hara

From elision of haraya, dative singular of hara.

Sən hara, bura hara?

(literally, “Where are you, [and] where is this place?”)

What are you doing here? It is very unexpected to see you here.

what is X doing in Y?; It is quite unexpected to see X in Y

Toy hara, şortik geymək hara?

(literally, “Where is wedding, [and] where are shorts?”)

It is completely inappropriate to wear shorts on a wedding.

X is completely unfit/inappropriate for Y

Beş yaş hara, on yaş hara?

(literally, “Where is the age of five, [and] where is the age of ten?”)

Five-year-olds are completely different ten-year-olds.


bir sualım var

LL-Q9292 (aze)-Zardabi Bakuvi-bir sualım var.wav


бир суалым вар

head

бир суалым вар

бир суалым вар

bir sualım var
bir sualım var#Azerbaijani


nə var, nə yox

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-nə var, nə yox.wav

Literally, 'what is there, what is not there?'

-Salam, necəsən? Nə var nə yox?
-Hello, how are you? What's new?

- Salamatçılıqdır. Səndə nə var nə yox?
- Everything is fine. How about you?

- Hər şey yaxşıdır, şükür. Başqa nə var nə yox?
- Everything is fine, thanks [God]. What else is new?

- Heç, yavaş-yavaş.
- Not much.


mən ət yemirəm

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-mən ət yemirəm.wav


mən balıq yemirəm

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-mən balıq yemirəm.wav


mən donuz əti yemirəm

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-mən donuz əti yemirəm.wav


siz evlisiniz

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-siz evlisiniz.wav


bacı-qardaşın var

[bɑˈd͡ʒɯ ɡɑrdɑˈʃɯn vɑr]

[bɑˈd͡zɯ ɡɑrdɑˈʃɯn vɑr]

LL-Q9292 (aze)-Zardabi Bakuvi-bacı-qardaşın var.wav

do you have any brothers or sisters#English

do you have any brothers or sisters? (informal)


bacı-qardaşınız var

[bɑˈd͡ʒɯ ɡɑrdɑʃɯˈnɯz vɑr]

[bɑˈd͡zɯ ɡɑrdɑʃɯˈnɯz vɑr]

LL-Q9292 (aze)-Zardabi Bakuvi-bacı-qardaşınız var.wav

do you have any brothers or sisters? (formal)


neçə bacı-qardaşın var

[neˈt͡ʃæ bɑˈd͡ʒɯ ɡɑrdɑˈʃɯn vɑr]

[neˈt͡sæ bɑˈd͡zɯ ɡɑrdɑˈʃɯn vɑr]

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-neçə bacı-qardaşın var.wav

how many siblings do you have
how many siblings do you have

how many siblings do you have? (informal)


neçə bacı-qardaşınız var

[neˈt͡ʃæ bɑˈd͡ʒɯ ɡɑrdɑʃɯˈnɯz vɑr]

[neˈt͡sæ bɑˈd͡zɯ ɡɑrdɑʃɯˈnɯz vɑr]

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-neçə bacı-qardaşınız var.wav


mən ingiliscə bilmirəm

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-mən ingiliscə bilmirəm.wav

I don't speak English
I don't speak English


siz neçə dil bilirsiniz

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-siz neçə dil bilirsiniz.wav

how many languages do you speak
how many languages do you speak

how many languages do you speak? (formal).


milad bayramınız mübarək

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-milad bayramınız mübarək.wav


milad bayramın mübarək

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-milad bayramın mübarək.wav


Yeni İlin mübarək

-Yeni İlin mübarək olsun, İbrahim! - Sağ ol, qardaş, səninlə bahəm.
- Happy New Year, Abraham! - Thank you, brother, same to you.


qiyməti nə qədərdir

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-qiyməti nə qədərdir.wav

Bunun qiyməti nə qədərdir?

Bu kitabın qiyməti nə qədərdir?

how much does it cost
how much does it cost

how much does it cost? (What is its price?)


neçəyədir

Bu neçəyədir?

Bu kitab neçəyədir?


bu gün ayın neçəsidir

LL-Q9292 (aze)-Zardabi Bakuvi-bu gün ayın neçəsidir.wav

-Bu gün ayın neçəsidir? - Bu gün ayın iyirmi beşidir.
-What date is it today? - Today is the twenty-fifth.

