oorlogsverleden

oorlogsverleden n (plural oorlogsverledens)

First attested in 1917 in relation to the replacement of Theobald von Bethmann-Hollweg with Georg Michaelis. Compound of oorlog (“war”) + -s- + verleden (“past”), calque of German Kriegsvergangenheit.

compound

1917 July 16, "De kanselierswisseling in Duitsland", De Maasbode, page 1, quoting the "Börsencourier" (only in translation).
Zijn werkzaamheid naar buiten is niet ziek door giften van het oorlogsverleden.

His activity involving foreign nations is not afflicted by poisons of the wartime past.

Georg Michaelis
Theobald von Bethmann-Hollweg


doofpotaffaire

nl-noun

doofpotaffaire f (plural doofpotaffaires)

Compound of doofpot (“cover-up, metaphorical location of a cover-up”) + affaire (“scandal”).


cryptovaluta

From crypto- + valuta, calque of English cryptocurrency.

Veel mensen investeren tegenwoordig in cryptovaluta.

Many people nowadays invest in cryptocurrency.


gezichtspunt

nl-noun

gezichtspunt n (plural gezichtspunten, diminutive gezichtspuntje n)

gezichtspunten (plural)
gezichtspuntje (diminutive neuter)

Compound of gezicht (“vision, view, face”) + -s- + punt (“point”).


gezichtspuntje

nl-noun-dim

gezichtspuntje n (plural gezichtspuntjes)


parafilosoof

someone who philosophises without training in philosophy, without using traditional philosophical concepts or without affiliation with a philosophical school or tradition


kerstendom

From Middle Dutch kerstijndoem. Equivalent to kersten + -dom.


spaan

nl-noun

spaan f (plural spanen, diminutive spaantje n)

spanen (plural)
spaantje (diminutive neuter)

→ Papiamentu: spaan (dated)

From Middle Dutch spâen, from Old Dutch *spān, from Proto-West Germanic *spānu, from Proto-Germanic *spēnuz.

(uncountable) chip, shaving (of wood or metal)


aansporing

aansporing f (plural aansporingen, diminutive aansporinkje n)

aansporingen (plural)
aansporinkje (diminutive neuter)

encouragement; the act, process or instance of encouraging


ploeggenoot

ploeggenoot m (plural ploeggenoten, diminutive ploeggenootje n, feminine ploeggenote)

ploeggenoten (plural)
ploeggenootje (diminutive neuter)
ploeggenote (feminine)

From ploeg (“team”) + genoot (“companion, mate”).


ploeggenote

nl-noun

ploeggenote f (plural ploeggenoten or ploeggenotes, diminutive ploeggenootje n, masculine ploeggenoot)

ploeggenoten (plural)
ploeggenotes (plural)
ploeggenootje (diminutive neuter)
ploeggenoot (masculine)


teammaat

teammaat m (plural teammaten or teammaats, diminutive teammaatje n)

teammaten (plural)
teammaats (plural)
teammaatje (diminutive neuter)


werkeiland

werkeiland n (plural werkeilanden, diminutive werkeilandje n)

werkeilanden (plural)
werkeilandje (diminutive neuter)

Compound of werk (“work, labour”) + eiland (“island”).

compound

Voor de bouw van de brug werden eerst enkele werkeilanden aangelegd.

In order to facilitate the construction of the bridge, a few artificial islands were created first.

an artificial island created for construction purposes


koraaleiland

nl-noun

koraaleiland n (plural koraaleilanden, diminutive koraaleilandje n)

koraaleilanden (plural)
koraaleilandje (diminutive neuter)

Compound of koraal (“coral”) + eiland (“island”).


koraaleilandje

nl-noun-dim

koraaleilandje n (plural koraaleilandjes)


getijdeneiland

nl-noun

getijdeneiland n (plural getijdeneilanden, diminutive getijdeneilandje n)

getijdeneilanden (plural)
getijdeneilandje (diminutive neuter)

Compound of getijde (“tide”) + -en- + eiland (“island”).


getijdeneilandje

nl-noun-dim

getijdeneilandje n (plural getijdeneilandjes)


knurft

nl-noun

knurft m (plural knurften, diminutive knurftje n)

knurften (plural)
knurftje (diminutive neuter)

(informal, Netherlands) a stupid, silly person; a buffoon


dendrochronologie

dendrochronologie f (plural dendrochronologieën)


krakeling

krakeling m (plural krakelingen, diminutive krakelingetje n)

krakelingen (plural)
krakelingetje (diminutive neuter)

From Middle Dutch crakelinc, whence also French craquelin. Equivalent to kraken + -ling.

(Netherlands) a brittle, usually sweet pretzel-shaped pastry, often a puff pastry


megastal

a particularly large stable, that can house hundreds of cattle or thousands of other livestock


netneutraliteit

From net (“net”) + neutraliteit (“neutrality”), calque of English net neutrality.


nepneutraliteit

Blend of nep (“fake”) + netneutraliteit (“net neutrality”).

blend

(derogatory) a form of regulated protection of internet access, etc. that doesn't amount to net neutrality


rayonkartel

regional cartel; a cartel that geographically subdivides a market into smaller segments where cartel members enjoy a (near) monopoly


inlevingsvermogen

nl-noun

inlevingsvermogen n (plural inlevingsvermogens)


xenohormoon

xenohormoon n (plural xenohormonen, diminutive xenohormoontje n)

xenohormonen (plural)
xenohormoontje (diminutive neuter)

Borrowed, probably from English xenohormone. Equivalent to xeno- + hormoon.

Bijna geen informatie is tot nu toe beschikbaar over de verspreiding via de lucht en effecten van endocrine componenten (bijv. xenohormonen als nitromoschus).

2001 January, L.J.M. van der Eerden, J. Franzaring & H.F. van Dobben, Beoordeling van luchtkwaliteitscriteria voor bescherming van natuur. Vaststellen van bruikbaarheid van luchtverontreinigingsconcentraties voor risicoschattingen met De Natuurplanner, Plant Research International B.V, page 7:

2006 January 17, Nik Van Larebeke, "Waarom kunnen zeer lage omgevingsblootstellingen belangrijk zijn bij de inductie van kanker en andere beschavingsziekten?", Belgische Senaat, Milieu en chronische aandoeningen. Een uitdaging voor de volksgezondheid, page 25.
Ofschoon de zogeheten xenohormonen, scheikundige producten waarvan de werking lijkt op die van het vrouwelijke oestrogeen, eigenlijk tienduizend maal minder krachtig zijn dan het natuurlijke vrouwelijke hormoon. Het griezelige aan deze waarneming is dat het effect van die xenohormonen niet afhankelijk bleek te zijn van de dosis.

(please add an English translation of this quotation)

Bovendien heeft men opgemerkt dat binding van een xeno-hormoon op een natuurlijke receptor niet altijd tot hetzelfde effect op genexpressie leidt als binding van een endogeen hormoon (Adachi et al., 2004).

2010, Sofie Van der Meersche, Gezondheidseffecten van cosmetica en zonnecrèmes, Universiteit Gent, page 11:


bestuursapparaat

bestuursapparaat n (plural bestuursapparaten)

Compound of bestuur (“governing, governance, administration”) + -s- + apparaat (“apparatus, machinery”).

compound

administrative apparatus, government apparatus


stamdag

Compound of stam (“tribe”) + dag (“day”).


hoorzitting

nl-noun

hoorzitting f (plural hoorzittingen, diminutive hoorzittinkje n)

hoorzittingen (plural)
hoorzittinkje (diminutive neuter)

/ˈɦoːrˌzɪ.tɪŋ/

Compound of horen (“to hear”) + zitting (“proceeding, meeting”). First attested in 1967.

compound

Gedeputeerde Staten van Utrecht hebben deze week in een zgn. hoorzitting naar beide partijen geluisterd en zullen op 21 juni hun standpunt bepalen.

1967 June 9, “Zenderpark Lopik naar IJsselmeerpolders?”, in De Waarheid, number 157, page 2:

The Provincial Executive of Utrecht have listened in a so-called hearing to both parties this week and will determine their point of view on June 21.

hearing (proceeding for hearing arguments and discussion)


lijk in de kast

nl-noun

lijk in de kast n (plural lijken in de kast, diminutive lijkje in de kast n)

lijken in de kast (plural)
lijkje in de kast (diminutive neuter)

Literally, “corpse in the closet/cupboard”.

lit

skeleton in the cupboard
skeleton in the cupboard

skeleton in the closet
skeleton in the closet

skeleton in the cupboard (UK), skeleton in the closet (US) (sordid or shameful secret)

Used other than figuratively or idiomatically: see lijk, in, de, kast.


lijkje in de kast

nl-noun-dim

lijkje in de kast n (plural lijkjes in de kast)


lijkjes in de kast

lijkje in de kast
lijkje in de kast#Dutch


geboortebeperking

nl-noun

geboortebeperking f (plural geboortebeperkingen)


tegendemonstrant

tegendemonstrant m (plural tegendemonstranten)


pleiner

From plein (“square, plaza”) + -er. Named after the Leidseplein, where they used to gather.

De nieuwe generatie die na 1940 is geboren, dient zich aan. Zij wordt in soorten onderverdeeld onder de namen nozems, provoos, kikkers, bietniks, magiejers, bullen, pleiners, dijkers, dammers en brozems.

1983 August 26, “Het leven voor de dood. Louis van Gasteren filmt Hans van Sweeden”, in Provinciale Zeeuwse Courant, volume 226, number 199, page 9:

(historical, Amsterdam) a type of middle-class nozem from Amsterdam inspired by modern art, French culture and jazz, similar to a mod


dijker

From dijk (“dyke”) + -er. Named after the Nieuwendijk, where they used to come together.

(historical, Amsterdam) a type of working-class nozem from Amsterdam inspired by pop culture and rock 'n' roll, similar to a rocker


wraakporno

From wraak (“revenge”) + porno (“porn”), calque of English revenge porn.


procrustesbed

procrustesbed n (plural procrustesbedden)

procrustesbedden (plural)
Procrustesbed (alternative)


noodklok

noodklok f (plural noodklokken, diminutive noodklokje n)

noodklokken (plural)
noodklokje (diminutive neuter)


sneeuwschuiver

sneeuwschuiver m (plural sneeuwschuivers, diminutive sneeuwschuivertje n)

sneeuwschuivers (plural)
sneeuwschuivertje (diminutive neuter)


kroos

From Middle Dutch croes, ultimately from the root of kroezen (“to be tightly curled”), from Proto-Germanic *kruzlǭ (“bent or crooked object, curl”), possibly from Pre-Germanic *grus-, contracted from Proto-Indo-European *gurus- (“twist, curl”), same source as Persian گرس (gors, “braid of hair”).


beroering

nl-noun

beroering f (plural beroeringen, diminutive beroerinkje n)

beroeringen (plural)
beroerinkje (diminutive neuter)

turmoil, tumult, commotion, ruckus, agitation


eerzucht

Afrikaans: eersug

From eer (“honour”) + zucht (“longing, desire”).


ontboezeming

effusion, outpouring, outburst, ebullition


gegevene

/ɣəˈɣeːvənə/


likkepot

nl-noun

likkepot m (plural likkepotten, diminutive likkepotje n)

likkepotten (plural)
likkepotje (diminutive neuter)
likpot (alternative dated)

Compound of likken (“to lick”) + -e- + pot (“pot, jar, vessel”), calque of Latin ēlectuārium, from Ancient Greek ἐκλεικτόν (ekleiktón).
The sense “index finger” is likely influenced by a nursery rhyme collected by Johannes van Vloten.

compound

electuary (medicine mixed with honey or some kind of syrup)

Het telt zijn vingers zeer onregelmatig. De duim dat is één, likkepot dat is drie, lange Jan dat is vrijg, ringeling sat is zeven en 't kleine ding that is tien.

1925 April 9, “Uit den mond der kindren....”, in De Noord-Ooster, part 3, page 1:

Voorzichtig veegde ik met mijn likkepot over de bodem en fronste mijn wenkbrauwen bij het horen van een vreemd schurend geluid.

2005, Bijen, Vereniging tot Bevordering der Bijenteelt in Nederland, page 167:

Uit die tijd dateert Velings' hebbelijkheid om, na het drinken van een espresso in een café, het bruinige schuim dat in het kopje achterblijft en bij barista's als crema bekendstaat met zijn wijsvinger op te vegen als hij denkt dat niemand kijkt, en dan stilletjes aan zijn likkepot te lurken tot hij schoon is.

2015, Bavo Claes, Vijftig, Vrijdag Uitgevers, →ISBN:

(rare outside a nursery rhyme) index finger

creamy paté made of liver (or liverwurst), mayonnaise and other spices and condiments

reserve funds from where money is taken or withdrawn

sweet tooth, glutton who likes sweet food


bijgerecht

nl-noun

bijgerecht n (plural bijgerechten, diminutive bijgerechtje n)

bijgerechten (plural)
bijgerechtje (diminutive neuter)

Compound of bij (“at, by; side, additional”) + gerecht (“dish”).


grondtoon

nl-noun

grondtoon m (plural grondtonen, diminutive grondtoontje n)

grondtonen (plural)
grondtoontje (diminutive neuter)

De grondtoon van een snaar hangt af van de lengte en spanning.

The fundamental frequency of a string depends on its length and tension.

Bij het aanslaan van een gitaarsnaar hoor je eerst de grondtoon.

When you pluck a guitar string, you first hear its fundamental frequency.

Elk muziekinstrument heeft zijn eigen unieke grondtoon.

