[t̪ʰɒː.d͡ʒiː.kʰʲíː]

Etymology tree
Classical Persian تَاجِیک (tājīk)
Proto-Indo-European *-kos
Proto-Indo-Iranian *-kas
Old Persian -𐎡𐎣 (-i-k)
Classical Persian ـِی (-ī)
Persian تاجیکیFrom Classical Persian تَاجِیک (tājīk) + ـِی (-ī).


پولدارترین

پولدار پولدار#Persian


پولدارتر

پولدار پولدار#Persian


جبارترین

جبار جبار#Persian


خشک‌تر

خشکتر (canonical)
xošk-tar (romanization)


جبارتر

جبار جبار#Persian


مریض‌تر

مریضتر (canonical)
mariz-tar (romanization)

مریض مریض#Persian


خسیس‌ترین

خسیسترین (canonical)
xasis-tarin (romanization)

خسیس خسیس#Persian


خاص‌ترین

خاصترین (canonical)
xâs-tarin (romanization)


مریض‌ترین

مریضترین (canonical)
mariz-tarin (romanization)

مریض مریض#Persian


خطرناک‌ترین

خطرناکترین (canonical)
xatarnâk-tarin (romanization)

خطرناک خطرناک#Persian


خسیس‌تر

خسیستر (canonical)
xasis-tar (romanization)

خسیس خسیس#Persian


خاص‌تر

خاصتر (canonical)
xâs-tar (romanization)


خطرناک‌تر

خطرناکتر (canonical)
xatarnâk-tar (romanization)

خطرناک خطرناک#Persian


امین‌ترین

امینترین (canonical)
amin-tarin (romanization)

امین امین#Persian


استادترین

استاد استاد#Persian


استادتر

استاد استاد#Persian


راحت‌تر

راحتتر (canonical)
râhat-tar (romanization)

راحت راحت#Persian


دیوانه‌تر

دیوانهتر (canonical)
divâne-tar (romanization)

دیوانه دیوانه#Persian


راحت‌ترین

راحتترین (canonical)
râhat-tarin (romanization)

راحت راحت#Persian


خشک‌ترین

خشکترین (canonical)
xošk-tarin (romanization)


زورمندترین

زورمند زورمند#Persian


امین‌تر

امینتر (canonical)
amin-tar (romanization)

[æmiːnˈtʰæɾ]

امین امین#Persian


زورمندتر

زورمند زورمند#Persian


دیوانه‌ترین

دیوانهترین (canonical)
divâne-tarin (romanization)

دیوانه دیوانه#Persian


فاسق‌تر

فاسقتر (canonical)
fâseq-tar (romanization)

فاسق فاسق#Persian


فاسق‌ترین

فاسقترین (canonical)
fâseq-tarin (romanization)

فاسق فاسق#Persian


ترخان

head

ترخان • (tarxân)

free, exempted from tribute or taxes, not amenable to punishment


فاسق

fa-adj

فاسق • (fâseq) (comparative فاسقتَر (fâseq-tar), superlative فاسقتَرین (fâseq-tarin))

fâseq (romanization)
فاسقتَر (comparative)
فاسقتَرین (superlative)


یرکلی

Borrowed from Turkic. Compare Turkish yürekli, Azerbaijani ürəkli. This word ultimately goes back to Proto-Turkic *yürek (“heart”).


چرک

چرک • (čerk)

From Proto-Indo-European *kers- (“black, dirty”).


آسان‌ترین

head

آسانترین • (âsân-tarin)

آسانترین (canonical)
âsân-tarin (romanization)

آسان آسان#Persian


آسان‌تر

آسانتر • (âsân-tar)

آسانتر (canonical)
âsân-tar (romanization)

آسان آسان#Persian


مجازی

fa-adj

مجازی • (majâzi)

[mä.d͡ʒɑː.zíː]

[mä.d͡ʒɑː.zíː]

[mä.d͡ʒɑː.zíː]

[mæ.d͡ʒɒː.zíː]

Borrowed from Arabic مَجَازِيّ (majāziyy).

bor+

دوست دختر مجازی

بازار مجازی

(dated) allegorical, figurative, a stand-in


خوش‌ترین

خوشترین (canonical)
xoš-tarin (romanization)


خوش‌تر

خوشتر (canonical)
xoš-tar (romanization)


فارسی‌زبان

fa-adj

فارسیزبان • (fârsi-zabân)

فارسیزبان (canonical)
fârsi-zabân (romanization)

fa:فارسی‌زبان

ایرانیان فارسیزبان


ساکت

ساکت • (sâket)

چقدر ساکته، انگار هیچکی اینجا زندگی نمیکنه.

It's so silent, it's as if nobody lives here

čeqadr sâkete, engâr hički injâ zendegi nemikone


لطیف‌تر

لطیفتر (canonical)
latif-tar (romanization)

لطیف لطیف#Persian


لطیف

لطیف • (latif) (comparative لطیفتَر (latif-tar), superlative لطیفتَرین (latif-tarin))

latif (romanization)
لطیفتَر (comparative)
لطیفتَرین (superlative)


لطیف‌ترین

لطیفترین (canonical)
latif-tarin (romanization)

لطیف لطیف#Persian


مذهبی

مَذهَبی • (mazhabi) (comparative مَذهَبیتَر (mazhabi-tar), superlative مَذهَبیتَرین (mazhabi-tarin))

مَذهَبی (canonical)
mazhabi (romanization)
مَذهَبیتَر (comparative)
مَذهَبیتَرین (superlative)


غربی

غربی • (ğarbi)

Borrowed from Arabic غَرْبِيّ (ḡarbiyy). By surface analysis, غرب (ğarb, “west”) + ـی (-i).


شمالی

fa-adj

شمالی • (šomâli)

Borrowed from Arabic شَمَالِيّ (šamāliyy), by surface analysis, شمال (šamāl／šomâl, “north”) + ـی (-ī／-i, Adjective forming suffix).

fa-xlit

شَمَال//شُمَال

surf

کرهٔ شمالی ― kore-ye šomâli ― North Korea

ایرلند شمالی ― irland-e šomâli ― Northern Ireland


جنوبی

Borrowed from Arabic جَنُوبِيّ (janūbiyy). By surface analysis, جنوب (janūb／jonub, “south”) + ـی (-ī／-i, adjective forming suffix).

fa-xlit

جَنُوب//جُنُوب


مشخص

Borrowed from Arabic مُشَخَّص (mušaḵḵaṣ).

bor+

ارتش گفته که عملیاتش در این شهر محدود خواهد بود اما وزیر خارجه بریتانیا میگوید اسرائیل نباید بدون نقشه مشخص برای حفاظت از نزدیک یک و نیم میلیون جمعیت این شهر به آن حمله کند.

2024 May 12, “اخبار شش عصر- یکشنبه ۲۳ اردیبهشت”, in YouTube, BBC Persian:

The Army has said that its operations in this city will be limited, but the British Foreign Secretary says that Israel must not attack this city without a clear plan to protect its population of nearly one and a half million.

arteš gofte ke amaliyât-aš dar in šahr mahdud xâhad bud ammâ vazir-e xâreje-ye beritâniyâ mi-guyad esrâ'il na-bâyad bedun-e naqše-ye mošaxxas barâ-ye hefâzat az nazdik-e yek o nim miliyon jam'iyat-e in šahr be ân hamle konad.

specified, specific, defined; clear, obvious


نرمال

fa-adj

نرمال • (normâl)


معتاد

معتاد • (mo'tâd)

[mo̞ʔ.t̪ʰɑːd̪]

[mo̞ʔ.t̪ʰɑːd̪]

[mʊː.t̪ʰɔːd̪̥]

[moʔ.t̪ʰɒːd̪̥]

[mɵʔ.t̪ʰɔd̪]


ایرونی

ایرونی • (iruni)

ایرانی ایرانی#Persian

(colloquial-un) Spoken form of ایرانی (irâni).


زبون

→ Ottoman Turkish: زبون (zebun)

desc

Turkish: zebun, zabun, zabın (dialectal)

→ Middle Armenian: զապուն (zapun)

Armenian: զաբուն (zabun), զապուն (zapun)

→ Laz: ზაბუნი (zabuni), ძაბუნი (żabuni) — Khopa–Batumi

زنان گفتار مردان راست دارند
به گفت خوش تن ایشان را سپارند
زن ارچه زیرک و هشیار باشد
زبون مرد خوش گفتار باشد

c. 1030, Fakhr al-Dīn Asʿad Gurgānī, ويس و رامين [Vīs u Rāmīn]:

Women trust in the things that men say,
They give up their bodies for a sweet word.
Even if a woman is smart and astute,
She is helpless before a man who speaks well.

zanān guftār-i mardān rāst dārand
ba guft-i xwaš tan-i ēšān rā sipārand
zan arči zīrak u hušyār bāšad
zabūn-i mard-i xwaš guftār bāšad


پسرانه

Dehkhoda Dictionary
Dehkhoda Dictionary Institute
University of Tehran Press

From پسر (pesar) + ـانه (-âne, adjective-forming suffix).

af

پوشاک پسرانه


تهرانی

fa-adj

تهرانی • (tehrâni)

Tehrani, Tehranian (anything related to the city of Tehran)


پدرانه

pedarâne (romanization)
پدرانهام (first-person predicative singular)
pedarâné-am (first-person predicative singular)
پدرونهام، پدرونم (colloquial first-person predicative singular)
pedarunám (first-person predicative singular)
پدرانهایم (first-person plural predicative)
pedarâné-im (first-person plural predicative)
پدرونهایم (colloquial first-person plural predicative)
pedaruné-im (first-person plural predicative)
پدرانهای (predicative second-person singular)
pedarâné-i (predicative second-person singular)
پدرونهای (colloquial predicative second-person singular)
pedaruné-i (predicative second-person singular)
پدرانهاید (plural predicative second-person)
pedarâné-id (plural predicative second-person)
پدرونهاین (colloquial plural predicative second-person)
pedaruné-in (plural predicative second-person)
پدرانه است (predicative singular third-person)
pedarâné ast (predicative singular third-person)
پدرونهئه، پدرونس (colloquial predicative singular third-person)
pedaruné-e, pedarunás (predicative singular third-person)
پدرانهاند (plural predicative third-person)
pedarâné-and (plural predicative third-person)
پدرونهان، پدرونن (colloquial plural predicative third-person)
pedaruné-an, pedarunán (plural predicative third-person)

[pʰä.d̪ä.ɾɑː.nǽ]

[pʰä.d̪ä.ɾɑː.nǽ]

[pʰä.d̪ä.ɾɑː.nǽ]

[pʰä.d̪ä.ɾɔː.nǽ]

From پدر + ـانه.


مادرانه

مادرانه • (mâdarâne)

mâdarâne (romanization)
مادرانهام (first-person predicative singular)
mâdarâné-am (first-person predicative singular)
مادرونهام، مادرونم (colloquial first-person predicative singular)
mâdarunám (first-person predicative singular)
مادرانهایم (first-person plural predicative)
mâdarâné-im (first-person plural predicative)
مادرونهایم (colloquial first-person plural predicative)
mâdaruné-im (first-person plural predicative)
مادرانهای (predicative second-person singular)
mâdarâné-i (predicative second-person singular)
مادرونهای (colloquial predicative second-person singular)
mâdaruné-i (predicative second-person singular)
مادرانهاید (plural predicative second-person)
mâdarâné-id (plural predicative second-person)
مادرونهاین (colloquial plural predicative second-person)
mâdaruné-in (plural predicative second-person)
مادرانه است (predicative singular third-person)
mâdarâné ast (predicative singular third-person)
مادرونهئه، مادرونس (colloquial predicative singular third-person)
mâdaruné-e, mâdarunás (predicative singular third-person)
مادرانهاند (plural predicative third-person)
mâdarâné-and (plural predicative third-person)
مادرونهان، مادرونن (colloquial plural predicative third-person)
mâdaruné-an, mâdarunán (plural predicative third-person)

[mɑː.d̪ä.ɾɑː.nä]

[mɑː.d̪ä.ɾɑː.nä]

[mɑː.d̪ä.ɾɑː.nä]

[mɔː.d̪ä.ɾɔː.nä]

From مادر + ـانه.


مردانه

مردانه • (mardâne) (comparative مردانهتَر (mardâne-tar), superlative مردانهتَرین (mardâne-tarin))

mardâne (romanization)
مردانهتَر (comparative)
مردانهتَرین (superlative)
مردانه
mardâné
مردانهٔ (ezafe)
mardâné-ye (ezafe)
مردانهای (definite relative)
مردانهای (indefinite stressed)
mardâné-i (definite relative)
mardâné-i (indefinite stressed)
مردانهام (first-person possessive singular)
mardâné-am (first-person possessive singular)
Term? (colloquial first-person possessive singular)
mardunám (first-person possessive singular)
مردانهمان (first-person plural possessive)
mardâné-ye-mân (first-person plural possessive)
Term? (colloquial first-person plural possessive)
marduné-mân, mardunámun (first-person plural possessive)
مردانهات (possessive second-person singular)
mardâné-at (possessive second-person singular)
Term? (colloquial possessive second-person singular)
mardunát (possessive second-person singular)
مردانهتان (plural possessive second-person)
mardâné-ye-tân (plural possessive second-person)
Term? (colloquial plural possessive second-person)
marduné-tân, mardunátun (plural possessive second-person)
مردانهاش (possessive singular third-person)
mardâné-aš (possessive singular third-person)
Term? (colloquial possessive singular third-person)
mardunáš (possessive singular third-person)
مردانهشان (plural possessive third-person)
mardâné-ye-šân (plural possessive third-person)
Term? (colloquial plural possessive third-person)
marduné-šân, mardunášun (plural possessive third-person)
مردانهام (first-person predicative singular)
mardâné-am (first-person predicative singular)
مردانهام، مردانم (colloquial first-person predicative singular)
mardânám (first-person predicative singular)
مردانهایم (first-person plural predicative)
mardâné-im (first-person plural predicative)
مردانهای (predicative second-person singular)
mardâné-i (predicative second-person singular)
مردانهاید (plural predicative second-person)
mardâné-id (plural predicative second-person)
مردانهاین (colloquial plural predicative second-person)
mardâné-in (plural predicative second-person)
مردانه است (predicative singular third-person)
mardâné ast (predicative singular third-person)
مردانهئه، مردانس (colloquial predicative singular third-person)
mardâné-e, mardânás (predicative singular third-person)
مردانهاند (plural predicative third-person)
mardâné-and (plural predicative third-person)
مردانهان، مردانن (colloquial plural predicative third-person)
mardâné-an, mardânán (plural predicative third-person)

desc

→ Gujarati: મરદાના (mardānā), મર્દાના (mardānā)

→ Hindustani:

Hindi: मर्दाना (mardānā)

Urdu: مردانہ (mardāna)

→ Ottoman Turkish: مردانه (merdane)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਮਰਦਾਨਾ (mardānā)

Shahmukhi script: مردانہ (mardānah)

این کیکاوس سپاه سالاری بود نام او رستم بن دستان و این رستم مردی بود که از جهان از او مردانه تر نبود
ēn Kay Kāvus sepāh sālārē būd nām ī ōy Rostam bin Dastān o ēn Rostam mardē būd ke az jahān az ōy mardāneh tar na būd
Kay Kavus had an army commander by the name of Rostam son of Dastān and no man in the world was manlier than him.


آویزون

fa-adj

آویزون • (âvizun)

آویزان آویزان#Persian

(colloquial-un) Spoken form of آویزان (âvizân).


آویزان

آویزان • (âvizân)

Adjective form of آویختن (âvixtan, “to hang, to suspend in the air”)

hanging; hung (in a suspended, dangling position)


آروم

آروم • (ârum)

آرام آرام#Persian

(colloquial-un) Spoken form of آرام (ârâm).


