բոյր

boyr (romanization)
բոյր (nominative singular)
բոյրք (nominative plural)
բուրի (genitive singular)
բուրից (genitive plural)
բուրի (dative singular)
բուրից (dative plural)
բոյր (accusative singular)
բոյրս (accusative plural)
բուրէ (ablative singular)
բուրից (ablative plural)
բուրիւ (instrumental singular)
բուրիւք (instrumental plural)
բուրի (locative singular)
բոյրս (locative plural)

Armenian: բույր (buyr)

From Middle Iranian *βōδ. Compare Parthian 𐫁𐫇𐫏 (bwy /bōy/, “smell, scent; incense”), Middle Persian 𐫁𐫇𐫏 (bwy /bōy/, “smell, scent; incense”), Avestan 𐬠𐬀𐬊𐬌𐬜𐬌 (baoⁱδi, “scent”), Sogdian [script needed] (bwd /βōδ/, “incense”), Persian بو (bu, “smell”), Pashto بوى (buy, “smell”), Ossetian буд (bud, “incense”), Baluchi بود (būd, “smell”).


խոճկոր

head

խոճկոր • (xočkor)

xcl-noun

խոճկոր • (xočkor)

xočkor (romanization)
խոճկոր (nominative singular)
խոճկորք (nominative plural)
խոճկորի (genitive singular)
խոճկորաց (genitive plural)
խոճկորի (dative singular)
խոճկորաց (dative plural)
խոճկոր (accusative singular)
խոճկորս (accusative plural)
խոճկորէ (ablative singular)
խոճկորաց (ablative plural)
խոճկորաւ (instrumental singular)
խոճկորի (locative singular)
խոճկորս (locative plural)

xcl-decl-noun

խոճկորաւք = խոճկորօք

desc

Middle Armenian: խոչկոր (xočʻkor), խոչքոր (xočʻkʻor)

→ Armenian: խոճկոր (xočkor) (learned)

Probably formed as *խոճ (*xoč, “pig”) + *կոր (*kor, “baby animal”), the first being a Zan borrowing (compare Mingrelian ღეჯი (ɣeǯi), Laz ღეჯი (ğeci, “pig”)), and the second being the unattested root of կոր-իւն (kor-iwn). For the խ (x) see խրամ (xram).

affix

Իբրև կամէր խոզ մի մատակ յղի զենուլ և զոհել՝ համակ սպիտակ, ի ձեռաց զերծանէր, և սրանայր ելանէր ի բլուր ինչ, ուր և երեսուն խոճկորս ծնանէր։ […] Տեսանէր երեսս ինչ ի քուն՝ որ յայտ յանդիման արգելոյր զնա, և խրատ տայր յետ լ՟ ամի շինել՝ զնոյն կշիռ ըստ թուոյ խոճկորացն ծնելոց․ յիրացն՝ զոր եդ ի մտի՝ մեկուսի կալ։
Ibrew kamēr xoz mi matak yłi zenul ew zohel, hamak spitak, i jeṙacʻ zercanēr, ew sranayr elanēr i blur inčʻ, ur ew eresun xočkors cnanēr.[…]Tesanēr eress inčʻ i kʻun, or yayt yandiman argeloyr zna, ew xrat tayr yet l. ami šinel, znoyn kšiṙ əst tʻuoy xočkoracʻn cnelocʻ; yiracʻn, zor ed i mti, mekusi kal.

5th century, Eusebius of Caesarea, Chronicon

Translation by Robert Bedrosian
When he was preparing to sacrifice a pregnant white sow, the sow escaped from his grasp and was chased up a hill, where she gave birth to thirty piglets. […] But he was warned in a dream, that he should not found the city until thirty years had passed, the same number as the piglets which were born to the sow.


Յիսուս

head

Յիսուս • (Yisus)

xcl-proper noun

Յիսուս • (Yisus)

Yisus (romanization)
Յիսուս (nominative singular uncountable)
Յիսուսի (genitive singular uncountable)
Յիսուսի (dative singular uncountable)
Յիսուս (accusative singular uncountable)
Յիսուսէ (ablative singular uncountable)
Յիսուսիւ (instrumental singular uncountable)
Յիսուսի (locative singular uncountable)

Armenian: Հիսուս (Hisus)

From Ancient Greek Ἰησοῦς (Iēsoûs), from Hebrew ישוע.


գիր

gir (romanization)
գիր (nominative singular)
գիրք (nominative plural)
գրոյ (genitive singular)
գրոց (genitive plural)
գրոյ (dative singular)
գրոց (dative plural)
գիր (accusative singular)
գիրս (accusative plural)
գրոյ (ablative singular)
գրոց (ablative plural)
գրով (instrumental singular)
գրովք (instrumental plural)
գիր (locative singular)
գիրս (locative plural)

Armenian: գիր (gir), գիրք (girkʻ)

Inherited from Proto-Indo-European *wēr-, from *wer- (“to cut, scratch, tear, sketch an outline”). Cognate with Sanskrit व्रण (vraṇa), Proto-Slavic *ràna, Albanian varrë (“wound”), Ancient Greek ῥινός (rhinós, “skin”), Proto-Germanic *wrītaną (“to scratch; to engrave, write”). For the sense development compare Ancient Greek γράφω (gráphō, “to scratch; to write”). First etymologized by Ačaṙean (1935).

ncog

գիր/թուղթ մեկնելոյ

գիր առնել, հանել

գիր հաստատել

to post up or stake on the wall a bill, writing or advertisement

ի գիր, ընդ գրով անկանել, լինել

ի գիր արկանել, հանել, դրոշմել, արձանացուցանել, ի գրի առնել, զգրի հարկանել

to write, to write down, to registrate; to treat a subject; to circumscribe

i gir arkanel, hanel, drošmel, arjanacʻucʻanel, i gri aṙnel, zgri harkanel

writing, document, something written; letter, epistle

զգրով/զգրովք գալ

(often in the plural) book, volume, manuscript

(often in the plural) holy scripture, Bible


խեթ

head

խեթ • (xetʻ)

xcl-noun

խեթ • (xetʻ)

An ablaut grade of խայթ (xaytʻ), from Proto-Indo-European *kh₂eyd-.


խեթ

head

խեթ • (xetʻ)

xcl-adj

խեթ • (xetʻ)

Armenian: խեթ (xetʻ)


ոստայն

ostayn (romanization)
ոստայն (nominative singular)
ոստայնք (nominative plural)
ոստայնի (genitive singular)
ոստայնից (genitive plural)
ոստայնի (dative singular)
ոստայնից (dative plural)
ոստայն (accusative singular)
ոստայնս (accusative plural)
ոստայնէ (ablative singular)
ոստայնից (ablative plural)
ոստայնիւ (instrumental singular)
ոստայնիւք (instrumental plural)
ոստայնի (locative singular)
ոստայնս (locative plural)

Armenian: ոստայն (ostayn)

Uncertain.
According to Ačaṙean, analyzable as *ոստ (*ost) + -այն (-ayn), the *ոստ (*ost) being of unknown origin and surviving in modern dialects as ոստ (ost, “the spun yarn collected around the spindle”).
According to Olsen, *ոստ (*ost) might go back to Proto-Indo-European *poḱ-ti-, ultimately from *peḱ-, whence also Old English feht and Middle Dutch vacht, and -այն (-ayn) may be from Proto-Indo-European *ten- (“to stretch, to extend”).
J̌ahukyan connects with ոստ (ost, “branch, bough; knot, joint”), assuming Proto-Indo-European *sed- (“to sit”) is underlying both, because textile "sits" on the spindle.

inh

ոստայն սարդի

խզել զոստայն կենաց


մուկն

head

մուկն • (mukn)

xcl-noun

մուկն • (mukn)

mukn (romanization)
մուկն (nominative singular)
մկունք (nominative plural)
մկան (genitive singular)
մկանց (genitive plural)
մկան (dative singular)
մկանց (dative plural)
մուկն (accusative singular)
մկունս (accusative plural)
մկանէ (ablative singular)
մկանց (ablative plural)
մկամբ (instrumental singular)
մկամբք (instrumental plural)
մկան (locative singular)
մկունս (locative plural)

Armenian: մուկ (muk)

From Proto-Indo-European *múh₂s (“mouse”) + -կն (-kn), or from *múh₂s-m̥, accusative singular of *múh₂s (“mouse”).

ազգ մկանց

մուկն մեծ

մուկն վայրի

մուկն դաշտի

մուկն ջրային

մուկն ալպեան

մուկն լերանց

մուկն փարաւոնի ― mukn pʻarawoni ― ichneumon

գեղացի եւ քաղաքացի մուկն

ծակ մկանց ― cak mkancʻ ― mousehole

բոյն մկանց

աղբ մկանց

ականատ մկանց ― akanat mkancʻ ― mousetrap

որսորդ մկանց

որսորդութիւն մկանց ― orsordutʻiwn mkancʻ ― mousehunt

մուկն որսալ

մուկն չչէ


մուկն

head

մուկն • (mukn)

xcl-noun

մուկն • (mukn)

Of the same origin as the above word. The sense development “mouse” > “muscle” happened already in Proto-Indo-European: compare Ancient Greek μῦς (mûs, “mouse; muscle”), Latin mūsculus (“muscle”), from mūs (“mouse”), Russian мышца (myšca), from мышь (myšʹ). The word մկան (mkan, “back”) has the same origin.


ոստայնանկ

ostaynank (romanization)
ոստայնանկ (nominative singular)
ոստայնանկք (nominative plural)
ոստայնանկի (genitive singular)
ոստայնանկաց (genitive plural)
ոստայնանկի (dative singular)
ոստայնանկաց (dative plural)
ոստայնանկ (accusative singular)
ոստայնանկս (accusative plural)
ոստայնանկէ (ablative singular)
ոստայնանկաց (ablative plural)
ոստայնանկաւ (instrumental singular)
ոստայնանկի (locative singular)
ոստայնանկս (locative plural)

xcl-decl-noun

ոստայնանկաւք = ոստայնանկօք

Armenian: ոստայնանկ (ostaynank)


բողբոջ

head

բողբոջ • (bołboǰ)

xcl-noun

բողբոջ • (bołboǰ)

bołboǰ (romanization)
բողբոջ (nominative singular)
բողբոջք (nominative plural)
բողբոջոյ (genitive singular)
բողբոջոց (genitive plural)
բողբոջոյ (dative singular)
բողբոջոց (dative plural)
բողբոջ (accusative singular)
բողբոջս (accusative plural)
բողբոջոյ (ablative singular)
բողբոջոց (ablative plural)
բողբոջով (instrumental singular)
բողբոջովք (instrumental plural)
բողբոջ (locative singular)
բողբոջս (locative plural)
բողբոջ (nominative singular)
բողբոջք (nominative plural)
բողբոջի (genitive singular)
բողբոջից (genitive plural)
բողբոջի (dative singular)
բողբոջից (dative plural)
բողբոջ (accusative singular)
բողբոջս (accusative plural)
բողբոջէ (ablative singular)
բողբոջից (ablative plural)
բողբոջիւ (instrumental singular)
բողբոջիւք (instrumental plural)
բողբոջի (locative singular)
բողբոջս (locative plural)
բողբոջ (nominative singular)
բողբոջք (nominative plural)
բողբոջի (genitive singular)
բողբոջաց (genitive plural)
բողբոջի (dative singular)
բողբոջաց (dative plural)
բողբոջ (accusative singular)
բողբոջս (accusative plural)
բողբոջէ (ablative singular)
բողբոջաց (ablative plural)
բողբոջաւ (instrumental singular)
բողբոջի (locative singular)
բողբոջս (locative plural)

xcl-decl-noun

բողբոջաւք = բողբոջօք

Armenian: բողբոջ (boġboǰ)

desc

Middle Armenian: բողբուճ (boġbuč), բողբոճ (boġboč)

From *բող-բողջ (*boł-bołǰ), reduplication of *բողջ- (*bołǰ-), from Proto-Indo-European *bʰol-yo-, from *bʰleh₃-.

(figuratively) offspring, scion, sons, descendants, posterity


հիւթ

head

հիւթ • (hiwtʻ)

xcl-noun

հիւթ • (hiwtʻ)

hiwtʻ (romanization)
հիւթ (nominative singular)
հիւթք (nominative plural)
հիւթոյ (genitive singular)
հիւթոց (genitive plural)
հիւթոյ (dative singular)
հիւթոց (dative plural)
հիւթ (accusative singular)
հիւթս (accusative plural)
հիւթոյ (ablative singular)
հիւթոց (ablative plural)
հիւթով (instrumental singular)
հիւթովք (instrumental plural)
հիւթ (locative singular)
հիւթս (locative plural)
հիւթ (nominative singular)
հիւթք (nominative plural)
հիւթի (genitive singular)
հիւթից (genitive plural)
հիւթի (dative singular)
հիւթից (dative plural)
հիւթ (accusative singular)
հիւթս (accusative plural)
հիւթէ (ablative singular)
հիւթից (ablative plural)
հիւթիւ (instrumental singular)
հիւթիւք (instrumental plural)
հիւթի (locative singular)
հիւթս (locative plural)

Armenian: հյութ (hyutʻ)

From Proto-Indo-European *sipto-, grown from *seyp-, *seyb- (“to pour, rain, sift”). Cognates include Ancient Greek τρύγ-οιπος (trúg-oipos, “strainingcloth for wine”), εἴβω (eíbō, “to drop”), Old English sipian (English seep).

cog

հիւթ պտղոց

հիւթ բուսոց

հիւթ մսոյ

հիւթ փորոտեաց

հիւթ ստամոքային

ապակային հիւթ

(figuratively) essence, substance, nature


ս-

փռեմ

սփռեմ

թափիմ

սթափիմ

to wake up, to be lively, renewed, to recover, to come to oneself again

Alternative form of զ- (z-), used before voiceless consonants.


զեփիւռոս

head

զեփիւռոս • (zepʻiwṙos)

xcl-noun

զեփիւռոս • (zepʻiwṙos)

zepʻiwṙos (romanization)
զեփիւռոս (nominative singular)
զեփիւռոսք (nominative plural)
զեփիւռոսի (genitive singular)
զեփիւռոսից (genitive plural)
զեփիւռոսի (dative singular)
զեփիւռոսից (dative plural)
զեփիւռոս (accusative singular)
զեփիւռոսս (accusative plural)
զեփիւռոսէ (ablative singular)
զեփիւռոսից (ablative plural)
զեփիւռոսիւ (instrumental singular)
զեփիւռոսիւք (instrumental plural)
զեփիւռոսի (locative singular)
զեփիւռոսս (locative plural)


զեփիւռ

head

զեփիւռ • (zepʻiwṙ)

xcl-noun

զեփիւռ • (zepʻiwṙ)

zepʻiwṙ (romanization)
զեփիւռ (nominative singular)
զեփիւռք (nominative plural)
զեփիւռի (genitive singular)
զեփիւռից (genitive plural)
զեփիւռի (dative singular)
զեփիւռից (dative plural)
զեփիւռ (accusative singular)
զեփիւռս (accusative plural)
զեփիւռէ (ablative singular)
զեփիւռից (ablative plural)
զեփիւռիւ (instrumental singular)
զեփիւռիւք (instrumental plural)
զեփիւռի (locative singular)
զեփիւռս (locative plural)

→ Armenian: զեփյուռ (zepʻyuṙ)

քաղցրաշունչ զեփիւռ

զովարար զեփիւռ


գամ

gam (romanization)
գալ (infinitive)
եկեալ (participle)
եկ- (stem)
գամ (first-person indicative present singular)
գաս (indicative present second-person singular)
գայ (indicative present singular third-person)
գամք (first-person indicative plural present)
գայք (indicative plural present second-person)
գան (indicative plural present third-person)
գայի (first-person imperfect indicative singular)
գայիր (imperfect indicative second-person singular)
գայր (imperfect indicative singular third-person)
գայաք (first-person imperfect indicative plural)
գայիք (imperfect indicative plural second-person)
գային (imperfect indicative plural third-person)
եկի (aorist first-person indicative singular)
եկիր (aorist indicative second-person singular)
եկն (aorist indicative singular third-person)
եկաք (aorist first-person indicative plural)
եկիք (aorist indicative plural second-person)
եկին (aorist indicative plural third-person)
գայցեմ (first-person present singular subjunctive)
գայցես (present second-person singular subjunctive)
գայցէ (present singular subjunctive third-person)
գայցեմք (first-person plural present subjunctive)
գայցէք (plural present second-person subjunctive)
գայցեն (plural present subjunctive third-person)
եկից (aorist first-person singular subjunctive)
եկեսցես (aorist second-person singular subjunctive)
եկեցես (aorist second-person singular subjunctive)
եկեսցէ (aorist singular subjunctive third-person)
եկեցէ (aorist singular subjunctive third-person)
եկեսցուք (aorist first-person plural subjunctive)
եկեսջիք (aorist plural second-person subjunctive)
եկեսցեն (aorist plural subjunctive third-person)
եկեցեն (aorist plural subjunctive third-person)
ե՛կ (imperative rare singular)
եկա՛յք (imperative plural rare)
եկեսջի՛ր (cohortative imperative rare singular)
եկեսջի՛ք (cohortative imperative plural rare)
մի՛ գար (imperative prohibitive rare singular)
մի՛ գայք (imperative plural prohibitive rare)

xcl-conj

active

եկեսցես, եկեցես

եկեսցէ, եկեցէ

եկեսցեն, եկեցեն

the conjugation is irregular!
The verb is suppletive: part of the conjugation is filled by <i class="Armn mention" lang="xcl">եկ</i> (ek).