Each musical instrument has its own unique fundamental frequency.

In veel traditionele muziek is de grondtoon cruciaal voor de melodie.

In many traditional musics, the keynote is crucial for the melody.

De fluit speelde de grondtoon terwijl de viool een harmonie speelde.

The flute played the keynote while the violin played a harmony.

Een goede componist weet hoe de grondtoon te gebruiken om emotie over te brengen.

A good composer knows how to use the keynote to convey emotion.

De grondtoon van zijn toespraak was verandering.

The main subject of his speech was change.

In elk van zijn gedichten is liefde de duidelijke grondtoon.

In each of his poems, love is the clear main subject.

Het publiek was geraakt door de grondtoon van hoop in haar presentatie.

The audience was touched by the main subject of hope in her presentation.

(art) the main subject of a poem, talk, etc.

De grondtoon van het schilderij was een rustgevend groen.

The main colour of the painting was a soothing green.

Ze gebruikte rood als grondtoon om passie en energie over te brengen.

She used red as the main colour to convey passion and energy.

De kunstenaar koos voor een grondtoon van blauw om een gevoel van kalmte te creëren.

The artist chose a main colour of blue to create a sense of calmness.


begintoon

begintoon m (plural begintonen, diminutive begintoontje n)

begintonen (plural)
begintoontje (diminutive neuter)


gijn

Borrowed from English gin, ultimately from Old French engin, from Latin ingenium.

(nautical, archaic) a multiple-pulley block with three cheeks

(nautical, archaic) a heavy tackle consisting of one or two of these blocks


gijn

gijn m (plural gijnen, diminutive gijntje n)

gijnen (plural)
gijntje (diminutive neuter)

See the etymology of the corresponding lemma form.


zakkam

nl-noun

zakkam m (plural zakkammen, diminutive zakkammetje n)

zakkammen (plural)
zakkammetje (diminutive neuter)

Compound of zak (“pocket”) + kam (“comb”). First attested in the 19th century.


slangenmens

slangenmens m or n (plural slangenmensen, diminutive slangenmensje n)

slangenmensen (plural)
slangenmensje (diminutive neuter)
slangenmensch (alternative obsolete)

Compound of slang (“snake”) + -en- (interfix) + mens (“human”). First used in 1880 as the artist name of one Charles Michel.

compound

1880 December 2, "1 eenige buitengewone voorstelling" (advertisement), Vlissingse Courant, page 4.
Het slangenmenschdoor Charles Michel uit Parijs.

The contortionist, [performed] by Charles Michel from Paris.

contortionist (acrobat whose body can be contorted into unusual postures)


nachttrein

Compound of nacht (“night”) + trein (“train”).

night train (train that rides during the night)


rustoord

nl-noun

rustoord n (plural rustoorden, diminutive rustoordje n)

rustoorden (plural)
rustoordje (diminutive neuter)


okselmouw

Compound of oksel (“armpit”) + mouw (“sleeve”).


assteun

Compound of as (“axle”) + steun (“support”).

jack (a mechanical device used to lift heavy loads)


betonschaar

betonschaar f or m (plural betonscharen, diminutive betonschaartje n)

betonscharen (plural)
betonschaartje (diminutive neuter)


windhandelaar

windhandelaar m (plural windhandelaars or windhandelaren)

windhandelaars (plural)
windhandelaren (plural)

From windhandel (“speculative trade”) + -aar or wind (“wind”) + handelaar (“trader”).

(derogatory) speculator, speculative investor


boogbal

Compound of boog (“arch”) + bal (“ball”).

(ball games, uncommon) lob (arching shot or pass)


kliko

From Kliko, acronym of proper names Klinkenberg and Koster, a company that historically sold wheelie bins.

(Netherlands) wheelie bin (outdoor tall plastic garbage container with two wheels to one side)


machtswellusteling

machtswellusteling m (plural machtswellustelingen)

From machtswellust + -e- + -ling; alternatively analyzable as macht + -s- + wellusteling.


wellust

From Middle Dutch wellust, from Old Dutch welalust. Equivalent to wel- + lust.


fotomodel

fotomodel n (plural fotomodellen, diminutive fotomodelletje n)

fotomodellen (plural)
fotomodelletje (diminutive neuter)

Compound of foto (“photograph”) + model (“model”).


fotomodelletje

nl-noun-dim

fotomodelletje n (plural fotomodelletjes)


kokerworm

Compound of koker (“tube”) + worm (“worm”).

tubeworm (marine polychaete worm constructing tubes)


stokaas

nl-noun

stokaas n (uncountable, diminutive stokaasje n)

stokaasje (diminutive neuter)
stekaas (alternative)

Compound of stok (“stick”) + aas (“bait”). After their use as bait by fishermen.

larva of the caddis fly; (collectively) larvae of the caddisfly


kokerjuffer

kokerjuffer f (plural kokerjuffers, diminutive kokerjuffertje n)

kokerjuffers (plural)
kokerjuffertje (diminutive neuter)

Compound of koker (“tube”) + juffer (“dragonfly”).


kokerjuffertje

nl-noun-dim

kokerjuffertje n (plural kokerjuffertjes)


doodkist

nl-noun

doodkist f (plural doodkisten, diminutive doodkistje n)

doodkisten (plural)
doodkistje (diminutive neuter)

Negerhollands: dooikist


timmervrouw

timmervrouw f (plural timmervrouwen, diminutive timmervrouwtje n)

timmervrouwen (plural)
timmervrouwtje (diminutive neuter)


timmeraar

timmeraar m (plural timmeraars, diminutive timmeraartje n)

timmeraars (plural)
timmeraartje (diminutive neuter)

Mijn kaken maken al uren kauwbewegingen, maar ik moet niet aan eten denken. Max ook niet, want hij heeft geen tijd voor mijn tafel. Hij moet nog snel zijn ontwerp langs brengen bij een vader die virtuoos timmeraar blijkt te zijn, of zoiets, voordat hij bij een Hele Belangrijke Klant van ᴍᴀx Design moet zijn.

2010, Maaike Schutten, Bakfietsblues, page 70:

Alles wat je zelf kunt, doe je zelf. Als het boeiboord van je woning begint te rotten vraag je een bevriende timmeraar die het voor je repareert.

2013, Ina Wernsen, Een kennismaking met het participatiedorp, Ruimtevolk:

Het gebruik van gereedschap is een belangrijke stap in de evolutie van de mens. Wat bewoog de eerste timmeraar, vroeg de van oorsprong Nederlandse biologe Kathelijne Koops zich af. En ze zocht het antwoord in het opvallende verschil tussen bonobo's en chimpansees. Nodigt de wereld waarin chimpansees leven, hen uit om gereedschap te gebruiken. Of apen ze elkaar vaker na?

2015, Joep Engels, Voor klussen moet je bij de chimp zijn, niet bij de bonobo, Trouw:


kech

kech f (plural kechs, diminutive kechje n or kechie n)

kechs (plural)
kechje (diminutive neuter)
kechie (diminutive neuter)

Clipped borrowing from Moroccan Arabic قحبة (qaḥba, “whore”).
Made to fit the Dutch phonology by replacing the non-native phoneme:⟨ħ⟩, with the nearest velar sound:⟨x⟩. It also replaces non native:⟨q⟩, with the nearest velar plosive:⟨k⟩

(slang, derogatory, offensive) whore (usually as a term of abuse for a woman)


persmuskiet

persmuskiet m (plural persmuskieten, diminutive persmuskietje n)

persmuskieten (plural)
persmuskietje (diminutive neuter)


muziekzender

muziekzender m (plural muziekzenders, diminutive muziekzendertje n)

muziekzenders (plural)
muziekzendertje (diminutive neuter)

Compound of muziek (“music”) + zender (“channel”).

music channel (radio or television channel that (exclusively or mostly) broadcasts music)


tovergodin

Compound of toveren (“to use magic”) + godin (“goddess”).


loofboom

nl-noun

loofboom m (plural loofbomen, diminutive loofboompje n)

loofbomen (plural)
loofboompje (diminutive neuter)

Compound of loof (“leaf, foliage”) + boom (“tree”).

any tree with leaves that are not needle-like (such as those that coniferous trees often have)


bijvakker

(tertiary education) one who takes a subject as a minor subject


hoofdvakker

(tertiary education) one who takes a subject as a major subject


beatmis

beatmissen (plural)
beat-mis (alternative)

Compound of beat + mis. First attested in the mid 1960s.

(Roman Catholicism) a mass accompanied by beat music


levenslucht

Compound of leven (“life”) + -s- (“air”, genitival interfix) + lucht. First attested in the late 18th century.


kunstmens

nl-noun

kunstmens m (plural kunstmensen, diminutive kunstmensje n)

kunstmensen (plural)
kunstmensje (diminutive neuter)

artificial human (eg. a robot, golem or like Frankenstein's monster)


rollade

rollade f (plural rollades or rolladen, diminutive rolladetje n)

rollades (plural)
rolladen (plural)
rolladetje (diminutive neuter)

→ Indonesian: rolade

roulade (piece of rolled spiced meat, though generally not filled)


hemelgeest

Compound of hemel (“heaven, sky”) + geest (“spirit, ghost”).


Afrikaander

(dated, historical) alternative form of Afrikaner


verzorgingsplaats

nl-noun

verzorgingsplaats f (plural verzorgingsplaatsen)


krijgsgod

krijgsgod m (plural krijgsgoden, feminine krijgsgodin)

krijgsgoden (plural)
krijgsgodin (feminine)


krijgsgodin

krijgsgodin f (plural krijgsgodinnen, masculine krijgsgod)

krijgsgodinnen (plural)
krijgsgod (masculine)


schuldenaar

schuldenaar m (plural schuldenaren or schuldenaars, feminine schuldenares)

schuldenaren (plural)
schuldenaars (plural)
schuldenares (feminine)

Negerhollands: skuldenaar


Goot

Goten (plural)
Gooth (alternative obsolete rare singular)

From Middle Dutch gote, from Latin Gothi.


Deltaplan

Delta Plan, typically in references to a more conceptual stage or in plural uses.

alternative letter-case form of deltaplan


deltaplan

deltaplan n (plural deltaplannen, diminutive deltaplannetje n)

deltaplannen (plural)
deltaplannetje (diminutive neuter)
Deltaplan (alternative)

Common use of Deltaplan. Equivalent to delta + plan.

(Netherlands) a high-priority government project aimed at fundamentally addressing a societal risk or problem


rivierdelta

rivierdelta's (plural)
rivierendelta (alternative)


rivierendelta

rivierendelta f (plural rivierendelta's)


rivierengebied

rivierengebied n (plural rivierengebieden)

rivierengebieden (plural)
riviergebied (alternative)

river area (area or ecosystem defined or influenced by a river)


riviermonding

riviermonding f (plural riviermondingen, diminutive riviermondinkje n)

riviermondingen (plural)
riviermondinkje (diminutive neuter)


agnost

agnost m (plural agnosten, diminutive agnostje n, feminine agnoste)

agnosten (plural)
agnostje (diminutive neuter)
agnoste (feminine)


tabernakel

tabernakel m or n (plural tabernakels or tabernakelen, diminutive tabernakeltje n)

tabernakels (plural)
tabernakelen (plural)
tabernakeltje (diminutive neuter)

Afrikaans: tabernakel

→ Indonesian: tabernakel

From Middle Dutch tabernakel, from Latin tabernaculum, diminutive of taberna.

tabernacle (cupboard for storing consecrated hosts in Catholic churches)


marksisme

(obsolete) nonstandard spelling of marxisme


marxist

marxist m or f (plural marxisten, diminutive marxistje n)

marxisten (plural)
marxistje (diminutive neuter)


stekel

stekel m (plural stekels, diminutive stekeltje n)

stekels (plural)
stekeltje (diminutive neuter)

Negerhollands: steekel, stikl

From Middle Dutch stekel, from Proto-Germanic *stiklaz, *stikilaz (“sting, stinger, peak, cup, goblet”), related to the verb *stikaną (“to stick”). Cognate with English stickle, Icelandic stikill, Gothic 𐍃𐍄𐌹𐌺𐌻𐍃 (stikls) (whence Russian стекло́ (stekló, “glass”), Lithuanian sti̇̀klas).

spine (rigid, pointed surface protuberance or needle-like structure on an animal, shell or plant, not a thorn)


rookwaar

Compound of roken (“to smoke”) + waar (“ware, product”).

compound

Haar rookwaar ging in rook op.

(collective) smoking products (tobacco products, sometimes including other smoked drugs and smoking miscellanea)


mesdjid

Ultimately from Arabic مَسْجِد (masjid), but possibly borrowed via another language. First attested in 1724.

