უბაღუნ

head

უბაღუნ • (ubağun) (Latin spelling ubağun)

From უ- (u-) + ბაღ- (bağ-, “to suffice”) + -უნ (-un). Inherited from Proto-Kartvelian *beɣ- : bɣ- (“to be enough; suffice”).

inh+

მა არ თუთაზ ჟურ ქილო თოფრი მიბაღუნ

Two kilos of honey in a month is enough for me


ბაღუ

Inherited from Proto-Kartvelian *beɣ-el- (“barn, storehouse”).

inh+

მემეტიქ ბაღუზ ნთხირი მოლობღამს


ბეჯღამს

head

ბეჯღამს • (becğams) (Latin spelling becğay)

becğams (romanization)
becğay (romanization)

From ბეჯღ- (becğ-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Along with Laz ბეჯღაჲ (becğay) Inherited from Proto-Georgian-Zan *beʒ₁ɣ- (“to scold, rail; be angry”).

inh+

ხასანიქ ღომა ბეჯღამტუშა ნათქუფე ალიზთი ქელაჩუ

What Hasan said in his anger yesterday also affected Ali

xasanik ğoma becğamťuşa natkupe alizti kelaçu


დობაძგამს

head

დობაძგამს • (dobażgams) (Latin spelling dobażgams)

From დო- (do-) + ბაძგ- (bażg-, “to press”) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *beʒg- (“to push, shove”).


ბუტკა

Inherited from Proto-Georgian-Zan *buṭḳa-.

ჰამ დულჲა მუნდეზ ივასენ? - მწკოში ბუტკა გოიხვაში ივასენ.

When will this happen? - It will happen when the blackthorn sheds its leaves (it will never happen).

ham dulya mundez ivasen? - mǯǩoşi buťǩa goixvaşi ivasen.

(Vitse, Lome) thick and hard leaves of plants such as blackthorn, rhododendron, etc.

სთველის ქარმატეში წკაჲი ბუტკაფეთე ნინძგიფენ

In the fall, the water of the mill is clogged with leaves

stvelis karmaťeşi ǯǩayi buťǩapete ninżgipen

(Vitse, Lome) mixture of leaves of various plants

leaf
mixture of leaves of various plants


იბირს

From ი- (i-) + ბირ- (bir-, “to play; sing”) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *br- (“to sing”), cognate with Mingrelian ბირ-აფა (bir-apa) and Svan ლი-ბრ-ჲალ-ი (li-br-yal-i).

inh+

ანდღა ბერეფე შკალა მირასი ვიბირით

Today we played marbles with the children

(Atina, Chanapeti) to play (game, sports, dance, gamble etc.)


მოგამს

head

მოგამს • (mogams) (Latin spelling mogams)

mogams (romanization)
Sumla (romanization)
Arkabi (romanization)

From მ- (m-) + ო- (o-) + გ- (g-, “to win”) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *g- (“to acquire, gain, win”). Cognate with Georgian მოგება (mogeba) and Mingrelian მოგაფა (mogapa).

inh+

ხასანიქ ნამოგამს ფარა მთელლ კუმარიზ გონდინამს

Hasan always gambles away his winnings (money that he earn)

xasanik namogams para mtell ǩumariz gondinams

პაპულიქ უმითელი ბერეფე შენი ნაიქომს ხეჲირითე დიდო სებაბი მოგამს

My grandfather earns a lot of good deeds for his charity work for orphaned children

p̌ap̌ulik umiteli berepe şeni naikoms xeyirite dido sebabi mogams


ნუნგამს

head

ნუნგამს • (nungams) (Latin spelling nungams)

From ნ- (n-) + უ- (u-) + ნგ- (ng-, “to resemble”) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *gaw- : gw- (“to resemble”).

inh+

დიდი ჯუმაჩქიმიში მასუმანი ბიჭი მა დიდო მემინგამს

My brother's third son looks a lot like me

didi cumaçkimişi masumani biç̌i ma dido memingams


ოგნამს

head

ოგნამს • (ognams) (Latin spelling ognams)

From ო- (o-) + გნ- (gn-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *gen- : gn- (“to hear, learn”), cognate with Georgian მიგნება (migneba) and Mingrelian გინაფა (ginapa).

inh+

ნანაქ რადიჲოშენ ოტრაღუდუ ოგნაჲიზ ელოჲონამტუ

My mother used to sing along when she heard a folk song on the radio

nanak radiyoşen oťrağudu ognayiz eloyonamťu


ინგრინენ

head

ინგრინენ • (ingrinen) (Latin spelling ingrinen)

From ი- (i-) + ნგრ- (ngr-) + -ინ- (-in-) + -ენ (-en). Inherited from the zero grade form of Proto-Georgian-Zan *gor- : gr- (“to roll, wallow”). See ინგორს (ingors) for full grade form.

inh

ნაინგრინუ ბუკი ნთხირიში ჰექო ქოგოშირჩაკუ

The rolling old tree bottom got stuck in the hazelnut

naingrinu buǩi ntxirişi heko kogoşirçaǩu


დოლინგონამს

head

დოლინგონამს • (dolingonams) (Latin spelling dolingonams)

From დოლ- (dol-) + ი- (i-) + ნგონ- (ngon-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *gon- (“to think, remember”). Cognate with Georgian გონება (goneba) and Mingrelian მოგონუა (mogonua).

inh+

ახმეტიქ ნავარახენასენ მუთუ ვარდოლინგონამს

Ahmet does not set his mind to do something he cannot do

axmeťik navaraxenasen mutu vardolingonams

to be dead set on something, to desire, to mean, to think about, to set mind


ინგორს

head

ინგორს • (ingors) (Latin spelling ingors)

From ი- (i-) + ნგორ- (ngor-) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *gor : gr- (“to roll, wallow”). See ინგრინენ (ingrinen) for zero grade version.

inh+

ჯოღორეფე ოსთერუ შენი გეთასულეზ ინგორნან

to crawl on the ground, to roll on the floor


გჲაგენ

head

გჲაგენ • (gyagen) (Latin spelling gyagen)

From გჲ- (gy-) + ა- (a-) + გ- (g-) + -ენ (-en). Inherited from Proto-Georgian-Zan *gu- (“to get accustomed, train”).

inh+

ბერეჩქუნი ძიგარაზ ქოგჲაგუ. პანდა ჯებიზ გოიმერს.

Our kid got used to cigarettes. He always carries them in his pocket.

bereçkuni żigaraz kogyagu. p̌anda cebiz goimers.


კუკუ

ǩuǩu (romanization)
Atina (romanization)
Chanapeti (romanization)
Batumi (romanization)

Probably Inherited from Proto-Kartvelian *gugul- (“cuckoo”). Whatever the case is Onomatopoeic origin.

კუკუფეში სერსი ვოგნათში მეაგნეპტით ქი ხ’ონაშა ჭკემი მეჩამუში ორა მოხთუ

When we hear the cuckoos, we know it's time to sow the seeds in the field

ǩuǩupeşi sersi vognatşi meagnep̌ťit ki x’onaşa ç̌ǩemi meçamuşi ora moxtu


დადი

Inherited from Proto-Georgian-Zan *da-did- (“elder sister”).

inh+

დადიჩქიმი ღომან გჲუსთუ დო ბურგილი დო ხე პატი გეჩერენ. ანდღა დიდო წკუნტერენ.

My aunt slipped yesterday and hit her hands and knees. Today it's very sore.

dadiçkimi ğoman gyustu do burgili do xe p̌aťi geçeren. andğa dido ǯǩunťeren.

(Vitse, Khopa -Batumi) Mother or father's sister; aunt


დგინ

Inherited from Proto-Kartvelian *deg- : dg- (“to stand”).

inh+

ბერე ვარდგინ დო თიკოპალი იქთენ

The child does not stay still but walks upside down

ალიქ ავლაზ ნადგინ კალათეფე ოკონჭამს

Ali brings baskets together in (that stands) the courtyard

ოხოჲიში ოგინე ნადგინ უშქურიში ნჯა ეხომბუნ

The apple tree (that stands) in front of the house is drying up

oxoyişi ogine nadgin uşkurişi nca exombun


დადული

head

დადული • (daduli) (Latin spelling daduli)

Inherited from Proto-Kartvelian *deda-l- (“female”).

inh+

დადული ქივი

(Sumla, Lome) female (of fish, insects, plants)


დადული

(Artasheni, Sumla) young hen that has not yet started laying eggs


შუმს

table
Inherited from Proto-Kartvelian *gus₁- : gs₁- (“to weave”).

inh+

პაპულიქ გამაჩამუ შენი ნაშუდორტუნ კალათეფე ხეზ ქოდოსქიდუ

My grandfather's baskets that he weaved for sale were left in his hands

p̌ap̌ulik gamaçamu şeni naşudorťun ǩalatepe xez kodoskidu

to knit (baskets, needlework, wool sweaters, lace, etc.), to weave (carpet)


ნდღულუნ

head

ნდღულუნ • (ndğulun) (Latin spelling ndğulun)

From ნდღულ- (ndğul-) + -უნ (-un). Inherited from Proto-Georgian-Zan *dɣl- (“to be liquid, fluid”).

inh+

ოროფასქანითე დომდღული


ჰე

ჰე შენი

შენი შენი#Laz

he, she, it
(Vizha) (only before შენი (şeni))


ვალუმს

head

ვალუმს • (valums) (Latin spelling valums)

From ვალ- (val-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *el- (“to sparkle (of lightning)”).

inh+

ჲალიქ ვალუმს

(Churchava, Chenneti) to shine, to glitter, to gleam, to sparkle


-ამ

Inherited from Proto-Georgian-Zan *-eb (verbal thematic suffix).

inh+

დუშინ- (duşin-, “to think”) + -ამ (-am) → დუშინამს (duşinams, “S/he thinks”)

მთურ- (mtur-, “to change something”) + -ამ (-am) → მთურამს (mturams, “S/he changes something”)

ხარხალ- (xarxal-, “to boil something”) + -ამ (-am) → ხარხალამს (xarxalams, “S/he boils something”)

ბარბალ- (barbal-, “to talk in one's sleep”) + -ამ (-am) → ბარბალამს (barbalams, “S/he talks in her/his sleep”)


ცხონს

ʒxons (romanization)
Vitse (romanization)

From ცხონ- (ʒxon-) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *warcx-wn- (“to comb”).

inh+

ნანაქ კატა ნდღაზ ბერეფეში თომა ცხონს

My mom combs the children's hair every day


ოფშამს

head

ოფშამს • (opşams) (Latin spelling opşams)

From ო- (o-) + ფშ- (pş-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *wes₁- : ws₁- (“to fill, be filled”).

inh+

აშექ კუკუმაზ წკაითე ოფშუ დო კუკუმამუშიქ გოწიწროდინამს

Aisha filled her bucket with water. But the bucket is leaking at the bottom.

aşek ǩuǩumaz ǯǩaite opşu do ǩuǩumamuşik goǯiǯrodinams


ზუმს

From ზ- (z-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *z- (“to press, squeeze”).

inh+

(Solid things like stones, earth, onions, garlic, nuts, walnuts, etc.) to crush

Solid things like stones; earth; onions; garlic; nuts; walnuts; Solid things like stones; earth; onions; garlic; nuts; walnuts


ირდენ

From ი- (i-) + რდ- (rd-) + -ენ (-en). Inherited from Proto-Kartvelian *zard- : zrd- (“to grow”). Cognate with Georgian ზრდა (zrda), Mingrelian რდუალა (rduala) and Svan ლი̄რდი (līrdi).

inh+

ბერესქანი წილავაჲი სთერი ირდენ

(Artasheni, Vitse–Arkabi, Khopa–Batumi, Chkhala) to grow (child, baby animal and plant)

მთვირიქ ლივაზ მეჩუ შქულე ღალი დირდუ

(Artasheni, Vitse–Arkabi, Khopa–Batumi, Chkhala) to grow (stream, river)

ამერიკა ნაკო იმენჯელაზ დო იზენგინასენ, კიჲანასთი ჰეკო ჶუკარალუღი ირდასენ

The stronger and richer America becomes, the more poverty will grow in the world

ameriǩa naǩo imencelaz do izenginasen, ǩiyanasti heǩo fuǩaraluği irdasen

(Artasheni, Vitse–Arkabi, Khopa–Batumi, Chkhala) to grow (something abstract)

კიში ნდღალეფე წულუ იჲენ. ჲაზი მოხტასი ნდღალეფე ირდენ.

Winter days are short. When summer comes, the days get longer.

ǩişi ndğalepe ǯulu iyen. yazi moxťasi ndğalepe irden.

(Okordule, Chanapeti) to get longer (about days)

ბიჭეფე! მციქა დობაუშენათ. არ კელე ტაონიქ ოკოხუმს. არ კელეთი მზუღა ირდენ.

Guys! Let's hurry up. On the one hand, the weather is deteriorating. And the sea is getting bigger.

biç̌epe! mʒika dobauşenat. ar ǩele ťaonik oǩoxums. ar ǩeleti mzuğa irden.

(Vitse, Lome, Batumi) to grow (sea where there is big waves)


ზოპონს

head

ზოპონს • (zop̌ons) (Latin spelling zop̌ons)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *zoṗ- (“to talk”).

inh+

ქალე, მუ ზოპონ? სი ელეგაკიდუი?


მთუგი

Inherited from Proto-Kartvelian *tagw- (“mouse”).

მთუგიქ ნაძირასენ ჩუჩაფე ობღემუშიზ ორჩაკამს

Mouse squeezes corn leaves it finds into its nest

mtugik nażirasen çuçape obğemuşiz orçaǩams


ჟინ

Inherited from Proto-Kartvelian *z₁e (“up(wards), upon”). Cognate with Georgian ზე (ze), Mingrelian ჟი (ži) and Svan ჟი (ži).

inh+

ჟინ კატიზ გჲურულთი ვანში ბაბაქ თუდელენ ბიგათე ეწონთხამს

When they make noise upstairs, my father pokes ceiling with a stick from below

jin ǩaťiz gyurulti vanşi babak tudelen bigate eǯontxams


ჟინ

კოჩიზ ჩქარ ნოსი ვარ უღუნ. დიშქათე ოფშა არაბაზ ჟინ ბერე ჲოხუნამს.

That man has no brains. He sits the kid on a car full of wood.

ǩoçiz çkar nosi var uğun. dişkate opşa arabaz jin bere yoxunams.

პაპულიზ ჟინ თი გაქთენ. ტიჲაჲეზ პოტე ვაგეხედუნ.

My grandfather gets dizzy from heights. He'd never get on an airplane.

p̌ap̌uliz jin ti gakten. ťiyayez p̌oťe vagexedun.

ნოღაჲი კოჩეფეზ ჩხინდი ჟინ ოქაჩუნან
noğayi ǩoçepez çxindi jin okaçunan
City people are arrogant
(literally, “City people have their noses up”)

კატა გჲაჲიზ ჟინ ლოცა ებოფხორ


თასუმს

head

თასუმს • (tasums) (Latin spelling tasums)

From თას- (tas-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *tes- (“to sow, seed”).

inh+

ბერე თასუმს

to fertilize (about humans), to have a child


მთუმს

head

მთუმს • (mtums) (verbal noun ომთუ, Latin spelling mtums)

mtums (romanization)
ომთუ (noun-from-verb)

From მთ(ვ)- (mt(v)-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *to(w)- (“to snow”).

inh+

ღომა ლუმჯი მთვირიშ ბულთი სთერი ხოშკაკალი მთუ

ğoma lumci mtviriş bulti steri xoşǩaǩali mtu


თორუმს

head

თორუმს • (torums) (Latin spelling torums)

From თორ- (tor-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *ter : *tr- (“to drag, pull”). Cognate with Georgian თრევა (treva), Mingrelian თირუა (tirua) and Svan ლითრინე (litrine).

inh+

მონკა ნჯაფეზ თოკი გჲუდვი დო თოკითე თორი

Attach rope to heavy trees and pull with rope

(Ortaalan, Vitse–Arkabi) to draw, to pull, to drag


ნთხორუმს

head

ნთხორუმს • (ntxorums) (Latin spelling ntxorums)

From ნთხორ- (ntxor-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *txar- : txr- (“to dig; bury, bury oneself”).

inh+

აღნე ნამთხორით ლივადიზ დიდო კორკოტი რენ

There is a lot of soil in the newly dug garden


ნთხოზუმს

head

ნთხოზუმს • (ntxozums) (Latin spelling ntxozums)

From ნთხოზ- (ntxoz-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *txaz- : *txz- (“to plait, weave; to compose”).

inh+

ლაზუტი მთხოზი დო ნაჲლაზ ქოგებოკიდი
lazuťi mtxozi do naylaz kogeboǩidi
I braided corn and hang it on the ნაჲლა (nayla)

to braid, to knit, to weave (hair, rope, thread etc.)