Armenian: գալ (gal)

From Proto-Indo-European *weh₂(-dʰ)-mi, from *weh₂dʰ-.
The verb is suppletive: part of the conjugation is filled by the root եկ- (ek-), inherited from Proto-Indo-European *gʷem-. The 3rd person singular aorist եկն (ekn) reflects the original root aorist *h₁é-gʷem-t. The Armenian aorist augment ե- (e-) had spread throughout the paradigm and became a part of the root. See also եկ (ek).

յառաջ գալ

to spring, to proceed, to emanate, to rise, to derive, to result

գալ ի միտս, յինքն

գալ ի լաւութիւն

գալ ի յոռութիւն

ընդ արհամարհանս գալ

եկն ի վախճանել

գալ աւուր

ի գալ աւուրն

ի գալ երեկոյին

գալ ի վտանգ

գալ ի զարմացումն

գալ ի հարցումն ― gal i harcʻumn ― to interrogate

յերկիւղ գալ

գալ յողորմութիւն

գալ ի զղջումն

գալ յիմն

ի քնին գալ

գալ ի կարծիս ուրուք

յաղերս գալ

ընդ ձեռամբ գալ

գալ ընդ աղբ/ապաւառ

գալ ընդ ծուխ, ընդ փոշի

գալ ընդ կուսական արգանդ

ընդ ուրուք կեանս գալ

գալ ըստ կամաց/ըստ բանի ուրուք

ըստ կարծեաց ուրուք գալ

to speak according to the opinion of some one

սիրով գալ զմատնչաւ

գալ զայլ արամբ

գալ զտամբ իւրով

զերկրաւ գալ

գալ զիւիք

to applicate oneself, to give oneself to

գինւոյ գալ զակամբ

զօրինօք գալ

զանառակութեամբ գալ

գալ զարբեցութեամբլ

զընչիւք գալ

զբանիւք գալ

որքան գալ է քեզ

որչափ իւր գալ էր

գալ ի վերայ

to assail, to come upon; to happen some misfortune

ե՛կ

to come; to arrive, to attain; to behave, to demean oneself, to act; to be inclined; to apply oneself with ardour


զ-

From Proto-Indo-European *ǵʰō- (“behind; after; for”). Cognates include Russian за (za), Lithuanian ažù (“behind, after, for, beyond”) and Latvian àiz (“behind, beyond”).

ս-

before voiceless consonants and only for the first sense

ականեմ

զականեմ

Intensifying particle, appended to the word to amplify its meaning. Used extensively in Old Armenian, dead in modern Armenian.

սիրել զԱստուած

տեսանել զարեգակն

ուտել զհաց

փրկեա՛ զմեզ ի չարէն

զահի հարկանել

զամօթի հարկանել

ծափ զծափի հարկանել

(with dative) to (only with հարկանեմ (harkanem) and զարկեմ (zarkem))

խօսել զնմանէ

որ չարախօսեսցէ զհօրէ կամ զմօրէ, մահու վախճանեսցի

he who speaks ill of his father or mother shall die

or čʻaraxōsescʻē zhōrē kam zmōrē, mahu vaxčanescʻi

զկիտացն ասեմ եւ զդելփինաց

զի՞նչ դոքա զքէն վկայեն

ուսուցանէ զբարւոյ և զարդարոյ և զչարէ

teaches about the good and the just and the bad

ինձ ոչ է փոյթ զայնմանէ

տրտնջել զեղբարացն

(with ablative) about, of (this usage was called “narrative case” by older grammarians)

առեալ զձեռանէ նորա

կախեալ զբարձր զաշտարակէն

երթալ զոսկւոյ

to go and fetch gold, or in order to bring gold

առաքել զջրոյ

...տաճիկ ուղտուք արձակէ ի Հայս արս զհողոյ և զջրոյ

he sends men with swift camels into Armenia to get the earth and the water

...tačik ułtukʻ arjakē i Hays ars zhołoy ew zǰroy

(with ablative) after, in order to obtain

շուրջ զքաղաքաւն էին

արկանել զնովաւ

զայնու ժամանակաւ

զհասարակ գիշերաւ, զմէջ գիշերաւ

զինն ժամու

անկաւ զպարանոցաւ նորա

(with instrumental) round, around, about (this usage was called “circumlative case” by older grammarians)

եւ ոչ անցանեն զչափով

զտաճարաւն այպն առնէին

ածել զբոցով

անցուցանել զամենեքումբք

to surpass, to surmount, to excel more than all

(with instrumental) marks the indirect object with some verbs

զմտաւ ածել

զսրով երթալ

զսիրով գալ

զանձամբ գալ

զձեռօք ածել

(with instrumental) found in numerous idioms


-եցի

-ecʻi (romanization)
-եցի (nominative singular)
-եցիք (nominative plural)
-եցոյ (genitive singular)
-եցոց (genitive plural)
-եցոյ (dative singular)
-եցոց (dative plural)
-եցի (accusative singular)
-եցիս (accusative plural)
-եցոյ (ablative singular)
-եցոց (ablative plural)
-եցով (instrumental singular)
-եցովք (instrumental plural)
-եցի (locative singular)
-եցիս (locative plural)


ց-

Armenian: ց- (cʻ-)

According to Ačaṙean, perhaps from Proto-Indo-European *h₂d-sḱ-, grown from the zero-grade of *h₂éd (“near, at”). This is accepted by J̌ahukyan.

ցայսօր

ցերեկ

մինչեւ ցայժմ

մինչեւ ցե՞րբ

մինչեւ ցօրս ցայս

ցայդ վայր եկեսցես

ցմեծ ժամս

կասկածեմ ցառաւօտն, եւ հասեալ յառաւօտն՝ երկնչիմ ցերեկոյն

suspicions assail me till morning light, from break of day fear torments me till evening

kaskacem cʻaṙawōtn, ew haseal yaṙawōtn, erknčʻim cʻerekoyn

ասէ ցնա

ասէ ցՏէր

(with accusative) sometimes used in a dative sense


արկանեմ

xcl-verb

արկանեմ • (arkanem) (aorist indicative արկի)

arkanem (romanization)
արկի (aorist indicative)
արկանել (infinitive)
արկեալ (participle)
արկ- (stem)
արկանեմ (first-person indicative present singular)
արկանես (indicative present second-person singular)
արկանէ (indicative present singular third-person)
արկանեմք (first-person indicative plural present)
արկանէք (indicative plural present second-person)
արկանեն (indicative plural present third-person)
արկանէի (first-person imperfect indicative singular)
արկանեի (arkanēi, arkanei*) (first-person imperfect indicative singular)
արկանէիր (imperfect indicative second-person singular)
արկանեիր (arkanēir, arkaneir*) (imperfect indicative second-person singular)
արկանէր (imperfect indicative singular third-person)
արկանէաք (first-person imperfect indicative plural)
արկանեաք (arkanēakʻ, arkaneakʻ*) (first-person imperfect indicative plural)
արկանէիք (imperfect indicative plural second-person)
արկանեիք (arkanēikʻ, arkaneikʻ*) (imperfect indicative plural second-person)
արկանէին (imperfect indicative plural third-person)
արկանեին (arkanēin, arkanein*) (imperfect indicative plural third-person)
արկի (aorist first-person indicative singular)
արկեր (aorist indicative second-person singular)
արկ (aorist indicative singular third-person)
էարկ (ark, ēark*) (aorist indicative singular third-person)
արկաք (aorist first-person indicative plural)
արկէք (aorist indicative plural second-person)
արկիք (aorist indicative plural second-person)
արկին (aorist indicative plural third-person)
արկանիցեմ (first-person present singular subjunctive)
արկանիցես (present second-person singular subjunctive)
արկանիցէ (present singular subjunctive third-person)
արկանիցեմք (first-person plural present subjunctive)
արկանիցէք (plural present second-person subjunctive)
արկանիցեն (plural present subjunctive third-person)
արկից (aorist first-person singular subjunctive)
արկցես (aorist second-person singular subjunctive)
արկցէ (aorist singular subjunctive third-person)
արկցուք (aorist first-person plural subjunctive)
արկջիք (aorist plural second-person subjunctive)
արկցեն (aorist plural subjunctive third-person)
ա՛րկ (imperative rare singular)
արկէ՛ք (imperative plural rare)
արկջի՛ր (cohortative imperative rare singular)
արկջի՛ք (cohortative imperative plural rare)
մի՛ արկաներ (imperative prohibitive rare singular)
մի՛ արկանէք (imperative plural prohibitive rare)
արկանել (infinitive)
արկանիլ (arkanel, arkanil*) (infinitive)
արկեալ (participle)
արկուցեալ (participle)
արկ- (stem)
արկանիմ (first-person indicative present singular)
արկանիս (indicative present second-person singular)
արկանի (indicative present singular third-person)
արկանիմք (first-person indicative plural present)
արկանիք (indicative plural present second-person)
արկանին (indicative plural present third-person)
արկանէի (first-person imperfect indicative singular)
արկանէիր (imperfect indicative second-person singular)
արկանէր (imperfect indicative singular third-person)
արկանիւր (imperfect indicative singular third-person)
արկանէաք (first-person imperfect indicative plural)
արկանէիք (imperfect indicative plural second-person)
արկանէին (imperfect indicative plural third-person)
արկայ (aorist first-person indicative singular)
արկար (aorist indicative second-person singular)
արկաւ (aorist indicative singular third-person)
արկաք (aorist first-person indicative plural)
արկայք (aorist indicative plural second-person)
արկան (aorist indicative plural third-person)
արկանիցիմ (first-person present singular subjunctive)
արկանիցիս (present second-person singular subjunctive)
արկանիցի (present singular subjunctive third-person)
արկանիցիմք (first-person plural present subjunctive)
արկանիցիք (plural present second-person subjunctive)
արկանիցին (plural present subjunctive third-person)
արկայց (aorist first-person singular subjunctive)
արկցիս (aorist second-person singular subjunctive)
արկցի (aorist singular subjunctive third-person)
արկցուք (aorist first-person plural subjunctive)
արկջիք (aorist plural second-person subjunctive)
արկցին (aorist plural subjunctive third-person)
արկի՛ր (imperative rare singular)
արկարո՛ւք (imperative plural rare)
արկջի՛ր (cohortative imperative rare singular)
արկջի՛ք (cohortative imperative plural rare)
մի՛ արկանիր (imperative prohibitive rare singular)
մի՛ արկանիք (imperative plural prohibitive rare)

xcl-conj-եմ

արկեալ, արկուցեալ

xcl-conj

active

արկանէի, արկանեի*

արկանէիր, արկանեիր*

արկանէաք, արկանեաք*

արկանէիք, արկանեիք*

արկանէին, արկանեին*

արկէք, արկիք

mediopassive

արկանել, արկանիլ*

արկեալ, արկուցեալ

արկանէր, արկանիւր

desc

Armenian: արկանել (arkanel), արկել (arkel)

The root is արկ- (ark-), from an Iranian descendant of Proto-Iranian *hark-, *ark-, + -ան- (-an-). Compare Avestan 𐬵𐬀𐬭𐬆𐬐- (har^ək-, “to send out, to let out”), Sanskrit सृक (sṛká, “arrow”). The original sense is “to throw, to cast”, but has gained many other meanings by extension and is richly used in idioms. Post-classically has also been attested independently: արկ (ark, “something thrown”).

cog

վիճակ արկանել

ի մէջ արկանել զանձն

արկանել ի միտս

արկանել զանձն ընդ, ի ներքոյ

արկանել զիւրեւ, զանձամբ

արկանել զկալ

արկանել ողորմութիւն

արկանել ընդ յեսան, ընդ սրոց

արկանել ընդ սղոցաւ

գութս արկանել

խունկ արկանել

ի խնդիր արկանել

ձայն արկանել

վարձս, սակ արկանել

to bargain, to make an agreement, to contract

ի կիր, ի վար, ի գործ արկանել

ձեռն արկանել

արկանել ընդ տարակուսանօք

արկանել ի մոռացօնս

արկանել զանձն ի վտանգ

արկանել ի յուսահատութիւն

(transitive) to cast, to throw, to shoot (abundantly used in various idioms)

արկանել ի մէջ, ի ներքս

(transitive) to put into, to shove, to insert (a lever into a ring, a man into a prison, a bracelet onto an arm, earrings in an ear, a sword into a sheath, etc.)

(transitive) to spread out, to lay (a tablecloth, bed, net, table, etc.)

(transitive) to deprive of (virginity, wealth, etc.)

(transitive) to impute to (guilt, crime, etc.)

արկանել ջուր

(transitive) to pour out, to shed (water, wine, etc.)

արկանել աղիւս

(transitive) to sow, to scatter, to spread

արկանել զիւրեւ, զանձամբ

(mediopassive, intransitive) to fall, to throw oneself

(mediopassive, intransitive) to dress oneself


փոխանակել

head

փոխանակել • (pʻoxanakel)

pʻoxanakel (romanization)
փոխանակել (nominative singular uncountable)
փոխանակելոյ (genitive singular uncountable)
փոխանակելոյ (dative singular uncountable)
փոխանակել (accusative singular uncountable)
փոխանակելոյ (ablative singular uncountable)
փոխանակելով (instrumental singular uncountable)
փոխանակել (locative singular uncountable)


գէս

gēs (romanization)
գէս (nominative singular)
գէսք (nominative plural)
գիսոյ (genitive singular)
գիսոց (genitive plural)
գիսոյ (dative singular)
գիսոց (dative plural)
գէս (accusative singular)
գէսս (accusative plural)
գիսոյ (ablative singular)
գիսոց (ablative plural)
գիսով (instrumental singular)
գիսովք (instrumental plural)
գէս (locative singular)
գէսս (locative plural)
գէս (nominative singular)
գէսք (nominative plural)
գիսի (genitive singular)
գիսաց (genitive plural)
գիսի (dative singular)
գիսաց (dative plural)
գէս (accusative singular)
գէսս (accusative plural)
գիսէ (ablative singular)
գիսաց (ablative plural)
գիսաւ (instrumental singular)
գիսաւք = գիսօք (gisawkʻ = gisōkʻ) (instrumental plural)
գիսի (locative singular)
գէսս (locative plural)
գէս (nominative singular)
գէսք (nominative plural)
գիսու (genitive singular)
գիսուց (genitive plural)
գիսու (dative singular)
գիսուց (dative plural)
գէս (accusative singular)
գէսս (accusative plural)
գիսէ (ablative singular)
գիսուց (ablative plural)
գիսու (instrumental singular)
գիսուք (instrumental plural)
գիսու (locative singular)
գէսս (locative plural)

xcl-decl-noun

գիսաւք = գիսօք

Armenian: գես (ges)

From Middle Persian gys (gēs, “curl, locks”). Compare Persian گیس (gis), گیسو (gisu, “ringlet of hair, forelock, sidelock, curl”), Ossetian хъис (qis, “bristle”), Avestan 𐬔𐬀𐬉𐬯𐬎- (gaēsu-, “curls”).


