տիտան

titan (romanization)
տիտան (nominative singular)
տիտանք (nominative plural)
տիտանայ (genitive singular)
տիտանաց (genitive plural)
տիտանայ (dative singular)
տիտանաց (dative plural)
տիտան (accusative singular)
տիտանս (accusative plural)
տիտանայ (ablative singular)
տիտանաց (ablative plural)
տիտանաւ (instrumental singular)
տիտան (locative singular)
տիտանս (locative plural)
տիտան (nominative singular)
տիտանք (nominative plural)
տիտանի (genitive singular)
տիտանաց (genitive plural)
տիտանի (dative singular)
տիտանաց (dative plural)
տիտան (accusative singular)
տիտանս (accusative plural)
տիտանէ (ablative singular)
տիտանաց (ablative plural)
տիտանաւ (instrumental singular)
տիտանի (locative singular)
տիտանս (locative plural)

xcl-decl-noun

տիտանաւք = տիտանօք

usually only proper nouns have a-type declension but the first sense of the word, “Titan”, is really a proper noun

տիտանաւք = տիտանօք

Armenian: տիտան (titan)


վիշապ

head

վիշապ • (višap)

xcl-noun

վիշապ • (višap)

višap (romanization)
վիշապ (nominative singular)
վիշապք (nominative plural)
վիշապի (genitive singular)
վիշապաց (genitive plural)
վիշապի (dative singular)
վիշապաց (dative plural)
վիշապ (accusative singular)
վիշապս (accusative plural)
վիշապէ (ablative singular)
վիշապաց (ablative plural)
վիշապաւ (instrumental singular)
վիշապի (locative singular)
վիշապս (locative plural)

xcl-decl-noun

վիշապաւք = վիշապօք

Armenian: վիշապ (višap)

Borrowed from Iranian. Compare Avestan 𐬬𐬌𐬱𐬁𐬞𐬀 (višāpa, “an epithet of a dragon”). Georgian ვეშაპი (vešaṗi) is also from Iranian.


քաջ

head

քաջ • (kʻaǰ)

xcl-noun

քաջ • (kʻaǰ)

kʻaǰ (romanization)
քաջ (nominative singular)
քաջք (nominative plural)
քաջի (genitive singular)
քաջաց (genitive plural)
քաջի (dative singular)
քաջաց (dative plural)
քաջ (accusative singular)
քաջս (accusative plural)
քաջէ (ablative singular)
քաջաց (ablative plural)
քաջաւ (instrumental singular)
քաջաւք = քաջօք (kʻaǰawkʻ = kʻaǰōkʻ) (instrumental plural)
քաջի (locative singular)
քաջս (locative plural)

xcl-decl-noun

քաջաւք = քաջօք


Վահագն

Vahagn (romanization)
Վահագն (nominative singular uncountable)
Վահագնի (genitive singular uncountable)
Վահագնի (dative singular uncountable)
Վահագն (accusative singular uncountable)
Վահագնէ (ablative singular uncountable)
Վահագնիւ (instrumental singular uncountable)
Վահագնի (locative singular uncountable)

Armenian: Վահագն (Vahagn)

From earlier *Վարհագն (*Varhagn), from Parthian *Varhraγn, ultimately from Proto-Indo-Iranian *Wr̥tragʰnás.

քաջութիւն հասցէ ձեզ ի քաջէն Վահագնէ ամենայն Հայոց աշխարհիս

5th century, Agatʻangełos, Patmutʻiwn Hayocʻ [History of the Armenians] 127

Translation by R. W. Thomson
may there be […] valor from valiant Vahagn to you and all our land of Armenia

kʻaǰutʻiwn hascʻē jez i kʻaǰēn Vahagnē amenayn Hayocʻ ašxarhis


Արտեմիս

Artemis (romanization)
Արտեմիս (nominative singular uncountable)
Արտեմեայ (genitive singular uncountable)
Արտեմեայ (dative singular uncountable)
Արտեմիս (accusative singular uncountable)
Արտեմեայ (ablative singular uncountable)
Արտեմեաւ (instrumental singular uncountable)
Արտեմիս (locative singular uncountable)

Armenian: Արտեմիս (Artemis)


Հեփեստոս

head

Հեփեստոս • (Hepʻestos)

xcl-proper noun

Հեփեստոս • (Hepʻestos)

Hepʻestos (romanization)
Հեփեստոս (nominative singular uncountable)
Հեփեստեայ (genitive singular uncountable)
Հեփեստեայ (dative singular uncountable)
Հեփեստոս (accusative singular uncountable)
Հեփեստեայ (ablative singular uncountable)
Հեփեստեաւ (instrumental singular uncountable)
Հեփեստոս (locative singular uncountable)
Հեփեստոս (nominative singular uncountable)
Հեփեստոսի (genitive singular uncountable)
Հեփեստոսի (dative singular uncountable)
Հեփեստոս (accusative singular uncountable)
Հեփեստոսէ (ablative singular uncountable)
Հեփեստոսիւ (instrumental singular uncountable)
Հեփեստոսի (locative singular uncountable)

Armenian: Հեփեստոս (Hepʻestos)

From Ancient Greek Ἥφαιστος (Hḗphaistos).