حروم

حرام حرام#Persian

(colloquial-um) Alternative form of حرام (harâm).


زمستونی

زمستانی زمستانی#Persian

(colloquial-un) Spoken form of زمستانی (zemestâni).


تابستونی

تابستونی • (tâbestuni)

تابستانی تابستانی#Persian

(colloquial-un) Spoken form of تابستانی (tâbestâni).


مادرونه

مادرونه • (mâdarune)

مادرانه مادرانه#Persian

(colloquial-un) Spoken form of مادرانه (mâdarâne).


دخترونه

دخترانه دخترانه#Persian

(colloquial-un) Spoken form of دخترانه (doxtarâne).


پدرونه

پدرانه پدرانه#Persian

(colloquial-un) Spoken form of پدرانه (pedarâne).


پسرونه

پسرانه پسرانه#Persian

(colloquial-un) Spoken form of پسرانه (pesarâne).


مردونه

مردونه • (mardune) (comparative مردونهتَر (mardune-tar), superlative مردونهتَرین (mardune-tarin))

mardune (romanization)
مردونهتَر (comparative)
مردونهتَرین (superlative)

مردانه مردانه#Persian

(colloquial-un) Spoken form of مردانه (mardâne).


زنونه

زنونه • (zanune) (comparative زنونهتَر (zanune-tar), superlative زنونهتَرین (zanune-tarin))

zanune (romanization)
زنونهتَر (comparative)
زنونهتَرین (superlative)

زنانه زنانه#Persian


دیوونه

گلا پرپرن ای واییه دیوونه تو باغه
golā par paran ey vāyye divune tu bāghe
oh, the flowers are wiltedthere's a madman in the garden
(Iranian Persian, more colloquial)

یالا، یالا پاشو، بیا پیشم، اگه نباشی دیوونه میشم

Yâllâ, yâllâ pâšo, biyâ pišam, age nabâši divune mišam.

دیوانه دیوانه#Persian


حیرون

حیران حیران#Persian

(colloquial-un) Spoken form of حیران (heyrân).


نالون

نالون • (nâlun)

نالان نالان#Persian

(colloquial-un) Spoken form of نالان (nâlân).


خندون

خندان خندان#Persian


نالان

نالان • (nâlân)

→ Ottoman Turkish: نالان (nalan)

From نال (nâl, present stem of نالیدن (nâlidan, “to groan, to moan”)) + ـان (-ân).

af

present stem of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">نالیدن</i> (nâlidan, “to groan, to moan”)


خندان

fa-adj

خندان • (xandân)

→ Azerbaijani: xəndan

→ Hindustani:

Urdu: خندان (xandān)

[χän̪.d̪ɔ́n]

From خند (xand, “to laugh”) + ـان (-ân).

روش تشخيص پستههاي يخ خندان از پستههاي طبيعي خندان [Detection method for pistachios whose shells are artificially split by means of ice-water treatment], Institute of Standards and Industrial Research of Iran
خندان بودن پسته یکی از ویژگیهای اصلی آن است که صرفنظر از سایر ویژگیها به تنهائی تأثیر قابل ملاحظهای در تعیین قیمت آن در تجارت بینالمللی دارد .
xandân budan peste yeki az vižegihâye asli-ye ân ast ke saf-e-nazar az sâyer-e vižegihâ, be-tanha'i ta'sir-e qâbel-e molâheze-i dar ta'yin-e qeymat-e ân dar tejârat-e beyn-ol-melali dârad.

"Smiling"-ness of a pistachio is one of its main characteristics that, apart from other characteristics, has a significant impact alone on its price in international trade.

(of pistachios) having a partially opened shell, naturally or artificially (in picture)


حیران

head

حیران • (heyrân)

→ Assamese: হায়ৰাণ (hayoran)

→ Bengali: হয়রান (hoẏoran)

→ Dogri: rhān

Devanagari script: र्हान

Dogra script: 𑠤𑠹𑠪𑠬𑠝

→ Gojri: حَیران (hairān)

→ Gujarati: હેરાન (herān)

→ Hindustani:

Hindi: हैरान (hairān)

desctree

Urdu: حَیران (hairān)
→ Phalura:
Arabic script: حئیران
Latin script: hairaán
→ Ushojo: حیران

→ Kannada: ಹೈರಾಣ (hairāṇa)

→ Malvi: हेराण (herāṇ)

→ Marathi: हैराण (hairāṇ)

→ Marwari:

Devanagari script: हेरान (herān)

Mahajani script: 𑅱𑅓𑅭𑅧 (hern)

→ Nepali: हैरान (hairān)

→ Odia: ହଇରାଣ (hairāṇa)

→ Old Punjabi: ਹੈਰਾਨੁ (hairānu)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਹੈਰਾਨ (hairān)

Shahmukhi script: حَیران (ḥairān)

→ Sindhi: hairānu

Arabic script: حَيرَانُ

Devanagari script: हैरानु

Sindhi: 𑋞𑋦𑋙𑋠𑋑𑋣

→ Telugu: హైరాను (hairānu)

→ Ushojo: حیران (herān)

→ Varhadi: हैरान (hairān)

Etymology tree
Arabic حَيْرَان (ḥayrān)bor.
Persian حیرانBorrowed from Arabic حَيْرَان (ḥayrān).

etymon

او چنان تند پشم میچیند، که همه حیران میمانند

She picks cotton so fast that everyone is astounded

u čonân tond pašm mičinad, ke hame heyrân mimânand


شامل

fa-adj

شامِل • (šâmel)

→ Gujarati: સામેલ (sāmel)

→ Hindustani:

Hindi: शामिल (śāmil)

Urdu: شامل (śāmil)

→ Marathi: सामील (sāmīl)

→ Punjabi:

desc

Gurmukhi script: ਸ਼ਾਮਿਲ (śāmil), ਸ਼ਾਮਲ (śāmal)

Shahmukhi script: شامل (śāmil, śāmal)

جهان عرب شامل مناطقی در آفریقای شمالی و غرب آسیا است.

The Arab world includes regions in North Africa and West Asia.

jahân-e 'arab šâmel-e manâteqi dar âfriqâ-ye šomâli yo ğarb-e âsiyâ ast.


کوزه

fa-adj

کوزه • (kuze) (comparative کوزهتَر (kuze-tar), superlative کوزهتَرین (kuze-tarin))

kuze (romanization)
کوزهتَر (comparative)
کوزهتَرین (superlative)

Akin to Middle Armenian կուզ (kuz), an Iranian borrowing.


کانادایی

کانادایی • (kânâdâyi)


مجانی

Borrowed from Arabic مَجَّانِيّ (majjāniyy). By surface analysis, مَجَّان (majjân) + ـِی (-i).


باسکی

head

باسکی • (bâski)


دانسته

fa-adj

دانسته • (dâneste)


نهایی

نهایی • (nahâyi)

[nä.ɦɑː.jíː]

[nä.ɦɑː.jíː]

[næ.ɦɒː.jíː]

Borrowed from Arabic نِهَائِيّ (nihāʔiyy).

bor+

امتحان نهایی


نهائی

fa-adj

نهائی • (nahâ'i)


سریع

سریع • (sari') (comparative سریعتَر (sari'-tar), superlative سریعتَرین (sari'-tarin))

sari' (romanization)
سریعتَر (comparative)
سریعتَرین (superlative)


کنجکاوترین

کنجکاو کنجکاو#Persian


کنجکاوتر

کنجکاو کنجکاو#Persian


دائم

دائم • (dâ'em)

نماینده دائم


باشقیری

باشقیری • (bâšqiri)


شانسی

شانسی • (šânsi)

From شانس + ـی.


مازندرانی

مازَندَرانی • (mâzandarâni)

مازَندَرانی (canonical)
mâzandarâni (romanization)

[mɑː.zän̪.d̪ä.ɾɑː.níː]

[mɑː.zän̪.d̪ä.ɾɑː.níː]

[mɑː.zän̪.d̪ä.ɾɑː.níː]

[mɒː.zæn̪.d̪æ.ɹɒː.níː]


آریایی

آریایی • (âriyâyi)


دادگر

دادگر • (dâdgar)

[d̪ɑːd̪.ɡǽɾ]

[d̪ɑːd̪.ɡǽɾ]

[d̪ɑːd̪.ɡǽɾ]

[d̪ɔːd̪.ɡǽɾ]

[d̪ɒːd̪.ɡʲǽɹ]


الاستیک

الاستیک • (elâstik)


ارتجاعی

head

ارتجاعی • (ertejâ'i)


عادل

fa-adj

عادل • ('âdel) (comparative عادلتَر ('âdel-tar), superlative عادلتَرین ('âdel-tarin))

'âdel (romanization)
عادلتَر (comparative)
عادلتَرین (superlative)


مطلق

قدرت مطلق

حقیقت مطلق

من چنان در عشق گل مستغرقم
کز وجود خویش محو مطلقم

1177, Farīd ud-Dīn ʿAṭṭār, “The tale of the nightingale”, in منطقالطیر [The Conference of the Birds]:

I am so drowned in love for the rose
That I am absolutely erased from my own existence.

man čunān dar išq-i gul mustağraq-am
k-az wujūd-i xwēš mahw-i mutlaq-am


مرکب

Borrowed from Arabic مُرَكَّب (murakkab).


کلاسیک

fa-adj

کلاسیک • (kelâsik)

موسیقی کلاسیک


نهان

nahân (romanization)
nehân (romanization)

From Middle Persian [Book Pahlavi needed] (nyhʾn' /nihān/, “concealment, secrecy”).


ناخوشایند

fa-adj

ناخوشایند • (nâxošâyand)

From ناـ (nâ-, “un-”) + خوشایند (xošâyand, “pleasant”).

af

احساسات ناخوشایند


راستگوتر

راستگو راستگو#Persian


راستگوترین

راستگو راستگو#Persian


غریب‌تر

غریبتر (canonical)
ğarib-tar (romanization)

غریب غریب#Persian


غریب‌ترین

غریبترین (canonical)
ğarib-tarin (romanization)

غریب غریب#Persian


سرخوش‌تر

سرخوشتر (canonical)
sarxoš-tar (romanization)

سرخوش سرخوش#Persian


سرخوش‌ترین

سرخوشترین (canonical)
sarxoš-tarin (romanization)

سرخوش سرخوش#Persian


شجاع‌تر

head

شجاعتر • (šojâ'-tar)

شجاعتر (canonical)
šojâ'-tar (romanization)

شجاع شجاع#Persian


شجاع‌ترین

شجاعترین • (šojâ'-tarin)

شجاعترین (canonical)
šojâ'-tarin (romanization)

شجاع شجاع#Persian


زرنگ‌تر

زرنگتر (canonical)
zerang-tar (romanization)

زرنگ زرنگ#Persian


دهانی

fa-adj

دهانی • (dahâni)


زرنگ

زرنگ • (zerang) (comparative زرنگتَر (zerang-tar), superlative زرنگتَرین (zerang-tarin))

zerang (romanization)
زرنگتَر (comparative)
زرنگتَرین (superlative)

From Middle Persian zīrag, compare زیرک (zirak).


مقعدی

مَقعَدی (canonical)
maq'adi (romanization)

[mæʁ.ʔæ.d̪íː]


زرنگ‌ترین

زرنگترین (canonical)
zerang-tarin (romanization)

زرنگ زرنگ#Persian


موافق

Borrowed from Arabic مُوَافِق (muwāfiq).

ما همه موافقیم.

ملک روی از این سخن درهم کشید و موافق رای بلندش نیامد.

1258, Shaykh Muṣliḥ-ud-Dīn Saʿdī of Shiraz, translated by Wheeler M. Thackston, The Gulistan (Rose Garden) of Sa’di: Bilingual English and Persian Edition with Vocabulary, Bethesda, MD: Ibex Publishers, published 2008, →ISBN, page 16:

The king frowned at these words, for he did not agree with his high opinion.

malik rōy az īn suxan darham kašīd u muwāfiq-i rāy-i buland-aš nay-āmad.

موافقِ قاعده

یارِ موافق


شجاع

شجاع • (šojâ') (comparative شجاعتَر (šojâ'-tar), superlative شجاعتَرین (šojâ'-tarin))

šojâ' (romanization)
شجاعتَر (comparative)
شجاعتَرین (superlative)


دلگیرتر

[delɡʲiːɾˈtʰæɾ]

دلگیر دلگیر#Persian


دلگیرترین

[delɡʲiːɾtʰæˈɾiːn]

دلگیر دلگیر#Persian


دلگیر

دلگیر • (delgir) (comparative دلگیرتَر (delgir-tar), superlative دلگیرتَرین (delgir-tarin))

delgir (romanization)
دلگیرتَر (comparative)
دلگیرتَرین (superlative)
دلگیر
delgir
دلگیر (ezafe)
delgir-e (ezafe)
دلگیری (definite relative)
دلگیری (indefinite stressed)
delgir-i (definite relative)
delgir-i (indefinite stressed)
دلگیرم (first-person possessive singular)
delgiram (first-person possessive singular)
دلگیرمان (first-person plural possessive)
delgiremân (first-person plural possessive)
Term? (colloquial first-person plural possessive)
delgiremun (first-person plural possessive)
دلگیرت (possessive second-person singular)
delgirat (possessive second-person singular)
Term? (colloquial possessive second-person singular)
delgiret (possessive second-person singular)
دلگیرتان (plural possessive second-person)
delgiretân (plural possessive second-person)
Term? (colloquial plural possessive second-person)
delgiretun (plural possessive second-person)
دلگیرش (possessive singular third-person)
delgiraš (possessive singular third-person)
Term? (colloquial possessive singular third-person)
delgireš (possessive singular third-person)
دلگیرشان (plural possessive third-person)
delgirešân (plural possessive third-person)
Term? (colloquial plural possessive third-person)
delgirešun (plural possessive third-person)
دلگیرم (first-person predicative singular)
delgiram (first-person predicative singular)
دلگیریم (first-person plural predicative)
delgirim (first-person plural predicative)
دلگیری (predicative second-person singular)
delgiri (predicative second-person singular)
دلگیرید (plural predicative second-person)
delgirid (plural predicative second-person)
دلگیرین (colloquial plural predicative second-person)
delgirin (plural predicative second-person)
دلگیر است (predicative singular third-person)
delgir ast (predicative singular third-person)
دلگیره (colloquial predicative singular third-person)
delgire (predicative singular third-person)
دلگیرند (plural predicative third-person)
delgirand (plural predicative third-person)
دلگیرن (colloquial plural predicative third-person)
delgiran (plural predicative third-person)

[d̪el.ɡʲíːɹ]


بومی

گونه بومی


استمراری

استمراری • (estemrâri)


پیشین

پیشین • (pišin)

→ Ottoman Turkish: پشین (peşin)

Turkish: peşin

→ Punjabi: peśīṉ

Gurmukhi script: ਪੇਸ਼ੀਂ

Shahmukhi script: پیشیں

والی پیشین هرات


مردانه‌تر

مردانهتر (canonical)
mardâne-tar (romanization)

مردانه مردانه#Persian


مردونه‌تر

مردونهتر (canonical)
mardune-tar (romanization)

مردونه مردونه#Persian


مردانه‌ترین

مردانهترین (canonical)
mardâne-tarin (romanization)

مردانه مردانه#Persian


مردونه‌ترین

مردونهترین (canonical)
mardune-tarin (romanization)

مردونه مردونه#Persian


ناقص

ناقص • (nâqes)