բաղանիք

head

բաղանիք • (bałanikʻ) pl

xcl-noun

բաղանիք • (bałanikʻ) pl

bałanikʻ (romanization)
բաղանիք (nominative plural-only)
բաղանեաց (genitive plural-only)
բաղանեաց (dative plural-only)
բաղանիս (accusative plural-only)
բաղանեաց (ablative plural-only)
բաղանիս (locative plural-only)

xcl-decl-noun-pl

բաղանեաւք = բաղանեօք

Armenian: բաղնիք (baġnikʻ)

From Ancient Greek βαλανεῖον (balaneîon, “bathhouse”) + -ք (-kʻ).

affix

տաշտ բաղանեաց

վերարկու բաղանեաց

եղանակ բաղանեաց

սրահ, սենեակ բաղանեաց

ի բաղանիս մտանել, բաղանիս առնուլ

ի բաղանիս երթալ

գետոյ բաղանիք

ծովու բաղանիք

բաղանիք գոլորշւոյ

բժշկական բաղանիք

նստական բաղանիք

ջերմ ջրոյ բաղանիք

ցուրտ ջրոյ բաղանիք


լոգանք

logankʻ (romanization)
լոգանք (nominative plural-only)
լոգանաց (genitive plural-only)
լոգանաց (dative plural-only)
լոգանս (accusative plural-only)
լոգանաց (ablative plural-only)
լոգանս (locative plural-only)

xcl-decl-noun-pl

լոգանաւք = լոգանօք

Armenian: լոգանք (logankʻ)


եղն

ełn (romanization)
եղն (nominative singular)
եղինք (nominative plural)
եղին (genitive singular)
եղանց (genitive plural)
եղին (dative singular)
եղանց (dative plural)
եղն (accusative singular)
եղինս (accusative plural)
եղանէ (ablative singular)
եղանց (ablative plural)
եղամբ (instrumental singular)
եղամբք (instrumental plural)
եղին (locative singular)
եղինս (locative plural)

Armenian: եղնիկ (eġnik)

From Proto-Indo-European *h₁él-h₁ēn, from *h₁el- (“red deer, elk”).


եղջիւր

head

եղջիւր • (ełǰiwr)

xcl-noun

եղջիւր • (ełǰiwr)

ełǰiwr (romanization)
եղջիւր (nominative singular)
եղջերք (nominative plural)
եղջեր (genitive singular)
եղջերց (genitive plural)
եղջերաց (genitive plural)
եղջեր (dative singular)
եղջերց (dative plural)
եղջերաց (dative plural)
եղջիւր (accusative singular)
եղջերս (accusative plural)
եղջերէ (ablative singular)
եղջերց (ablative plural)
եղջերաց (ablative plural)
եղջերբ (instrumental singular)
եղջերբք (instrumental plural)
եղջեր (locative singular)
եղջերս (locative plural)

xcl-decl-noun

եղջերց, եղջերաց

եղջերց, եղջերաց

եղջերց, եղջերաց

եղջերբք, եղջերաւք = եղջերօք

in post-classical times singular instrumentals եղջերիւ (ełǰeriw), եղջիւրիւ (ełǰiwriw) and եղջիւրով (ełǰiwrov) are also attested

→ Armenian: եղջյուր (eġǰyur) (literary)

desc

Armenian: ախջիր (axǰir), ախջՙիր (axǰʻir), ախջՙէր (axǰʻēr), ախջՙէյ (axǰʻēy), էխջՙիյ (ēxǰʻiy), յէխչիուր (yēxčʻiur) (dialectal)

The oldest form is եղջեւր (ełǰewr), of unknown origin.

unk

unknown

եղջիւր խողովակաւոր

եղջիւր ածել

to puff oneself up with pride; to threaten, to menace

ամբառնալ, բերձացուցանել զեղջիւրս, համբառնալ ի բարձունս զեղջիւրս, բարձրանալ եղջեր ամբարտաւանութեան

to lift up the horns, to become insolent, arrogant, proud, tyrannical; to raise one's crest, to rebel

ambaṙnal, berjacʻucʻanel zełǰiwrs, hambaṙnal i barjuns zełǰiwrs, barjranal ełǰer ambartawanutʻean

փշրել, խորակել զեղջիւր ամբարտաւանութեան

to break the horns, to humble, to humiliate, to break down, to lower the pride

pʻšrel, xorakel zełǰiwr ambartawanutʻean

եղջիւր փրկութեան իմոյ

horn of my salvation; reliance, support, strength, prop

բարձր եղիցի եղջիւր արդարոյ

the just shall lift up his head; the righteous shall be exalted

(figuratively, Hebraic style) power, force; glory, honour, praise


լոգարան

logaran (romanization)
լոգարան (nominative singular)
լոգարանք (nominative plural)
լոգարանի (genitive singular)
լոգարանաց (genitive plural)
լոգարանի (dative singular)
լոգարանաց (dative plural)
լոգարան (accusative singular)
լոգարանս (accusative plural)
լոգարանէ (ablative singular)
լոգարանաց (ablative plural)
լոգարանաւ (instrumental singular)
լոգարանի (locative singular)
լոգարանս (locative plural)

xcl-decl-noun

լոգարանաւք = լոգարանօք

Armenian: լոգարան (logaran)


քրքում

head

քրքում • (kʻrkʻum)

xcl-noun

քրքում • (kʻrkʻum)

kʻrkʻum (romanization)
քրքում (nominative singular)
քրքումք (nominative plural)
քրքմի (genitive singular)
քրքմի (dative singular)
քրքում (accusative singular)
քրքումս (accusative plural)
քրքմէ (ablative singular)
քրքմի (locative singular)
քրքումս (locative plural)
քրքում (nominative singular)
քրքումք (nominative plural)
քրքմոյ (genitive singular)
քրքմոց (genitive plural)
քրքմոյ (dative singular)
քրքմոց (dative plural)
քրքում (accusative singular)
քրքումս (accusative plural)
քրքմոյ (ablative singular)
քրքմոց (ablative plural)
քրքմով (instrumental singular)
քրքմովք (instrumental plural)
քրքում (locative singular)
քրքումս (locative plural)

xcl-decl-noun

the instrumental singular and the genitive/dative/instrumental plural are not attested, which does not allow determining whether the word followed an i-type or an i-a-type declension

→ Armenian: քրքում (kʻrkʻum)

From Middle Persian [Book Pahlavi needed] (kwlkwm /kurkum/), which is related to Arabic كُرْكُم (kurkum).

bor

Նարդոս եւ քրքում, խունկեղէգն եւ կինամոմոն, հանդերձ ամենայն ծառօք Լիբանանու․ զմուռս եւ հալուէ, հանդերձ ամենայն գլխաւոր խնկօք։

Nardos ew kʻrkʻum, xunkełēgn ew kinamomon, handerj amenayn caṙōkʻ Libananu; zmuṙs ew haluē, handerj amenayn glxawor xnkōkʻ.


եղջերու

head

եղջերու • (ełǰeru)

xcl-noun

եղջերու • (ełǰeru)

ełǰeru (romanization)
եղջերու (nominative singular)
եղջերուք (nominative plural)
եղջերուի (genitive singular)
եղջերուաց (genitive plural)
եղջերուի (dative singular)
եղջերուաց (dative plural)
եղջերու (accusative singular)
եղջերուս (accusative plural)
եղջերուէ (ablative singular)
եղջերուաց (ablative plural)
եղջերուաւ (instrumental singular)
եղջերուի (locative singular)
եղջերուս (locative plural)
եղջերու (nominative singular)
եղջերուք (nominative plural)
եղջերուոյ (genitive singular)
եղջերուոց (genitive plural)
եղջերուոյ (dative singular)
եղջերուոց (dative plural)
եղջերու (accusative singular)
եղջերուս (accusative plural)
եղջերուոյ (ablative singular)
եղջերուոց (ablative plural)
եղջերուով (instrumental singular)
եղջերուովք (instrumental plural)
եղջերու (locative singular)
եղջերուս (locative plural)

xcl-decl-noun

եղջերուաւք = եղջերուօք

Armenian: եղջերու (eġǰeru)

Բարոյախաւսն ասէ վասն եղջերուոյ, թէ կարի թշնամի է աւձի. յորժամ փախչի աւձն եւ մտանէ ի ծակն, երթայ եղջերուն, լնու զամանն իւր ջրով եւ գայ ի ծակն, ուր աւձն մտաւ։ Եւ արկանէ ի ծակն աւձին, մինչեւ հանէ զաւձն, կոխէ եւ սպանանէ զնա։
Baroyaxawsn asē vasn ełǰeruoy, tʻē kari tʻšnami ē awji. yoržam pʻaxčʻi awjn ew mtanē i cakn, ertʻay ełǰerun, lnu zamann iwr ǰrov ew gay i cakn, ur awjn mtaw. Ew arkanē i cakn awjin, minčʻew hanē zawjn, koxē ew spananē zna.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).34.2–3

Physiologus says about the deer that it is very hostile to the serpent; when the serpent escapes and goes into a hole, it goes and fills its vessel with water and comes to the hole which the serpent entered; and pours it into the serpent's hole until it draws the serpent out, tramples and kills it.


սառն

head

սառն • (saṙn)

xcl-noun

սառն • (saṙn)

saṙn (romanization)
սառն (nominative singular)
սառին (genitive singular)
սառանց (genitive plural)
սառին (dative singular)
սառանց (dative plural)
սառն (accusative singular)
սառնէ (ablative singular)
սառանց (ablative plural)
սառամբ (instrumental singular)
սառամբք (instrumental plural)
սառին (locative singular)

xcl-decl-noun

The plural nominative/accusative is not attested.

From Proto-Indo-European (the exact reconstruction is disputed). Cognate with Proto-Germanic *herzną, Proto-Slavic *sẽrnъ, Latvian sȩ̄rsna, Lithuanian šerkšnas.

հատոր սառանց


սառն

head

սառն • (saṙn)

xcl-adj

սառն • (saṙn)

Middle Armenian: սառ (saṙ)

Armenian: սառն (saṙn)


միշտ

head

միշտ • (mišt)

xcl-adv

միշտ • (mišt)

An Iranian borrowing. Compare Middle Persian [Book Pahlavi needed] (hmyšk' /hamēšag/, “always”).

cog

որպէս միշտն


միշտ

head

միշտ • (mišt)

xcl-adj

միշտ • (mišt)


թթու

head

թթու • (tʻtʻu)

xcl-adj

թթու • (tʻtʻu)

tʻtʻu (romanization)
թթու (nominative singular)
թթուք (nominative plural)
թթուոյ (genitive singular)
թթուոց (genitive plural)
թթուոյ (dative singular)
թթուոց (dative plural)
թթու (accusative singular)
թթուս (accusative plural)
թթուոյ (ablative singular)
թթուոց (ablative plural)
թթուով (instrumental singular)
թթուովք (instrumental plural)
թթու (locative singular)
թթուս (locative plural)

From an unknown root *թութ- (*tʻutʻ-) or *թիթ- (*tʻitʻ-) + -ու (-u).

unk

unknown

թթու խմոր

(figuratively) bitter, harsh, grievous, sad


թթու

head

թթու • (tʻtʻu)

xcl-noun

թթու • (tʻtʻu)

unk

unknown


շարժ

head

շարժ • (šarž)

xcl-noun

շարժ • (šarž)

šarž (romanization)
շարժ (nominative singular)
շարժք (nominative plural)
շարժի (genitive singular)
շարժից (genitive plural)
շարժի (dative singular)
շարժից (dative plural)
շարժ (accusative singular)
շարժս (accusative plural)
շարժէ (ablative singular)
շարժից (ablative plural)
շարժիւ (instrumental singular)
շարժիւք (instrumental plural)
շարժի (locative singular)
շարժս (locative plural)

Armenian: շարժ (šarž), ժաժ (žaž)

Unknown. An Iranian origin is suspected.

unk

Unknown


ձեռն

head

ձեռն • (jeṙn)

xcl-noun

ձեռն • (jeṙn)

jeṙn (romanization)
ձեռն (nominative singular uncountable)
ձեռին (genitive singular uncountable)
ձեռին (dative singular uncountable)
ձեռն (accusative singular uncountable)
ձեռանէ (ablative singular uncountable)
ձեռամբ (instrumental singular uncountable)
ձեռին (locative singular uncountable)
ձեռք (nominative plural-only)
ձեռաց (genitive plural-only)
ձեռաց (dative plural-only)
ձեռս (accusative plural-only)
ձեռաց (ablative plural-only)
ձեռաւք = ձեռօք (jeṙawkʻ = jeṙōkʻ) (instrumental plural-only)
ձեռս (locative plural-only)

xcl-decl-noun-unc

The singular forms follow n-type declension.

xcl-decl-noun-pl

ձեռաւք = ձեռօք

The plural forms follow an i-a-type declension, but an n-type plural instrumental ձեռամբք (jeṙambkʻ) is once attested. An o-type plural instrumental ձեռովք (jeṙovkʻ) is also attested.

→ Arabic: زرنوك (zarnūk)

Armenian: ձեռք (jeṙkʻ), ձեռ (jeṙ)

From Proto-Indo-European *ǵʰésr-m̥, accusative of *ǵʰésr- (“hand”). The plural ձեռք (jeṙkʻ) is from Proto-Indo-European *ǵʰesr-es. The old instrumental *ձերբ (*jerb), found only in compounds, continues Proto-Indo-European *ǵʰesr̥-bʰi (see -բ (-b)).

ի ձեռն, ընդ ձեռն

by, by means of, through the medium or channel of

զձեռամբ

as much as one can, according to one's power

ի ձեռանէ

պաշտօնեայ ի ձեռանէ

առ ձեռն

ready at hand, under one's hand, near, at hand

առ ձեռն բառարան

ձեռն ի ձեռանէ, ընդ ձեռն, ձեռն ի ձեռն ― jeṙn i jeṙanē, ənd jeṙn, jeṙn i jeṙn ― from hand to hand, from one to another, from me to you, from you to him, etc.