კაპკაპი

head

კაპკაპი • (ǩap̌ǩap̌i) (Latin spelling ǩap̌ǩap̌i)

Inherited from Proto-Kartvelian *ḳaṗ- : ḳṗ- (“to chatter; to rattle with one's teeth”). Georgian რუკაპი (ruḳaṗi, “Baba-Yaga”) and Svan კაპრა (ḳaṗra, “chin”).

inh+

ბერე ბორტიში მწკუპაში ოხორიშე ამაშქვიმუ შენი კაპკაპითე მოშქურინამტეს

When I was a kid, they used to scare me with ghouls to get me into the house when it got dark

bere borťişi mǯǩup̌aşi oxorişe amaşkvimu şeni ǩap̌ǩap̌ite moşkurinamťes

(Vitse, Borghola) (male) ghoul, some sort of witch


კორუმს

head

კორუმს • (ǩorums) (Latin spelling ǩorums)

From კორ- (ǩor-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳar-, from Proto-Kartvelian *kar- : *kr- (“to bind”).

inh

ნურიქ ნაკვათუმს დიშქა მუზეჲჲენიქ გოჭკორუმს. აშექთი ოღმალუ კორუმს.
nurik naǩvatums dişka muzeyyenik goç̌ǩorums. aşekti oğmalu ǩorums.
Muzeyyen cleans the wood for Nuri to cut. Aisha ties them up.

to link, to attach, to connect, to tie, to bind, to wrap


კოდუმს

head

კოდუმს • (ǩodums) (Latin spelling ǩodums)

From კოდ- (ǩod-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳad-.

ოხორი კოდუმტაში ნეძი დო ჭუბურიში ნჯა იხმარი. დიდო ნინჭენ.

Use walnut and chestnut wood to build houses. It will last a long time.

oxori ǩodumťaşi neżi do ç̌uburişi nca ixmari. dido ninç̌en.


უკათამს

უკათამს • (uǩatams) (Latin spelling uǩatams)

From უ- (u-) + კათ- (ǩat-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳet- (“to add; to mix”).

inh+

წუკალის ფუჯიში მუთუ ბგუბომტაში კენჭინჯუმუ ბუკათამ

I add rock salt when I cook something with the beef in the cauldron

ǯuǩalis pucişi mutu bgubomťaşi ǩenç̌incumu buǩatam


კანკუმს

head

კანკუმს • (ǩanǩums) (Latin spelling ǩanǩums)

From კანკ- (ǩanǩ-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳeḳ- (“to stoke, pole (with beak); to knock”).

inh+

ბერექ კუზითე საღანი კანკუმს

Child makes a sound by beating the bowl with a spoon

(Vitse–Arkabi) to make a sound by beating a hard object with another hard object, to make a noise


მკუთუნ

head

მკუთუნ • (mǩutun) (Latin spelling mǩutun)

mǩutun (romanization)
Chanapeti (romanization)

From მკუთ- (mǩut-) + -უნ (-un). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳert- : *ḳrt- (“to tremble, to get frightened”).

inh+

ჯორდანიში ბერე ჯოგორიში ოლალუშე დიდო მკუთუნ

Cordan's child is terrified of dog barking

cordanişi bere cogorişi olaluşe dido mǩutun


უკულე

Resulted from dissimilation of ო- -ე (o- -e) + *კულ- (*ǩul-). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳwal- (“track, footprint”).

inh+

ჰაწი ა მციქა ემთი ეშაფთათენ დო უკულე გემთი გეფთათენ

Now we will go a little uphill and then we will go downhill

haǯi a mʒika emti eşaptaten do uǩule gemti geptaten


კვაი

ǩvai (romanization)
Sumla (romanization)
Arkabi (romanization)
Khopa (romanization)


შქულე

From -შ (-ş) + *კულ- (*ǩul-). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳwal- (“track, footprint”).

ღომამჯი ონდღე შქულე ოხოშე მომალუ

(Vitse–Arkabi, Khopa–Batumi) after
(after noun)

დაჩხერი (ნ)ადვენ დო მციქა შქულე ოხორი ტიბასი(ნ)ონ
daçxeri (n)adven do mʒika şkule oxori ťibasi(n)on
The fire is blazing and soon the house will be warm

(Vitse–Arkabi, Khopa–Batumi) after
(after adjective or adverb)

მთვირიქ ლივაზ მეჩუ შქულე ღალი დირდუ

(Vitse–Arkabi, Khopa–Batumi) after
(after verb)

ვარტაშქულე იგბალი, იქთი დო იბურბალი

If you don't have luck, turn around (if you don't have luck, no matter what you do, it's always the same)(proverb)

(Vitse–Arkabi) while, when (after perfective aspect)

ლიპარდექ ურუ შქულე ნთომალეფე დომიმზ*გუდუ
lip̌ardek uru şkule ntomalepe domimz*gudu
When the male jackal shouted (howled) it gave me goosebumps

(Vitse) while, when (after emperfective aspect)


მკუსუმს

head

მკუსუმს • (mǩusums) (Latin spelling mǩusum)

mǩusums (romanization)
mǩusum (romanization)
Atina (romanization)
Vitse (romanization)

From მკუს- (mǩus-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *ḳwes- : ḳws- (“to moan”).

inh+

ჶადიმეში ბერექ მოთ მკუსუმს? პეჲა სოთი აწკუნენი?

Why is Fadime's child moaning? Is s/he in pain?

fadimeşi berek mot mǩusums? p̌eya soti aǯǩuneni?


გოკუცხუნ

head

გოკუცხუნ • (goǩuʒxun) (Latin spelling goǩuʒxun)

goǩuʒxun (romanization)
Atina (romanization)
Vizha (romanization)
Okordule (romanization)
Chanapeti (romanization)
Batumi (romanization)

From გ- (g-) + ო- (o-) + კუცხ- (ǩuʒx-) + -უნ (-un). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳwircx- (“to be awake, wake up”).

inh+

დაჩქიმიში ბერე ჟურ ნდღაშენ დონი ორდოშე გოკუცხუნ

My sister's child has been waking up early for two days

daçkimişi bere jur ndğaşen doni ordoşe goǩuʒxun


კიჲამს

head

კიჲამს • (ǩiyams) (Latin spelling ǩiyams)

ǩiyams (romanization)
Atina (romanization)
Vitse (romanization)

From კი- (ǩi-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *ḳi- (“to cry”).

inh+

ბერექ კიჲამს. ციცა პიჯის ქომელუდვი დო მოკიჲამტას.

The child is screaming. Put the pacifier in his mouth so he doesn't scream.

berek ǩiyams. ʒiʒa p̌icis komeludvi do moǩiyamťas.

(Atina) (child or woman) to shout in a thin voice

არ გალე გამოწერით ჭი კატუქ მო კიჲამს?

Look outside and see why the cat is meowing.


კვათუმს

head

კვათუმს • (ǩvatums) (Latin spelling ǩvatums)

From კვათ- (ǩvat-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *ḳwet- : ḳwt- (“to chop, to cut off”).

inh+

ხუსენიქ ნაკვათუ ხორშაფე ჰაქშენ გოლიმერს
xusenik naǩvatu xorşape hakşen golimers
Hüseyin passes the bean poles that he cut through here


მკუდი

mǩudi (romanization)
Vizha (romanization)
Ortaalan (romanization)
Vitse (romanization)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳodal- (“woodpecker”).

მკუდი ხომბულა მულა ნაონ ღორმა დოლოხენ

Woodpecker sits in a hollow in a dry elm


კოპა

ǩop̌a (romanization)
Atina (romanization)

table
Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳop-.

ხასანიში დუდის თომა ვარდუსკუდუ. დუდი კოპა დვაჲუ.

Xasan has no hair on his head. His head became bald.

xasanişi dudis toma vardusǩudu. dudi ǩop̌a dvayu.


კორობუმს

head

კორობუმს • (ǩorobums) (Latin spelling ǩorobums)

From კორობ- (ǩorob-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳreb- : ḳrb- (“to gather, to get together”).

inh+

ბერეფექ თუთასთეზ ნეძი კორობუმან

Children collect walnuts in the moonlight


ლობუნ

lobun (romanization)
Atina (romanization)
Vizha (romanization)
Artasheni (romanization)
Vitse (romanization)

From ლობ- (lob-) + -უნ (-un). Inherited from Proto-Georgian-Zan *lab- : *lb- (“to become tender, soft; to moisten”).

inh+

ვროსსი ლობასსენ შენი დოღანი ჯარეფე დონტუცუ

Doghan scalded the bread with hot water so that it would soften well

vrossi lobassen şeni doğani carepe donťuʒu


ლოსქუმს

head

ლოსქუმს • (loskums) (Latin spelling loskums)

From ლოსქ- (losk-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *loḳ- (“to lick”).

inh+

კატუქ მოთალიმუში ლოსქუმს


ლასირომს

head

ლასირომს • (lasiroms) (Latin spelling lasiroms)

From ლასირ- (lasir-) + -ომ (-om) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *les- (“to rub, sharpen”).

inh+

ხამი ქვაზ გჲუსუმერს დო ლასირომს

He rubs the knife against the stone and sharpens it


მუნტური

head

მუნტური • (munťuri) (Latin spelling munťuri)

მბულეფეზ დიდო მუნტური უჲონუნ


მასარი

მასარი • (masari) (Latin spelling masari)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *meser- (“palisade; stake”). Cognate with Georgian მესერი (meseri) and Mingrelian მასარი (masari).

inh+

ჟურ მასაჲიში არაზ თოკი გოშობუნ


მაწკინდი

head

მაწკინდი • (maǯǩindi) (Latin spelling maǯǩindi)

Inherited from Proto-Kartvelian *me-(r)č̣ed- (“finger-ring”). Cognate with Mingrelian მარწკინდი (marc̣ḳindi) and Svan მჷსკად (məsḳad). Possibly Georgian ბეჭედი (beč̣edi) too.

inh+

ჰილმიქ ჶერიდეზ მაწკინდი მოდუმერს
hilmik feridez maǯǩindi modumers
Hilmi puts a ring on Feride


მკოლი

Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳal-.

ალიქ ზენის მკოლი ჯოჭოფამს


პეჯი

Inherited from Proto-Georgian-Zan *mq̇ar- (“strong, sound, solid”). Cognate with Georgian მყარი (mq̇ari).

inh+

ეჩი წანა ოღინე პეჯი ნამიღუტუ თომა გომახუ

Twenty years ago my hair was thick and now it has fallen out

eçi ǯana oğine p̌eci namiğuťu toma gomaxu

(about hair, beard, mustache etc.) bushy

about hair; beard; mustache etc.; about hair; beard; mustache etc.


გჲომპონამს

head

გჲომპონამს • (gyomp̌onams) (Latin spelling gyomp̌onams)

From გჲ- (gy-) + ო- (o-) + მპონ- (mp̌on-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *mq̇en- : mq̇n- (“to graft”).

inh+

უშქური მცხულიზ გებომპონი დო კაი კაი სქიდუნ

I've grafted the apple to the pear, and it's holding well. It's alive.

uşkuri mʒxuliz gebomp̌oni do ǩai ǩai skidun


იმჭკენ

head

იმჭკენ • (imç̌ǩen) (Latin spelling imç̌ǩen)

imç̌ǩen (romanization)
Sumla (romanization)
Lome (romanization)

From ი- (i-) + მჭკ- (mç̌ǩ-) + -ენ (-en). Inherited from Proto-Georgian-Zan *mc̣₁q- (“to train (to), break in”).

inh+

ხასანიშ ათმაჯა თამო თამო იმჭკენ

Khasan's hawk is slowly becoming domesticated


ამშქორინენ

head

ამშქორინენ • (amşkorinen) (Latin spelling amşkorinen)

From ა- (a-) + მშქორინ- (mşkorin-) + -ენ (-en). Inherited from Proto-Georgian-Zan *mš(i)- (“to be hungry”).

inh+

ბერეზ დიდო ამშქორინუდორენ. მუნთხა გებუდვარე შა თოთუმს დო იფხორს.

The kid's hungry. Whatever I put down, he eats it.

berez dido amşkorinudoren. muntxa gebudvare şa totums do ipxors.

to get hungry, to feel hungry, to be hungry


მსქვა

Inherited from Proto-Kartvelian *m-šwen- (“beautiful, beauty”).

inh+

ჰამ წანაში ლაზი ბირაფაში ჶესთივალი გოწოშენთი მსქვა ივუ

This year's Laz song festival was even better than last year

ham ǯanaşi lazi birapaşi festivali goǯoşenti mskva ivu

good, lovely, pleasant, pretty, nice, beautiful


მჭოხა

head

მჭოხა • (mç̌oxa) (Latin spelling mç̌oxa)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *mč̣axe- (“sour”).

inh+

მჭოხა ომური დო უშქური უხვენე ოხორჯალეფეს კაჲი უწონან

Sour plums and apples pleasant for pregnant women

mç̌oxa omuri do uşkuri uxvene oxorcalepes ǩayi uǯonan


ნოდერი

head

ნოდერი • (noderi) (Latin spelling noderi)

დიშქაფე მეჲახვალონი შაქის ნოდერითე გამაბიღათენ
dişkape meyaxvaloni şakis noderite gamabiğaten
We'll haul the firewood up to meyaxvaloni


უნონ

Inherited from Proto-Kartvelian *n- (“to want, desire, wish”).

inh+

ჯუმამუშიქ, ნავარ იხმარს ირი მუთუ ნამოხთასენ ორაფეს უნტაში ჰემუზ მეჩამუ შენი ეშუშინახამს

His brother hides everything that he doesn't use (in something open) to give to him in the future when he wants (needs) it

cumamuşik, navar ixmars iri mutu namoxtasen orapes unťaşi hemuz meçamu şeni eşuşinaxams


ნოთე

Inherited from Proto-Georgian-Zan *nat-e- (“light”), from *nat-.

ბერეზ დაჩხური ნოთე დო ნოპინწკალეთე გამაგზენ

The child can ignite the fire with kindling and thin pieces of wood

berez daçxuri note do nop̌inǯǩalete gamagzen


ქჩინი

Inherited from Proto-Georgian-Zan *mqc₁-oan- (“hoary with age”). Cognate with Georgian მხცოვანი (mxcovani) and Mingrelian რჩინუ (rčinu).

inh+

ქჩინი ოხორჯა ხვალა მულუტუ. ვაშა გზას მუთუ დაღოდუ?

The old woman was coming alone. I wonder if something happened to her on the way.

kçini oxorca xvala muluťu. vaşa gzas mutu dağodu?