1724, François Valentyn, "Ambonsche zaaken", in Beschryving van Amboina, part 2 of Oud- en Nieuw Oost-Indiën, page 35.
Die van Hatoeaha, vier negryen, zullen in geen Chriſten negry mogen gaan eenige moetwil dryven, of in haar boek lezen, of iemand Moors hebben te leeren, of lid van hare Mesdjid maaken, volgens het Moors geloof, zoo wie zulx doet, den Gouverneur zal hem ſtraffen.


vijgcactus

vijgcactussen (plural)
vijgencactus (alternative)

Compound of vijg (“fig”) + cactus (“cactus”).

any cactus species or individual cactus from the genus Opuntia


vijgencactus

Compound of vijg (“fig”) + -en- + cactus (“cactus”).


cactusvijg

Compound of cactus (“cactus”) + vijg (“fig”).


vijg van Barbarije

nl-noun

vijg van Barbarije f (plural vijgen van Barbarije)

(obsolete) a prickly pear, an Indian fig


woestijnvijg

Compound of woestijn (“desert”) + vijg (“fig”).


atoomproef

atoomproef f (plural atoomproeven, diminutive atoomproefje n)

atoomproeven (plural)
atoomproefje (diminutive neuter)

Compound of atoom (“atom”) + proef (“test, experiment”).


kernproef

nl-noun

kernproef f (plural kernproeven, diminutive kernproefje n)

kernproeven (plural)
kernproefje (diminutive neuter)

Compound of kern (“core, nucleus”) + proef (“test, experiment”).


eendengroen

Compound of eend (“duck”) + -en- + groen (“green, foliage, leaves”).

ca. 17th c., Simon Witgeest, Het nieuw vermeerdert natuurlijk tooverboek van kunst een goochelarij, of het nieuw speeltooneel der kunsten, publ. by Johannes Noman, edition from the early nineteenth century, page 272.
Ook kan men de Ganzen Eendengroen te eten geven, de overige ſpijze der Ganzen is bekend genoeg.

1852, Koninklijk Instituut van Ingenieurs, "Bijlage XXIII", Algemeen verslag (1851-1852), page 168.
Volgens sommige schrijvers bestaan er drie soorten van wier, twee met lange bladen en eene met korte bladen, die dus meer tot het zoogenaamde kroost of eendengroen behoort.

(please add an English translation of this quotation)

1854, Herman Christiaan van Hall, Neêrlands plantenschat, of landhuishoudkundige flora, publ. by G. T. N. Suringar, page 220. Er zijn vooral twee soorten van kroos, het eendenkroos, eendengroen of waterlinzen - Lemna minor […]

1857, G. Heine, Algemeene bouwkunde, A. van der Mast (publ.), page 184.
In plaats van run heeft men ook wel andere stoffen genomen, zooals bijv. kroost of eendengroen, mos, krullen, ja zelfs zeegras, gesneden strooi en hooi, alsof van deze laatste stoffen een gunstig gevolg te wachten ware.

Jonge faizanten eten daarbij gaarne miereneijeren en het zoogenoemde waterkroos of eendengroen, later ook regenwormen.

1861, Kunstmatige uitbroeijing van Vogeleijeren, page 10:

(obsolete) common duckweed (Lemna minor)


rondetijd

Compound of ronde (“lap, round”) + tijd (“time”).


ruimtependel

From ruimte (“space”) + pendel (“shuttle”), calque of English space shuttle.


ruilhart

Compound of ruilen (“to trade, to barter”) + hart (“heart”).

(chiefly singular) transplanted heart, donor heart


minnegod

nl-noun

minnegod m (plural minnegoden, diminutive minnegodje n)

minnegoden (plural)
minnegodje (diminutive neuter)
mingod (alternative archaic uncommon)

/ˈmɪ.nəˌɣɔt/

Compound of minnen (“to love”) or min (“love”) + -e- + god (“god”).


mingodin

mingodinnen (plural)
minnegodin (alternative archaic rare)

Compound of minnen (“to love”) or min (“love”) + godin (“goddess”).


parelvisser

Compound of parel (“pearl”) + visser (“fisher”).


vegaburger

a vegetarian burger; a vegetarian substitute or alternative for a hamburger


boetiek

boetiek f (plural boetieks or boetieken, diminutive boetiekje n)

boetieks (plural)
boetieken (plural)
boetiekje (diminutive neuter)
boutiek (alternative)
boutique (alternative)

→ Indonesian: butik

Borrowed from French boutique, from Old Occitan botica, from Latin apothēca, from Ancient Greek ἀποθήκη (apothḗkē). Doublet of bodega and apotheek.

Ze kocht haar jurk in een kleine boetiek in de oude stad.

She bought her dress in a small boutique in the old town.

Die boetiek staat bekend om zijn exclusieve ontwerpen.

That boutique is known for its exclusive designs.

Er is een nieuwe boetiek geopend naast het hotel.

There's a new boutique that opened next to the hotel.

boutique, shop (in particular a trendy upmarket one or one selling clothes or fashion items)


lichtlichaam

(spirituality) light body (vaguely human-shaped body made up of light, e.g. as an extension of a person on an astral plane)


absurditeit

absurditeit f (plural absurditeiten, diminutive absurditeitje n)

absurditeiten (plural)
absurditeitje (diminutive neuter)

Borrowed from French absurdité, from Latin absurditās; equivalent to absurd + -iteit.


Bulgaar

Bulgaar m (plural Bulgaren, diminutive Bulgaartje n, feminine Bulgaarse)

Bulgaren (plural)
Bulgaartje (diminutive neuter)
Bulgaarse (feminine)

Wat een haartje... met zo'n Bulgaartje!

What a hairstyle... with a Bulgar like that! (old slogan for Bulgaria hair gel)


vormleer

Compound of vorm (“form”) + leer (“doctrine, teaching”).

compound

(linguistics) morphology (study or exposition of morphemes)

(mathematics, archaic) elementary geometry (education in elementary geometrical shapes)

(geography) morphology (study of landforms)

(biology) morphology (study of the forms of organisms)


vormenleer

Compound of vorm (“form”) + -en- + leer (“doctrine, teaching”).

(philosophy) Plato's theory of the world of ideas

alternative form of vormleer (“study of morphemes, study of geometric forms”)


schuifmaat

nl-noun

schuifmaat f (plural schuifmaten, diminutive schuifmaatje n)

schuifmaten (plural)
schuifmaatje (diminutive neuter)

→ Indonesian: jangka sorong (calque)


trialoog

trialogen (plural)
triloog (alternative)

(European Union) trialogue; an informal negotiating meeting between representatives of the European Commission, European Council and the European Parliament in order to arrive at a compromise for a law proposal

trialogue, a conversation with three participants


triloog

Borrowed from French trilogue, ultimately from Latin trialogus.

(chiefly European Union, rare otherwise) alternative form of trialoog


jodenchristen

jodenchristen m (plural jodenchristennen)

Compound of jood (“Jew”) + -en- + christen (“Christian”), possibly a calque of German Judenchrist. First attested around 1850.

compound

Jewish Christian (typically used for early Christian groups like the Ebionites)


appelsiensap

nl-noun

appelsiensap n (plural appelsiensappen, diminutive appelsiensapje n)

appelsiensappen (plural)
appelsiensapje (diminutive neuter)

Compound of appelsien (“orange”) + sap (“juice”).

(Belgium, countable) a serving of orange juice


gekorven dier

gekorven dier n (plural gekorven dieren or gekorvene dieren, diminutive gekorven diertje n or gekorven diertjen n or gekorven dierken n)

gekorven dieren (plural)
gekorvene dieren (plural)
gekorven diertje (diminutive neuter)
gekorven diertjen (diminutive neuter)
gekorven dierken (diminutive neuter)
gekurven dier (alternative obsolete)

Calque of Latin animal īnsectum. Literally, “carved animal” or “segmented animal”.


dopeling

nl-noun

dopeling m (plural dopelingen, diminutive dopelingetje n, feminine dopelinge)

dopelingen (plural)
dopelingetje (diminutive neuter)
dopelinge (feminine)

a baptizand (US) or baptisand (Commonwealth); someone who is to be baptised soon or who is being baptised


vuurdoop

Compound of vuur (“fire”) + doop (“baptism”).

baptism by fire, baptism of fire (a trying ordeal as one's first experience, often as some kind of initiation)


egelvarken

Compound of egel (“hedgehog”) + varken (“pig, swine”).


eendenmol

Compound of eend (“duck”) + -en- + mol (“mole”), calque of English duckmole.


haarschuier

nl-noun

haarschuier m (plural haarschuiers, diminutive haarschuiertje n)

haarschuiers (plural)
haarschuiertje (diminutive neuter)


haarschuiertje

nl-noun-dim

haarschuiertje n (plural haarschuiertjes)


haarborsteltje

haarborsteltje n (plural haarborsteltjes)


handschoenenkastje

handschoenenkastje n (plural handschoenenkastjes)


kiesstelsel

Compound of kiezen (“to elect, to vote, to choose”) + stelsel (“system”).


rayonhoofd

Compound of rayon (“region, locality”) + hoofd (“head, leader”).

one who is responsible for one of the 22 route segments ("regions") of the Elfstedentocht


kolder

Borrowed from German Koller (“migraine, staggers, sickness from drinking too much”).

bor

(obsolete) a brain disease (or perhaps multiple conflated brain diseases) in livestock


kolder

From Middle Dutch kolre, koller, from Old French coler, from Latin collāre. Closely related to collier, which deriving instead from collārium is not an exact doublet.

(historical) a medieval piece of leather armour covering the torso


rondeel

nl-noun

rondeel n (plural rondelen, diminutive rondeeltje n)

rondelen (plural)
rondeeltje (diminutive neuter)

a semi-circular outcropping tower in a fortification, a roundel

(obsolete, historical) a chalice or other vessel containing a usually alcoholic drink that was passed around at a feast


stouw

stouw f (plural stouwen, diminutive stouwtje n)

stouwen (plural)
stouwtje (diminutive neuter)
stoe (alternative)

From Middle Dutch stouwe, either inherited from Old Dutch *stuowa, from Proto-West Germanic *stōu, from Proto-Germanic *stōō; or a new deverbal formation from stuwen, stouwen (“to obstruct”). Compare German Stau, English stow.


stoe

stoe f (plural stoeën, diminutive stoetje n)

stoeën (plural)
stoetje (diminutive neuter)


schuier

schuier m (plural schuiers, diminutive schuiertje n)

schuiers (plural)
schuiertje (diminutive neuter)
schuijer (alternative obsolete)
schuyer (alternative obsolete)

→ Papiamentu: skeiru, scheire, skijer

(archaic, Northern, now dialectal) a flat cloth brush


sagopalm

sago palm, any palm or palm-like plant that produces sago


zoolganger

/ˈzoːlˌɣɑ.ŋər/

Compound of zool (“sole”) + ganger (“goer”).

plantigrade, an animal that walks using the entire sole of the foot


typgeit

typgeiten (plural)
typegeit (alternative)

Compound of typen (“to type”) + geit (“goat”).

(derogatory, offensive) a female secretary whose work mainly consists of typing


tikgeit

Compound of tikken (“to type”) + geit (“goat”).


arbeidsmigrant

arbeidsmigrant m (plural arbeidsmigranten)

Compound of arbeid (“labour”) + -s- + migrant (“migrant”).


waterplant

nl-noun

waterplant f (plural waterplanten, diminutive waterplantje n)

waterplanten (plural)
waterplantje (diminutive neuter)


kwis

kwis m (plural kwissen, diminutive kwisje n)

kwissen (plural)
kwisje (diminutive neuter)


jeugdcriminaliteit

youth crime (crime perpetrated by minors)


zurkel

sorrel, one of the several plants from the genus Rumex


labradoedel

Borrowed from English labradoodle, equivalent to blend of labrador + poedel.

Labradoodle, labradoodle (crossbreed between a Labrador retriever and a poodle)


dwergvalk

dwergvalk m or f (plural dwergvalken, diminutive dwergvalkje n)

dwergvalken (plural)
dwergvalkje (diminutive neuter)

Compound of dwerg (“dwarf”) + valk (“falcon”).

any falcon of the genera Microhierax and Polihierax; falconet or pygmy falcon


tolweg

tolweg m (plural tolwegen, diminutive tolweggetje n)

tolwegen (plural)
tolweggetje (diminutive neuter)

Compound of tol (“toll”) + weg (“road”).


rokertje

rokertjes (plural)
rookertje (alternative obsolete)

Diminutive of roker. The sense “cigarette” became dominant in the 1940s.

(chiefly Netherlands) a smoke, a tobacco product that is smoked:


toekomstverwachting

toekomstverwachting f (plural toekomstverwachtingen)

Compound of toekomst + verwachting, calque of German Zukunftserwartung.

(religion, chiefly uncountable) eschatological expectation(s) or beliefs, apocalyptic beliefs, expectation of the end times


antirookmagiër

antirookmagiër m (plural antirookmagiërs)

antirookmagiërs (plural)
anti-rookmagiër (alternative)

Compound of anti- (“anti-, against”) + roken (“to smoke”) + magiër (“mage, magician”).

af

(rare) an opponent of smoking, usually a provo


magiër

nl-noun

magiër m (plural magiërs, diminutive magiërtje n)

magiërs (plural)
magiërtje (diminutive neuter)


ongediertebestrijding

ongediertebestrijding f (plural ongediertebestrijdingen)

pest control (activity of exterminating pests)

pest control service, pest control agency


bemazzel

From an abbreviation of Yiddish בעל־מזל (bal-mazel).