որ ընդ ձեռամբ է

հզօր ձեռամբ

ձեռն օտար

յերկոցունց ձեռաց աջողակ

ambidexter, right- and left-handed person

ձեռն հաւանութեան

ձեռս ի կապ

with one's hand tied; with folded arms; (figuratively) idle

ձեռս յետս կապեալ

ձեռք փապարեալք յաշխատութէնէ

մահահամբոյր ձեռամբ

ձեռն Տեառն

ըստ ձեռին բաւականի, ըստ կարի ձեռաց իւրոց

according to one's strength, power or means

əst jeṙin bawakani, əst kari jeṙacʻ iwrocʻ

ամբարձ զձեռն իւր ի տիրապետել

he formed the project of seizing the chief authority

ձեռօք իւրեանց հայթայթէին զպէտսն

ի ձեռանէ նորա վարէ իշխանութիւն

ի ձեռս քո է

չէր ձեռն նորա բաւական

ահա ձեռն իմ ընդ քեզ

յամենայն տեղիս ուր միանգամայն հասանէր ձեռն իւր

yamenayn tełis ur miangamayn hasanēr jeṙn iwr

եղեւ ձեռն տեառն ի վերայ իմ

ձեռն տալ իրերաց

ձեռն տալ ի

ձեռն տալ անմեղութեան

ձեռն տալ

to lend a hand to, to stretch out a helping hand, to aid, to succour, to assist, to help

ձեռն արկանել

to lay hands on, to seize, to take possession of

ձեռն արկանել, ձեռն ի գործ արկանել/առնել

to lay one's hand on, to put one's hand to, to set about, to undertake, to take in hand, to begin, to attempt, to try

ի ձեռն տալ

to hand over, to deliver over, to give up

ձեռս բառնալ

ձեռս ամբառնալ

դնել զանձն ի ձեռին իւրում

ձեռն անձին հարկանել

to boast, to brag, to vaunt, to plume or pique oneself, to be proud of, to take to oneself the credit of, to avail oneself of, to deem it an honour

ձեռն յանձին հարկանել

to oblige oneself to, ("on my head be it")

ձեռն դնել

to lay hands on, to ordain, to consecrate; to put one's signature to, to sign

ձեռն տալ աղջկան

ընդ ձեռամբ/զձեռամբ լինել

to be in the hands of, under the power, in subjection to

ունել ընդ ձեռամբ

ընդ ձեռամբ առնել, նուաճել, արկանել ընդ ձեռամբ

to bring under one's power, to subdue, to subjugate

ənd jeṙamb aṙnel, nuačel, arkanel ənd jeṙamb

կալ ընդ ձեռամբ ուրուք

to put oneself under the protection of; to submit, to yield; to be submissive

ընդ ձեռամբ անկանիլ, գալ ի ձեռս, ի ձեռս անկանել

to fall into the hands of, to be taken or seized, to get caught

ənd jeṙamb ankanil, gal i jeṙs, i jeṙs ankanel

ի ձեռս բերել

to obtain, to procure, to entrap, to catch

անկանել ի ձեռս ուրուք

ձեռն օգնականութեան գտանել

to find a helping hand, to be sustained by, favoured with

զձեռանէ առնուլ, ունել, ձգել

ձեռամբ առնել

զձեռամբ լինել

զձեռօք ածել

ի ձեռն առնուլ

to obtain, to acquire; to reacquire; to undertake, to begin

տարածել զձեռս իւր առ ոք

ճողոպրիլ ի ներքուստ ձեռին ուրուք

ձեռն մխել

to meddle, to interfere; to set a hand to, to undertake

ձեռն մխել յոք

to raise the hand against, to lay violent hands on, to ill-reat; to put to death

ի բաց կալ, ապստամբել ի ձեռանէ ուրուք

to rebel, to throw off the yoke, to save or rescue from the hands of

ձեռն/ձեռս ի գլուխ ելանել, դառնալ

to be confounded by shame or grief, to be greatly abashed, or cast down

ձեռն զձեռամբ փոփոխելով քարշել զչուանն

to draw a cord, to tighten a rope hand over hand

jeṙn zjeṙamb pʻopʻoxelov kʻaršel zčʻuann

ձեռն արկանել զգանձիւն

լուանալ զձեռս

(figuratively) to wash one's hands of, to clear oneself from

ձեռն ունել

ձեռին կատակ՝ գռեհկաց կատակ

rough play is bear's play, joking with hands are jokes of blackguards

(anatomy) hand; fist; arm; (figuratively) strength, might, power, force, main strength; aid, succour, protection


մարգարիտ

margarit (romanization)
մարգարիտ (nominative singular)
մարգարիտք (nominative plural)
մարգարտոյ (genitive singular)
մարգարտոց (genitive plural)
մարգարտոյ (dative singular)
մարգարտոց (dative plural)
մարգարիտ (accusative singular)
մարգարիտս (accusative plural)
մարգարտոյ (ablative singular)
մարգարտոց (ablative plural)
մարգարտով (instrumental singular)
մարգարտովք (instrumental plural)
մարգարիտ (locative singular)
մարգարիտս (locative plural)
մարգարիտ (nominative singular)
մարգարիտք (nominative plural)
մարգարտի (genitive singular)
մարգարտաց (genitive plural)
մարգարտի (dative singular)
մարգարտաց (dative plural)
մարգարիտ (accusative singular)
մարգարիտս (accusative plural)
մարգարտէ (ablative singular)
մարգարտաց (ablative plural)
մարգարտաւ (instrumental singular)
մարգարտի (locative singular)
մարգարիտս (locative plural)

xcl-decl-noun

մարգարտաւք = մարգարտօք

Armenian: մարգարիտ (margarit) (see there for further descendants)

desctree

→? Old Georgian: მარგალიტი (margaliṭi), მარგარიტი (margariṭi)
Georgian: მარგალიტი (margaliṭi)
→ Abkhaz: а-мыркы́лд (a-mərkʼə́ld), а-маркылд (a-markʼəld) (possibly via Mingrelian)
→ Avar: маргъал (marğal)
→ Bats: მარგალიტ (margaliṭ)
→ Mingrelian: მარგალიტი (margaliṭi)
→ Svan: მარგლიტ (margliṭ), მარგლი (margli), მარგალი (margali)

Borrowed from the Iranian source of Ancient Greek μαργαρίτης (margarítēs). See Persian مروارید (marvârid, morvârid) for more.


աւելորդ

awelord (romanization)
աւելորդ (nominative singular)
աւելորդք (nominative plural)
աւելորդի (genitive singular)
աւելորդաց (genitive plural)
աւելորդի (dative singular)
աւելորդաց (dative plural)
աւելորդ (accusative singular)
աւելորդս (accusative plural)
աւելորդէ (ablative singular)
աւելորդաց (ablative plural)
աւելորդաւ (instrumental singular)
աւելորդի (locative singular)
աւելորդս (locative plural)

xcl-decl-noun

աւելորդաւք = աւելորդօք

Armenian: ավելորդ (avelord)

exceeding, redundant, superfluous, too much

աւելորդք որովայնի


աւելուկ

head

աւելուկ • (aweluk)

xcl-noun

աւելուկ • (aweluk)

aweluk (romanization)
աւելուկ (nominative singular)
աւելուկք (nominative plural)
աւելկի (genitive singular)
աւելկաց (genitive plural)
աւելկի (dative singular)
աւելկաց (dative plural)
աւելուկ (accusative singular)
աւելուկս (accusative plural)
աւելկէ (ablative singular)
աւելկաց (ablative plural)
աւելկաւ (instrumental singular)
աւելկի (locative singular)
աւելուկս (locative plural)

xcl-decl-noun

աւելկաւք = աւելկօք

Armenian: ավելուկ (aveluk)


աւելի

aweli (romanization)
աւելի (nominative singular)
աւելիք (nominative plural)
աւելւոյ (genitive singular)
աւելեաց (genitive plural)
աւելւոյ (dative singular)
աւելեաց (dative plural)
աւելի (accusative singular)
աւելիս (accusative plural)
աւելւոյ (ablative singular)
աւելեաց (ablative plural)
աւելեաւ (instrumental singular)
աւելի (locative singular)
աւելիս (locative plural)

աւելեաւք = աւելեօք

աւելեաց

the five epagomenal days of the Armenian calendar


աւելի

desc

Armenian: ավելի (aveli), ավելյաց (avelyacʻ)


աւել

Armenian: ավել (avel)

→ Georgian: ავლი (avli), ავლინი (avlini)

→⇒ Northern Kurdish: avlêk

From Proto-Indo-European *h₃bʰel-. Cognate with Ancient Greek ὀφέλλω (ophéllō, “to sweep”), ὄφελμα (óphelma, “broom”).

cog

աւել ածել


քան

head

քան • (kʻan)

xcl-prep

քան • (kʻan)

Armenian: քան (kʻan)

From Proto-Indo-European *kʷeh₂n, *kʷeh₂m, from *kʷos. Cognate with Latin quam, quantus, English when.

առաւել քան զերեսուն եւ հինգ ամք են իմ

քան եթէ, քան թէ

անդր քան

ոչ ոք քան զնա

զքեզ ընտրեաց քան զազգս ամենայն

պատրաստ եմք մեռանել քան անցանել ընդ օրէնս հայրենիս

we are ready to die, rather than violate our country's laws

patrast emkʻ meṙanel kʻan ancʻanel ənd ōrēns hayrenis

հատու քան զամենայն սուր

ո՜րքան խաղաղութիւն է ի տունս շինականաց քան ի տունս թագաւորաց ― o^!rkʻan xałałutʻiwn ē i tuns šinakanacʻ kʻan i tuns tʻagaworacʻ ― when will peace reign alike in the cottage and in the palace!


բաղարջ

head

բաղարջ • (bałarǰ)

xcl-noun

բաղարջ • (bałarǰ)

bałarǰ (romanization)
բաղարջ (nominative singular)
բաղարջք (nominative plural)
բաղարջի (genitive singular)
բաղարջաց (genitive plural)
բաղարջի (dative singular)
բաղարջաց (dative plural)
բաղարջ (accusative singular)
բաղարջս (accusative plural)
բաղարջէ (ablative singular)
բաղարջաց (ablative plural)
բաղարջաւ (instrumental singular)
բաղարջի (locative singular)
բաղարջս (locative plural)
բաղարջ (nominative singular)
բաղարջք (nominative plural)
բաղարջի (genitive singular)
բաղարջից (genitive plural)
բաղարջի (dative singular)
բաղարջից (dative plural)
բաղարջ (accusative singular)
բաղարջս (accusative plural)
բաղարջէ (ablative singular)
բաղարջից (ablative plural)
բաղարջիւ (instrumental singular)
բաղարջիւք (instrumental plural)
բաղարջի (locative singular)
բաղարջս (locative plural)
բաղարջ (nominative singular)
բաղարջք (nominative plural)
բաղարջոյ (genitive singular)
բաղարջոց (genitive plural)
բաղարջոյ (dative singular)
բաղարջոց (dative plural)
բաղարջ (accusative singular)
բաղարջս (accusative plural)
բաղարջոյ (ablative singular)
բաղարջոց (ablative plural)
բաղարջով (instrumental singular)
բաղարջովք (instrumental plural)
բաղարջ (locative singular)
բաղարջս (locative plural)

xcl-decl-noun

բաղարջաւք = բաղարջօք


բաղարջ

head

բաղարջ • (bałarǰ)

xcl-adj

բաղարջ • (bałarǰ)

xcl-decl-noun

բաղարջաւք = բաղարջօք

desctree

Armenian: բաղարջ (baġarǰ), բաղաջ (baġaǰ), բաղաճ (baġač) — dialectal
→ Cappadocian Greek: παγάρτζι (pagártzi)
→ Georgian: ბაღაჭი (baɣač̣i)

desc

→ Georgian: ბლარჯი (blarǯi), (Pshavi, Khevsureti) ბალარჯი (balarǯi)


յաւելում

head

յաւելում • (yawelum)

xcl-verb

յաւելում • (yawelum) (aorist indicative յաւելի)

yawelum (romanization)
յաւելի (aorist indicative)
յաւելուլ (infinitive)
յաւելեալ (participle)
յաւել- (stem)
յաւելում (first-person indicative present singular)
յաւելուս (indicative present second-person singular)
յաւելու (indicative present singular third-person)
յաւելումք (first-person indicative plural present)
յաւելուք (indicative plural present second-person)
յաւելուն (indicative plural present third-person)
յաւելուի (first-person imperfect indicative singular)
յաւելուիր (imperfect indicative second-person singular)
յաւելոյր (imperfect indicative singular third-person)
յաւելուաք (first-person imperfect indicative plural)
յաւելուիք (imperfect indicative plural second-person)
յաւելուին (imperfect indicative plural third-person)
յաւելի (aorist first-person indicative singular)
յաւելեր (aorist indicative second-person singular)
յաւել (aorist indicative singular third-person)
յաւելաք (aorist first-person indicative plural)
յաւելէք (aorist indicative plural second-person)
յաւելիք (aorist indicative plural second-person)
յաւելին (aorist indicative plural third-person)
յաւելուցում (first-person present singular subjunctive)
յաւելուցուս (present second-person singular subjunctive)
յաւելուցու (present singular subjunctive third-person)
յաւելուցումք (first-person plural present subjunctive)
յաւելուցուք (plural present second-person subjunctive)
յաւելուցուն (plural present subjunctive third-person)
յաւելից (aorist first-person singular subjunctive)
յաւելցես (aorist second-person singular subjunctive)
յաւելցէ (aorist singular subjunctive third-person)
յաւելցուք (aorist first-person plural subjunctive)
յաւելջիք (aorist plural second-person subjunctive)
յաւելցեն (aorist plural subjunctive third-person)
յաւե՛լ (imperative rare singular)
յաւելէ՛ք (imperative plural rare)
յաւելջի՛ր (cohortative imperative rare singular)
յաւելջի՛ք (cohortative imperative plural rare)
մի՛ յաւելուր (imperative prohibitive rare singular)
մի՛ յաւելուք (imperative plural prohibitive rare)
յաւելուլ (infinitive)
յաւելեալ (participle)
յաւել- (stem)
յաւելում (first-person indicative present singular)
յաւելուս (indicative present second-person singular)
յաւելու (indicative present singular third-person)
յաւելումք (first-person indicative plural present)
յաւելուք (indicative plural present second-person)
յաւելուն (indicative plural present third-person)
յաւելուի (first-person imperfect indicative singular)
յաւելուիր (imperfect indicative second-person singular)
յաւելոյր (imperfect indicative singular third-person)
յաւելուաք (first-person imperfect indicative plural)
յաւելուիք (imperfect indicative plural second-person)
յաւելուին (imperfect indicative plural third-person)
յաւելայ (aorist first-person indicative singular)
յաւելար (aorist indicative second-person singular)
յաւելաւ (aorist indicative singular third-person)
յաւելաք (aorist first-person indicative plural)
յաւելայք (aorist indicative plural second-person)
յաւելան (aorist indicative plural third-person)
յաւելուցում (first-person present singular subjunctive)
յաւելուցուս (present second-person singular subjunctive)
յաւելուցու (present singular subjunctive third-person)
յաւելուցումք (first-person plural present subjunctive)
յաւելուցուք (plural present second-person subjunctive)
յաւելուցուն (plural present subjunctive third-person)
յաւելայց (aorist first-person singular subjunctive)
յաւելցիս (aorist second-person singular subjunctive)
յաւելցի (aorist singular subjunctive third-person)
յաւելցուք (aorist first-person plural subjunctive)
յաւելջիք (aorist plural second-person subjunctive)
յաւելցին (aorist plural subjunctive third-person)
յաւելի՛ր (imperative rare singular)
յաւելարո՛ւք (imperative plural rare)
յաւելջի՛ր (cohortative imperative rare singular)
յաւելջի՛ք (cohortative imperative plural rare)
մի՛ յաւելուր (imperative prohibitive rare singular)
մի՛ յաւելուք (imperative plural prohibitive rare)

xcl-conj

active

յաւելէք, յաւելիք

յաւելուցումք

մի՛ յաւելուր

մի՛ յաւելուք

mediopassive

յաւելուցումք

մի՛ յաւելուր

մի՛ յաւելուք

Armenian: հավելել (havelel)

յաւելուլ խօսել

to repeat, to say again, to reply, to rejoin

յաւելուլ ի զօրութիւն

յաւելուլ ոյժ ումեք

յաւելուլ զինչս իւր

աւուրս յաւուրս յաւելուլ

յաւելուլ զվարձս ծառայի

յաւել յիս զօրութիւն

եւ յաւել ծնանել

ոչ եւս յաւելից անիծանել

մի եւս յաւելուցուք տեսանել զերեսս իմ

(transitive) to add, to increase, to augment

(transitive) to join, to adjoin, to insert, to interpolate, to apply, to supply

(mediopassive, intransitive) to augment, to be multiplied, to grow, to increase, to be enlarged

մեռաւ եւ յաւելաւ յազգ իւր

(mediopassive, intransitive) to adhere to, to go over to, to add, to join, to incorporate


առաւել

head

առաւել • (aṙawel)

xcl-adj

առաւել • (aṙawel)

aṙawel (romanization)
առաւել (nominative singular)
առաւելք (nominative plural)
առաւելի (genitive singular)
առաւելաց (genitive plural)
առաւելի (dative singular)
առաւելաց (dative plural)
առաւել (accusative singular)
առաւելս (accusative plural)
առաւելէ (ablative singular)
առաւելաց (ablative plural)
առաւելաւ (instrumental singular)
առաւելի (locative singular)
առաւելս (locative plural)
առաւել (nominative singular)
առաւելք (nominative plural)
առաւելոյ (genitive singular)
առաւելոց (genitive plural)
առաւելոյ (dative singular)
առաւելոց (dative plural)
առաւել (accusative singular)
առաւելս (accusative plural)
առաւելոյ (ablative singular)
առաւելոց (ablative plural)
առաւելով (instrumental singular)
առաւելովք (instrumental plural)
առաւել (locative singular)
առաւելս (locative plural)

xcl-decl-noun

առաւելաւք = առաւելօք

From the preposition առ (aṙ) + աւել- (awel-).

