քաջութիւն

head

քաջութիւն • (kʻaǰutʻiwn)

xcl-noun

քաջութիւն • (kʻaǰutʻiwn)

kʻaǰutʻiwn (romanization)
քաջութիւն (nominative singular)
քաջութիւնք (nominative plural)
քաջութեան (genitive singular)
քաջութեանց (genitive plural)
քաջութեան (dative singular)
քաջութեանց (dative plural)
քաջութիւն (accusative singular)
քաջութիւնս (accusative plural)
քաջութենէ (ablative singular)
քաջութեանց (ablative plural)
քաջութեամբ (instrumental singular)
քաջութեամբք (instrumental plural)
քաջութեան (locative singular)
քաջութիւնս (locative plural)

Armenian: քաջություն (kʻaǰutʻyun)

քաջ (kʻaǰ, “brave, courageous”) + -ութիւն (-utʻiwn)

affix

քաջութիւն հասցէ ձեզ ի քաջէն Վահագնէ ամենայն Հայոց աշխարհիս

5th century, Agatʻangełos, Patmutʻiwn Hayocʻ [History of the Armenians] 127

Translation by R. W. Thomson
may there be […] valor from valiant Vahagn to you and all our land of Armenia

kʻaǰutʻiwn hascʻē jez i kʻaǰēn Vahagnē amenayn Hayocʻ ašxarhis

valour, courage, bravery, manhood, gallantry


մեծութիւն

head

մեծութիւն • (mecutʻiwn)

xcl-noun

մեծութիւն • (mecutʻiwn)

mecutʻiwn (romanization)
մեծութիւն (nominative singular)
մեծութիւնք (nominative plural)
մեծութեան (genitive singular)
մեծութեանց (genitive plural)
մեծութեան (dative singular)
մեծութեանց (dative plural)
մեծութիւն (accusative singular)
մեծութիւնս (accusative plural)
մեծութենէ (ablative singular)
մեծութեանց (ablative plural)
մեծութեամբ (instrumental singular)
մեծութեամբք (instrumental plural)
մեծութեան (locative singular)
մեծութիւնս (locative plural)

Armenian: մեծություն (mecutʻyun)

մեծ (mec, “big, large”) + -ութիւն (-utʻiwn)

suffix

greatness, thickness, size, capaciousness

մեծափարթամ մեծություն

աշխարհական մեծությունք

լնուլ մեծութեամբք

ի մեծութիւն հասանել

կորուսանել զմեծութիւնս իւր

մերկանալ ի մեծությունթեանց

մեծութիւնդ

grandeur, greatness, power, magnificence, majesty, elevation, exaltation


գրականութիւն

head

գրականութիւն • (grakanutʻiwn)

xcl-noun

գրականութիւն • (grakanutʻiwn)

grakanutʻiwn (romanization)
գրականութիւն (nominative singular)
գրականութիւնք (nominative plural)
գրականութեան (genitive singular)
գրականութեանց (genitive plural)
գրականութեան (dative singular)
գրականութեանց (dative plural)
գրականութիւն (accusative singular)
գրականութիւնս (accusative plural)
գրականութենէ (ablative singular)
գրականութեանց (ablative plural)
գրականութեամբ (instrumental singular)
գրականութեամբք (instrumental plural)
գրականութեան (locative singular)
գրականութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

գրականութիւն

գրականութիւնք

գրականութեան

գրականութեանց

գրականութեան

գրականութեանց

գրականութիւն

գրականութիւնս

գրականութենէ

գրականութեանց

գրականութեամբ

գրականութեամբք

գրականութեան

գրականութիւնս

desc

գրականություն

Armenian: գրականություն (grakanutʻyun)

գրական (grakan, “literate”) + -ութիւն (-utʻiwn)


Կորիւն

Koriwn (romanization)
Կորիւն (nominative singular uncountable)
Կորեան (genitive singular uncountable)
Կորեան (dative singular uncountable)
Կորիւն (accusative singular uncountable)
Կորենէ (ablative singular uncountable)
Կորեամբ (instrumental singular uncountable)
Կորեան (locative singular uncountable)

Armenian: Կորյուն (Koryun)

From կորիւն (koriwn, “whelp of a lion”).


կազմութիւն

head

կազմութիւն • (kazmutʻiwn)

xcl-noun

կազմութիւն • (kazmutʻiwn)

kazmutʻiwn (romanization)
կազմութիւն (nominative singular)
կազմութիւնք (nominative plural)
կազմութեան (genitive singular)
կազմութեանց (genitive plural)
կազմութեան (dative singular)
կազմութեանց (dative plural)
կազմութիւն (accusative singular)
կազմութիւնս (accusative plural)
կազմութենէ (ablative singular)
կազմութեանց (ablative plural)
կազմութեամբ (instrumental singular)
կազմութեամբք (instrumental plural)
կազմութեան (locative singular)
կազմութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

կազմութեամբք

Armenian: կազմություն (kazmutʻyun)

կազմութիւն մարմնոյ

construction, organization, order, arrangement, mechanism, constitution, formation, structure, composition


փոքրիկ

head

փոքրիկ • (pʻokʻrik)

xcl-adj

փոքրիկ • (pʻokʻrik)

pʻokʻrik (romanization)
փոքրիկ (nominative singular)
փոքրկունք (nominative plural)
փոքրկան (genitive singular)
փոքրկանց (genitive plural)
փոքրկան (dative singular)
փոքրկանց (dative plural)
փոքրիկ (accusative singular)
փոքրկունս (accusative plural)
փոքրկանէ (ablative singular)
փոքրկանց (ablative plural)
փոքրկամբ (instrumental singular)
փոքրկամբք (instrumental plural)
փոքրկան (locative singular)
փոքրկունս (locative plural)

Armenian: փոքրիկ (pʻokʻrik)

very little, quite small, tiny, wee, slender, scanty, petty, slight


Աստղիկ

head

Աստղիկ • (Astłik)

xcl-proper noun

Աստղիկ • (Astłik)

Astłik (romanization)
Աստղիկ (nominative singular uncountable)
Աստղկան (genitive singular uncountable)
Աստղկան (dative singular uncountable)
Աստղիկ (accusative singular uncountable)
Աստղկանէ (ablative singular uncountable)
Աստղկամբ (instrumental singular uncountable)
Աստղկան (locative singular uncountable)
Աստղիկ (nominative singular uncountable)
Աստղկայ (genitive singular uncountable)
Աստղկայ (dative singular uncountable)
Աստղիկ (accusative singular uncountable)
Աստղկայ (ablative singular uncountable)
Աստղկաւ (instrumental singular uncountable)
Աստղիկ (locative singular uncountable)

Armenian: Աստղիկ (Astġik)

աստղ (astł, “star”) + -իկ (-ik, diminutive suffix)

suffix

(Greek mythology, Roman mythology) Aphrodite, Venus

(astronomy) planet Venus; the morning star


-ունդ

Probably from the stem element *-ō̆n- or *-un- + Proto-Indo-European *-ti- suffix.

ծնունդ

սերունդ

սնունդ


-ուրդ

Armenian: -ուրդ (-urd)


մրջիմն

head

մրջիմն • (mrǰimn)

xcl-noun

մրջիմն • (mrǰimn)

mrǰimn (romanization)
մրջիմն (nominative singular)
մրջմունք (nominative plural)
մրջման (genitive singular)
մրջմանց (genitive plural)
մրջման (dative singular)
մրջմանց (dative plural)
մրջիմն (accusative singular)
մրջմունս (accusative plural)
մրջմանէ (ablative singular)
մրջմանց (ablative plural)
մրջմամբ (instrumental singular)
մրջմամբք (instrumental plural)
մրջման (locative singular)
մրջմունս (locative plural)


որքիւն

head

որքիւն • (orkʻiwn)

xcl-noun

որքիւն • (orkʻiwn)

orkʻiwn (romanization)
որքիւն (nominative singular)
որքիւնք (nominative plural)
որքեան (genitive singular)
որքեանց (genitive plural)
որքեան (dative singular)
որքեանց (dative plural)
որքիւն (accusative singular)
որքիւնս (accusative plural)
որքիւնէ (ablative singular)
որքեանց (ablative plural)
որքեամբ (instrumental singular)
որքեամբք (instrumental plural)
որքեան (locative singular)
որքիւնս (locative plural)

Armenian: որքին (orkʻin)


-ստ

Probably from the Proto-Indo-European *-sti- suffix, whence also Proto-Slavic *-ostь and Hittite -𒀸𒋾 (-ašti). According to Ačaṙyan, the *-i- in Proto-Indo-European is the reason for -ե- (-e-) in the genitive of some older words derived from this suffix, e.g. գալուստ (galust) : գալստ-ե-ան (galst-e-an), հանգիստ (hangist) : հանգստ-ե-ան (hangst-e-an).

գովեմ

գովեստ

իմանամ

իմաստ

կորուսանեմ

կորուստ

հանգչիմ

հանգիստ

ուտեմ

ուտեստ ― utest ― food

ուրանամ

ուրաստ

Forming action nouns. These action nouns may later become an adjective.


դժ-

From Proto-Iranian *duš-, from Proto-Indo-Iranian *duš-, from Proto-Indo-European *dus-. Compare Central Kurdish دِژ (dij, “against, opposed, counter; inimical, contrary, adverse”).

cog

դժմիտ


մասնիկ

masnik (romanization)
մասնիկ (nominative singular)
մասնիկք (nominative plural)
մասնկի (genitive singular)
մասնկաց (genitive plural)
մասնկի (dative singular)
մասնկաց (dative plural)
մասնիկ (accusative singular)
մասնիկս (accusative plural)
մասնկէ (ablative singular)
մասնկաց (ablative plural)
մասնկաւ (instrumental singular)
մասնկի (locative singular)
մասնիկս (locative plural)
մասնիկ (nominative singular)
մասնկունք (nominative plural)
մասնկան (genitive singular)
մասնկանց (genitive plural)
մասնկան (dative singular)
մասնկանց (dative plural)
մասնիկ (accusative singular)
մասնկունս (accusative plural)
մասնկանէ (ablative singular)
մասնկանց (ablative plural)
մասնկամբ (instrumental singular)
մասնկամբք (instrumental plural)
մասնկան (locative singular)
մասնկունս (locative plural)

xcl-decl-noun

մասնկաւք = մասնկօք

Armenian: մասնիկ (masnik)

From մասն (masn, “part”) + -իկ (-ik, “diminutive suffix”).


մրջիւն

head

մրջիւն • (mrǰiwn)

xcl-noun

մրջիւն • (mrǰiwn)

mrǰiwn (romanization)
մրջիւն (nominative singular)
մրջիւնք (nominative plural)
մրջեան (genitive singular)
մրջեանց (genitive plural)
մրջեան (dative singular)
մրջեանց (dative plural)
մրջիւն (accusative singular)
մրջիւնս (accusative plural)
մրջենէ (ablative singular)
մրջեանց (ablative plural)
մրջեամբ (instrumental singular)
մրջեամբք (instrumental plural)
մրջեան (locative singular)
մրջիւնս (locative plural)
the plural can be մրջեանք

xcl-decl-noun

the plural can be <i class="Armn mention" lang="xcl">մրջեանք</i> (mrǰeankʻ)

desc

Middle Armenian: մրջիւն (mrǰiwn), մրջում (mrǰum), մռջում (mṙǰum)

Armenian: մրջյուն (mrǰyun)

From earlier մրջիմն (mrǰimn), from Proto-Indo-European *morw-.

Բարոյախաւսն ասէ զմրջունառեւծէ, թէ հաւր նորա դեմք առեւծու են եւ մաւրն՝ մրջմանն․ հայրն գիշակեր է եւ մայրն հնդակեր։
Baroyaxawsn asē zmrǰunaṙewcē, tʻē hawr nora demkʻ aṙewcu en ew mawrn, mrǰmann; hayrn gišaker ē ew mayrn hndaker.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).23.2–3

Physiologus says about the ant-lion, that its father has the face of a lion and the mother—of an ant; its father is carnivorous, and the mother—pulse-eater.


ապ-

Armenian: ապ- (ap-)

Of Iranian origin. Compare Middle Persian [Book Pahlavi needed] (ʾp̄y- /abē-/) and Classical Persian بیـ (bē-), both negative prefixes.

cog

հարկ

ապահարկ

գովել

ապագովել ― apagovel ― to dispraise

appended to verbs to denote reversal, cancellation, un-, dis-, de-


անկիւն

ankiwn (romanization)
անկիւն (nominative singular)
անկիւնք (nominative plural)
անկեան (genitive singular)
անկեանց (genitive plural)
անկեան (dative singular)
անկեանց (dative plural)
անկիւն (accusative singular)
անկիւնս (accusative plural)
անկիւնէ (ablative singular)
անկեանց (ablative plural)
անկեամբ (instrumental singular)
անկեամբք (instrumental plural)
անկեան (locative singular)
անկիւնս (locative plural)
անկիւն (nominative singular)
անկիւնք (nominative plural)
անկիւնի (genitive singular)
անկիւնից (genitive plural)
անկիւնի (dative singular)
անկիւնից (dative plural)
անկիւն (accusative singular)
անկիւնս (accusative plural)
անկիւնէ (ablative singular)
անկիւնից (ablative plural)
անկիւնիւ (instrumental singular)
անկիւնիւք (instrumental plural)
անկիւնի (locative singular)
անկիւնս (locative plural)

Armenian: անկյուն (ankyun)

From Proto-Indo-European *h₂eng- + -իւն (-iwn).

անկիւն ճանապարհի

բութ անկիւն

սուր անկիւն

անկիւն հատանել


անկիւն

ankiwn (romanization)
անկիւն (nominative singular)
անկիւնք (nominative plural)
անկեան (genitive singular)
անկեանց (genitive plural)
անկեան (dative singular)
անկեանց (dative plural)
անկիւն (accusative singular)
անկիւնս (accusative plural)
անկիւնէ (ablative singular)
անկեանց (ablative plural)
անկեամբ (instrumental singular)
անկեամբք (instrumental plural)
անկեան (locative singular)
անկիւնս (locative plural)

Transliteration of Ancient Greek ἀγκών (ankṓn, “elbow”); confused with անկիւն (ankiwn, “angle, corner”).


կորիւն

koriwn (romanization)
կորիւն (nominative singular)
կորիւնք (nominative plural)
կորեան (genitive singular)
կորեանց (genitive plural)
կորեան (dative singular)
կորեանց (dative plural)
կորիւն (accusative singular)
կորիւնս (accusative plural)
կորենէ (ablative singular)
կորեանց (ablative plural)
կորեամբ (instrumental singular)
կորեամբք (instrumental plural)
կորեան (locative singular)
կորիւնս (locative plural)

→ Armenian: կորյուն (koryun)

The origin is uncertain. An overview of opinions follows.
Etymological note
The etymology repeated most often is the inheritance from Proto-Indo-European *gʷrebʰ-, with Proto-Slavic *žerbę and Ancient Greek βρέφος (bréphos) as cognates, but the sound correspondences are irregular.
According to Ačaṙyan, the root is perhaps the unknown *կոր (*kor), also seen in խոճկոր (xočkor), while -իւն (-iwn) is a suffix.
Bugge compares to Chechen кӏорни (kʼorni), кӏуорнай (kʼwornaj, “young (of an animal), nestling”), on which see Nikolayev / Starostin.
Has also been compared to Classical Syriac ܓܘܽܪܝܳܐ (gūryā, “young animal, cub”), Hebrew גור (gūr, “cub”), גור (gōr, “lion cub”), which are from Proto-Semitic *gur-, *gury/w- (“whelp, cub”), whence also Arabic جَرْو (jarw). The ending looks similar to Assyrian Neo-Aramaic ܐܰܪܝܽܘܢܳܐ (aryūnā, “lion cub”), which is from the Semitic root discussed at առիւծ (aṙiwc). Compare also Hebrew גור אריה (gur ʾaryē), a common poetic designation for "lion's cub".

cog

Երրորդ բարք առիւծուն․ յորժամ ծնանի մատակ առեւծն զկորիւնն, մեռեալ ծնանի․ եւ նստեալ պահէ զորդի իւր, մինչեւ գայ հայրն յաւուր երրորդի եւ փչէ ի ճակատն նորա եւ յարուցանէ զնա։
Errord barkʻ aṙiwcun; yoržam cnani matak aṙewcn zkoriwnn, meṙeal cnani; ew nsteal pahē zordi iwr, minčʻew gay hayrn yawur errordi ew pʻčʻē i čakatn nora ew yarucʻanē zna.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).2.15–16

The third custom of the lion: when the lioness gives birth to the whelp, she brings it forth dead. And she sits and guards her child, until on the third day the father comes and blows into its forehead and awakens it.