(Vitse–Arkabi) elderly, aged, old (woman)


ქჩინი

ქჩინიქ ინიზ იტუბინტაში დიშქა ნაუკვათუ კოჩიზ ბერეფე უხვამამს

Old woman prays for the children of the man who chopped her firewood while warming up in the cold

kçinik iniz iťubinťaşi dişka nauǩvatu ǩoçiz berepe uxvamams


ლემჭკვა

head

ლემჭკვა • (lemç̌ǩva) (Latin spelling lemç̌ǩva)

Inherited from Proto-Kartvelian *ne-rc̣₁q̇w- (“salive, spittle”). Cognate with Georgian ნერწყვი (nerc̣q̇vi), Mingrelian ლერჭკვა (lerč̣ḳva) and Svan ნა̈შყვ (näšq̇v).

cog

Svan ნა̈შყვ (näšq̇v)

ა წკარი ოფშვატი. ლემჭკვა დომიხომუ.

I need a drink of water. My mouth is dry.


მწკა

mǯǩa (romanization)
Chanapeti (romanization)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *ṗrc̣ḳa- (“fragment, splinter; stone”).

inh+

ნჩალაში ბარდი იჭვერტუშა მწკა იტკოჩერტუ

A ball of corn stalks sparked as it burned


კორეცხუმს

head

კორეცხუმს • (ǩoreʒxums) (Latin spelling ǩoreʒxums)

ǩoreʒxums (romanization)
Atina (romanization)
Vitse (romanization)
Lome (romanization)

From კორეცხ- (ǩoreʒx-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *racx- : *rcx- (“to count, compute, calculate; to consider”).

inh+

ნაღურუ ბერე აღანი ჩილეჲი ტუ. ნანამუშიქ ბერემუშიში ოზმონუფე კორეცხუმს დო სვარუმს.

The dead boy was a newlywed. His mother mourns, listing the thoughts of her child.

nağuru bere ağani çileyi ťu. nanamuşik beremuşişi ozmonupe ǩoreʒxums do svarums.

(for unexpected deaths) to mourn, to lament


რაგი

desc

→ Turkish: (Artvin) ragvi (or from Georgian)

Inherited from Proto-Kartvelian *regw- (“to throw on, fall upon”). Note also Georgian რაგვი (ragvi), a Zan borrowing.

inh+

ჰანდღა რაგითენ სუმ ღაჭო ოპჭოფი

Today I caught three starlings with a bird trap


დორჩამს

head

დორჩამს • (dorçams) (Latin spelling dorçams)

From დ- (d-) + ო- (o-) + რჩ- (rç-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *rec₁- : rc₁- (“to spread; make a bed”).

inh+

ნანაქ მეტკოჩეჲი ქილიმეფე დგუმს ედო ჭარტაღიზ დორჩასენ

My mom stitchs old rugs together and will lay them in the living room

nanak meťǩoçeyi kilimepe dgums edo ç̌arťağiz dorçasen

to lay (carpets, rugs, wood, floor coverings, etc.) on the floor


სულუმს

head

სულუმს • (sulums) (Latin spelling sulums)

sulums (romanization)
Atina (romanization)
Vitse (romanization)

From სულ- (sul-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *sel- (“flax”).

inh+

to separate the hemp fiber from the stalk


ისურინამს

head

ისურინამს • (isurinams) (Latin spelling isurinams)

From ი- (i-) + სურინ- (surin-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ser- : sr- (“to slide, slip, glide”).

inh+

ბერეფე ისურინამან

to skate willingly, to skate for pleasure


მსვა

table
Inherited from Proto-Georgian-Zan *swe- (“wing, feather”).

inh+

ლაზუტიში მსვა გალე თავაზ ნაგედგინ პეტმეზიზ გელანწენ

The corn leaf touches the molasses in the pan outside

lazuťişi msva gale tavaz nagedgin p̌eťmeziz gelanǯen

(Atina, Ortaalan, Vitse, Lome) leaf of corn

დუმჭკუზ ეჯელი მუხთაში მსვა ნაჩანენ

When an ant dies, its wings are attached (proverb)

(Vizha, Vitse–Arkabi, Khopa, Chkhala) wing (of birds and insects)


ოცხეჯი

head

ოცხეჯი • (oʒxeci) (Latin spelling oʒxeci)

oʒxeci (romanization)
Artasheni (romanization)
Vitse (romanization)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *lʿa-warcx-ar-. Cognate with Georgian სავარცხელი (savarcxeli) and Mingrelian ორცხონჯი (orcxonǯi).

inh+

ნანდიდიჩქიმიქ კატა ნდღაზ ბოზომოთამუშიზ ოცხეჯითენ თომალეფე უცხონამზ

My grandmother combs her granddaughter's hair with a comb every day

nandidiçkimik ǩaťa ndğaz bozomotamuşiz oʒxeciten tomalepe uʒxonamz


მსუჯი

msuci (romanization)
Atina (romanization)
Vizha (romanization)
Artasheni (romanization)
Vitse (romanization)
Lome (romanization)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *sur-.

გემას ბინგრინეტი დო არ მსუჯის ქოგებაკნი

I was rolling down the mountain and I grabbed an ivy


სთვინუმს

head

სთვინუმს • (stvinums) (Latin spelling stvinums)

stvinums (romanization)
Vitse (romanization)

From სთვინ- (stvin-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *sṭw-en- : sṭw-in-.


ორძო

Inherited from Proto-Georgian-Zan *(s)a-warʒ-el- (“seat”). Cognate with Georgian სავარძელი (savarʒeli).

ბერექ ორძო დაჩხურიზ დიდო ნუნჭინამს

The child brings the chair too close to the fire


ოფშა

By surface analysis, ო- (o-) + ფშ- (pş-) + -ა (-a). Inherited from Proto-Georgian-Zan *(s)a-ws₁-e- (“full, complete”). Cognate with Georgian სავსე (savse) and Mingrelian ოფშა (opša).

inh+

კალათი ლაზუტითე თი შაქიზ ოფშა რენ

The basket is filled to the top with corn

(Vizha, Artasheni, Vitse–Arkabi, Khopa, Chkhala) full


ოჩამბრე

head

ოჩამბრე • (oçambre) (Latin spelling oçambre)

oçambre (romanization)
Atina (romanization)
Ortaalan (romanization)
Sumla (romanization)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *(s)a-c₁em-ar- (“mortar”).

inh+

შკიმი ებაქ ოჩამბრეში დოლოხე გამაჩხამს


იზმოჯე

head

იზმოჯე • (izmoce) (Latin spelling izmoce)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *lʿi-zm-ar- (“dream”).

inh+

იზმოჯეში გამათხვერი უხვენე ვარივენ

Getting married in a dream does not get you pregnant (proverb)


ოჭკომალე

head

ოჭკომალე • (oç̌ǩomale) (Latin spelling oç̌ǩomale)

By surface analysis, ო- -ალე (o- -ale) + ჭკომ- (ç̌ǩom-). Inherited from Proto-Georgian-Zan *lʿa-č̣m-el- (“food, meal”). Cognate with Georgian საჭმელი (sač̣meli) and Mingrelian ოჭკომალი (oč̣ḳomali).

inh+

ოჭკომალე ჟოლიში ყას ხენჭკელითენ გუწობუნ

The food for the journey hang in a basket on the branch of a mulberry tree

oç̌ǩomale jolişi qas xenç̌ǩeliten guǯobun


ონცორუ

head

ონცორუ • (onʒoru) (Latin spelling onʒoru)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *lʿa-car-.

inh+

ონცორუჩქიმი ღოჯიზ გელობუნ

My sieve hangs in the corner of the wooden wall


შვაჯი

Inherited from Proto-Kartvelian *s₁wer- (“sigh, breath”).

inh+

ბერეზ დობუჯოხაში ა შვაჯის ელარჩენ დო ქელულუნ

When I call the boy, he comes running upstairs

berez dobucoxaşi a şvacis elarçen do kelulun


შირუმს

head

შირუმს • (şirums) (Latin spelling şirums)

From შირ- (şir-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *s₁ar- : s₁r- (“to destroy, ruin”).

inh+

ხასანიში უნივერსიტეზ ნარენ დიდი ბიჭიქ “ა მუთხა პარე” დეჲი აქშამა ქვა შირუმს

Khasan's eldest son, who is at university, is scouring stones all day long, saying, "I'm going to do something"

xasanişi universiťez naren didi biç̌ik “a mutxa p̌are” deyi akşama kva şirums


შვანუმს

head

შვანუმს • (şvanums) (Latin spelling şvanums)

From შვან- (şvan-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *s₁wen- : s₁wn- (“to breathe, sigh; to rest”).

inh+

ღეჯიქ შვანუმს

(Vitse) (about pigs) to growl or make a breathing sound


შუვი

Inherited from Proto-Georgian-Zan *s₁ow-el- (“wet, soaked”).

inh+

თოკი შუვი ჲენ. გელოკიდი დო ა ჭიტა დოწოროდას.

The rope is wet. Hang it so it floats a little.

toǩi şuvi yen. geloǩidi do a ç̌iťa doǯorodas.


ტუბუნ

From ტუბ- (ťub-) + -უნ (-un). Inherited from Proto-Kartvelian *ṭep- : ṭp-.

ონტულეზ მთვირი ეზდიმს. ტაონი მციქა დოტუბუ.

The snow is lifting in the fields. The weather has warmed up a bit.

onťulez mtviri ezdims. ťaoni mʒika doťubu.


დუტალამს

head

დუტალამს • (duťalams) (Latin spelling duťalams)

From დ- (d-) + უ- (u-) + ტალ- (ťal-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ṭe(w)- (“to leave, let go”).

inh+

ომერ ჯუმადიქ ბერემუში შენი ნავათქუ ვარდუტალუ. ჰაწითი ოხირუ ნუმსქვანამს.

Uncle Omar did not stop talking about his son. Now he is calling him a thief.

omer cumadik beremuşi şeni navatku varduťalu. haǯiti oxiru numskvanams.

to abandon, to leave, to quit, to give up


ტახუმს

head

ტახუმს • (ťaxums) (Latin spelling ťaxums)

From ტახ- (ťax-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *ṭex- : ṭx- (“to break”).

inh+

ნუსაქ ლაზუტი ტახუმს დო ონტულეზ ოკობღამს. ლუმჯიშა კელე ოხორიშე ზდასენ.

The bride crushes the corn and piles it together in the field. She will carry it home in the evening.

nusak lazuťi ťaxums do onťulez oǩobğams. lumcişa ǩele oxorişe zdasen.


იტიშინამს

head

იტიშინამს • (iťişinams) (Latin spelling iťişinams)

From ი- (i-) + ტიშინ- (ťişin-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *ṭis₁-.

ჰასანიქ, ჰანდღა დოხედუ დო ლუმჯი შაკიზ თიზ მტირი იტიშინუ

Hasan sat today and picked lice from his head until the evening

hasanik, handğa doxedu do lumci şaǩiz tiz mťiri iťişinu

to detect, to remove (a swelling, boil, dust or lice in the hair, etc. from a part of one's own body)


ტკორინს

ტკორინს • (ťǩorins) (Latin spelling ťǩorins)

ťǩorins (romanization)
Vitse (romanization)
Khopa (romanization)

From ტკორინ- (ťǩorin-) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *ṭq̇ar- : ṭq̇r- (“pedere; to have diarrhoea”).


ოწკენ

From ო- (o-) + წკ- (ǯǩ-) + -ენ (-en). Inherited from Proto-Georgian-Zan *uc̣q̇- (“to know”). Cognate with Georgian უწყება (uc̣q̇eba).


ფუცხოლუმს

head

ფუცხოლუმს • (puʒxolums) (Latin spelling puʒxolums)

From ფუცხოლ- (puʒxol-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *pacx-un- (“to scratch, claw”).


ფათქალამს

head

ფათქალამს • (patkalams) (Latin spelling patkalams)

patkalams (romanization)
Vitse (romanization)
Lome (romanization)

From ფათქალ- (patkal-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Probably along with the root ფათხალ- (patxal-) ,that used in Western dialects, Inherited from Proto-Kartvelian *petk- : ptk- (“to break; to blow up”).

inh+

კინჩიქ ფათქალამს


ფათხუმს

head

ფათხუმს • (patxums) (Latin spelling patxums)

From ფათხ- (patx-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *pertx- (“to shake”).


ფესო

peso (romanization)
Vitse (romanization)
Lome (romanization)

From Inherited from Proto-Georgian-Zan *pesw- (“root”). Cognate with Georgian ფესვი (pesvi) and Mingrelian ფოსვე (posve).

ლიმხანა ბარდიში ოგინე ნამაძირუ წიწილა ბიგა ბგორიშა ნთხირი ფესო კალა ლეტაზ დოლილუ

The snake I saw in front of the fern pile went into the ground by the hazelnut root until I looked for a stick

limxana bardişi ogine namażiru ǯiǯila biga bgorişa ntxiri peso ǩala leťaz dolilu


მქუმს

From მქ(ვ)- (mk(v)-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *pekw- : pkw-.

ღომა ფედერიქ ქარმატე დოდუზანუ ედო ჰაწი დიდო კაჲი მქუმზ

Yesterday my father fixed the mill and now it grinds very well

ğoma pederik karmaťe doduzanu edo haǯi dido ǩayi mkumz


ბუცხი

Inherited from Proto-Georgian-Zan *pocx- (“rake”). Cognate with Georgian ფოცხი (pocxi) and Mingrelian ბუცხი (bucxi).

ნთხირი არჟურ ნდღაზ მჟორაზ ქოდუფინი. ეზდიმტაში ბიგათე კაჲი დოჩაქში. ოკაჩხე ბუცხითე ჩონჩი კაჲი მოჲაქოსი დო ჰემინდო შქულე კაკალეფე ოკოქოსი დო ჟინ არ მუთუ ქოჲოთვი.

Lay the hazelnuts out in the sun for a day or two. When you lift them up, beat them well with a stick, then use a rake to sweep off the dry shells, then gather the kernels together and cover them with something.

ntxiri arjur ndğaz mjoraz kodupini. ezdimťaşi bigate ǩayi doçakşi. oǩaçxe buʒxite çonçi ǩayi moyakosi do hemindo şkule ǩaǩalepe oǩokosi do jin ar mutu koyotvi.


დუფინამს

head

დუფინამს • (dupinams) (Latin spelling dupinams)

From დ- (d-) + უ- (u-) + ფინ- (pin-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *pen- : pin- (“to spread; to straw”).

inh+

მჟორაზ ნადუფინი ლაზუტეფე კატუქ გოშობღამს

Cat scatters the corn that you spread under the sun

mjoraz nadupini lazuťepe ǩaťuk goşobğams

(wheat, nuts, straw, etc.) to spread on the ground


ფუნტურა

head

ფუნტურა • (punťura) (Latin spelling punťura)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *puṭuro- (“rotten (about fruit,trees)”). See more in Old Georgian ფუტურო (puṭuro).

inh+

ნამომჩი ნეძიშ კაკალი ფუნტურა გამახთუ

The walnut kernel you gave me turned out to have a hollow (rotten)

(about walnuts, hazelnuts, etc.) hollow, rotten

about walnuts; hazelnuts; about walnuts; hazelnuts


მქორუმს

head

მქორუმს • (mkorums) (Latin spelling mkorums)

mkorums (romanization)
Vitse (romanization)
Lome (romanization)

From მქორ- (mkor-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *pknar- : pknr- (“to yawn”).Cognate with Georgian ამთქნარებს (amtknarebs) and Mingrelian ქირონი (kironi).

inh+

ჯუმადიჩქიმი დოჭკინეჲი რენ-ი, ვარმიჩქინ. ჰამსერი ბოჲნე მქორუმზ.

I don't know if my uncle is tired. He's yawning a lot tonight.

cumadiçkimi doç̌ǩineyi ren-i, varmiçkin. hamseri boyne mkorumz.


ხაკარუმს

head

ხაკარუმს • (xaǩarums) (Latin spelling xaǩarums)

From ხაკარ- (xaǩar-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *px-eḳ- : px-iḳ- (“to scrape”).

inh+

თენჯერეზ ქოგჲაჭუდორენ. ნუსაქ ხამითე ხაკარუმს.