առաւել եմ/լինիմ/գտանիմ


առաւել

head

առաւել • (aṙawel)

xcl-adv

առաւել • (aṙawel)

Armenian: առավել (aṙavel)

առաւել եւս

more, over and above, besides, so much, the more

առաւել քան

առաւել քան զառաւել


ըմբիշ

head

ըմբիշ • (əmbiš)

xcl-noun

ըմբիշ • (əmbiš)

əmbiš (romanization)
ըմբիշ (nominative singular)
ըմբիշք (nominative plural)
ըմբշի (genitive singular)
ըմբշաց (genitive plural)
ըմբշի (dative singular)
ըմբշաց (dative plural)
ըմբիշ (accusative singular)
ըմբիշս (accusative plural)
ըմբշէ (ablative singular)
ըմբշաց (ablative plural)
ըմբշաւ (instrumental singular)
ըմբշաւք = ըմբշօք (əmbšawkʻ = əmbšōkʻ) (instrumental plural)
ըմբշի (locative singular)
ըմբիշս (locative plural)

xcl-decl-noun

ըմբշաւք = ըմբշօք

Middle Armenian: ըմբիշտ (əmbišt)

→ Armenian: ըմբիշ (əmbiš) (learned)

The origin is unknown. Has a shape of an Iranian loan.

unk

unknown


-ս

Armenian: -ս (-s)

կինս զոր ետուր

զոր ասեմս

տէրս եւ վերդապետս

յորոց միջի ես բնակեալս եմ

զոր ինչ եսս գործեմ

զոր սայս խօսի

որպէս եւ եսս եմ

վասն իրացս այսոցիկ

զոր այժմս ասացի


-ս

From the Proto-Indo-European plural accusative case ending *-Vns, *-(C)n̥s. Compare dialectal Ancient Greek λύκονς (lúkons, “wolves”), Gothic 𐌳𐌰𐌲𐌰-𐌽𐍃 (daga-ns, “days”).

շունս ― šuns ― accusative plural of շուն (šun)


-ս

Either from -ս (-s, “plural accusative case marker”) (see Etymology 2) or inherited from Proto-Indo-European plural locative marker *-su by apocope; compare Sanskrit वृकेषु (vṛkeṣu).

շունս ― šuns ― locative plural of շուն (šun)


-ս

From Proto-Indo-European *-si, the second-person singular primary personal ending. The preservation in Armenian is probably due to the influence of ես (es, “you are”).

որսաս

գրես

հայիս

արգելուս ― argelus ― you hinder

second-person singular present-tense ending of verbs


ըմբշամարտ

head

ըմբշամարտ • (əmbšamart)

xcl-adj

ըմբշամարտ • (əmbšamart)

əmbšamart (romanization)
ըմբշամարտ (nominative singular)
ըմբշամարտք (nominative plural)
ըմբշամարտի (genitive singular)
ըմբշամարտից (genitive plural)
ըմբշամարտի (dative singular)
ըմբշամարտից (dative plural)
ըմբշամարտ (accusative singular)
ըմբշամարտս (accusative plural)
ըմբշամարտէ (ablative singular)
ըմբշամարտից (ablative plural)
ըմբշամարտիւ (instrumental singular)
ըմբշամարտիւք (instrumental plural)
ըմբշամարտի (locative singular)
ըմբշամարտս (locative plural)

xcl-decl-noun

ըմբշամարտիւք


ըմբշամարտ

head

ըմբշամարտ • (əmbšamart)

xcl-noun

ըմբշամարտ • (əmbšamart)

xcl-decl-noun

ըմբշամարտիւք

Armenian: ըմբշամարտ (əmbšamart)


-դ

Armenian: -դ (-d)

կորուսեր զհոգիդ եւ զինչսդ

you have lost your soul and your property

արձակեա՛ զժողովուրդդ

որ խոսիդ ընդ քեզ

սուրբդ սրբոց


հաւկիթ

head

հաւկիթ • (hawkitʻ)

xcl-noun

հաւկիթ • (hawkitʻ)

Armenian: հավկիթ (havkitʻ)


այծքաղ

head

այծքաղ • (ayckʻał)

xcl-noun

այծքաղ • (ayckʻał)

ayckʻał (romanization)
այծքաղ (nominative singular)
այծքաղք (nominative plural)
այծքաղի (genitive singular)
այծքաղից (genitive plural)
այծքաղի (dative singular)
այծքաղից (dative plural)
այծքաղ (accusative singular)
այծքաղս (accusative plural)
այծքաղէ (ablative singular)
այծքաղից (ablative plural)
այծքաղիւ (instrumental singular)
այծքաղիւք (instrumental plural)
այծքաղի (locative singular)
այծքաղս (locative plural)

xcl-decl-noun

the declension follows Baṙgirkʿ Haykazean Lezui

Armenian: այծքաղ (ayckʻaġ)


մարթանք

martʻankʻ (romanization)
մարթանք (nominative plural-only)
մարթանաց (genitive plural-only)
մարթանաց (dative plural-only)
մարթանս (accusative plural-only)
մարթանաց (ablative plural-only)
մարթանս (locative plural-only)

xcl-decl-noun-pl

մարթանաւք = մարթանօք

մարթանօք

stratagem; means, expedient, resource, remedy; skill, art, ability, cleverness, mastery


կիթ

head

կիթ • (kitʻ)

xcl-noun

կիթ • (kitʻ)

kitʻ (romanization)
կիթ (nominative singular)
կիթք (nominative plural)
կթոյ (genitive singular)
կթոց (genitive plural)
կթոյ (dative singular)
կթոց (dative plural)
կիթ (accusative singular)
կիթս (accusative plural)
կթոյ (ablative singular)
կթոց (ablative plural)
կթով (instrumental singular)
կթովք (instrumental plural)
կիթ (locative singular)
կիթս (locative plural)
կիթ (nominative singular)
կիթք (nominative plural)
կթի (genitive singular)
կթի (dative singular)
կիթ (accusative singular)
կիթս (accusative plural)
կթէ (ablative singular)
կթի (locative singular)
կիթս (locative plural)

Armenian: կիթ (kitʻ)

The origin is uncertain. The word կութ (kutʻ) is another form of this.

հաւու կիթ

product derived from domestic animals (milk, butter, eggs, etc.)

the act of collecting these products; the act of milking

կիթք


կեռնեխ

head

կեռնեխ • (keṙnex)

xcl-noun

կեռնեխ • (keṙnex)

→ Armenian: կեռնեխ (keṙnex) (learned)

unk

unknown

Քանզի կեռնեխք եւ տատրակք եւ ծիծառնուկք ոչ միայն երգել բնաւորեալ են, այլ եւ յօդաւոր ձայնիւ երգեն, մինչ զի եւ ասել եւ գրել կարել զնուագացն բառս։

6th century, Philo of Alexandria, Yałags ban unel ew anasun kendaneacʻd, aṙ Liwsimakʻos [De Animalibus]

Translation by Abraham Terian
Blackbirds, turtledoves, and swallows not only twitter but also sing in rhythmic tunes, making it possible to express and to write words for the tunes.

Kʻanzi keṙnexkʻ ew tatrakkʻ ew cicaṙnukkʻ očʻ miayn ergel bnaworeal en, ayl ew yōdawor jayniw ergen, minčʻ zi ew asel ew grel karel znuagacʻn baṙs.

Քանզի կեռնեխք՝ եւ ագռաւք եւ պապկայք, եւ որ միանգամ հոմանմանք, զի թէպէտ եւ զանազանագոյն բարբառեսցին, յօդաւոր ո՛չ երբէք եւ ո՛չ իւիք ձայն կարասցեն հանել։

Translation by Abraham Terian
Although blackbirds, crows, parrots, and all the like can produce different kinds of utterances, they cannot produce an articulated voice in any manner whatever.

Kʻanzi keṙnexkʻ, ew agṙawkʻ ew papkaykʻ, ew or miangam homanmankʻ, zi tʻēpēt ew zanazanagoyn barbaṙescʻin, yōdawor óčʻ erbēkʻ ew óčʻ iwikʻ jayn karascʻen hanel.

a kind of perching bird: the blackbird or the starling


մարթ

head

մարթ • (martʻ)

xcl-adj

մարթ • (martʻ)

martʻ (romanization)
մարթ (nominative singular)
մարթք (nominative plural)
մարթի (genitive singular)
մարթի (dative singular)
մարթ (accusative singular)
մարթս (accusative plural)
մարթէ (ablative singular)
մարթի (locative singular)
մարթս (locative plural)

մա՛րթ է

it is possible, it may he so; it is fitting or proper


մտրուկ

head

մտրուկ • (mtruk)

xcl-noun

մտրուկ • (mtruk)

mtruk (romanization)
մտրուկ (nominative singular)
մտրուկք (nominative plural)
մտրկի (genitive singular)
մտրկաց (genitive plural)
մտրկի (dative singular)
մտրկաց (dative plural)
մտրուկ (accusative singular)
մտրուկս (accusative plural)
մտրկէ (ablative singular)
մտրկաց (ablative plural)
մտրկաւ (instrumental singular)
մտրկաւք = մտրկօք (mtrkawkʻ = mtrkōkʻ) (instrumental plural)
մտրկի (locative singular)
մտրուկս (locative plural)

xcl-decl-noun

մտրկաւք = մտրկօք

Armenian: մտրուկ (mtruk)

→ Old Georgian: მუტრუკი (muṭruḳi)

desctree

Georgian: მუტრუკი (muṭruḳi)
→ Armenian: մու՛տրուկ (mútruk) (Tbilisi)

The origin is uncertain. An Iranian origin is suspected.

Բարոյախաւսն ասէ վասն ցռուց, թէ իշավայրն երամակապան է։ Յորժամ ծնանիցին մատակքն արու մտրուկ, հայրն ծամէ զկարեւորսն նորա, զի մի ի սերմն եւ ի զարմ բազմանայցէ։
Baroyaxawsn asē vasn cʻṙucʻ, tʻē išavayrn eramakapan ē. Yoržam cnanicʻin matakkʻn aru mtruk, hayrn camē zkareworsn nora, zi mi i sermn ew i zarm bazmanaycʻē.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).12.2–3

Physiologus says about the onager that the wild ass is leader of a herd. When the females bring forth a male colt, the father chews its genitals, so that it is not propagated by seed and stock.


երամակ

eramak (romanization)
երամակ (nominative singular)
երամակք (nominative plural)
երամակի (genitive singular)
երամակաց (genitive plural)
երամակի (dative singular)
երամակաց (dative plural)
երամակ (accusative singular)
երամակս (accusative plural)
երամակէ (ablative singular)
երամակաց (ablative plural)
երամակաւ (instrumental singular)
երամակի (locative singular)
երամակս (locative plural)

xcl-decl-noun

երամակաւք = երամակօք

→ Armenian: երամակ (eramak) (learned)

Of Iranian origin. Compare Manichaean Parthian [Manichaean needed] (rmg' /ramag/, “flock”), Middle Persian [script needed] (lmk' /ramag/, “herd, flock”), Persian رمه (rama, “herd, flock”). Related to երամ (eram).

cog

երամակ ձիոց

երամակ այծից, ոչխարաց

երամակ խոզից


բորենի

boreni (romanization)
բորենի (nominative singular)
բորենիք (nominative plural)
բորենւոյ (genitive singular)
բորենեաց (genitive plural)
բորենւոյ (dative singular)
բորենեաց (dative plural)
բորենի (accusative singular)
բորենիս (accusative plural)
բորենւոյ (ablative singular)
բորենեաց (ablative plural)
բորենեաւ (instrumental singular)
բորենի (locative singular)
բորենիս (locative plural)

xcl-decl-noun

բորենեաւք = բորենեօք

post-classically the genitive-dative-ablative singular can be <i class="Armn mention" lang="xcl">բորենոյ</i> (borenoy)

→ Armenian: բորենի (boreni)

From Proto-Indo-European *bʰerH- (“brown”), either as an inheritance or more likely a borrowing from the Iranian cognate: compare Middle Persian [script needed] (bwl /bōr/, “reddish-brown, bay, chestnut (horse)”), Persian بور (bur) and possibly Khwarezmian [script needed] (rknβwryk, “hyena”). If the original meaning was 'fur of hyena', the word may contain the fur-suffix -ենի (-eni).
See also բոր (bor), բորեկ (borek).

cog

Բարոյախաւսն ասէ զբորենոյ, թէ արու եւ էգ է․ երբեմն արու լինի եւ երբեմն էգ։
Baroyaxawsn asē zborenoy, tʻē aru ew ēg ē; erbemn aru lini ew erbemn ēg.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).27.2

Physiologus says about the hyena that it is hermaphrodite: at times it becomes male and at times female.


արբանեակ

arbaneak (romanization)
արբանեակ (nominative singular)
արբանեակք (nominative plural)
արբանեկի (genitive singular)
արբանեկաց (genitive plural)
արբանեկի (dative singular)
արբանեկաց (dative plural)
արբանեակ (accusative singular)
արբանեակս (accusative plural)
արբանեկէ (ablative singular)
արբանեկաց (ablative plural)
արբանեկաւ (instrumental singular)
արբանեկի (locative singular)
արբանեակս (locative plural)

xcl-decl-noun

արբանեկաւք = արբանեկօք

Armenian: արբանյակ (arbanyak)

From Proto-Indo-European *arbʰ- and cognate with Sanskrit अर्भ (árbha, “little, small; boy”), Old Church Slavonic рабъ (rabŭ), работа (rabota), Gothic 𐌰𐍂𐌱𐌰𐌹𐌸𐍃 (arbaiþs).

cog

արբանեակ մոլորակի


մարաջախտ

head

մարաջախտ • (maraǰaxt)

xcl-noun

մարաջախտ • (maraǰaxt)

maraǰaxt (romanization)
մարաջախտ (nominative singular)
մարաջախտք (nominative plural)
մարաջախտի (genitive singular)
մարաջախտից (genitive plural)
մարաջախտի (dative singular)
մարաջախտից (dative plural)
մարաջախտ (accusative singular)
մարաջախտս (accusative plural)
մարաջախտէ (ablative singular)
մարաջախտից (ablative plural)
մարաջախտիւ (instrumental singular)
մարաջախտիւք (instrumental plural)
մարաջախտի (locative singular)
մարաջախտս (locative plural)

Armenian: մարաջախտ (maraǰaxt)

From Old French *mareschalt, from Old High German marahscalc (“groom”); see English marshal for more. Borrowed by the Armenian Kingdom of Cilicia during the Rubenid dynasty.