مفقود

mafqud (romanization)
مفقودم (first-person predicative singular)
mafqudam (first-person predicative singular)
مفقودیم (first-person plural predicative)
mafqudim (first-person plural predicative)
مفقودی (predicative second-person singular)
mafqudi (predicative second-person singular)
مفقودید (plural predicative second-person)
mafqudid (plural predicative second-person)
مفقودین (colloquial plural predicative second-person)
mafqudin (plural predicative second-person)
مفقود است (predicative singular third-person)
mafqud ast (predicative singular third-person)
مفقوده (colloquial predicative singular third-person)
mafqude (predicative singular third-person)
مفقودند (plural predicative third-person)
mafqudand (plural predicative third-person)
مفقودن (colloquial plural predicative third-person)
mafqudan (plural predicative third-person)

بعضی از کتابهای ایشان مفقودند. (literary)

بعضی از کتابهایشون مفقودن. (colloquial)


زنانه‌ترین

زنانهترین (canonical)
zanâne-tarin (romanization)

زنانه زنانه#Persian


زنانه‌تر

زنانهتر (canonical)
zanâne-tar (romanization)

زنانه زنانه#Persian


زنونه‌ترین

زنونهترین (canonical)
zanune-tarin (romanization)

زنونه زنونه#Persian


زنونه‌تر

زنونهتر (canonical)
zanune-tar (romanization)

زنونه زنونه#Persian


معتبرترین

معتبر معتبر#Persian


معتبرتر

معتبر معتبر#Persian


دوجنس‌گرا

دوجنسگرا (canonical)
do-jens-garâ (romanization)

[d̪ʊ.d͡ʒɪns.ɡä.ɾɑː]

[d̪ʊ.d͡ʒɪns.ɡä.ɾɑː]

[d̪ʊ.d͡ʒɪns.ɡä.ɾɑː]


دگرجنس‌گرا

دگرجنسگرا (canonical)
degarjens-garâ (romanization)

[d̪ɪ.ɡäɾ.d͡ʒɪns.ɡä.ɾɑː]

[d̪ɪ.ɡäɾ.d͡ʒɪns.ɡä.ɾɑː]

[d̪ɪ.ɡäɾ.d͡ʒɪns.ɡä.ɾɑː]

[d̪e.ɡʲæɹ.d͡ʒens.ɡʲæ.ɹɒː]


معتبر

مُعتَبَر • (mo'tabar) (comparative مُعتَبَرتَر (mo'tabar-tar), superlative مُعتَبَرتَرین (mo'tabar-tarin))

مُعتَبَر (canonical)
mo'tabar (romanization)
مُعتَبَرتَر (comparative)
مُعتَبَرتَرین (superlative)

→ Urdu: معتبر (mo'tabar)

[mʊː.t̪ʰä.bäɾ]

[mɵʔ.t̪ʰä.bäɾ]

Borrowed from Arabic مُعْتَبَر (muʕtabar).

bor+

reputable; credible, creditable, trustworthy


تنبل‌ترین

تنبلترین (canonical)
tanbal-tarin (romanization)

تنبل تنبل#Persian


تنبل‌تر

تنبلتر (canonical)
tanbal-tar (romanization)

تنبل تنبل#Persian


کثیف‌تر

کثیفتر (canonical)
kasif-tar (romanization)

کثیف کثیف#Persian


کثیف‌ترین

کثیفترین (canonical)
kasif-tarin (romanization)

کثیف کثیف#Persian


احمق‌ترین

احمقترین (canonical)
ahmaq-tarin (romanization)

[æhmæxt̪ʰæˈɾiːn]

احمق احمق#Persian


احمق‌تر

احمقتر (canonical)
ahmaq-tar (romanization)

[ʔäɦ.mäq.t̪ʰǽɾ]

[ʔäɦ.mäq.t̪ʰǽɾ]

[ʔɑː.mäq.t̪ʰǽɾ]

[ʔɔː.mäq.t̪ʰǽɾ]

[ʔæɦ.mæx.t̪ʰǽɹ]

[ʔäɦ.mäq.t̪ʰǽɾ]

احمق احمق#Persian


شب‌کور

شبکور (canonical)
šab-kur (romanization)

From Proto-Iranian *xšapkawráh. Equivalent to شب (šab, “night”) + کور (kur, “blind”).


جنگجوترین

جنگجو جنگجو#Persian


جنگجوتر

جنگجو جنگجو#Persian


جنگجو

fa-adj

جنگجو • (jangju) (comparative جنگجوتَر (jangju-tar), superlative جنگجوتَرین (jangju-tarin))

jangju (romanization)
جنگجوتَر (comparative)
جنگجوتَرین (superlative)

→ Hindustani:

Hindi: जंगजू (jaṅgjū)

Urdu: جنگجو (jaṅgjū)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਜੰਗਜੂ (jaṅgjū)

Shahmukhi script: جَنگجو (jangjo)

[d͡ʒäŋɡ.d͡ʒóː]

[d͡ʒäŋɡ.d͡ʒúː]

[d͡ʒäŋɡ.d͡ʒóː]

[d͡ʒäŋɡ.d͡ʒúː]

[d͡ʒäŋɡ.d͡ʒóː]

[d͡ʒäŋɡ.d͡ʒúː]

[d͡ʒäŋɡ.d͡ʒʊ́ː]

[d͡ʒäŋɡ.d͡ʒú]

[d͡ʒæɲɡʲ.d͡ʒúː]

[d͡ʒäŋɡ.d͡ʒɵ́]

[d͡ʒäŋɡ.d͡ʒú]

From جنگ (jang, “war”) + ـجو (-ju, “seeker”).


دروغگو

دروغگو • (doruğgu) (comparative دروغگوتَر (doruğgu-tar), superlative دروغگوتَرین (doruğgu-tarin))

doruğgu (romanization)
دروغگوتَر (comparative)
دروغگوتَرین (superlative)


فارغ

فارِغ • (fâreğ) (comparative فارِغتَر (fâreğ-tar), superlative فارِغتَرین (fâreğ-tarin))

فارِغ (canonical)
fâreğ (romanization)
فارِغتَر (comparative)
فارِغتَرین (superlative)

→ Gujarati: ફારગ (phārag)

→ Hindustani:

→ Hindi: फ़ारिग़ (fāriġ)

→ Urdu: فَارِغ (fāriġ)

→ Punjabi:

→ Gurmukhi script: ਫ਼ਾਰਗ਼ (fāraġ)

→ Shahmukhi script: فَارِغ (fāriġ)

امتحان خود چو کردی ای فلان / فارغ آیی ز امتحان دیگران

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume IV, verse 368:

When you have made trial of yourself, o such-and-such, you will be unconcerned with making trial of others.

emtehân-e xod čo kardi ey folân / fâreğ âyi z-emtehân-e digarân

حتی یک لحظه از یاد چشمهای لیلی و نگاه او نمیتوانستم فارغ شوم[…]

1973, Iraj Pezeshkzad, translated by Dick Davis, دایی جان ناپلئون [My Uncle Napoleon], Random House, →ISBN:

I couldn't get free of the memory of Layli’s eyes and of her gaze even for a moment […]

hattâ yek lahze az yâd-e češm-hâ-ye leyli va negâh-e u ne-mi-tavânestam fâreğ šavam […]

unencumbered, unburdened, free, unconcerned with


فراگیرتر

فراگیر فراگیر#Persian


فراگیرترین

فراگیر فراگیر#Persian


فراگیر

فراگیر • (farâgir) (comparative فراگیرتَر (farâgir-tar), superlative فراگیرتَرین (farâgir-tarin))

farâgir (romanization)
فراگیرتَر (comparative)
فراگیرتَرین (superlative)

[fa.ɾɑː.ˈɡiːɾ]

[fä.ɾɑː.ɡíːɾ]

[fä.ɾɑː.ɡíːɾ]

[fä.ɾɑː.ɡíːɾ]

[fä.ɾɔː.ɡíɾ]

[fæ.ɹɒː.ɡʲíːɹ]


مرطوب‌ترین

مرطوبترین (canonical)
martub-tarin (romanization)

مرطوب مرطوب#Persian


مرطوب‌تر

مرطوبتر (canonical)
martub-tar (romanization)

مرطوب مرطوب#Persian


مرطوب

مرطوب • (martub) (comparative مرطوبتَر (martub-tar), superlative مرطوبتَرین (martub-tarin))

martub (romanization)
مرطوبتَر (comparative)
مرطوبتَرین (superlative)

[mäɾ.t̪ʰúːb]

[mäɾ.t̪ʰúːb]

[mäɾ.t̪ʰúːb]

[mäɾ.t̪ʰúb̥]

[mæɹ.t̪ʰúːb̥]

Pseudo-Arabism from the root ر ط ب (r-ṭ-b)


کابلی

کابلی • (kâboli)

Kabuli (of or related to the city of Kabul)


فرزانه

فرزانه • (farzâne) (comparative فرزانهتَر (farzâne-tar), superlative فرزانهتَرین (farzâne-tarin))

farzâne (romanization)
فرزانهتَر (comparative)
فرزانهتَرین (superlative)

From Middle Persian [script needed] (plcʾnk' /frazānag/, “wise, intelligent”), which is cognate with Parthian 𐫜𐫡𐫉𐫀𐫗𐫃 (frzʾng /frazānag/, “wise, clever”). Equivalent to فرزان (farzân) + ـه (e).


شبانه

fa-adj

شبانه • (šabâne)

From شب (šab) + ـانه (-âne, adjective-deriving suffix).

af

چون شبانه از شتر آمد به زیر
کرد گفتش منزلم دور است و دیر

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume II, verse 672:

When at nightfall he came down from the camel,
the Kurd said to him, “My abode is far (from here) and a long way off.

čūn šabāna az šutur āmad ba zēr
kurd guft-aš manzil-am dūr ast u dēr


فضایی

fa-adj

فضایی • (fazâyi)

هندسه فضایی

solid geometry (literally, “spatial geometry”)

سفر فضایی

دولت به دنبال توسعه صنعت فضایی است

the government is seeking the development of the space industry

dowlat be donbâl-e towse'e-ye san'at-e fazâyi ast

spatial, space (relating to outer space)


دوستانه‌ترین

دوستانهترین (canonical)
dustâne-tarin (romanization)

دوستانه دوستانه#Persian


دوستانه‌تر

دوستانهتر (canonical)
dustâne-tar (romanization)

دوستانه دوستانه#Persian


قدیمی‌تر

قدیمیتر (canonical)
qadimi-tar (romanization)

قدیمی قدیمی#Persian


وحشی‌تر

وحشیتر (canonical)
vahši-tar (romanization)

وحشی وحشی#Persian


وحشی‌ترین

وحشیترین (canonical)
vahši-tarin (romanization)

وحشی وحشی#Persian


قدیمی‌ترین

قدیمیترین (canonical)
qadimi-tarin (romanization)

قدیمی قدیمی#Persian


کلان‌ترین

کلانترین (canonical)
kalân-tarin (romanization)

کلان کلان#Persian


کلان‌تر

کلانتر (canonical)
kalân-tar (romanization)

کلان کلان#Persian


فصیح‌تر

فصیحتر (canonical)
fasih-tar (romanization)

فصیح فصیح#Persian


فصیح‌ترین

فصیحترین (canonical)
fasih-tarin (romanization)

فصیح فصیح#Persian


وجودی

وُجودی (canonical)
vojudi (romanization)


روزانه

روزانه • (ruzâne)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਰੁਜ਼ਾਨਾ (ruzānā)

Shahmukhi script: روزانہ (ruzānā)

desc

→ Urdu: روزانہ

→ Urdu: روزانہ


فصیح

fa-adj

فصیح • (fasih) (comparative فصیحتَر (fasih-tar), superlative فصیحتَرین (fasih-tarin))

fasih (romanization)
فصیحتَر (comparative)
فصیحتَرین (superlative)


شهوانی

شهوانی • (šahvâni)

Turkish: şehvani


شدیدترین

شدید شدید#Persian


شدیدتر

شدید شدید#Persian


شدید

شدید • (šadid) (comparative شدیدتَر (šadid-tar), superlative شدیدتَرین (šadid-tarin))

šadid (romanization)
شدیدتَر (comparative)
شدیدتَرین (superlative)

[ʃæ.d̪iːd̪̥]

شاه برای بازسازی پول کافی نداشت، و باید نوع جدید پولی معرفی میکرد، که باعث تورم بسیار شدید شد.

The king did not have enough money for the reconstruction, and he had to introduce a new type of money, which caused a very severe inflation.

šâh barâ-ye bâzsâzi pul-e kâfi na-dâšt, va bâyad now'-e jadid-e pul-i mo'arrefi mi-kard, ke bâ'es-e tavarrom-e besyâr šadid šod.


بی‌باک

بیباک • (bi-bâk) (comparative بیباکتَر (bi-bâk-tar), superlative بیباکتَرین (bi-bâk-tarin))

بیباک (canonical)
bi-bâk (romanization)
بیباکتَر (comparative)
بیباکتَرین (superlative)

Ottoman Turkish: بی باك (bî bâk)


بی‌تقصیر

بیتقصیر (canonical)
bi-taqsir (romanization)

[biː.t̪ʰæʁ.síːɹ]

From بیـ (bi, “without”) + تقصیر (taqsir, “guilt, blame, shortcoming”).


مخالف

fa-adj

مُخالِف • (moxâlef)

مُخالِف (canonical)
moxâlef (romanization)

→ Hindustani:

Hindi: मुख़ालिफ़ (muxālif)

Urdu: مُخَالِف (muxālif)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਮੁਖ਼ਾਲਿਫ਼ (muxālif)

Shahmukhi script: مُخَالِف (muxālif)

→ Uyghur: مۇخالىف (muxalif)

→ Uzbek: muxolif

Borrowed from Arabic مُخَالِف (muḵālif).

کی مخالف کمک کردن به فقیران است؟

ki moxâlef-e komak kardan be faqirân ast?