հարսն

harsn (romanization)
հարսն (nominative singular)
հարսունք (nominative plural)
հարսին (genitive singular)
հարսանց (genitive plural)
հարսին (dative singular)
հարսանց (dative plural)
հարսն (accusative singular)
հարսունս (accusative plural)
հարսնէ (ablative singular)
հարսանէ (ablative singular)
հարսանց (ablative plural)
հարսամբ (instrumental singular)
հարսամբք (instrumental plural)
հարսին (locative singular)
հարսունս (locative plural)

xcl-decl-noun

հարսնէ, հարսանէ

desctree

Armenian: հարս (hars), խարս (xars) — dialectal
→ Northern Kurdish: خارس (xars), خارز (xarz)
→ Zazaki: hars

Inherited from a zero-grade derivative of *preḱ- (“to ask”), perhaps *pr̥ḱneh₂ or *pr̥ḱōn or *pr̥ḱ-m̥ (accusative singular) with a sense development ‘a requested female’ → ‘bride’. Among the cognates compare especially Latin procus (“suitor, wooer”) and Lithuanian pir̃šti (“to arrange a marriage”). Related to Old Armenian հարցանեմ (harcʻanem, “to ask”).

m+

յաւերժ հարսն

հարսնսունք լեռնայինք


Գեղամ

head

Գեղամ • (Gełam)

xcl-proper noun

Գեղամ • (Gełam)

Gełam (romanization)
Գեղամ (nominative singular uncountable)
Գեղամայ (genitive singular uncountable)
Գեղամայ (dative singular uncountable)
Գեղամ (accusative singular uncountable)
Գեղամայ (ablative singular uncountable)
Գեղամաւ (instrumental singular uncountable)
Գեղամ (locative singular uncountable)

Traditionally connected with Old Armenian գեղ (geł, “beauty”), but this is rejected by Ačaṙyan, who considers it either to be a back-formation of Գեղամայ (Gełamay) (found in some placenames) by Movsēs Xorenacʿi, or of Urartian origin.

(Armenian mythology) a male given name, borne only by the legendary Gegham, a descendant of Hayk


Արա

Ara (romanization)
Արա (nominative singular uncountable)
Արայի (genitive singular uncountable)
Արայի (dative singular uncountable)
Արա (accusative singular uncountable)
Արայէ (ablative singular uncountable)
Արայիւ (instrumental singular uncountable)
Արայի (locative singular uncountable)

→ Armenian: Արա (Ara)

The origin is unknown. Has been compared to the Ancient Greek theonym Ἄρης (Árēs) and Avestan 𐬀𐬭𐬀 (ara, “Ara, the name of a certain believer, father of Berezishnu and Kasupatu”). Probably identical with Ancient Greek Ἤρ (Ḗr) son of Ἀρμένιος (Arménios); see the Myth of Er.

unk

unknown

cog

(Armenian mythology) a mythical king of Armenia known as Արա Գեղեցիկ (Ara Gełecʻik), Ara the Beautiful


Անահիտ

Anahit (romanization)
Անահիտ (nominative singular uncountable)
Անահտայ (genitive singular uncountable)
Անահտայ (dative singular uncountable)
Անահիտ (accusative singular uncountable)
Անահտայ (ablative singular uncountable)
Անահտաւ (instrumental singular uncountable)
Անահիտ (locative singular uncountable)
Անահիտ (nominative singular uncountable)
Անահտի (genitive singular uncountable)
Անահտի (dative singular uncountable)
Անահիտ (accusative singular uncountable)
Անահտէ (ablative singular uncountable)
Անահտաւ (instrumental singular uncountable)
Անահտի (locative singular uncountable)

→ Armenian: Անահիտ (Anahit) (learned)

From Middle Iranian *Anāhīt. Compare Old Persian 𐎠𐎴𐏃𐎡𐎫 (a-n-h-i-t /anahita/).


Արամազդ

Aramazd (romanization)
Արամազդ (nominative singular uncountable)
Արամազդայ (genitive singular uncountable)
Արամազդայ (dative singular uncountable)
Արամազդ (accusative singular uncountable)
Արամազդայ (ablative singular uncountable)
Արամազդաւ (instrumental singular uncountable)
Արամազդ (locative singular uncountable)

→ Armenian: Արամազդ (Aramazd)

Borrowed from an Old Iranian form of the god Ahura Mazda: compare Old Persian 𐎠𐎢𐎼𐎶𐏀𐎭𐎠 (a-u-r-m-z-d-a /Auramazdā/), Avestan 𐬀𐬵𐬎𐬭𐬀 𐬨𐬀𐬰𐬛𐬁 (ahura mazdā), Ancient Greek Ἀραμάσδης (Aramásdēs). Doublet of Որմիզդ (Ormizd).


Հայկ

Hayk (romanization)
Հայկ (nominative singular uncountable)
Հայկայ (genitive singular uncountable)
Հայկայ (dative singular uncountable)
Հայկ (accusative singular uncountable)
Հայկայ (ablative singular uncountable)
Հայկաւ (instrumental singular uncountable)
Հայկ (locative singular uncountable)
Հայկ (nominative singular uncountable)
Հայկի (genitive singular uncountable)
Հայկի (dative singular uncountable)
Հայկ (accusative singular uncountable)
Հայկէ (ablative singular uncountable)
Հայկիւ (instrumental singular uncountable)
Հայկի (locative singular uncountable)

The origin is uncertain. The connection with հայ (hay, “Armenian”) is obvious, although there is
no consensus on the nature of this relationship. Perhaps derived from հայ (hay) with the diminutive suffix -իկ (-ik).


Աժդահակ

head

Աժդահակ • (Aždahak)

xcl-proper noun

Աժդահակ • (Aždahak)

Aždahak (romanization)
Աժդահակ (nominative singular uncountable)
Աժդահակայ (genitive singular uncountable)
Աժդահակայ (dative singular uncountable)
Աժդահակ (accusative singular uncountable)
Աժդահակայ (ablative singular uncountable)
Աժդահակաւ (instrumental singular uncountable)
Աժդահակ (locative singular uncountable)

Armenian: Աժդահակ (Aždahak)

From Parthian *aždahāk (compare Manichaean Parthian 𐫀𐫋𐫅𐫍𐫀𐫃 (ʾjdhʾg /aždahāg/)), from Avestan 𐬀𐬲𐬌⸱𐬛𐬀𐬵𐬁𐬐𐬀 (aži.dahāka), a figure of Iranian mythology. See Persian اژدها (aždahâ) for more.