The bottom of the pot is burnt. The bride is scraping it with a knife.

tencerez kogyaç̌udoren. nusak xamite xaǩarums.


მხა

head

მხა • (mxa) (plural მხაფე, Latin spelling mxa)

mxa (romanization)
მხაფე (plural)
Atina (romanization)
Okordule (romanization)
Chanapeti (romanization)
Sumla (romanization)
Arkabi (romanization)

Inherited from Proto-Kartvelian *pxa- (“frame, small bone”). Cognate with Georgian ფხა (pxa), Mingrelian ხა (xa) and Svan ფხა (pxa).

inh+

ნჩხომიში მხა ხურტულის ქელემაცონუ


ქოთუმე

head

ქოთუმე • (kotume) (Latin spelling kotume)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *katam-.

inh+

ქოთუმექ ოფუტე ჩხიკოლუფს


ქომოჯი

head

ქომოჯი • (komoci) (Latin spelling komoci)

komoci (romanization)
Atina (romanization)
Artasheni (romanization)
Vitse (romanization)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *kmar-.

inh+

ჶადიმეში ქომოჯი დიდო ხესისი რენ


ქურჩოლუმს

head

ქურჩოლუმს • (kurçolums) (Latin spelling kurçolums)

From ქურჩოლ- (kurçol-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *kurc₁- (“to peel, remove crust”).

inh+

ლაზუტი ფქურჩოლით დო დოპკაკალით

to rub (a cob of corn, an ear of wheat, etc. to grain it)


მოღორდამს

head

მოღორდამს • (moğordams) (Latin spelling moğordams)

moğordams (romanization)
Atina (romanization)
Vitse (romanization)

From მ- (m-) + ო- (o-) + ღორდ- (ğord-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ɣor- (“to deceive”).


ღორმა

head

ღორმა • (ğorma) (plural ღორმაფე, Latin spelling ğorma)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *ɣrma-.

inh+

მთუთი ქიშიზ ღორმაზ სქიდუნ


აომინენ

head

აომინენ • (aominen) (Latin spelling aominen)

ამბინენ ამბინენ#Laz


ორომს

From ორ- (or-) + -ომ (-om) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *q̇war-.

ნანასქანიზ ორომნა ხარკიში ნანაზ მოთოგორ

If you love your mother, don't swear at someone else's mother


ინი

Inherited from Proto-Georgian-Zan *q̇in- (“to cool, freeze”).

inh+

აჲშე ინი მჯავლა მოლა იქუჲ


კვა

Inherited from Proto-Georgian-Zan *q̇ua-.

კვაშენ უფი მიწროდუ


სქიდუნ

head

სქიდუნ • (skidun) (Latin spelling skidun)

From სქიდ- (skid-) + -უნ (-un). Inherited from Proto-Kartvelian *šwed- : šwd- (“to remain”).

inh+

ჩქუნი ლეტაზ ნეძი ვარსქიდუნ. არ ჟურ წანაზ დოსქიდუნ დო უკულე ეხომბუნ.

Walnuts don't live in our soil. They live for a year or two and then dry up.

çkuni leťaz neżi varskidun. ar jur ǯanaz doskidun do uǩule exombun.

(Vitse–Arkabi) (planted plant) to revive before it dries up, to flourish

უშქური მცხულიზ გებომფონი დო კაი კაი სქიდუნ

I grafted the apple onto the pear. Its taking hold.

uşkuri mʒxuliz gebomponi do ǩai ǩai skidun

(Vitse–Arkabi) (grafted plant) to take root

მუსთავა მარაზითე ღურუტუ. ნჭამეფე შუ დო ჰაწი თამო თამო სქიდუნ.

Mustava was dying of tuberculosis. He took medicine. Now he is slowly getting better.

mustava marazite ğuruťu. nç̌amepe şu do haǯi tamo tamo skidun.

(Sumla, Lome) (human or animal) to come back to life, to recover after terminal illness


ოშქიდამს

head

ოშქიდამს • (oşkidams) (Latin spelling oşkidams)

From ო- (o-) + შქიდ- (şkid-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *šwd- (“to choke; to suffocate, be suffocated; to drown, get drown”).

inh+

ჯოღოჲიქ კატუ დოშქიდუ


სქირი

Inherited from Proto-Georgian-Zan *šw-il-.

მუ ივუ, სქირი? სუჶჶა დიდგასენ. მუდა ჩუმერთ? ლიშაჲი ამაგაგზეს-ი?

What's wrong, baby? The table will be set. Why don't you wait? Are you mad?

mu ivu, skiri? suffa didgasen. muda çumert? lişayi amagagzes-i?

baby (how adults address the little ones)


აშქურინენ

From ა- (a-) + შქურ- (şkur-) + -ინ- (-in-) + -ენ (-en). Inherited from Proto-Kartvelian *šur- (“to be in an awkward situation; fear”).

inh+

სერი არ სოთიშე ოხთიმუშენ ნააშქურინენ შენი პანდა არი ქელოკათუნ

S/He is afraid to go anywhere at night, so s/he always has someone who joins her/him

seri ar sotişe oxtimuşen naaşkurinen şeni p̌anda ari keloǩatun


უჩქინ

Inherited from Proto-Georgian-Zan *čan- : čn- (“to be seen”). Cognate with Georgian ჩანს (čans) and Mingrelian ჩქინა (čkina).

inh+

დიდი პაპულიჩქიმიქ ლაზებურა დიდო კაი უჩქირტუ

My great grandfather knew (spoke) Laz very well

didi p̌ap̌uliçkimik lazebura dido ǩai uçkirťu


ეჩქინდუნ

head

ეჩქინდუნ • (eçkindun) (Latin spelling eçkindun)

From ე- (e-) + ჩქინდ- (çkind-) + -უნ (-un). Inherited from Proto-Georgian-Zan *čn-d- (“to appear, emerge”).

inh+

ჰანწო სტაოშინაში 12'იზ დოხმელი კანუნიზ მექთურა ეჩქინდუ

There was a constitutional amendment on September 12 this year

hanǯo sťaoşinaşi 12'iz doxmeli ǩanuniz mektura eçkindu


ნცორუმს

head

ნცორუმს • (nʒorums) (Latin spelling nʒorums)

From ნცორ- (nʒor-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *car-.

ონცორუთენ მქვერი მუშენ ნცორუმან?

Why do they sift the flour with a sieve?


დოცონამს

დოცონამს • (doʒonams) (Latin spelling doʒonams)

From დ- (d-) + ო- (o-) + ცონ- (ʒon-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *cw- (“to put on; to string”).

inh+

რიზაქ ონტულე ღობასენ. ნადოცონასენ მასარეფე გამაჲაზუმს.

Riza will build a fence around the field. He is sharpening the stakes.

rizak onťule ğobasen. nadoʒonasen masarepe gamayazums.


იჩინამს

head

იჩინამს • (içinams) (Latin spelling içinams)

From ი- (i-) + ჩინ- (çin-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *c₁an- : c₁n- (“to learn, know”). Cognate with Georgian ცნობა (cnoba) and Mingrelian ჩინება (čineba).

inh+

ნავარბიჩინამ კოჩეფე მაქთენან

Men that I don't know are hanging around me


იჩვამს

head

იჩვამს • (içvams) (Latin spelling içvams)

içvams (romanization)
Apso (romanization)
Chanapeti (romanization)
Borghola (romanization)

From ი- (i-) + ჩვ- (çv-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *c₁ew- : c₁w- (“to take care; to watch”).

inh+

სუნთხანი ნარენ ნამეჲიკნენ ოზაბუნლუღიშენთი თისქანი იჩვარე

You will also protect yourself from infectious diseases anywhere

suntxani naren nameyiǩnen ozabunluğişenti tiskani içvare

to guard (something that belongs to oneself), to protect (one's own property)


ანჩამინს

head

ანჩამინს • (ançamins) (Latin spelling ançamins)

From ა- (a-) + ნჩამინ- (nçamin-) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *c₁em-in- (“to stratch”).

inh+

კაპულა მანჩამინს


ჩხე

Inherited from Proto-Georgian-Zan *c₁x-e- (“heat”). Cognate with Georgian ცხელი (cxeli) and Mingrelian სინჩხე (sinčxe).

სადიკიქ ჩხეთე ღურუტუ. კაი ნჭამი შუდორენ დო დიკა(რ)უ.
sadiǩik çxete ğuruťu. ǩai nç̌ami şudoren do diǩa(r)u.
Sadiq was dying of malaria. He took good medicine. He came back to life.


იმჩვირს

head

იმჩვირს • (imçvirs) (Latin spelling imçvirs)

From ი- (i-) + მჩვირ- (mçvir-) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *c₁ur- (“to swim”). Cognate with Georgian ცურავს (curavs).

inh+

მა ბუჯოხუმ. ალა კოჩიქ იმჩვირს. ვაროგნამს.

I'm calling him. But he's swimming. He doesn't hear us.

ma bucoxum. ala ǩoçik imçvirs. varognams.


ომჩხვინამს

head

ომჩხვინამს • (omçxvinams) (Latin spelling omçxvinams)

omçxvinams (romanization)
Sumla (romanization)
Arkabi (romanization)

From ო- (o-) + ჩხვინ- (çxvin-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *c₁x-un- (“to warm; to bake”).

inh+

ტაღანიზ ჲაღი ომჩხვინამს. მაქვალი მოტახასენ.

S/he's frying oil in a pan. S/he will crack an egg.

ťağaniz yaği omçxvinams. makvali moťaxasen.


გოჩუმს

head

გოჩუმს • (goçums) (Latin spelling goçums)

From გ- (g-) + ო- (o-) + ჩ(ვ)- (ç(v)-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ʒarc₁w- : ʒrc₁w- (“to take off (clothes)”).

inh+

გომჩვეს

(Apso, Vitse–Arkabi) to rob (someone on the road, on the bus, at work, at gambling, etc.)

გომჩვეს
gomçves
We spent until we ran out of money
(literally, “They robbed me”)

(Apso, Vitse–Arkabi, figurative) to ensure that you spend a lot of money while shopping


მანძინენ

head

მანძინენ • (manżinen) (Latin spelling manżinen)

From მ- (m-) + ა- (a-) + ნძინ- (nżin-) + -ენ (-en). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ʒen- : ʒin- (“to add, increase”).

inh+

ფარა ვახარჯაში ჲადვენ დო მანძინენ

When you don't spend the money, it adds up


იძღენ

From ი- (i-) + ძღ- (żğ-) + -ენ (-en). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ʒeɣ- : ʒɣ- (“to be sated; be filled”).

inh+

მთუთიქ თოფურითე დიძღაში “ნაგესქიდუნფე მოთძირომტან” ჲა დო ლეტათე მოლაფამს

When the bear is full of honey, he covers it with soil so that they don't see the leftovers

mtutik topurite diżğaşi “nageskidunpe motżiromťan” ya do leťate molapams


დიშქა

head

დიშქა • (dişka) (Latin spelling dişka, plural დიშქაფე)

dişka (romanization)
დიშქაფე (plural)
დიშქა (absolutive singular)
დიშქაფე (absolutive plural)
დიშქაქ (ergative singular)
დიშქაფექ (ergative plural)
დიშქას (dative singular)
დიშქაფეს (dative plural)
დიშქაშ (genitive singular)
დიშქაშ (genitive singular)
დიშქაშიş) (genitive singular)
დიშქაშიşi) (genitive singular)
დიშქაფეშ (genitive plural)
დიშქაფეშ (genitive plural)
დიშქაფეშიş) (genitive plural)
დიშქაფეშიşi) (genitive plural)
დიშქაშე (directive singular)
დიშქაფეშე (directive plural)
დიშქაშენ (ablative singular)
დიშქაფეშენ (ablative plural)
დიშქას (locative singular)
დიშქაფეს (locative plural)
დიშქათენ (instrumental singular)
დიშქაფეთენ (instrumental plural)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *ʒeša- (“firewood”). Cognate with Georgian შეშა (šeša) and Mingrelian დიშქა (diška).

inh+

ბაბაქ დიშქა სვარუმტაში შუ დიშქაფეში ჟინ ხომულა დიშქაფე ჲოდუმერს

When my father stacks firewood, he puts dry firewood on top of the wet firewood

babak dişka svarumťaşi şu dişkapeşi jin xomula dişkape yodumers


დაჩხური

head

დაჩხური • (daçxuri) (Latin spelling daçxuri)

daçxuri (romanization)
დაჩხური (absolutive singular)
დაჩხურეფე (absolutive plural)
დაჩხურიქ (ergative singular)
დაჩხურეფექ (ergative plural)
დაჩხურის (dative singular)
დაჩხურეფეს (dative plural)
დაჩხურიშ (genitive singular)
დაჩხურიშ (genitive singular)
დაჩხურიშიş) (genitive singular)
დაჩხურიშიşi) (genitive singular)
დაჩხურეფეშ (genitive plural)
დაჩხურეფეშ (genitive plural)
დაჩხურეფეშიş) (genitive plural)
დაჩხურეფეშიşi) (genitive plural)
დაჩხურიშე (directive singular)
დაჩხურეფეშე (directive plural)
დაჩხურიშენ (ablative singular)
დაჩხურეფეშენ (ablative plural)
დაჩხურის (locative singular)
დაჩხურეფეს (locative plural)
დაჩხურითენ (instrumental singular)
დაჩხურეფეთენ (instrumental plural)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *ʒec₁xl-. Cognate with Mingrelian დაჩხირი (dačxiri) and Georgian ცეცხლი (cecxli).

inh+

წინეკი დაჩხურის ბოსქურინამ

ბერექ, იზაბუნუში დაჩხური ჲუხთუ. ჰემ ორაზ ბეჯღუ.

When the child got sick, he had a fever. Then he became delirious (spoke gibberish).

berek, izabunuşi daçxuri yuxtu. hem oraz becğu.


იჯოხამს

head

იჯოხამს • (icoxams) (Latin spelling icoxams)

icoxams (romanization)
Vitse (romanization)
Borghola (romanization)

From ი- (i-) + ჯოხ- (cox-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *ʒ₁ax- : ʒ₁x- (“to call, be called”).

inh+

უჯიფალასქა! ნიჯე გიჯოხი დო ჩქარ ვაროგნი-ი?