لذیذترین

لذیذ لذیذ#Persian


لذیذتر

لذیذ لذیذ#Persian


گریزان

گریزان • (gorizân)


گی

گی • (gey) (comparative گیتَر (gey-tar), superlative گیتَرین (gey-tarin))

gey (romanization)
گیتَر (comparative)
گیتَرین (superlative)


دارنده

دارنده • (dârande)


ویژه‌ترین

ویژهترین (canonical)
viže-tarin (romanization)

ویژه ویژه#Persian


ویژه‌تر

ویژهتر (canonical)
viže-tar (romanization)

ویژه ویژه#Persian


معشوق‌ترین

معشوقترین (canonical)
ma'šuq-tarin (romanization)

معشوق معشوق#Persian


معشوق‌تر

معشوقتر (canonical)
ma'šuq-tar (romanization)

معشوق معشوق#Persian


همجنس‌گرا

همجنسگرا (canonical)
ham-jens-garâ (romanization)

[ʔäm.d͡ʒɪns.ɡä.ɾɑː]


میرنده

میرَنده (canonical)
mirande (romanization)
میرنده
mirandé
میرندهٔ (ezafe)
mirandé-ye (ezafe)
میرندهای (definite relative)
میرندهای (indefinite stressed)
mirandé-i (definite relative)
mirandé-i (indefinite stressed)
میرندهام (first-person possessive singular)
mirandé-am (first-person possessive singular)
Term? (colloquial first-person possessive singular)
mirandám (first-person possessive singular)
میرندهمان (first-person plural possessive)
mirandé-ye-mân (first-person plural possessive)
Term? (colloquial first-person plural possessive)
mirandé-mân, mirandámun (first-person plural possessive)
میرندهات (possessive second-person singular)
mirandé-at (possessive second-person singular)
Term? (colloquial possessive second-person singular)
mirandát (possessive second-person singular)
میرندهتان (plural possessive second-person)
mirandé-ye-tân (plural possessive second-person)
Term? (colloquial plural possessive second-person)
mirandé-tân, mirandátun (plural possessive second-person)
میرندهاش (possessive singular third-person)
mirandé-aš (possessive singular third-person)
Term? (colloquial possessive singular third-person)
mirandáš (possessive singular third-person)
میرندهشان (plural possessive third-person)
mirandé-ye-šân (plural possessive third-person)
Term? (colloquial plural possessive third-person)
mirandé-šân, mirandášun (plural possessive third-person)
میرندهام (first-person predicative singular)
mirandé-am (first-person predicative singular)
میرندهام، میرندم (colloquial first-person predicative singular)
mirandám (first-person predicative singular)
میرندهایم (first-person plural predicative)
mirandé-im (first-person plural predicative)
میرندهای (predicative second-person singular)
mirandé-i (predicative second-person singular)
میرندهاید (plural predicative second-person)
mirandé-id (plural predicative second-person)
میرندهاین (colloquial plural predicative second-person)
mirandé-in (plural predicative second-person)
میرنده است (predicative singular third-person)
mirandé ast (predicative singular third-person)
میرندهئه، میرندس (colloquial predicative singular third-person)
mirandé-e, mirandás (predicative singular third-person)
میرندهاند (plural predicative third-person)
mirandé-and (plural predicative third-person)
میرندهان، میرندن (colloquial plural predicative third-person)
mirandé-an, mirandán (plural predicative third-person)

mortal (capable of or inescapably dying)


قطورتر

قطور قطور#Persian


قطورترین

قطور قطور#Persian


معشوق

معشوق • (ma'šuq) (comparative معشوقتَر (ma'šuq-tar), superlative معشوقتَرین (ma'šuq-tarin))

ma'šuq (romanization)
معشوقتَر (comparative)
معشوقتَرین (superlative)
معشوقم (first-person possessive singular)
ma'šuqam (first-person possessive singular)
Term? (colloquial first-person possessive singular)
mašuqam (first-person possessive singular)
معشوقمان (first-person plural possessive)
ma'šuqemân (first-person plural possessive)
Term? (colloquial first-person plural possessive)
mašuqemun (first-person plural possessive)
معشوقت (possessive second-person singular)
ma'šuqat (possessive second-person singular)
Term? (colloquial possessive second-person singular)
mašuqet (possessive second-person singular)
معشوقتان (plural possessive second-person)
ma'šuqetân (plural possessive second-person)
Term? (colloquial plural possessive second-person)
mašuqetun (plural possessive second-person)
معشوقش (possessive singular third-person)
ma'šuqaš (possessive singular third-person)
Term? (colloquial possessive singular third-person)
mašuqeš (possessive singular third-person)
معشوقشان (plural possessive third-person)
ma'šuqešân (plural possessive third-person)
Term? (colloquial plural possessive third-person)
mašuqešun (plural possessive third-person)

From Arabic مَعْشُوق (maʕšūq), passive participle of عَشِقَ (ʕašiqa, “fall in love, love excessively”).

derived

Arabic مَعْشُوق (maʕšūq)


گت

fa-adj

گت • (got, gat) (comparative گتتَر (got, gat-tar), superlative گتتَرین (got, gat-tarin))

got (romanization)
gat (romanization)
گتتَر (comparative)
گتتَرین (superlative)

(dialectal, Kazerun, Isfahan, Bushehr) large, big


قطور

قطور • (qatur) (comparative قطورتَر (qatur-tar), superlative قطورتَرین (qatur-tarin))

qatur (romanization)
قطورتَر (comparative)
قطورتَرین (superlative)
قطورم (first-person predicative singular)
qaturam (first-person predicative singular)
قطوریم (first-person plural predicative)
qaturim (first-person plural predicative)
قطوری (predicative second-person singular)
qaturi (predicative second-person singular)
قطورید (plural predicative second-person)
qaturid (plural predicative second-person)
قطورین (colloquial plural predicative second-person)
qaturin (plural predicative second-person)
قطور است (predicative singular third-person)
qatur ast (predicative singular third-person)
قطوره (colloquial predicative singular third-person)
qature (predicative singular third-person)
قطورند (plural predicative third-person)
qaturand (plural predicative third-person)
قطورن (colloquial plural predicative third-person)
qaturan (plural predicative third-person)

thick (having a large circumference or diameter)


خشمگین

خَشمگین • (xašmgin)

خَشمگین (canonical)
xašmgin (romanization)


مهاجم

مهاجم • (mohâjem) (comparative مهاجمتَر (mohâjem-tar), superlative مهاجمتَرین (mohâjem-tarin))

mohâjem (romanization)
مهاجمتَر (comparative)
مهاجمتَرین (superlative)
مهاجم
mohâjem
مهاجم (ezafe)
mohâjem-e (ezafe)
مهاجمی (definite relative)
مهاجمی (indefinite stressed)
mohâjem-i (definite relative)
mohâjem-i (indefinite stressed)
مهاجمم (first-person possessive singular)
mohâjemam (first-person possessive singular)
مهاجممان (first-person plural possessive)
mohâjememân (first-person plural possessive)
Term? (colloquial first-person plural possessive)
mohâjememun (first-person plural possessive)
مهاجمت (possessive second-person singular)
mohâjemat (possessive second-person singular)
Term? (colloquial possessive second-person singular)
mohâjemet (possessive second-person singular)
مهاجمتان (plural possessive second-person)
mohâjemetân (plural possessive second-person)
Term? (colloquial plural possessive second-person)
mohâjemetun (plural possessive second-person)
مهاجمش (possessive singular third-person)
mohâjemaš (possessive singular third-person)
Term? (colloquial possessive singular third-person)
mohâjemeš (possessive singular third-person)
مهاجمشان (plural possessive third-person)
mohâjemešân (plural possessive third-person)
Term? (colloquial plural possessive third-person)
mohâjemešun (plural possessive third-person)
مهاجمم (first-person predicative singular)
mohâjemam (first-person predicative singular)
مهاجمیم (first-person plural predicative)
mohâjemim (first-person plural predicative)
مهاجمی (predicative second-person singular)
mohâjemi (predicative second-person singular)
مهاجمید (plural predicative second-person)
mohâjemid (plural predicative second-person)
مهاجمین (colloquial plural predicative second-person)
mohâjemin (plural predicative second-person)
مهاجم است (predicative singular third-person)
mohâjem ast (predicative singular third-person)
مهاجمه (colloquial predicative singular third-person)
mohâjeme (predicative singular third-person)
مهاجمند (plural predicative third-person)
mohâjemand (plural predicative third-person)
مهاجمن (colloquial plural predicative third-person)
mohâjeman (plural predicative third-person)


هرزه‌ترین

هرزهترین (canonical)
harze-tarin (romanization)

هرزه هرزه#Persian


هرزه‌تر

هرزهتر (canonical)
harze-tar (romanization)

هرزه هرزه#Persian


هرزه

هرزه • (harze) (comparative هرزهتَر (harze-tar), superlative هرزهتَرین (harze-tarin))

harze (romanization)
هرزهتَر (comparative)
هرزهتَرین (superlative)
هرزه
harzé
هرزهٔ (ezafe)
harzé-ye (ezafe)
هرزهای (definite relative)
هرزهای (indefinite stressed)
harzé-i (definite relative)
harzé-i (indefinite stressed)
هرزهام (first-person possessive singular)
harzé-am (first-person possessive singular)
Term? (colloquial first-person possessive singular)
harzám (first-person possessive singular)
هرزهمان (first-person plural possessive)
harzé-ye-mân (first-person plural possessive)
Term? (colloquial first-person plural possessive)
harzé-mân, harzámun (first-person plural possessive)
هرزهات (possessive second-person singular)
harzé-at (possessive second-person singular)
Term? (colloquial possessive second-person singular)
harzát (possessive second-person singular)
هرزهتان (plural possessive second-person)
harzé-ye-tân (plural possessive second-person)
Term? (colloquial plural possessive second-person)
harzé-tân, harzátun (plural possessive second-person)
هرزهاش (possessive singular third-person)
harzé-aš (possessive singular third-person)
Term? (colloquial possessive singular third-person)
harzáš (possessive singular third-person)
هرزهشان (plural possessive third-person)
harzé-ye-šân (plural possessive third-person)
Term? (colloquial plural possessive third-person)
harzé-šân, harzášun (plural possessive third-person)
هرزهام (first-person predicative singular)
harzé-am (first-person predicative singular)
هرزهام، هرزم (colloquial first-person predicative singular)
harzám (first-person predicative singular)
هرزهایم (first-person plural predicative)
harzé-im (first-person plural predicative)
هرزهای (predicative second-person singular)
harzé-i (predicative second-person singular)
هرزهاید (plural predicative second-person)
harzé-id (plural predicative second-person)
هرزهاین (colloquial plural predicative second-person)
harzé-in (plural predicative second-person)
هرزه است (predicative singular third-person)
harzé ast (predicative singular third-person)
هرزهئه، هرزس (colloquial predicative singular third-person)
harzé-e, harzás (predicative singular third-person)
هرزهاند (plural predicative third-person)
harzé-and (plural predicative third-person)
هرزهان، هرزن (colloquial plural predicative third-person)
harzé-an, harzán (plural predicative third-person)


هوشمند

هوشمند • (hušmand) (comparative هوشمندتَر (hušmand-tar), superlative هوشمندتَرین (hušmand-tarin))

hušmand (romanization)
هوشمندتَر (comparative)
هوشمندتَرین (superlative)
هوشمند
hušmand
هوشمند (ezafe)
hušmand-e (ezafe)
هوشمندی (definite relative)
هوشمندی (indefinite stressed)
hušmand-i (definite relative)
hušmand-i (indefinite stressed)
هوشمندم (first-person possessive singular)
hušmandam (first-person possessive singular)
هوشمندمان (first-person plural possessive)
hušmandemân (first-person plural possessive)
Term? (colloquial first-person plural possessive)
hušmandemun (first-person plural possessive)
هوشمندت (possessive second-person singular)
hušmandat (possessive second-person singular)
Term? (colloquial possessive second-person singular)
hušmandet (possessive second-person singular)
هوشمندتان (plural possessive second-person)
hušmandetân (plural possessive second-person)
Term? (colloquial plural possessive second-person)
hušmandetun (plural possessive second-person)
هوشمندش (possessive singular third-person)
hušmandaš (possessive singular third-person)
Term? (colloquial possessive singular third-person)
hušmandeš (possessive singular third-person)
هوشمندشان (plural possessive third-person)
hušmandešân (plural possessive third-person)
Term? (colloquial plural possessive third-person)
hušmandešun (plural possessive third-person)
هوشمندم (first-person predicative singular)
hušmandam (first-person predicative singular)
هوشمندیم (first-person plural predicative)
hušmandim (first-person plural predicative)
هوشمندی (predicative second-person singular)
hušmandi (predicative second-person singular)
هوشمندید (plural predicative second-person)
hušmandid (plural predicative second-person)
هوشمندین (colloquial plural predicative second-person)
hušmandin (plural predicative second-person)
هوشمند است (predicative singular third-person)
hušmand ast (predicative singular third-person)
هوشمنده (colloquial predicative singular third-person)
hušmande (predicative singular third-person)
هوشمندند (plural predicative third-person)
hušmandand (plural predicative third-person)
هوشمندن (colloquial plural predicative third-person)
hušmandan (plural predicative third-person)

[ʔʊːʃ.män̪d̪̥]

From هوش + ـمند.


سوسیالیستی

سوسیالیستی • (sosiyâlisti)


زمانی

zamâni (romanization)
zamânê (romanization)


پارتی

پارتی • (pârti)

[pʰɑːɾ.t̪ʰíː]

[pʰɒːɹ.t̪ʰíː]


دریایی

دریایی • (daryâyi)


جاندار

جاندار • (jândâr)

[dʒɒːnˈd̪ɒːɾ]


خدایی

خدایی • (xodâyi)


سپاسگزار

سپاسگزار • (sepâsgozâr)

sepâsgozâr (romanization)
سپاسگزارم (first-person predicative singular)
sepâsgozâram (first-person predicative singular)
سپاسگزاریم (first-person plural predicative)
sepâsgozârim (first-person plural predicative)
سپاسگزاری (predicative second-person singular)
sepâsgozâri (predicative second-person singular)
سپاسگزارید (plural predicative second-person)
sepâsgozârid (plural predicative second-person)
سپاسگزارین (colloquial plural predicative second-person)
sepâsgozârin (plural predicative second-person)
سپاسگزار است (predicative singular third-person)
sepâsgozâr ast (predicative singular third-person)
سپاسگزاره (colloquial predicative singular third-person)
sepâsgozâre (predicative singular third-person)
سپاسگزارند (plural predicative third-person)
sepâsgozârand (plural predicative third-person)
سپاسگزارن (colloquial plural predicative third-person)
sepâsgozâran (plural predicative third-person)
سپاسگزارترم (first-person predicative singular)
sepâsgozâr-taram (first-person predicative singular)
سپاسگزارتریم (first-person plural predicative)
sepâsgozâr-tarim (first-person plural predicative)
سپاسگزارتری (predicative second-person singular)
sepâsgozâr-tari (predicative second-person singular)
سپاسگزارترید (plural predicative second-person)
sepâsgozâr-tarid (plural predicative second-person)
سپاسگزارترین (colloquial plural predicative second-person)
sepâsgozâr-tarin (plural predicative second-person)
سپاسگزارتر است (predicative singular third-person)
sepâsgozâr-tar ast (predicative singular third-person)
سپاسگزارتره (colloquial predicative singular third-person)
sepâsgozâr-tare (predicative singular third-person)
سپاسگزارترند (plural predicative third-person)
sepâsgozâr-tarand (plural predicative third-person)
سپاسگزارترن (colloquial plural predicative third-person)
sepâsgozâr-taran (plural predicative third-person)
سپاسگزارترینم (first-person predicative singular)
sepâsgozâr-tarinam (first-person predicative singular)
سپاسگزارترینیم (first-person plural predicative)
sepâsgozâr-tarinim (first-person plural predicative)
سپاسگزارترینی (predicative second-person singular)
sepâsgozâr-tarini (predicative second-person singular)
سپاسگزارترینید (plural predicative second-person)
sepâsgozâr-tarinid (plural predicative second-person)
سپاسگزارترینین (colloquial plural predicative second-person)
sepâsgozâr-tarinin (plural predicative second-person)
سپاسگزارترین است (predicative singular third-person)
sepâsgozâr-tarin ast (predicative singular third-person)
سپاسگزارترینه (colloquial predicative singular third-person)
sepâsgozâr-tarine (predicative singular third-person)
سپاسگزارترینند (plural predicative third-person)
sepâsgozâr-tarinand (plural predicative third-person)
سپاسگزارترینن (colloquial plural predicative third-person)
sepâsgozâr-tarinan (plural predicative third-person)

[sɪ.pʰɑːs.ɡʊ.zɑ́ːɾ]

[sɪ.pʰɑːs.ɡʊ.zɑ́ːɾ]

[sɪ.pʰɑːs.ɡʊ.zɑ́ːɾ]

بسیار از شما سپاسگزارم!