Բէլ

Bēl (romanization)
Բէլ (nominative singular uncountable)
Բելայ (genitive singular uncountable)
Բելայ (dative singular uncountable)
Բէլ (accusative singular uncountable)
Բելայ (ablative singular uncountable)
Բելաւ (instrumental singular uncountable)
Բէլ (locative singular uncountable)
Բէլ (nominative singular uncountable)
Բէլայ (genitive singular uncountable)
Բէլայ (dative singular uncountable)
Բէլ (accusative singular uncountable)
Բէլայ (ablative singular uncountable)
Բէլաւ (instrumental singular uncountable)
Բէլ (locative singular uncountable)

Armenian: Բել (Bel)

(Armenian mythology) Bel (evil giant ruler of Babylon, defeated by Hayk)


Հերակլէս

head

Հերակլէս • (Heraklēs)

xcl-proper noun

Հերակլէս • (Heraklēs)

Heraklēs (romanization)
Հերակլէս (nominative singular uncountable)
Հերակլեայ (genitive singular uncountable)
Հերակլեայ (dative singular uncountable)
Հերակլէս (accusative singular uncountable)
Հերակլեայ (ablative singular uncountable)
Հերակլեաւ (instrumental singular uncountable)
Հերակլէս (locative singular uncountable)

Armenian: Հերակլես (Herakles)


Աքիլլէս

head

Աքիլլէս • (Akʻillēs)

xcl-proper noun

Աքիլլէս • (Akʻillēs)

Akʻillēs (romanization)
Աքիլլէս (nominative singular uncountable)
Աքիլլեայ (genitive singular uncountable)
Աքիլլեայ (dative singular uncountable)
Աքիլլէս (accusative singular uncountable)
Աքիլլեայ (ablative singular uncountable)
Աքիլլեաւ (instrumental singular uncountable)
Աքիլլէս (locative singular uncountable)

Armenian: Աքիլլես (Akʻilles)

From Ancient Greek Ἀχιλλεύς (Akhilleús).


Հեղինէ

head

Հեղինէ • (Hełinē)

xcl-proper noun

Հեղինէ • (Hełinē)

Hełinē (romanization)
Հեղինէ (nominative singular uncountable)
Հեղինեայ (genitive singular uncountable)
Հեղինեայ (dative singular uncountable)
Հեղինէ (accusative singular uncountable)
Հեղինեայ (ablative singular uncountable)
Հեղինեաւ (instrumental singular uncountable)
Հեղինէ (locative singular uncountable)

Armenian: Հեղինե (Heġine)


Աստղիկ

head

Աստղիկ • (Astłik)

xcl-proper noun

Աստղիկ • (Astłik)

Astłik (romanization)
Աստղիկ (nominative singular uncountable)
Աստղկան (genitive singular uncountable)
Աստղկան (dative singular uncountable)
Աստղիկ (accusative singular uncountable)
Աստղկանէ (ablative singular uncountable)
Աստղկամբ (instrumental singular uncountable)
Աստղկան (locative singular uncountable)
Աստղիկ (nominative singular uncountable)
Աստղկայ (genitive singular uncountable)
Աստղկայ (dative singular uncountable)
Աստղիկ (accusative singular uncountable)
Աստղկայ (ablative singular uncountable)
Աստղկաւ (instrumental singular uncountable)
Աստղիկ (locative singular uncountable)

Armenian: Աստղիկ (Astġik)

աստղ (astł, “star”) + -իկ (-ik, diminutive suffix)

suffix

(Greek mythology, Roman mythology) Aphrodite, Venus


հսկայ

hskay (romanization)
հսկայ (nominative singular)
հսկայք (nominative plural)
հսկայի (genitive singular)
հսկայից (genitive plural)
հսկայի (dative singular)
հսկայից (dative plural)
հսկայ (accusative singular)
հսկայս (accusative plural)
հսկայէ (ablative singular)
հսկայից (ablative plural)
հսկայիւ (instrumental singular)
հսկայիւք (instrumental plural)
հսկայի (locative singular)
հսկայս (locative plural)

→ Armenian: հսկա (hska)

From հ- (h-, “intensifying prefix”) + սկայ (skay, “giant”).


սկայ

skay (romanization)
սկայ (nominative singular)
սկայք (nominative plural)
սկայի (genitive singular)
սկայից (genitive plural)
սկայի (dative singular)
սկայից (dative plural)
սկայ (accusative singular)
սկայս (accusative plural)
սկայէ (ablative singular)
սկայից (ablative plural)
սկայիւ (instrumental singular)
սկայիւք (instrumental plural)
սկայի (locative singular)
սկայս (locative plural)

→ Armenian: սկա (ska)

The origin is uncertain. Probably borrowed from a Middle Iranian descendant of Proto-Indo-Iranian *káwHiš, with the augmentative prefix ս- (s-). Has also been connected with the Iranian ethnonym Saka.

