համար

Inherited from Old Armenian համար (hamar, “number”). The sense "for" is attested already in Old Armenian ի համար (i hamar), ի համարի (i hamari, “for, on account of”). The sense "room" is a semantic loan from Russian но́мер (nómer).

semantic loan

ինձ համար


առաջ

head

առաջ • (aṙaǰ)

hy-postp

առաջ • (aṙaǰ)

Ուտելուց առաջ ձեռքերը պետք է լվանալ։

One should wash his hands before eating.


սիրուն

head

սիրուն • (sirun)

hy-postp

սիրուն • (sirun)

From Old Armenian սիրոյն (siroyn), genitive–dative–ablative singular definite form of սէր (sēr, “love”).

Աստծո սիրուն

հայրենիքի սիրուն

for the sake of, for the love of someone or something


ետև

From Middle Armenian ետեւ (etew), from Old Armenian ետ (et).

տան ետեւ


հետ

քեզ հետ


հետև

From Middle Armenian յետեւ (yetew), from Old Armenian *յետեաւ (*yeteaw), instrumental formation from յետի (yeti), from յետ (yet).

տան հետեւ


միջև

head

միջև • (miǰew)

hy-postp

միջև • (miǰew)


մեջ

head

մեջ • (meǰ) (traditional orthography spelling մէջ)

meǰ (romanization)
orthography spelling մէջ (traditional)

տուփի մեջ

տան մեջ

շոկի մեջ

պատմության մեջ

ծառերի մեջ

Ձեր մեջ լավ մարդ չկա։


նման

հիմարի նման


վերջ

վերջ • (verǰ)

hy-postp

վերջ • (verǰ)

Inherited from Old Armenian վերջ (verǰ).

գործէն վերջ

ասկէ վերջ


շուրջ

head

շուրջ • (šurǰ)

hy-postp

շուրջ • (šurǰ)

այս հարցի շուրջ


չափ

head

չափ • (čʻapʻ)

hy-postp

չափ • (čʻapʻ)

→ Northern Kurdish: çap

desctree

→ Ottoman Turkish: چاپ (çap)
Turkish: çap
→ Azerbaijani: çap
→ Serbo-Croatian: ча̏п / čȁp

→ Udi: чап (čap)

Inherited from Old Armenian չափ (čʻapʻ).

փղի չափ մեծ


հետո

գործից հետո


առջև

head

առջև • (aṙǰew)

hy-postp

առջև • (aṙǰew)

aṙǰew (romanization)
առջև (nominative singular)
առջևներ (nominative plural)
առջևի (dative singular)
առջևների (dative plural)
առջևից (ablative singular)
առջևներից (ablative plural)
առջևով (instrumental singular)
առջևներով (instrumental plural)
առջևում (locative singular)
առջևներում (locative plural)
առջևը (definite nominative singular)
առջևն (definite nominative singular)
առջևները (definite nominative plural)
առջևներն (definite nominative plural)
առջևին (dative definite singular)
առջևներին (dative definite plural)
առջևս (first-person nominative possessive singular)
առջևներս (first-person nominative plural possessive)
առջևիս (dative first-person possessive singular)
առջևներիս (dative first-person plural possessive)
առջևիցս (ablative first-person possessive singular)
առջևներիցս (ablative first-person plural possessive)
առջևովս (first-person instrumental possessive singular)
առջևներովս (first-person instrumental plural possessive)
առջևումս (first-person locative possessive singular)
առջևներումս (first-person locative plural possessive)
առջևդ (nominative possessive second-person singular)
առջևներդ (nominative plural possessive second-person)
առջևիդ (dative possessive second-person singular)
առջևներիդ (dative plural possessive second-person)
առջևիցդ (ablative possessive second-person singular)
առջևներիցդ (ablative plural possessive second-person)
առջևովդ (instrumental possessive second-person singular)
առջևներովդ (instrumental plural possessive second-person)
առջևումդ (locative possessive second-person singular)
առջևներումդ (locative plural possessive second-person)

hy-decl-noun

առջևները/առջևներն

From Middle Armenian առջեւ (aṙǰew), from Old Armenian առաջեաւ (aṙaǰeaw), առաջեւ (aṙaǰew), instrumental formation from առաջի (aṙaǰi), from առաջ (aṙaǰ).