Եւ իգին քանզի չիք որովայն, որ կրէ զծնունդն, յորժամ աճեն կորիւնքն, ծակեն զկողս մաւրն իւրեանց եւ ելանեն եւ սպանանեն զնա։
Ew igin kʻanzi čʻikʻ orovayn, or krē zcnundn, yoržam ačen koriwnkʻn, caken zkołs mawrn iwreancʻ ew elanen ew spananen zna.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).13.5

And as the female has no womb to carry the offspring, when the young vipers grow up, they pierce their mother's side and come out and kill her.

a cub or whelp of any wild animal (lion, bear, wolf, dog, viper, whale etc.)

(figuratively) fruit-like globules hidden under leaves of planes, elms and some other trees

(figuratively) the arms shot by pumpkins, cucumbers and similar plants


ձիւն

jiwn (romanization)
ձիւն (nominative singular)
ձիւնք (nominative plural)
ձեան (genitive singular)
ձեանց (genitive plural)
ձեան (dative singular)
ձեանց (dative plural)
ձիւն (accusative singular)
ձիւնս (accusative plural)
ձեանէ (ablative singular)
ձեանց (ablative plural)
ձեամբ (instrumental singular)
ձեամբք (instrumental plural)
ձեան (locative singular)
ձիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

The singular ablative can also be <i class="Armn mention" lang="xcl">ձիւնէ</i> (jiwnē).

Armenian: ձյուն (jyun)

From Proto-Indo-European *ǵʰéyōm. The genitive ձեան (jean) is from the Proto-Indo-European genitive *ǵʰi-m-ós. Related to ձմեռն (jmeṙn, “winter”) and ձմեթ (jmetʻ).

հատ ձեան ― hat jean ― snowflake

մանր ձիւն

խոշոր ձիւն

հալեալ ձիւն

կոյտ ձեան ― koyt jean ― snowdrift

հիւս ձեան ― hiws jean ― snowslip

մոյկ ձեան

սպիտակ իբրեւ զձիւն

ձիւն գայ, իջանէ

ձիւնն դիզանի

ձիւն բազում եկն

it had snowed very hard, there had been a heavy fall of snow

ձեան գնտակս արձակել, ձգել


սիւն

siwn (romanization)
սիւն (nominative singular)
սիւնք (nominative plural)
սեան (genitive singular)
սեանց (genitive plural)
սեան (dative singular)
սեանց (dative plural)
սիւն (accusative singular)
սիւնս (accusative plural)
սեանէ (ablative singular)
սեանց (ablative plural)
սեամբ (instrumental singular)
սեամբք (instrumental plural)
սեան (locative singular)
սիւնս (locative plural)
սիւն (nominative singular)
սիւնք (nominative plural)
սիւնի (genitive singular)
սիւնից (genitive plural)
սիւնի (dative singular)
սիւնից (dative plural)
սիւն (accusative singular)
սիւնս (accusative plural)
սիւնէ (ablative singular)
սիւնից (ablative plural)
սիւնիւ (instrumental singular)
սիւնիւք (instrumental plural)
սիւնի (locative singular)
սիւնս (locative plural)

the ablative singular can be also <i class="Armn mention" lang="xcl">սիւնէ</i> (siwnē)

Armenian: սյուն (syun)

From Proto-Indo-European *ḱiHwon-, whence also Ancient Greek κίων (kíōn, “column”). No other cognates survive.

Եւ սիւն լուսոյ ըստ օրինակի ծիածանի իջեալ յերկնից՝ շուրջ պարուրեալ զնահատակաց զմարմինս ծրափակէր։

5th century, Łazar Pʻarpecʻi, Patmutʻiwn Hayocʻ [History of Armenia] 77

Translation by Robert W. Thomson
A column of light descended like a rainbow from heaven, surrounding and enveloping the bodies of the martyrs.

Ew siwn lusoy əst ōrinaki ciacani iǰeal yerknicʻ, šurǰ parureal znahatakacʻ zmarmins crapʻakēr.


մարհ

marh (romanization)
մարհ (nominative singular)
մարհք (nominative plural)
մարհու (genitive singular)
մարհուց (genitive plural)
մարհու (dative singular)
մարհուց (dative plural)
մարհ (accusative singular)
մարհս (accusative plural)
մարհէ (ablative singular)
մարհուց (ablative plural)
մարհու (instrumental singular)
մարհուք (instrumental plural)
մարհու (locative singular)
մարհս (locative plural)


տիւ

tiw (romanization)
տիւ (nominative singular uncountable)
տուընջեան (genitive singular uncountable)
տուընջեան (dative singular uncountable)
տիւ (accusative singular uncountable)
տուընջենէ (ablative singular uncountable)
տուընջեամբ (instrumental singular uncountable)
տուընջեան (locative singular uncountable)
տիւ (nominative singular uncountable)
տունջեան (genitive singular uncountable)
տունջեան (dative singular uncountable)
տիւ (accusative singular uncountable)
տունջենէ (ablative singular uncountable)
տունջեամբ (instrumental singular uncountable)
տունջեան (locative singular uncountable)

xcl-decl-noun-unc

the locative singular can be տուէ (tuē); the instrumental singular post-classically can be o-type տըւով (təwov)

the locative singular can be տուէ (tuē); the instrumental singular post-classically can be o-type տուով (tuov)

Armenian: տիվ (tiv), տվնջյան (tvnǰyan)

From Proto-Indo-European *diw-, the oblique stem of *dyḗws (“diurnal sky; sky god”). See also երկտի (erkti). The sense "sky god" is not attested in Armenian. For possible traces of it see ծիածան (ciacan), տկողին (tkoġin), աստուած (astuac), դիք (dikʻ).

տիւ եւ գիշեր ― tiw ew gišer ― nychthemeron

ի տուէ, ի տունջեան

ի լուսապայծառ, ի լոյս տունջեան

ընդ տիւն ողջոյն

ի տուէ եւ ի գիշերի, զտիւ եւ զգիշեր

չեւ խոնարհեալ տունջեան

before the end of the day, before nightfall

արփիաճաճանչ տիւ

ի տունջենիս յայսմիկ

day, daytime, the part of the day when the sun shines


աստեղ

head

աստեղ • (asteł)


աստեղաց

աստեղաց • (astełacʻ)


թաքուստ

թաքուստ • (tʻakʻust)

xcl-noun

թաքուստ • (tʻakʻust)

tʻakʻust (romanization)
թաքուստ (nominative singular uncountable)
թաքստեան (genitive singular uncountable)
թաքստեան (dative singular uncountable)
թաքուստ (accusative singular uncountable)
թաքստենէ (ablative singular uncountable)
թաքստեամբ (instrumental singular uncountable)
թաքստեան (locative singular uncountable)
թաքուստ (nominative singular uncountable)
թաքստի (genitive singular uncountable)
թաքստի (dative singular uncountable)
թաքուստ (accusative singular uncountable)
թաքստէ (ablative singular uncountable)
թաքստիւ (instrumental singular uncountable)
թաքստի (locative singular uncountable)

թաքստեան լինել, ի թաքուստ մատնել, նստիլ/թաքչիլ ի թաքստեան, լինել ի թաքստի

to be concealed, hidden, placed in ambush

tʻakʻstean linel, i tʻakʻust matnel, nstil/tʻakʻčʻil i tʻakʻstean, linel i tʻakʻsti

դնել ի թաքստեան

to place or hide upon the sly, or in a dungeon

թաքստիւ

ի նմանէ չէր ինչ նորա թաքուստ

he hid nothing from him, he had no secrets with him

act of concealing or of being concealed; concealment, secret; hiding place; retreat


թաքուստ

head

թաքուստ • (tʻakʻust)

xcl-adj

թաքուստ • (tʻakʻust)

Armenian: թաքուստ (tʻakʻust)

թաքուստ ունել


տեսիլ

tesil (romanization)
տեսիլ (nominative singular)
տեսիլք (nominative plural)
տեսլեան (genitive singular)
տեսլեանց (genitive plural)
տեսլեան (dative singular)
տեսլեանց (dative plural)
տեսիլ (accusative singular)
տեսիլս (accusative plural)
տեսլենէ (ablative singular)
տեսլեանց (ablative plural)
տեսլեամբ (instrumental singular)
տեսլեամբք (instrumental plural)
տեսլեան (locative singular)
տեսիլս (locative plural)

desc

Armenian: տեսիլ (tesil), տեսիլք (tesilkʻ)

գեղեցիկ տեսիլ, տեսիլ գեղոյ

գեղեցիկ տեսլեամբ

տեսիլ դիմաց

ի տեսիլ ամենեցուն

տեսիլ աչացն է հաւատարիմ եւ ոչ լուր ականջացն

hearing is believing but seeing has no fellow

tesil ačʻacʻn ē hawatarim ew očʻ lur akanǰacʻn

aspect; appearance, look, sight, view; air, mien, visage, image

ի տեսիլ ածել

to represent, to perform, to put upon the stage

տեսիլ լինել աշխարհի

արար տօն տեսլեան, խաղու

երկնային տեսիլ

տեսիլ տեսանել

եղեւ բան Տեառն առ Աբրամ ի տեսլեան

vision, apparition, phantom, spectre, dream

տեսլեամբ բնութեան պարապեալ


գալուստ

head

գալուստ • (galust)

xcl-noun

գալուստ • (galust)

galust (romanization)
գալուստ (nominative singular)
գալուստք (nominative plural)
գալստեան (genitive singular)
գալստեանց (genitive plural)
գալստեան (dative singular)
գալստեանց (dative plural)
գալուստ (accusative singular)
գալուստս (accusative plural)
գալստենէ (ablative singular)
գալստեանց (ablative plural)
գալստեամբ (instrumental singular)
գալստեամբք (instrumental plural)
գալստեան (locative singular)
գալուստս (locative plural)

Armenian: գալուստ (galust)


դստերք

head

դստերք • (dsterkʻ)


դստերց

դստերց • (dstercʻ)


դստերաց

դստերաց • (dsteracʻ)


կորուստ

կորուստ • (korust)

xcl-noun

կորուստ • (korust)

korust (romanization)
կորուստ (nominative singular uncountable)
կորստեան (genitive singular uncountable)
կորստեան (dative singular uncountable)
կորուստ (accusative singular uncountable)
կորստենէ (ablative singular uncountable)
կորստեամբ (instrumental singular uncountable)
կորստեան (locative singular uncountable)

Armenian: կորուստ (korust)

կորնչիմ (kornčʻim, “be lost”) + -ստ (-st)

suffix

ի կորուստ մատնիլ

ի կորուստ մատնել

մեծամեծ կորուստս տուժել

կորստեամբ վաճառել

անձամբ զանձն ի կորուստ մատնել

ի կորուստ ընթանալ

լինել մերձ ի կորուստ/յափն կորստեան

to be upon the brink of ruin or destruction

դիմէ ի կորուստ իւր

perdition, ruin, destruction; misfortune


տապեղ

head

տապեղ • (tapeł)

xcl-noun

տապեղ • (tapeł)

→ Armenian: տապեղ (tapeġ)

From Ancient Greek τάβλα (tábla), from Latin tabula (“table, playing board”). The correspondence of Greek β (b) to Armenian պ (p) is irregular. See also նարտ (nart).


խորհուրդ

head

խորհուրդ • (xorhurd)

xcl-noun

խորհուրդ • (xorhurd)

xorhurd (romanization)
խորհուրդ (nominative singular)
խորհուրդք (nominative plural)
խորհրդոյ (genitive singular)
խորհրդոց (genitive plural)
խորհրդոյ (dative singular)
խորհրդոց (dative plural)
խորհուրդ (accusative singular)
խորհուրդս (accusative plural)
խորհրդոյ (ablative singular)
խորհրդոց (ablative plural)
խորհրդով (instrumental singular)
խորհրդովք (instrumental plural)
խորհուրդ (locative singular)
խորհուրդս (locative plural)
խորհուրդ (nominative singular uncountable)
խորհրդեան (genitive singular uncountable)
խորհրդեան (dative singular uncountable)
խորհուրդ (accusative singular uncountable)
խորհրդենէ (ablative singular uncountable)
խորհրդեամբ (instrumental singular uncountable)
խորհրդեան (locative singular uncountable)
խորհուրդ (nominative singular uncountable)
խորհրդի (genitive singular uncountable)
խորհրդի (dative singular uncountable)
խորհուրդ (accusative singular uncountable)
խորհրդէ (ablative singular uncountable)
խորհրդիւ (instrumental singular uncountable)
խորհրդի (locative singular uncountable)

Armenian: խորհուրդ (xorhurd)

Udi: խօրուրթ (xōrurtʻ)

շրջել ի խորհրդոց

շրջել զոք ի խորհրդոց

խորհրդով

designedly, intentionally, on purpose, purposely

խորհուրդ ի մտի եդի գիտել

խորհուրդ ի միտս իմ անկաւ/եղեւ

I thought of, I had the idea or the intention to

խորհուրդ արարի ընդ միտս իմ

խորհուրդ կալաւ

զյանդուգն զայն խորհեցաւ խորհուրդ

մինչդեռ յայսմ խորհրդի էր

in the midst of these thoughts, while thus deliberating

thought; design, intention, resolution; idea

չար խորհուրդ

խորհուրդ առնել, ի մէջ առնուլ, ունել, ի խորհուրդ մտանել

to consult, to determine, to decide on, to resolve on; to deliberate, to confer together, to take counsel, to advise with

xorhurd aṙnel, i mēǰ aṙnul, unel, i xorhurd mtanel

խորհուրդ տալ

խորհուրդ հարցնել

to ask advice, to consult, to take counsel

ի մի խորհուրդ միաբանել

to think together, to deliberate unanimously

տուն, տաճար խորհրդոյ

խորհուրդ պաշտօնէից

խորհրդեան դպիր

advice, counsel; deliberation, consultation

փրկական խորհուրդ


ազդր

azdr (romanization)
ազդր (nominative singular)
ազդերք (nominative plural)
ազդեր (genitive singular)
ազդերաց (genitive plural)
ազդեր (dative singular)
ազդերաց (dative plural)
ազդր (accusative singular)
ազդերս (accusative plural)
ազդերէ (ablative singular)
ազդերաց (ablative plural)
ազդերբ (instrumental singular)
ազդեր (locative singular)
ազդերս (locative plural)
ազդր (nominative singular)
ազդրք (nominative plural)
ազդերի (genitive singular)
ազդերաց (genitive plural)
ազդերի (dative singular)
ազդերաց (dative plural)
ազդր (accusative singular)
ազդրս (accusative plural)
ազդերէ (ablative singular)
ազդերաց (ablative plural)
ազդերաւ (instrumental singular)
ազդերի (locative singular)
ազդրս (locative plural)

xcl-decl-noun

ազդերաւք = ազդերօք

ազդերաւք = ազդերօք

Armenian: ազդր (azdr)

The origin is uncertain.
According to some, inherited from Proto-Indo-European via pre-Armenian *azgdʰ-, and cognate with Sanskrit सक्थि (sákthi, “thigh, thigh-bone”), Avestan 𐬵𐬀𐬑𐬙𐬌 (haxti, “thigh”), Ancient Greek ἰσχίον (iskhíon, “hip-joint”).
Others compare to Ancient Greek ὀσφῦς (osphûs, “loins, lower part of the back”) and derive both from *h₃ésth₁ (“bone”) grown with the determinative *-dʰ-.