رنگارنگ‌تر

رنگارنگتر (canonical)
rangârang-tar (romanization)

[ræŋɡɒːɾæŋˈt̪ʰæɾ]

رنگارنگ رنگارنگ#Persian


شگرف‌تر

شگرفتر (canonical)
šegarf-tar (romanization)

شگرف شگرف#Persian


شگرف‌ترین

شگرفترین (canonical)
šegarf-tarin (romanization)

شگرف شگرف#Persian


رنگارنگ‌ترین

رنگارنگترین (canonical)
rangârang-tarin (romanization)

[ræŋɡɒːɾæŋt̪ʰæˈɾiːn]

رنگارنگ رنگارنگ#Persian


شگرف

شگرف • (šegarf) (comparative شگرفتَر (šegarf-tar), superlative شگرفتَرین (šegarf-tarin))

šegarf (romanization)
شگرفتَر (comparative)
شگرفتَرین (superlative)

تحول شگرف


پاکستانی

پاکِستانی • (pâkestâni)

پاکِستانی (canonical)
pâkestâni (romanization)


مجاری

مجاری • (majâri)

[mædʒɒːˈɾiː]


خانوادگی

خانوادگی • (xânevâdegi)

[xɑː.nä.wɑː.d̪ä.ɡíː]

[xɑː.nä.wɑː.d̪ä.ɡíː]

[xɑː.nä.wɑː.d̪ä.ɡíː]

نامِ خانوادگی


پوده

From Middle Persian pwtk' (pūdag, “foul, rotten”). Akin to Old Armenian փուտ (pʻut), an Iranian borrowing.


پوچ

→ Armenian: փուչ (pʻučʻ)

→ Azerbaijani: puç

→ Georgian: ფუჭი (puč̣i)

Uncertain. The word does not occur in Middle Persian, but does, possibly, occur in Dēnkard, a 10th-century compendium, where it can be interpreted as "nihility". The word became widespread in Iranian varieties first in the XV-th century.
Possibly from the onomatopoetic Proto-Iranian *pū- (“to blow”), whence also Persian پوک (puk, “hollow”). Has been compared to Middle Persian [script needed] (pūdag, “foul, rotten”).
Compare, however, also Proto-Turkic *boĺ (“free, empty”).
Iranic cognates
Cognate with Northern Kurdish pûç, Gurani [script needed] (pūt), Shughni [script needed] (pūč), Sangisari [script needed] (pūč), Zazaki puç, Talysh püç (“empty”), possibly also dialectal Talysh poş (“empty”) (unless the latter is from Azerbaijani boş).


هلندی

fa:زبان هلندی


سهمگین

سَهمگین (canonical)
sahmgin (romanization)


ترسناک

fa-adj

ترسناک • (tarsnâk) (comparative ترسناکتَر (tarsnâk-tar), superlative ترسناکتَرین (tarsnâk-tarin))

tarsnâk (romanization)
ترسناکتَر (comparative)
ترسناکتَرین (superlative)

[t̪ʰäɹs.nɑ́ːk]

[t̪ʰäɹs.nɑ́ːk]

[t̪ʰäɹs.nɑ́ːk]

[t̪ʰäɹs.nɔ́ːk]

[t̪ʰæɹs.nɒ́ːkʲ]


بیمناک

بیمناک • (bimnâk) (comparative بیمناکتَر (bimnâk-tar), superlative بیمناکتَرین (bimnâk-tarin))

bimnâk (romanization)
بیمناکتَر (comparative)
بیمناکتَرین (superlative)


خوفناک

خُوفناک • (xowfnâk) (comparative خُوفناکتَر (xowfnâk-tar), superlative خُوفناکتَرین (xowfnâk-tarin))

خُوفناک (canonical)
xowfnâk (romanization)
خُوفناکتَر (comparative)
خُوفناکتَرین (superlative)


دشوار

دشوار • (došvâr) (comparative دشوارتَر (došvâr-tar), superlative دشوارتَرین (došvâr-tarin))

došvâr (romanization)
دشوارتَر (comparative)
دشوارتَرین (superlative)

→ Azerbaijani: düşvar

→ Hindustani: duśvār

desc

Hindi: दुश्वार

Hindi: दुश्वार

Urdu: دُشْوار

Urdu: دُشْوار

desctree

→ Ottoman Turkish: دشوار (düşvâr)
Turkish: düşvar

[d̪ʊʃ.wɑ́ːɾ]

[d̪ʊʃ.wɑ́ːɾ]

[d̪ʊʃ.wɑ́ːɾ]

[d̪uʃ.wɔ́ːɾ]

[d̪oʃ.vɒ́ːɹ]

From Middle Persian [script needed] (dwšw'l /dušwār/), from Old Persian [Term?]. By surface analysis, دش (duš-, “bad”) + خوار (xvâr, “easy; mean, abject”), denoting the opposite of easy; see Proto-Iranian *duš- (“bad”) for more on the prefix. Compare Old Armenian դժուար (džuar), an Iranian borrowing.


دشوارترین

head

دشوارترین • (došvâr-tarin)

[d̪oʃvɒːɾt̪ʰæˈɾiːn]

دشوار دشوار#Persian


دشوارتر

دشوارتر • (došvâr-tar)

[d̪oʃvɒːɾˈt̪ʰæɾ]

دشوار دشوار#Persian


بی‌پروا

fa-adj

بیپَروا • (bi-parvâ) (comparative بیپَرواتَر (bi-parvâ-tar), superlative بیپَرواتَرین (bi-parvâ-tarin))

بیپَروا (canonical)
bi-parvâ (romanization)
بیپَرواتَر (comparative)
بیپَرواتَرین (superlative)


نافرمان

نافَرمان • (nâfarmân) (comparative نافَرمانتَر (nâfarmân-tar), superlative نافَرمانتَرین (nâfarmân-tarin))

نافَرمان (canonical)
nâfarmân (romanization)
نافَرمانتَر (comparative)
نافَرمانتَرین (superlative)

→ Bengali: নাফরমান (naphroman)

→ Dogri: nāfarmān

Devanagari script: नाफ़रमान

Dogra script: 𑠝𑠬𑠟𑠺𑠤𑠢𑠬𑠝

→ Gujarati: નાફરમાન (nāpharmān)

→ Hindustani:

Hindi: नाफ़रमान (nāfarmān)

desc

Urdu: نَافَرْمَان (nāfarmān)

Urdu: نَافَرْمَان (nāfarmān)

→ Punjabi: nāfarmān

Gurmukhi script: ਨਾਫ਼ਰਮਾਨ

Shahmukhi script: نافرمان

→ Sindhi:

Arabic script: نافرمان

Devanagari script: नाफ़र्मान

Khudabadi script: 𑋑𑋠𑋓𑋩𑋙𑋪𑋗𑋠𑋑 (nāfarmāna)


خودکار

fa-adj

خودکار • (xodkâr)

[xʊd̪.kʰɑːɾ]

[xʊd̪.kʰɑːɾ]

[xʊd̪.kʰɑːɾ]

From خود (xod, “self”) + کار (kâr, “work”).


مطمئن

→ Urdu: مُطْمَئِن (mutmain)

Borrowed from Arabic مُطْمَئِنّ (muṭmaʔinn).

bor+

مطمئن نیستم.

جای مطمئن بذارش. (coll. Iranian)

گفتی تمام زلزله شد خاک مطمئن
گفتی فتاد از حرکت چرخ بیقرار

c. 1580, Muḥtasham of Kāshān, “باز این چه شورش است که در خلق عالم است”, in دیوان اشعار:

You would say that all the trusty earth fell into an earthquake,
You would say that the unmoving firmament toppled with motion.

gufti tamām zilzila šud xāk-i mutma'in
gufti fitād az hirkat čarx-i bē qarār


بنیادی

fa-adj

بنیادی • (bonyâdi)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਬੁਨਿਆਦੀ (buniādī)

Shahmukhi script: بنیادی (bunyādī)

[bʊɲ.jɑː.d̪íː]

[bʊɲ.jɑː.d̪íː]

[bʊɲ.jɑː.d̪íː]


راهبردی

راهبردی • (râhbordi) (comparative راهبردیتَر (râhbordi-tar), superlative راهبردیتَرین (râhbordi-tarin))

râhbordi (romanization)
راهبردیتَر (comparative)
راهبردیتَرین (superlative)

From راهبرد (râhbord, “strategy”) + ـی (i).


فرسوده

خودرو فرسوده


تابان

تابان • (tâbân)

desc

→ Arabic: طَابَان (ṭābān)

→ Arabic: طَابَان (ṭābān)

[t̪ʰɑː.bɑːn]

[t̪ʰɑː.bɑːn]

[t̪ʰɑː.bɑːn]

[t̪ʰɔː.bɔːn]

[t̪ʰɒː.bɒːn]

From تاب (tâb, “heat, radiance”) + ـان (-ân, A suffix forming adjectives from the present tense verb stem).

af

گنج مخفی بد ز پری چاک کرد / خاک را تابان تر از افلاک کرد

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume I, verse 2862:

’Twas a hidden treasure: because of its fullness it burst forth and made the earth more shining than the heavens.

ganj-i-maxfi bud ze puri čâk kard / xâk râ tâbân-tar az aflâk kard


درخشان

deraxšân (romanization)
daraxšân (romanization)
doraxšân (romanization)

[d̪ʊ.ɾʊx.ʃɑːn]

[d̪ä.ɾäx.ʃɑːn]

[d̪ʊ.ɾʊx.ʃɑːn]

[d̪ä.ɾäx.ʃɑːn]

[d̪ʊ.ɾʊx.ʃɑːn]

[d̪ä.ɾäx.ʃɑːn]

[d̪ä.ɾäx.ʃɔːn]

[d̪æ.ɹæx.ʃɒːn]

From درخش (deraxš, “present stem of درخشیدن (deraxšidan, “to shine”)”) + ـان (-ân, suffix forming adjectives from the present tense verb stem).

present stem of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">درخشیدن</i> (deraxšidan, “to shine”)


یکتا

fa-adj

یکتا • (yektâ)

→ Azerbaijani: yekta

→ Chagatai: یكتا

Urdu: یکتا (yaktā)

→ Hindustani:

Hindi: यकता (yaktā)

Urdu: یکتا (yaktā)

→ Ottoman Turkish: یكتا (yektâ)

[jäk.t̪ʰɑ́ː]

[jäk.t̪ʰɑ́ː]

[jäk.t̪ʰɑ́ː]

[jäk.t̪ʰɔ́ː]


ناپسند

ناپَسَند • (nâpasand) (comparative ناپَسَندتَر (nâpasand-tar), superlative ناپَسَندتَرین (nâpasand-tarin))

ناپَسَند (canonical)
nâpasand (romanization)
ناپَسَندتَر (comparative)
ناپَسَندتَرین (superlative)

→ Assamese: নাপছন্দ (naposond)

→ Bengali: নাপছন্দ (napôchôndô)

→ Gujarati: નાપસંદ (nāpasand)

→ Hindustani:

Hindi: नापसंद (nāpsand)

Urdu: نَا پَسَنْد (nāpasand)

→ Malvi: नापसंद (nāpsand)

→ Maithili: nāpasand

Devanagari script: नापसन्द

Tirhuta script: 𑒢𑒰𑒣𑒮𑒢𑓂𑒠

→ Marathi: नापसंत (nāpasanta)

→ Punjabi: nāpasand

Gurmukhi script: ਨਾਪਸੰਦ

Shahmukhi script: ناپَسَند

→ Sindhi: nāpasandi

Arabic script: ناپَسَندِ

Devanagari script: नापसंदि

desc

Sindhi: 𑋑𑋠𑋒𑋝𑋟𑋏𑋡

Sindhi: 𑋑𑋠𑋒𑋝𑋟𑋏𑋡

→ Varhadi: नापसंत (nāpasanta)


تگزاسی

fa-adj

تگزاسی • (tegzâsi)


جفت

→ Azerbaijani: cift, cüt

desc

→ Bashkir: йоп (yop), хәләл ефет (xələl yefet)

→ Chagatai: جفت (juft)

Uzbek: juft

Uyghur: جۈپ (jüp)

→ Georgian: ჯუფთი (ǯupti)

→ Kazakh: жұп (jūp)

desctree

→ Ottoman Turkish: چفت (çift), չիֆթ (çift) — Armeno-Turkish
Turkish: çift
→ Albanian: çift
→ Arabic: جِفْت (jift), شِفْت (šift)
→ Armenian: չիֆթ (čʻiftʻ)
→ Macedonian: чифт (čift)

→ Turkmen: jüp, jübüt

From Middle Persian [Book Pahlavi needed] (ywht /ǰuxt/), from Proto-Iranian *yuxtáh, from Proto-Indo-Iranian *yuktás, from Proto-Indo-European *yugtós. Doublet of یوغ (yuğ) and زوج (zowj).

inh

با لب دمساز خود گر جفتمی
همچو نی من گفتنیها گفتمی
هر که او از هم زبانی شد جدا
بیزبان شد گر چه دارد صد نوا

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume I, verse 27—28:

Were I joined to the lip of one in accord with me,
I too, like the reed, would tell all that may be told;
[But] whoever is parted from one who speaks his language
Becomes dumb, though he have a hundred songs.

bā lab-i damsāz-i xwad gar juft-amē
hamčō nay man guftanī-hā guftamē
har ki ō az ham zabānī šud judā
bē-zabān šud gar či dārad sad nawā

with a matching pair; joined as a couple


جفت

Uncertain. Regard Sanskrit चाप (cāpa, “bow; arc”), Persian چپ (čap, “left”), چپه (čape, “topped over”), Old Armenian ճապուկ (čapuk, “supple”), Sangisari, Semnani, Lasgerdi, Sorkhrudi Mazanderani چفت (čeft, “sheepfold”), Shahmirzadi چفت (čoft, “sheepfold”), Shughni чаг̌ (čaɣ̌, “reed”), Chagatai چیغ (çığ, “reed, any stiff steppe grass; a mat or screen from stiff grass and sticks used as a covering of tents”), also borrowed into Persian as چیق (čiq) and Russian чий (čij), and Classical Syriac ܓܦܬܐ (gəp̄ettā, “vine”) akin to Arabic جَفْنَة (jafna).


رخش

fa-adj

رخش • (raxš)

Ultimately from Proto-Iranian *ra(n)ǰ- (“to colour, dye”) (compare Sogdian [script needed] (rɣš- /raxš/, “Rakhsh”), Khwarezmian رختک (rxtk /raxtak/, “red”), Mazanderani رش (raš, “red (of cattle)”), Northern Kurdish reş (“black”), Talysh رش (rəş, “light brown”)), from Proto-Indo-Iranian (compare Sanskrit रञ्ज् (rañj, “to be dyed or coloured, to redden, grow red, glow”)), from Proto-Indo-European *reg- (“to dye”).
The Persian word is not inherited but is borrowed probably from the Sogdian cognate.
Akin to Old Armenian երաշխ (erašx), an Iranian borrowing.

cog

coloured red and white; spotted red or white.


رک

fa-adj

رک • (rok) (comparative رکتَر (rok-tar), superlative رکتَرین (rok-tarin))

rok (romanization)
رکتَر (comparative)
رکتَرین (superlative)


ناشنوا

ناشنوا • (nâšenavâ)


ابله

چقدر ابله هست


نادان

نادان • (nâdân)


رویایی

رویایی • (royâyi)

From رویا + ـیی.


وابسته

وابسته • (vâbaste)


رادمنش

رادمنش • (râd-maneš)

A compound of راد (râd, “generous, honest”) + منش (maneš, “character, nature”).


راد

Inherited from Middle Persian [Book Pahlavi needed] (lʾt' /rād/), from Old Persian [script needed] (*rā́daʰ), from Proto-Iranian *HráHdah, from Proto-Indo-Iranian *HráHdʰas, from Proto-Indo-European *h₂réh₁dʰ-o-s, from *h₂reh₁dʰ- (“to care”) + *-os.
Cognate with Old Avestan 𐬭𐬁𐬛𐬀𐬵 (rādah, “generosity, care; generous”), Vedic Sanskrit राधस् (rā́dhas, “favour, generosity, gift”), Proto-Slavic *raditi (“to care about, to heed”), Proto-Germanic *rēdaną (“to decide, advise”).