սկայ կին ― skay kin ― giantess

սկայ անարի


Զևս

Zews (romanization)
Զևս (nominative singular uncountable)
Զևսի (genitive singular uncountable)
Զևսի (dative singular uncountable)
Զևս (accusative singular uncountable)
Զևսէ (ablative singular uncountable)
Զևսիւ (instrumental singular uncountable)
Զևսի (locative singular uncountable)
Զևս (nominative singular uncountable)
Զևսայ (genitive singular uncountable)
Զևսայ (dative singular uncountable)
Զևս (accusative singular uncountable)
Զևսայ (ablative singular uncountable)
Զևսաւ (instrumental singular uncountable)
Զևս (locative singular uncountable)

Armenian: Զևս (Zews)


Հերմէս

head

Հերմէս • (Hermēs)

xcl-proper noun

Հերմէս • (Hermēs)

Hermēs (romanization)
Հերմէս (nominative singular uncountable)
Հերմեայ (genitive singular uncountable)
Հերմեայ (dative singular uncountable)
Հերմէս (accusative singular uncountable)
Հերմեայ (ablative singular uncountable)
Հերմեաւ (instrumental singular uncountable)
Հերմէս (locative singular uncountable)
Հերմէս (nominative singular uncountable)
Հերմեսի (genitive singular uncountable)
Հերմեսի (dative singular uncountable)
Հերմէս (accusative singular uncountable)
Հերմեսէ (ablative singular uncountable)
Հերմեսիւ (instrumental singular uncountable)
Հերմեսի (locative singular uncountable)

Armenian: Հերմես (Hermes)


Իփիւգենիա

head

Իփիւգենիա • (Ipʻiwgenia)

xcl-proper noun

Իփիւգենիա • (Ipʻiwgenia)

Ipʻiwgenia (romanization)
Իփիւգենիա (nominative singular uncountable)
Իփիւգենիայի (genitive singular uncountable)
Իփիւգենիայի (dative singular uncountable)
Իփիւգենիա (accusative singular uncountable)
Իփիւգենիայէ (ablative singular uncountable)
Իփիւգենիայիւ (instrumental singular uncountable)
Իփիւգենիայի (locative singular uncountable)

xcl-decl-noun-unc

Իփիւգենիայիւ

From Ancient Greek Ἰφιγένεια (Iphigéneia).


Պռիամոս

head

Պռիամոս • (Pṙiamos)

xcl-proper noun

Պռիամոս • (Pṙiamos)

Pṙiamos (romanization)
Պռիամոս (nominative singular uncountable)
Պռիամայ (genitive singular uncountable)
Պռիամայ (dative singular uncountable)
Պռիամոս (accusative singular uncountable)
Պռիամայ (ablative singular uncountable)
Պռիամաւ (instrumental singular uncountable)
Պռիամոս (locative singular uncountable)
Պռիամոս (nominative singular uncountable)
Պռիամու (genitive singular uncountable)
Պռիամու (dative singular uncountable)
Պռիամոս (accusative singular uncountable)
Պռիամէ (ablative singular uncountable)
Պռիամու (instrumental singular uncountable)
Պռիամու (locative singular uncountable)


Մեմնոն

Armenian: Մեմնոն (Memnon)


Ագամեմնոն

Agamemnon (romanization)
Ագամեմնոն (nominative singular uncountable)
Ագամեմնոնի (genitive singular uncountable)
Ագամեմնոնի (dative singular uncountable)
Ագամեմնոն (accusative singular uncountable)
Ագամեմնոնէ (ablative singular uncountable)
Ագամեմնոնիւ (instrumental singular uncountable)
Ագամեմնոնի (locative singular uncountable)

Armenian: Ագամեմնոն (Agamemnon)

From Ancient Greek Ἀγαμέμνων (Agamémnōn).


Դիոնիսոս

Dionisos (romanization)
Դիոնիսոս (nominative singular uncountable)
Դիոնիսի (genitive singular uncountable)
Դիոնիսի (dative singular uncountable)
Դիոնիսոս (accusative singular uncountable)
Դիոնիսէ (ablative singular uncountable)
Դիոնիսիւ (instrumental singular uncountable)
Դիոնիսի (locative singular uncountable)
Դիոնիսոս (nominative singular uncountable)
Դիոնիսեայ (genitive singular uncountable)
Դիոնիսեայ (dative singular uncountable)
Դիոնիսոս (accusative singular uncountable)
Դիոնիսեայ (ablative singular uncountable)
Դիոնիսեաւ (instrumental singular uncountable)
Դիոնիսոս (locative singular uncountable)

Armenian: Դիոնիսոս (Dionisos)


դև

dew (romanization)
դև (nominative singular)
դևք (nominative plural)
դիւի (genitive singular)
դիւաց (genitive plural)
դիւի (dative singular)
դիւաց (dative plural)
դև (accusative singular)
դևս (accusative plural)
դիւէ (ablative singular)
դիւաց (ablative plural)
դիւաւ (instrumental singular)
դիւաւք = դիւօք (diwawkʻ = diwōkʻ) (instrumental plural)
դիւի (locative singular)
դևս (locative plural)

xcl-decl-noun

դիւաւք = դիւօք

Armenian: դեւ (dew)

→ English: dev

From earlier *դէւ (*dēw), from Middle Iranian, from Proto-Iranian *daywáh (“demon; malevolent being”).


արմաւ

armaw (romanization)
արմաւ (nominative singular)
արմաւք (nominative plural)
արմաւոյ (genitive singular)
արմաւոց (genitive plural)
արմաւոյ (dative singular)
արմաւոց (dative plural)
արմաւ (accusative singular)
արմաւս (accusative plural)
արմաւոյ (ablative singular)
արմաւոց (ablative plural)
արմաւով (instrumental singular)
արմաւովք (instrumental plural)
արմաւ (locative singular)
արմաւս (locative plural)
արմաւ (nominative singular)
արմաւք (nominative plural)
արմաւու (genitive singular)
արմաւուց (genitive plural)
արմաւու (dative singular)
արմաւուց (dative plural)
արմաւ (accusative singular)
արմաւս (accusative plural)
արմաւէ (ablative singular)
արմաւուց (ablative plural)
արմաւու (instrumental singular)
արմաւուք (instrumental plural)
արմաւու (locative singular)
արմաւս (locative plural)

desc

Middle Armenian: արմաւ (armaw), ամրաւ (amraw), ամբրաւ (ambraw), ամպրաւ (ampraw), ամպրու (ampru)

Armenian: արմավ (armav), ամրավ (amrav), ամբրավ (ambrav)

From Parthian [Book Pahlavi needed] (Tᵍ /*amrāw/). Note especially the non-metathesized Middle Armenian ամրաւ (amraw), if not an inner-Armenian development under the influence of ամր- (amr-, “hard, solid”). See Persian خرما (xormâ) for more.
The other senses are a semantic loan from Ancient Greek φοῖνιξ (phoînix).