ետղ

etł (romanization)
ետղ (nominative singular)
ետեղք (nominative plural)
ետեղ (genitive singular)
ետեղաց (genitive plural)
ետեղ (dative singular)
ետեղաց (dative plural)
ետղ (accusative singular)
ետեղս (accusative plural)
ետեղէ (ablative singular)
ետեղաց (ablative plural)
ետեղբ (instrumental singular)
ետեղաւք = ետեղօք (eteławkʻ = etełōkʻ) (instrumental plural)
ետեղ (locative singular)
ետեղս (locative plural)

xcl-decl-noun

ետեղաւք = ետեղօք

the declension here follows Baṙgirkʿ Haykazean Lezui; according to it plural instrumental can be <i class="Armn mention" lang="xcl">ետեղբք</i> (etełbkʻ)

առ ետեղ

there, in that very place, in the same place; immediately, directly, forthwith

զետղ առնուլ


վաղր

head

վաղր • (vałr)

xcl-noun

վաղր • (vałr)

vałr (romanization)
վաղր (nominative singular)
վաղերք (nominative plural)
վաղեր (genitive singular)
վաղերց (genitive plural)
վաղեր (dative singular)
վաղերց (dative plural)
վաղր (accusative singular)
վաղերս (accusative plural)
վաղերէ (ablative singular)
վաղերց (ablative plural)
վաղերբ (instrumental singular)
վաղերբք (instrumental plural)
վաղեր (locative singular)
վաղերս (locative plural)


շիգղ

head

շիգղ • (šigł)

xcl-noun

շիգղ • (šigł)

šigł (romanization)
շիգղ (nominative singular)
շգեղք (nominative plural)
շգեղ (genitive singular)
շգեղց (genitive plural)
շգեղ (dative singular)
շգեղց (dative plural)
շիգղ (accusative singular)
շգեղս (accusative plural)
շգեղէ (ablative singular)
շգեղց (ablative plural)
շգեղբ (instrumental singular)
շգեղբք (instrumental plural)
շգեղ (locative singular)
շգեղս (locative plural)

unk

unknown

շիգղ ոսկի


դագաղ

head

դագաղ • (dagał)

xcl-noun

դագաղ • (dagał)

dagał (romanization)
դագաղ (nominative singular)
դագաղք (nominative plural)
դագաղի (genitive singular)
դագաղաց (genitive plural)
դագաղի (dative singular)
դագաղաց (dative plural)
դագաղ (accusative singular)
դագաղս (accusative plural)
դագաղէ (ablative singular)
դագաղաց (ablative plural)
դագաղաւ (instrumental singular)
դագաղի (locative singular)
դագաղս (locative plural)

xcl-decl-noun

դագաղաւք = դագաղօք

Armenian: դագաղ (dagaġ)

The origin is uncertain. Perhaps from Proto-Indo-European *dʰogʷ-, *dʰegʷʰ- (“to burn”), from the custom of cremating the corpses.


համր

hamr (romanization)
համր (nominative singular)
համերք (nominative plural)
համեր (genitive singular)
համերց (genitive plural)
համեր (dative singular)
համերց (dative plural)
համր (accusative singular)
համերս (accusative plural)
համերէ (ablative singular)
համերց (ablative plural)
համերբ (instrumental singular)
համերբք (instrumental plural)
համեր (locative singular)
համերս (locative plural)

The origin is uncertain. Has been compared to Middle Persian hʾmwš (xāmōš, “silent”), whence Persian خاموش (xâmuš).

համր ի ծնէ

համր բնութիւնք

համր լինել


համր

→ Armenian: համր (hamr) (learned)


սկուտղ

head

սկուտղ • (skutł)

xcl-noun

սկուտղ • (skutł)

skutł (romanization)
սկուտղ (nominative singular)
սկտեղք (nominative plural)
սկտեղ (genitive singular)
սկտեղաց (genitive plural)
սկտեղ (dative singular)
սկտեղաց (dative plural)
սկուտղ (accusative singular)
սկտեղս (accusative plural)
սկտեղէ (ablative singular)
սկտեղաց (ablative plural)
սկտեղբ (instrumental singular)
սկտեղ (locative singular)
սկտեղս (locative plural)
the plural instrumental can be սկտեղբք

xcl-decl-noun

սկտեղաւք = սկտեղօք

the singular instrumental can be սկտեղամբ (sktełamb), the plural instrumental can be սկտեղբք (sktełbkʻ)

Armenian: սկուտեղ (skuteġ)

Borrowed from Byzantine Greek σκουτέλα (skoutéla), from Latin scutella (“small flat dish”).


տարերք

head

տարերք • (tarerkʻ)


եզր

ezr (romanization)
եզր (nominative singular)
եզերք (nominative plural)
եզեր (genitive singular)
եզերց (genitive plural)
եզերաց (genitive plural)
եզեր (dative singular)
եզերց (dative plural)
եզերաց (dative plural)
եզր (accusative singular)
եզերս (accusative plural)
եզերէ (ablative singular)
եզերց (ablative plural)
եզերաց (ablative plural)
եզերբ (instrumental singular)
եզերբք (instrumental plural)
եզեր (locative singular)
եզերս (locative plural)

xcl-decl-noun

եզերց, եզերաց

եզերց, եզերաց

եզերց, եզերաց

եզերբք, եզերաւք = եզերօք

the instrumental plural can also be եզերբք (ezerbkʻ) and եզերովք (ezerovkʻ)

Armenian: եզր (ezr), եզերք (ezerkʻ)

From Proto-Indo-European *h₁eǵʰ-er-, from *h₁eǵʰ- (“balk, border”). Cognate with Proto-Balto-Slavic *éźera (“lake”), Lithuanian ežià (“boundary-strip”), Latvian eža (“balk”), Russian яз (jaz, “fish weir”).

եւ երթեալ յեզր գետոյն, որու Ախուրեանն կոչեն

7th century, Anania Širakacʻi, Yałags harcʻman ew lucman [On Questions and Solutions] 7

and I went to the shore of the river, which they call Axurean

ew ertʻeal yezr getoyn, oru Axureann kočʻen

եզր ունել, յեզր ելանել


կողր

head

կողր • (kołr)

xcl-noun

կողր • (kołr)

kołr (romanization)
կողր (nominative singular)
կողերք (nominative plural)
կողեր (genitive singular)
կողերց (genitive plural)
կողերաց (genitive plural)
կողեր (dative singular)
կողերց (dative plural)
կողերաց (dative plural)
կողր (accusative singular)
կողերս (accusative plural)
կողերէ (ablative singular)
կողերց (ablative plural)
կողերաց (ablative plural)
կողերբ (instrumental singular)
կողերբք (instrumental plural)
կողեր (locative singular)
կողերս (locative plural)

xcl-decl-noun

կողերց, կողերաց

կողերց, կողերաց

կողերց, կողերաց

կողերբք, կողերաւք = կողերօք

Armenian: կողր (koġr)

Perhaps from Proto-Indo-European *gol- and cognate with Proto-Slavic *golьje, whence Ukrainian гілля́ (hilljá, “branch”), dialectal Russian голья́ (golʹjá, “branch”), Slovene gólje (“twigs without leaves”). Relation to կող (koł) is also possible. It is uncertain whether Zazaki kōlī (“wood, firewood”) is related.


սիկղ

head

սիկղ • (sikł)

xcl-noun

սիկղ • (sikł)

sikł (romanization)
սիկղ (nominative singular)
սկեղք (nominative plural)
սկեղ (genitive singular)
սկեղաց (genitive plural)
սկեղ (dative singular)
սկեղաց (dative plural)
սիկղ (accusative singular)
սկեղս (accusative plural)
սկեղէ (ablative singular)
սկեղաց (ablative plural)
սկեղբ (instrumental singular)
սկեղաւք = սկեղօք (skeławkʻ = skełōkʻ) (instrumental plural)
սկեղ (locative singular)
սկեղս (locative plural)

xcl-decl-noun

սկեղաւք = սկեղօք

Armenian: սիկղ (sikġ)

From Ancient Greek σίκλος (síklos), σίγλος (síglos).

an ancient measure of weight and a coin (6.8 grams or a quarter of an ounce)


աղբևր

head

աղբևր • (ałbewr)

xcl-noun

աղբևր • (ałbewr)

ałbewr (romanization)
աղբևր (nominative singular)
աղբերք (nominative plural)
աղբեր (genitive singular)
աղբերց (genitive plural)
աղբերաց (genitive plural)
աղբեր (dative singular)
աղբերց (dative plural)
աղբերաց (dative plural)
աղբևր (accusative singular)
աղբերս (accusative plural)
աղբերէ (ablative singular)
աղբերց (ablative plural)
աղբերաց (ablative plural)
աղբերբ (instrumental singular)
աղբերբք (instrumental plural)
աղբեր (locative singular)
աղբերս (locative plural)

xcl-decl-noun

աղբերց, աղբերաց

աղբերց, աղբերաց

աղբերց, աղբերաց

աղբերբք, աղբերաւք = աղբերօք


տարր

tarr (romanization)
տարր (nominative singular)
տարերք (nominative plural)
տարեր (genitive singular)
տարերց (genitive plural)
տարերաց (genitive plural)
տարեր (dative singular)
տարերց (dative plural)
տարերաց (dative plural)
տարր (accusative singular)
տարերս (accusative plural)
տարերէ (ablative singular)
տարերց (ablative plural)
տարերաց (ablative plural)
տարերբ (instrumental singular)
տարերբք (instrumental plural)
տարեր (locative singular)
տարերս (locative plural)

տարերց, տարերաց

տարերց, տարերաց

տարերց, տարերաց

տարերբք, տարերաւք = տարերօք

post-classically also i-type genitives տարրի (tarri)/տարրից (tarricʻ) and o-type genitive տարրոյ (tarroy) are attested

desc

→ Armenian: տարր (tarr), տարերք (tarerkʻ) (learned)

The origin is uncertain.
One suggestion is that it is derived from Proto-Indo-European *dóru (“tree, wood”), via a Pre-Armenian r/u-stem noun *dóru-r, taking the zero-grade from the oblique *dr̥u-, or directly from *dóru through an o-u → a-u dissimilatory umlaut. In this case cognate with տորգ (torg), տոռն (toṙn), տարգալ (targal). For the sense development Martirosyan compares Ancient Greek ὕλη (húlē, “wood, timber; material, matter”).

m+

տարերք

տարերք կենաց

ըստ տարերց աշխարհի


աղբիւր

head

աղբիւր • (ałbiwr)

xcl-noun

աղբիւր • (ałbiwr)

ałbiwr (romanization)
աղբիւր (nominative singular)
աղբերք (nominative plural)
աղբեր (genitive singular)
աղբերց (genitive plural)
աղբերաց (genitive plural)
աղբեր (dative singular)
աղբերց (dative plural)
աղբերաց (dative plural)
աղբիւր (accusative singular)
աղբերս (accusative plural)
աղբերէ (ablative singular)
աղբերց (ablative plural)
աղբերաց (ablative plural)
աղբերբ (instrumental singular)
աղբերբք (instrumental plural)
աղբեր (locative singular)
աղբերս (locative plural)

xcl-decl-noun

աղբերց, աղբերաց

աղբերց, աղբերաց

աղբերց, աղբերաց

աղբերբք, աղբերաւք = աղբերօք

Armenian: աղբյուր (aġbyur)

The older form is աղբեւր (ałbewr), by dissimilation from *արբեւր (*arbewr), by adding a prothetic vowel to *րբեւր (*rbewr), by regular metathesis from Proto-Indo-European *bʰréh₁wr̥ .


ակունք

head

ակունք • (akunkʻ)


ալևր

alewr (romanization)
ալևր (nominative singular uncountable)
ալեր (genitive singular uncountable)
ալեր (dative singular uncountable)
ալևր (accusative singular uncountable)
ալերէ (ablative singular uncountable)
ալերբ (instrumental singular uncountable)
ալեր (locative singular uncountable)
ալևր (nominative singular uncountable)
ալևրոյ (genitive singular uncountable)
ալևրոյ (dative singular uncountable)
ալևր (accusative singular uncountable)
ալևրոյ (ablative singular uncountable)
ալևրով (instrumental singular uncountable)
ալևր (locative singular uncountable)


ալիւր

aliwr (romanization)
ալիւր (nominative singular uncountable)
ալեր (genitive singular uncountable)
ալեր (dative singular uncountable)
ալիւր (accusative singular uncountable)
ալերէ (ablative singular uncountable)
ալերբ (instrumental singular uncountable)
ալեր (locative singular uncountable)
ալիւր (nominative singular uncountable)
ալիւրոյ (genitive singular uncountable)
ալիւրոյ (dative singular uncountable)
ալիւր (accusative singular uncountable)
ալիւրոյ (ablative singular uncountable)
ալիւրով (instrumental singular uncountable)
ալիւր (locative singular uncountable)
ալիւր (nominative singular uncountable)
ալերոյ (genitive singular uncountable)
ալերոյ (dative singular uncountable)
ալիւր (accusative singular uncountable)
ալերոյ (ablative singular uncountable)
ալերով (instrumental singular uncountable)
ալիւր (locative singular uncountable)

Armenian: ալյուր (alyur)

From Proto-Indo-European *h₂leh₁wr̥. Cognate with Ancient Greek ἄλευρον (áleuron, “flour”). Related to աղամ (ałam, “to grind”).
Ačaṙean explains the genitive-dative ալեր (aler) by contraction from *ալեւեր (*alewer), the supposed regular genitive-dative of r-type ալեւր (alewr). See also գիւղ (giwł).

cog

ցանել զալիւր ի վերայ

ալիւր գործելւոյ


եղջևր

head

եղջևր • (ełǰewr)

xcl-noun

եղջևր • (ełǰewr)


այծեղջիւր

head

այծեղջիւր • (aycełǰiwr)

xcl-proper noun

այծեղջիւր • (aycełǰiwr)

aycełǰiwr (romanization)
այծեղջիւր (nominative singular uncountable)
ածեղջեր (genitive singular uncountable)
ածեղջեր (dative singular uncountable)
այծեղջիւր (accusative singular uncountable)
ածեղջերէ (ablative singular uncountable)
ածեղջերբ (instrumental singular uncountable)
ածեղջեր (locative singular uncountable)

Armenian: Այծեղջյուր (Ayceġǰyur)


ըռընգեղջիւր

head

ըռընգեղջիւր • (əṙəngełǰiwr)

xcl-noun

ըռընգեղջիւր • (əṙəngełǰiwr)

əṙəngełǰiwr (romanization)
ըռընգեղջիւր (nominative singular)
ըռընգեղջերք (nominative plural)
ըռընգեղջեր (genitive singular)
ըռընգեղջերաց (genitive plural)
ըռընգեղջեր (dative singular)
ըռընգեղջերաց (dative plural)
ըռընգեղջիւր (accusative singular)
ըռընգեղջերս (accusative plural)
ըռընգեղջերէ (ablative singular)
ըռընգեղջերաց (ablative plural)
ըռընգեղջերբ (instrumental singular)
ըռընգեղջեր (locative singular)
ըռընգեղջերս (locative plural)

xcl-decl-noun

ըռընգեղջերաց

ըռընգեղջերաց

ըռընգեղջերաց

ըռընգեղջերաւք = ըռընգեղջերօք

Alternative spelling of ռնգեղջիւր (ṙngełǰiwr)


