ހަކުރު

dv-noun

ހަކުރު • (hakuru) (plural ހަކުރުތައް (hakurutak̊))

hakuru (romanization)
ހަކުރުތައް (plural)

Ultimately from Sanskrit शर्करा (śárkarā, “ground sugar”). Cognate with Sinhalese හකුරු (hakuru). Doublet of އަކިރި (akiri).


އިރު

head

އިރު • (iru)

dv-noun

އިރު • (iru) (plural އިރުތައް (irutak̊))

From Sanskrit सूर्य (sū́rya), from Proto-Indo-Iranian *súHar, from Proto-Indo-European *sóh₂wl̥. Cognate with Sinhalese ඉර (ira).


ކަރުނަ

ކަރުނަ • (karuna) (plural ކަރުނަތައް (karunatak̊))

karuna (romanization)
ކަރުނަތައް (plural)

Learned borrowing from Pali karuṇā, from Sanskrit करुणा (karuṇā, “compassion, tenderness, pity”).


ފެން

head

ފެން • (fen̊)

dv-noun

ފެން • (fen̊) (plural ފެންތައް (fen̊tak̊))

Inherited from Prakrit 𑀧𑀸𑀡𑀻𑀅 (pāṇīa), 𑀧𑀸𑀡𑀺𑀅 (pāṇia), from Sanskrit पानीय (pānīya).


ލޭ

Inherited from Prakrit 𑀮𑁄𑀳𑀺𑀅 (lohia), from Sanskrit लोहित (lóhita). Cognate with Sinhalese ලේ (lē).

ref

Turner, Ralph Lilley (1969–1985) “lṓhita”, in A Comparative Dictionary of the Indo-Aryan Languages, London: Oxford University Press, page 660: “Md. lē 'blood' … Md. lei, lē”

Christopher Reynolds (linguist)
Routledge


އިރަވީ ނިޒާމު

head

އިރަވީ ނިޒާމު • (iravī nizāmu)

dv-noun

އިރަވީ ނިޒާމު • (iravī nizāmu) (plural އިރަވީ ނިޒާމުތައް (iravī nizāmutak̊))

iravī nizāmu (romanization)
އިރަވީ ނިޒާމުތައް (plural)


ގުރަހަ

ގުރަހަ • (guraha) (plural ގުރަހަތައް (gurahatak̊))

guraha (romanization)
ގުރަހަތައް (plural)


ކަޅު

head

ކަޅު • (kaḷu)

dv-adj

ކަޅު • (kaḷu)

Ultimately from Sanskrit काल (kāla). Cognate with Sinhalese කළු (kaḷu) and Hindi काला (kālā). Doublet of ކަޅި (kaḷi)


ނޫ

From Sanskrit नील (nīla, “blue”). Compare නිල් (nil)


ރަތް

head

ރަތް • (rat̊)

dv-adj

ރަތް • (rat̊)

Inherited from Prakrit 𑀭𑀢𑁆𑀢 (ratta, “red”), from Sanskrit रक्त (rakta, “coloured, dyed”). Compare Sinhalese රතු (ratu).


ދެކުނު

Inherited from Helu Prakrit, from Prakrit 𑀤𑀓𑁆𑀔𑀺𑀡 (dakkhiṇa), from Sanskrit दक्षिण (dakṣiṇa). Cognate to Sinhalese දකුණු (dakuṇu)


އުތުރު

head

އުތުރު • (uturu)

dv-noun

އުތުރު • (uturu) (plural އުތުރުތައް (uturutak̊))

uturu (romanization)
އުތުރުތައް (plural)

Inherited from Prakrit 𑀉𑀢𑁆𑀢𑀭 (uttara), from Sanskrit उत्तर (úttara). Cognate with Sinhalese උතුරු (uturu).


ފަކުސަމަ

ފަކުސަމަ • (fakusama) (plural ފަކުސަމަތައް (fakusamatak̊))

fakusama (romanization)
ފަކުސަމަތައް (plural)

The first thirteen days of the lunar month


ފޫރުއްބަ

head

ފޫރުއްބަ • (fūrubba)

dv-noun

ފޫރުއްބަ • (fūrubba) (plural ފޫރުއްބަތައް (fūrubbatak̊))

fūrubba (romanization)
ފޫރުއްބަތައް (plural)

Inherited from Sanskrit पुरा (purā, “before, formerly”). Cognate to Sinhalese පෙර (pera). Doublet of ފުރަ (fura), ޕޫރުބެ (pūrube), and ޕުރެ (pure)


ކާފޫރު

head

ކާފޫރު • (kāfūru)

dv-noun

ކާފޫރު • (kāfūru) (plural ކާފޫރުތައް (kāfūrutak̊))

kāfūru (romanization)
ކާފޫރުތައް (plural)

Semi-learned borrowing from Sanskrit कर्पूर (karpūra). Cognate with Sinhalese කපුරු (kapuru)


ތެޔޮ

dv-noun

ތެޔޮ • (teyo) (plural ތެޔޮތައް (teyotak̊))

Inherited from Prakrit 𑀢𑁳𑀮𑁆𑀮 (tĕlla), from Sanskrit तैल (tailá).