ծովացուլ

head

ծովացուլ • (covacʻul)

xcl-noun

ծովացուլ • (covacʻul)

covacʻul (romanization)
ծովացուլ (nominative singular)
ծովացուլք (nominative plural)
ծովացլու (genitive singular)
ծովացլուց (genitive plural)
ծովացլու (dative singular)
ծովացլուց (dative plural)
ծովացուլ (accusative singular)
ծովացուլս (accusative plural)
ծովացլէ (ablative singular)
ծովացլուց (ablative plural)
ծովացլու (instrumental singular)
ծովացլուք (instrumental plural)
ծովացլու (locative singular)
ծովացուլս (locative plural)

xcl-decl-noun

the declension here follows Xudabašeancʿ

From ծով (cov) + -ա- (-a-) + ցուլ (cʻul).


փիւնիկ

head

փիւնիկ • (pʻiwnik)

xcl-noun

փիւնիկ • (pʻiwnik)

pʻiwnik (romanization)
փիւնիկ (nominative singular)
փիւնիկք (nominative plural)
փիւնկի (genitive singular)
փիւնկի (dative singular)
փիւնիկ (accusative singular)
փիւնիկս (accusative plural)
փիւնկէ (ablative singular)
փիւնկի (locative singular)
փիւնիկս (locative plural)
փիւնիկ (nominative singular)
փիւնկան (genitive singular)
փիւնիկ (accusative singular)

xcl-decl-noun

the instrumental singular and the genitive/dative/instrumental plural are not attested, which does not allow determining whether the word followed an i-type or an i-a-type declension

→ Armenian: փյունիկ (pʻyunik) (learned)

→ Old Georgian: ფუვინკაჲ (puvinḳay)

Է թռչուն ինչ ի հնդիկս, որ կոչի փիւնիքս։ Ըստ հինգհարիւր ամին գայ ի ծառսն Լիբանանու եւ լնու զերկոսին թեւսն իւր խնկաւք․ եւ երթայ ազդ առնէ քրմին Արեգ քաղաքի ի յամսեան պայեմոդի կամ ի փարմոդի, այսինքն արեգ կամ ի կանխոց։ […] Փոնիքս աւրինակ կենարարին բերէ
Ē tʻṙčʻun inčʻ i hndiks, or kočʻi pʻiwnikʻs. Əst hinghariwr amin gay i caṙsn Libananu ew lnu zerkosin tʻewsn iwr xnkawkʻ; ew ertʻay azd aṙnē kʻrmin Areg kʻałakʻi i yamsean payemodi kam i pʻarmodi, aysinkʻn areg kam i kanxocʻ.[…] Pʻonikʻs awrinak kenararin berē

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).10.2–3, 10

There is a bird in India called phoenix. Every five hundred years it comes to the trees of Lebanon and fills both its wings with incense, and goes to inform the priest of Heliopolis, in the month Phamenoth or Pharmuthi, that is Areg or the preceding months [i.e. Meheki]. […] The phoenix represents the Saviour


Արամանեակ

Aramaneak (romanization)
Արամանեակ (nominative singular uncountable)
Արամանեկայ (genitive singular uncountable)
Արամանեկայ (dative singular uncountable)
Արամանեակ (accusative singular uncountable)
Արամանեկայ (ablative singular uncountable)
Արամանեկաւ (instrumental singular uncountable)
Արամանեակ (locative singular uncountable)

Armenian: Արամանյակ (Aramanyak)

The origin is uncertain.
According to Ačaṙyan, the name was invented by Movsēs Xorenacʿi. He notes that the similarity to the Persian names آرمین (ârmin) and ارمنی (armani) is accidental.
On the other hand, Perixanjan derives from Middle Median *Arāmanī + -ակ (-ak), from Proto-Iranian *Rāma(n)-nī- (“bringing peace/joy”) or *Rāma-manya- (“possessing calm/joyous mood”), both from *Rāma- (“joy, peace”), on which see Արամ (Aram).

der

(Armenian mythology) a male given name, borne only by the legendary Aramaneak.


Հրուդէն

head

Հրուդէն • (Hrudēn)

xcl-proper noun

Հրուդէն • (Hrudēn)

Hrudēn (romanization)
Հրուդէն (nominative singular uncountable)
Հրուդենայ (genitive singular uncountable)
Հրուդենայ (dative singular uncountable)
Հրուդէն (accusative singular uncountable)
Հրուդենայ (ablative singular uncountable)
Հրուդենաւ (instrumental singular uncountable)
Հրուդէն (locative singular uncountable)

Armenian: Հրուդեն (Hruden)

From the Parthian form of the hero's name. See Persian فریدون (fereydun) for more.