եղտևր

head

եղտևր • (ełtewr)

xcl-noun

եղտևր • (ełtewr)

ełtewr (romanization)
եղտևր (nominative singular)
եղտերք (nominative plural)
եղտեր (genitive singular)
եղտերաց (genitive plural)
եղտեր (dative singular)
եղտերաց (dative plural)
եղտևր (accusative singular)
եղտերս (accusative plural)
եղտերէ (ablative singular)
եղտերաց (ablative plural)
եղտերբ (instrumental singular)
եղտեր (locative singular)
եղտերս (locative plural)

xcl-decl-noun

եղտերաւք = եղտերօք


աղտևր

head

աղտևր • (ałtewr)

xcl-noun

աղտևր • (ałtewr)

ałtewr (romanization)
աղտևր (nominative singular)
աղտերք (nominative plural)
աղտեր (genitive singular)
աղտերաց (genitive plural)
աղտեր (dative singular)
աղտերաց (dative plural)
աղտևր (accusative singular)
աղտերս (accusative plural)
աղտերէ (ablative singular)
աղտերաց (ablative plural)
աղտերբ (instrumental singular)
աղտեր (locative singular)
աղտերս (locative plural)

xcl-decl-noun

աղտերաւք = աղտերօք


աղտիւր

head

աղտիւր • (ałtiwr)

xcl-noun

աղտիւր • (ałtiwr)

ałtiwr (romanization)
աղտիւր (nominative singular)
աղտերք (nominative plural)
աղտեր (genitive singular)
աղտերաց (genitive plural)
աղտեր (dative singular)
աղտերաց (dative plural)
աղտիւր (accusative singular)
աղտերս (accusative plural)
աղտերէ (ablative singular)
աղտերաց (ablative plural)
աղտերբ (instrumental singular)
աղտեր (locative singular)
աղտերս (locative plural)

xcl-decl-noun

աղտերաւք = աղտերօք


եղտիւր

head

եղտիւր • (ełtiwr)

xcl-noun

եղտիւր • (ełtiwr)

ełtiwr (romanization)
եղտիւր (nominative singular)
եղտերք (nominative plural)
եղտեր (genitive singular)
եղտերաց (genitive plural)
եղտեր (dative singular)
եղտերաց (dative plural)
եղտիւր (accusative singular)
եղտերս (accusative plural)
եղտերէ (ablative singular)
եղտերաց (ablative plural)
եղտերբ (instrumental singular)
եղտեր (locative singular)
եղտերս (locative plural)

xcl-decl-noun

եղտերաւք = եղտերօք

an alternative plural genitive <i class="Armn mention" lang="xcl">եղտիւրաց</i> (ełtiwracʻ) is attested post-classically

→ Armenian: եղտյուր (eġtyur)

Of uncertain origin. Martirosyan tentatively suggests derivation from Proto-Indo-European *sél-e/os- with Ancient Greek ἕλος (hélos, “marsh-meadow”) and Sanskrit सरस् (sáras-, “lake, pool”) as cognates.

cog

marsh-meadow, swamp, moist or irrigated place


խաչք

head

խաչք • (xačʻkʻ)


խաչից

խաչից • (xačʻicʻ)


խաչի

խաչի • (xačʻi)


ռնգեղջիւր

ռնգեղջիւր • (ṙngełǰiwr)

xcl-noun

ռնգեղջիւր • (ṙngełǰiwr)

ṙngełǰiwr (romanization)
ռնգեղջիւր (nominative singular)
ռնգեղջերք (nominative plural)
ռնգեղջեր (genitive singular)
ռնգեղջերաց (genitive plural)
ռնգեղջեր (dative singular)
ռնգեղջերաց (dative plural)
ռնգեղջիւր (accusative singular)
ռնգեղջերս (accusative plural)
ռնգեղջերէ (ablative singular)
ռնգեղջերաց (ablative plural)
ռնգեղջերբ (instrumental singular)
ռնգեղջեր (locative singular)
ռնգեղջերս (locative plural)

xcl-decl-noun

ռնգեղջերաւք = ռնգեղջերօք

→ Armenian: ռնգեղջյուր (ṙngeġǰyur)

From ռունգն (ṙungn) + եղջիւր (ełǰiwr). Calque of Ancient Greek ῥινόκερως (rhinókerōs).

compound

ռունգն (ṙungn) + եղջիւր (ełǰiwr)

calque

Եւ զռնգնեղջիւր գազանէն ասեն թէ յՈվկիանոսէ անցանեն ընդ Ենտոս-Լիբիա մինչեւ ցՆեղոս, եւ նման են գետաձիոյ եւ ամենեքեան որձ են․

7th century, Anania Širakacʻi, Ašxarhacʻoycʻ [Geography]

1992 translation by Robert H. Hewsen
They tell of rhinoceroses which roam from the Ocean to Inner Libya as far as the Nile; they resemble the hippopotamus and are all males.

Ew zṙngnełǰiwr gazanēn asen tʻē yOvkianosē ancʻanen ənd Entos-Libia minčʻew cʻNełos, ew nman en getajioy ew amenekʻean orj en;


ակաւս

akaws (romanization)
ակաւս (nominative singular)
ակաւսք (nominative plural)
ակաւսի (genitive singular)
ակաւսից (genitive plural)
ակաւսի (dative singular)
ակաւսից (dative plural)
ակաւս (accusative singular)
ակաւսս (accusative plural)
ակաւսէ (ablative singular)
ակաւսից (ablative plural)
ակաւսիւ (instrumental singular)
ակաւսիւք (instrumental plural)
ակաւսի (locative singular)
ակաւսս (locative plural)


ցանց

head

ցանց • (cʻancʻ)

xcl-noun

ցանց • (cʻancʻ)

cʻancʻ (romanization)
ցանց (nominative singular)
ցանցք (nominative plural)
ցանցի (genitive singular)
ցանցից (genitive plural)
ցանցի (dative singular)
ցանցից (dative plural)
ցանց (accusative singular)
ցանցս (accusative plural)
ցանցէ (ablative singular)
ցանցից (ablative plural)
ցանցիւ (instrumental singular)
ցանցիւք (instrumental plural)
ցանցի (locative singular)
ցանցս (locative plural)
ցանց (nominative singular)
ցանցք (nominative plural)
ցանցոյ (genitive singular)
ցանցոց (genitive plural)
ցանցոյ (dative singular)
ցանցոց (dative plural)
ցանց (accusative singular)
ցանցս (accusative plural)
ցանցոյ (ablative singular)
ցանցոց (ablative plural)
ցանցով (instrumental singular)
ցանցովք (instrumental plural)
ցանց (locative singular)
ցանցս (locative plural)

→ Armenian: ցանց (cʻancʻ) (learned)

→ Laz: ცანცა (ʒanʒa)

The origin is uncertain. J̌ahukyan derives from Proto-Indo-European *skn̥-sko-, from *(s)ken- (“to peel”): compare Proto-Germanic *skinþą, Breton skant (“dandruff”), Old Irish ceinn (“peel, rind”). This is considered unattractive both semantically and formally by Martirosyan, who instead connects ցանց (cʻancʻ) with Latin cassis (“hunting-net”) and catēna (“chain”) and derives all from a Mediterranean substrate word of the shape *(s)ḱats-. For another possibly "Mediterranean" word from the same semantic sphere see թարփ (tʻarpʻ).
A borrowing from the Alanic ancestor of Ossetian цанс (cans) / цасм (casm, “loop, noose, snare”) has also been proposed.
According to Ačaṙean, Laz ცანცა (ʒanʒa, “basket for picking grapes and other fruits”) is an Armenian borrowing.

cog

սփռել զցանց

անկանիլ ի ցանցս

to be caught, taken in a net; to be snared, netted, entrapped

Ոչ կարեմ ասել զերգագութիւն ձեռինն, ո՛րպէս անբաւք ի նմանէ յերկիր անկեալ թաւալագլոր խաղային, օրինակ իմն ի գեղեցիկ ցանցորդէ լի ձկամբք յերկիր թօթափեալ ցանցոյն, կայտռէին յերեսս երկրին։

5th? century, Movsēs Xorenacʻi, Patmutʻiwn Hayocʻ [History of Armenia] 2.85

Translation by Robert W. Thomson
I am unable to describe the quickness of his arm and how an infinite number [of the enemy] were struck to the ground by him and rolled in the dust. Like a net full of fish emptied on the ground by an expert fisherman, they danced on the surface of the earth.

Očʻ karem asel zergagutʻiwn jeṙinn, órpēs anbawkʻ i nmanē yerkir ankeal tʻawalaglor xałayin, ōrinak imn i gełecʻik cʻancʻordē li jkambkʻ yerkir tʻōtʻapʻeal cʻancʻoyn, kaytṙēin yeress erkrin.

Որպէս ձկունք որսացեալք ցանցիւք չարեօք […]
Orpēs jkunkʻ orsacʻealkʻ cʻancʻiwkʻ čʻareōkʻ[…]

casting-net, seine (for catching fish and other animals)


հիւանդութիւն

head

հիւանդութիւն • (hiwandutʻiwn)

xcl-noun

հիւանդութիւն • (hiwandutʻiwn)

hiwandutʻiwn (romanization)
հիւանդութիւն (nominative singular)
հիւանդութիւնք (nominative plural)
հիւանդութեան (genitive singular)
հիւանդութեանց (genitive plural)
հիւանդութեան (dative singular)
հիւանդութեանց (dative plural)
հիւանդութիւն (accusative singular)
հիւանդութիւնս (accusative plural)
հիւանդութենէ (ablative singular)
հիւանդութեանց (ablative plural)
հիւանդութեամբ (instrumental singular)
հիւանդութեամբք (instrumental plural)
հիւանդութեան (locative singular)
հիւանդութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

հիւանդութիւն

հիւանդութիւնք

հիւանդութեան

հիւանդութեանց

հիւանդութեան

հիւանդութեանց

հիւանդութիւն

հիւանդութիւնս

հիւանդութենէ

հիւանդութեանց

հիւանդութեամբ

հիւանդութեամբք

հիւանդութեան

հիւանդութիւնս

desc

հիվանդություն

Armenian: հիվանդություն (hivandutʻyun)

From հիւանդ (hiwand, “ill”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ness”).

suffix

թեթեւ հիւանդութիւն

դժնդակ հիւանդութիւն

վտանգաւոր հիւանդութիւն

մահացու հիւանդութիւն

ծանր հիւանդութիւն

հիւանդանալ հիւանդութիւն, անկանել ի հիւանդութիւն

hiwandanal hiwandutʻiwn, ankanel i hiwandutʻiwn

ախտանալ հիւանդութիւն անբուժելի

զայրացուցանել զհիւանդութիւն

մեղմացուցանել զհիւանդութիւն

բժշկել զհիւանդութիւն

անցուցանել զհիւանդութիւն, բժշկիլ, կազդուրիլ ի հիւանդութէնէ

to get well, to be cured, recovered from illness

ancʻucʻanel zhiwandutʻiwn, bžškil, kazduril i hiwandutʻēnē

կեղծել զհիւանդութիւն

disease, indisposition, ailing, illness, sickness, infirmity, complaint, disorder, malady, distemper; passion


ակօս

head

ակօս • (akōs)

xcl-noun

ակօս • (akōs)

akōs (romanization)
ակօս (nominative singular)
ակօսք (nominative plural)
ակօսի (genitive singular)
ակօսից (genitive plural)
ակօսի (dative singular)
ակօսից (dative plural)
ակօս (accusative singular)
ակօսս (accusative plural)
ակօսէ (ablative singular)
ակօսից (ablative plural)
ակօսիւ (instrumental singular)
ակօսիւք (instrumental plural)
ակօսի (locative singular)
ակօսս (locative plural)

Armenian: ակոս (akos)

Unknown origin.
Martirosyan sees a relationship with Hittite [script needed] (akkuš(š)a, “pit, hole”) or 𒀊𒉆 (AB.SIN₂ /akkala-/, “furrow”), therefore postulating an old Anatolian substrate.

cog

ակօս ձգել

(agriculture) furrow, the trench cut in the soil by a plough


ժանտախտ

head

ժանտախտ • (žantaxt)

xcl-noun

ժանտախտ • (žantaxt)

žantaxt (romanization)
ժանտախտ (nominative singular)
ժանտախտք (nominative plural)
ժանտախտի (genitive singular)
ժանտախտից (genitive plural)
ժանտախտի (dative singular)
ժանտախտից (dative plural)
ժանտախտ (accusative singular)
ժանտախտս (accusative plural)
ժանտախտէ (ablative singular)
ժանտախտից (ablative plural)
ժանտախտիւ (instrumental singular)
ժանտախտիւք (instrumental plural)
ժանտախտի (locative singular)
ժանտախտս (locative plural)

Armenian: ժանտախտ (žantaxt)

հարկանել, վարակել ժանտախտիւ

հարեալ ի ժանտախտէ

plague-stricken, infected with the plague

ճարակեցաւ ժանտախտ ի զօրուն

կեղտ ժանտախտի

plague; pestilence, contagion, mortality, disease


ազոխ

azox (romanization)
ազոխ (nominative singular)
ազոխք (nominative plural)
ազոխի (genitive singular)
ազոխից (genitive plural)
ազոխի (dative singular)
ազոխից (dative plural)
ազոխ (accusative singular)
ազոխս (accusative plural)
ազոխէ (ablative singular)
ազոխից (ablative plural)
ազոխիւ (instrumental singular)
ազոխիւք (instrumental plural)
ազոխի (locative singular)
ազոխս (locative plural)

Armenian: ազոխ (azox)

Uncertain. Compare Persian ازخ (azox, “rotten and empty nut”), which does not fit semantically. Perhaps the Iranian word had a broader meaning earlier, potentially reflected in Arabic سُحّ (suḥḥ, “dates of a dry kind which dissolve well in the mouth”), in which case ազոխ (azox) is an Iranian borrowing.
Martirosyan connects with Abkhaz а-ӡахәа́ (a-dzaxʷá, “grapevine”).


-եղ

-eł (romanization)
-եղ (nominative singular)
-եղք (nominative plural)
-եղի (genitive singular)
-եղաց (genitive plural)
-եղի (dative singular)
-եղաց (dative plural)
-եղ (accusative singular)
-եղս (accusative plural)
-եղէ (ablative singular)
-եղաց (ablative plural)
-եղաւ (instrumental singular)
-եղաւք = -եղօք (-eławkʻ = -ełōkʻ) (instrumental plural)
-եղի (locative singular)
-եղս (locative plural)

xcl-decl-noun

-եղաւք = -եղօք

Armenian: -եղ (-eġ)

Probably from the root of հեղում (hełum), with the loss of h-. Compare -ատ (-at) and -ոտ (-ot).

ոյժ

ուժեղ ― užeł ― strong

ահ

ահեղ


խաչակրաց

head

խաչակրաց • (xačʻakracʻ)


ժողովրդական

ժողովրդական • (žołovrdakan)

xcl-noun

ժողովրդական • (žołovrdakan)

žołovrdakan (romanization)
ժողովրդական (nominative singular)
ժողովրդականք (nominative plural)
ժողովրդականի (genitive singular)
ժողովրդականաց (genitive plural)
ժողովրդականի (dative singular)
ժողովրդականաց (dative plural)
ժողովրդական (accusative singular)
ժողովրդականս (accusative plural)
ժողովրդականէ (ablative singular)
ժողովրդականաց (ablative plural)
ժողովրդականաւ (instrumental singular)
ժողովրդականի (locative singular)
ժողովրդականս (locative plural)

xcl-decl-noun

ժողովրդականք

ժողովրդականի

ժողովրդականաց

ժողովրդականի

ժողովրդականաց

ժողովրդականս

ժողովրդականէ

ժողովրդականաց

ժողովրդականաւ

ժողովրդականաւք = ժողովրդականօք

ժողովրդականի

ժողովրդականս

From ժողովուրդ (žołovurd) + -ական (-akan).