مالی

fa-adj

مالی • (mâli)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਮਾਲੀ (mālī)

Shahmukhi script: مالی (mālī)

کمک مالی

مشکلات مالی


مانند

مانند • (mânand)

Derived from مانستن (mânestan, “to resemble”).


سوز

(dialectal, Kazerun, Bushehr, Borazjan) green


پاپتی

پاپتی • (pâpati)

[pʰɑː.pʰä.t̪ʰíː]

[pʰɑː.pʰä.t̪ʰíː]

[pʰɑː.pʰä.t̪ʰíː]

[pʰɔː.pʰä.t̪ʰí]

[pʰɒː.pʰæ.t̪ʰíː]

[pʰɔ.pʰä.t̪ʰí]


یگانه

یگانه • (yegâne)

→ Azerbaijani: yeganə

→ Bengali: এগানা (egana)

→ Chagatai: یگانه

Uyghur: يېگانە (yëgane)

Uzbek: yagona

→ Hindustani:

Hindi: यगाना (yagānā)

Urdu: یَگانَہ (yagāna)

desctree

→ Ottoman Turkish: یگانه (yegâne)
Turkish: yegâne

→ Pashto: يګانه (yagāna)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਯਗਾਨਾ (yagānā)

Shahmukhi script: یَگانَہ (yagānah)

→ Saraiki: یَگانَہ (yagānah)

→ Sindhi:

Arabic script: يگانو

Devanagari script: यगानो

Inherited from Middle Persian [Book Pahlavi needed] (ʾywkʾnk' /ēkānag/). By surface analysis, یک (yek, “one”) + ـانه (-âne).


خفن

Perhaps from خفه (xafe, “strangled; choked”).

چه خفنه


داغ

fa-adj

داغ • (dâğ) (comparative داغتَر (dâğ-tar), superlative داغتَرین (dâğ-tarin))

dâğ (romanization)
داغتَر (comparative)
داغتَرین (superlative)

Cognate with Avestan 𐬛𐬀𐬖𐬀 (daγa, “brand; scar, spot”), Sanskrit दाह (dāha, “burning, heat”). Related to Middle Persian [script needed] (dcytn' /dazīdan/, “to burn”), from Proto-Iranian *dáǰatī, from Proto-Indo-Iranian *dʰáǰʰati, from Proto-Indo-European *dʰégʷʰeti.

inh

.چای داغ است


دلربا

From دل (del, “heart”) + ربا (robâ, “robbing”).


سیگاری

head

سیگاری • (sigâri)

From سیگار + ـی.


بلغار

fa-adj

بلغار • (bolğâr)


معقول‌تر

معقولتر (canonical)
ma'qul-tar (romanization)

معقول معقول#Persian


معقول‌ترین

معقولترین (canonical)
ma'qul-tarin (romanization)

معقول معقول#Persian


وطنی

domestic, national (internal to a specific country)


معقول

معقول • (ma'qul) (comparative معقولتَر (ma'qul-tar), superlative معقولتَرین (ma'qul-tarin))

ma'qul (romanization)
معقولتَر (comparative)
معقولتَرین (superlative)


سبک

From Middle Persian [Term?] (/sbwk/), from Proto-Iranian *θrapuka-, from Proto-Iranian *θrap- (“to be unsteady”), perhaps from Proto-Indo-European *trep- (“to tremble”); if so, then cognate with Latin trepidus (“nervous, perilous”) and Russian трепа́ть (trepátʹ, “to scutch; to flutter”).

cog

بار سبک

صبحانه سبک

باران سبک


سنتی

fa-adj

سُنَّتی • (sonnati) (comparative سُنَّتیتَر (sonnati-tar), superlative سُنَّتیتَرین (sonnati-tarin))

سُنَّتی (canonical)
sonnati (romanization)
سُنَّتیتَر (comparative)
سُنَّتیتَرین (superlative)

سنت (sonnat) + ـی (-i). Compare سنی (sonni, “Sunni”), from Arabic.

موسیقی سنتی ― musiqi-ye sonnati ― traditional music

علی میگوید: "من فکر میکنم وقتی کسی را دوست داریم، میتوانیم با او رابطه خوبی داشته باشیم، حالا چه با ازدواج سنتی یا همباشی بدون ازدواج رسمی."

2020 October 7, “'ازدواج سفید' در افغانستان؛ روایت ۱۰ زوج که با آتش بازی کردند”, in bbc.com/persian, BBC Persian:

Ali says: "I think that when we love someone, we can have a good relationship with them, whether through a traditional marriage or through cohabitation without an official marriage."

'ali mi-guyad: "man fekr mi-konam vaqti kasi-râ dust dârim, mi-tavânim bâ u râbete-ye xub-i dâšte bâšim, hâlâ če bâ ezdevâj-e sonnati yâ ham-bâši bedun ezdevâj-e rasmi."


واگیردار

واگیردار • (vâgirdâr)

From واگیر + ـدار.

af

واگیر + ـدار


فانی

fa-adj

فانی • (fâni)


مؤدب

Borrowed from Arabic مُؤَدَّب (muʔaddab).


بهادر

[bä.ɦɑː.d̪ʊ́ɾ]

[bä.ɦɑː.d̪ʊ́ɾ]

[bɑːɑː.d̪ʊ́ɾ]

[bɔːɔː.d̪úɾ]

[bæ.ɦɒː.d̪óɹ]

[bä.ɦɔ.d̪úɾ]

Borrowed from Middle Mongol ᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ (baɣatur), attested after the Mongol conquest in the 1200s.


صادر

fa-adj

صادر • (sâder)


راجع

راجع • (râje')

[rɑː.d͡ʒe̞ʔ]

[rɑː.d͡ʒe̞ʔ]

داستان راجع به چیست؟


شلق

شلق • (šoloq) (comparative شلقتَر (šoloq-tar), superlative شلقتَرین (šoloq-tarin))

šoloq (romanization)
شلقتَر (comparative)
شلقتَرین (superlative)

Compare Persian شلوغ (šoluğ, “crowded”).


آچمز

آچمز • (âčmaz)

[ʔɑːt͡ʃ.mǽz]

[ʔɑːt͡ʃ.mǽz]

[ʔɑːt͡ʃ.mǽz]

[ʔɔːt͡ʃ.mǽz]

[ʔɒːt͡ʃ.mǽz]

Borrowed from Turkic. Compare Turkish açmaz (“pinned (chess)”).

(dialectal, mostly Tehran, chess) pinned


خواش

خواش • (xâš) (comparative خواشتَر (xâš-tar), superlative خواشتَرین (xâš-tarin))

xâš (romanization)
خواشتَر (comparative)
خواشتَرین (superlative)

(dialectal, Konartakhteh, Dashtestan) happy


خاش

خاش • (xâš) (comparative خاشتَر (xâš-tar), superlative خاشتَرین (xâš-tarin))

xâš (romanization)
خاشتَر (comparative)
خاشتَرین (superlative)

(dialectal, Khesht, Konartakhteh, Dashtestan) happy


فراز

فراز • (farâz)

→ Hindustani:

Hindi: फ़राज़ (farāz)

Urdu: فَراز (farâz)

Inherited from Middle Persian [Book Pahlavi needed] (prʾc), 𐫜𐫡𐫀𐫝 (frʾc /frāz/, “forward, prominent, distinguished; forward, forth; near”), from Proto-Iranian *frāča- (“front, forward”), from *frā-. Cognate with Parthian 𐫜𐫡𐫀𐫝 (frʾc /frāž/, “forward, forth; near”), Northern Kurdish firaja (“gosling, poult”) and firêj kirin (“to advance, to make progress”), Central Kurdish فراژاندن (frajandin, “to advance, to progress, to elevate, to exalt”), فراژ (fraj) or هەراش (heraş, “advanced, elevated, exalted”), Middle Armenian վռազ (vṙaz).


فرنگی

[fä.ɾäŋ.ɡíː]

[fä.ɾäŋ.ɡíː]

[fä.ɾäŋ.ɡíː]

[fæ.ɹæɲ.ɡʲíː]

From فرنگ (farang, “Frank; Crusader; Christian; European; Westerner”) + ـی (i).


خش

fa-adj

خش • (xaš) (comparative خشتَر (xaš-tar), superlative خشتَرین (xaš-tarin))

xaš (romanization)
خشتَر (comparative)
خشتَرین (superlative)


خجل

هر چه گویم عشق را شرح و بیان
چون به عشق آیم خجل گردم از آن

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume I, verse 112:

Whatsoever I say in exposition and explanation of Love, when I come to Love I am ashamed of that [explanation].

har či gūyam išq rā šarh u bayān
čōn ba išq āyam xajil gardam az ān


خواهرانه

خواهرانه • (xâharâne)

[xɒːhæɾɒːˈne]

From خواهر + ـانه.

af

خواهر + ـانه


برادرانه

fa-adj

برادرانه • (barâdarâne)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਬਰਾਦਰਾਨਾ (barādrānā)

Shahmukhi script: برادرانا (barādarānā)

[bä.ɾɑː.d̪ä.ɾɑː.nǽ]

[bä.ɾɑː.d̪ä.ɾɑː.nǽ]

[bä.ɾɑː.d̪ä.ɾɑː.nǽ]

[bä.ɾɔː.d̪ä.ɾɔː.nǽ]

[bæ.ɹɒː.d̪æ.ɹɒː.né]

[bæ.ɹɒː.d̪æ.ɹɒː.né]


گرسنه‌ترین

گرسنهترین (canonical)
gorosne-tarin (romanization)

گرسنه گرسنه#Persian


گرسنه‌تر

گرسنهتر (canonical)
gorosne-tar (romanization)

گرسنه گرسنه#Persian


کج

From Proto-Indo-European *kog-, *keg-, *keng- (“peg, hook, claw”). Related to چنگ (čang). Cognate with English hook.


گوناگون

گوناگون • (gunâgun)

[ɡuː.nɑː.ɡúːn]

[ɡuː.nɑː.ɡúːn]

[ɡuː.nɑː.ɡúːn]

[ɡ̥uː.nɒː.ɡúːn]

From گون (gun, “color, type”) + ـا (-â-) + گون (gun).

af

برف گوناگون جمود هر جماد / در شتای بعد آن خورشید داد

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume VI, verse 2392:

The various snows are [symbolise] the congelation of every inanimate thing in the winter of farness from that Sun of justice.

barf-e gunâgun jomud-e har jamâd / dar šetâ-ye bo'd-e ân xoršid-e dâd


خو

tlb

(chiefly Bushehr, Khesht, Konartakhteh, Dashtestan, Kabuli and Hazaragi)

خواب خواب#Persian


کهنه‌ترین

کهنهترین (canonical)
kohne-tarin (romanization)

کهنه کهنه#Persian


کهنه‌تر

کهنهتر (canonical)
kohne-tar (romanization)

کهنه کهنه#Persian


مشهور

fa-adj

مشهور • (mašhur) (comparative مشهورتَر (mašhur-tar), superlative مشهورتَرین (mašhur-tarin))

mašhur (romanization)
مشهورتَر (comparative)
مشهورتَرین (superlative)

→ Hindustani:

Hindi: मशहूर (maśhūr)

Urdu: مَشْہُور (maśhūr)

→ Kazakh: мәшһүр (mäşhür)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਮਸ਼ਹੂਰ (maśhūr)

Shahmukhi script: مَشْہُور (maśhūr)

→ Uyghur: مەشھۇر (meshhur)

→ Uzbek: mashhur

Borrowed from Arabic مَشْهُور (mašhūr, “famous, notorious”).

bor+

این رستوران به خاطر غذاهای لذیذش مشهور است.

This restaurant is famous for its delicious food.

in restorân be khâter-e ğazâ-hâ-ye lazizeš mašhur ast.


نابینا

fa-adj

نابینا • (nâbinâ)

nâbinâ (romanization)
نابینایم (first-person predicative singular)
nâbinâyam (first-person predicative singular)
نابینام (colloquial first-person predicative singular)
nâbinâm (first-person predicative singular)
نابیناییم (first-person plural predicative)
nâbinâyim (first-person plural predicative)
نابینایی (predicative second-person singular)
nâbinâyi (predicative second-person singular)
نابینایید (plural predicative second-person)
nâbinâyid (plural predicative second-person)
نابینایین (colloquial plural predicative second-person)
nâbinâyin (plural predicative second-person)
نابیناست (predicative singular third-person)
nâbinâst (predicative singular third-person)
نابیناس، نابینائه (colloquial predicative singular third-person)
nâbinâs, nâbinâe (predicative singular third-person)
نابینایند (plural predicative third-person)
nâbinâyand (plural predicative third-person)
نابینان (colloquial plural predicative third-person)
nâbinân (plural predicative third-person)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਨਾਬੀਨਾ (nābīnā)

Shahmukhi script: نابینا (nābīnā)

From ناـ (nâ-, “not, non-”) + بینا (binâ, “sighted”).


ضعیف‌تر

ضعیفتر (canonical)
za'if-tar (romanization)

ضعیف ضعیف#Persian


ضعیف‌ترین

ضعیفترین (canonical)
za'if-tarin (romanization)

ضعیف ضعیف#Persian


قوی

fa-adj

قوی • (qavi) (comparative قویتَر (qavi-tar), superlative قویتَرین (qavi-tarin))

qavi (romanization)
قویتَر (comparative)
قویتَرین (superlative)


تناسلی

From تناسل + ـی.


آفتابی‌ترین

head

آفتابیترین • (âftâbi-tarin)

آفتابیترین (canonical)
âftâbi-tarin (romanization)

آفتابی آفتابی#Persian


ورزشی‌ترین

ورزشیترین (canonical)
varzeši-tarin (romanization)

ورزشی ورزشی#Persian


آفتابی‌تر

آفتابیتر • (âftâbi-tar)

آفتابیتر (canonical)
âftâbi-tar (romanization)

آفتابی آفتابی#Persian


ورزشی‌تر

ورزشیتر (canonical)
varzeši-tar (romanization)

ورزشی ورزشی#Persian


ورزشی

fa-adj

ورزشی • (varzeši) (comparative ورزشیتَر (varzeši-tar), superlative ورزشیتَرین (varzeši-tarin))

varzeši (romanization)
ورزشیتَر (comparative)
ورزشیتَرین (superlative)


آفتابی

آفتابی • (âftâbi) (comparative آفتابیتَر (âftâbi-tar), superlative آفتابیتَرین (âftâbi-tarin))

âftâbi (romanization)
آفتابیتَر (comparative)
آفتابیتَرین (superlative)

[ʔɑːf.tɑː.ˈβiː]

[ʔɑːf.t̪ʰɑː.bíː]

[ʔɑːf.t̪ʰɑː.bíː]

[ʔäf.t̪ʰä.wíː]

[ʔɔːf.t̪ʰɔː.bí]

[ʔɒːf.t̪ʰɒː.bíː]

From آفتاب + ـی.


فاحش‌تر

head

فاحشتر • (fâheš-tar)

فاحشتر (canonical)
fâheš-tar (romanization)

فاحش فاحش#Persian


فاحش‌ترین

فاحشترین • (fâheš-tarin)

فاحشترین (canonical)
fâheš-tarin (romanization)

فاحش فاحش#Persian


سریع‌تر

سریعتر (canonical)
sari'-tar (romanization)

سریع سریع#Persian


سریع‌ترین

سریعترین (canonical)
sari'-tarin (romanization)

سریع سریع#Persian


مر

گفت ای شه گوش و دستم را ببر
 بینیام بشکاف و لب در حکم مر

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume I, verse 344:

“O king,” said he, “cut off my ears and hands, rip my nose and lips by bitter [cruel] decree.”

guft ay šah gūš u dast-am rā biburr
bīnī-am biškāf u lab dar hukm-i murr


کم‌تر

کمتر کمتر#Persian

Alternative spelling of کمتر (kamtar, “less; fewer; fewer than”).