- Bəs sabah ayın neçəsidir? - Sabah dekabrın iyirmi altısıdır.
-And what date is it tomorrow? - Tomorrow is the twenty-sixth of December.

what date is it today
what date is it today


sən hansısa bir dərman qəbul edirsən

sən hansısa dərman qəbul edirsən (canonical)

[sæn hɑnˈsɯsɑ bir dærˈmɑn ɡæːˈbul eˈdirsæn]

are you taking any medications
are you taking any medications

are you taking any medications? (informal).


sən hansısa bir dərman atırsan

are you taking any medications? (formal).


qusmağım gəlir

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-qusmağım gəlir.wav


haran ağrayır

/hɑrɑˈn ɑɣrɯˈjɯr/

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-haran ağrayır.wav


mən gedib qusmalıyam

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-mən gedib qusmalıyam.wav


haranız ağrayır

/hɑrɑˈnɯz ɑɣrɯˈjɯr/

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-haranız ağrayır.wav


çəkiclə zindan arasında

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-çəkiclə zindan arasında.wav

between the hammer and the anvil
between the hammer and the anvil


üzünü görək

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-üzünü görək.wav


salamatçılıqdır

- Nə var, nə yox? - Salamatçılıqdır. Səndə nə var, nə yox?
- How are you? - Everything is fine. How about you?

conventional response to "how are you?"; I'm fine, everything is fine


mən azmışam

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-mən azmışam.wav


sağ-salamat gedib gələsən

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-sağ-salamat gedib gələsən.wav


sağ-salamat qayıdasan

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-sağ-salamat qayıdasan.wav


mən yolumu itirmişəm

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-mən yolumu itirmişəm.wav


zəhmət olmasa bir də təkrar edin

could you please repeat
could you please repeat

(polite plural) could you please repeat?


gözün aydın olsun

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-gözün aydın olsun.wav


və i.a.

Abbreviation of və ilaxır (“and so forth”).


bu yaxınlarda

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-bu yaxınlarda.wav


sözün qısası

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-sözün qısası.wav


günlər ötdü, aylar keçdi, illər dolandı

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-günlər ötdü, aylar keçdi, illər dolandı.wav

Literally, 'Days passed, months went, years turned'

(idiomatic) as the time went on; after a long time


üzdən iraq

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-üzdən iraq.wav

Literally, '[may it drift away] far from the face'.

Dünənləri qonşunun evinə, üzdən iraq, oğrular giribmişlər.

The other day, burglars broke into a neighbor's house, God forbid.

(idiomatic) God forbid, may this never occur to us


adını çək, qulağını bur

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-adını çək, qulağını bur.wav

Literally, "speak his name [and] twist his ear".

(idiomatic) speak of the devil (expression used when a person mentioned in the current conversation happens to arrive)


biri var idi, biri yox idi

Literally, “one was, one wasn't”. Compare Turkish bir varmış, bir yokmuş, Persian یکی بود یکی نبود (yeki bud, yeki nabud).

cog

یکی بود یکی نبود

Biri var idi, bir yox idi, bir dənə qız var idi. Günlərin bir günündə, o...

Once upon a time, there was a girl. One day, she...

(used at the beginnings of fairytales) once upon a time


bütün ölkələrin proletarları, birləşin

LL-Q9292 (aze)-Zardabi Bakuvi-bütün ölkələrin proletarları, birləşin.wav

workers of the world, unite
workers of the world, unite


başın sağ olsun

LL-Q9292 (aze)-Zardabi Bakuvi-başın sağ olsun.wav

Literally, “may your head be alive/at good health”


torpağı sanı yaşayasan

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-torpağı sanı yaşayasan.wav

Literally, 'may you live as many [years] as the [grains of] soil [that was put into his/her grave]'.

Dünən rəhmətlik qardaşının işlədiyi karxanadan keçirdim, torpağı sanı yaşayasan.

Yesterday I was passing by the quarry where your late brother used to work, may you live a long life.

(idiomatic) Said when mentioning a deceased person, usually a near relative of the interlocutor, to wish the latter a long life.


hər ehtimala qarşı

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-hər ehtimala qarşı.wav

Compare Turkish her ihtimale karşı. Literally, 'against every probability'.

Vaksin vurdurduğum günün axşamı yatmadan əvvəl hər ehtimala qarşı tumbanın üzərinə termometr qoydum

On the evening of the day I was vaccinated, I put a thermometer on the bedside before I went to sleep, just in case.


qurşaqdan aşağı

LL-Q9292 (aze)-Allahverdi Verdizade-qurşaqdan aşağı.wav

Likely a calque of Russian ни́же по́яса (níže pójasa). Literally, 'below the belt'.

calque

ни́же по́яса

Onların qurşaqdan aşağı olan silsilə yazıları, qonşu ölkələrdə, hərbi xidmətdə başına və ağzına gələn hər şeyi ədəbiyyat şəklində oxuculara sırıyaraq özlərini bu yolla reklam edib tanıtmaq istəkləri qıcıqla qarşılandı.

Their texts near the knuckle appearing one after another, and their desire to promote themselves and become famous by foisting onto the readers every little thing that happened to them in neighboring countries, or during the military service without any restraint in a literary form has been met with irritation.

cheeky, risqué, slightly obscene, near the knuckle


mən ölüm

→ Armenian: ման օլում (man ōlum)

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-mən ölüm.wav

(idiomatic) cross my heart (a declaration that the speaker is telling the truth)


it yiyəsini tanımır

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-it yiyəsini tanımır.wav

Literally, 'the dog doesn't know its owner'.