ժողովրդական

head

ժողովրդական • (žołovrdakan)

xcl-adj

ժողովրդական • (žołovrdakan)

xcl-decl-noun

ժողովրդականք

ժողովրդականի

ժողովրդականաց

ժողովրդականի

ժողովրդականաց

ժողովրդականս

ժողովրդականէ

ժողովրդականաց

ժողովրդականաւ

ժողովրդականաւք = ժողովրդականօք

ժողովրդականի

ժողովրդականս

Armenian: ժողովրդական (žoġovrdakan)


էշայծեամն

head

էշայծեամն • (ēšayceamn)

xcl-noun

էշայծեամն • (ēšayceamn)

ēšayceamn (romanization)
էշայծեամն (nominative singular)
էշայծեմունք (nominative plural)
էշայծեման (genitive singular)
էշայծեմանց (genitive plural)
էշայծեման (dative singular)
էշայծեմանց (dative plural)
էշայծեամն (accusative singular)
էշայծեմունս (accusative plural)
էշայծեմանէ (ablative singular)
էշայծեմանց (ablative plural)
էշայծեմամբ (instrumental singular)
էշայծեմամբք (instrumental plural)
էշայծեման (locative singular)
էշայծեմունս (locative plural)

Armenian: իշայծյամ (išaycyam)

PIE word
 *h₁éḱwos
էշ (ēš) + այծեամն (ayceamn)

a kind of deer or antelope, according to some elk, moose


զմրուխտ

head

զմրուխտ • (zmruxt)

xcl-noun

զմրուխտ • (zmruxt)

zmruxt (romanization)
զմրուխտ (nominative singular)
զմրուխտք (nominative plural)
զմրխտի (genitive singular)
զմրխտաց (genitive plural)
զմրխտի (dative singular)
զմրխտաց (dative plural)
զմրուխտ (accusative singular)
զմրուխտս (accusative plural)
զմրխտէ (ablative singular)
զմրխտաց (ablative plural)
զմրխտաւ (instrumental singular)
զմրխտի (locative singular)
զմրուխտս (locative plural)
զմրուխտ (nominative singular)
զմրուխտք (nominative plural)
զմրխտոյ (genitive singular)
զմրխտոց (genitive plural)
զմրխտոյ (dative singular)
զմրխտոց (dative plural)
զմրուխտ (accusative singular)
զմրուխտս (accusative plural)
զմրխտոյ (ablative singular)
զմրխտոց (ablative plural)
զմրխտով (instrumental singular)
զմրխտովք (instrumental plural)
զմրուխտ (locative singular)
զմրուխտս (locative plural)

xcl-decl-noun

զմրխտաւք = զմրխտօք

→ Armenian: զմրուխտ (zmruxt)

→ Old Georgian: ზურმუხტი (zurmuxṭi)

desctree

Georgian: ზურმუხტი (zurmuxṭi)
→ Bats: ზურმუხტ (zurmuxṭ)
→ Laz: ზურმუთი (zurmuti)
→ Mingrelian: ზურმუხტი (zurmuxṭi)
→ Svan: ზურმიხტუ̂ (zurmixṭû)

From earlier *զումուրուխտ (*zumuruxt), from Iranian *zumurruft, which is related to Persian زمرد (zomorrod, zomorrod), Ancient Greek σμάραγδος (smáragdos).


ահ

ah (romanization)
ահ (nominative singular)
ահք (nominative plural)
ահի (genitive singular)
ահից (genitive plural)
ահի (dative singular)
ահից (dative plural)
ահ (accusative singular)
ահս (accusative plural)
ահէ (ablative singular)
ահից (ablative plural)
ահիւ (instrumental singular)
ահիւք (instrumental plural)
ահի (locative singular)
ահս (locative plural)

Armenian: ահ (ah)

→ Old Georgian: ზარი (zari)
Georgian: ზარი (zari)

The earlier form was *արհ (*arh) as proven by some compounds and Old Georgian ზარი (zari). A Middle Iranian borrowing: compare Middle Persian [Book Pahlavi needed] (ʾhl /āhr/, “dread, fury”), Avestan 𐬁𐬌𐬚𐬌𐬎𐬎𐬀𐬥𐬙- (āⁱθiuuant-, “freightening”). For the loss of -ր- (-r-) compare բահ (bah).

cog

ահ արկանել

յահի լինել՝ զահի հարկանիլ

առ ահի

ահ ընդ ահ

զահի հարկանիմ, հարայ


գոլ

gol (romanization)
գոլ (nominative singular uncountable)
գոլոյ (genitive singular uncountable)
գոլոյ (dative singular uncountable)
գոլ (accusative singular uncountable)
գոլոյ (ablative singular uncountable)
գոլով (instrumental singular uncountable)
գոլ (locative singular uncountable)

(as a substantive) being, existence, that is


գոլ

gol (romanization)
գոլ (nominative singular)
գոլք (nominative plural)
գոլի (genitive singular)
գոլի (dative singular)
գոլ (accusative singular)
գոլս (accusative plural)
գոլէ (ablative singular)
գոլի (locative singular)
գոլս (locative plural)

xcl-decl-noun

the instrumental singular and the genitive/dative/instrumental plural are not attested, which does not allow determining whether the word followed an i-type or an i-a-type declension

Armenian: գոլ (gol)

According to Martirosyan perhaps from Proto-Indo-European *wól-ih₂. Related to գաղջ (gałǰ) and cognate with Lithuanian vìldyti (“to chill, let something cool”), Proto-Germanic *wallaną, whence Gothic 𐍅𐌿𐌻𐌰𐌽 (wulan, “well up, boil over”), Old Norse vella (“to wall over, boil”), Old English weallan.


գրիչ

head

գրիչ • (gričʻ)

xcl-noun

գրիչ • (gričʻ)

gričʻ (romanization)
գրիչ (nominative singular)
գրիչք (nominative plural)
գրչի (genitive singular)
գրչաց (genitive plural)
գրչի (dative singular)
գրչաց (dative plural)
գրիչ (accusative singular)
գրիչս (accusative plural)
գրչէ (ablative singular)
գրչաց (ablative plural)
գրչաւ (instrumental singular)
գրչաւք = գրչօք (grčʻawkʻ = grčʻōkʻ) (instrumental plural)
գրչի (locative singular)
գրիչս (locative plural)

xcl-decl-noun

գրչաւք = գրչօք

Armenian: գրիչ (gričʻ)

գրիչ երկաթի

փետուր գրիչ

գրիչ նկարչի


Եկբատան

Ekbatan (romanization)
Եկբատան (nominative singular uncountable)
Եկբատանայ (genitive singular uncountable)
Եկբատանայ (dative singular uncountable)
Եկբատան (accusative singular uncountable)
Եկբատանայ (ablative singular uncountable)
Եկբատանաւ (instrumental singular uncountable)
Եկբատան (locative singular uncountable)

Armenian: Եկբատան (Ekbatan)


ամբողջ

head

ամբողջ • (ambołǰ)

xcl-adj

ամբողջ • (ambołǰ)

ambołǰ (romanization)
ամբողջ (nominative singular)
ամբողջք (nominative plural)
ամբողջի (genitive singular)
ամբողջից (genitive plural)
ամբողջի (dative singular)
ամբողջից (dative plural)
ամբողջ (accusative singular)
ամբողջս (accusative plural)
ամբողջէ (ablative singular)
ամբողջից (ablative plural)
ամբողջիւ (instrumental singular)
ամբողջիւք (instrumental plural)
ամբողջի (locative singular)
ամբողջս (locative plural)

Armenian: ամբողջ (amboġǰ)

Composed of ողջ (ołǰ) and the obsolete prefix *ամբ- (*amb-) from Proto-Indo-European *h₂m̥bʰi (“around”).

whole, complete, perfect, exact; unscathed, intact, unhurt


թագաւորութիւն

head

թագաւորութիւն • (tʻagaworutʻiwn)

xcl-noun

թագաւորութիւն • (tʻagaworutʻiwn)

tʻagaworutʻiwn (romanization)
թագաւորութիւն (nominative singular)
թագաւորութիւնք (nominative plural)
թագաւորութեան (genitive singular)
թագաւորութեանց (genitive plural)
թագաւորութեան (dative singular)
թագաւորութեանց (dative plural)
թագաւորութիւն (accusative singular)
թագաւորութիւնս (accusative plural)
թագաւորութենէ (ablative singular)
թագաւորութեանց (ablative plural)
թագաւորութեամբ (instrumental singular)
թագաւորութեամբք (instrumental plural)
թագաւորութեան (locative singular)
թագաւորութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

թագաւորութիւն

թագաւորութիւնք

թագաւորութեան

թագաւորութեանց

թագաւորութեան

թագաւորութեանց

թագաւորութիւն

թագաւորութիւնս

թագաւորութենէ

թագաւորութեանց

թագաւորութեամբ

թագաւորութեամբք

թագաւորութեան

թագաւորութիւնս

desc

թագավորություն

Armenian: թագավորություն (tʻagavorutʻyun) (t’agavorut’yun)

From թագաւոր (tʻagawor, “king”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-dom”).

suffix

միջոց պարապոյ թագաւորութեան

Թագաւորութիւն/Թագաւորութիւնք


այտոյց

head

այտոյց • (aytoycʻ)

xcl-noun

այտոյց • (aytoycʻ)

aytoycʻ (romanization)
այտոյց (nominative singular)
այտոյցք (nominative plural)
այտուցի (genitive singular)
այտուցի (dative singular)
այտոյց (accusative singular)
այտոյցս (accusative plural)
այտուցէ (ablative singular)
այտուցի (locative singular)
այտոյցս (locative plural)

→ Armenian: այտուց (aytucʻ) (learned)

From այտնում (aytnum) + -ոյց (-oycʻ) or from the aorist stem of այտուցանեմ (aytucʻanem).

excrescence, hump, wart, corn, wen, push, pimple, pustule


պատճառ

head

պատճառ • (patčaṙ)

xcl-noun

պատճառ • (patčaṙ)

patčaṙ (romanization)
պատճառ (nominative singular)
պատճառք (nominative plural)
պատճառի (genitive singular)
պատճառաց (genitive plural)
պատճառի (dative singular)
պատճառաց (dative plural)
պատճառ (accusative singular)
պատճառս (accusative plural)
պատճառէ (ablative singular)
պատճառաց (ablative plural)
պատճառաւ (instrumental singular)
պատճառի (locative singular)
պատճառս (locative plural)
պատճառ (nominative singular)
պատճառք (nominative plural)
պատճառոյ (genitive singular)
պատճառոց (genitive plural)
պատճառոյ (dative singular)
պատճառոց (dative plural)
պատճառ (accusative singular)
պատճառս (accusative plural)
պատճառոյ (ablative singular)
պատճառոց (ablative plural)
պատճառով (instrumental singular)
պատճառովք (instrumental plural)
պատճառ (locative singular)
պատճառս (locative plural)

xcl-decl-noun

պատճառաւք = պատճառօք

desc

Armenian: պատճառ (patčaṙ), պատճառավ (patčaṙav)

→ Aghwan: 𐕗𐔰𐕊𐔰𐕙 (ṗač̣ar)

Borrowed from an Iranian word whose components go back to Proto-Iranian *pati- (“against”) and *kar- (“to do, make”), from Proto-Indo-European *kʷer-. Cognate with Buddhist Sogdian [script needed] (pčʾrt /pačārt/, “because of, as a result”), Christian Sogdian [script needed] (pčrw /pačaru/, “instead”).

cog

պատճառաւ, ի պատճառս

on account of, for the sake of, for, because of, out of regard for

ի պատճառս քո

պատճառ լինել

պատճառս ի մէջ ածել

to allege, plead, urge or adduce reasons

բառնալ զպատճառս

առանց իրաւացի պատճառի

without a real motive, causelessly, groundlessly, unreasonably

պատճառ տալ

պատճառաւ, ի պատճառս

պատճառս առնուլ

to take as a pretext, to pretend, to allege

պատճառ լինել ― patčaṙ linel ― to dissemble

պատճառել պատճառս մեղաց


բնական

bnakan (romanization)
բնական (nominative singular)
բնականք (nominative plural)
բնականի (genitive singular)
բնականաց (genitive plural)
բնականի (dative singular)
բնականաց (dative plural)
բնական (accusative singular)
բնականս (accusative plural)
բնականէ (ablative singular)
բնականաց (ablative plural)
բնականաւ (instrumental singular)
բնականի (locative singular)
բնականս (locative plural)

xcl-decl-noun

բնականաւք = բնականօք

Armenian: բնական (bnakan)

բնական իմաստասէր, բնական այր

բնականն ― bnakann ― physics

բնականք արուաց

բնականք, բնական լոյս, բնական օրէնք


ապուռ

head

ապուռ • (apuṙ)

xcl-noun

ապուռ • (apuṙ)

apuṙ (romanization)
ապուռ (nominative singular)
ապուռք (nominative plural)
ապռի (genitive singular)
ապռից (genitive plural)
ապռի (dative singular)
ապռից (dative plural)
ապուռ (accusative singular)
ապուռս (accusative plural)
ապռէ (ablative singular)
ապռից (ablative plural)
ապռիւ (instrumental singular)
ապռիւք (instrumental plural)
ապռի (locative singular)
ապուռս (locative plural)

xcl-decl-noun

the above declension is postulated by the Nor Baṙgirkʿ but is not attested

A Middle Iranian borrowing; compare Middle Persian [Book Pahlavi needed] (ʾpwlyt), 𐫀𐫛𐫇𐫡𐫏𐫅 (ʾpwryd /appurēd/, “to steal, carry off”). Ačaṙean explains the Iranian formation as *apa- (“away”) + *par- (“to pass”), comparing Avestan 𐬥𐬌-𐬞𐬁𐬭𐬀𐬌𐬌𐬈𐬌𐬙𐬌 (ni-pāraiieⁱti, “to appropriate something”) and Sanskrit अपपरे (apa-pare, “to go off”).

cog

𐬥𐬌𐬞𐬁𐬭𐬀𐬌𐬌𐬈𐬌𐬙𐬌

𐬥𐬌-𐬞𐬁𐬭𐬀𐬌𐬌𐬈𐬌𐬙𐬌


արոյր

aroyr (romanization)
արոյր (nominative singular)
արոյրք (nominative plural)
արուրի (genitive singular)
արուրից (genitive plural)
արուրի (dative singular)
արուրից (dative plural)
արոյր (accusative singular)
արոյրս (accusative plural)
արուրէ (ablative singular)
արուրից (ablative plural)
արուրիւ (instrumental singular)
արուրիւք (instrumental plural)
արուրի (locative singular)
արոյրս (locative plural)

→ Armenian: արույր (aruyr) (learned)

desc

→? Old Georgian: რვალი (rvali) (or directly from Iranian)

Georgian: რვალი (rvali)

Borrowed from Parthian 𐫡𐫇𐫔 (rwδ /rōδ/), from Proto-Iranian *Hrawdáh (“copper, brass”), from Proto-Indo-Iranian *Hrawdʰás. The prothetic ա- (a-) is a regular inner-Armenian development as Armenian phonotactics do not allow a word to start with a ր- (r-).


արաւտ

arawt (romanization)
արաւտ (nominative singular)
արաւտք (nominative plural)
արաւտի (genitive singular)
արաւտից (genitive plural)
արաւտի (dative singular)
արաւտից (dative plural)
արաւտ (accusative singular)
արաւտս (accusative plural)
արաւտէ (ablative singular)
արաւտից (ablative plural)
արաւտիւ (instrumental singular)
արաւտիւք (instrumental plural)
արաւտի (locative singular)
արաւտս (locative plural)


բաստ

bast (romanization)
բաստ (nominative singular)
բաստք (nominative plural)
բաստի (genitive singular)
բաստից (genitive plural)
բաստի (dative singular)
բաստից (dative plural)
բաստ (accusative singular)
բաստս (accusative plural)
բաստէ (ablative singular)
բաստից (ablative plural)
բաստիւ (instrumental singular)
բաստիւք (instrumental plural)
բաստի (locative singular)
բաստս (locative plural)

Later dialectal alteration of բախտ (baxt). For the sound change compare սարիսխ (sarisx).