(Netherlands, Bargoens) lucky devil (person who is lucky)


bodemerij

bodemerijen (plural)
bodemery (alternative)
bodemerye (alternative)
boomery (alternative)

bottomry (loan with a ship or goods as collateral)


gasbeving

/ˈɣɑsˌbeː.vɪŋ/

Compound of gas (“gas”) + beving (“quake”).

an earthquake caused by the extraction of fossil gas


gaswinning

/ˈɣɑsˌʋɪ.nɪŋ/

Compound of gas (“gas”) + winning (“extraction”).


ademnood

Compound of adem (“breath”) + nood (“shortage, emergency”).


kraaloog

nl-noun

kraaloog n (plural kraalogen, diminutive kraaloogje n)

kraalogen (plural)
kraaloogje (diminutive neuter)

Compound of kraal (“bead”) + oog (“eye”).


zesthalf

zesthalf m (plural zesthalven, diminutive zesthalfje n)

zesthalven (plural)
zesthalfje (diminutive neuter)
zeshalf (alternative)

(archaic, historical) a coin equivalent to five and a half stiver (27½ cent)

(dated, historical) Nickname for kwartje, equivalent to five stivers (25 cents)


elpenbeen

From Middle Dutch elpenbeen, from Old Dutch elpantbēn, from Proto-West Germanic *elpandabain (“ivory”).


levensleugen

nl-noun

levensleugen c (plural levensleugens, diminutive levensleugentje n)

levensleugens (plural)
levensleugentje (diminutive neuter)

From leven + -s- + leugen, calque of Danish livsløgn (coined by Ibsen in his 1884 play Vildanden).

grand lie, grand delusion, sustained (self-)delusion, lived lie


vaticinium ex eventu

vaticinium ex eventu n (plural vaticinia ex eventu)

Borrowed from Latin vāticinium ex ēventū.

vaticinium ex eventu
vaticinium ex eventu#English


vaticinia ex eventu

vaticinium ex eventu
vaticinium ex eventu#Dutch


buitenwerk

buitenwerk n (plural buitenwerken, diminutive buitenwerkje n)

buitenwerken (plural)
buitenwerkje (diminutive neuter)

(countable) an outwork, a separate smaller fortification serving to enhance the defence of another fortification

(uncountable) work outside, outdoor work


apostolaat

(Christianity) apostolate, apostleship (office or state of being an apostle)

(chiefly Christianity) evangelisation, proselytisation, mission


steenvrucht

steenvrucht f (plural steenvruchten, diminutive steenvruchtje n)

steenvruchten (plural)
steenvruchtje (diminutive neuter)

Compound of steen (“stone”) + vrucht (“fruit”).


mondvol

mondvol m (plural mondvollen, diminutive mondvolletje n)

mondvollen (plural)
mondvolletje (diminutive neuter)

Negerhollands: mondjevol

From mond + -vol. Compare English mouthful, German Mundvoll.


bestevader

bestevader m (plural bestevaders or bestevaderen)

bestevaders (plural)
bestevaderen (plural)
bestevaar (alternative)


bestevaar

bestevaar m (plural bestevaars or bestevaren)


bestemoeder

bestemoeder f (plural bestemoeders, diminutive bestemoedertje n)

bestemoeders (plural)
bestemoedertje (diminutive neuter)
bestemoer (alternative)


bestemoer

bestemoer f (plural bestemoers, diminutive bestemoertje n)

bestemoers (plural)
bestemoertje (diminutive neuter)


grafgift

Compound of graf (“grave”) + gift (“gift”).

grave good (item buried as part of a burial)


onlust

Afrikaans: onlus

From Middle Dutch onlust, from Old Dutch *unlust, from Proto-West Germanic *unlustu, from Proto-Germanic *unlustuz. By surface analysis, on- + lust.


nachtvorst

nachtvorst m (uncountable, diminutive nachtvorstje n)

Compound of nacht (“night”) + vorst (“frost”).


decentralisering

decentralisering f (plural decentraliseringen)


stereotypering

stereotypering f (plural stereotyperingen)

From stereotyperen (“to stereotype”) + -ing.

the act of stereotyping, conforming views about an individual to generalised opinions on groups

(archaic) the act of forcefully conforming something to one's views or image (generally not of opinions or tropes)


voorlichter

voorlichter m (plural voorlichters, diminutive voorlichtertje n, feminine voorlichtster)

voorlichters (plural)
voorlichtertje (diminutive neuter)
voorlichtster (feminine)

informer, educator, counseller (one who raises awareness)


collaborateurtje

nl-noun-dim

collaborateurtje n (plural collaborateurtjes)


gifmenger

gifmengers (plural)
giftmenger (alternative archaic)

/ˈɣɪfˌmɛ.ŋər/

Compound of gif (“poison”) + menger (“mixer, one who mixes”).

compound

1723 May 18, Jacob Campo Weyerman, Den Amsterdamschen Hermes, Vol. 2, No. 34, page 267.
Ik myn allerliefste (antwoorde de geduldige Gifmenger) die verzoek om te mogen binnen komen?

(please add an English translation of this quotation)

one who mixes poison into food or drinks, a poisoner


energiedrank

nl-noun

energiedrank m (plural energiedranken, diminutive energiedrankje n)

energiedranken (plural)
energiedrankje (diminutive neuter)

From energie (“energy”) + drank (“drink”), calque of English energy drink.


energiedrankje

nl-noun-dim

energiedrankje n (plural energiedrankjes)


halsmisdaad

Compound of hals (“neck”) + misdaad (“crime”).

capital offence (Commonwealth), capital offense (US) (crime punishable with the death penalty)


halsmisdrijf

Compound of hals (“neck”) + misdrijf (“crime”).


Hollanditis

Borrowed from English Hollanditis, coined in 1981 by Walter Laqueur. First attested in July 1981.

1981 July 13, "„Nieuwe Fase in neutralisme”: Hollanditis besmet Europa", Volkskrant, page 1.

Hollanditis; opposition to nuclear proliferation and the deployment of American nuclear weapons in Western Europe, especially in reference to the Netherlands


micro-organisme

nl-noun

micro-organisme n (plural micro-organismen or micro-organismes)

micro-organismen (plural)
micro-organismes (plural)
microörganisme (alternative)


paardebloempje

nl-noun-dim

paardebloempje n (plural paardebloempjes)


paardebloemetje

paardebloemetje n (plural paardebloemetjes)


veenkolonie

a settlement that arose as a result of peat excavation


paranoïcus

Possibly borrowed. Equivalent to paranoia + -icus (suffix indicating one suffering from a disease or condition).


piratenschip

nl-noun

piratenschip n (plural piratenschepen, diminutive piratenscheepje n)

piratenschepen (plural)
piratenscheepje (diminutive neuter)

Compound of piraat (“pirate”) + -en- (interfix) + schip (“ship”).


damclub

Compound of dammen (“checkers, to play checkers”) + club (“club, association”).

2004, Heideroosjes, "Damclub Hooligan", SINema.
Hooligan, ik ben een hooligan / Om mijn damclub te promoten / Sla ik alles naar de klote


hoofdelijke omslag

nl-noun

hoofdelijke omslag m (plural hoofdelijke omslagen)

poll tax (tax or other levy per capita, per person)


hoofdelijke omslagen

hoofdelijke omslag
hoofdelijke omslag#Dutch


zwemblaas

zwemblaas f (plural zwemblazen, diminutive zwemblaasje n)

zwemblazen (plural)
zwemblaasje (diminutive neuter)


ijskoffie

Compound of ijs (“ice”) + koffie (“coffee”).


stommiteit

stommiteit f (plural stommiteiten, diminutive stommiteitje n)

stommiteiten (plural)
stommiteitje (diminutive neuter)

→ West Frisian: stommiteit

(countable) a stupidity, a stupid action

1846 March 2, "Geen ezel" (pseudonym), "Arrondissements-Regtbank te Middelburg" (continued), Vlissingsche Courant, No. 29 (1846 March 9), page 2.
Wij wenschten gaarne dienaangaande eenig uitsluitsel te hebben, want wij in onze stommiteit, weten dit maar niet te begrijpen.

(uncountable, rare) stupidity, the quality of being stupid


lokoma

lokoma f (plural lokoma's, diminutive lokomaatje n)

lokoma's (plural)
lokomaatje (diminutive neuter)
lok-oma (alternative)

2007 27 februari, Ron Meerhof, "Verder op een glijdende schaal: de Rotterdamse lokhoer", Volkskrant.
‘Er waren al lokzakken, lokfietsen, de loklaptops op achterbanken van auto’s, en lokomaatjes om straatrovers te lokken’, zegt een woordvoerder van het OM.

a police officer posing as an elderly woman in an attempt to lure and arrest thieves


ploert

ploert m (plural ploerten, diminutive ploertje n)

ploerten (plural)
ploertje (diminutive neuter)

(historical, obsolete, student slang) someone who doesn't study or hasn't studied at a university

(historical, obsolete, student slang) the landlady or landlord of a student's housing


huisploert

Compound of huis (“house”) + ploert (“non-student, asshole”).


ploertendoder

Compound of ploert (“twit, bounder”) + -en- (interfix) + doder (“killer”).

a cosh, blackjack or similar flexible blunt weapon containing heavy material, often but not necessarily covered with rubber or leather


tongval

nl-noun

tongval m (plural tongvallen, diminutive tongvalletje n)

tongvallen (plural)
tongvalletje (diminutive neuter)

Compound of tong (“tongue”) + val (“fall, drop”).

accent (pronunciation influenced by a particular lect)


notenschrift

Compound of noot (“musical note”) + -en- + schrift (“writing, script”).


washand

nl-noun

washand m (plural washanden, diminutive washandje n)

washanden (plural)
washandje (diminutive neuter)

a washing mitt; a pouch-like piece of terry cloth used for personal hygiene


Vlaamse

Vlaamse f (plural Vlaamsen, masculine Vlaming)


pyrietziekte

pyrietziekte f (plural pyrietziekten or pyrietziektes)

pyrietziekten (plural)
pyrietziektes (plural)

From pyriet (“pyrite”) + ziekte (“disease”). It was once thought to be caused by bacteria.

Hij geeft wel aan hoe men te werk kan gaan als men onverhoopt de ‘pyrietziekte’ in zijn verzameling ontdekt.

He does indicate how one could act in the unfortunate event of discovering the ‘pyrite disease’ in one's collection. — E.A.J. Burke, Hoe houd ik mijn pyriet heel?, Gea, vol. 20 (1987), nr. 3

Er bestaat allesbehalve overeenstemming over de vraag hoe dit verval het beste tegen te gaan. Over de ‘pyrietziekte’ is het laatste woord nog niet gesproken.

No consensus exists at all regarding how best to prevent this decay. The final word about the ‘pyrite disease’ hasn't been spoken yet. — Joop C. van Veen, quoted in Bederfelijk erfgoed, NRC, 2 December 1993

De aanpak van het pyrietprobleem, ook wel aangeduid met pyrite disease (pyriet-ziekte), pyrite decay (pyriet-verval), Pyrit-blühte (pyriet-bloei), richt zich in alle gevallen naar bovenstaande reactievergelijking.
Tackling the pyrite problem, also referred to as pyrite disease, pyrite decay, Pyrit-blühte (pyrite bloom), focusses in all cases on the chemical equation above. — Joop C. van Veen, Behandelingsmethoden tegen pyriet-verval, Gea, 1996, nr. 2

Dit uit elkaar vallen van pyriet wordt wel pyrietziekte genoemd.
This crumbling of pyrite is sometimes called pyrite disease. — Pyriet, Natuurinformatie, 3 August 2004

pyrite disease (when pyrite, a form of iron sulphide, oxidises into iron sulphate its volume increases, causing fossils to crumble)


eigenaard

eigenaard m (plural eigenaarden, diminutive eigenaardje n)

eigenaarden (plural)
eigenaardje (diminutive neuter)

From eigen (“own”) + aard (“nature, character”).

compound

the essence or nature of a person or thing


agendaseks

Compound of agenda (“diary, agenda”) + seks (“sex”).

(wrily humorous) a sexual encounter planned in advance to fit in a busy schedule


geldezel

nl-noun

geldezel m (plural geldezels, diminutive geldezeltje n)

geldezels (plural)
geldezeltje (diminutive neuter)

1737, Abraham a Sancta Clara, "De gierige narrin", Narrinnen-spiegel, part 1, tr. from German, publ. by Janssoons van Waesberge (2nd print), page 204. Veel diergelyke vrekken, Mammons broeders, of geld ezels, zyn 'er altyd onder de manluy gewee/t, en zyn 'er nog wel, dog het is onloochenbaar, dat de vrouwluy gemeenlyk nog meer met gierigheit behebt zyn, dan de mannen; […]

Het ezelken begon te schudden, te schudden, en daar viel, blinkend en klinkend, een heele hoop voskens neer! « Zie, dat ezelken moest ik hebben; dat beestje zou mij rijk schudden! Maar kom; ik heb het al beet! Het middel is gevonden! » En de bazin nam haar eigen ezelken, dat goed op 't andere geleek, en bond het in de plaats van het geldezelken aan de krebbe.