ձագ

jag (romanization)
ձագ (nominative singular)
ձագք (nominative plural)
ձագու (genitive singular)
ձագուց (genitive plural)
ձագու (dative singular)
ձագուց (dative plural)
ձագ (accusative singular)
ձագս (accusative plural)
ձագէ (ablative singular)
ձագուց (ablative plural)
ձագու (instrumental singular)
ձագուք (instrumental plural)
ձագու (locative singular)
ձագս (locative plural)

xcl-decl-noun

the nominative plural can be <i class="Armn mention" lang="xcl">ձագունք</i> (jagunkʻ) post-classically

Armenian: ձագ (jag)

Kurdish:

→ Northern Kurdish: sak

→ Cappadocian Greek: ζάκα (záka)

Connected with Albanian zog, perhaps also Middle Persian [Book Pahlavi needed] (zhk'), 𐫉𐫍𐫃 (zhg /zahag/, “offspring, child”), Parthian 𐫉𐫍𐫃 (zhg /zahag/, “offspring, child”), Persian زه (zah, “offspring of men or of cattle”), زاق (zâq, “the young of anything”), Pashto [script needed] (zag), Sogdian [script needed] (zʾk /zāk/, “child”), which go back to Proto-Indo-European *ǵʰāgʷʰ- (Pokorny, Ačaṙean, J̌ahukyan) or *ǵʰāgʰu- (Olsen).
According to Hübschmann (followed by Pokorny), Armenian is borrowed from Iranian, but in that case *զագ (*zag) was expected, as is pointed out by J̌ahukyan and Olsen.
Georgian ზაქი (zaki, “buffalo calf”) and Classical Syriac ܙܓܐ (zagā, “chicken”) are borrowed from Iranian.

cog

Բարուախաւսն ասէ զհաւալուսն, թէ կարի որդեսէր է․ եւ յորժամ հանէ զձագսն, եւ սակաւիկ մի աճեն, ապտակեն զերեսս հաւրն եւ մաւրն։
Baruaxawsn asē zhawalusn, tʻē kari ordesēr ē; ew yoržam hanē zjagsn, ew sakawik mi ačen, aptaken zeress hawrn ew mawrn.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).7.2–3

Physiologus says about the pelican that it is an extraordinary lover of its young. And when it brings forth nestlings and they grow a bit, they slap their father and mother on the face.


կթեմ

head

կթեմ • (ktʻem)

xcl-verb

կթեմ • (ktʻem) (aorist indicative կթեցի)

ktʻem (romanization)
կթեցի (aorist indicative)
կթել (infinitive)
կթեցեալ (participle)
կթեալ (participle)
կթեց- (stem)
կթեմ (first-person indicative present singular)
կթես (indicative present second-person singular)
կթէ (indicative present singular third-person)
կթեմք (first-person indicative plural present)
կթէք (indicative plural present second-person)
կթեն (indicative plural present third-person)
կթէի (first-person imperfect indicative singular)
կթեի (ktʻēi, ktʻei*) (first-person imperfect indicative singular)
կթէիր (imperfect indicative second-person singular)
կթեիր (ktʻēir, ktʻeir*) (imperfect indicative second-person singular)
կթէր (imperfect indicative singular third-person)
կթէաք (first-person imperfect indicative plural)
կթեաք (ktʻēakʻ, ktʻeakʻ*) (first-person imperfect indicative plural)
կթէիք (imperfect indicative plural second-person)
կթեիք (ktʻēikʻ, ktʻeikʻ*) (imperfect indicative plural second-person)
կթէին (imperfect indicative plural third-person)
կթեին (ktʻēin, ktʻein*) (imperfect indicative plural third-person)
կթեցի (aorist first-person indicative singular)
կթեցեր (aorist indicative second-person singular)
կթեաց (aorist indicative singular third-person)
կթեցաք (aorist first-person indicative plural)
կթեցէք (aorist indicative plural second-person)
կթեցիք (aorist indicative plural second-person)
կթեցին (aorist indicative plural third-person)
կթիցեմ (first-person present singular subjunctive)
կթիցես (present second-person singular subjunctive)
կթիցէ (present singular subjunctive third-person)
կթիցեմք (first-person plural present subjunctive)
կթիցէք (plural present second-person subjunctive)
կթիցեն (plural present subjunctive third-person)
կթեցից (aorist first-person singular subjunctive)
կթեսցես (aorist second-person singular subjunctive)
կթեսցէ (aorist singular subjunctive third-person)
կթեսցուք (aorist first-person plural subjunctive)
կթեսջիք (aorist plural second-person subjunctive)
կթեսցեն (aorist plural subjunctive third-person)
կթեա՛ (imperative rare singular)
կթեցէ՛ք (imperative plural rare)
կթեսջի՛ր (cohortative imperative rare singular)
կթեսջի՛ք (cohortative imperative plural rare)
մի՛ կթեր (imperative prohibitive rare singular)
մի՛ կթէք (imperative plural prohibitive rare)
կթել (infinitive)
կթիլ (ktʻel, ktʻil*) (infinitive)
կթեցեալ (participle)
կթեալ (participle)
կթեց- (stem)
կթիմ (first-person indicative present singular)
կթիս (indicative present second-person singular)
կթի (indicative present singular third-person)
կթիմք (first-person indicative plural present)
կթիք (indicative plural present second-person)
կթին (indicative plural present third-person)
կթէի (first-person imperfect indicative singular)
կթէիր (imperfect indicative second-person singular)
կթէր (imperfect indicative singular third-person)
կթիւր (imperfect indicative singular third-person)
կթէաք (first-person imperfect indicative plural)
կթէիք (imperfect indicative plural second-person)
կթէին (imperfect indicative plural third-person)
կթեցայ (aorist first-person indicative singular)
կթեցար (aorist indicative second-person singular)
կթեցաւ (aorist indicative singular third-person)
կթեցաք (aorist first-person indicative plural)
կթեցայք (aorist indicative plural second-person)
կթեցան (aorist indicative plural third-person)
կթիցիմ (first-person present singular subjunctive)
կթիցիս (present second-person singular subjunctive)
կթիցի (present singular subjunctive third-person)
կթիցիմք (first-person plural present subjunctive)
կթիցիք (plural present second-person subjunctive)
կթիցին (plural present subjunctive third-person)
կթեցայց (aorist first-person singular subjunctive)
կթեսցիս (aorist second-person singular subjunctive)
կթեսցի (aorist singular subjunctive third-person)
կթեսցուք (aorist first-person plural subjunctive)
կթեսջիք (aorist plural second-person subjunctive)
կթեսցին (aorist plural subjunctive third-person)
կթեա՛ց (imperative rare singular)
կթեցարո՛ւք (imperative plural rare)
կթեսջի՛ր (cohortative imperative rare singular)
կթեսջի՛ք (cohortative imperative plural rare)
մի՛ կթիր (imperative prohibitive rare singular)
մի՛ կթիք (imperative plural prohibitive rare)

xcl-conj

active

կթեցեալ, կթեալ

կթէիր, կթեիր*

կթէաք, կթեաք*

կթէիք, կթեիք*

կթէին, կթեին*

կթեցէք, կթեցիք

mediopassive

կթեցեալ, կթեալ

Armenian: կթել (ktʻel)

կթել զկովն

ի քարէ կաթն կթել

կթել զայգի

to gather, to reap, to get in, to harvest, to get in the harvest, to collect the fruits


ջորի

head

ջորի • (ǰori)

xcl-noun

ջորի • (ǰori)

ǰori (romanization)
ջորի (nominative singular)
ջորիք (nominative plural)
ջորւոյ (genitive singular)
ջորեաց (genitive plural)
ջորւոյ (dative singular)
ջորւոջ (dative singular)
ջորեաց (dative plural)
ջորի (accusative singular)
ջորիս (accusative plural)
ջորւոյ (ablative singular)
ջորեաց (ablative plural)
ջորեաւ (instrumental singular)
ջորեաւք = ջորեօք (ǰoreawkʻ = ǰoreōkʻ) (instrumental plural)
ջորւոջ (locative singular)
ջորիս (locative plural)

xcl-decl-noun

ջորւոյ, ջորւոջ

ջորեաւք = ջորեօք

note the irregular dative/locative with <i class="Armn mention" lang="xcl">-ոջ</i> (-oǰ)

Armenian: ջորի (ǰori)

→? Old Georgian: ჯორი (ǯori)

desctree

Georgian: ჯორი (ǯori)
→ Mingrelian: ჯორი (ǯori)
→ Svan: ჯორ (ǯor)

The origin is uncertain. Old Georgian ჯორი (ǯori) is related and is possibly borrowed from Armenian.
Perhaps from Proto-Indo-European *ye/owo-ro- (“yoked animal”), from *yew- (“to tie together, to yoke”), whence Sanskrit यौति (yaúti), युवति (yuváti, “to bind to, to mix”), Lithuanian jáuti (“to mix”).

inh

մատակ ջորի

մտրուկ ջորւոյ

Helmut Rix
Lexikon der indogermanischen Verben


նախիր

naxir (romanization)
նախիր (nominative singular)
նախիրք (nominative plural)
նախրի (genitive singular)
նախրաց (genitive plural)
նախրի (dative singular)
նախրաց (dative plural)
նախիր (accusative singular)
նախիրս (accusative plural)
նախրէ (ablative singular)
նախրաց (ablative plural)
նախրաւ (instrumental singular)
նախրաւք = նախրօք (naxrawkʻ = naxrōkʻ) (instrumental plural)
նախրի (locative singular)
նախիրս (locative plural)

xcl-decl-noun

նախրաւք = նախրօք

Armenian:

Literary: Armenian: նախիր (naxir)

Dialectal:

desc

ալշ,ար,ղրբ,մկ,մշ,վն,տփ

Armenian: նախիր (naxir) — Alashkert, Ararat, Karabakh, Moks, Mush, Van, Tbilisi

Armenian: նա̈խիր (näxir) — Maragheh, Salmas

Armenian: նախէ^յր (naxēʸr) — Vozm

ախց,կր,շմ,սվեդ

Armenian: նախը՛ր (naxə́r) — Akhaltsikhe, Erzurum, Shamakhi, Svedia

Armenian: նախըռ (naxəṙ) — Zeitun, Kharberd

Armenian: նա՛հիր (náhir) — Agulis

→ Georgian: ნახირი (naxiri), ნახირ (naxir)

→ Budukh: нехи́р (nexı̇́r)

→ Khinalug: нихе́р (niχér)

→ Kryts: naxir

→ Lezgi: нехи́р (neχír)

→ Rutul: нехир (neχir)

→ Tsakhur: нехир (neχir)

→ Northern Kurdish: naxir

→ Zazaki: naxır

→ Turkish: nahır, naḫır

→ Azerbaijani: naxır

→ Aghul: нахир (naxir)

unk

unknown

Հասարակական նախիր ʼի հասարակէ ժողովեալ:

8th century, Gregory of Nyssa, Tesutʻiwn yałags mardoys kazmutʻean [On the Formation of Man]

[…] եթէ մինչ մանուկ էի և արածէի զնախիրս ընդ այլոց մանկանց […]
[…]etʻē minčʻ manuk ēi ew aracēi znaxirs ənd aylocʻ mankancʻ[…]

Որոց այնքան կամակոր յամառութիւն եղեւ, մինչեւ յայնչափ ի բազում ի նախրաց փիլիսոփայիցն աստուածոց եւ ոչ մի աստուած ըմբռնել:

5th century, Eznik Kołbacʻi, Ełc ałandocʻ [Refutation of the Sects] chapter 14

Orocʻ aynkʻan kamakor yamaṙutʻiwn ełew, minčʻew yaynčʻapʻ i bazum i naxracʻ pʻilisopʻayicʻn astuacocʻ ew očʻ mi astuac əmbṙnel:

(derogatory) group of philosophers or pagan gods


մատակ

matak (romanization)
մատակ (nominative singular)
մատակք (nominative plural)
մատակի (genitive singular)
մատակաց (genitive plural)
մատակի (dative singular)
մատակաց (dative plural)
մատակ (accusative singular)
մատակս (accusative plural)
մատակէ (ablative singular)
մատակաց (ablative plural)
մատակաւ (instrumental singular)
մատակի (locative singular)
մատակս (locative plural)

xcl-decl-noun

մատակաւք = մատակօք

Armenian: մատակ (matak)

From Middle Iranian *mātak. Compare Middle Persian [script needed] (mʾtk' /mādag/), Manichaean Middle Persian 𐫖𐫀𐫏𐫃 (mʾyg), Persian ماده (mâda, “female”).

cog

Երրորդ բարք առիւծուն․ յորժամ ծնանի մատակ առեւծն զկորիւնն, մեռեալ ծնանի․ եւ նստեալ պահէ զորդի իւր, մինչեւ գայ հայրն յաւուր երրորդի եւ փչէ ի ճակատն նորա եւ յարուցանէ զնա։
Errord barkʻ aṙiwcun; yoržam cnani matak aṙewcn zkoriwnn, meṙeal cnani; ew nsteal pahē zordi iwr, minčʻew gay hayrn yawur errordi ew pʻčʻē i čakatn nora ew yarucʻanē zna.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).2.15–16

The third custom of the lion: when the lioness gives birth to the whelp, she brings it forth dead. And she sits and guards her child, until on the third day the father comes and blows into its forehead and awakens it.