բաստս արկանել


արօտ

head

արօտ • (arōt)

xcl-noun

արօտ • (arōt)

arōt (romanization)
արօտ (nominative singular)
արօտք (nominative plural)
արօտի (genitive singular)
արօտից (genitive plural)
արօտի (dative singular)
արօտից (dative plural)
արօտ (accusative singular)
արօտս (accusative plural)
արօտէ (ablative singular)
արօտից (ablative plural)
արօտիւ (instrumental singular)
արօտիւք (instrumental plural)
արօտի (locative singular)
արօտս (locative plural)

Armenian: արոտ (arot)

The original spelling is արաւտ (arawt), probably from Proto-Indo-European *trh₂ǵ-ti-, a deverbative noun based on *treh₂ǵ-, whence արածեմ (aracem).
According to Ałayan, the word contains the suffix -աւտ (-awt), but this is considered improbable by Martirosyan.


տաքութիւն

head

տաքութիւն • (takʻutʻiwn)

xcl-noun

տաքութիւն • (takʻutʻiwn)

takʻutʻiwn (romanization)
տաքութիւն (nominative singular)
տաքութիւնք (nominative plural)
տաքութեան (genitive singular)
տաքութեանց (genitive plural)
տաքութեան (dative singular)
տաքութեանց (dative plural)
տաքութիւն (accusative singular)
տաքութիւնս (accusative plural)
տաքութենէ (ablative singular)
տաքութեանց (ablative plural)
տաքութեամբ (instrumental singular)
տաքութեամբք (instrumental plural)
տաքութեան (locative singular)
տաքութիւնս (locative plural)

Armenian: տաքություն (takʻutʻyun) (tak’ut’yun)

From տաք (takʻ, “warm”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ness”).


բաժ

baž (romanization)
բաժ (nominative singular)
բաժք (nominative plural)
բաժի (genitive singular)
բաժից (genitive plural)
բաժի (dative singular)
բաժից (dative plural)
բաժ (accusative singular)
բաժս (accusative plural)
բաժէ (ablative singular)
բաժից (ablative plural)
բաժիւ (instrumental singular)
բաժիւք (instrumental plural)
բաժի (locative singular)
բաժս (locative plural)

Armenian: բաժ (baž)

From Iranian. Compare Middle Persian bʾc (bāǰ, “tribute, tax”), from Old Persian 𐎲𐎠𐎪𐎶 (b-a-ji-m /bāji/, “tribute, toll”); see there for more. Etymologically related to other Iranian borrowings: բաժանեմ (bažanem, “to divide”) and բաժակ (bažak, “cup”).

cog

բաժ անցից

impost, duty, tax, contribution, levy, custom


եղբայրութիւն

head

եղբայրութիւն • (ełbayrutʻiwn)

xcl-noun

եղբայրութիւն • (ełbayrutʻiwn)

ełbayrutʻiwn (romanization)
եղբայրութիւն (nominative singular)
եղբայրութիւնք (nominative plural)
եղբայրութեան (genitive singular)
եղբայրութեանց (genitive plural)
եղբայրութեան (dative singular)
եղբայրութեանց (dative plural)
եղբայրութիւն (accusative singular)
եղբայրութիւնս (accusative plural)
եղբայրութենէ (ablative singular)
եղբայրութեանց (ablative plural)
եղբայրութեամբ (instrumental singular)
եղբայրութեամբք (instrumental plural)
եղբայրութեան (locative singular)
եղբայրութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

եղբայրութիւն

եղբայրութիւնք

եղբայրութեան

եղբայրութեանց

եղբայրութեան

եղբայրութեանց

եղբայրութիւն

եղբայրութիւնս

եղբայրութենէ

եղբայրութեանց

եղբայրութեամբ

եղբայրութեամբք

եղբայրութեան

եղբայրութիւնս

desc

եղբայրություն

Armenian: եղբայրություն (eġbayrutʻyun) (eġbayrut’yun)

From եղբայր (ełbayr, “brother”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-hood”).


խաղաղութիւն

head

խաղաղութիւն • (xałałutʻiwn)

xcl-noun

խաղաղութիւն • (xałałutʻiwn)

xałałutʻiwn (romanization)
խաղաղութիւն (nominative singular)
խաղաղութիւնք (nominative plural)
խաղաղութեան (genitive singular)
խաղաղութեանց (genitive plural)
խաղաղութեան (dative singular)
խաղաղութեանց (dative plural)
խաղաղութիւն (accusative singular)
խաղաղութիւնս (accusative plural)
խաղաղութենէ (ablative singular)
խաղաղութեանց (ablative plural)
խաղաղութեամբ (instrumental singular)
խաղաղութեամբք (instrumental plural)
խաղաղութեան (locative singular)
խաղաղութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

խաղաղութիւնք

խաղաղութեանց

խաղաղութեանց

խաղաղութիւնս

խաղաղութեանց

խաղաղութեամբ

խաղաղութեամբք

խաղաղութիւնս

desc

խաղաղություն

Armenian: խաղաղություն (xaġaġutʻyun)

խաղաղութիւն ընդ ձեզ

այր խաղաղութեան

խաղաղութիւն ոգւոյ մտաց

խաղաղութիւն առնել

կեալ ի խաղաղութեան

առնել խաղաղութիւն ընդ ումեք

խաղաղութեամբ լինել ընդ ումեք

վայրել ի խոր, յանվրդով խաղաղութեան

to enjoy profound peace; to live in comfort

աղմկել զխաղաղութիւն

աղաչել, խօսել ի/ի հաշտութիւն խաղաղութեան

ałačʻel, xōsel i/i haštutʻiwn xałałutʻean

խաղաղութեամբ

արարտասուահայց խաղաղութիւն, խաղաղութիւն ըղձիւք ըղձացեալ

arartasuahaycʻ xałałutʻiwn, xałałutʻiwn əłjiwkʻ əłjacʻeal

ե՛րթ ի խաղաղութիւն, երթայք խաղաղութեամբ

értʻ i xałałutʻiwn, ertʻaykʻ xałałutʻeamb

մնա՛, մնայք խաղաղութեամբ

խաղաղութիւն է ինձ

քաղցր, խորին, անդորր խաղաղութիւն

perfect peace, profound tranquillity, sweet repose

խաղաղութիւն պարգեւեսցէ նմա Տէր

մերժել զբան խաղաղութեան

to refuse terms of peace, to reject means for reconciliation, to be opposed to conciliatory measures


բաշխ

head

բաշխ • (bašx)

xcl-noun

բաշխ • (bašx)

bašx (romanization)
բաշխ (nominative singular)
բաշխք (nominative plural)
բաշխի (genitive singular)
բաշխից (genitive plural)
բաշխի (dative singular)
բաշխից (dative plural)
բաշխ (accusative singular)
բաշխս (accusative plural)
բաշխէ (ablative singular)
բաշխից (ablative plural)
բաշխիւ (instrumental singular)
բաշխիւք (instrumental plural)
բաշխի (locative singular)
բաշխս (locative plural)

From Iranian *baxš, ultimately from Proto-Indo-European *bʰeh₂g-; see there for more.

(usually in the plural) tax, impost, duty


գուշակութիւն

head

գուշակութիւն • (gušakutʻiwn)

xcl-noun

գուշակութիւն • (gušakutʻiwn)

gušakutʻiwn (romanization)
գուշակութիւն (nominative singular)
գուշակութիւնք (nominative plural)
գուշակութեան (genitive singular)
գուշակութեանց (genitive plural)
գուշակութեան (dative singular)
գուշակութեանց (dative plural)
գուշակութիւն (accusative singular)
գուշակութիւնս (accusative plural)
գուշակութենէ (ablative singular)
գուշակութեանց (ablative plural)
գուշակութեամբ (instrumental singular)
գուշակութեամբք (instrumental plural)
գուշակութեան (locative singular)
գուշակութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

գուշակութիւն

գուշակութիւնք

գուշակութեան

գուշակութեանց

գուշակութեան

գուշակութեանց

գուշակութիւն

գուշակութիւնս

գուշակութենէ

գուշակութեանց

գուշակութեամբ

գուշակութեամբք

գուշակութեան

գուշակութիւնս

desc

գուշակություն

Armenian: գուշակություն (gušakutʻyun)

գուշակ (gušak, “diviner”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-dom”)

suffix

augury, auspice, divination, denunciation


բարձրութիւն

head

բարձրութիւն • (barjrutʻiwn)

xcl-noun

բարձրութիւն • (barjrutʻiwn)

barjrutʻiwn (romanization)
բարձրութիւն (nominative singular)
բարձրութիւնք (nominative plural)
բարձրութեան (genitive singular)
բարձրութեանց (genitive plural)
բարձրութեան (dative singular)
բարձրութեանց (dative plural)
բարձրութիւն (accusative singular)
բարձրութիւնս (accusative plural)
բարձրութենէ (ablative singular)
բարձրութեանց (ablative plural)
բարձրութեամբ (instrumental singular)
բարձրութեամբք (instrumental plural)
բարձրութեան (locative singular)
բարձրութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

բարձրութիւնք

բարձրութեանց

բարձրութեանց

բարձրութիւնս

բարձրութեանց

բարձրութեամբ

բարձրութեամբք

բարձրութիւնս

desc

բարձրություն

Armenian: բարձրություն (barjrutʻyun)

From բարձր (barjr, “high”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ness”).

suffix

height, eminence, elevation, act of raising up, summit, sublimity, grandeur, highness


ծանրութիւն

head

ծանրութիւն • (canrutʻiwn)

xcl-noun

ծանրութիւն • (canrutʻiwn)

canrutʻiwn (romanization)
ծանրութիւն (nominative singular)
ծանրութիւնք (nominative plural)
ծանրութեան (genitive singular)
ծանրութեանց (genitive plural)
ծանրութեան (dative singular)
ծանրութեանց (dative plural)
ծանրութիւն (accusative singular)
ծանրութիւնս (accusative plural)
ծանրութենէ (ablative singular)
ծանրութեանց (ablative plural)
ծանրութեամբ (instrumental singular)
ծանրութեամբք (instrumental plural)
ծանրութեան (locative singular)
ծանրութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

ծանրութեամբք

Armenian: ծանրություն (canrutʻyun) (çanrut’yun)

From ծանր (canr, “heavy”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ness”).

suffix

ծանրութիւն գլխոյ

ծանրութիւն ստամոքաց

ծանրութիւն լսելեաց

ծանրութիւն քնոյ

ծանրութիւն ստգտանաց սրտի

(figuratively) heaviness, grievousness; importance; gravity, seriousness; heaviness, dullness; uneasiness, low-spirits, dejection


գեղեցկութիւն

head

գեղեցկութիւն • (gełecʻkutʻiwn)

xcl-noun

գեղեցկութիւն • (gełecʻkutʻiwn)

gełecʻkutʻiwn (romanization)
գեղեցկութիւն (nominative singular)
գեղեցկութիւնք (nominative plural)
գեղեցկութեան (genitive singular)
գեղեցկութեանց (genitive plural)
գեղեցկութեան (dative singular)
գեղեցկութեանց (dative plural)
գեղեցկութիւն (accusative singular)
գեղեցկութիւնս (accusative plural)
գեղեցկութենէ (ablative singular)
գեղեցկութեանց (ablative plural)
գեղեցկութեամբ (instrumental singular)
գեղեցկութեամբք (instrumental plural)
գեղեցկութեան (locative singular)
գեղեցկութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

գեղեցկութիւն

գեղեցկութիւնք

գեղեցկութեան

գեղեցկութեանց

գեղեցկութեան

գեղեցկութեանց

գեղեցկութիւն

գեղեցկութիւնս

գեղեցկութենէ

գեղեցկութեանց

գեղեցկութեամբ

գեղեցկութեամբք

գեղեցկութեան

գեղեցկութիւնս

desc

գեղեցկություն

Armenian: գեղեցկություն (geġecʻkutʻyun) (geġec’kut’yun)

From գեղեցիկ (gełecʻik, “beautful”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ness”).

suffix

գեղեցկութիւն տեղւոյ ― gełecʻkutʻiwn tełwoy ― amenity

beauty, charms, graces, delicacy, gentility, decency, neatness, elegance

ornament, enamel, flower, embellishment, bloom


ամուսնութիւն

head

ամուսնութիւն • (amusnutʻiwn)

xcl-noun

ամուսնութիւն • (amusnutʻiwn)

amusnutʻiwn (romanization)
ամուսնութիւն (nominative singular)
ամուսնութիւնք (nominative plural)
ամուսնութեան (genitive singular)
ամուսնութեանց (genitive plural)
ամուսնութեան (dative singular)
ամուսնութեանց (dative plural)
ամուսնութիւն (accusative singular)
ամուսնութիւնս (accusative plural)
ամուսնութենէ (ablative singular)
ամուսնութեանց (ablative plural)
ամուսնութեամբ (instrumental singular)
ամուսնութեամբք (instrumental plural)
ամուսնութեան (locative singular)
ամուսնութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

ամուսնութիւն

ամուսնութիւնք

ամուսնութեան

ամուսնութեանց

ամուսնութեան

ամուսնութեանց

ամուսնութիւն

ամուսնութիւնս

ամուսնութենէ

ամուսնութեանց

ամուսնութեամբ

ամուսնութեամբք

ամուսնութեան

ամուսնութիւնս

desc

ամուսնություն

Armenian: ամուսնություն (amusnutʻyun)

ամուսին (amusin, “spouse”) + -ութիւն (-utʻiwn)

suffix

առնուլ յամուսնութիւն

եղծանել զպսակն ամուսնութեան

գալ յամուսնութիւն

marriage, nuptials, wedding; matrimony, wedlock


մթութիւն

head

մթութիւն • (mtʻutʻiwn)

xcl-noun

մթութիւն • (mtʻutʻiwn)

mtʻutʻiwn (romanization)
մթութիւն (nominative singular)
մթութիւնք (nominative plural)
մթութեան (genitive singular)
մթութեանց (genitive plural)
մթութեան (dative singular)
մթութեանց (dative plural)
մթութիւն (accusative singular)
մթութիւնս (accusative plural)
մթութենէ (ablative singular)
մթութեանց (ablative plural)
մթութեամբ (instrumental singular)
մթութեամբք (instrumental plural)
մթութեան (locative singular)
մթութիւնս (locative plural)

Armenian: մթություն (mtʻutʻyun)

մութ (mutʻ, “dark”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ness”)


սպանութիւն

head

սպանութիւն • (spanutʻiwn)

xcl-noun

սպանութիւն • (spanutʻiwn)

spanutʻiwn (romanization)
սպանութիւն (nominative singular)
սպանութիւնք (nominative plural)
սպանութեան (genitive singular)
սպանութեանց (genitive plural)
սպանութեան (dative singular)
սպանութեանց (dative plural)
սպանութիւն (accusative singular)
սպանութիւնս (accusative plural)
սպանութենէ (ablative singular)
սպանութեանց (ablative plural)
սպանութեամբ (instrumental singular)
սպանութեամբք (instrumental plural)
սպանութեան (locative singular)
սպանութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

սպանութեամբք

Armenian: սպանություն (spanutʻyun)

killing, murder, homicide, assassination

execution, butchery, slaughter, carnage, massacre


երաժշտութիւն

head

երաժշտութիւն • (eražštutʻiwn)

xcl-noun

երաժշտութիւն • (eražštutʻiwn)

eražštutʻiwn (romanization)
երաժշտութիւն (nominative singular)
երաժշտութիւնք (nominative plural)
երաժշտութեան (genitive singular)
երաժշտութեանց (genitive plural)
երաժշտութեան (dative singular)
երաժշտութեանց (dative plural)
երաժշտութիւն (accusative singular)
երաժշտութիւնս (accusative plural)
երաժշտութենէ (ablative singular)
երաժշտութեանց (ablative plural)
երաժշտութեամբ (instrumental singular)
երաժշտութեամբք (instrumental plural)
երաժշտութեան (locative singular)
երաժշտութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

երաժշտութիւն

երաժշտութիւնք

երաժշտութեան

երաժշտութեանց

երաժշտութեան

երաժշտութեանց

երաժշտութիւն

երաժշտութիւնս

երաժշտութենէ

երաժշտութեանց

երաժշտութեամբ

երաժշտութեամբք

երաժշտութեան

երաժշտութիւնս

desc

երաժշտություն

Armenian: երաժշտություն (eražštutʻyun)