ضعیف

fa-adj

ضعیف • (za'if) (comparative ضعیفتَر (za'if-tar), superlative ضعیفتَرین (za'if-tarin))

za'if (romanization)
ضعیفتَر (comparative)
ضعیفتَرین (superlative)
ضعیف
za'if
ضعیف (ezafe)
za'if-e (ezafe)
ضعیفی (definite relative)
ضعیفی (indefinite stressed)
za'if-i (definite relative)
za'if-i (indefinite stressed)
ضعیفم (first-person predicative singular)
za'ifam (first-person predicative singular)
ضعیفیم (first-person plural predicative)
za'ifim (first-person plural predicative)
ضعیفی (predicative second-person singular)
za'ifi (predicative second-person singular)
ضعیفید (plural predicative second-person)
za'ifid (plural predicative second-person)
ضعیفین (colloquial plural predicative second-person)
za'ifin (plural predicative second-person)
ضعیف است (predicative singular third-person)
za'if ast (predicative singular third-person)
ضعیفه (colloquial predicative singular third-person)
za'ife (predicative singular third-person)
ضعیفند (plural predicative third-person)
za'ifand (plural predicative third-person)
ضعیفن (colloquial plural predicative third-person)
za'ifan (plural predicative third-person)

Etymology tree
Arabic ضَعُفَ (ḍaʕufa)
Arabic ضَعِيف (ḍaʕīf)bor.
Persian ضَعِیفBorrowed from Arabic ضَعِيف (ḍaʕīf), from ضَعُفَ (ḍaʕufa).

etymon

ضَعِیف

چون همه اوصاف و اجزا شد نحیف / خویشتنداری و صبرت شد ضعیف

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume II, verse 3098:

Since all the functions and parts [of your body] are atrophied, your self-control and patience have become weak.

čon hame owsâf o ajzâ šod nahif / xištan-dâri o sabr-at šod za'if


کم‌ترین

کمترین (canonical)
kam-tarin (romanization)

[kʲæmt̪ʰæˈɾiːn]


کمترین

[kʲæmt̪ʰæˈɾiːn]


کمتر

[kʰäm.t̪ʰäɾ]

[kʰäm.t̪ʰäɾ]

[kʰäm.t̪ʰäɾ]

[kʰäm.t̪ʰäɾ]

[kʰʲæm.t̪ʰæɹ]

[kʰäm.t̪ʰäɾ]

From کم (kam, “few”) + ـتر (-tar, “-er”).


رعنا

fa-adj

رعنا • (ra'nâ)


شخصی

شخصی • (šaxsi)

desc

Bashkir: шәхси (şəxsi, “personal, private”)

Turkish: şahsi

From شخص (šaxs, “person, individual”) + ـی (-i, “suffix”).


اوستایی

fa-adj

اوستایی • (avestâyi)


فاحش

فاحش • (fâheš) (comparative فاحشتَر (fâheš-tar), superlative فاحشتَرین (fâheš-tarin))

fâheš (romanization)
فاحشتَر (comparative)
فاحشتَرین (superlative)


سفیدپوست

From سَفید (safid, “white”) + پوست (pust, “skin[ned]”).


سیاه‌پوست

سیاهپوست (canonical)
siyâh-pust (romanization)

From سیاه (siyâh, “black”) + پوست (pust, “skin”).

compound

آمریکاییهای سیاهپوست


پایین

fa-adj

پایین • (pâyin)

پائین پائین#Persian


خونین‌ترین

خونینترین (canonical)
xunin-tarin (romanization)

خونین خونین#Persian


خونین‌تر

خونینتر (canonical)
xunin-tar (romanization)

خونین خونین#Persian


سالانه

سالانه • (sâlâne)

af

سال (sâl) + ـانه (âne)


بیدار

fa-adj

بیدار • (bidâr)

Metathesis from Middle Persian [script needed] (wygrʼd /wiγrād/), from Proto-Iranian *wi- + *Hgar- (“to be awake”), the former from Proto-Indo-European *wi (“apart”), the latter from Proto-Indo-European *h₁ger- (“to be awake, to awaken”). Cognate with Sanskrit जागर्ति (jāgarti), Ancient Greek ἐγείρω (egeírō, “to awaken”), Albanian ngrē (“to lift, to wake”).

cog

چشم پرخوابت اگر بیدار میشد بد نبود، کلهٔ مستت اگر هشیار میشد بد نبود.

c. 1915, Abdul Hadi Dawi, Seraj al-Akhbar:

It would not be bad if your sleepy eyes became awake; it would not be bad if your drunken head became sober.

češm-e por-xâb-at agar bidâr mi-šod bad na-bud, kalle-ye mastat agar hoš-yâr mi-šod bad na-bud.


هاردکور

fa-adj

هاردکور • (hârd-kor)

پورنوی هاردکور


ضخیم‌تر

ضخیمتر (canonical)
zaxim-tar (romanization)

ضخیم ضخیم#Persian


گنده‌تر

گندهتر (canonical)
gande-tar (romanization)
gonde-tar (romanization)

گنده گنده#Persian


گنده‌ترین

گندهترین (canonical)
gande-tarin (romanization)
gonde-tarin (romanization)

گنده گنده#Persian


ضخیم‌ترین

ضخیمترین (canonical)
zaxim-tarin (romanization)

ضخیم ضخیم#Persian


گنده

گَنده • (gande) (comparative گَندهتَر (gande-tar), superlative گَندهتَرین (gande-tarin))

گَنده (canonical)
gande (romanization)
گَندهتَر (comparative)
گَندهتَرین (superlative)

From Middle Persian [script needed] (gndk' /gandag/, “foul, stinking”), from Proto-Indo-Iranian *g(ʰ)andʰ- (“to smell”); see Sanskrit गन्ध (gandha) for more.


گوشتی

fa-adj

گوشتی • (gušti)

[ɡuːʃˈt̪ʰiː]


دوست داشتنی‌ترین

head

دوست داشتنیترین • (dust dâštani-tarin)

دوست داشتنیترین (canonical)
dust dâštani-tarin (romanization)

دوست داشتنی
دوست داشتنی#Persian


دوست داشتنی‌تر

دوست داشتنیتر • (dust dâštani-tar)

دوست داشتنیتر (canonical)
dust dâštani-tar (romanization)

دوست داشتنی
دوست داشتنی#Persian


دوست‌داشتنی

fa-adj

دوستداشتنی • (dust-dâštani) (comparative دوستداشتنیتَر (dust-dâštani-tar), superlative دوستداشتنیتَرین (dust-dâštani-tarin))

دوستداشتنی (canonical)
dust-dâštani (romanization)
دوستداشتنیتَر (comparative)
دوستداشتنیتَرین (superlative)

[d̪ʊːst̪ d̪ɔːʃ.t̪ʰä.ni]

From دوست داشتن (dust dâštan, “to like; to love”) + ـی (-i, “-able”).


یکتاپرستانه

[jekt̪ʰɒːpʰæɾæst̪ʰɒːˈne]

From یکتاپرست + ـانه.

یکتاپرست + ـانه


نژادپرستانه

fa-adj

نژادپرستانه • (nežâd-parastâne) (comparative نژادپرستانهتَر (nežâd-parastâne-tar), superlative نژادپرستانهتَرین (nežâd-parastâne-tarin))

nežâd-parastâne (romanization)
نژادپرستانهتَر (comparative)
نژادپرستانهتَرین (superlative)

[neʒɒːd̪pʰæɾæst̪ʰɒːˈne]

[neʒɒːd̪pʰæɾæst̪ʰuːˈne]

From نژادپرست + ـانه.

af

نژادپرست + ـانه

افکار نژادپرستانه


متوسط

مُتَوَسِّط (canonical)
motavasset (romanization)

Borrowed from Arabic مُتَوَسِّط (mutawassiṭ).

bor+

طبقه متوسط ― tabaqe-ye motavasset ― middle class

قدرت متوسط

اندازه متوسط

به طور متوسط


دلپذیر

fa-adj

دلپذیر • (delpaz<, u>ir) (comparative دلپذیرتَر (delpaz<, u>ir-tar), superlative دلپذیرتَرین (delpaz<, u>ir-tarin))

دلپذیرتَر (comparative)
دلپذیرتَرین (superlative)


ریز

ریز • (riz) (comparative ریزتَر (riz-tar), superlative ریزتَرین (riz-tarin))

riz (romanization)
ریزتَر (comparative)
ریزتَرین (superlative)


یقین

بهر صحرا که گریان کردهام ره دور ازان کاکل
یقین میدان که بی بوی غم عشقت گیاهی نیست

c. 1520, Selim I of the Ottoman Empire, edited by Benedek Péri, The Persian Dīvān of Yavuz Sulṭān Selīm, Budapest, Hungary: Research Centre for the Humanities, Eötvös Loránd Research Network, →ISBN, page 130:

In each wasteland where I wept, the road was distant from those locks of hair;
Know for sure that there are no plants [there] without the scent of grief from loving you.

ba har sahrā ki giryān karda'am rah dūr az ān kākul
yaqīn mēdān ki bē bō-yi ğam-i išqat giyāhē nēst


برابر

head

بَرابَر • (barâbar)

بَرابَر (canonical)
barâbar (romanization)

[bä.ɾɑː.bäɾ]

[bä.ɾɑː.bäɾ]

[bä.ɾɑː.bäɾ]

[bä.ɾɔː.bäɾ]

[bæ.ɹɒː.bæɹ]

Etymology tree
Proto-Indo-European *upér
Proto-Indo-Iranian *upári
Middle Persian 𐭬𐭣𐭬 (mdm)
Persian برابر
From بر (bar) + ا (â) + بر (bar).

etymon

در مقابل قانون همه برابرند.

که برابر مینهد شاه مجید، اشک را در فضل با خون شهید.

c. 1260, Rumi, “5:1619”, in The Masnavi:

for the glorious King is ranking tears as equal in merit to the blood of the martyr.

ke barâbar mi-nehad šâh-e majid, ašk-râ dar fazl bâ xun-e šahid.


واز

Inherited from Middle Persian [Book Pahlavi needed] (ʾpʾc), 𐫀𐫁𐫀𐫝 (ʾbʾc /abāz/, “back, again, re-”).


خرسند

fa-adj

خرسند • (xorsand) (comparative خرسندتَر (xorsand-tar), superlative خرسندتَرین (xorsand-tarin))

xorsand (romanization)
خرسندتَر (comparative)
خرسندتَرین (superlative)

→ Uzbek: xursand


بهرامی

بهرامی • (bahrâmi)

From بهرام + ـی.


سه‌بعدی

سهبعدی (canonical)
se-bo'di (romanization)


گرد

From Middle Persian [script needed] (wrd-), [script needed] (wlt- /ward-/, “to turn, twist, writhe”), from Old Persian 𐎺𐎼𐎫 (vart-), from the Proto-Iranian root *wart- (“to turn”), from Proto-Indo-Iranian *wart-, ultimately from Proto-Indo-European *wert- (“to turn, rotate”).
Cognates include Sanskrit वर्तते (vártate, “to turn, roll”), Proto-Slavic *vьrtě̀ti (“to turn”), Latin vertere (“to turn”), German werden (“to turn (into), become”), English worth; also Avestan 𐬬𐬀𐬭𐬆𐬙- (var^ət-), Khotanese [script needed] (bal- /baḍ-/, “to move, writhe”), Parthian [script needed] (wrt-), [script needed] (wrd-), Sogdian wrtn.


تیار

Dari: تَیَّار (tayyār), تَیَار (tayār)

→ Baluchi: تیار (tayár)

Iranian Persian: تیار (teyyār)

Tajik: тайёр (tayyor)

→ Bengali: তৈরি (tōiri), তৈরী (tōiri)

→ Gujarati: તૈયાર (taiyār)

→ Hindustani:

Hindi: तैयार (taiyār)

Urdu: تَیّار (taiyār)

→ Malayalam: തയ്യാർ (tayyāṟ)

→ Marathi: तयार (tayār)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਤਿਆਰ (tiāra)

[t̪ʰä.jɑ́ːɾ]

[t̪ʰäj.jɑ́ːɾ]

[t̪ʰä.jɑ́ːɾ]

[t̪ʰäj.jɑ́ːɾ]

[t̪ʰä.jɑ́ːɾ]

[t̪ʰäj.jɑ́ːɾ]

[t̪ʰä.jɔ́ːɾ]

[t̪ʰäj.jɔ́ːɾ]

[t̪ʰäj.jɔ́ɾ]

Borrowed from Arabic طَيَّار (ṭayyār, “ready to fly, fledged”).


شنگ

fa-adj

شنگ • (šang)

Maybe cognate with Hindi सूंड (sūṇḍ) and Urdu سونڈ.


نیک‌ترین

نیکترین (canonical)
nik-tarin (romanization)


نیک‌تر

نیکتر (canonical)
nik-tar (romanization)


زرتشتی

[zæɾt̪ʰoʃˈt̪ʰiː]

From زرتشت + ـی.


نیک

نیک • (nik) (comparative نیکتَر (nik-tar), superlative نیکتَرین (nik-tarin))

nik (romanization)
نیکتَر (comparative)
نیکتَرین (superlative)

→ Bengali: নেক (nek)

→ Nepali: निको (niko)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਨੇਕ (nek)

Shahmukhi script: نیک (nek)

From Middle Persian 𐭭𐭩𐭪 (nyk /nēk/), from Old Persian *naibakaʰ, from 𐎴𐎡𐎲 (n-i-b /naibaʰ/), from Proto-Iranian *naybah.


مضبوط

→ Bengali: মজবুত (mojbut)

→ Gujarati: મજબૂત (majbūt)

→ Hindustani:

Hindi: मज़बूत (mazbūt)

Urdu: مضبوط (mazbūt)

→ Marathi: मजबूत (maj̈būt)

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਮਜ਼ਬੂਤ (mazbūt)

Shahmukhi script: مَضبوط (maẓbot̤)

bor

Arabic مَضْبُوط (maḍbūṭ)


عظیم‌ترین

عظیمترین (canonical)
'azim-tarin (romanization)

[ʔæziːmt̪ʰæˈɾiːn]

[æziːmt̪ʰæˈɾiːn]

عظیم عظیم#Persian


عظیم‌تر

عظیمتر (canonical)
'azim-tar (romanization)

[ʔæziːmˈt̪ʰæɾ]

[æziːmˈt̪ʰæɾ]

عظیم عظیم#Persian


عظیم

fa-adj

عظیم • ('azim) (comparative عظیمتَر ('azim-tar), superlative عظیمتَرین ('azim-tarin))

'azim (romanization)
عظیمتَر (comparative)
عظیمتَرین (superlative)

تحول عظیم

خیل عظیم


متولد

مُتَوَلِّد (canonical)
motavalled (romanization)

Borrowed from Arabic مُتَوَلِّد (mutawallid).

bor+

مُتَوَلِّد شُدَن

وَ این تُرکتاز خان دَر دَکَّن مُتَوَلِّد شُده، خود را با وَضعِ مَرَتههها ساخته، دَر لِباس و خَوراک و مُخالِطَت با مَرَتههها قِسمی مُواقَفَت داشت که سَرِ مو اَز وَضعِ آنها با این تَفاوُت مَحسوس نِمیکَردَند. وَ دَر رَویه جَنگ نیز مِثلِ مَرَتههها بود.

c. 1760, محمد یوسف خان [Muḥammad Yūsuf Khān], translated by Hannah Lord Archambault, in "Geographies of Influence: Two Afghan Military Households in 17th and 18th Century South India" (2018, PhD), تاریخ فتحیه [Tārikh-i Fatḥiya]:

And this Turktāz Khān [was] born in the Deccan and presented himself in the manner of the Marathas. In [his] clothing and food and conversation they had such a degree of similarity that not a hair from their heads could be distinguished. In style of warfare also he was like the Marathas.