ތަރި

ތަރި • (tari) (plural ތަރިތައް (taritak̊))

Inherited from Prakrit *𑀢𑀸𑀭𑀬𑀸 (*tārayā), from Sanskrit तारका (tārakā), extension of तारा (tārā). Cognate with Sinhalese තරු (taru), තරුව (taruwa).


ޒުހުރަތު

ޒުހުރަތު • (zuhuratu) (plural ޒުހުރަތުތައް (zuhuratutak̊))

zuhuratu (romanization)
ޒުހުރަތުތައް (plural)


ދަނބު

head

ދަނބު • (daᵐbu)

dv-noun

ދަނބު • (daᵐbu) (plural ދަނބުތައް (daᵐbutak̊))

Inherited from Sanskrit धूम्र (dhūmra, “grey”). Cognate with Sinhalese දුඹුරු (duᵐburu)

inh+

purple, amethyst, mauve, fuchsia, magenta


އޮނު

head

އޮނު • (onu)

Inherited from Sanskrit वेणु (veṇu). Cognate with Sinhalese උණ (uṇa)


ތަންބޫރަ

ތަންބޫރަ • (tan̊būra)

From Persian تنبور, from Arabic طُنْبُور (ṭunbūr)

/t̪ən̪buːɾə/

[t̪ən̪buːɾə]


ތަންބޫރަ

ތަންބޫރަ • (tan̊būra)

/t̪ən̪buːɾə/

[t̪ən̪buːɾə]


ތާލު

ތާލު • (tālu)

Inherited from Sanskrit तल (tala). Cognate with Sinhalese තල (tala)


ޕަންސަމާ

ޕަންސަމާ • (pan̊samā)

/pən̪s̺əməː/

[pən̪s̺əməː]

Inherited from Sanskrit पञ्चम (pañcama). Cognate with Sinhalese පඤ්චම (pañcama). First attested in the Isdhoo Loamaafaanu in 1194.

(music, archaic) musical composition played on some official ceremonies


ނައްކާރަ

ނައްކާރަ • (nakkāra)

musical composition played on state occasions at the time of the Sultanate


ނާބަ

ނާބަ • (nāba)

(music) a musical composition played at the Sultan's Palace after the call for prayers at sunset.


އޮރެންޖުކުލަ

އޮރެންޖުކުލަ • (oren̊jukula)

އޮ‧ރެން‧ޖު‧ކު‧ލަ

From English orange + ކުލަ (kula, “colour”)


ރީނދޫކުލަ

ރީނދޫކުލަ • (rīⁿdūkula)

ރީ‧ނދޫ‧ކު‧ލަ

ރީނދޫ (rīⁿdū, “turmeric”) + ކުލަ (kula, “colour”)


ދަނބުކުލަ

head

ދަނބުކުލަ • (daᵐbukula)

ދަ‧ނބު‧ކު‧ލަ

From ދަނބު (daᵐbu, “purple, magenta”) + ކުލަ (kula, “colour”)


އަޅި

އަޅި • (aḷi)


އާސްމާނުކުލަ

އާސްމާނުކުލަ • (āsmānukula)

އާސް‧މާ‧ނު‧ކު‧ލަ

From Persian آسمان (“heaven”) + ކުލަ (kula, “colour”)


ފަނި

dv-noun

ފަނި • (fani) (plural ފަނިތައް (fanitak̊))

Inherited from Sanskrit प्रणक (praṇaka, “a living being, animal, worm”). Cognate to Sinhalese පණුවා (paṇuwā, “worm, maggot”)


ފަނި

Inherited from Sanskrit फाणित (phāṇita, “the inspissated juice of the sugar cane and other plants”). Cognate to Sinhalese පැණි (pæṇi, “sweet juice, syrup, honey, molasses”)

cog

sweet juice, juice, syrup, treacle, nectar


ފުރަ

Inherited from Sanskrit पुरा (purā, “before, formerly”). Cognate to Sinhalese පෙර (pera) and Hindi पुराब (purāb). Doublet of ފޫރުއްބަ (fūrubba), ޕޫރުބެ (pūrube), and ޕުރެ (pure)


ފުރަ

Inherited from Sanskrit पूर्वफल्गुनी (pūrvaphalgunī, “name of a double lunar mansion”). Cognate to Sinhalese පුවපල් (puwapal)

inh

पूर्वफल्गुनी

inh+

पूर्वफल्गुनी

the eleventh lunar mansion of the south-west monsoon


ފުރަ

Inherited from Sanskrit पूर (pūra, “filling, making full; fulfilling”). Cognate to Sinhalese පූර (pūra)

inh+

(archaic) complete, full, undivided, entire, whole, plenary


ރަން

head

ރަން • (ran̊)

dv-adj

ރަން • (ran̊)