երաժշտութիւն առնել

ձայնական երաժշտութիւն

գործիական երաժշտութիւն ― gorciakan eražštutʻiwn ― instrumental music


առողջութիւն

head

առողջութիւն • (aṙołǰutʻiwn)

xcl-noun

առողջութիւն • (aṙołǰutʻiwn)

aṙołǰutʻiwn (romanization)
առողջութիւն (nominative singular)
առողջութիւնք (nominative plural)
առողջութեան (genitive singular)
առողջութեանց (genitive plural)
առողջութեան (dative singular)
առողջութեանց (dative plural)
առողջութիւն (accusative singular)
առողջութիւնս (accusative plural)
առողջութենէ (ablative singular)
առողջութեանց (ablative plural)
առողջութեամբ (instrumental singular)
առողջութեամբք (instrumental plural)
առողջութեան (locative singular)
առողջութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

առողջութիւնք

առողջութեանց

առողջութեանց

առողջութիւնս

առողջութեանց

առողջութեամբ

առողջութեամբք

առողջութիւնս

desc

առողջություն

Armenian: առողջություն (aṙoġǰutʻyun)

From առողջ (aṙołǰ, “healthy”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ness”).

suffix

յառողջութիւն ձեր

հաստատիլ յառողջութեան

քնքուշ, տկար, յեղյեղուկ առողջութիւն

պահպանել զառողջութիւն

խանգարել զառողջութիւն

զօրանալ տակաւ յառողջութիւն ― zōranal takaw yaṙołǰutʻiwn ― to be convalescent


ունայնութիւն

head

ունայնութիւն • (unaynutʻiwn)

xcl-noun

ունայնութիւն • (unaynutʻiwn)

unaynutʻiwn (romanization)
ունայնութիւն (nominative singular)
ունայնութիւնք (nominative plural)
ունայնութեան (genitive singular)
ունայնութեանց (genitive plural)
ունայնութեան (dative singular)
ունայնութեանց (dative plural)
ունայնութիւն (accusative singular)
ունայնութիւնս (accusative plural)
ունայնութենէ (ablative singular)
ունայնութեանց (ablative plural)
ունայնութեամբ (instrumental singular)
ունայնութեամբք (instrumental plural)
ունայնութեան (locative singular)
ունայնութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

ունայնութիւն

ունայնութիւնք

ունայնութեան

ունայնութեանց

ունայնութեան

ունայնութեանց

ունայնութիւն

ունայնութիւնս

ունայնութենէ

ունայնութեանց

ունայնութեամբ

ունայնութեամբք

ունայնութեան

ունայնութիւնս

desc

ունայնություն

Armenian: ունայնություն (unaynutʻyun) (unaynut’yun)

From ունայն (unayn, “vain”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ity”).

suffix

ունայնութեան պաշտամունք

ունայնութիւն ունայնութեանց, ամենայն ինչ ընդունայն է

unaynutʻiwn unaynutʻeancʻ, amenayn inčʻ əndunayn ē


կազմակերպութիւն

head

կազմակերպութիւն • (kazmakerputʻiwn)

xcl-noun

կազմակերպութիւն • (kazmakerputʻiwn)

kazmakerputʻiwn (romanization)
կազմակերպութիւն (nominative singular)
կազմակերպութիւնք (nominative plural)
կազմակերպութեան (genitive singular)
կազմակերպութեանց (genitive plural)
կազմակերպութեան (dative singular)
կազմակերպութեանց (dative plural)
կազմակերպութիւն (accusative singular)
կազմակերպութիւնս (accusative plural)
կազմակերպութենէ (ablative singular)
կազմակերպութեանց (ablative plural)
կազմակերպութեամբ (instrumental singular)
կազմակերպութեամբք (instrumental plural)
կազմակերպութեան (locative singular)
կազմակերպութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

կազմակերպութիւն

կազմակերպութիւնք

կազմակերպութեան

կազմակերպութեանց

կազմակերպութեան

կազմակերպութեանց

կազմակերպութիւն

կազմակերպութիւնս

կազմակերպութենէ

կազմակերպութեանց

կազմակերպութեամբ

կազմակերպութեամբք

կազմակերպութեան

կազմակերպութիւնս

desc

կազմակերպություն

Armenian: կազմակերպություն (kazmakerputʻyun)

From կազմակերպ (kazmakerp) + -ութիւն (-utʻiwn).

suffix

form, formation, conformation, organization, construction, accommodating, setting in order


այցելութիւն

head

այցելութիւն • (aycʻelutʻiwn)

xcl-noun

այցելութիւն • (aycʻelutʻiwn)

aycʻelutʻiwn (romanization)
այցելութիւն (nominative singular)
այցելութիւնք (nominative plural)
այցելութեան (genitive singular)
այցելութեանց (genitive plural)
այցելութեան (dative singular)
այցելութեանց (dative plural)
այցելութիւն (accusative singular)
այցելութիւնս (accusative plural)
այցելութենէ (ablative singular)
այցելութեանց (ablative plural)
այցելութեամբ (instrumental singular)
այցելութեամբք (instrumental plural)
այցելութեան (locative singular)
այցելութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

այցելութիւնք

այցելութեանց

այցելութեանց

այցելութիւնս

այցելութեանց

այցելութեամբ

այցելութեամբք

այցելութիւնս

desc

այցելություն

Armenian: այցելություն (aycʻelutʻyun)

այցելեմ (aycʻelem, “to visit”) + -ութիւն (-utʻiwn)


տնտեսութիւն

head

տնտեսութիւն • (tntesutʻiwn)

xcl-noun

տնտեսութիւն • (tntesutʻiwn)

tntesutʻiwn (romanization)
տնտեսութիւն (nominative singular)
տնտեսութիւնք (nominative plural)
տնտեսութեան (genitive singular)
տնտեսութեանց (genitive plural)
տնտեսութեան (dative singular)
տնտեսութեանց (dative plural)
տնտեսութիւն (accusative singular)
տնտեսութիւնս (accusative plural)
տնտեսութենէ (ablative singular)
տնտեսութեանց (ablative plural)
տնտեսութեամբ (instrumental singular)
տնտեսութեամբք (instrumental plural)
տնտեսութեան (locative singular)
տնտեսութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

տնտեսութիւնք

տնտեսութեանց

տնտեսութեանց

տնտեսութիւնս

տնտեսութեանց

տնտեսութեամբ

տնտեսութեամբք

տնտեսութիւնս

desc

տնտեսություն

Armenian: տնտեսություն (tntesutʻyun) (tntesut’yun)

From տնտես (tntes, “steward, economist”) + -ութիւն (-utʻiwn).

suffix

քաղաքական տնտեսութիւն

առտնին տնտեսութիւն

stewardship, housekeeping, management, direction, administration, distribution


դաւաճանումն

head

դաւաճանումն • (dawačanumn)

xcl-noun

դաւաճանումն • (dawačanumn)

dawačanumn (romanization)
դաւաճանումն (nominative singular)
դաւաճանմունք (nominative plural)
դաւաճանման (genitive singular)
դաւաճանմանց (genitive plural)
դաւաճանման (dative singular)
դաւաճանմանց (dative plural)
դաւաճանումն (accusative singular)
դաւաճանմունս (accusative plural)
դաւաճանմանէ (ablative singular)
դաւաճանմանց (ablative plural)
դաւաճանմամբ (instrumental singular)
դաւաճանմամբք (instrumental plural)
դաւաճանման (locative singular)
դաւաճանմունս (locative plural)

xcl-decl-noun

դաւաճանմունք

դաւաճանմունս

դաւաճանմամբք

դաւաճանմունս

Armenian: դավաճանում (davačanum)

treason, deceit, intrigue, rebellion, fraud, prevarication


սպանումն

head

սպանումն • (spanumn)

xcl-noun

սպանումն • (spanumn)

spanumn (romanization)
սպանումն (nominative singular)
սպանմունք (nominative plural)
սպանման (genitive singular)
սպանմանց (genitive plural)
սպանման (dative singular)
սպանմանց (dative plural)
սպանումն (accusative singular)
սպանմունս (accusative plural)
սպանմանէ (ablative singular)
սպանմանց (ablative plural)
սպանմամբ (instrumental singular)
սպանմամբք (instrumental plural)
սպանման (locative singular)
սպանմունս (locative plural)


ապստամբութիւն

head

ապստամբութիւն • (apstambutʻiwn)

xcl-noun

ապստամբութիւն • (apstambutʻiwn)

apstambutʻiwn (romanization)
ապստամբութիւն (nominative singular)
ապստամբութիւնք (nominative plural)
ապստամբութեան (genitive singular)
ապստամբութեանց (genitive plural)
ապստամբութեան (dative singular)
ապստամբութեանց (dative plural)
ապստամբութիւն (accusative singular)
ապստամբութիւնս (accusative plural)
ապստամբութենէ (ablative singular)
ապստամբութեանց (ablative plural)
ապստամբութեամբ (instrumental singular)
ապստամբութեամբք (instrumental plural)
ապստամբութեան (locative singular)
ապստամբութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

ապստամբութիւն

ապստամբութիւնք

ապստամբութեան

ապստամբութեանց

ապստամբութեան

ապստամբութեանց

ապստամբութիւն

ապստամբութիւնս

ապստամբութենէ

ապստամբութեանց

ապստամբութեամբ

ապստամբութեամբք

ապստամբութեան

ապստամբութիւնս

desc

ապստամբություն

Armenian: ապստամբություն (apstambutʻyun) (apstambut’yun)

From ապստամբ (apstamb, “rebellious”) + -ութիւն (-utʻiwn).

suffix

rebellion, revolt, mutiny, sedition, faction, revolution


դաւաճանութիւն

head

դաւաճանութիւն • (dawačanutʻiwn)

xcl-noun

դաւաճանութիւն • (dawačanutʻiwn)

dawačanutʻiwn (romanization)
դաւաճանութիւն (nominative singular)
դաւաճանութիւնք (nominative plural)
դաւաճանութեան (genitive singular)
դաւաճանութեանց (genitive plural)
դաւաճանութեան (dative singular)
դաւաճանութեանց (dative plural)
դաւաճանութիւն (accusative singular)
դաւաճանութիւնս (accusative plural)
դաւաճանութենէ (ablative singular)
դաւաճանութեանց (ablative plural)
դաւաճանութեամբ (instrumental singular)
դաւաճանութեամբք (instrumental plural)
դաւաճանութեան (locative singular)
դաւաճանութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

դաւաճանութիւն

դաւաճանութիւնք

դաւաճանութեան

դաւաճանութեանց

դաւաճանութեան

դաւաճանութեանց

դաւաճանութիւն

դաւաճանութիւնս

դաւաճանութենէ

դաւաճանութեանց

դաւաճանութեամբ

դաւաճանութեամբք

դաւաճանութեան

դաւաճանութիւնս

desc

դավաճանություն

Armenian: դավաճանություն (davačanutʻyun)

From դաւաճան (dawačan, “fraudulent person, cheat, traitor”) + -ութիւն (-utʻiwn).


լռութիւն

head

լռութիւն • (lṙutʻiwn)

xcl-noun

լռութիւն • (lṙutʻiwn)

lṙutʻiwn (romanization)
լռութիւն (nominative singular)
լռութիւնք (nominative plural)
լռութեան (genitive singular)
լռութեանց (genitive plural)
լռութեան (dative singular)
լռութեանց (dative plural)
լռութիւն (accusative singular)
լռութիւնս (accusative plural)
լռութենէ (ablative singular)
լռութեանց (ablative plural)
լռութեամբ (instrumental singular)
լռութեամբք (instrumental plural)
լռութեան (locative singular)
լռութիւնս (locative plural)

Armenian: լռություն (lṙutʻyun) (lṙut’yun)

From լուռ (luṙ, “silent”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ence”).

suffix

պատուել զլռութիւն

լուծանել, աղմկել զլռութիւն

ընդ լռութեամբ անցանել

ի խոր լռութեան գիշերոյ

եթէ խօսքն է արծաթի՝ լռութիւնն է ոսկի

լռութի՜ւն ― lṙutʻi^!wn ― silence! hush!

նստել ի լռութեան

to live in tranquillity, to lead a peaceful life


մարգարէութիւն

head

մարգարէութիւն • (margarēutʻiwn)

xcl-noun

մարգարէութիւն • (margarēutʻiwn)

margarēutʻiwn (romanization)
մարգարէութիւն (nominative singular)
մարգարէութիւնք (nominative plural)
մարգարէութեան (genitive singular)
մարգարէութեանց (genitive plural)
մարգարէութեան (dative singular)
մարգարէութեանց (dative plural)
մարգարէութիւն (accusative singular)
մարգարէութիւնս (accusative plural)
մարգարէութենէ (ablative singular)
մարգարէութեանց (ablative plural)
մարգարէութեամբ (instrumental singular)
մարգարէութեամբք (instrumental plural)
մարգարէութեան (locative singular)
մարգարէութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

մարգարէութիւն

մարգարէութիւնք

մարգարէութեան

մարգարէութեանց

մարգարէութեան

մարգարէութեանց

մարգարէութիւն

մարգարէութիւնս

մարգարէութենէ

մարգարէութեանց

մարգարէութեամբ

մարգարէութեամբք

մարգարէութեան

մարգարէութիւնս

desc

մարգարեություն

Armenian: մարգարեություն (margareutʻyun) (margareut’yun)

From մարգարէ (margarē, “prophet”) + -ութիւն (-utʻiwn).


արագութիւն

head

արագութիւն • (aragutʻiwn)

xcl-noun

արագութիւն • (aragutʻiwn)

aragutʻiwn (romanization)
արագութիւն (nominative singular)
արագութիւնք (nominative plural)
արագութեան (genitive singular)
արագութեանց (genitive plural)
արագութեան (dative singular)
արագութեանց (dative plural)
արագութիւն (accusative singular)
արագութիւնս (accusative plural)
արագութենէ (ablative singular)
արագութեանց (ablative plural)
արագութեամբ (instrumental singular)
արագութեամբք (instrumental plural)
արագութեան (locative singular)
արագութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

արագութեամբք

Armenian: արագություն (aragutʻyun)

From արագ (arag, “fast”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ness”).

suffix

celerity, velocity, acceleration, rapidity, nimbleness, swiftness, speed


բախտ

baxt (romanization)
բախտ (nominative singular)
բախտք (nominative plural)
բախտի (genitive singular)
բախտից (genitive plural)
բախտի (dative singular)
բախտից (dative plural)
բախտ (accusative singular)
բախտս (accusative plural)
բախտէ (ablative singular)
բախտից (ablative plural)
բախտիւ (instrumental singular)
բախտիւք (instrumental plural)
բախտի (locative singular)
բախտս (locative plural)

Armenian: բախտ (baxt)

From Middle Persian 𐭡𐭤𐭲 (bht /baxt/, “fortune, luck”), whence also Persian بخت (baxt). See it for more.

uder

ըստ չար բախտին

ըստ յաջողելոյ բախտի, ըստ յաջողուածոյ բախտի, ըստ բախտի եղեալ նորա մեռանի թշնամին

əst yaǰołeloy baxti, əst yaǰołuacoy baxti, əst baxti ełeal nora meṙani tʻšnamin

չեղեւ ինձ բախտ


ունայնութեանց

head

ունայնութեանց • (unaynutʻeancʻ)

ունայնութիւն

genitive plural of ունայնութիւն (unaynutʻiwn)

ունայնութիւն

dative plural of ունայնութիւն (unaynutʻiwn)

ունայնութիւն

ablative plural of ունայնութիւն (unaynutʻiwn)


բանք

բանք • (bankʻ)


Յիսուս Քրիստոս

Յիսուս Քրիստոս • (Yisus Kʻristos)

xcl-proper noun

Յիսուս Քրիստոս • (Yisus Kʻristos)

desc

Հիսուս Քրիստոս

Armenian: Հիսուս Քրիստոս (Hisus Kʻristos)


ձեռնաշարժութիւն

head

ձեռնաշարժութիւն • (jeṙnašaržutʻiwn)

xcl-noun

ձեռնաշարժութիւն • (jeṙnašaržutʻiwn)

jeṙnašaržutʻiwn (romanization)
ձեռնաշարժութիւն (nominative singular)
ձեռնաշարժութիւնք (nominative plural)
ձեռնաշարժութեան (genitive singular)
ձեռնաշարժութեանց (genitive plural)
ձեռնաշարժութեան (dative singular)
ձեռնաշարժութեանց (dative plural)
ձեռնաշարժութիւն (accusative singular)
ձեռնաշարժութիւնս (accusative plural)
ձեռնաշարժութենէ (ablative singular)
ձեռնաշարժութեանց (ablative plural)
ձեռնաշարժութեամբ (instrumental singular)
ձեռնաշարժութեամբք (instrumental plural)
ձեռնաշարժութեան (locative singular)
ձեռնաշարժութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

ձեռնաշարժութիւն

ձեռնաշարժութիւնք

ձեռնաշարժութեան

ձեռնաշարժութեանց

ձեռնաշարժութեան

ձեռնաշարժութեանց

ձեռնաշարժութիւն

ձեռնաշարժութիւնս

ձեռնաշարժութենէ

ձեռնաշարժութեանց

ձեռնաշարժութեամբ

ձեռնաշարժութեամբք

ձեռնաշարժութեան

ձեռնաշարժութիւնս

desc

ձեռնաշարժություն

Armenian: ձեռնաշարժություն (jeṙnašaržutʻyun)

From ձեռն (jeṙn) + -ա- (-a-) + շարժութիւն (šaržutʻiwn).