իմ առջեւ


տակ

ծառի տակ


միջով

head

միջով • (miǰov)

hy-postp

միջով • (miǰov)

անցնել դարպասի միջով


վրա

vra (romanization)
վրա (nominative singular)
վրաներ (nominative plural)
վրայի (dative singular)
վրաների (dative plural)
վրայից (ablative singular)
վրաներից (ablative plural)
վրայով (instrumental singular)
վրաներով (instrumental plural)
վրայում (locative singular)
վրաներում (locative plural)
վրան (definite nominative singular)
վրաները (definite nominative plural)
վրաներն (definite nominative plural)
վրային (dative definite singular)
վրաներին (dative definite plural)
վրաս (first-person nominative possessive singular)
վրաներս (first-person nominative plural possessive)
վրայիս (dative first-person possessive singular)
վրաներիս (dative first-person plural possessive)
վրայիցս (ablative first-person possessive singular)
վրաներիցս (ablative first-person plural possessive)
վրայովս (first-person instrumental possessive singular)
վրաներովս (first-person instrumental plural possessive)
վրայումս (first-person locative possessive singular)
վրաներումս (first-person locative plural possessive)
վրադ (nominative possessive second-person singular)
վրաներդ (nominative plural possessive second-person)
վրայիդ (dative possessive second-person singular)
վրաներիդ (dative plural possessive second-person)
վրայիցդ (ablative possessive second-person singular)
վրաներիցդ (ablative plural possessive second-person)
վրայովդ (instrumental possessive second-person singular)
վրաներովդ (instrumental plural possessive second-person)
վրայումդ (locative possessive second-person singular)
վրաներումդ (locative plural possessive second-person)
վրա (nominative singular)
վրեք (nominative plural)
վրի (dative singular)
վրու (dative singular)
վրեքի (dative plural)
վրից (ablative singular)
վրուց (ablative singular)
վրեքից (ablative plural)
վրով (instrumental singular)
վրեքով (instrumental plural)
վրում (locative singular)
վրեքում (locative plural)
վրեն (definite nominative singular)
վրեքը (definite nominative plural)
վրեքն (definite nominative plural)
վրին (dative definite singular)
վրուն (dative definite singular)
վրեքին (dative definite plural)
վրես (first-person nominative possessive singular)
վրեքս (first-person nominative plural possessive)
վրիս (dative first-person possessive singular)
վրեքիս (dative first-person plural possessive)
վրիցս (ablative first-person possessive singular)
վրեքիցս (ablative first-person plural possessive)
վրովս (first-person instrumental possessive singular)
վրեքովս (first-person instrumental plural possessive)
վրումս (first-person locative possessive singular)
վրեքումս (first-person locative plural possessive)
վրեդ (nominative possessive second-person singular)
վրեքդ (nominative plural possessive second-person)
վրիդ (dative possessive second-person singular)
վրեքիդ (dative plural possessive second-person)
վրիցդ (ablative possessive second-person singular)
վրեքիցդ (ablative plural possessive second-person)
վրովդ (instrumental possessive second-person singular)
վրեքովդ (instrumental plural possessive second-person)
վրումդ (locative possessive second-person singular)
վրեքումդ (locative plural possessive second-person)

hy-decl-noun

վրաները/վրաներն

From Old Armenian ի վերայ (i veray), from վեր (ver).

Գիրքը սեղանի վրա է։


դուրս

head

դուրս • (durs)

hy-postp

դուրս • (durs)

From Old Armenian ի դուրս (i durs, “outside”), locative case of դուրք (durkʻ, “outer doors”), plural of դուռն (duṙn, “door”).

uder

քաղաքից դուրս

չափից դուրս


մասին

From Old Armenian մասին (masin), the genitive/dative case of մասն (masn, “part”).

Դու ոչինչ չգիտես դրա մասին։

Ինչի՞ մասին ես մտածում։


փոխանակ

head

փոխանակ • (pʻoxanak)

hy-postp

փոխանակ • (pʻoxanak)

փոխանակ խրախուսելու, ետ են հրում

ախպորս փոխանակ ես պատասխանեցի


փոխարեն

head

փոխարեն • (pʻoxaren) (traditional orthography spelling փոխարէն)

pʻoxaren (romanization)
orthography spelling փոխարէն (traditional)

Hy-փոխարեն.ogg

From Old Armenian փոխարէն (pʻoxarēn); see it for more.

իմ փոխարեն


համաձայն

Learned borrowing from Old Armenian համաձայն (hamajayn).

learned borrowing

օրենքի համաձայն


աղագավ

head

աղագավ • (aġagav) (traditional orthography spelling աղագաւ)

aġagav (romanization)
orthography spelling աղագաւ (traditional)

From Old Armenian աղագաւ (ałagaw); see it for more.


դեմ

իրար դեմ կռվել

ես դեմ եմ այս առաջարկին

պատի դեմ


պես

պես • (pes) (traditional orthography spelling պէս)

pes (romanization)
orthography spelling պէս (traditional)

հերոսի պես


անց

անց • (ancʻ)

hy-postp

անց • (ancʻ)

հինգ տարի անց

ութ անց կես


շնորհիվ

head

շնորհիվ • (šnorhiv) (traditional orthography spelling շնորհիւ)

šnorhiv (romanization)
orthography spelling շնորհիւ (traditional)

Նրա շնորհիվ մենք հաղթեցինք։


ներքո

ներքո • (nerkʻo) (traditional orthography spelling ներքոյ)

nerkʻo (romanization)
orthography spelling ներքոյ (traditional)


նկատմամբ

նա իմ նկատմամբ լավ է տրամադրված


հանդեպ

հանդեպ • (handep) (traditional orthography spelling հանդէպ)

handep (romanization)
orthography spelling հանդէպ (traditional)

հանցագործություն մարդկության հանդեպ

իմ սերը քո հանդեպ աճում է


հանդերձ

Learned borrowing from Old Armenian հանդերձ (handerj).

learned borrowing

հանդերձ ընտանյոք


աղաք

head

աղաք • (aġakʻ)

hy-postp

աղաք • (aġakʻ)


սկսած

Այսօրվանից սկսած թարգում եմ ծխելը։

Starting from today I am quitting smoking.