دوری

Borrowed from Arabic دَوْرِيّ (dawriyy). By surface analysis, دور (dowr, “cycle, turn, circumference”) + ـی (-i).


کامران

fa-adj

کامران • (kâmrân)

[kʰɑːm.ɾɑːn]

[kʰɑːm.ɾɑːn]

[kʰɑːm.ɾɑːn]

[kʰɔːm.ɾɔːn]

[kʰɒːm.ɹɒːn]


پهلوی

Middle Persian
New Persian
Parthian language

From Middle Persian 𐫛𐫍𐫓𐫇𐫀𐫗𐫏𐫃 (phlwʾnyg /pahlawīg/, “Parthian”), ultimately from Old Persian 𐎱𐎼𐎰𐎺 (p-r-θ-v /Parθavaʰ/, “Parthia”).
In the time of the Islamic conquest, Pahlawīg referred specifically to the Parthian language, as opposed to Pārsīg, literary Middle Persian, and Darīg, the vernacular descendant of Pārsīg which would become New Persian. But with the revival of Persian literature in the tenth century, both پارسی (pārsī) and دری (darī) came to refer to the same New Persian language written in Arabic script. As a result, Middle Persian was now also called پهلوی (pahlawī), which came to mean "pre-Islamic language of Iran". In practice, this usually refers to Middle Persian if without any further specification.
پهلو (pahlaw, literally “Parthian (person)”) was also affected by this semantic shift, so that by surface analysis, the word is now پهلو (pahlav, “ancient hero”) + ـی (-i): the language of the pre-Islamic heroes.

inh

چو نزدیکی شهر ایران رسید
همه جامهٔ پهلوی بردرید

c. 1011, Abu'l-Qāsim Firdawsī, “The Tale of Siyāwush”, in شاهنامه [Book of Kings]:

When they arrived near the realm of Iran,
They tore asunder all their pahlawī robes.

ču nazdīkī-yi šahr-i ērān rasīd
hama jāma-yi pahlawī bardarīd

(archaic) ancient, pre-Islamic; of or relating to the age of the Iranian heroes before Islam


عام

fa-adj

عامّ • ('âmm)


مفت

→ Azerbaijani: müftə

→ Bengali: মুফত (muphot)

→ Gujarati: મફત (maphat)

→ Hindustani:

Hindi: मुफ़्त (muft)

Urdu: مفت (muft)

→ Marathi: मोफत (mophat)

Ottoman Turkish: مفت (müft)

Turkish: müft

→ Bulgarian: муфта (mufta)

→ Romanian: moft

→ Serbo-Croatian: mȕktē / му̏кте̄

→ Punjabi:

Gurmukhi script: ਮੁਫ਼ਤ (mufat)

Shahmukhi script: مُفت (muft)

Ultimately from Proto-Indo-Iranian *muktás, from Proto-Indo-European *muk-tó-s (“released, discharged”), from *(s)mewk- (“to free, escape”). Compare Sanskrit मुक्त (mukta) or मोक्ष् (mokṣ).

inh

حرف مفت
حرف مفت#Persian

(offensive) gibberish
example: حرف مفت (harf-e moft)


ویران

fa-adj

ویران • (virân)

→ Azerbaijani: viran

→ Middle Bengali: অইরান (oiran)

Bengali: বিরান (biran)

desc

→ Gujarati: વીરાન (vīrān), વેરાન (verān)

→ Hindustani:

Hindi: वीरान (vīrān)

Urdu: ویران (vīrān)

→ Ottoman Turkish: ویران (viran)

Turkish: viran

→ Romanian: viran

→ Punjabi: ویران (vīrān)

From Middle Persian [Book Pahlavi needed] (ʾwylʾn' /awērān/). Cognate with Parthian 𐭀𐭅𐭉𐭓𐭍 (ʾwyrn, “ruin, destruction”) and akin to Old Armenian աւեր (awer), աւերանք (awerankʻ), աւերակ (awerak).

cog

خانه از پای بند ویران است
خواجه در بند نقش ایوان است
xāna az pāy-band wayrān ast
xwāja dar band-i naqš-i aywān ast
The house is ruined from the foundation

1210–1292, Saadi Shirazi, Gulistan, chapter 6, story 1;http://ganjoor.net/saadi/golestan/gbab6/sh1/ Persian proverb

Khajah is bounded by the design on the iwan


اوسن

(dialectal, Khesht, Konartakhteh) pregnant


خوشبو

fa-adj

خوشبو • (xošbu)


ناشتا

nâštâ, nâšetâ

ناشتا • (nâštâ, nâšetâ)

nâštâ (romanization)
nâšetâ (romanization)

Probably cognate with Sanskrit अनाशित (anāśita, “one who has not eaten, hungry”); alternatively, from نه (na, “not”) + a form derived from Proto-Indo-European *h₁ed- (“to eat”). Compare Mazanderani انیشتا (“hungry”), Southern Kurdish ناشتا (naşta, “breakfast”), Northern Kurdish naştahî (“drought”).

cog

[nɑːʃ.t̪ʰɑː]

[nɑː.ʃɪ.t̪ʰɑː]

[nɑːʃ.t̪ʰɑː]

[nɑː.ʃɪ.t̪ʰɑː]

[nɑːʃ.t̪ʰɑː]

[nɑː.ʃɪ.t̪ʰɑː]

[nɔːʃ.t̪ʰɔː]

[nɔː.ʃi.t̪ʰɔː]

[nɒːʃ.t̪ʰɒː]

[nɒː.ʃe.t̪ʰɒː]


نامردانه

fa-adj

نامردانه • (nâmardâne)

1968, Mehdi Akhavan-Sales, "خوان هشتم Xân-e Haštom [The Eighth Khan]"
ناگهان انگار
سایهای را دید
او شغاد، آن نابرادر بود
که درون چَه نگه میکرد و میخندید
و صدای شوم و نامردانهاش در چاهسار گوش میپیچید...
nâgahân engâr
sâye-i râ did
u Šağâd, ân nâbarâdar bud
ke darun-e čah negah mi-kard o mi-xandid
va sedâ-ye šum o nâmardâne-aš dar čâhsâr-e guš mi-pičid...


بیرونی

نار بیرونی به آبی بفسرد
نار شهوت تا به دوزخ میبرد

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume I, verse 3698:

The external fire may be quenched by some water,
(but) the fire of lust is bringing to Hell.

nār-i bērūnī ba ābī bifsurad
nār-i šahwat tā ba dōzax mē-burad


شبدیز

شبدیز • (šabdiz)


خاصه

خاصه • (xâsse)

Borrowed from Arabic خَاصَّة (ḵāṣṣa), feminine form of خَاصّ (ḵāṣṣ).

(archaic) Alternative form of خاص (xâs, “special, particular”), used only for feminine Arabic loanwords.


سمند

Of a yellowish color (especially of horses).


خنگ

→ Armenian: խենգ (xeng)

→ Azerbaijani: xing


ترسا

ترسا • (tarsâ)

[t̪ʰäɾ.sɑ́ː]

[t̪ʰäɾ.sɑ́ː]

[t̪ʰäɾ.sɑ́ː]

[t̪ʰäɾ.sɔ́ː]

[t̪ʰæɹ.sɒ́ː]

From Middle Persian [Book Pahlavi needed] (tlsʾk' /tarsāg/, “Christian”, literally “(God) fearer”), from [Book Pahlavi needed] (tls- /tars-/, “to fear, be afraid”) + [Book Pahlavi needed] (-k' /-ag/). By surface analysis, ترس (tars, present stem of ترسیدن (tarsidan, “to fear, be afraid”)) + ـا (-â, suffix forming adjectives and nouns). Sogdian ܬܪܣܐܩ (trsʾq /tarsāk/) is a Western Iranian borrowing.

surf

ترس
<pos:present stem of <i class="Arab fa-Arab mention" lang="fa">ترسیدن</i> (tarsidan, “to fear, be afraid”)>

ـا
<pos:suffix forming adjectives and nouns>


کرند

[kʰʊ.ɾǽn̪d̪]

[kʰʊ.ɾǽn̪d̪]

[kʰʊ.ɾǽn̪d̪]

Borrowed from Middle Mongol [script needed] (küreŋ, kürin, küren, “brown”), whence Mongolian хүрэн (xüren, “brown”). Akin to Wakhi kəráng, Pashto کرنگ (kuráng), Khowar [script needed] (kurang), Azerbaijani kürən, Ottoman Turkish كران (küran), Bashkir көрән (körən), Tatar көрән (körän), Kyrgyz күрөң (küröŋ), Uyghur كۈرەڭ (küreng), Tuvan хүрең (xüreñ), among others, all ultimately of the same Mongolic origin.

bor+

of a yellowish red or light brown color; bay (especially of horses)


پاک

→ Assamese: পাক (pak)

→ Azerbaijani: pak

→ Bengali: পাক (pak)

→ Gujarati: પાક (pāk)

desctree

→ Old Hindi: पाक (pāka)
Hindustani: pāk
Hindi: पाक
Urdu: پاک (pāk)

→ Maithili: pāk

Devanagari script: पाक

Tirhuta script: 𑒣𑒰𑒏

→ Old Punjabi: ਪਾਕੁ (pāku)
Punjabi: pāk
Gurmukhi script: ਪਾਕ
Shahmukhi script: پاک

→ Sindhi:

Arabic script: پاڪُ

Devanagari script: पाकु

→ Sylheti: ꠙꠣꠇ (fax)

→ Ottoman Turkish: پاك (pak)
Turkish: pak
→ Armenian: փաք (pʻakʻ)
→ Laz: ფაღი (paği)

→ Uyghur: پاك (pak)

→ Uzbek: pok

From Middle Persian [Book Pahlavi needed] (pʾk' /pāk/, “clean, pure, holy”), from Proto-Iranian *pawHākáh, from Proto-Indo-Iranian *pawHākás, from Proto-Indo-European *pewH- (“to cleanse, purify”). Cognate with Sanskrit पावक (pāvaká, “pure, clean, clear”), Latin purus.

cog

پاک مردم رفتنه.


همو

(dialectal, Khesht, Konartakhteh, Dashtestan) identical

(dialectal, Khesht, Konartakhteh, Dashtestan) same


خرم

From Middle Persian [script needed] (hwlm /huram/).


کلو

fa-adj

کلو • (kalu) (comparative کلوتَر (kalu-tar), superlative کلوتَرین (kalu-tarin))

kalu (romanization)
کلوتَر (comparative)
کلوتَرین (superlative)


بم

بم • (bam) (comparative بمتَر (bam-tar), superlative بمتَرین (bam-tarin))

bam (romanization)
بمتَر (comparative)
بمتَرین (superlative)


جاهل‌تر

جاهلتر (canonical)
jâhel-tar (romanization)

جاهل جاهل#Persian


جاهل‌ترین

جاهلترین (canonical)
jâhel-tarin (romanization)

جاهل جاهل#Persian


جاهل

جاهل • (jâhel) (comparative جاهلتَر (jâhel-tar), superlative جاهلتَرین (jâhel-tarin))

jâhel (romanization)
جاهلتَر (comparative)
جاهلتَرین (superlative)

[d͡ʒɑː.ɦɪ́l]

[d͡ʒɑː.ɦɪ́l]

[d͡ʒɑː.jɪ́l]

[d͡ʒɔː.jíl̥]

[d͡ʒɒː.ɦél̥]


شکمی

[ʃɪ.kʰä.míː]

[ʃɪ.kʰä.míː]

[ʃɪ.kʰä.míː]


پریشان‌تر

head

پریشانتر • (parišân-tar)

پریشانتر (canonical)
parišân-tar (romanization)

پریشان پریشان#Persian


پریشان‌ترین

پریشانترین • (parišân-tarin)

پریشانترین (canonical)
parišân-tarin (romanization)

پریشان پریشان#Persian


بی‌مغز

fa-adj

بیمَغز • (bê-mağz) (comparative بیمَغزتَر (bê-mağz-tar), superlative بیمَغزتَرین (bê-mağz-tarin))

بیمَغز (canonical)
bê-mağz (romanization)
بیمَغزتَر (comparative)
بیمَغزتَرین (superlative)


نیم

From Middle Persian 𐭯𐭥𐭢, 𐭭𐭩𐭬 (nēm, “half”) (logogram PRG from Aramaic), from Proto-Iranian *náymah, from Proto-Indo-Iranian *náymas (“half”). Cognate with Avestan 𐬥𐬀𐬉𐬨𐬀 (naēma), Sanskrit नेम (néma).


جور

این اصلا با من جور نیست. (colloquial)

This doesn’t fit me (isn’t similar to me) at all


مصمم

Borrowed from Arabic مُصَمَّم (muṣammam).


مشهود

fa-adj

مشهود • (mašhud)

[mæʃ.húːd̪̥]


کلون

کلون • (kalun) (comparative کلونتَر (kalun-tar), superlative کلونتَرین (kalun-tarin))

kalun (romanization)
کلونتَر (comparative)
کلونتَرین (superlative)


رومی

→ Malay: Rumi, رومي
→ English: Rumi

From Middle Persian 𐭧𐭫𐭥𐭬𐭠𐭣𐭩𐭪 (Hrōmāyīg, “Greek, Byzantine, Roman”). Middle Persian 𐭧𐭫𐭥𐭬 (Hrom) being the Middle Persian term for Rome and Middle Persian 𐭩𐭪 (-ig) being the suffix which forms adjectives of relation.

inh

اسکندر رومی (eskandar-e rumi, “Alexander the Great”, literally “Alexander the Greek”) (archaic)


خوردنی

From خوردن (xordan, “to eat”) + ـی (i, “-able”).


کذایی

fa-adj

کذایی • (kazâyi)


زمخت

زمخت • (zomoxt) (comparative زمختتَر (zomoxt-tar), superlative زمختتَرین (zomoxt-tarin))

zomoxt (romanization)
زمختتَر (comparative)
زمختتَرین (superlative)

Inherited from Middle Persian *uzmōxt, from Proto-Iranian *uc- (“outward, upward, away”) + the stem known from Avestan 𐬟𐬭𐬀𐬨𐬎𐬑𐬙𐬌 f (framuxti, “unleashing”), Sanskrit मुक्ति f (mukti, “liberation”), मुक्त (mukta, “free”).


ماهرترین

ماهر ماهر#Persian


ماهرتر

ماهر ماهر#Persian


هیچ

From Middle Persian [Book Pahlavi needed] (ʾyc /ēč/, “not any”).

der

Proto-Indo-European *kʷis, *kʷos (“who, which, what”)

هیچ کس نمیدونست اون کجاست.


پیروز

[pʰʊː.ɾʊ́ːz]

From Middle Persian 𐭯𐭩𐭫𐭥𐭰 (pērōz, “victorious”).

inh

با سپاهی همچو استارهی اثیر، انبه و پیروز و صفدر ملکگیر[…]

c. 1260s, Jalāl ad-Dīn Mohammad Rūmī, translated by Reynold A. Nicholson, مثنوی معنوی [Masnavi-ye-Ma'navi], volume III, verse 4092:

With an army like the stars of heaven, numerous and victorious, one that pierces the ranks [of the enemy] and takes possession of empire […]

bâ sepâhi hamčow estâre-ye asir, anboh o piruz o safdar molk-gir […]


ماهر

fa-adj

ماهِر • (mâher) (comparative ماهِرتَر (mâher-tar), superlative ماهِرتَرین (mâher-tarin))

ماهِر (canonical)
mâher (romanization)
ماهِرتَر (comparative)
ماهِرتَرین (superlative)