Inherited from Sanskrit हिरण्य (hiraṇya). Cognate to Sinhalese රන් (ran)


ސައި

head

ސައި • (sai)

dv-noun

ސައި • (sai) (plural ސައިތައް (saitak̊))


ބައްތި

head

ބައްތި • (batti)

dv-noun

ބައްތި • (batti) (plural ބައްތިތައް (battitak̊))

batti (romanization)
ބައްތިތައް (plural)


ފާނޫޒު

head

ފާނޫޒު • (fānūzu)

dv-noun

ފާނޫޒު • (fānūzu) (plural ފާނޫޒުތައް (fānūzutak̊))

fānūzu (romanization)
ފާނޫޒުތައް (plural)

Borrowed from Classical Persian فانوس (fānūs)


ލަންޓަން

head

ލަންޓަން • (lan̊ṭan̊)

dv-noun

ލަންޓަން • (lan̊ṭan̊) (plural ލަންޓަންތައް (lan̊ṭan̊tak̊))

lan̊ṭan̊ (romanization)
ލަންޓަންތައް (plural)

Borrowed from Portuguese lanterna. Cognate to Sinhalese ලන්ටරුම (lanṭaruma)


ރިހި

Inherited from Sanskrit रजत (rajata). Cognate to Sinhalese රිදී (ridī)


ހޮނު

ހޮނު • (honu) (plural ހޮނުތައް (honutak̊))

Inherited from Sanskrit अशनि (aśani). Cognate to Sinhalese හෙණ (heṇa)


މުށި

head

މުށި • (muṣi)

dv-adj

މުށި • (muṣi)

Inherited from Sanskrit मृत्तिका (mṛttikā). Cognate to Sinhalese මැටි (mæṭi)


ލޮނު

dv-noun

ލޮނު • (lonu) (plural ލޮނުތައް (lonutak̊))

Inherited from Sanskrit लवण (lavaṇa). Cognate to Sinhalese ලුණු (luṇu)


އަކިރި

head

އަކިރި • (akiri)

dv-noun

އަކިރި • (akiri) (plural އަކިރިތައް (akiritak̊))

akiri (romanization)
އަކިރިތައް (plural)

Inherited from Sanskrit शर्करा (śarkarā). Cognate to Sinhalese හකුරු (hakuru). Doublet of ހަކުރު (hakuru)


ވޮށް

head

ވޮށް • (voṣ̊)

dv-noun

ވޮށް • (voṣ̊) (plural ވޮށްތައް (voṣ̊tak̊))


ކަނބުރު

head

ކަނބުރު • (kaᵐburu)

dv-noun

ކަނބުރު • (kaᵐburu) (plural ކަނބުރުތައް (kaᵐburutak̊))

kaᵐburu (romanization)
ކަނބުރުތައް (plural)

Inherited from Sanskrit कर्मार (karmāra). Cognate to Sinhalese කඹුරා (kaᵐburā)


ކެތި

dv-noun

ކެތި • (keti) (plural ކެތިތައް (ketitak̊))

Inherited from Sanskrit कृतिका (kṛtikā). Cognate to Sinhalese කැති (kæti)


ފޯންޗު

head

ފޯންޗު • (fōn̊cu)

dv-noun

ފޯންޗު • (fōn̊cu) (plural ފޯންޗުތައް (fōn̊cutak̊))

fōn̊cu (romanization)
ފޯންޗުތައް (plural)

From Dutch potje. Cognate to Sinhalese පෝච්චිය (pōcciya)


އާނެއި

head

އާނެއި • (ānei)

dv-noun

އާނެއި • (ānei) (plural އާނެއިތައް (āneitak̊))


ތަރުމޯޒު

head

ތަރުމޯޒު • (tarumōzu)

dv-noun

ތަރުމޯޒު • (tarumōzu) (plural ތަރުމޯޒުތައް (tarumōzutak̊))

tarumōzu (romanization)
ތަރުމޯޒުތައް (plural)


ނިޔަނދުރު

head

ނިޔަނދުރު • (niyaⁿduru)

dv-noun

ނިޔަނދުރު • (niyaⁿduru) (plural ނިޔަނދުރުތައް (niyaⁿdurutak̊))

niyaⁿduru (romanization)
ނިޔަނދުރުތައް (plural)

ނި‧ޔަ‧ނދު‧ރު


ހޯދަނީ

head

ހޯދަނީ • (hōdanī)

dv-verb

ހޯދަނީ • (hōdanī)

Borrowed from Sinhalese අදේ (adē), from Pali addā.