Large eared! I called you so many times. Didn't you hear me?

ucipalaska! nice gicoxi do çkar varogni-i?

to call, to summon (an unknown person or someone whose whereabouts are unknown)


ჯუმადი

head

ჯუმადი • (cumadi) (Latin spelling cumadi)

cumadi (romanization)
ჯუმადი (absolutive singular)
ჯუმადეფე (absolutive plural)
ჯუმადიქ (ergative singular)
ჯუმადეფექ (ergative plural)
ჯუმადის (dative singular)
ჯუმადეფეს (dative plural)
ჯუმადიშ (genitive singular)
ჯუმადიშ (genitive singular)
ჯუმადიშიş) (genitive singular)
ჯუმადიშიşi) (genitive singular)
ჯუმადეფეშ (genitive plural)
ჯუმადეფეშ (genitive plural)
ჯუმადეფეშიş) (genitive plural)
ჯუმადეფეშიşi) (genitive plural)
ჯუმადიშე (directive singular)
ჯუმადეფეშე (directive plural)
ჯუმადიშენ (ablative singular)
ჯუმადეფეშენ (ablative plural)
ჯუმადის (locative singular)
ჯუმადეფეს (locative plural)
ჯუმადითენ (instrumental singular)
ჯუმადეფეთენ (instrumental plural)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *ʒ₁am-did- (“big brother”).

inh+

ჯუმადიქ ონტულეზ მეშატკობუნ დო ნთხირიშ ოკორობუშე ნამოხთასენ ბერეფე მეჭოფუმს

Uncle hides in the field and catches children who come to collect hazelnuts red-handed

cumadik onťulez meşaťǩobun do ntxiriş oǩorobuşe namoxtasen berepe meç̌opums


მჯუმს

From მჯ(ვ)- (mc(v)-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ʒ₁ow- (“to graze, pasture”).

inh+

ოსმანიში ჯოღორი ფუჯეფექ ნამჯუმტეზ კალა გოშატალუ დო ჰენთერე ჲომკუთინუ

Osman's dog wandered into the cow pasture(place that they graze) and startled them

osmanişi coğori pucepek namcumťez ǩala goşaťalu do hentere yomǩutinu


უწუმერს

head

უწუმერს • (uǯumers) (Latin spelling uǯumers)

From უ- (u-) + წ(ვ)- (ǯ(v)-) + -უმერ (-umer) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *c̣aw- : c̣w- (“to communicate, inform, announce”).

inh+

ნაგიწვიფე კაჲი ნისამადი

to tell, to say (something to a certain person)


უწონს

From უ- (u-) + წონ- (ǯon-) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *c̣w-en- (“to see, show”).

inh+

კაჲი უწონს
კაჲი უწონს#Laz

პატი უწონს
პატი უწონს#Laz

(only as part of idioms): კაჲი უწონს (ǩayi uǯons) and პატი უწონს (p̌aťi uǯons)


წკინტილი

head

წკინტილი • (ǯǩinťili) (Latin spelling ǯǩinťili)

ǯǩinťili (romanization)
წკინტილი (absolutive singular)
წკინტილეფე (absolutive plural)
წკინტილიქ (ergative singular)
წკინტილეფექ (ergative plural)
წკინტილის (dative singular)
წკინტილეფეს (dative plural)
წკინტილიშ (genitive singular)
წკინტილიშ (genitive singular)
წკინტილიშიş) (genitive singular)
წკინტილიშიşi) (genitive singular)
წკინტილეფეშ (genitive plural)
წკინტილეფეშ (genitive plural)
წკინტილეფეშიş) (genitive plural)
წკინტილეფეშიşi) (genitive plural)
წკინტილიშე (directive singular)
წკინტილეფეშე (directive plural)
წკინტილიშენ (ablative singular)
წკინტილეფეშენ (ablative plural)
წკინტილის (locative singular)
წკინტილეფეს (locative plural)
წკინტილითენ (instrumental singular)
წკინტილეფეთენ (instrumental plural)

Inherited from Proto-Georgian-Zan *c̣ḳinṭ-l- (“excrement, droppings (of birds)”).

inh+

მთუგიშ(ი) წკინტილი
mtugiş(i) ǯǩinťili
Mouse droppings

feces (of animals such as chickens, birds and mice etc.)


წკონდუმს

head

წკონდუმს • (ǯǩondums) (Latin spelling ǯǩondums)

From წკონდ- (ǯǩond-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Unknown.

წკიდუფს წკიდუფს#Laz

Vitse and Lome form of წკიდუფს (ǯǩidups)


ჭაბუმს

ჭაბუმს • (ç̌abums) (Latin spelling ç̌abums)

From ჭაბ- (ç̌ab-) + -უმ (-um) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *c̣₁eb-.

inh+

ჯუმაჩქიმიქ ბერეში ოდა ქარტალითე ჭაბუმს


ჶელუკა

head

ჶელუკა • (feluǩa) (Latin spelling feluǩa, plural ჶელუკაფე)

Borrowed from Ottoman Turkish فلوقه (fıluka, fılıka, füluka, filuka), Derived from Arabic فَلُوكَة (falūka).

bor+

ჰანდღა ნაპჭოფი მჩხომითე ჶელუკა ობოფში

I filled the boat with the fish I caught today


ნქრა

head

ნქრა • (nkra) (Latin spelling nkra, plural ნქრალეფე)

nkra (romanization)
ნქრალეფე (plural)
ნქრა (absolutive singular)
ნქრალეფე (absolutive plural)
ნქრაქ (ergative singular)
ნქრალეფექ (ergative plural)
ნქრას (dative singular)
ნქრალეფეს (dative plural)
ნქრაშ (genitive singular)
ნქრაშ (genitive singular)
ნქრაშიş) (genitive singular)
ნქრაშიşi) (genitive singular)
ნქრალეფეშ (genitive plural)
ნქრალეფეშ (genitive plural)
ნქრალეფეშიş) (genitive plural)
ნქრალეფეშიşi) (genitive plural)
ნქრაშე (directive singular)
ნქრალეფეშე (directive plural)
ნქრაშენ (ablative singular)
ნქრალეფეშემ (ablative plural)
ნქრას (locative singular)
ნქრალეფეს (locative plural)
ნქრათენ (instrumental singular)
ნქრალეფეთენ (instrumental plural)

Akin to Georgian რქა (rka) and Mingrelian რქა (rka).

ალიქ ხოჯეფეზ ნქრა ჲუტახამს


დოხმელი

დოხმელი • (doxmeli) (Latin spelling doxmeli)

ოხორიში ონტულეზ გეთასულე შენი დოხმელი ჲერი დოგიტალი

I've left you a separate place for a vegetable patch in the house field

oxorişi onťulez getasule şeni doxmeli yeri dogiťali


ჩურუღი

ჩურუღი • (çuruği) (Latin spelling Çuruği)

çuruği (romanization)
Çuruği (romanization)
ჩურუღი (absolutive singular)
ჩურუღეფე (absolutive plural)
ჩურუღიქ (ergative singular)
ჩურუღეფექ (ergative plural)
ჩურუღის (dative singular)
ჩურუღეფეს (dative plural)
ჩურუღიშ (genitive singular)
ჩურუღიშ (genitive singular)
ჩურუღიშიş) (genitive singular)
ჩურუღიშიşi) (genitive singular)
ჩურუღეფეშ (genitive plural)
ჩურუღეფეშ (genitive plural)
ჩურუღეფეშიş) (genitive plural)
ჩურუღეფეშიşi) (genitive plural)
ჩურუღიშე (directive singular)
ჩურუღეფეშე (directive plural)
ჩურუღიშენ (ablative singular)
ჩურუღეფეშენ (ablative plural)
ჩურუღის (locative singular)
ჩურუღეფეს (locative plural)
ჩურუღითენ (instrumental singular)
ჩურუღეფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ottoman Turkish چوروك (çürük, “rotten, spoilt”).

bor+

ჩურუღიში თუთაზ უფიჲაჲი ფორჩაფე ორდოშენ მტკორუნ

çuruğişi tutaz upiyayi porçape ordoşen mťǩorun


ქცაფა

kʒapa (romanization)
Kʒapa (romanization)
Sumla (romanization)
ქცაფა (absolutive singular)
ქცაფაფე (absolutive plural)
ქცაფაქ (ergative singular)
ქცაფაფექ (ergative plural)
ქცაფას (dative singular)
ქცაფაფეს (dative plural)
ქცაფაშ (genitive singular)
ქცაფაშ (genitive singular)
ქცაფაშიş) (genitive singular)
ქცაფაშიşi) (genitive singular)
ქცაფაფეშ (genitive plural)
ქცაფაფეშ (genitive plural)
ქცაფაფეშიş) (genitive plural)
ქცაფაფეშიşi) (genitive plural)
ქცაფაშე (directive singular)
ქცაფაფეშე (directive plural)
ქცაფაშენ (ablative singular)
ქცაფაფეშენ (ablative plural)
ქცაფას (locative singular)
ქცაფაფეს (locative plural)
ქცაფათენ (instrumental singular)
ქცაფაფეთენ (instrumental plural)

From ქც- (kʒ-, “to rot”) + -აფა (-apa, -tion, -ment).

af

ეჩიდოსუმ ქცაფაშ ნდღაზ პარლამენტიშ ცხუნა მიღუნან. მათი პარლამენტერი ადაჲი ბორე.

On 23 July we have parliamentary elections. I'm also a parliamentary candidate.

eçidosum kʒapaş ndğaz p̌arlamenťiş ʒxuna miğunan. mati p̌arlamenťeri adayi bore.


აღუსთოზი

head

აღუსთოზი • (ağustozi) (Latin spelling Ağustozi)

ağustozi (romanization)
Ağustozi (romanization)
Vitse (romanization)
Borghola (romanization)
Khopa (romanization)
აღუსთოზი (absolutive singular)
აღუსთოზეფე (absolutive plural)
აღუსთოზიქ (ergative singular)
აღუსთოზეფექ (ergative plural)
აღუსთოზის (dative singular)
აღუსთოზეფეს (dative plural)
აღუსთოზიშ (genitive singular)
აღუსთოზიშ (genitive singular)
აღუსთოზიშიş) (genitive singular)
აღუსთოზიშიşi) (genitive singular)
აღუსთოზეფეშ (genitive plural)
აღუსთოზეფეშ (genitive plural)
აღუსთოზეფეშიş) (genitive plural)
აღუსთოზეფეშიşi) (genitive plural)
აღუსთოზიშე (directive singular)
აღუსთოზეფეშე (directive plural)
აღუსთოზიშენ (ablative singular)
აღუსთოზეფეშენ (ablative plural)
აღუსთოზის (locative singular)
აღუსთოზეფეს (locative plural)
აღუსთოზითენ (instrumental singular)
აღუსთოზეფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ottoman Turkish آغستوس (ağustos), Derived from Latin augustus.

bor+

აღუსთოზიში თუთაზ ვიწეში რაკანეფეზ დიდო მჯაჯი იჲენ
ağustozişi tutaz viǯeşi raǩanepez dido mcaci iyen
In August there are many falcons on the Viǯe hills


წილვა

ǯilva (romanization)
Ǯilva (romanization)
წილვა (absolutive singular)
წილვაფე (absolutive plural)
წილვაქ (ergative singular)
წილვაფექ (ergative plural)
წილვას (dative singular)
წილვაფეს (dative plural)
წილვაშ (genitive singular)
წილვაშ (genitive singular)
წილვაშიş) (genitive singular)
წილვაშიşi) (genitive singular)
წილვაფეშ (genitive plural)
წილვაფეშ (genitive plural)
წილვაფეშიş) (genitive plural)
წილვაფეშიşi) (genitive plural)
წილვაშე (directive singular)
წილვაფეშე (directive plural)
წილვაშენ (ablative singular)
წილვაფეშენ (ablative plural)
წილვას (locative singular)
წილვაფეს (locative plural)
წილვათენ (instrumental singular)
წილვაფეთენ (instrumental plural)

From წილ- (ǯil-, “to pick fruit”) + -ვა (-va).


გუმა

guma (romanization)
Guma (romanization)
გუმა (absolutive singular)
გუმაფე (absolutive plural)
გუმაქ (ergative singular)
გუმაფექ (ergative plural)
გუმას (dative singular)
გუმაფეს (dative plural)
გუმაშ (genitive singular)
გუმაშ (genitive singular)
გუმაშიş) (genitive singular)
გუმაშიşi) (genitive singular)
გუმაფეშ (genitive plural)
გუმაფეშ (genitive plural)
გუმაფეშიş) (genitive plural)
გუმაფეშიşi) (genitive plural)
გუმაშე (directive singular)
გუმაფეშე (directive plural)
გუმაშენ (ablative singular)
გუმაფეშენ (ablative plural)
გუმას (locative singular)
გუმაფეს (locative plural)
გუმათენ (instrumental singular)
გუმაფეთენ (instrumental plural)


თუთადიდი

head

თუთადიდი • (tutadidi) (Latin spelling Tutadidi)

tutadidi (romanization)
Tutadidi (romanization)
Chanapeti (romanization)
თუთადიდი (absolutive singular)
თუთადიდეფე (absolutive plural)
თუთადიდიქ (ergative singular)
თუთადიდეფექ (ergative plural)
თუთადიდის (dative singular)
თუთადიდეფეს (dative plural)
თუთადიდიშ (genitive singular)
თუთადიდიშ (genitive singular)
თუთადიდიშიş) (genitive singular)
თუთადიდიშიşi) (genitive singular)
თუთადიდეფეშ (genitive plural)
თუთადიდეფეშ (genitive plural)
თუთადიდეფეშიş) (genitive plural)
თუთადიდეფეშიşi) (genitive plural)
თუთადიდიშე (directive singular)
თუთადიდეფეშე (directive plural)
თუთადიდიშენ (ablative singular)
თუთადიდეფეშენ (ablative plural)
თუთადიდის (locative singular)
თუთადიდეფეს (locative plural)
თუთადიდითენ (instrumental singular)
თუთადიდეფეთენ (instrumental plural)

From თუთა (tuta, “month”) + დიდი (didi, “big”).


ჩხავლა

head

ჩხავლა • (çxavla) (Latin spelling çxavla)

çxavla (romanization)
Chanapeti (romanization)
ჩხავლა (absolutive singular)
ჩხავლაფე (absolutive plural)
ჩხავლაქ (ergative singular)
ჩხავლაფექ (ergative plural)
ჩხავლას (dative singular)
ჩხავლაფეს (dative plural)
ჩხავლაშ (genitive singular)
ჩხავლაშ (genitive singular)
ჩხავლაშიş) (genitive singular)
ჩხავლაშიşi) (genitive singular)
ჩხავლაფეშ (genitive plural)
ჩხავლაფეშ (genitive plural)
ჩხავლაფეშიş) (genitive plural)
ჩხავლაფეშიşi) (genitive plural)
ჩხავლაშე (directive singular)
ჩხავლაფეშე (directive plural)
ჩხავლაშენ (ablative singular)
ჩხავლაფეშენ (ablative plural)
ჩხავლას (locative singular)
ჩხავლაფეს (locative plural)
ჩხავლათენ (instrumental singular)
ჩხავლაფეთენ (instrumental plural)

From -ჩხალ- (-çxal-, “to harvest nuts”) + -ვა (-va).

af

ჰანწო ჩხავლაში ვიტოჟურიზ დოხმელი კანუნიზ მექთურა ეჩქინდუ

There was a constitutional amendment on 12 September this year

hanǯo çxavlaşi viťojuriz doxmeli ǩanuniz mektura eçkindu


ზემფერი

head

ზემფერი • (zemperi) (Latin spelling Zemperi)

zemperi (romanization)
Zemperi (romanization)
Sumla (romanization)
ზემფერი (absolutive singular)
ზემფერეფე (absolutive plural)
ზემფერიქ (ergative singular)
ზემფერეფექ (ergative plural)
ზემფერის (dative singular)
ზემფერეფეს (dative plural)
ზემფერიშ (genitive singular)
ზემფერიშ (genitive singular)
ზემფერიშიş) (genitive singular)
ზემფერიშიşi) (genitive singular)
ზემფერეფეშ (genitive plural)
ზემფერეფეშ (genitive plural)
ზემფერეფეშიş) (genitive plural)
ზემფერეფეშიşi) (genitive plural)
ზემფერიშე (directive singular)
ზემფერეფეშე (directive plural)
ზემფერიშენ (ablative singular)
ზემფერეფეშენ (ablative plural)
ზემფერის (locative singular)
ზემფერეფეს (locative plural)
ზემფერითენ (instrumental singular)
ზემფერეფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Turkish zemperi, a dialectal form of zemheri (“coldest time in winter”), ultimately from Arabic زَمْهَرِير (zamharīr).