1896, Alfons de Cock, Pol de Mont, Dit zijn Vlaamsche wondersprookjes. Het volk naverteld, page 191:

(rare, fiction) a donkey that magically generates money

a money mule (front who makes a bank account available to criminals)


brekebeen

brekebeen m (plural brekebenen, diminutive brekebeentje n)

brekebenen (plural)
brekebeentje (diminutive neuter)

a person who broke one of his or her limbs or other bones; often one who habitually breaks one's bones


witgat

witgat c (plural witgatten, diminutive witgatje n)

witgatten (plural)
witgatje (diminutive neuter)

Tringa ochropus
Tringa ochropus#Translingual


roodhaar

roodhaar m (plural roodharen, diminutive roodhaartje n)

roodharen (plural)
roodhaartje (diminutive neuter)

Compound of rood (“red”) + haar (“hair”).

a ginger, a redhead, a red-haired person


weetal

weetal m (plural weetallen, diminutive weetalletje n)

weetallen (plural)
weetalletje (diminutive neuter)


klankbeeld

Compound of klank (“sound”) + beeld (“image”).

sound image (total spectrum of a sound or totality of the experience of a sound)

image used as a visual support in training or educating about speech sounds, e.g. in logopaedics


broncode

From bron + code, calque of English source code.


tragedie van de meent

tragedie van de meent f (plural tragedies van de meent)

Calque of English tragedy of the commons, coined in 1968 by Garrett Hardin. Literally, “tragedy of the communal grazing ground”.

lit

tragedy of the commons
tragedy of the commons


zelfbeheersing

zelfbeheersching (alternative obsolete)
zelfsbeheersching (alternative obsolete)


bananenboot

nl-noun

bananenboot m (plural bananenboten, diminutive bananenbootje n)

bananenboten (plural)
bananenbootje (diminutive neuter)

Compound of banaan (“banana”) + -en- + boot (“boat”).

compound

a banana boat, a boat that transports bananas

a dessert consisting of one or two bananas, ice cream, whipped cream and often including chocolate, vaguely shaped like a boat


bacove

bacoven (plural)
bacoves (plural)
bacoven (alternative obsolete)
bakove (alternative)

Berbice Creole Dutch: bakofu, bakof

Negerhollands: bakoba, bakuba

Skepi Creole Dutch: bakofa

Sranan Tongo: bakuba, bakba

Aukan: bakuba

Saramaccan: bakúba

→ Caribbean Hindustani: bakwa

→ Lokono: bakofa

→ Virgin Islands Creole: bacuba

Borrowed from Portuguese pacova or pacoba (“banana”), ultimately from Old Tupi pakoba (“rolling leaf”).


heiligheid

nl-noun

heiligheid f (plural heiligheden, diminutive heiligheidje n)

heiligheden (plural)
heiligheidje (diminutive neuter)

/ˈɦɛi̯.ləxˌɦɛi̯t/

From Middle Dutch heilichede. Equivalent to heilig + -heid.

holiness (quality or state of being holy, sacred)


collusie

collusie f (plural collusies or collusiën)

→ Indonesian: kolusi

(law, formal) conspiracy, collusion (secret, illicit collaboration)


poeper

poeper m (plural poepers, diminutive poepertje n)

poepers (plural)
poepertje (diminutive neuter)
poeperd (alternative Netherlands informal)

From poepen (“to defecate, to shit, to poo”) + -er.

suf

Wie het als eerste ruikt, heeft zijn poepertje gebruikt.

He who was the first one to smell it, has used his shitter. (Dutch equivalent of "He who smelt it dealt it.")

(informal, Netherlands) a butthole, arse/ass, anus

(informal, Netherlands) a shitter, a pooper, one who defecates

met de poepers zitten
met de poepers zitten#Dutch


cargadoor

an agent who looks after the logistics of loading cargo into a ship, usually in the role an intermediate between the ship's exploiter and the owner/transporter of the cargo


belasting-paradijs

1920 December 8, "De Engelsche belastingschroef", Telegraaf (evening edition), vol 28, issue 11040, page 1.
De fiscus vraagt ons méer-dan-zes-maal-zooveel als in dat lang-vervlogen voorjaar van 1914, toen we óok al allemaal klaagden over de hooge belastingen... zonder te begrijpen, dat wij in een belasting-paradijs leerden!

The tax service asks more than six times as much from us than in that long bygone spring of 1914, when we all complained about high taxes as well... without understanding that we lived in a tax haven!


huisvriend

nl-noun

huisvriend m (plural huisvrienden, diminutive huisvriendje n, feminine huisvriendin)

huisvrienden (plural)
huisvriendje (diminutive neuter)
huisvriendin (feminine)

a friend who regularly visits someone at home


bluf-SUV

Compound of bluffen (“to bluff”) + SUV (“SUV”).

De GLB is geen bluf-SUV zoals de meer als cross-over gepositioneerde GLA.

2019 June 12, Erik Kouwenhoven, “Mercedes-Benz GLB: midsize SUV met zeven zitplaatsen”, in AD:

(informal) an SUV that doesn't function well as an off-road vehicle


krijgstocht

→ West Frisian: kriichstocht


koopstad

From Middle Dutch coopstat. Equivalent to kopen + stad.

(dated, formal) trading city, trading town; town or city that plays an important role in trade


dierrijk

Compound of dier (“animal”) + rijk (“domain, kingdom, empire”).


korjaal

nl-noun

korjaal f (plural korjalen, diminutive korjaaltje n)

korjalen (plural)
korjaaltje (diminutive neuter)

Borrowed from Sranan Tongo kruyara, from Kari'na kurijara.

Alzoo ter kennisse van Zijn Weledele Gestrenge de Heer Gouverneur en Heeren Raden is gekoomen hoe dat sommige negrosslaven bij nagt ende ontijden zigh van haare wooninge begeeven ende met corjaaren de revier op ende nederswerven ende op andere plantagien, ook wel in de tuynen, komen, 't welke alzoo niet en behoort ende oorsake geeft van veele disordre en diefstallen (...).

1738 November 25, Governor and Councillors of the Society of Berbice, Prohibition of slaves leaving their plantations at night without the permission of and a pass from their masters., Fort Nassau:

Thus it has come to the knowledge of His Worshipful Lord Governor and Lords Councillors how some Negro slaves go from their homes at night and at odd hours and wander up and down the river in dugouts and go to other plantations, sometimes also into the gardens, which is not proper and gives rise to a lot of disorder and thefts (...).

In den nacht tusschen den 23 en 24 Junij ll., hebben zich van de Pl. de Guineesche Vriendschap geabsenteerd de Negers JAN, JUPYN en CORTES, medenemende eene 4 riems Korjaal, die dezelve opvangt en op de voormelde Plantaadje of bij den ondergeteekenden terug bezorgt, zal goed beloond worden.

1825 July 8, Salomon de la Parra, Surinaamsche courant (advertisement), Paramaribo, page 4:

In the night between 23 and 24 June last, the Negroes Jan, Jupyn and Cortes absented themselves from the de Guineesche Vriendschap plantation, taking with them a four-oar canoe. He who collects them and returns them to the aforementioned plantation or to the undersigned, will be well rewarded.

(Suriname) curiara, dugout, hollowed-out canoe, pirogue


burgerzede

(chiefly in the plural) bourgeois ethic, bourgeois mores


brandewijnskroeg

brandewijnskroeg f (plural brandewijnskroegen)

brandewijnskroegen (plural)
brandewijnkroeg (alternative archaic)

Compound of brandewijn (“brandy, brandywine”) + -s- + kroeg (“pub”).

compound

(archaic, historical) a pub that primarily serves brandy and other spirits


brandewijnkroeg

nl-noun

brandewijnkroeg f (plural brandewijnkroegen)

Compound of brandewijn (“brandy, brandywine”) + kroeg (“pub”).

compound

(archaic) alternative form of brandewijnskroeg


biofysicus

nl-noun

biofysicus m (plural biofysici, diminutive biofysicusje n)

biofysici (plural)
biofysicusje (diminutive neuter)


klimvis

Anabas testudineus
Anabas testudineus#Translingual

(uncommon) climbing perch, Anabas testudineus


slurfdier

Compound of slurf (“trunk”) + dier (“animal”).


olifantachtige

olifantachtige m (plural olifantachtigen)


gidsfossiel

Compound of gids (“guide”) + fossiel (“fossil”).

index fossil (fossil that can be used to date a stratum)


fossielenbestand

Compound of fossiel + -en- + bestand, perhaps a calque.


fluithaas

Compound of fluiten (“to whistle”) + haas (“hare”). First attested in the 19th century.

pika, lagomorph of the family Ochotonidae


evenknie

evenknie f (plural evenknieën, diminutive evenknietje n)

evenknieën (plural)
evenknietje (diminutive neuter)

Afrikaans: eweknie

From Middle Dutch evencnie (“person of equal standing or degree”). By surface analysis, even (“level, same”) + knie (“knee”). For this usage of "knee", compare Old Frisian knī (“knee; degree of kinship”); Saterland Frisian Kniebel (“degree of kinship”).

cog

counterpart, someone or something with a similar role or equal status


dooiaanval

Compound of dooien (“to thaw”) or dooi (“thaw”) + aanval (“attack”).


roofmoord

Compound of roof (“robbery”) + moord (“murder”). Compare German Raubmord.

De mannen (...) zijn betrokken geweest in de roofmoord aan de Tweekinderenweg. Daarbij werd de 78-jarige Achmedghan Ruben Alimahomed, meer bekend als ‘oom Fred’, om het leven gebracht.

2024 May 24, “Zeven verdachten aangehouden in moordzaak Tweekinderenweg [Seven suspects arrested in Tweekinderenweg murder case]”, in De Ware Tijd, retrieved 2024-07-23:

The men (...) were involved in the murder in the course of robbery at Tweekinderenweg street. It involved the killing of 78-year-old Achmedghan Ruben Alimahomed, also known as ‘Uncle Fred’.

murder in the course of robbery
murder in the course of robbery

murder in the course of robbery (a crime involving murder and (attempted) robbery)


moordcijfer

Compound of moord (“murder”) + cijfer (“number, rate”).


boomaarde

Compound of boom (“tree”) + aarde (“soil, earth”).

fertile soil primarily consisting of humus


brandewyn

nl-noun

brandewyn m (plural brandewynen, diminutive brandewyntje n)

brandewynen (plural)
brandewyntje (diminutive neuter)


windwak

Compound of wind (“wind”) + wak (“hole in surface ice”). First attested in the 19th century.

compound

1863, P. J. Andriessen, De Prins en Johan de Witt. Of ons land in het tweede tijdperk der eerste stadhouderlooze regering, G. W. Tielkemeijer (publ.), page 91.
Alleen op de diepere molensloten, waar men — als de molens gemalen hebben — dikwijls bomijs aantreft of — als 't sterk gewaaid heeft — zoogenoemde windwakken, kan men gevaar lopen van te verdrinken.

a hole in surface ice caused by winds preventing the water from freezing shut


wijnrank

nl-noun

wijnrank f (plural wijnranken, diminutive wijnrankje n)

wijnranken (plural)
wijnrankje (diminutive neuter)
wynrank (alternative)

Negerhollands: wien-rank

→ West Frisian: wynrank

From Middle Dutch wijnranke. By surface analysis, wijn + rank.


sleurgeloof

sleurgeloof n (uncountable, diminutive sleurgeloofje n)

(derogatory) a religion practised as a dull traditional routine


toekomstmuziek

From toekomst (“future”) + muziek (“music”), calque of German Zukunftsmusik.

Het idee van een volledig duurzame wereld is nog steeds toekomstmuziek.

The idea of a fully sustainable world is still unrealistic for the near future.

something, especially a futuristic proposal, that is very unlikely to be realised in the near future; something unrealistic


aardslang

aardslang f (plural aardslangen, diminutive aardslangetje n)

aardslangen (plural)
aardslangetje (diminutive neuter)

a terrestrial snake, as opposed to aquatic, and sometimes arboreal snakes

(historical, mythology) a snake that represents earth, as opposed to other parts or elements of the cosmos


radiohoofd

Compound of radio (“radio”) + hoofd (“head”).

(informal, derogatory) an ugly head, a face for radio


onderkin

onderkin f (plural onderkinnen, diminutive onderkinnetje n)

onderkinnen (plural)
onderkinnetje (diminutive neuter)

From Middle Dutch onderkinne. Equivalent to onder + kin.


bedenking

bedenking f (plural bedenkingen, diminutive bedenkinkje n)

bedenkingen (plural)
bedenkinkje (diminutive neuter)

/bəˈdɛŋ.kɪŋ/

(countable, archaic) consideration, contemplation, deliberation


ezelsveulentje

nl-noun-dim

ezelsveulentje n (plural ezelsveulentjes)


schildwacht

nl-noun

schildwacht f or m (plural schildwachten, diminutive schildwachtje n)

schildwachten (plural)
schildwachtje (diminutive neuter)

Afrikaans: skildwag

→ Indonesian: sekilwak

From Middle Dutch schiltwachte. Equivalent to schild + wacht.

a guard, a sentry, especially in a military or paramilitary context


fictie

Afrikaans: fiksie

→ Indonesian: fiksi


smeltkroes

smeltkroes m (plural smeltkroezen, diminutive smeltkroesje n)

smeltkroezen (plural)
smeltkroesje (diminutive neuter)

Afrikaans: smeltkroes

(figurative) melting pot (place where heterogeneous things are mixed)

(figurative, dated) crucible (difficult or painful experience that refines)


kroes

kroes m (plural kroezen, diminutive kroesje n)

kroezen (plural)
kroesje (diminutive neuter)

→ Caribbean Javanese: krus

From Middle Dutch croese, possibly an old Germanic borrowing of Ancient Greek κρωσσός (krōssós, “pitcher, pail, urn”).

der

vessel used for heating or smelting resources and raw materials


bomijs

white, porous ice, caused by a layer of air under the ice


bommenwerper

nl-noun

bommenwerper m (plural bommenwerpers, diminutive bommenwerpertje n)

bommenwerpers (plural)
bommenwerpertje (diminutive neuter)

→ Afrikaans: bomwerper

→ West Frisian: bommewerper

Compound of bom (“bomb”) + -en- + werper (“thrower”).


bloedschande

Afrikaans: bloedskande

Compound of bloed (“blood”) + schande (“disgrace”).

(formal, now uncommon) incest (sexual activity with a close relative)


magnaat

nl-noun

magnaat m (plural magnaten, diminutive magnaatje n)

magnaten (plural)
magnaatje (diminutive neuter)

magnate, tycoon, mogul (wealthy, powerful and influential person, especially in business)


booreiland

Compound of boren (“to drill”) + eiland (“island”).

drilling rig (platform used in drilling for mineral resources)


schroot

Afrikaans: skroot

From Middle Dutch schrode, from Old Dutch *skrōda.


konijnenvoer

From konijn (“rabbit”) + -en- + voer (“fodder”).

af

(humorous) rabbit food (salads or other typically raw vegetable foods)


bloeisel

From Middle Dutch bloeisel. Equivalent to bloeien + -sel.