մտածեմ

xcl-verb

մտածեմ • (mtacem) (aorist indicative մտածեցի)

mtacem (romanization)
մտածեցի (aorist indicative)
մտածել (infinitive)
մտածեցեալ (participle)
մտածեալ (participle)
մտածեց- (stem)
մտածեմ (first-person indicative present singular)
մտածես (indicative present second-person singular)
մտածէ (indicative present singular third-person)
մտածեմք (first-person indicative plural present)
մտածէք (indicative plural present second-person)
մտածեն (indicative plural present third-person)
մտածէի (first-person imperfect indicative singular)
մտածեի (mtacēi, mtacei*) (first-person imperfect indicative singular)
մտածէիր (imperfect indicative second-person singular)
մտածեիր (mtacēir, mtaceir*) (imperfect indicative second-person singular)
մտածէր (imperfect indicative singular third-person)
մտածէաք (first-person imperfect indicative plural)
մտածեաք (mtacēakʻ, mtaceakʻ*) (first-person imperfect indicative plural)
մտածէիք (imperfect indicative plural second-person)
մտածեիք (mtacēikʻ, mtaceikʻ*) (imperfect indicative plural second-person)
մտածէին (imperfect indicative plural third-person)
մտածեին (mtacēin, mtacein*) (imperfect indicative plural third-person)
մտածեցի (aorist first-person indicative singular)
մտածեցեր (aorist indicative second-person singular)
մտածեաց (aorist indicative singular third-person)
մտածեցաք (aorist first-person indicative plural)
մտածեցէք (aorist indicative plural second-person)
մտածեցիք (aorist indicative plural second-person)
մտածեցին (aorist indicative plural third-person)
մտածիցեմ (first-person present singular subjunctive)
մտածիցես (present second-person singular subjunctive)
մտածիցէ (present singular subjunctive third-person)
մտածիցեմք (first-person plural present subjunctive)
մտածիցէք (plural present second-person subjunctive)
մտածիցեն (plural present subjunctive third-person)
մտածեցից (aorist first-person singular subjunctive)
մտածեսցես (aorist second-person singular subjunctive)
մտածեսցէ (aorist singular subjunctive third-person)
մտածեսցուք (aorist first-person plural subjunctive)
մտածեսջիք (aorist plural second-person subjunctive)
մտածեսցեն (aorist plural subjunctive third-person)
մտածեա՛ (imperative rare singular)
մտածեցէ՛ք (imperative plural rare)
մտածեսջի՛ր (cohortative imperative rare singular)
մտածեսջի՛ք (cohortative imperative plural rare)
մի՛ մտածեր (imperative prohibitive rare singular)
մի՛ մտածէք (imperative plural prohibitive rare)

xcl-conj

active

մտածեցեալ, մտածեալ

մտածէի, մտածեի*

մտածէիր, մտածեիր*

մտածէաք, մտածեաք*

մտածէիք, մտածեիք*

մտածէին, մտածեին*

մտածեցէք, մտածեցիք

Armenian: մտածել (mtacel)

to think, to reflect, to meditate, to ponder, to consider, to muse, to weigh


-բար

Armenian: -բար (-bar)

սովորաբար
sovorabar
usually


եբրայեցի

head

եբրայեցի • (ebrayecʻi)

xcl-noun

եբրայեցի • (ebrayecʻi)

ebrayecʻi (romanization)
եբրայեցի (nominative singular)
եբրայեցիք (nominative plural)
եբրայեցւոյ (genitive singular)
եբրայեցւոց (genitive plural)
եբրայեցւոյ (dative singular)
եբրայեցւոց (dative plural)
եբրայեցի (accusative singular)
եբրայեցիս (accusative plural)
եբրայեցւոյ (ablative singular)
եբրայեցւոց (ablative plural)
եբրայեցւով (instrumental singular)
եբրայեցւովք (instrumental plural)
եբրայեցի (locative singular)
եբրայեցիս (locative plural)

Armenian: եբրայեցի (ebrayecʻi)

Ancient Greek Ἑβραῖος (Hebraîos) + -եցի (-ecʻi)

af

Եւ սա ոչ ինչ նմանութիւն ունէր յինքեան զդստերացն Եգիպտացւոց, այլ էր ամենևին նմանեալ դստերացն Եբրայեցւոց․ մեծ էր իբրև զՍառա և գեղեցիկ իբրև զՌեբեկա և վայելուչ քան զՌաքէլ։

10/11th century?, Joseph and Aseneth 1.5

Translation by J. Issaverdens
She bore no resemblance at all to the daughters of the Egyptians, but was like unto the daughters of the Hebrews. She was tall as Sarah, and fair-looking as Rebekah, and more graceful than Rachel.

Ew sa očʻ inčʻ nmanutʻiwn unēr yinkʻean zdsteracʻn Egiptacʻwocʻ, ayl ēr amenewin nmaneal dsteracʻn Ebrayecʻwocʻ; mec ēr ibrew zSaṙa ew gełecʻik ibrew zṘebeka ew vayelučʻ kʻan zṘakʻēl.


եբրայեցի

head

եբրայեցի • (ebrayecʻi)

xcl-adj

եբրայեցի • (ebrayecʻi)


խորամանկ

xoramank (romanization)
խորամանկ (nominative singular)
խորամանկք (nominative plural)
խորամանկի (genitive singular)
խորամանկաց (genitive plural)
խորամանկի (dative singular)
խորամանկաց (dative plural)
խորամանկ (accusative singular)
խորամանկս (accusative plural)
խորամանկէ (ablative singular)
խորամանկաց (ablative plural)
խորամանկաւ (instrumental singular)
խորամանկի (locative singular)
խորամանկս (locative plural)

xcl-decl-noun

խորամանկաւք = խորամանկօք

Armenian: խորամանկ (xoramank)

խորամանկ կեղծաւորութիւն

cunning, sly, crafty, knavish, wily, roguish, artful

fraudulent, deceitful, rascally, villainous; malicious


շամփուր

head

շամփուր • (šampʻur)

xcl-noun

շամփուր • (šampʻur)

šampʻur (romanization)
շամփուր (nominative singular)
շամփուրք (nominative plural)
շամփրոյ (genitive singular)
շամփրոց (genitive plural)
շամփրոյ (dative singular)
շամփրոց (dative plural)
շամփուր (accusative singular)
շամփուրս (accusative plural)
շամփրոյ (ablative singular)
շամփրոց (ablative plural)
շամփրով (instrumental singular)
շամփրովք (instrumental plural)
շամփուր (locative singular)
շամփուրս (locative plural)
շամփուր (nominative singular)
շամփուրք (nominative plural)
շամփրի (genitive singular)
շամփրաց (genitive plural)
շամփրի (dative singular)
շամփրաց (dative plural)
շամփուր (accusative singular)
շամփուրս (accusative plural)
շամփրէ (ablative singular)
շամփրաց (ablative plural)
շամփրաւ (instrumental singular)
շամփրի (locative singular)
շամփուրս (locative plural)

xcl-decl-noun

շամփրաւք = շամփրօք

Armenian: շամփուր (šampʻur)

→ Russian: шампур (šampur)

→ Old Georgian: შამფური (šampuri)

Georgian: შამფური (šampuri)

ի շամփուր հարկանել

to spit, to put upon the spit; to run or to pierce through and through, to transpierce


միջին

head

միջին • (miǰin)

xcl-adj

միջին • (miǰin)

miǰin (romanization)
միջին (nominative singular)
միջինք (nominative plural)
միջնոյ (genitive singular)
միջնոց (genitive plural)
միջնոյ (dative singular)
միջնոց (dative plural)
միջին (accusative singular)
միջինս (accusative plural)
միջնոյ (ablative singular)
միջնոց (ablative plural)
միջնով (instrumental singular)
միջնովք (instrumental plural)
միջին (locative singular)
միջինս (locative plural)

Armenian: միջին (miǰin)

միջինք

that is in the middle; middle; middling; intermediate


կթել

head

կթել • (ktʻel)

ktʻel (romanization)
կթել (nominative singular uncountable)
կթելոյ (genitive singular uncountable)
կթելոյ (dative singular uncountable)
կթել (accusative singular uncountable)
կթելոյ (ablative singular uncountable)
կթելով (instrumental singular uncountable)
կթել (locative singular uncountable)


ածեմ

acem (romanization)
ածել (infinitive)
ածեալ (participle)
ած- (stem)
ածեմ (first-person indicative present singular)
ածես (indicative present second-person singular)
ածէ (indicative present singular third-person)
ածեմք (first-person indicative plural present)
ածէք (indicative plural present second-person)
ածեն (indicative plural present third-person)
ածէի (first-person imperfect indicative singular)
ածեի (acēi, acei*) (first-person imperfect indicative singular)
ածէիր (imperfect indicative second-person singular)
ածեիր (acēir, aceir*) (imperfect indicative second-person singular)
ածէր (imperfect indicative singular third-person)
ածէաք (first-person imperfect indicative plural)
ածեաք (acēakʻ, aceakʻ*) (first-person imperfect indicative plural)
ածէիք (imperfect indicative plural second-person)
ածեիք (acēikʻ, aceikʻ*) (imperfect indicative plural second-person)
ածէին (imperfect indicative plural third-person)
ածեին (acēin, acein*) (imperfect indicative plural third-person)
ածի (aorist first-person indicative singular)
ածեր (aorist indicative second-person singular)
ած (aorist indicative singular third-person)
էած (ac, ēac*) (aorist indicative singular third-person)
ածաք (aorist first-person indicative plural)
ածէք (aorist indicative plural second-person)
ածիք (aorist indicative plural second-person)
ածին (aorist indicative plural third-person)
ածիցեմ (first-person present singular subjunctive)
ածիցես (present second-person singular subjunctive)
ածիցէ (present singular subjunctive third-person)
ածիցեմք (first-person plural present subjunctive)
ածիցէք (plural present second-person subjunctive)
ածիցեն (plural present subjunctive third-person)
ածից (aorist first-person singular subjunctive)
ածցես (aorist second-person singular subjunctive)
ածցէ (aorist singular subjunctive third-person)
ածցուք (aorist first-person plural subjunctive)
ածջիք (aorist plural second-person subjunctive)
ածցեն (aorist plural subjunctive third-person)
ա՛ծ (imperative rare singular)
ածէ՛ք (imperative plural rare)
ածջի՛ր (cohortative imperative rare singular)
ածջի՛ք (cohortative imperative plural rare)
մի՛ ածեր (imperative prohibitive rare singular)
մի՛ ածէք (imperative plural prohibitive rare)
rare
note the aorist stem without -եց-
ածել (infinitive)
ածիլ (acel, acil*) (infinitive)
ածեալ (participle)
ած- (stem)
ածիմ (first-person indicative present singular)
ածիս (indicative present second-person singular)
ածի (indicative present singular third-person)
ածիմք (first-person indicative plural present)
ածիք (indicative plural present second-person)
ածին (indicative plural present third-person)
ածէի (first-person imperfect indicative singular)
ածէիր (imperfect indicative second-person singular)
ածէր (imperfect indicative singular third-person)
ածիւր (imperfect indicative singular third-person)
ածէաք (first-person imperfect indicative plural)
ածէիք (imperfect indicative plural second-person)
ածէին (imperfect indicative plural third-person)
ածայ (aorist first-person indicative singular)
ածար (aorist indicative second-person singular)
ածաւ (aorist indicative singular third-person)
ածաք (aorist first-person indicative plural)
ածայք (aorist indicative plural second-person)
ածան (aorist indicative plural third-person)
ածիցիմ (first-person present singular subjunctive)
ածիցիս (present second-person singular subjunctive)
ածիցի (present singular subjunctive third-person)
ածիցիմք (first-person plural present subjunctive)
ածիցիք (plural present second-person subjunctive)
ածիցին (plural present subjunctive third-person)
ածայց (aorist first-person singular subjunctive)
ածցիս (aorist second-person singular subjunctive)
ածցի (aorist singular subjunctive third-person)
ածցուք (aorist first-person plural subjunctive)
ածջիք (aorist plural second-person subjunctive)
ածցին (aorist plural subjunctive third-person)
ածի՛ր (imperative rare singular)
ածարո՛ւք (imperative plural rare)
ածջի՛ր (cohortative imperative rare singular)
ածջի՛ք (cohortative imperative plural rare)
մի՛ ածիր (imperative prohibitive rare singular)
մի՛ ածիք (imperative plural prohibitive rare)
post-classical
note the aorist stem without -եց-

xcl-conj

active

ածէիր, ածեիր*

ածէաք, ածեաք*

ածէիք, ածեիք*

ածէին, ածեին*

*rare
 note the aorist stem without <i class="Armn mention" lang="xcl">-եց-</i> (-ecʻ-)

mediopassive

*post-classical
 note the aorist stem without <i class="Armn mention" lang="xcl">-եց-</i> (-ecʻ-)

Armenian: ածել (acel)

From Proto-Indo-European *h₂eǵ- (“to drive”), specifically either from the thematic root present *h₂éǵ-e-ti or the zero-grade formation *h₂ǵ-es- (the question hinges on the outcome of *h₂e- in Armenian, which is disputed).

ածել ընդ իւր

ածել ի ներքս, ի մէջ

ածել ի վերայ/ածել թափել

ածել ի/վերածել

ածել ընդ քարշ

ածել զբոցով

to pass through flame, to enflame, to burn

ածել զմտաւ

ածել զբռամբ

առանց ընդ բանս ինչ ածելոյ

ածել զիւրեւ՝ յինքն

թեկն ածել զիրիք

to attempt; to aspire to, to pant for, to seek; to embroil; to sell off, to dispose of; to explain oneself, to pretend to be

to carry, to fetch, to bring (copiously used figuratively and idiomatically)

գօտի ածել

ածել ումեք սուսերաւ

ածել զհերս

(post-Classical) to play (a musical instrument)

ածել զձու


ճիգն

head

ճիգն • (čign)

xcl-noun

ճիգն • (čign)

čign (romanization)
ճիգն (nominative singular)
ճգունք (nominative plural)
ճգան (genitive singular)
ճգանց (genitive plural)
ճգան (dative singular)
ճգանց (dative plural)
ճիգն (accusative singular)
ճգունս (accusative plural)
ճգանէ (ablative singular)
ճգանց (ablative plural)
ճգամբ (instrumental singular)
ճգամբք (instrumental plural)
ճգան (locative singular)
ճգունս (locative plural)

Armenian: ճիգ (čig)

ճիգն ի ճիգն

close or hard by, one after the other, without intervals

ամենայն ճգամբք

ճգունք մարտի

տանել մեծամեծ ճգանց

զամենայն յանձին ունել, թափել, ի մեջ առնուլ, բազում ճգունս առնել

to strive or struggle hard, to do one's best or utmost, to redouble one's endeavours, to make superhuman efforts

zamenayn yanjin unel, tʻapʻel, i meǰ aṙnul, bazum čguns aṙnel

ճիգն դնել

to make an effort, to strive, to endeavour

դնել զյետին ճիգն, յետին ճգամբք գուն գործել

dnel zyetin čign, yetin čgambkʻ gun gorcel

effort, endeavour, attempt, study; labour, work, pains, suffering, hardship, toil, fatigue; danger, hazard, jeopardy; crisis; conflict, contest, combat, fight; austere or ascetic life


տօն

tōn (romanization)
տօն (nominative singular)
տօնք (nominative plural)
տօնի (genitive singular)
տօնից (genitive plural)
տօնի (dative singular)
տօնից (dative plural)
տօն (accusative singular)
տօնս (accusative plural)
տօնէ (ablative singular)
տօնից (ablative plural)
տօնիւ (instrumental singular)
տօնիւք (instrumental plural)
տօնի (locative singular)
տօնս (locative plural)

Armenian: տոն (ton)

The original spelling is տաւն (tawn), from Proto-Indo-European *dh₂p-ni- from *deh₂p-.

տօն նշանաւոր, հանդիսաւոր, մեծահանդես

օր տօնի

ամենաժողով տօն

տօն անուան

տօն ամենայն սրբոց

տօն մարմնոյ եւ արեան Տեառն

տօն անմեղ մանկանց ― tōn anmeł mankancʻ ― Childermas-day

սրբել, խմբել, կատարել, տօնել զտօն

to keep, to observe, to celebrate a feast

շնորհաւորել ուրուք զտօն իւր

to wish a person many happy returns of the day

կարգեցին ամ յամէ զօրն զայն տօն տարեկանաց

it was ordered that this day be annually commemorated

kargecʻin am yamē zōrn zayn tōn tarekanacʻ


խոլորձ

Armenian: խոլորձ (xolorj)

The first part is probably խոլ (xol, “swelling, tonsil, gland”), the second contains որձիք (orjikʻ, “testicles”), because of the form of orchid's root. Compare Ancient Greek ὄρχις (órkhis) with the same semantic development.


ապաթարց

head

ապաթարց • (apatʻarcʻ)

xcl-noun

ապաթարց • (apatʻarcʻ)

apatʻarcʻ (romanization)
ապաթարց (nominative singular)
ապաթարցք (nominative plural)
ապաթարցի (genitive singular)
ապաթարցից (genitive plural)
ապաթարցի (dative singular)
ապաթարցից (dative plural)
ապաթարց (accusative singular)
ապաթարցս (accusative plural)
ապաթարցէ (ablative singular)
ապաթարցից (ablative plural)
ապաթարցիւ (instrumental singular)
ապաթարցիւք (instrumental plural)
ապաթարցի (locative singular)
ապաթարցս (locative plural)

Armenian: ապաթարց (apatʻarcʻ)

Calque of Ancient Greek ἀπόστροφος (apóstrophos, “accent of elision”), from ἀπό (apó, “away”) + στρέφω (stréphō, “to turn”), which was translated as *ապադարձ (*apadarj), from ապա- (apa-, “away; negative prefix”) + դարձ (darj, “turn”), but written as ապաթարց (apatʻarcʻ) because of the dialectal pronunciation adopted by the Hellenizing School. See բդեդ (bded) for more examples of such a pronunciation.