სთველი

სთველი • (stveli) (Latin spelling Stveli)

stveli (romanization)
Stveli (romanization)
სთველი (absolutive singular)
სთველეფე (absolutive plural)
სთველიქ (ergative singular)
სთველეფექ (ergative plural)
სთველის (dative singular)
სთველეფეს (dative plural)
სთველიშ (genitive singular)
სთველიშ (genitive singular)
სთველიშიş) (genitive singular)
სთველიშიşi) (genitive singular)
სთველეფეშ (genitive plural)
სთველეფეშ (genitive plural)
სთველეფეშიş) (genitive plural)
სთველეფეშიşi) (genitive plural)
სთველიშე (directive singular)
სთველეფეშე (directive plural)
სთველიშენ (ablative singular)
სთველეფეშენ (ablative plural)
სთველის (locative singular)
სთველეფეს (locative plural)
სთველითენ (instrumental singular)
სთველეფეთენ (instrumental plural)


პარასქე

პარასქე • (p̌araske) (Latin spelling P̌araske)

p̌araske (romanization)
P̌araske (romanization)
პარასქე (absolutive singular)
პარასქეფე (absolutive plural)
პარასქექ (ergative singular)
პარასქეფექ (ergative plural)
პარასქეს (dative singular)
პარასქეფეს (dative plural)
პარასქეშ (genitive singular)
პარასქეშ (genitive singular)
პარასქეშიş) (genitive singular)
პარასქეშიşi) (genitive singular)
პარასქეფეშ (genitive plural)
პარასქეფეშ (genitive plural)
პარასქეფეშიş) (genitive plural)
პარასქეფეშიşi) (genitive plural)
პარასქეშე (directive singular)
პარასქეფეშე (directive plural)
პარასქეშენ (ablative singular)
პარასქეფეშენ (ablative plural)
პარასქეს (locative singular)
პარასქეფეს (locative plural)
პარასქეთენ (instrumental singular)
პარასქეფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ancient Greek Πᾰρᾰσκευή (Paraskeuḗ).

bor+

ნაჯიქ კატა პარასქეზ კავაღიზ ფუჯი ნოკვათამს
nacik ǩaťa p̌araskez ǩavağiz puci noǩvatams
Naci slaughters cows every Friday in Kavak


ჯუმაჩხა

head

ჯუმაჩხა • (cumaçxa) (Latin spelling Cumaçxa)

cumaçxa (romanization)
Cumaçxa (romanization)
ჯუმაჩხა (absolutive singular)
ჯუმაჩხაფე (absolutive plural)
ჯუმაჩხაქ (ergative singular)
ჯუმაჩხაფექ (ergative plural)
ჯუმაჩხას (dative singular)
ჯუმაჩხაფეს (dative plural)
ჯუმაჩხაშ (genitive singular)
ჯუმაჩხაშ (genitive singular)
ჯუმაჩხაშიş) (genitive singular)
ჯუმაჩხაშიşi) (genitive singular)
ჯუმაჩხაფეშ (genitive plural)
ჯუმაჩხაფეშ (genitive plural)
ჯუმაჩხაფეშიş) (genitive plural)
ჯუმაჩხაფეშიşi) (genitive plural)
ჯუმაჩხაშე (directive singular)
ჯუმაჩხაფეშე (directive plural)
ჯუმაჩხაშენ (ablative singular)
ჯუმაჩხაფეშენ (ablative plural)
ჯუმაჩხას (locative singular)
ჯუმაჩხაფეს (locative plural)
ჯუმაჩხათენ (instrumental singular)
ჯუმაჩხაფეთენ (instrumental plural)

From *ჯუმა (*cuma) + -შ (-ş, genitive case marker) + დღა (dğa, “day”). The meaning of *ჯუმა (*cuma) is compared to Laz ჯუმა (cuma, “brother”) by native speakers. But probably word is not the same. Compare Mingrelian ჯუმაშხა (ǯumašxa) (it should've been ჯიმაშხა (ǯimašxa) instead if that was the case).


დოლონი

head

დოლონი • (doloni) (Latin spelling doloni)

doloni (romanization)
Dutkhe (romanization)
Vitse (romanization)
დოლონი (absolutive singular)
დოლონეფე (absolutive plural)
დოლონიქ (ergative singular)
დოლონეფექ (ergative plural)
დოლონის (dative singular)
დოლონეფეს (dative plural)
დოლონიშ (genitive singular)
დოლონიშ (genitive singular)
დოლონიშიş) (genitive singular)
დოლონიშიşi) (genitive singular)
დოლონეფეშ (genitive plural)
დოლონეფეშ (genitive plural)
დოლონეფეშიş) (genitive plural)
დოლონეფეშიşi) (genitive plural)
დოლონიშე (directive singular)
დოლონეფეშე (directive plural)
დოლონიშენ (ablative singular)
დოლონეფეშენ (ablative plural)
დოლონის (locative singular)
დოლონეფეს (locative plural)
დოლონითენ (instrumental singular)
დოლონეფეთენ (instrumental plural)

მა დოლონიშენ დოლონიშა ნოღაშა გებულურ


გჲული

gyuli (romanization)
გჲული (absolutive singular)
გჲულეფე (absolutive plural)
გჲულიქ (ergative singular)
გჲულეფექ (ergative plural)
გჲულის (dative singular)
გჲულეფეს (dative plural)
გჲულიშ (genitive singular)
გჲულიშ (genitive singular)
გჲულიშიş) (genitive singular)
გჲულიშიşi) (genitive singular)
გჲულეფეშ (genitive plural)
გჲულეფეშ (genitive plural)
გჲულეფეშიş) (genitive plural)
გჲულეფეშიşi) (genitive plural)
გჲულიშე (directive singular)
გჲულეფეშე (directive plural)
გჲულიშენ (ablative singular)
გჲულეფეშენ (ablative plural)
გჲულის (locative singular)
გჲულეფეს (locative plural)
გჲულითენ (instrumental singular)
გჲულეფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ottoman Turkish گل (gül), Derived from Persian گل (gol, “flower”).

სი დომჭვი დო დომხალი, გჲულიჩქიმი


ოროფერი

ოროფერი • (oroperi) (Latin spelling oroperi)

oroperi (romanization)
ოროფერი (absolutive singular)
ოროფერეფე (absolutive plural)
ოროფერიქ (ergative singular)
ოროფერეფექ (ergative plural)
ოროფერის (dative singular)
ოროფერეფეს (dative plural)
ოროფერიშ (genitive singular)
ოროფერიშ (genitive singular)
ოროფერიშიş) (genitive singular)
ოროფერიშიşi) (genitive singular)
ოროფერეფეშ (genitive plural)
ოროფერეფეშ (genitive plural)
ოროფერეფეშიş) (genitive plural)
ოროფერეფეშიşi) (genitive plural)
ოროფერიშე (directive singular)
ოროფერეფეშე (directive plural)
ოროფერიშენ (ablative singular)
ოროფერეფეშენ (ablative plural)
ოროფერის (locative singular)
ოროფერეფეს (locative plural)
ოროფერითენ (instrumental singular)
ოროფერეფეთენ (instrumental plural)

სევდაშკიმი ონა დოლოხენდო შქიმი შენი გამიხვალენ

My beloved coughs for me (to let me know) from the field

sevdaşǩimi ona doloxendo şkimi şeni gamixvalen


საატი

saaťi (romanization)
საატი (absolutive singular)
საატეფე (absolutive plural)
საატიქ (ergative singular)
საატეფექ (ergative plural)
საატის (dative singular)
საატეფეს (dative plural)
საატიშ (genitive singular)
საატიშ (genitive singular)
საატიშიş) (genitive singular)
საატიშიşi) (genitive singular)
საატეფეშ (genitive plural)
საატეფეშ (genitive plural)
საატეფეშიş) (genitive plural)
საატეფეშიşi) (genitive plural)
საატიშე (directive singular)
საატეფეშე (directive plural)
საატიშენ (ablative singular)
საატეფეშენ (ablative plural)
საატის (locative singular)
საატეფეს (locative plural)
საატითენ (instrumental singular)
საატეფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ottoman Turkish ساعت (saʾat), from Arabic سَاعَة (sāʕa).

bor+

ხაჯიში მჭოხალი ჟურ საატიზ წკარიზ გელადვაჲიზ კაი ინჭორენ

When you put the pickled beans in water for two hours, they are well salted

xacişi mç̌oxali jur saaťiz ǯǩariz geladvayiz ǩai inç̌oren

unit of time equal to one 24th of a day; hour

ნანაქ მოსელაზ საატი გედგიმზ დო იფთი მუქ ეისელზ

My mother sets the clock and gets up first

nanak moselaz saaťi gedgimz do ipti muk eiselz

a device that displays time units such as hours, minutes, etc.; clock

ჰამ წანა ტახვათუთაში ეჩიდოვიტოარ ნდღას ჲაზისაატიში კიშისაატიშა ქოგოლაჶტით

We switched from summer to winter time on October thirty-first this year

ham ǯana ťaxvatutaşi eçidoviťoar ndğas yazisaaťişi ǩişisaaťişa kogolafťit

standard time, which may vary by country or region and by season; time zone


ჩქინერი

head

ჩქინერი • (çkineri) (Latin spelling çkineri)

çkineri (romanization)
ჩქინერი (absolutive singular)
ჩქინერეფე (absolutive plural)
ჩქინერიქ (ergative singular)
ჩქინერეფექ (ergative plural)
ჩქინერის (dative singular)
ჩქინერეფეს (dative plural)
ჩქინერიშ (genitive singular)
ჩქინერიშ (genitive singular)
ჩქინერიშიş) (genitive singular)
ჩქინერიშიşi) (genitive singular)
ჩქინერეფეშ (genitive plural)
ჩქინერეფეშ (genitive plural)
ჩქინერეფეშიş) (genitive plural)
ჩქინერეფეშიşi) (genitive plural)
ჩქინერიშე (directive singular)
ჩქინერეფეშე (directive plural)
ჩქინერიშენ (ablative singular)
ჩქინერეფეშენ (ablative plural)
ჩქინერის (locative singular)
ჩქინერეფეს (locative plural)
ჩქინერითენ (instrumental singular)
ჩქინერეფეთენ (instrumental plural)

From ჩქინ- (çkin-, “to know”) + -ერი (-eri).


ქრესთი

ქრესთი • (kresti) (Latin spelling kresti)

kresti (romanization)
Vitse (romanization)
ქრესთი (absolutive singular)
[[#Laz|]] (absolutive plural)
ქრესთიქ (ergative singular)
[[#Laz|]] (ergative plural)
ქრესთის (dative singular)
[[#Laz|]] (dative plural)
ქრესთიშ (genitive singular)
ქრესთიშ (genitive singular)
ქრესთიშიş) (genitive singular)
ქრესთიშიşi) (genitive singular)
[[#Laz|]] (genitive plural)
ქრესთიშე (directive singular)
[[#Laz|]] (directive plural)
ქრესთიშენ (ablative singular)
[[#Laz|]] (ablative plural)
ქრესთის (locative singular)
[[#Laz|]] (locative plural)
ქრესთითენ (instrumental singular)
[[#Laz|]] (instrumental plural)

ლაზმაშენ ტუცა ქრესთი ჲულუნ


ქეშური

ქეშური • (keşuri) (Latin spelling keşuri)

keşuri (romanization)
ქეშური (absolutive singular)
[[#Laz|]] (absolutive plural)
ქეშურიქ (ergative singular)
[[#Laz|]] (ergative plural)
ქეშურის (dative singular)
[[#Laz|]] (dative plural)
ქეშურიშ (genitive singular)
ქეშურიშ (genitive singular)
ქეშურიშიş) (genitive singular)
ქეშურიშიşi) (genitive singular)
[[#Laz|]] (genitive plural)
ქეშურიშე (directive singular)
[[#Laz|]] (directive plural)
ქეშურიშენ (ablative singular)
[[#Laz|]] (ablative plural)
ქეშურის (locative singular)
[[#Laz|]] (locative plural)
ქეშურითენ (instrumental singular)
[[#Laz|]] (instrumental plural)

(Vitse) hot and odorless vapor of boiling water

steam, vapor
hot and odorless vapor of boiling water

steam, vapor
(Vitse) vapor from the mouth


ჶიკირი

ჶიკირი • (fiǩiri) (Latin spelling fiǩiri)

fiǩiri (romanization)
ჶიკირი (absolutive singular)
ჶიკირეფე (absolutive plural)
ჶიკირიქ (ergative singular)
ჶიკირეფექ (ergative plural)
ჶიკირის (dative singular)
ჶიკირეფეს (dative plural)
ჶიკირიშ (genitive singular)
ჶიკირიშ (genitive singular)
ჶიკირიშიş) (genitive singular)
ჶიკირიშიşi) (genitive singular)
ჶიკირეფეშ (genitive plural)
ჶიკირეფეშ (genitive plural)
ჶიკირეფეშიş) (genitive plural)
ჶიკირეფეშიşi) (genitive plural)
ჶიკირიშე (directive singular)
ჶიკირეფეშე (directive plural)
ჶიკირიშენ (ablative singular)
ჶიკირეფეშენ (ablative plural)
ჶიკირის (locative singular)
ჶიკირეფეს (locative plural)
ჶიკირითენ (instrumental singular)
ჶიკირეფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ottoman Turkish فكر (fikr, fikir), Derived from Arabic فِكْر (fikr).

bor+

ნანაქ ჶიკირისუზი ავლა გელაჩხუმტუშა წკარი გალე ნაგემიბურტუ ფორჩაფეზ გაბუ.

When my mother carelessly washed the front of the house, the water splashed on my shirts hanging outside.

nanak fiǩirisuzi avla gelaçxumťuşa ǯǩari gale nagemiburťu porçapez gabu.


მტკა

head

მტკა • (mťǩa) (Latin spelling mťǩa, plural მტკაფე)

mťǩa (romanization)
მტკაფე (plural)
მტკა (absolutive singular)
მტკაფე (absolutive plural)
მტკაქ (ergative singular)
მტკაფექ (ergative plural)
მტკას (dative singular)
მტკაფეს (dative plural)
მტკაშ (genitive singular)
მტკაშ (genitive singular)
მტკაშიş) (genitive singular)
მტკაშიşi) (genitive singular)
მტკაფეშ (genitive plural)
მტკაფეშ (genitive plural)
მტკაფეშიş) (genitive plural)
მტკაფეშიşi) (genitive plural)
მტკაშე (directive singular)
მტკაფეშე (directive plural)
მტკაშენ (ablative singular)
მტკაფეშენ (ablative plural)
მტკას (locative singular)
მტკაფეს (locative plural)
მტკათენ (instrumental singular)
მტკაფეთენ (instrumental plural)

Inherited from Proto-Kartvelian *ṭq̇e- (“forest, tree”).

inh+

კვათერი ჩაჲიზ ვარგუმოლანა მთელლი მტკა მოილამს დო ჩაჲი მეშოქაჩამს

If you don't hoe the tea that has been cut (around the tea), thorns will cover it and the tea will remain in the thorns

ǩvateri çayiz vargumolana mtelli mťǩa moilams do çayi meşokaçams

(Vitse–Arkabi) a shrub with small thorns, blackberry


-დორენ

head

-დორენ • (-doren) (Latin spelling -doren)

From დო- (do-, affirmation prefix) + რენ (ren, “to be”).

af

სი მა ვა-მიპარამითარე-დორენ დო მა ქემანე ბუსუმერ

You won't talk to me and I'm playing the violin

si ma va-mip̌aramitare-doren do ma kemane busumer

(Vitse–Arkabi) indicates that the statement in the present or future tense was heard from someone else


აბგარს

head

აბგარს • (abgars) (Latin spelling abgars)

From ა- (a-) + ბგარ- (bgar-, “to cry”) + -ს (-s).

af

ბერექ ნანამუშიზ აბგარს


აჩილამბრენ

head

აჩილამბრენ • (açilambren) (latin spelling açilambren)

açilambren (romanization)
latin spelling açilambren (romanization)

აჩილამრენ აჩილამრენ#Laz


აჩინდინენ

აჩინდინენ • (açindinen) (Latin spelling açindinen)

აჩინდენ აჩინდენ#Laz


აბორინენ

აბორინენ • (aborinen) (Latin spelling aborinen)

aborinen (romanization)
Chenneti (romanization)
Arkabi (romanization)

From ა- (a-) + ბორინ- (borin-, “to burp”) + -ენ (-en).

af

ბულეკი ჭკომაში კოჩიზ პანდა აბორინენ
buleǩi ç̌ǩomaşi ǩoçiz p̌anda aborinen
You always burp when you eat radishes


აჩქინენ

head

აჩქინენ • (açkinen) (Latin spelling açkinen)

ტაქიმეფეში ნკოლა სოთი დობდვარე აჩქინენ დო მუთურენ ქემიზდამს

Wherever I leave the key to the place (closet) where the tools (hammer, knife, etc.) are kept, he discovers (finds, understands) and keeps them all

ťakimepeşi nǩola soti dobdvare açkinen do muturen kemizdams

(Chenneti, Chanapeti, Lome, Batumi) to be aware of what is happening with a wisdom and a talent that is not unique to everyone


აჩინდენ

აჩინდენ • (açinden) (Latin spelling açinden)

açinden (romanization)
Atina (romanization)
Artasheni (romanization)
Chanapeti (romanization)
Arkabi (romanization)
Khopa (romanization)

From ა- (a-) + ჩინდ- (çind-, “to sneeze”) + -ენ (-en).

af

დოღანი აჩინდენ
doğani açinden
Doghani sneezes


აბუტრაკი

head

აბუტრაკი • (abuťraǩi) (Latin spelling abuťraǩi)

abuťraǩi (romanization)
Chanapeti (romanization)
აბუტრაკი (absolutive singular)
აბუტრაკეფე (absolutive plural)
აბუტრაკიქ (ergative singular)
აბუტრაკეფექ (ergative plural)
აბუტრაკის (dative singular)
აბუტრაკეფეს (dative plural)
აბუტრაკიშ (genitive singular)
აბუტრაკიშ (genitive singular)
აბუტრაკიშიş) (genitive singular)
აბუტრაკიშიşi) (genitive singular)
აბუტრაკეფეშ (genitive plural)
აბუტრაკეფეშ (genitive plural)
აბუტრაკეფეშიş) (genitive plural)
აბუტრაკეფეშიşi) (genitive plural)
აბუტრაკიშე (directive singular)
აბუტრაკეფეშე (directive plural)
აბუტრაკიშენ (ablative singular)
აბუტრაკეფეშენ (ablative plural)
აბუტრაკის (locative singular)
აბუტრაკეფეს (locative plural)
აბუტრაკითენ (instrumental singular)
აბუტრაკეფეთენ (instrumental plural)

Related to Georgian აპუტრაკი (aṗuṭraḳi). See it for more.