Barbarijse vijg

nl-noun

Barbarijse vijg f (plural Barbarijse vijgen)


vechtwagen

Compound of vechten (“to fight”) + wagen (“vehicle, car”).

compound

(formal, dated) tank (armoured fighting vehicle with caterpillar track)


snoepie

(colloquial, Holland) alternative form of snoepje


worstenbrood

nl-noun

worstenbrood n (plural worstenbroden, diminutive worstenbroodje n)

worstenbroden (plural)
worstenbroodje (diminutive neuter)

(chiefly diminutive) hot dog (sausage in a bread roll)


worstenbroodje

nl-noun-dim

worstenbroodje n (plural worstenbroodjes)


anusridder

nl-noun

anusridder m (plural anusridders, diminutive anusriddertje n)

anusridders (plural)
anusriddertje (diminutive neuter)


zwin

zwin n (plural zwinnen, diminutive zwinnetje n)

zwinnen (plural)
zwinnetje (diminutive neuter)
zwind (alternative archaic)

From Middle Dutch swin, from Old Dutch *swin.

(uncommon, marine) a deep trench between sandy segments of a sea coast (eg. between sandbars or along the beach), where water collects during eb


wetering

wetering f (plural weteringen, diminutive weterinkje n)

weteringen (plural)
weterinkje (diminutive neuter)
watering (alternative)

/ˈʋeː.təˌrɪŋ/

From Middle Dutch weteringe, from Old Dutch weteringa. Equivalent to weteren + -ing.

an artificial or partially artificial waterway, a canal; particularly one constructed with a view to water management and peat excavation


medicijnman

medicijnman m (plural medicijnmannen, diminutive medicijnmannetje n, feminine medicijnvrouw)

medicijnmannen (plural)
medicijnmannetje (diminutive neuter)
medicijnvrouw (feminine)

Compound of medicijn + man, probably a calque.


wikken

See the etymology of the corresponding lemma form.


klimaatverandering

nl-noun

klimaatverandering f (plural klimaatveranderingen)

klimaatveranderingen (plural)
klimaatsverandering (alternative)

From klimaat + verandering, calque of English climate change.


hommelbij

Afrikaans: hommelby

/ˈɦɔ.məlˌbɛi̯/

Compound of hommel (“bumblebee”) + bij (“bee”).
Hommel is ultimately of onomatopoeic origin, probably related to English hum. Compare English bumblebee, where the first element is Middle English bombeln (“to buzz”).


roversschip

roversschepen (plural)
roverschip (alternative)


zeeroversschip

zeeroversschip n (plural zeeroversschepen)

zeeroversschepen (plural)
zeeroverschip (alternative uncommon)

From Middle Dutch sêerôverschip. Equivalent to zeerover + -s- + schip.


waterpartij

waterpartij f (plural waterpartijen, diminutive waterpartijtje n)

waterpartijen (plural)
waterpartijtje (diminutive neuter)

an decorative or recreational artificial water feature


vroegstuk

From vroeg + stuk, calque of German Frühstück.

(obsolete, rare Germanism) synonym of ontbijt (“breakfast”)


bloedgroep

Compound of bloed + groep. First attested in 1923.

(figurative) background, especially in an organisation that is the result of a merger


belastinggeld

belastinggeld n (plural belastinggelden)

belastinggelden (plural)
belastingsgeld (alternative uncommon)

Compound of belasting (“tax”) + geld (“money”).

Het belastinggeld wordt gebruikt voor openbare diensten.

The tax money is used for public services.

Veel mensen vragen zich af hoe hun belastinggeld wordt besteed.

Many people wonder how their tax money is spent.

Het is belangrijk dat belastinggeld verantwoordelijk wordt beheerd.

It's crucial that tax money is managed responsibly.


overheidsgeld

overheidsgeld n (plural overheidsgelden)

Compound of overheid (“government”) + -s- + geld (“money”).


bloedgeld

Negerhollands: blud-geld

blood money (money acquired at the cost of someone's life, or by causing great suffering)


geldhoeveelheid

nl-noun

geldhoeveelheid f (plural geldhoeveelheden)


geldgroei

increase of the money supply, the short-term nominal interest rate


handelsoorlog

handelsoorlog m (plural handelsoorlogen, diminutive handelsoorlogje n)

handelsoorlogen (plural)
handelsoorlogje (diminutive neuter)

a trade war (mutual imposition of trade barriers)

(chiefly historical) a war pertaining to trading interests


schoener

schoener m (plural schoeners, diminutive schoenertje n)

schoeners (plural)
schoenertje (diminutive neuter)
schoner (alternative obsolete)
schooner (alternative obsolete)

Berbice Creole Dutch: skundru

→ Bulgarian: шхуна (šhuna)

→ Papiamentu: skuner

→ Russian: шхуна (šxuna)

Attested 1809. Borrowed from English schooner.


smous

smous m (plural smousen or smouzen, diminutive smousje n)

smousen (plural)
smouzen (plural)
smousje (diminutive neuter)

Afrikaans: smous

From Yiddish משה (moyshe, “Moses”), pronounced moushe in Western Yiddish, from Hebrew מֹשֶׁה (moshé, “Moses”).

1848 May 11, Advertisement 7018, Algemeen Handelsblad, No. 5136, page 4.
VERMIST : Den 9den Mei, een KLEINE JONGE HOND, Poesbaard of Smousje, kleur Lichtbruin met eenig Zwart doorgeslagen, voor aan de hals en onderste gedeelte der vier pooten wit,luisterende naar den naam van DJALMA.

MISSING: The 9th of Mai, one SMALL YOUNG DOG, "Cat beard" or little Smous (indication of breed), color: Light Brown with some Black coming through, the front of the neck and the down part of the four legs White, listens to the name DJALMA.

a small breed of terrier with a light to dark beige fur, native to the Netherlands


voltreffer

voltreffer m (plural voltreffers, diminutive voltreffertje n)

voltreffers (plural)
voltreffertje (diminutive neuter)

Borrowed from German Volltreffer. By surface analysis, vol + treffer.

something (usually a projectile or a shot) that hits its target; (by extension) a direct hit


buurtschap

buurtschap f or n (plural buurtschappen, diminutive buurtschapje n)

buurtschappen (plural)
buurtschapje (diminutive neuter)
buurschap (alternative)

a small hamlet, a group of houses; generally without any central feature and with few businesses


buurschap

buurschap f or n (plural buurschappen, diminutive buurschapje n)

buurschappen (plural)
buurschapje (diminutive neuter)

(chiefly in the Eastern Netherlands) alternative form of buurtschap


minnemoeder

minnemoeders (plural)
minnemoer (alternative obsolete)


mierenleeuw

From mier (“ant”) + -en- + leeuw (“lion”), probably a calque of the German or Latin.

antlion, any larve of the family Myrmeleontidae


smoushond

smoushond m (plural smoushonden, diminutive smoushondje n)

smoushonden (plural)
smoushondje (diminutive neuter)

Compound of smous (“Dutch breed of terrier”) + hond (“dog”).


bitterbal

nl-noun

bitterbal m (plural bitterballen, diminutive bitterballetje n)

bitterballen (plural)
bitterballetje (diminutive neuter)

→ Afrikaans: bitterbal

Compound of bitter (“bitters, type of drink”) + bal. Named because it is usually served at drinks and parties.

a spherical croquette filled with ragout


bitterballetje

nl-noun-dim

bitterballetje n (plural bitterballetjes)


molentocht

Compound of molen (“mill”) + tocht (“small waterway in a polder”).

compound

a small waterway that connects all the other waterways in a polder to a windmill that can drain surplus water


brandschip

nl-noun

brandschip n (plural brandschepen, diminutive brandscheepje n)

brandschepen (plural)
brandscheepje (diminutive neuter)

Compound of brand or branden + schip. First attested in the 17th century.


integraalrekening

the field of calculus dedicated to the study of antiderivatives and integrals

the method of calculating antiderivatives and integrals


informatiebron

informatiebron f (plural informatiebronnen, diminutive informatiebronnetje n)

informatiebronnen (plural)
informatiebronnetje (diminutive neuter)


pijporgel

pijporgel n (plural pijporgels, diminutive pijporgeltje n)

pijporgels (plural)
pijporgeltje (diminutive neuter)


mondorgel

mondorgel n (plural mondorgels, diminutive mondorgeltje n)

mondorgels (plural)
mondorgeltje (diminutive neuter)


keelbandpinguïn

keelbandpinguïn m (plural keelbandpinguïns)

From keelband + pinguïn, possibly a calque of German Kehlstreifpinguin.

Pygoscelis antarcticus
Pygoscelis antarcticus#Translingual

chinstrap penguin (Pygoscelis antarcticus)


kinbandpinguïn

kinbandpinguïn m (plural kinbandpinguïns)

Compound of kinband + pinguïn, probably a calque of English chinstrap penguin.


stormbandpinguïn

stormbandpinguïn m (plural stormbandpinguïns)


macaronipinguïn

macaronipinguïn m (plural macaronipinguïns)

Compound of macaroni + pinguïn, calque of English macaroni penguin. English macaroni meant “dandy, fop” in the 18th and 19th centuries.

Eudyptes chrysolophus
Eudyptes chrysolophus#Translingual

macaroni penguin (Eudyptes chrysolophus)


blauwe pinguïn

blauwe pinguïn m (plural blauwe pinguïns, diminutive blauw pinguïntje n or blauw pinguïnnetje n)

blauwe pinguïns (plural)
blauw pinguïntje (diminutive neuter)
blauw pinguïnnetje (diminutive neuter)

Possibly a calque of English blue penguin.

Eudyptula minor
Eudyptula minor#Translingual


nominale klasse

nominale klasse f (plural nominale klassen)


potloodventertje

nl-noun-dim

potloodventertje n (plural potloodventertjes)


kladpapier

nl-noun

kladpapier n (plural kladpapieren, diminutive kladpapiertje n)

kladpapieren (plural)
kladpapiertje (diminutive neuter)


kweekhuis

kweekhuis n (plural kweekhuizen, diminutive kweekhuisje n)

kweekhuizen (plural)
kweekhuisje (diminutive neuter)

Afrikaans: kweekhuis

Compound of kweken + huis. First attested in the 19th century.

(dated, chiefly Dutch East Indies) greenhouse


broeikas

broeikas f (plural broeikassen, diminutive broeikasje n)

broeikassen (plural)
broeikasje (diminutive neuter)


broeibak

broeibak m (plural broeibakken, diminutive broeibakje n)

broeibakken (plural)
broeibakje (diminutive neuter)

Compound of broeien + bak. First attested in the 18th century.

a rectangular container with one or more lids on the top containing windows, used in growing plants


kweekbak

kweekbak m (plural kweekbakken, diminutive kweekbakje n)

kweekbakken (plural)
kweekbakje (diminutive neuter)

Compound of kweken + bak. First attested in the 19th century.

(by extension) any container with translucent elements used in the cultivation of plants

(by extension) any container used in the cultivation of microorganisms in a laboratory


krygsgevangene

krygsgevangene m (plural krygsgevangenen)


municipaliteit

municipaliteit f (plural municipaliteiten)

Probably borrowed from French municipalité. First attested in the 1790s, but already mentioned by Le Francq van Berkhey in 1769.

(historical, otherwise obsolete) municipality (mainly in reference to the period of French rule)


patrys

patrys f (plural patryzen, diminutive patrysje n)

patryzen (plural)
patrysje (diminutive neuter)


toendra

Borrowed from Russian ту́ндра (túndra), from Kildin Sami тӯннтрэ (tūnntre). First attested in the 19th century.


scheldpartij

scheldpartij f (plural scheldpartijen, diminutive scheldpartijtje n)

scheldpartijen (plural)
scheldpartijtje (diminutive neuter)

Afrikaans: skeldparty

→ West Frisian: skelpartij

Compound of schelden + partij. First attested in 1761.https://books.google.be/books?id=3eZWAAAAcAAJ&pg=PA324&dq=scheldparty&hl=nl&sa=X&ved=2ahUKEwj5kc7prJzuAhUtMuwKHe-LAswQ6AEwAnoECAIQAg#v=onepage&q=scheldparty&f=false

a bout or fit of using insults and profanity; (if mutual) a slanging match


scheldpartijtje

nl-noun-dim

scheldpartijtje n (plural scheldpartijtjes)


lichttoren

nl-noun

lichttoren m (plural lichttorens, diminutive lichttorentje n)

lichttorens (plural)
lichttorentje (diminutive neuter)

Afrikaans: ligtoring

Compound of licht (“light”) + toren (“tower”).

any other tower that emits a large amount of light


torenwacht

(countable, also collective) tower guard (guard that guards a tower; both one individual and a group)


vuursein

a fire signal, especially as a signalling light for navigation

(military) a signal to open fire with ranged weapons


vuursignaal

a fire signal, especially as a signalling light for communication


vogelstruis

vogelstruis m (plural vogelstruisen or vogelstruizen)

vogelstruisen (plural)
vogelstruizen (plural)
vogel struis (alternative obsolete)

From the older form vogel struis, reinterpreted as a compound of vogel + struis, from Middle Dutch vogel struus, calque of Latin avis strūthiō.


parenclub

Compound of paar (“couple, pair”) + -en- + club (“club”).

compound

In een parenclub kunnen paren met andere parenclubparen paren.