միտ

mit (romanization)
միտ (nominative singular)
միտք (nominative plural)
մտի (genitive singular)
մտաց (genitive plural)
մտի (dative singular)
մտաց (dative plural)
միտ (accusative singular)
միտս (accusative plural)
մտէ (ablative singular)
մտաց (ablative plural)
մտաւ (instrumental singular)
մտաւք = մտօք (mtawkʻ = mtōkʻ) (instrumental plural)
մտի (locative singular)
միտս (locative plural)

xcl-decl-noun

մտաւք = մտօք

Armenian: միտք (mitkʻ), միտ (mit)

Inherited from some formation with a lengthened grade Proto-Indo-European *mēd- of the root *med-.

ըստ մտի, ըստ միտս

at one's will or pleasure; according to one's fancy, liking, desire, etc.

ըմբռնումն մտաց

մարդկեղէն միտք

հասարակաց միտք

միտք անմտութեան

միտք անարգութեան

միտք առակիս

the moral of the fable, or of the apologue

ուղիղ մտօք

պարզ մտօք

սրտի մտօք

ազնուական միտք

արդարակորով միտք

խորախորհուրդ միտք

վսեմ միտք

հաստատուն/անյողդողդ միտք

լուսաւորեալ միտք

ընդարձակ միտք

եռանդուն միտք

սուր միտք

թափանցող միտք

արգասաւոր միտք

հնարագիւտ միտք

թեթեւ միտք

անարգասաւոր միտք

շփոթ միտք

ցրուեալ միտք

տկար միտք

ունել ի մտի

to have the design or intention, to propose to oneself, to project

ի միտս լինել, գալ, միտս ուսանել

to regain one's intellectual faculties, to be restored to one's senses, to awake

դնել ի մտի, հաստատել ի միտս

to form a resolution, to take into one's head, to he determined, to resolve, to project, to propose, to presume, to imagine

միտ դնել

to be attentive, to apply or devote oneself to, to observe, to regard, to consider with care, to think, to reflect

ի միտս առնուլ

to understand, to comprehend, to perceive, to conceive, to know, to remark; to study, to learn by heart

զմտաւ/ընդ միտ ածել

to consider, to regard attentively, to meditate, to recollect, to imagine

աշխատ առնել զմիտս

to fatigue the mind, to rack one's brains

անկանել ի մտաց

to be out of one's mind or senses, to lose one's senses, to be crazy

անկանե/ելանել ի մտաց

to escape or slip from one's memory; to forget

միտս դնել

դնել ի մտի ուրուք

to suggest, to insinuate, to hint, to intimate, to entangle, to involve

ընդ միտ մտանել, ըստ մտի լինել

to please, to gain one's affection or good will, to conciliate one's favour, to insinuate oneself in the good graces of, to win one's favour

ընդ միտ տանել

to take offence at, to be offended, to take ill, to take a pique, to be nettled

արկանել ի միտս

տալ ի միտ առնուլ

փոխել զմիտս, շրջիլ ի մտաց

to think better of, to change or alter one's mind or intention

ի չար կամ ի բարւոք միտս առնուլ

գերել զմիտս

ընդ միտս անկանել ուրուք

to occur to mind, to enter the imagination or thoughts

հանել ինչ ի մտաց ուրուք

to drive out of one's head, to persuade to the contrary

միտս ունել

ասել ի մտաց

ընդ միտս արկանել

բարգաւաճել, կրթել զմիտս

to cultivate, to form the mind, to improve

այսր անդր մաղել զմիտս

անխիղճ միտս ունել

ի մտի պահել

բարձրանալ ի միտս իւր

միտ առնել

ընդ միտս հարկանիլ

to occur, to come to mind or memory, to recollect

առնել ի մտաց իւրոց

to do without intention, to do unintentionally

առ ի միտս առնուլ

իսկ առ ի միտս

բազումք ի միտս ունողաց

the generality of intelligent persons, most witty people

ոչ ոք ի միտս ունողացն

եդեալ էր ի մտի

չառնում ինչ ի միտ

I understand nothing of it, I don't understand it, I am quite at a loss

անմարթ է ի միտ առնուլ զայն

nothing can be known about it, it is impenetrable, it's marvelously obscure

միտք իմ առ իս դարձան

եւ ոչ ի միտս անգամ անկեալ էր նորա

խորհէի եւ ասէի ընդ միտս

յորմէ ի միտ առնուլ է

բազում անգամ եղեւ ինձ ի մտի

I was more than once tempted to, I several times intended to

գայ ի միտս իմ

it has just come into my thoughts, mind or head

ստէպ ի մտի իմում յեղյեղեմ զայն

այս են միտք բանիցս

նա չառնու ինչ ի միտ

he understands nothing of it, he knows nothing about it, it is Chinese to him

այսպէս եցոյց զչարութիւն մտաց իւրոց

thus he betrayed his malicious intention

զմտաւ ածեմ

(frequently in the plural) mind, intellect, understanding; sense, judgement, reason, intelligence; thought, idea; intention, design, project; opinion; advice, counsel; meaning, intent; maxim


բազում

head

բազում • (bazum)

xcl-adj

բազում • (bazum)

bazum (romanization)
բազում (nominative singular)
բազումք (nominative plural)
բազմի (genitive singular)
բազմաց (genitive plural)
բազմի (dative singular)
բազմաց (dative plural)
բազում (accusative singular)
բազումս (accusative plural)
բազմէ (ablative singular)
բազմաց (ablative plural)
բազմաւ (instrumental singular)
բազմաւք = բազմօք (bazmawkʻ = bazmōkʻ) (instrumental plural)
բազմի (locative singular)
բազումս (locative plural)

xcl-decl-noun

բազմաւք = բազմօք

→ Armenian: բազում (bazum) (learned)

Borrowed from an unidentified Iranian descendant of Proto-Indo-Iranian *bʰaȷ́ʰúš.

ոչ բազում

բազում անգամ

բազում ինչ պետք են

it is necessary much trouble, many things

յետ ոչ բազում աւուրց

ի բազմաց հետէ

բազումք

բազումք ի մարդկանէ

բազումս, բազում ինչ

բազում ինչ գոչել ծովու

բազումս չարչարիլ

բազում ժամանակս

many, several, diverse, much, thick, great, large, full, abundant, copious, numerous, considerable, frequent, very, too much, excessive


մած

From Proto-Indo-European *meh₂ǵ- (“to knead”). Cognates include Old Church Slavonic мазати (mazati), мазь (mazĭ), масло (maslo) (Russian ма́зать (mázatʹ), мазь (mazʹ), ма́сло (máslo)), Ancient Greek μαγίς (magís, “any kneaded mass”), Middle Irish maistir (“to churn”) and Old English macian (English make).


ուղ

uł (romanization)
ուղ (nominative singular)
ուղք (nominative plural)
ուղ (accusative singular)
ուղս (accusative plural)
ուղս (locative plural)

This is either a misspelling of ուղի (ułi) or it preserves the primitive root of the latter, ուղ- (uł-), found also in ուղարկեմ (ułarkem), instead of *ուղերկեմ (*ułerkem).

(post-Classical) stairs; bridge; way or passage


մանրագոր

manragor (romanization)
մանրագոր (nominative singular)
մանրագորք (nominative plural)
մանրագորի (genitive singular)
մանրագորաց (genitive plural)
մանրագորի (dative singular)
մանրագորաց (dative plural)
մանրագոր (accusative singular)
մանրագորս (accusative plural)
մանրագորէ (ablative singular)
մանրագորաց (ablative plural)
մանրագորաւ (instrumental singular)
մանրագորի (locative singular)
մանրագորս (locative plural)

xcl-decl-noun

մանրագորաւք = մանրագորօք

desc

→ Armenian: մանրագոր (manragor) (learned)

From Ancient Greek μανδραγόρας (mandragóras).

Սոյնպէս եւ գունակ գունակ եւ երփն երփն ծաղկանցն․ որպէս մանրագորն եւ վարդն եւ շուշանն եւ ասպազանն եւ յասմիկն եւ անիարն եւ սմնակն եւ ներգիսն եւ շամպղիտակն եւ մեղրուկն, հօրօտն եւ մօրօտն եւ մանիշակն․ եւ այլն ամենայն համասպրամ ծաղկանցն եւ ծառոցն բոյսք բողբոջոցն գարնանւոյն երեւեսցին յետ ձմերանւոյն։

5th century, Agatʻangełos, Patmutʻiwn Hayocʻ [History of the Armenians] 645

Translation by Robert W. Thomson
Likewise the various kinds and colors of flowers, like the mandrake and rose, and lily and soldanel, and jasmin and lotus, and sumach and narcissus, and arum and lungwort, and hyacinth and poppy and violet. And of all the other fragrant flowers and trees, the budding shoots will appear in spring after the winter.

Soynpēs ew gunak gunak ew erpʻn erpʻn całkancʻn; orpēs manragorn ew vardn ew šušann ew aspazann ew yasmikn ew aniarn ew smnakn ew nergisn ew šampłitakn ew mełrukn, hōrōtn ew mōrōtn ew manišakn; ew ayln amenayn hamaspram całkancʻn ew caṙocʻn boyskʻ bołboǰocʻn garnanwoyn erewescʻin yet jmeranwoyn.


մորթի

head

մորթի • (mortʻi)

xcl-noun

մորթի • (mortʻi)

mortʻi (romanization)
մորթի (nominative singular)
մորթիք (nominative plural)
մորթւոյ (genitive singular)
մորթեաց (genitive plural)
մորթւոյ (dative singular)
մորթեաց (dative plural)
մորթի (accusative singular)
մորթիս (accusative plural)
մորթւոյ (ablative singular)
մորթեաց (ablative plural)
մորթեաւ (instrumental singular)
մորթի (locative singular)
մորթիս (locative plural)

xcl-decl-noun

մորթեաւք = մորթեօք


մարգագետին

margagetin (romanization)
մարգագետին (nominative singular)
մարգագետինք (nominative plural)
մարգագետնոյ (genitive singular)
մարգագետնոց (genitive plural)
մարգագետնոյ (dative singular)
մարգագետնոց (dative plural)
մարգագետին (accusative singular)
մարգագետինս (accusative plural)
մարգագետնոյ (ablative singular)
մարգագետնոց (ablative plural)
մարգագետնով (instrumental singular)
մարգագետնովք (instrumental plural)
մարգագետին (locative singular)
մարգագետինս (locative plural)

մարգագետնովք

Armenian: մարգագետին (margagetin)

mossy ground, turf, grass, pasture, herbage, meadow, mead


կաւ

kaw (romanization)
կաւ (nominative singular uncountable)
կաւոյ (genitive singular uncountable)
կաւոյ (dative singular uncountable)
կաւ (accusative singular uncountable)
կաւոյ (ablative singular uncountable)
կաւով (instrumental singular uncountable)
կաւ (locative singular uncountable)
կաւ (nominative singular uncountable)
կաւու (genitive singular uncountable)
կաւու (dative singular uncountable)
կաւ (accusative singular uncountable)
կաւէ (ablative singular uncountable)
կաւու (instrumental singular uncountable)
կաւու (locative singular uncountable)

Armenian: կավ (kav)
→ Turkish: gav

հոռոմ, մատնեհարած/նշաւոր կաւ ― hoṙom, matneharac/nšawor kaw ― bole, bolary earth

ծեփել կաւով


կաւագործ

kawagorc (romanization)
կաւագործ (nominative singular)
կաւագործք (nominative plural)
կաւագործի (genitive singular)
կաւագործաց (genitive plural)
կաւագործի (dative singular)
կաւագործաց (dative plural)
կաւագործ (accusative singular)
կաւագործս (accusative plural)
կաւագործէ (ablative singular)
կաւագործաց (ablative plural)
կաւագործաւ (instrumental singular)
կաւագործի (locative singular)
կաւագործս (locative plural)

կաւագործաւք = կաւագործօք

Armenian: կավագործ (kavagorc)

From կաւ (kaw) + -ա- (-a-) + գործեմ (gorcem).

ի կաւագործի կալ


բրուտ

head

բրուտ • (brut)

xcl-noun

բրուտ • (brut)

brut (romanization)
բրուտ (nominative singular)
բրուտք (nominative plural)
բրտի (genitive singular)
բրտից (genitive plural)
բրտի (dative singular)
բրտից (dative plural)
բրուտ (accusative singular)
բրուտս (accusative plural)
բրտէ (ablative singular)
բրտից (ablative plural)
բրտիւ (instrumental singular)
բրտիւք (instrumental plural)
բրտի (locative singular)
բրուտս (locative plural)
բրուտ (nominative singular)
բրուտք (nominative plural)
բրտի (genitive singular)
բրտաց (genitive plural)
բրտի (dative singular)
բրտաց (dative plural)
բրուտ (accusative singular)
բրուտս (accusative plural)
բրտէ (ablative singular)
բրտաց (ablative plural)
բրտաւ (instrumental singular)
բրտաւք = բրտօք (brtawkʻ = brtōkʻ) (instrumental plural)
բրտի (locative singular)
բրուտս (locative plural)

xcl-decl-noun

բրտաւք = բրտօք

Armenian: բրուտ (brut)

→ Northern Kurdish: pirûd

desctree

→ Ottoman Turkish: پورود (purud)
Turkish: purut


այրի

ayri (romanization)
այրի (nominative singular)
այրիք (nominative plural)
այրւոյ (genitive singular)
այրեաց (genitive plural)
այրւոյ (dative singular)
այրեաց (dative plural)
այրի (accusative singular)
այրիս (accusative plural)
այրւոյ (ablative singular)
այրեաց (ablative plural)
այրեաւ (instrumental singular)
այրեաւք = այրեօք (ayreawkʻ = ayreōkʻ) (instrumental plural)
այրի (locative singular)
այրիս (locative plural)

xcl-decl-noun

այրեաւք = այրեօք

Through haplology from Proto-Armenian *ananiríya-, from Proto-Indo-European *n̥-h₂nēr-yeh₂-, composed of the privative prefix *n̥-, whence ան- (an-), and *h₂nḗr (“man, husband”), whence այր (ayr).


այրի

այրեաւք = այրեօք

→ Armenian: այրի (ayri) (learned)


քարտէզ

head

քարտէզ • (kʻartēz)

xcl-noun

քարտէզ • (kʻartēz)

kʻartēz (romanization)
քարտէզ (nominative singular)
քարտէզք (nominative plural)
քարտիզի (genitive singular)
քարտիզից (genitive plural)
քարտիզի (dative singular)
քարտիզից (dative plural)
քարտէզ (accusative singular)
քարտէզս (accusative plural)
քարտիզէ (ablative singular)
քարտիզից (ablative plural)
քարտիզիւ (instrumental singular)
քարտիզիւք (instrumental plural)
քարտիզի (locative singular)
քարտէզս (locative plural)
քարտէզ (nominative singular)
քարտէզք (nominative plural)
քարտիզի (genitive singular)
քարտիզաց (genitive plural)
քարտիզի (dative singular)
քարտիզաց (dative plural)
քարտէզ (accusative singular)
քարտէզս (accusative plural)
քարտիզէ (ablative singular)
քարտիզաց (ablative plural)
քարտիզաւ (instrumental singular)
քարտիզի (locative singular)
քարտէզս (locative plural)

xcl-decl-noun

քարտիզաւք = քարտիզօք