ընգղայ

head

ընգղայ • (əngłay)

xcl-noun

ընգղայ • (əngłay)

The origin is unknown. Attested only in Chrysostom, rendering Ancient Greek Ἐρινύες (Erinúes). If the original meaning is ‘eel’, ‘water-snake’, then comparable to Latin anguilla, Ancient Greek ἔγχελυς (énkhelus), ἴμβηρις (ímbēris), Lithuanian ungurỹs, Proto-Slavic *ǫgořь, and Georgian ანკარა (anḳara, “eel”).

unk

unknown

եւ իբրեւ զդեւս հալածականս, եւ իբրեւ զընգղայս ծովու վնասակարս

5th century, John Chrysostom, Commentary on Matthew 2.15

ew ibrew zdews halacakans, ew ibrew zəngłays covu vnasakars

sea monster or sea-devil (probably female)


պարիկ

parik (romanization)
պարիկ (nominative singular)
պարիկք (nominative plural)
պարկի (genitive singular)
պարկաց (genitive plural)
պարկի (dative singular)
պարկաց (dative plural)
պարիկ (accusative singular)
պարիկս (accusative plural)
պարկէ (ablative singular)
պարկաց (ablative plural)
պարկաւ (instrumental singular)
պարկաւք = պարկօք (parkawkʻ = parkōkʻ) (instrumental plural)
պարկի (locative singular)
պարիկս (locative plural)

xcl-decl-noun

պարկաւք = պարկօք

→ Armenian: պարիկ (parik) (learned)

From Middle Iranian *parīk. Compare Middle Persian plyk' (parīg, “witch”), Persian پری (pari), Avestan 𐬞𐬀𐬌𐬭𐬌𐬐𐬁 (paⁱrikā, “sorceress, witch”), Sogdian [script needed] (pṛʿyk-, “female demoness”).


նհանգ

nhang (romanization)
նհանգ (nominative singular)
նհանգք (nominative plural)
նհանգի (genitive singular)
նհանգաց (genitive plural)
նհանգի (dative singular)
նհանգաց (dative plural)
նհանգ (accusative singular)
նհանգս (accusative plural)
նհանգէ (ablative singular)
նհանգաց (ablative plural)
նհանգաւ (instrumental singular)
նհանգի (locative singular)
նհանգս (locative plural)

xcl-decl-noun

նհանգաւք = նհանգօք

→ Armenian: նհանգ (nhang) (learned)

→ Georgian: ნიანგი (niangi)

From Middle Iranian *nihang. Compare Manichaean Middle Persian 𐫗𐫍𐫗𐫃 (nhng) and see there for more.


Շամիրամ

head

Շամիրամ • (Šamiram)

xcl-proper noun

Շամիրամ • (Šamiram)

Šamiram (romanization)
Շամիրամ (nominative singular uncountable)
Շամիրամայ (genitive singular uncountable)
Շամիրամայ (dative singular uncountable)
Շամիրամ (accusative singular uncountable)
Շամիրամայ (ablative singular uncountable)
Շամիրամաւ (instrumental singular uncountable)
Շամիրամ (locative singular uncountable)

Armenian: Շամիրամ (Šamiram)

From Classical Syriac ܫܡܝܪܡ (Šammīrām). Doublet of Սամիրամովթ (Samiramovtʻ).

(Armenian mythology) Semiramis (legendary queen)


Տորք

head

Տորք • (Torkʻ)

Torkʻ (romanization)
Տորք (nominative singular uncountable)
Տորքայ (genitive singular uncountable)
Տորքայ (dative singular uncountable)
Տորք (accusative singular uncountable)
Տորքայ (ablative singular uncountable)
Տորքաւ (instrumental singular uncountable)
Տորք (locative singular uncountable)

→ Armenian: Տորք (Torkʻ)

The origin is uncertain. Possibly a remnant of the Anatolian storm god, from Proto-Anatolian *tr̥Hʷánts. Alternatively, identical with Old Armenian տուրք (turkʻ, “gift”).
Known with the epithet Անգեղեայ (Angełeay), possibly from անգեղ (angeł, “ugly, deformed”) or անգղ (angł, “vulture”). Note also Ancient Greek τόργος (tórgos, “vulture”).

cog

(Armenian mythology) Tork Angegh (one of Hayk's great-grandsons known for his superhuman strength)


Պասքամ

head

Պասքամ • (Paskʻam)

Paskʻam (romanization)
Պասքամ (nominative singular uncountable)
Պասքամայ (genitive singular uncountable)
Պասքամայ (dative singular uncountable)
Պասքամ (accusative singular uncountable)
Պասքամայ (ablative singular uncountable)
Պասքամաւ (instrumental singular uncountable)
Պասքամ (locative singular uncountable)

→ Armenian: Պասքամ (Paskʻam)

unk

unknown

(Armenian mythology) a grandson of Hayk, the father of Տորք (Torkʻ)


Տիր

Tir (romanization)
Տիր (nominative singular uncountable)
Տրի (genitive singular uncountable)
Տրի (dative singular uncountable)
Տիր (accusative singular uncountable)
Տրէ (ablative singular uncountable)
Տրի (locative singular uncountable)

xcl-decl-noun-unc

the instrumental singular is not attested, which does not allow determining whether the word followed an i-type or an i-a-type declension

→ Armenian: Տիր (Tir)

An Iranian borrowing. Compare Middle Persian [Book Pahlavi needed] (tyl /Tīr/), Manichaean Middle Persian 𐫤𐫏𐫡 (tyr /Tīr/, “a god (confused with Tištar); Mercury; 4th month; 13th day”), Persian تیر (tir).

cog

Նախ դիպեալ ի ճանապարհի երազացոյց երազահան պաշտաման Տրի դից (var. Տիւր դից?), դպրի գիտութեան քրմաց, անուանեալ Դիւան գրչի Որմզդի, ուսման ճարտարութեան մեհեան
Nax dipeal i čanaparhi erazacʻoycʻ erazahan paštaman Tri dicʻ (var. Tiwr dicʻ?), dpri gitutʻean kʻrmacʻ, anuaneal Diwan grčʻi Ormzdi, usman čartarutʻean mehean

5th century, Agatʻangełos, Patmutʻiwn Hayocʻ [History of the Armenians] 778

Translation by R. W. Thomson
On the road he first came across the shrine of the god Tir, the interpreter of dreams, the scribe of pagan learning, who was called the secretary of Ormizd, a temple of learned instruction.