(idiomatic) said about a chaotic, disorganized place or situation


kimin siki kimin götündə bilinmir

Literally, 'one doesn't know whose dick is in whose ass'.

(vulgar, idiomatic) said about a chaotic, disorganized place or situation


tut ucundan, göyə çıx

Literally, 'grab its tip and climb up to the sky'.

raining cats and dogs
raining cats and dogs


Allah şəfa versin

get well soon; I hope you/he/she/they get well soon.


cibinə bərəkət

LL-Q9292 (aze)-Azerbaijani audiorecordings-cibinə bərəkət.wav

Literally, 'blessing/good fortune to your pocket'. May be viewed as a shortening of Allah cibinə bərəkət versin, 'God bless your pocket [with abundance]'.

expressing gratitude for a financial expense made for one, e.g. when someone has paid one's bill


bir ayağı burda, bir ayağı gorda

LL-Q9292 (aze)-Allahverdi Verdizade-bir ayağı burda, bir ayağı gorda.wav

one foot in the grave
one foot in the grave


goru var ki, kəfəni də olsun

goru var ki kəfəni (canonical)
də olsun (canonical)

LL-Q9292 (aze)-Allahverdi Verdizade-goru var ki, kəfəni də oslun.wav

Literally, 'S/he doesn't even have a grave, why would s\he have a winding sheet?'

poor as a church mouse
poor as a church mouse#English

(idiomatic) Said about someone impoverished, poor as a church mouse


analı atalı böyüsün

Literally, 'may s/he grow having a father and a mother'.

said about new-born or young children; a wish/congratulation to parents of an infant


әлејһиссәлам

head

әлејһиссәлам


əleyhissəlam

Borrowed from Arabic عَلَيْهِ السَّلَامُ (ʕalayhi s-salāmu).

bor+

عَلَيْهِ السَّلَامُ


səlla

Borrowed from Arabic صَلَّى (ṣallā, “he blessed; may he bless”).

səllallahu əleyhi və səlləm
səllallahu əleyhi və səlləm#Azerbaijani

Only used in səllallahu əleyhi və səlləm


səllallahu əleyhi və səlləm

From Arabic صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ (ṣallā llāhu ʕalayhī wa-sallama).

der

صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

(Islam) blessings of God be upon him and grant him peace


әлејһассәлам

head

әлејһассәлам


əleyhassəlam

Borrowed from Arabic عَلَيْهَا السَّلَامُ (ʕalayhā s-salāmu).

bor+

عَلَيْهَا السَّلَامُ


noldu

(colloquial) contraction of nə oldu (“what happened?”).


üstü bəzək altı təzək

üstü bəzək (canonical)
altı təzək (canonical)

Literally, 'decoration on the top, piece of dung beneath'.

(idiomatic) bad or foul despite appearing or sounding good or beautiful


haralısınız

/ˈhɑrɑɫɯsɯnɯz/


palaza bürün, el ilə sürün

Literally, “wrap yourself in a palaz (“coarse woollen cloth worn by dervīshes”), and crawl with the people”. The aforementioned sense of palaz isn't preserved outside of this saying.

m-g

wrap yourself in a <i class="Latn mention" lang="az">palaz</i> (“coarse woollen cloth worn by dervīshes”), and crawl with the people

lit

(idiomatic) don't go against the current; be like everyone else


sözün açığı

to tell you the truth
to tell you the truth

(idiomatic) to be honest, to tell you the truth, frankly


rəhmətullahi əleyh

Borrowed from Arabic رَحْمَةُ اللَّٰهِ عَلَيْه (raḥmatu llāhi ʕalayh).

bor+

رَحْمَةُ اللَّٰهِ عَلَيْه


ya keçəl Həsən, ya Həsən keçəl

Literally, “Either the bald Hasan, or Hasan the bald”.

lit

the things that are being compared are the same, there's no difference between them


iş orasındadır ki

Likely a calque of Russian дело в том, что (delo v tom, što).

calque

дело в том, что

the thing is (that); the problem is (that); the point is (that)


məsələ burasındadır ki

дело в том, что


köhnə hamam, köhnə tas

Literally, “the same bathroom, the same basin”. Compare Turkish eski hamam eski tas.


abatın xeyir

aqibətin xeyir
aqibətin xeyir#Azerbaijani


aqibətin xeyir

used as a reply for sabahın xeyir and axşamın xeyir


ağa deyir, sür dərəyə, sür dərəyə

Likely from the feudal era, literally, “[if] the lord says to steer to the valley, [then] steer to the valley”.

m-g

􂀿if􂁀 the lord says to steer to the valley, 􂀿then􂁀 steer to the valley

lit

used to indicate an obligatory and/or unquestionable obedience