მკვერიზ აბუტრაკი ვარუღუნ


აჭვენ

აჭვენ • (aç̌ven) (Latin spelling aç̌ven)

From ა- (a-) + ჭვ- (ç̌v-, “to burn”) + -ენ (-en). Inherited from Proto-Kartvelian *c̣₁w- (“to bake, fry”).

inh+

ტუცა მჟალვა ფშუმტიშა ხურტული ომაჭუ

(Atina, Vizha, Artasheni, Vitse–Arkabi) to burn

(figurative, Atina, Vizha, Artasheni, Vitse–Arkabi) heart burn


აენ

აყვენ აყვენ#Laz

Artasheni, Chanapeti, and Chenneti form of აყვენ (aqven)


აჶიკირენ

head

აჶიკირენ • (afiǩiren) (Latin spelling afiǩiren)

afiǩiren (romanization)
Vitse (romanization)

From ა- (a-) + ჶიკირი (fiǩiri, “idea”) + -ენ (-en).

af

ნანაზ ონდღერიზ მუ ოჭკომუ აჶიკირენ ვარ მიჩქინ

I don't know what mom intends to eat for lunch

nanaz ondğeriz mu oç̌ǩomu afiǩiren var miçkin


აღნოსე

head

აღნოსე • (ağnose) (Latin spelling ağnose)

From ნოსი (nosi, “mind”) + ა- -ე (a- -e), literally “without mind”.

af

ოხორჯა მთელლი აღნოსე რენ. ბერეში მსელი მასაზ თუდე ეწობამს.

She's completely unintelligent. She spills the kid's pee under the table.

oxorca mtelli ağnose ren. bereşi mseli masaz tude eǯobams.


აქთურენ

head

აქთურენ • (akturen) (Latin spelling akturen)

From ა- (a-) + ქთურ- (ktur-) + -ენ (-en).

ა მითხაშენ ნამოხთუ თელეჶონითე ქეჲანა დაქთურუ

A phone call from someone else changed his/her world

a mitxaşen namoxtu telefonite keyana dakturu

to change something belonging to someone


აკვანდამს

აკვანდამს • (aǩvandams) (Latin spelling aǩvandams)

აკვანს აკვანს#Laz


აკათენ

აკათენ • (aǩaten) (Latin spelling aǩaten)

From ა- (a-) + კათ- (ǩat-) + -ენ (-en). Inherited from Proto-Georgian-Zan *ḳet- (“to add; to mix”). Cognate with Georgian კეთება (ḳeteba).

inh+

რიზას დიდო პატი ხუჲი უღუნ. უჩქინ ვარუჩქინ, ირიში დულჲაზ აკათენ.

Riza has a very bad habit. He meddles in everyone's business without knowing at all.

rizas dido p̌aťi xuyi uğun. uçkin varuçkin, irişi dulyaz aǩaten.

(Vitse, Lome, Batumi) to interfere, to meddle in someone else's business


ალემს

ფუქურიზ მსქვა შურა ალემს

to smell
someone or something to emit an odor

ნჩხომიშ გჲარი პიშენ დონი ხეს ნჩხომიშ შურა მალემს. ხოლო ობონონი ბორე.

After I cook fish (since I cooked it), my hands smell of fish. I have to wash them again.

nçxomiş gyari p̌işen doni xes nçxomiş şura malems. xolo obononi bore.

alems; something that belongs to someone to give off odor of something


ალიმონი

head

ალიმონი • (alimoni) (Latin spelling alimoni)

From ალიმა (alima, “lard”) + -ონი (-oni, -y, -ly).

af

ალიმონი ლუყუ ხილი იყვენ


ალიმა

alima (romanization)
ალიმა (absolutive singular)
ალიმაფე (absolutive plural)
ალიმაქ (ergative singular)
ალიმაფექ (ergative plural)
ალიმას (dative singular)
ალიმაფეს (dative plural)
ალიმაშ (genitive singular)
ალიმაშ (genitive singular)
ალიმაშიş) (genitive singular)
ალიმაშიşi) (genitive singular)
ალიმაფეშ (genitive plural)
ალიმაფეშ (genitive plural)
ალიმაფეშიş) (genitive plural)
ალიმაფეშიşi) (genitive plural)
ალიმაშე (directive singular)
ალიმაფეშე (directive plural)
ალიმაშენ (ablative singular)
ალიმაფეშენ (ablative plural)
ალიმას (locative singular)
ალიმაფეს (locative plural)
ალიმათენ (instrumental singular)
ალიმაფეთენ (instrumental plural)

ლუყუს ალიმა ვარუკათაში ნოსთონი ვარავენ

Cabbage does not taste good without lard

ნანაქ ლუ დო ალიმა ოკოგუბომს


ალიმსე

head

ალიმსე • (alimse) (Latin spelling alimse)

ანიმსე ანიმსე#Laz


ამადგინ

ამადგინ • (amadgin) (Latin spelling amadgin)

From ამა- (ama-) + დგინ (dgin, “to stand”).

მუსას ჩქარ ონჯღორე ვარავენ ამადგინ დო მოგორამს

musas çkar oncğore varaven amadgin do mogorams


ამადუმერს

ამადუმერს • (amadumers) (Latin spelling amadums)

amadumers (romanization)
amadums (romanization)

From ამა- (ama-) + დუმ- (dum-) + -ერ (-er) + -ს (-s).

ჯუმადიქ დიშქაფე ოხოჲიში თუდელე ამადუმერს

cumadik dişkape oxoyişi tudele amadumers


ამამჩვენ

ამამჩვენ • (amamçven) (Latin spelling amamçven)

ამაჩვენ ამაჩვენ#Laz


ამამთუმანი

ამამთუმანი • (amamtumani) (Latin spelling amamtumani)

ჰაქშენ ჟინ ნაიძირენ ნჯალეფუნა შაქიზ ამამთუმანი მთელლი აბდუამანიში რენ

Abduaman own the whole area from here to the forest above

hakşen jin naiżiren ncalepuna şakiz amamtumani mtelli abduamanişi ren


ამამთუმანი

amamtumani (romanization)
Batumi (romanization)

ღალი ამამთუმანი ვულურ


ამათორუმს

ამათორუმს • (amatorums) (Latin spelling amatorums)

From ამა- (ama-, inside) + თორუმს (torums, “s/he drags”).

af

ჯუმა-ჯქიმიქ, გალე ომჭვინუ შენი გეჲარჩალეზ ნაგჲობღურტუ ნთხირი მჭიმა მოხთაჲიზ ოხოჲი თუდელეშა ამათორუმზ.

When the rain comes, my brother drags the hazelnuts, which are on a sheet to dry outside, under the house.

cuma-ckimik, gale omç̌vinu şeni geyarçalez nagyobğurťu ntxiri mç̌ima moxtayiz oxoyi tudeleşa amatorumz.


ამაძინ

head

ამაძინ • (amażin) (Latin spelling amażin)

From ამა- (ama-, in) + ძინ (żin, “stands”).

მა ბიდიში ხასანი პიჯიკუპენი თუდე ამაძიტუ

When I got there, Hasan was face down on the floor.

ma bidişi xasani p̌iciǩup̌eni tude amażiťu

to stand inside in a horizontal position


ამიდუმერს

ამიდუმერს • (amidumers) (Latin spelling amadumers)

amidumers (romanization)
amadumers (romanization)

From ამა- (ama-) + ი- (i-) + დუმ- (dum-, “to put”) + -ერ (-er) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *dew- : dw- (“to lie, lay”).

inh+

არ ლუკმა ბერექ ჰე დიდი ლუკმა ამიდუმერს.

A small child takes such a big mouthful.


ამიქუნამს

head

ამიქუნამს • (amikunams) (Latin spelling amikunams)

შალვარი ამაბიქუნამ.

(Vitse–Arkabi) to wear something below the waist


ამიღამს

ამიღამს • (amiğams) (Latin spelling amiğams)

From ამა- (ama-) + ი- (i-) + ღ- (ğ-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *ɣw- (“to take, take away (inanimate objects)”). Cognate with Georgian ღება (ɣeba).


ამილამს

head

ამილამს • (amilams) (Latin spelling amilams)

კატუჩქუნიზ ჯოღორიშე დიდო აშქურინენ. ჯოღორიზ თოლი გჲოტკაში ოხორიზ ამილამს.

Our cat is terrified of dogs. As soon as he sees a dog, he rushes into the house.

ǩaťuçkuniz coğorişe dido aşkurinen. coğoriz toli gyoťǩaşi oxoriz amilams.


ამობღამს

ამობღამს • (amobğams) (Latin spelling amobğams)

ფედერიქ ოხოჲიზ ოგინე ნაობღურტუ ნთხირი “მჭიმათე მოთიშუვერტაზ” ჲა დო ოხოჲიზ ამობღამზ.

My father takes (pours) the hazelnuts scattered in front of the house into the house so that they don't get wet from the rain.

pederik oxoyiz ogine naobğurťu ntxiri “mç̌imate motişuverťaz” ya do oxoyiz amobğamz.


ამითორამს

ამითორამს • (amitorams) (Latin spelling amitorams)

ხასანიქ, მზუღა ირდაჲიზ მზუღა კალა ნაელაძირტუ მთელ შეჲი ამითორამზ.

Khasan, when the sea grows, he takes everything that is there and drags it in.

xasanik, mzuğa irdayiz mzuğa ǩala naelażirťu mtel şeyi amitoramz.


ამოქუნამს

ამოქუნამს • (amokunams) (Latin spelling amokunams)

ბერეზ ამოქუნამს.

(Vitse–Arkabi) to make someone wear pants, pants, skirts, etc. below the waist


ამიჲონამს

ამიჲონამს • (amiyonams) (Latin spelling amiyonams)

From ამა- (ama-) + ი- (i-) + ონ- (on-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Georgian-Zan *q̇wan- (“to conduct, bring (of animate objects)”).


ამობუნ

head

ამობუნ • (amobun) (Latin spelling amobun)

From ამა- (ama-) + ო- (o-) + ბ- (b-) + -უნ (-un). Inherited from Proto-Kartvelian *b- (“to tie, bind”).

inh+

ომერიქ იპარამითამტაში არადა თავანიზ ნაამობუნ ქჲუმეფეზ ეწოწკერს

While Omar is talking, his eyes occasionally drift to the cushions hanging from the ceiling.

omerik ip̌aramitamťaşi arada tavaniz naamobun kyumepez eǯoǯǩers

to hang over something that is covered by an iron, the top of which is not visible


ამთილანენ

head

ამთილანენ • (amtilanen) (Latin spelling amtilanen)

From ა- (a-) + მთილ- (mtil-) + -ან- (-an-) + -ენ (-en).

პაპული ბერე სთერი დიჲუ. მუთუ უწვარე დამთილანენ.

Grandpa has become like a child. He believes whatever you say.

p̌ap̌uli bere steri diyu. mutu uǯvare damtilanen.

something to appear real to someone, someone to believe in something


ამონჭამს

ამონჭამს • (amonç̌ams) (Latin spelling amonç̌ams)

From ამა- (ama-) + ო- (o-) + ნჭ- (nç̌-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *c̣₁(e)- : c̣₁(i)- (“to pull, stretch; to reach”).

inh+

და ჩქიმიქ მჭიმა მოიტაშა შეჲიგეკიდალე ოხოჲიშშა ამონჭამზ.

My sister takes the coat hanger into the house when the rain comes.

da çkimik mç̌ima moiťaşa şeyigeǩidale oxoyişşa amonç̌amz.


ამოწკენ

head

ამოწკენ • (amoǯǩen) (Latin spelling amoǯǩen)

From ამა- (ama-) + ო- (o-) + წკ- (ǯǩ-) + -ენ (-en).

“ქვაზ ნაგჲონთხუ არაბას მუთუ დაღოდუ?” ჲა დო დამხვენ დო ამოწკენ.

He squats on the ground and looks underneath his car to see if anything has happened to it.

“kvaz nagyontxu arabas mutu dağodu?” ya do damxven do amoǯǩen.

to look from the bottom up at something that is covered, whose top side is not visible


მოთამულუტას

მოთამულუტას • (motamuluťas) (Latin spelling motamuluťas)

ჯემალიქ “ფუჯი ონტულეშენ გეთასულეშე მოთ-ამულუტას” ჲა დო ტიქშარითენ გჲუღობამს.

Cemal closes it with a fence gate so that the cow does not enter the vegetable garden.

cemalik “puci onťuleşen getasuleşe mot-amuluťas” ya do ťikşariten gyuğobams.

ამულუნ ამულუნ#Laz

prohibito-optative mood of ამულუნ (amulun); no animate object should come in


ამუღამს

ამუღამს • (amuğams) (Latin spelling amuğams)

amuğams (romanization)
Atina (romanization)
Chanapeti (romanization)

From ამა- (ama-) + უ- (u-) + ღ- (ğ-) + -ამ (-am) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *ɣw- (“to take, take away (inanimate objects)”). Cognate with Georgian ღება (ɣeba).

inh+

ხასანიქ აჲშეს კარტოჶი ოდაშა ამუღამს.

Khasan takes the potato for Aisha to her room.

to take (inanimate object) inside to someone or for someone


ამუდუმერს

head

ამუდუმერს • (amudumers) (Latin spelling amudumers)

From ამა- (ama-) + უ- (u-) + დუმ- (dum-, “to put”) + -ერ (-er) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *dew- : dw- (“to lie, lay”).

inh+

ნანამუშიქ გჲარი იფხორტაში არ კელე ბერესთი ამუდუმერს.

While the mother is eating, she also puts food in the child's mouth.

nanamuşik gyari ipxorťaşi ar ǩele beresti amudumers.