շարժութիւն

head

շարժութիւն • (šaržutʻiwn)

xcl-noun

շարժութիւն • (šaržutʻiwn)

šaržutʻiwn (romanization)
շարժութիւն (nominative singular)
շարժութիւնք (nominative plural)
շարժութեան (genitive singular)
շարժութեանց (genitive plural)
շարժութեան (dative singular)
շարժութեանց (dative plural)
շարժութիւն (accusative singular)
շարժութիւնս (accusative plural)
շարժութենէ (ablative singular)
շարժութեանց (ablative plural)
շարժութեամբ (instrumental singular)
շարժութեամբք (instrumental plural)
շարժութեան (locative singular)
շարժութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

շարժութեամբք


բանից

head

բանից • (banicʻ)


աստեղագիտութիւն

աստեղագիտութիւն • (astełagitutʻiwn)

xcl-noun

աստեղագիտութիւն • (astełagitutʻiwn)

astełagitutʻiwn (romanization)
աստեղագիտութիւն (nominative singular)
աստեղագիտութիւնք (nominative plural)
աստեղագիտութեան (genitive singular)
աստեղագիտութեանց (genitive plural)
աստեղագիտութեան (dative singular)
աստեղագիտութեանց (dative plural)
աստեղագիտութիւն (accusative singular)
աստեղագիտութիւնս (accusative plural)
աստեղագիտութենէ (ablative singular)
աստեղագիտութեանց (ablative plural)
աստեղագիտութեամբ (instrumental singular)
աստեղագիտութեամբք (instrumental plural)
աստեղագիտութեան (locative singular)
աստեղագիտութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

աստեղագիտութիւն

աստեղագիտութիւնք

աստեղագիտութեան

աստեղագիտութեանց

աստեղագիտութեան

աստեղագիտութեանց

աստեղագիտութիւն

աստեղագիտութիւնս

աստեղագիտութենէ

աստեղագիտութեանց

աստեղագիտութեամբ

աստեղագիտութեամբք

աստեղագիտութեան

աստեղագիտութիւնս

desc

աստղագիտություն

Armenian: աստղագիտություն (astġagitutʻyun) (astġagitut’yun)

From աստեղագէտ (astełagēt, “astronomer; astrologer”) + -ութիւն (-utʻiwn).


head

ճանաչել զիմաստութիւն եւ զխրատ, իմանալ զբանս հանճարոյ • (čanačʻel zimastutʻiwn ew zxrat, imanal zbans hančaroy)

ճանաչել զիմաստութիւն եւ զխրատ (canonical)
իմանալ զբանս հանճարոյ (canonical)
čanačʻel zimastutʻiwn ew zxrat (romanization)
imanal zbans hančaroy (romanization)

ճանաչել զիմաստութիւն և զխրատ, իմանալ զբանս հանճարոյ

To recognise wisdom and guidance; to know the creations of the greats.

Armenian alphabet
Book of Proverbs
Mesrop Mashtots

en-ճանաչել_զիմաստութիւն_և_զխրատ,_իմանալ_զբանս_հանճարոյ-xcl-phrase-C-2eXoaV


աստղագիտութիւն

աստղագիտութիւն • (astłagitutʻiwn)

xcl-noun

աստղագիտութիւն • (astłagitutʻiwn)

astłagitutʻiwn (romanization)
աստղագիտութիւն (nominative singular)
աստղագիտութիւնք (nominative plural)
աստղագիտութեան (genitive singular)
աստղագիտութեանց (genitive plural)
աստղագիտութեան (dative singular)
աստղագիտութեանց (dative plural)
աստղագիտութիւն (accusative singular)
աստղագիտութիւնս (accusative plural)
աստղագիտութենէ (ablative singular)
աստղագիտութեանց (ablative plural)
աստղագիտութեամբ (instrumental singular)
աստղագիտութեամբք (instrumental plural)
աստղագիտութեան (locative singular)
աստղագիտութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

աստղագիտութիւն

աստղագիտութիւնք

աստղագիտութեան

աստղագիտութեանց

աստղագիտութեան

աստղագիտութեանց

աստղագիտութիւն

աստղագիտութիւնս

աստղագիտութենէ

աստղագիտութեանց

աստղագիտութեամբ

աստղագիտութեամբք

աստղագիտութեան

աստղագիտութիւնս

աստեղագիտութիւն

աստեղագիտութիւն#Old_Armenian

Alternative form of աստեղագիտութիւն (astełagitutʻiwn)


ջերմութիւն

head

ջերմութիւն • (ǰermutʻiwn)

xcl-noun

ջերմութիւն • (ǰermutʻiwn)

ǰermutʻiwn (romanization)
ջերմութիւն (nominative singular)
ջերմութիւնք (nominative plural)
ջերմութեան (genitive singular)
ջերմութեանց (genitive plural)
ջերմութեան (dative singular)
ջերմութեանց (dative plural)
ջերմութիւն (accusative singular)
ջերմութիւնս (accusative plural)
ջերմութենէ (ablative singular)
ջերմութեանց (ablative plural)
ջերմութեամբ (instrumental singular)
ջերմութեամբք (instrumental plural)
ջերմութեան (locative singular)
ջերմութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

ջերմութեամբք

Armenian: ջերմություն (ǰermutʻyun)

From ջերմ (ǰerm, “warm”) + -ութիւն (-utʻiwn, “-ness”).


աստուածաբանութիւն

head

աստուածաբանութիւն • (astuacabanutʻiwn)

xcl-noun

աստուածաբանութիւն • (astuacabanutʻiwn)

astuacabanutʻiwn (romanization)
աստուածաբանութիւն (nominative singular)
աստուածաբանութիւնք (nominative plural)
աստուածաբանութեան (genitive singular)
աստուածաբանութեանց (genitive plural)
աստուածաբանութեան (dative singular)
աստուածաբանութեանց (dative plural)
աստուածաբանութիւն (accusative singular)
աստուածաբանութիւնս (accusative plural)
աստուածաբանութենէ (ablative singular)
աստուածաբանութեանց (ablative plural)
աստուածաբանութեամբ (instrumental singular)
աստուածաբանութեամբք (instrumental plural)
աստուածաբանութեան (locative singular)
աստուածաբանութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

աստուածաբանութիւն

աստուածաբանութիւնք

աստուածաբանութեան

աստուածաբանութեանց

աստուածաբանութեան

աստուածաբանութեանց

աստուածաբանութիւն

աստուածաբանութիւնս

աստուածաբանութենէ

աստուածաբանութեանց

աստուածաբանութեամբ

աստուածաբանութեամբք

աստուածաբանութեան

աստուածաբանութիւնս

desc

աստվածաբանություն

Armenian: աստվածաբանություն (astvacabanutʻyun)

From աստուածաբան (astuacaban) + -ութիւն (-utʻiwn).

suffix

աստուածաբանութիւն հեթանոսաց ― astuacabanutʻiwn hetʻanosacʻ ― mythology


արքայազն

head

արքայազն • (arkʻayazn)

xcl-noun

արքայազն • (arkʻayazn)

arkʻayazn (romanization)
արքայազն (nominative singular)
արքայազունք (nominative plural)
արքայազին (genitive singular)
արքայազանց (genitive plural)
արքայազին (dative singular)
արքայազանց (dative plural)
արքայազն (accusative singular)
արքայազունս (accusative plural)
արքայազնէ (ablative singular)
արքայազանց (ablative plural)
արքայազամբ (instrumental singular)
արքայազամբք (instrumental plural)
արքայազին (locative singular)
արքայազունս (locative plural)

→ Armenian: արքայազն (arkʻayazn)


աստուածաբան

head

աստուածաբան • (astuacaban)

xcl-noun

աստուածաբան • (astuacaban)

astuacaban (romanization)
աստուածաբան (nominative singular)
աստուածաբանք (nominative plural)
աստուածաբանի (genitive singular)
աստուածաբանից (genitive plural)
աստուածաբանի (dative singular)
աստուածաբանից (dative plural)
աստուածաբան (accusative singular)
աստուածաբանս (accusative plural)
աստուածաբանէ (ablative singular)
աստուածաբանից (ablative plural)
աստուածաբանիւ (instrumental singular)
աստուածաբանիւք (instrumental plural)
աստուածաբանի (locative singular)
աստուածաբանս (locative plural)

xcl-decl-noun

աստուածաբանք

աստուածաբանի

աստուածաբանից

աստուածաբանի

աստուածաբանից

աստուածաբանս

աստուածաբանէ

աստուածաբանից

աստուածաբանիւ

աստուածաբանիւք

աստուածաբանի

աստուածաբանս

Armenian: աստվածաբան (astvacaban)

From աստուած (astuac, “god”) + -ա- (-a-) + բան (ban, “speech, word”). Calque of Ancient Greek θεο-λόγος (theo-lógos).


գետնաշարժ

head

գետնաշարժ • (getnašarž)

xcl-noun

գետնաշարժ • (getnašarž)

getnašarž (romanization)
գետնաշարժ (nominative singular)
գետնաշարժք (nominative plural)
գետնաշարժի (genitive singular)
գետնաշարժից (genitive plural)
գետնաշարժի (dative singular)
գետնաշարժից (dative plural)
գետնաշարժ (accusative singular)
գետնաշարժս (accusative plural)
գետնաշարժէ (ablative singular)
գետնաշարժից (ablative plural)
գետնաշարժիւ (instrumental singular)
գետնաշարժիւք (instrumental plural)
գետնաշարժի (locative singular)
գետնաշարժս (locative plural)

xcl-decl-noun

գետնաշարժիւք

գետին (getin, “earth, ground”) + -ա- (-a-) + շարժ (šarž, “movement”)


աստեղաբանութիւն

head

աստեղաբանութիւն • (astełabanutʻiwn)

xcl-noun

աստեղաբանութիւն • (astełabanutʻiwn)

astełabanutʻiwn (romanization)
աստեղաբանութիւն (nominative singular)
աստեղաբանութիւնք (nominative plural)
աստեղաբանութեան (genitive singular)
աստեղաբանութեանց (genitive plural)
աստեղաբանութեան (dative singular)
աստեղաբանութեանց (dative plural)
աստեղաբանութիւն (accusative singular)
աստեղաբանութիւնս (accusative plural)
աստեղաբանութենէ (ablative singular)
աստեղաբանութեանց (ablative plural)
աստեղաբանութեամբ (instrumental singular)
աստեղաբանութեամբք (instrumental plural)
աստեղաբանութեան (locative singular)
աստեղաբանութիւնս (locative plural)

xcl-decl-noun

աստեղաբանութիւն

աստեղաբանութիւնք

աստեղաբանութեան

աստեղաբանութեանց

աստեղաբանութեան

աստեղաբանութեանց

աստեղաբանութիւն

աստեղաբանութիւնս

աստեղաբանութենէ

աստեղաբանութեանց

աստեղաբանութեամբ

աստեղաբանութեամբք

աստեղաբանութեան

աստեղաբանութիւնս

desc

աստեղաբանություն

Armenian: աստեղաբանություն (asteġabanutʻyun)

From աստեղաբան (astełaban, “astrologist”) + -ութիւն (-utʻiwn). The first word is not attested in the classical period, but աստեղաբանակ (astełabanak) is.


այդ

ayd (romanization)
այդ (nominative singular)
այդք (nominative plural)
այդոքիկ (nominative plural)
այդր (genitive singular)
այդորիկ (genitive singular)
այդց (genitive plural)
այդոցիկ (genitive plural)
այդմ (dative singular)
այդմիկ (dative singular)
այդց (dative plural)
այդոցիկ (dative plural)
այդ (accusative singular)
այդ (accusative plural)
այդոսիկ (accusative plural)
այդմ (ablative singular)
այդմանէ (ablative singular)
այդց (ablative plural)
այդցանէ (ablative plural)
այդոցիկ (ablative plural)
այդու (instrumental singular)
այդուիկ (instrumental singular)
այդոքիւք (instrumental plural)
այդոքիմբք (instrumental plural)
այդմ (locative singular)
այդմիկ (locative singular)
այդ (locative plural)
այդոսիկ (locative plural)

xcl-decl-noun

այդք, այդոքիկ

այդր, այդորիկ

այդց, այդոցիկ

այդմ, այդմիկ

այդց, այդոցիկ

այդ, այդոսիկ

այդմ, այդմանէ

այդց, այդցանէ, այդոցիկ

այդու, այդուիկ

այդոքիւք, այդոքիմբք

այդմ, այդմիկ

այդ, այդոսիկ

Armenian: այդ (ayd), ատ (at)

From the demonstrative particle *այ- (*ay-) + *դո- (*do-). For the first see այն (ayn).

(demonstrative) that (near the 2nd person)


լուրջ

head

լուրջ • (lurǰ)

xcl-adj

լուրջ • (lurǰ)

lurǰ (romanization)
լուրջ (nominative singular)
լուրջք (nominative plural)
լրջի (genitive singular)
լրջաց (genitive plural)
լրջի (dative singular)
լրջաց (dative plural)
լուրջ (accusative singular)
լուրջս (accusative plural)
լրջէ (ablative singular)
լրջաց (ablative plural)
լրջաւ (instrumental singular)
լրջաւք = լրջօք (lrǰawkʻ = lrǰōkʻ) (instrumental plural)
լրջի (locative singular)
լուրջս (locative plural)

xcl-decl-noun

լրջաւք = լրջօք

Armenian: լուրջ (lurǰ)

desctree

→ Georgian: ლურჯი (lurǯi)
→ Mingrelian: ლურჯი (lurǯi)
→ Svan: ჲჷრჟი (yərži)

Probably from Proto-Indo-European *ḱluH-r-yo- ~ *ḱluH-r-yeh₂- (“light, bright, clear, clean, joyful”). Cognates include Latin cluo (“I clean”), Welsh clir (“light, bright, clear, clean, joyful”), Lithuanian šlúoti (“to wipe”), Ancient Greek κλύζω (klúzō), Gothic 𐌷𐌻𐌿𐍄𐍂𐍃 (hlūtrs, “pure, clean”). See also the by-form լուրթ (lurtʻ).

cog

*light, *shiny (this sense is unattested, but is apparent from compounds)

ի լրջեաց, ի լրջուց, ի լրջէ

լուրջ երեսօք

ի բարբառ լուրջ