In a swingers' club couples can copulate with other swinging couples.


geheelonthouder

nl-noun

geheelonthouder m (plural geheelonthouders, feminine geheelonthoudster)

geheelonthouders (plural)
geheelonthoudster (feminine)
geheel-onthouder (alternative dated)

/ɣəˈɦeːl.ɔntˌɦɑu̯.dər/


contactdoos

contactdoos f (plural contactdozen, diminutive contactdoosje n)

contactdozen (plural)
contactdoosje (diminutive neuter)

→ Indonesian: kotak kontak (calque)

Compound of contact (“contact”) + doos (“box”).

electrical socket, particularly one that isn't attached to a wall


contactpersoon

contactpersoon m or f (plural contactpersonen)

Compound of contact (“contact”) + persoon (“person”).


leugendetector

nl-noun

leugendetector m (plural leugendetectors)

From leugen + detector, probably a calque of English lie detector.

lie detector (contraption supposed to detect whether subjects are lying or not)


durfbank

a bank specialised (or otherwise engaging) in high-risk investment and speculation


ooftwijn

(dated) wine made from fruits that grow on trees


busmeester

busmeester m (plural busmeesters or busmeesteren)

busmeesters (plural)
busmeesteren (plural)

From Middle Dutch bussemeester. Equivalent to bus + meester.

(historical, dated) official who supervises firearms and artillery


penningmeesteres

penningmeesteres f (plural penningmeesteressen, masculine penningmeester)

penningmeesteressen (plural)
penningmeester (masculine)


zitski

From zitten + ski, probably a calque. Compare English sit-ski.


zitskiër

zitskiër m (plural zitskiërs, feminine zitskiester)

zitskiërs (plural)
zitskiester (feminine)


zitskiester

zitskiester f (plural zitskiesters, feminine zitskiër)

zitskiesters (plural)
zitskiër (feminine)

female sit-skier (woman who practices sitskiing)


menstruatie

menstruatie f (plural menstruaties, diminutive menstruatietje n)

menstruaties (plural)
menstruatietje (diminutive neuter)

→ Indonesian: menstruasi


menstruatietje

nl-noun-dim

menstruatietje n (plural menstruatietjes)


normtaal

normative language, a language standard that is considered normative


normaalvector

nl-noun

normaalvector m (plural normaalvectoren)

a vector that is perpendicular to another element (e.g. a plane or line)


eenheidsvector

eenheidsvector m (plural eenheidsvectoren)

From eenheid (“unit, unity”) + -s- + vector (“vector”), probably a calque.


raakvector

Compound of raken (“to touch”) + vector (“vector”).

tangent vector (vector touching a curve or surface)


normaalverdeling

nl-noun

normaalverdeling f (plural normaalverdelingen)

normal distribution (Gaussian distribution)


eenheidsmatrix

eenheidsmatrix f (plural eenheidsmatrices)


identiteitsmatrix

identiteitsmatrix f (plural identiteitsmatrices)


zadelpijn

Koop een zachter zadel voor je fiets als je zadelpijn wilt vermijden.

Buy a softer saddle for your bicycle if you want to avoid saddle-pain.

pain or ache in the buttocks and thighs due to prolonged use of a rigid or wrongly shaped or positioned saddle, especially on bicycles


fiscalist

fiscalisten (plural)
fiskalist (alternative)


eenheidsuitgang

eenheidsuitgang m (plural eenheidsuitgangen)

(grammar) a single ending for a given grammatical category (e.g. person, gender, number)


hoofdrekenaar

one who performs mental arithmetic, mental calculation


complex getal

complex getal n (plural complexe getallen)

Probably a calque, compare English complex number, German komplexe Zahl.

complex number (number with a real and an imaginary component, or a real or an imaginary number)


machtsverheffing

machtsverheffing f (plural machtsverheffingen)

Afrikaans: magsverheffing

(mathematics) exponentiation, the activity or action of raising something to the power of something


webstek

webstek m (plural webstekken, diminutive webstekje n)

webstekken (plural)
webstekje (diminutive neuter)

From web + stek, calque of English website.

(now chiefly Belgium) website, now especially a personal website


differentiatie

differentiatie f (plural differentiaties)

Afrikaans: differensiasie

→ Indonesian: diferensiasi

differentiation (creation or arising of difference)

1851, R. Lobatto, Lessen over de differentiaal- en integraal-rekening, Volume 1, gebr. Van Cleef (publ.), page 222 (italics original).
Differentiatie van functiën van twee of meer onafhankelijke veranderlijke grootheden.

Differentiation of functions of two or more independent variable quantities.

(calculus, uncountable) differentiation (differentiating, calculating the derivative)


huwelijksdwang

/ˈɦy.ʋə.ləksˌdʋɑŋ/

Huwelijksdwang is een schending van de mensenrechten.

Forced marriage is a violation of human rights.

In sommige culturen komt huwelijksdwang helaas nog steeds voor.

In some cultures, forced marriage still occurs.

De regering werkt aan het bestrijden van huwelijksdwang en gedwongen huwelijken.

The government is working to combat forced marriage and forced marriages.


stukadoor

stukadoor m (plural stukadoors, diminutive stukadoortje n)

stukadoors (plural)
stukadoortje (diminutive neuter)

From Italian stuccatore or Spanish estucador.


dwergnijlpaard

dwergnijlpaard n (plural dwergnijlpaarden, diminutive dwergnijlpaardje n)

dwergnijlpaarden (plural)
dwergnijlpaardje (diminutive neuter)

Choeropsis liberiensis
Choeropsis liberiensis#Translingual

pygmy hippopotamus (Choeropsis liberiensis, syn. Hexaprotodon liberiensis)


topverkoper

topverkoper m (plural topverkopers, feminine topverkoopster)

topverkopers (plural)
topverkoopster (feminine)

a top salesperson (successful or skilled seller)


melkglas

melkglas n (plural melkglazen, diminutive melkglaasje n)

melkglazen (plural)
melkglaasje (diminutive neuter)

Hierbij werden de constanten der te gebruiken mat- of melkglaasjes bepaald en werktabellen samengesteld.

1926, Verslag van de wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen te Amsterdam, page 4:

(countable, uncountable) milk glass, white opal glass

Tanya stopte even met het schoonboenen van de kringen op het tafelblad die de melkglazen van de kinderen hadden veroorzaakt.

2015, Kim Vogel Sawyer, Regen van genade, VBK Media.:

(countable) milk glass, glass from which one drinks milk


vierpuntsdruktoets

vierpuntsdruktoets f or m (plural vierpuntsdruktoetsen)

Compound of vier (“four”) + punt (“point”) + -s- (genitival interfix) + druktoets (“push button”).

compound

De besturing, twee vierpuntsdruktoetsen aan beide kanten van het scherm (een voor beweging en een om je wapen te richten), voelt natuurlijk.

2017 December 16, “De beste en slechtste nieuwe vechtgames”, in NRC:


druktoets

nl-noun

druktoets f or m (plural druktoetsen, diminutive druktoetsje n)

druktoetsen (plural)
druktoetsje (diminutive neuter)

push button (a button switch activated by pushing or pressing)


geplogenheid

geplogenheid f (plural geplogenheden, diminutive geplogenheidje n)

geplogenheden (plural)
geplogenheidje (diminutive neuter)

From the past participle geplogen of plegen and suffix -heid.


luchtreus

Compound of lucht (“air, sky”) + reus (“giant”).

Maar de ondervinding heeft getoond, dat de resultaten te duur gekocht zijn, wanneer zij gepaard gaan met het verlies van een of meer van die luchtreuzen.

1918, Studiën. Tijdschrift voor godsdienst, wetenschap en letteren, page 579:

But experience has shown that the results have been bought at too high a price, when they coincide with the loss of one or more of those giants of aviation. (referring to zeppelins)


ruilkaartspel

ruilkaartspel n (plural ruilkaartspellen or ruilkaartspelen)

ruilkaartspellen (plural)
ruilkaartspelen (plural)

From ruilkaart + spel, calque of English trading card game.


ruilkaart

ruilkaart f (plural ruilkaarten, diminutive ruilkaartje n)

ruilkaarten (plural)
ruilkaartje (diminutive neuter)

From ruilen + kaart, calque of English trading card.


paspop

paspop f (plural paspoppen, diminutive paspopje n)

paspoppen (plural)
paspopje (diminutive neuter)

Compound of passen (“try on clothes”) + pop (“doll”).


sleutelroman

From sleutel + roman, calque of French roman à clef.

a novel about real-life people and events (though possibly with altered names)


lijnintegraal

(calculus) line integral (integral of a curve or curve segment)


differentiaalquotiënt

nl-noun

differentiaalquotiënt n (plural differentiaalquotiënten)

derivative, limit of a difference quotient


integrist

Probably borrowed from French intégriste.

a politically antimodernist Roman Catholic; an integrist


puimsteen

puimsteen m (plural puimstenen, diminutive puimsteentje n)

puimstenen (plural)
puimsteentje (diminutive neuter)


gladakker

gladakker m (plural gladakkers, diminutive gladakkertje n)

gladakkers (plural)
gladakkertje (diminutive neuter)
gladjakker (alternative)

(chiefly Netherlands) a sneak, a cheat, a slick


achterkleinkind

achterkleinkind n (plural achterkleinkinderen, diminutive achterkleinkindje n)

achterkleinkinderen (plural)
achterkleinkindje (diminutive neuter)


hoogbejaarde

hoogbejaarde m or f (plural hoogbejaarden)

very old person (often defined as aged 80 or older)


dwerghoen

dwerghoen n (plural dwerghoenders, diminutive dwerghoentje n)

dwerghoenders (plural)
dwerghoentje (diminutive neuter)


hoenderkoper

hoenderkopers (plural)
hoenderkooper (alternative obsolete)

In vroeger tijden was hij een bekende hoenderkoper in het dorp.

In earlier times, he was a well-known merchant in chickens in the village.

De oude markt had een aparte sectie voor hoenderkopers en andere pluimveehandelaren.

The old market had a separate section for chicken merchants and other poultry traders.

Vroeger had elk dorp zijn eigen hoenderkoper, maar nu zijn ze zeldzaam.

In the past, each village had its own merchant in chickens, but now they are rare.


boshoen

boshoen n (plural boshoenders or boshoenderen, diminutive boshoentje n)

boshoenders (plural)
boshoenderen (plural)
boshoentje (diminutive neuter)
boschhoen (alternative obsolete)

Compound of bos (“forest”) + hoen (“fowl”).

any of several fowl of the genus Megapodius; scrubfowl


hoendermelker

Compound of hoender (“fowl”) + melker (“fancier”).

fowl fancier, fowl keeper or fowl breeder


korhoen

korhoen n (plural korhoenders or korhoenderen or korhoenen, diminutive korhoentje n)

korhoenders (plural)
korhoenderen (plural)
korhoenen (plural)
korhoentje (diminutive neuter)
koornhoen (alternative obsolete)
kornhoen (alternative dated dialectal)

Lyrurus tetrix
Lyrurus tetrix#Translingual

Tetrao tetrix
Tetrao tetrix#Translingual

black grouse, blackgame (Lyrurus tetrix syn. Tetrao tetrix)


rakkelhoen

Compare German Rackelhuhn, German Rackelhahn.

western capercaillie
western capercaillie

a naturally occurring cross of a black grouse and a western capercaillie, reported to be exclusively male; Tetrao medius or Lyrurus medius


auerhoen

auerhoen n (plural auerhoenders or auerhoenderen or auerhoenen)

auerhoenders (plural)
auerhoenderen (plural)
auerhoenen (plural)

Borrowed from German Auerhuhn; compare hoen.

Tetrao urogallus
Tetrao urogallus#Translingual

western capercaillie, wood grouse (Tetrao urogallus)


auerhaan

auerhaan m (plural auerhanen, diminutive auerhaantje n)

auerhanen (plural)
auerhaantje (diminutive neuter)

/ˈɑu̯.ərˌɦaːn/

male western capercaillie, male wood grouse


auerhen

/ˈɑu̯.ərˌɦɛn/

female western capercaillie, female wood grouse


berghoen

berghoen n (plural berghoenders or berghoenderen)

berghoenders (plural)
berghoenderen (plural)

any fowl of the genus Tetraogallus; a snowcock


ruigpoothoen

ruigpoothoen n (plural ruigpoothoenders)

Compound of ruig (“rough”) + poot (“leg”) + hoen (“fowl”).

compound

any bird of the family Tetraoninae; grouse


boomhoen

certain tree-dwelling birds of the family Cracidae


hoenderhok

nl-noun

hoenderhok n (plural hoenderhokken, diminutive hoenderhokje n)

hoenderhokken (plural)
hoenderhokje (diminutive neuter)


zandhoen

zandhoen n (plural zandhoenders or zandhoenderen)

zandhoenders (plural)
zandhoenderen (plural)

sandgrouse; any bird of the family Pteroclididae


steppenhoen

steppenhoen n (plural steppenhoenders or steppenhoenderen, diminutive steppenhoentje n)

steppenhoenders (plural)
steppenhoenderen (plural)
steppenhoentje (diminutive neuter)


waterral

waterral f (plural waterrallen, diminutive waterralletje n)

waterrallen (plural)
waterralletje (diminutive neuter)

Compound of water (“water”) + ral (“rail”).

Rallus aquaticus
Rallus aquaticus#Translingual


fluweelhoen

fluweelhoen n (plural fluweelhoenders, diminutive fluweelhoentje n)

fluweelhoenders (plural)
fluweelhoentje (diminutive neuter)

Compound of fluweel (“velvet”) + hoen (“fowl”).