(Armenian mythology) Tir (scribe/writer god)


աւթողոփոս

head

աւթողոփոս • (awtʻołopʻos)

xcl-noun

աւթողոփոս • (awtʻołopʻos)

→ Old Georgian: ავთოლოფოსი (avtoloposi)

Attested only in the Physiologus, transliterating Ancient Greek ἀνθόλοψ (anthólops), mistakenly reading αν- (an-) as αυ- (au-). Attested with numerous corrupted variant readings.

Է երէ ինչ, որ կոչի աւթողոփոս (var. թողոքայ, թոզռիայ, աթողփողք, ութողփոքր)․ գազան սաստիկ էրէ․ մինչ որսորդաց չէ հնար զնա ի բուռն արկանել։ Եղջիւրս ունի երկայնս եւ սղոցաձեւս, մինչեւ զծառս մեծամեծս եւ բարձունս սղոցել․ եւ յորժամ ծարաւեսցի, գնայ յԱրածանի գետ եւ ըմբէ ջուր։
Ē erē inčʻ, or kočʻi awtʻołopʻos (var. tʻołokʻay, tʻozṙiay, atʻołpʻołkʻ, utʻołpʻokʻr); gazan sastik ērē; minčʻ orsordacʻ čʻē hnar zna i buṙn arkanel. Ełǰiwrs uni erkayns ew słocʻajews, minčʻew zcaṙs mecamecs ew barjuns słocʻel; ew yoržam carawescʻi, gnay yAracani get ew əmbē ǰur.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).3.1–4

There is an animal called autholops, an exceedingly fierce animal; until the hunters are unable to catch it. It has long horns in the shape of a saw, so that it is able to saw very large and high trees. And when it is thirsty, it goes to the river Aracani and drinks water.


քարադր

head

քարադր • (kʻaradr)

xcl-noun

քարադր • (kʻaradr)

kʻaradr (romanization)
քարադր (nominative singular)
քարադրք (nominative plural)
քարադրի (genitive singular)
քարադրի (dative singular)
քարադր (accusative singular)
քարադրս (accusative plural)
քարադրէ (ablative singular)
քարադրի (locative singular)
քարադրս (locative plural)

→ Old Georgian: ქალანდრო (kalandro), ქარანდრი (karandri)

Transliteration of Ancient Greek χαραδριός (kharadriós), χαλαδριός (khaladriós).

transliteration

Է թռչուն ինչ, որ կոչի քաղանդր (var. քաղաթր, քաղարդր, քաղադր, քաղդր, քարադրոս, քարադրոն), զոր եւ յերկրորդ աւրէնսն յիշէ։
Ē tʻṙčʻun inčʻ, or kočʻi kʻałandr (var. kʻałatʻr, kʻałardr, kʻaładr, kʻałdr, kʻaradros, kʻaradron), zor ew yerkrord awrēnsn yišē.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).6.1

There is a bird called chalandrius mentioned in the Deuteronomy.

caladrius (a mythical bird that had healing powers)


իշացուլ

head

իշացուլ • (išacʻul)

xcl-noun

իշացուլ • (išacʻul)

išacʻul (romanization)
իշացուլ (nominative singular)
իշացուլք (nominative plural)
իշացլու (genitive singular)
իշացլուց (genitive plural)
իշացլու (dative singular)
իշացլուց (dative plural)
իշացուլ (accusative singular)
իշացուլս (accusative plural)
իշացլէ (ablative singular)
իշացլուց (ablative plural)
իշացլու (instrumental singular)
իշացլուք (instrumental plural)
իշացլու (locative singular)
իշացուլս (locative plural)

PIE word
 *h₁éḱwos
"Ass-bull", from էշ (ēš) + -ա- (-a-) + ցուլ (cʻul). An imprecise calque of Ancient Greek ὀνοκένταυρος (onokéntauros).

calque

ὀνοκένταυρος

[…] զյուշկապարկաց ասեն բնակել յաւերակսն, զոր յոյն լեզու իշացուլս ասէ։
[…]zyuškaparkacʻ asen bnakel yaweraksn, zor yoyn lezu išacʻuls asē.
Translation by Blanchard & Young
[…] they say concerning the yuškaparik, which in the Greek language are called "išacʻul" [onokentauros], that they live in ruins.

5th century, Eznik Kołbacʻi, Ełc ałandocʻ [Refutation of the Sects] 122

Նոյնպէս եւ իշացլուցն կէսն արու մարդոյ (var. իշոյ), եւ կէսն իշոյ (var. ցլոյ)։
Noynpēs ew išacʻlucʻn kēsn aru mardoy (var. išoy), ew kēsn išoy (var. cʻloy).

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).16.5

Likewise the onocentaurs have the half of man (var. ass) and the half of ass (var. bull).


յուշկապարիկ

head

յուշկապարիկ • (yuškaparik)

xcl-noun

յուշկապարիկ • (yuškaparik)

yuškaparik (romanization)
յուշկապարիկ (nominative singular)
յուշկապարիկք (nominative plural)
յուշկապարկի (genitive singular)
յուշկապարկաց (genitive plural)
յուշկապարկի (dative singular)
յուշկապարկաց (dative plural)
յուշկապարիկ (accusative singular)
յուշկապարիկս (accusative plural)
յուշկապարկէ (ablative singular)
յուշկապարկաց (ablative plural)
յուշկապարկաւ (instrumental singular)
յուշկապարկի (locative singular)
յուշկապարիկս (locative plural)

xcl-decl-noun

յուշկապարիկք

յուշկապարկաց

յուշկապարկաց

յուշկապարիկս

յուշկապարկաց

յուշկապարկաւ

յուշկապարկաւք = յուշկապարկօք

յուշկապարիկս

→ Armenian: հուշկապարիկ (huškaparik)

The textual evidence and the etymology point to յուշկապարիկ (yuškaparik) being a donkey-like demon. Borrowed from an Iranian compound, whose first part means "ass, donkey" (compare rare Persian وشک (vošk, “donkey”), Khotanese [script needed] (jūṣḍa-), Wakhi yukš (“wild goat, ibex”)), and the second part is the etymon of պարիկ (parik).