պատճառով

head

պատճառով • (patčaṙov)


պատճառավ

պատճառավ • (patčaṙav)

[pɑt̚t͡ʃɑrɑ́v]

[bɑd̚d͡ʒɑrɑ́v]

Learned borrowing from Old Armenian պատճառաւ (patčaṙaw), instrumental of պատճառ (patčaṙ, “reason”).

learned borrowing

(dated) by reason of, by dint of, because of


ներքև

From Middle Armenian ներքեւ (nerkʻew), from Old Armenian *ներքեաւ (*nerkʻeaw), an instrumental formation based on *ներք (*nerkʻ, “the inside”).


խաթեր

head

խաթեր • (xatʻer)

A dialectal dative singular of խաթր (xatʻr). Used the same way in other languages: compare Persian بخاطر (be-xâter), Azerbaijani xatirinə, Turkish hatrına (“for the sake of”).

քո խաթեր

վս իմխաթերն․ փէռլամօռմիօ
vs imxatʻern; pʻēṙlamōṙmiō
վասն իմ խաթերն (vasn im xatʻern) = per l'amor mio

ca. 1680–1684, Baṙ girg taliani [An Armenian–Italian Dictionary published in Venice] page 56


առթիվ

առթիվ • (aṙtʻiv)

Learned borrowing from Old Armenian առթիւ (aṙtʻiw), the instrumental case of առիթ (aṙitʻ, “occasion”).

learned borrowing

on the occasion (of), apropos, in connection (with)


շուրջը

head

շուրջը • (šurǰə)

hy-postp

շուրջը • (šurǰə)

շուրջ շուրջ#Armenian


հիմամբ

Learned borrowing from Old Armenian հիմամբ (himamb), instrumental singular of հիմն (himn).


վերաբերյալ

Learned borrowing from Old Armenian վերաբերեալ (verabereal), the participle of վերաբերեմ (veraberem). Equivalent to վերաբերել (veraberel) + -յալ (-yal).

ես ունեմ իմ կարծիքն այդ հարցի վերաբերյալ

I have my opinion concerning that question

es unem im karcikʻn ayd harcʻi veraberyal


ետք

head

ետք • (etkʻ)

hy-postp

ետք • (etkʻ)

ատկէ ետք


վար

Dialectal development of Old Armenian վայր (vayr).

մեջքից վար

հազարեն վար


դիմաց

head

դիմաց • (dimacʻ)

hy-postp

դիմաց • (dimacʻ)

dimacʻ (romanization)
դիմաց (nominative singular)
դիմացներ (nominative plural)
դիմացի (dative singular)
դիմացների (dative plural)
դիմացից (ablative singular)
դիմացներից (ablative plural)
դիմացով (instrumental singular)
դիմացներով (instrumental plural)
դիմացում (locative singular)
դիմացներում (locative plural)
դիմացը (definite nominative singular)
դիմացն (definite nominative singular)
դիմացները (definite nominative plural)
դիմացներն (definite nominative plural)
դիմացին (dative definite singular)
դիմացներին (dative definite plural)
դիմացս (first-person nominative possessive singular)
դիմացներս (first-person nominative plural possessive)
դիմացիս (dative first-person possessive singular)
դիմացներիս (dative first-person plural possessive)
դիմացիցս (ablative first-person possessive singular)
դիմացներիցս (ablative first-person plural possessive)
դիմացովս (first-person instrumental possessive singular)
դիմացներովս (first-person instrumental plural possessive)
դիմացումս (first-person locative possessive singular)
դիմացներումս (first-person locative plural possessive)
դիմացդ (nominative possessive second-person singular)
դիմացներդ (nominative plural possessive second-person)
դիմացիդ (dative possessive second-person singular)
դիմացներիդ (dative plural possessive second-person)
դիմացիցդ (ablative possessive second-person singular)
դիմացներիցդ (ablative plural possessive second-person)
դիմացովդ (instrumental possessive second-person singular)
դիմացներովդ (instrumental plural possessive second-person)
դիմացումդ (locative possessive second-person singular)
դիմացներումդ (locative plural possessive second-person)

hy-decl-noun

դիմացը/դիմացն

դիմացները/դիմացներն

դիմացներումս

դիմացներումդ

Inherited from Old Armenian ի դիմաց (i dimacʻ, “in front, before”), dative plural of դէմ (dēm).


համեմատ

Learned borrowing from Old Armenian համեմատ (hamemat).