(chiefly diminutive, rare) synonym of waterral (“water rail (Rallus aquaticus)”)


fluweelhoentje

nl-noun-dim

fluweelhoentje n (plural fluweelhoentjes)


zijdehoen

nl-noun

zijdehoen n (plural zijdehoenders or zijdehoenderen, diminutive zijdehoentje n)

zijdehoenders (plural)
zijdehoenderen (plural)
zijdehoentje (diminutive neuter)

Compound of zijde (“silk”) + hoen (“fowl; chicken”).

a silkie, often considered a breed of bantam chicken


moerhoen

moerhoen n (plural moerhoenderen or moerhoenders)

moerhoenderen (plural)
moerhoenders (plural)

synonym of korhoen (“black grouse, blackgame (Lyrurus tetrix syn. Tetrao tetrix)”)


berkhoen

berkhoen n (plural berkhoenders or berkhoenderen)

berkhoenders (plural)
berkhoenderen (plural)


ijshoen

any of two species of birds in the family Chionidae


minnehoen

(historical) a chicken or other fowl eaten by newlyweds on the morning after the wedding night


bruidsgoed

(uncountable, countable) dowry, wedding gift

(uncountable) wedding clothes (particularly those of a bride)


kleine blauwe pinguïn

kleine blauwe pinguïn m (plural kleine blauwe pinguïns)

De vogels horen bij de in totaal 343 kleine blauwe pinguïns die zijn schoongewassen nadat een groot containerschip begin oktober op een rif voor Tauranga strandde, en 400 ton olie in zee lekte.

2011 November 22, “49 pinguïns bevrijd na olieramp Nieuw-Zeeland”, in Algemeen Dagblad:

little penguin, little blue penguin (Eudyptula minor)


zwartvoetpinguïn

zwartvoetpinguïn m (plural zwartvoetpinguïns)

Spheniscus demersus
Spheniscus demersus#Translingual

African penguin, blackfooted penguin (Spheniscus demersus)


heiligenschijn

heiligenschijn m (plural heiligenschijnen)

From heilige + -en- + schijn, calque of German Heiligenschein. First attested around 1850.

(uncountable) heiligenschein (optical phenomenon causing bright area around the shadow of the observer's head)


coulisselandschap

coulisselandschap n (plural coulisselandschappen)

coulisselandschappen (plural)
coulissenlandschap (alternative colloquial)

Compound of coulisse (“coulisse, scenery flat”) + landschap (“landscape”).


coulissenlandschap

nl-noun

coulissenlandschap n (plural coulissenlandschappen)

Compound of coulisse (“coulisse, scenery flat”) + -en- (“landscape”) + landschap.

compound

(unofficial) alternative form of coulisselandschap


paashaasschaamhaarverzamelaar

nl-noun

paashaasschaamhaarverzamelaar m (plural paashaasschaamhaarverzamelaars)

Compound of paashaas (“Easter Bunny”) + schaamhaar (“pubic hair”) + verzamelaar (“collector”).

compound

# Je geeft toe dat je een paashaasschaamhaarverzamelaar bent, en dat je hondenoten zuigt, en je koopt een appeltaart voor me. Dan zal ik dit incident door de vingers zien.

2001 December 17, -No Strezzz Cazzz, “Re: image cue + bin.???? hoe te branden???”, in alt.hack.nl (Usenet):

# You will admit that you are a collector of Easter Bunny pubes, and that you suck dogs' balls, and you will buy an apple pie for me. Then I will let this incident slide.

Nee, geen paashaas, want het is al pasen^([sic]) geweest. Nu maar hopen dat er geen paashaasschaamhaarverzamelaar in de buurt is ;o) hihihi wat een woord...

2005 May 26, Richard Sikkes, “Re: plaaggeest.”, in alt.nl.penvrienden (Usenet):

No, not an Easter Bunny, because it has already been Easter. Now here's hoping that there isn't any collector of Easter Bunny pubic hair nearby ;o) hee hee what a word...

Zijn de kerstman en sinterklaas geen paashaasschaamhaarverzamelaars? Dat haar zouden ze goed kunnen gebruiken voor hun baard.

2011 March 22, Gigasurfer, “allemaal a's”, in nl.humor (Usenet):

Aren't Santa Claus and Saint Nicholas Easter Bunny pube collectors? They could put that hair to good use for their beard.

(humorous, vulgar) a collector of pubic hair from the Easter Bunny


gehakkelde aurelia

nl-noun

gehakkelde aurelia f (plural gehakkelde aurelia's)

/ɣəˈɦɑkəldə ɑu̯ˈreːliaː/


kosmopolitismus

1790, Carel Frederik Bahrdt, Zedekundig handboek voor den burger-staat, tr. from German by Everhardus Volkersz, publ. by Hendrik de Haas, page 196.
Maar wat betekent dit? betekent het misſchien zo veel als: ik moet dit land, deszelfs Staatsgeſteldheid, en inwoonders, voor beter, dan anderen houden; ik moet alle andere natien als vijanden behandelen of ten minſten veragten? mij dunkt, zulke dwaasheden wederleggen zig zelven; want men begrijpt ligtlijk, dat het patriotismus het kosmopolitismus d. i. de algemeene en alles in zig bevattende menſchenliefde, welke Jezus ons bevoolen heeft, en uit hoofde van welke wij alle menſchen onder alle lugtſtreeken, als broederen en kinderen van onzen hemelſchen Vader moeten hoogagten, — beminnen en hun welvaart wenſchen en bevorderen, volſtrekt niet benadeelen moet.

But what does this mean? Does it perhaps mean as much as: I must hold this country, the national condition and the inhabitants of the same, as better than others; I must treat all other nations as enemies or at the least despise them? Methinks that such follies refute themselves; for it is easily understood, that patriotism should not be detrimental at all to cosmopolitanism, that is the general and all-encompassing love of humanity, that Jesus has commanded of us, and by virtue of which we must esteem all people from all corners of the earth as brother and children of our heavenly Father, — love them and desire and promote their welfare.


palmkruis

Compound of palm (“palm”) + kruis (“cross”).


gemengde economie

gemengde economie f (plural gemengde economieën)

Probably a calque of English mixed economy. First attested around 1930.

In het Januarinummer van de Economist schrijft mr. J. J. Boasson, ongetwijfeld een der beste kenners van de Russische toestanden hier te lande, dat hij bij een reis naar Moskou een paar jaren geleden den indruk kreeg, dat er in de Sowjetrepubliek een definiteve vorm van gemengde economie aan 't groeien was: staatsbedrijven en staatstoezicht met daarnaast krachtige ontwikkeling van de particuliere bedrijven.

1931 January 30, “Sowjet-economie”, in Het Vaderland, evening edition D, page 1:


paasvuur

paasvuur n (plural paasvuren, diminutive paasvuurtje n)

paasvuren (plural)
paasvuurtje (diminutive neuter)


paasbaken

Compound of Pasen + baken. Probably from a Dutch Low Saxon term like paasboake.


orang-oetang

(uncommon) alternative form of orang-oetan


theose

A relatively recent borrowing. Ultimately from Ancient Greek θέωσις (théōsis).

(rare, Christianity, chiefly Eastern Orthodoxy) theosis (gradual attainment of mystical union with or likeness to God)


kettervreter

Compound of ketter (“heretic”) + vreten (“to eat, to devour”) + -er (agent suffix). Cf. German Ketzerfresser.

af

a heretic hunter; one who opposes or persecutes heretics zealously


voedselbank

nl-noun

voedselbank f or m (plural voedselbanken)

From voedsel (“food”) + bank (“bank”), calque of English food bank.


melkiet

melkieten (plural)
Melkiet (alternative)

Ultimately from Latin Melchita, from Byzantine Greek Μελχίτης (Melkhítēs), from Classical Syriac ܡܠܟܝܐ + Byzantine Greek -ῑ́της (-ī́tēs). See these for more.

(historical) Melkite (in 5th-century Syria and Egypt, sobriquet applied to Chalcedonians)

Melkite (member of the Greek Orthodox Patriarchate of Alexandria, the Greek Orthodox Patriarchate of Antioch or the Greek Orthodox Patriarchate of Jerusalem)

Melkite (member of the Melkite Greek Catholic Church)


reisverslag

reisverslag n (plural reisverslagen, diminutive reisverslagje n)

reisverslagen (plural)
reisverslagje (diminutive neuter)

record of a voyage, travelogue, itinerary


reisverslagjes

Audio


havenhoofd

havenhoofd n (plural havenhoofden, diminutive havenhoofdje n)

havenhoofden (plural)
havenhoofdje (diminutive neuter)

Afrikaans: hawehoof

→ West Frisian: havenhaad


mozaïek

mozaïek n (plural mozaïeken, diminutive mozaïekje n)

mozaïeken (plural)
mozaïekje (diminutive neuter)

→ Indonesian: mosaik


casinobrood

(countable, uncountable) bread or a loaf of bread baked in a shut tin, resulting in a regular (usually rectangular) cross section


satellietstaat

satellietstaat m (plural satellietstaten, diminutive satellietstaatje n)

satellietstaten (plural)
satellietstaatje (diminutive neuter)

a satellite state (formally sovereign state subject to another jurisdiction)


satellietstaatje

nl-noun-dim

satellietstaatje n (plural satellietstaatjes)


kamelenteelt

In sommige woestijngebieden is kamelenteelt een belangrijke bron van inkomsten.

In some desert areas, camel husbandry is a major source of income.

Kamelenteelt vereist specifieke kennis en vaardigheden.

Camel husbandry requires specific knowledge and skills.


inteelt

Inteelt kan leiden tot genetische problemen bij dieren.

Inbreeding can lead to genetic problems in animals.

Ze proberen inteelt te voorkomen om de genetische diversiteit van de populatie te behouden.

They try to avoid inbreeding in order to maintain the genetic diversity of the population.

In sommige afgelegen gebieden kan inteelt onder dieren een probleem zijn.

In some remote areas, inbreeding among animals can be a problem.


madrigaal

nl-noun

madrigaal n (plural madrigalen, diminutive madrigaaltje n)

madrigalen (plural)
madrigaaltje (diminutive neuter)

Borrowed from Italian madrigale or French madrigal, from Latin mātrīcālis.

madrigal (unaccompanied polyphonic song)


zoroastriër

Borrowed from German Zoroastrier, equivalent to Zoroaster + -iër. First attested in the late 19th century.


zoroastrist

Either borrowed or modelled on zoroastrisme, equivalent to Zoroaster + -ist. First attested in the 20th century.


apostelbrood

Compound of apostel (“apostle”) + brood (“bread”).

(historical, dated, Roman Catholicism) a piece of white bread distributed to the poor on Holy Thursday

a large lump of cervelat or salami coated in pepper and other spices


gerstebrood

gerstebrood n (plural gerstebroden, diminutive gerstebroodje n)

gerstebroden (plural)
gerstebroodje (diminutive neuter)
gerstbrood (alternative rare)
gerstenbrood (alternative dated uncommon)

Compound of gerst (“barley”) + -e- + brood (“bread”).


twistrede

(dated) dispute, argument, controversy (type of discourse involving disagreement)


cilinderdeur

(obsolete, historical) a semicylindrical cabinet door that can be opened or closed by rotating


kokarde

nl-noun

kokarde f (plural kokardes or kokarden, diminutive kokardetje n)

kokardes (plural)
kokarden (plural)
kokardetje (diminutive neuter)
cocarde (alternative)

→ Indonesian: kokarde

→ Sundanese: kokardeu

cockade (mark worn on a hat or other piece of clothing)


barakaan

barakanen (plural)
barkaan (alternative)
borkaan (alternative)


kerkvader

kerkvaders (plural)
Kerkvader (alternative)

Afrikaans: kerkvader

From kerk + vader, calque of Latin Pater Ecclēsiae.

Church Father (early male Christian author regarded authoritative)


zilvermijn

zilvermijn f (plural zilvermijnen, diminutive zilvermijntje n)

zilvermijnen (plural)
zilvermijntje (diminutive neuter)


ijzermijn

ijzermijn f (plural ijzermijnen, diminutive ijzermijntje n)

ijzermijnen (plural)
ijzermijntje (diminutive neuter)


diamantmijn

diamantmijn f (plural diamantmijnen, diminutive diamantmijntje n)

diamantmijnen (plural)
diamantmijntje (diminutive neuter)

Afrikaans: diamantmyn

Compound of diamant + mijn. First attested in the 17th century.


mijnarbeider

miner (mine worker, someone who works in mining)


mijnwerkertje

(historical) a copper coin with a nominal value of 50 centimes


mijnwerkershelm

mijnwerkershelm m (plural mijnwerkershelmen, diminutive mijnwerkershelmpje n)

mijnwerkershelmen (plural)
mijnwerkershelmpje (diminutive neuter)

a mining helmet, a hard hat worn by miners that usually carries a light on the front


mijnwerkerslamp

mijnwerkerslamp f (plural mijnwerkerslampen, diminutive mijnwerkerslampje n)

mijnwerkerslampen (plural)
mijnwerkerslampje (diminutive neuter)

a mining lamp, lamp used in mines, often worn on miners' helmets


robijn

From Middle Dutch robijn, rubijn, from Medieval Latin rubīnus.


robijn

robijn m (plural robijnen, diminutive robijntje n)

robijnen (plural)
robijntje (diminutive neuter)

Afrikaans: robyn


mijnhout

wood of which support beams in mines are made; usually conifer wood