Եւ յուշկապարիկք բնակեսցեն ի նմա, եւ ոզնիք ձագս հանցեն յապարանս նորա։
Ew yuškaparikkʻ bnakescʻen i nma, ew oznikʻ jags hancʻen yaparans nora.

and satyrs shall dwell there; and hedgehogs shall make their nests in their houses

Translation by Brenton Septuagint Translation

Բարոյախաւսն ասաց զուշկապարկաց, էթէ մահաբերք են եւ ի ծովու են
Baroyaxawsn asacʻ zuškaparkacʻ, ētʻē mahaberkʻ en ew i covu en

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).16.2

Physiologus says about the Sirens that they cause death and are in the sea.


վահանակրեայ

→ Old Georgian: ვაჰანაკრაჲ (vahanaḳray)

From վահան (vahan) + -ա- (-a-) + կրեայ (kreay). Calque of Ancient Greek ἀσπιδοχελώνη (aspidokhelṓnē).

calque

ἀσπιδοχελώνη

Բարւախաւսն ասէ․ է գազան ինչ ի ծովու, որ կոչի վա[հա]նակրեայ (var. վահանակրիայ, վա[հա]նակրեա)․ վիշապաձուկն նման աւազին կղզոյ է․ ձայն նորա՝ չարաձայն գազանի։
Barwaxawsn asē; ē gazan inčʻ i covu, or kočʻi va[ha]nakreay (var. vahanakriay, va[ha]nakrea); višapajukn nman awazin kłzoy ē; jayn nora, čʻarajayn gazani.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).20.2–3

Physiologus says: there is a beast in the sea that is called shield-turtle. The dragon-fish is like a sandy island; its voice is of a harsh-voiced beast.


վիշապաձուկն

head

վիշապաձուկն • (višapajukn)

xcl-noun

վիշապաձուկն • (višapajukn)

višapajukn (romanization)
վիշապաձուկն (nominative singular)
վիշապաձկունք (nominative plural)
վիշապաձկան (genitive singular)
վիշապաձկանց (genitive plural)
վիշապաձկան (dative singular)
վիշապաձկանց (dative plural)
վիշապաձուկն (accusative singular)
վիշապաձկունս (accusative plural)
վիշապաձկանէ (ablative singular)
վիշապաձկանց (ablative plural)
վիշապաձկամբ (instrumental singular)
վիշապաձկամբք (instrumental plural)
վիշապաձկան (locative singular)
վիշապաձկունս (locative plural)

xcl-decl-noun

վիշապաձկունք

վիշապաձկունս

վիշապաձկամբք

վիշապաձկունս

desc

→ Armenian: վիշապաձուկ (višapajuk) (learned)

վիշապ (višap) + -ա- (-a-) + ձուկն (jukn)

affix

Բարւախաւսն ասէ․ է գազան ինչ ի ծովու, որ կոչի վա[հա]նակրեայ․ վիշապաձուկն նման աւազին կղզոյ է․ ձայն նորա՝ չարաձայն գազանի։
Barwaxawsn asē; ē gazan inčʻ i covu, or kočʻi va[ha]nakreay; višapajukn nman awazin kłzoy ē; jayn nora, čʻarajayn gazani.


միեղջիւր

head

միեղջիւր • (miełǰiwr)

xcl-noun

միեղջիւր • (miełǰiwr)

miełǰiwr (romanization)
միեղջիւր (nominative singular)
միեղջիւրք (nominative plural)
միեղջիւրու (genitive singular)
միեղջիւրուց (genitive plural)
միեղջիւրու (dative singular)
միեղջիւրուց (dative plural)
միեղջիւր (accusative singular)
միեղջիւրս (accusative plural)
միեղջիւրէ (ablative singular)
միեղջիւրուց (ablative plural)
միեղջիւրու (instrumental singular)
միեղջիւրուք (instrumental plural)
միեղջիւրու (locative singular)
միեղջիւրս (locative plural)

desc

→ Armenian: միեղջյուր (mieġǰyur) (learned)

From մի (mi) + եղջիւր (ełǰiwr). Calque of Ancient Greek μονόκερως (monókerōs).

calque

Բարոյախաւսն ասէ զմիեղջիւրէ [translating μονόκερως (monókerōs)], թէ այնպիսի բարք ունի. փոքր է նման ուլոյ եւ սաստիկ է գազան յոյժ, եւ մի եղջիւր է ի գլուխն։
Baroyaxawsn asē zmiełǰiwrē [translating μονόκερως (monókerōs)], tʻē aynpisi barkʻ uni. pʻokʻr ē nman uloy ew sastik ē gazan yoyž, ew mi ełǰiwr ē i gluxn.

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).25.1

Physiologus says about the unicorn that it has the following nature: it is small as a kid and the beast is exceedingly fierce; and it has one horn on the head.

Մի եղջիւր միեղջիւրուն [translating μονόκερως (monókerōs)]
Mi ełǰiwr miełǰiwrun [translating μονόκερως (monókerōs)]

5th century, with changes and additions in later centuries, Baroyaxōs [Physiologus] Earliest recension (TR).25.5