ამუმჩვამს

head

ამუმჩვამს • (amumçvams) (Latin spelling amumçvams)

ამუჩვამს ამუჩვამს#Laz


ამუმერს

ამუმერს • (amumers) (Latin spelling amumers)

ამუღამს ამუღამს#Laz

Vitse–Arkabi and Khopa–Batumi form of ამუღამს (amuğams)


ამოშქუმერს

ამოშქუმერს • (amoşkumers) (Latin spelling amoşkumers)

From ამა- (ama-) + ო- (o-) + შქ(ვ)- (şk(v)-) + -უმერ (-umer) + -ს (-s). Inherited from Proto-Kartvelian *šw- (“to let someone go; to leave”).

inh+

ბაჯაქ იხის დუმანი თერცინე მეჩამს. ბაჯაში თეფეს თენექეში არ შაპკა ქონუკიდი დო იხი მოთამოშქუმეტაზ.

The chimney blows the smoke in the opposite direction in the wind. Put a tin hat on the top of the chimney so it doesn't blow the wind inwards.

bacak ixis dumani terʒine meçams. bacaşi tepes tenekeşi ar şap̌ǩa konuǩidi do ixi motamoşkumeťaz.


ანგი

angi (romanization)
ანგი (absolutive singular)
ანგეფე (absolutive plural)
ანგიქ (ergative singular)
ანგეფექ (ergative plural)
ანგის (dative singular)
ანგეფეს (dative plural)
ანგიშ (genitive singular)
ანგიშ (genitive singular)
ანგიშიş) (genitive singular)
ანგიშიşi) (genitive singular)
ანგეფეშ (genitive plural)
ანგეფეშ (genitive plural)
ანგეფეშიş) (genitive plural)
ანგეფეშიşi) (genitive plural)
ანგიშე (directive singular)
ანგეფეშე (directive plural)
ანგიშენ (ablative singular)
ანგეფეშენ (ablative plural)
ანგის (locative singular)
ანგეფეს (locative plural)
ანგითენ (instrumental singular)
ანგეფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ancient Greek ἄγγος (ángos).

bor+

ანგიზ დიდო მჟა მოთგჲობამ. გალე გამიმეტაშა ნიორასენ.

Don't pour too much milk into the bowl. It will spill until you take it out.

angiz dido mja motgyobam. gale gamimeťaşa niorasen.

ანგი ფჩხიმ.


ანკანს

head

ანკანს • (anǩans) (Latin spelling anǩans)

კიბრეფე მციქა მანკანს.

something that belongs to someone to move slightly


ანცქილი

ანცქილი • (anʒkili) (Latin spelling anʒkili)

anʒkili (romanization)
Chanapeti (romanization)
Sumla (romanization)
ანცქილი (absolutive singular)
ანცქილეფე (absolutive plural)
ანცქილიქ (ergative singular)
ანცქილეფექ (ergative plural)
ანცქილის (dative singular)
ანცქილეფეს (dative plural)
ანცქილიშ (genitive singular)
ანცქილიშ (genitive singular)
ანცქილიშიş) (genitive singular)
ანცქილიშიşi) (genitive singular)
ანცქილეფეშ (genitive plural)
ანცქილეფეშ (genitive plural)
ანცქილეფეშიş) (genitive plural)
ანცქილეფეშიşi) (genitive plural)
ანცქილიშე (directive singular)
ანცქილეფეშე (directive plural)
ანცქილიშენ (ablative singular)
ანცქილეფეშენ (ablative plural)
ანცქილის (locative singular)
ანცქილეფეს (locative plural)
ანცქილითენ (instrumental singular)
ანცქილეფეთენ (instrumental plural)


აოროფენ

აოროფენ • (aoropen) (Latin spelling aoropen)

From ა- (a-) + ოროფ- (orop-) + -ენ (-en).

დოლინკორაჲ დო ალი / წიქვაში კირავატი / ჭანდრათი მაზირანენ / მი აჲოროფენ ჲატი.

He tied a silk tie around his neck / We'll see at the wedding / Let's see who he loves.

dolinǩoray do ali / ǯikvaşi ǩiravaťi / ç̌andrati maziranen / mi ayoropen yaťi.

ჶადიმე მუსთაჶაზ დაოროფუ.
fadime mustafaz daoropu.
Fadime fell in love with Mustafa.

(Chanapeti, Sumla, Arkabi) to fall in love


-ემ

გდ- (gd-, “to make fun of”) + -ემ (-em) → აიდგემს (aidgems, “S/he makes fun of”)

სიმად- (simad-, “to memorize”) + -ემ (-em) → ისიმადემს (isimadems, “S/he thinks”)

ლ- (l-, “to go”) + -ემ (-em) → ალემს (alems, “S/he smells”)

ჭკენდინაფ- (ç̌ǩendinap-, “to make someone forget”) + -ემ (-em) → გოჭკენდინაფემს (goç̌ǩendinapems, “S/he makes someone forget something”)


ანცქილოფუნა

ანცქილოფუნა • (anʒkilopuna) (Latin spelling anʒkilopuna)

anʒkilopuna (romanization)
Vitse (romanization)
ანცქილოფუნა (absolutive singular)
ანცქილოფუნაფე (absolutive plural)
ანცქილოფუნაქ (ergative singular)
ანცქილოფუნაფექ (ergative plural)
ანცქილოფუნას (dative singular)
ანცქილოფუნაფეს (dative plural)
ანცქილოფუნაშ (genitive singular)
ანცქილოფუნაშ (genitive singular)
ანცქილოფუნაშიş) (genitive singular)
ანცქილოფუნაშიşi) (genitive singular)
ანცქილოფუნაფეშ (genitive plural)
ანცქილოფუნაფეშ (genitive plural)
ანცქილოფუნაფეშიş) (genitive plural)
ანცქილოფუნაფეშიşi) (genitive plural)
ანცქილოფუნაშე (directive singular)
ანცქილოფუნაფეშე (directive plural)
ანცქილოფუნაშენ (ablative singular)
ანცქილოფუნაფეშენ (ablative plural)
ანცქილოფუნას (locative singular)
ანცქილოფუნაფეს (locative plural)
ანცქილოფუნათენ (instrumental singular)
ანცქილოფუნაფეთენ (instrumental plural)

From ანცქილი (anʒkili) + -ოფუნა (-opuna).

ფედერიქ ლივადიკუდელიში ანცქილოფუნა ნოჭვამს.

My father burns the thorn patch at the bottom of the garden.

pederik livadiǩudelişi anʒkilopuna noç̌vams.


აფათხენ

აფათხენ • (apatxen) (Latin spelling apatxen)

From ა- (a-) + ფათხ- (patx-) + -ენ (-en).

ხუსენიზ თოლეფე აფათხენ.

(Atina, Artasheni, Vitse–Arkabi, Khopa–Batumi, Chkhala) someone's eyelids etc. to twitch, someone's skin and the muscles just under the skin in one part of the body to move slightly


-უმერ

დ- (d-) + -უმერ (-umer) → გჲოდუმერს (gyodumers)

დ- (d-) + -უმერ (-umer) → დუმერს (dumers)

დ- (d-) + -უმერ (-umer) → მოდუმერს (modumers)

შქ- (şk-) + -უმერ (-umer) → ნაშქუმერს (naşkumers)


-იმ

Inherited from Proto-Kartvelian *-am : -m (verbal thematic suffix).

inh+

ნწკ- (nǯǩ-) + -იმ (-im) → გონწკიმს (gonǯǩims)

ზდ- (zd-) + -იმ (-im) → ეზდიმს (ezdims)

წკ- (ǯǩ-) + -იმ (-im) → მეწკიმს (meǯǩims)

წკ- (ǯǩ-) + -იმ (-im) → წკიმს (ǯǩims)


აფოლეთი

head

აფოლეთი • (apoleti) (Latin spelling apoleti)

apoleti (romanization)
აფოლეთი (absolutive singular)
აფოლეთეფე (absolutive plural)
აფოლეთიქ (ergative singular)
აფოლეთეფექ (ergative plural)
აფოლეთის (dative singular)
აფოლეთეფეს (dative plural)
აფოლეთიშ (genitive singular)
აფოლეთიშ (genitive singular)
აფოლეთიშიş) (genitive singular)
აფოლეთიშიşi) (genitive singular)
აფოლეთეფეშ (genitive plural)
აფოლეთეფეშ (genitive plural)
აფოლეთეფეშიş) (genitive plural)
აფოლეთეფეშიşi) (genitive plural)
აფოლეთიშე (directive singular)
აფოლეთეფეშე (directive plural)
აფოლეთიშენ (ablative singular)
აფოლეთეფეშენ (ablative plural)
აფოლეთის (locative singular)
აფოლეთეფეს (locative plural)
აფოლეთითენ (instrumental singular)
აფოლეთეფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ottoman Turkish اپولت (apolet), Derived from French épaulette.

bor+

სუბაჲეფეში მხუჯიზ აფოლეთი გეიჭენ.

Soldiers wear epaulettes on their shoulders.


არაჶა

arafa (romanization)
არაჶა (absolutive singular)
არაჶაფე (absolutive plural)
არაჶაქ (ergative singular)
არაჶაფექ (ergative plural)
არაჶას (dative singular)
არაჶაფეს (dative plural)
არაჶაშ (genitive singular)
არაჶაშ (genitive singular)
არაჶაშიş) (genitive singular)
არაჶაშიşi) (genitive singular)
არაჶაფეშ (genitive plural)
არაჶაფეშ (genitive plural)
არაჶაფეშიş) (genitive plural)
არაჶაფეშიşi) (genitive plural)
არაჶაშე (directive singular)
არაჶაფეშე (directive plural)
არაჶაშენ (ablative singular)
არაჶაფეშენ (ablative plural)
არაჶას (locative singular)
არაჶაფეს (locative plural)
არაჶათენ (instrumental singular)
არაჶაფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ottoman Turkish عرفه (ʿarife), Derived from Arabic عَرَفَة (ʕarafa).

ნანაქ არაჶაში ნდგაზ გჲარი ხაზირუმზ.


არონი

aroni (romanization)
Vizha (romanization)
Vitse (romanization)

From არ (ar, “one”) + -ონი (-oni, -y, -ly).


არ ფიჩიზ

head

არ ფიჩიზ • (ar piçiz) (Latin spelling ar piçiz)

ar piçiz (romanization)
Chanapeti (romanization)

ნცხენი იტუშა არ ფიჩიზ მოიჯგიჲალუ.

The horse suddenly lunged as he was going.


ართიქართი

ართიქართი • (artikarti) (Latin spelling artikarti)

artikarti (romanization)
ართიქართი (absolutive singular)
ართიქართეფე (absolutive plural)
ართიქართიქ (ergative singular)
ართიქართეფექ (ergative plural)
ართიქართის (dative singular)
ართიქართეფეს (dative plural)
ართიქართიშ (genitive singular)
ართიქართიშ (genitive singular)
ართიქართიშიş) (genitive singular)
ართიქართიშიşi) (genitive singular)
ართიქართეფეშ (genitive plural)
ართიქართეფეშ (genitive plural)
ართიქართეფეშიş) (genitive plural)
ართიქართეფეშიşi) (genitive plural)
ართიქართიშე (directive singular)
ართიქართეფეშე (directive plural)
ართიქართიშენ (ablative singular)
ართიქართეფეშენ (ablative plural)
ართიქართის (locative singular)
ართიქართეფეს (locative plural)
ართიქართითენ (instrumental singular)
ართიქართეფეთენ (instrumental plural)

From ართი (arti, “one”) + -ქ (-k, “one”, ergative case suffix) + ართი (arti).

af

ინორა შენი ნაეჭოფუ დიშქაფე “მოთიშუვეტას” ჲა დო ართიქათის ჲოსვარამს.

He stacks the firewood he has bought for the winter on top of each other so that it doesn't get wet.

inora şeni naeç̌opu dişkape “motişuveťas” ya do artikatis yosvarams.


აშითანი

head

აშითანი • (aşitani) (Latin spelling aşitani)

aşitani (romanization)
Chanapeti (romanization)

დაჩქიმი ხინჯი შქულე აშითანი ოხორიზ ხენ.

My sister lives in the sixth house after the bridge.


აშა

aşa (romanization)
Chanapeti (romanization)

აშა ქომატკოჩაზნა ჯორდანიში ჟურ ქვაზ გებუჩამ.

I'm hitting two of Cordan's stones if I can roll both dice six

aşa komaťǩoçazna cordanişi jur kvaz gebuçam.

(board games) the act of rolling two dice and both of them having the face with six dots facing up.


აშავენ

აშავენ • (aşaven) (Latin spelling aşaven)

aşaven (romanization)
Artasheni (romanization)
Vitse (romanization)

მჭიმა ნაჯეგუთუ ჲერეფე მოჲჯობაზგამ. კუჩხე გაშშავასენ.

Don't step where the rain puddles. Your feet will get dirty.

mç̌ima nacegutu yerepe moycobazgam. ǩuçxe gaşşavasen.

something that belongs to someone to get dirty


აშონი

aşoni (romanization)
Vitse (romanization)

დაჩქიმი ხინჯი შქულე აშონი ოხორიზ ხენ.


აშუვენ

აშუვენ • (aşuven) (Latin spelling aşuven)

ზუღაზ იმჩვირტაში საათი “მოთ მაშუვეტას” ჲა დო დოლიწკამს.

When swimming in the sea, he takes off his watch so that it doesn't get wet.

zuğaz imçvirťaşi saati “mot maşuveťas” ya do doliǯǩams.

something belonging to someone to get wet


აშე

der

Arabic عَائِشَة (ʕāʔiša)


აშველენ

head

აშველენ • (aşvelen) (Latin spelling aşvelen)

From ა- (a-) + შველ- (şvel-) + -ენ (-en).

კუჩხეზ ფუფული დაშველუ. ალა ჰაწი ხეზ ქოჲუხთუ.

The boil on his foot healed. But now it's on his hand.

ǩuçxez pupuli daşvelu. ala haǯi xez koyuxtu.


ასქერლუღი

ასქერლუღი • (askerluği) (Latin spelling askerluği)

askerluği (romanization)
ასქერლუღი (absolutive singular)
ასქერლუღეფე (absolutive plural)
ასქერლუღიქ (ergative singular)
ასქერლუღეფექ (ergative plural)
ასქერლუღის (dative singular)
ასქერლუღეფეს (dative plural)
ასქერლუღიშ (genitive singular)
ასქერლუღიშ (genitive singular)
ასქერლუღიშიş) (genitive singular)
ასქერლუღიშიşi) (genitive singular)
ასქერლუღეფეშ (genitive plural)
ასქერლუღეფეშ (genitive plural)
ასქერლუღეფეშიş) (genitive plural)
ასქერლუღეფეშიşi) (genitive plural)
ასქერლუღიშე (directive singular)
ასქერლუღეფეშე (directive plural)
ასქერლუღიშენ (ablative singular)
ასქერლუღეფეშენ (ablative plural)
ასქერლუღის (locative singular)
ასქერლუღეფეს (locative plural)
ასქერლუღითენ (instrumental singular)
ასქერლუღეფეთენ (instrumental plural)

ალიქ ასქერლუღიშე ნაიმტუ ჯუმადიმუშიში მოთა ნოღაჲი ოხორიზ ოტკობინამს.

Ali is hiding his uncle's grandson, who ran away from the military, in a house in the street.

alik askerluğişe naimťu cumadimuşişi mota noğayi oxoriz oťǩobinams.


ათმაჯა

ათმაჯა • (atmaca) (Latin spelling atmaca)

atmaca (romanization)
ათმაჯა (absolutive singular)
ათმაჯაფე (absolutive plural)
ათმაჯაქ (ergative singular)
ათმაჯაფექ (ergative plural)
ათმაჯას (dative singular)
ათმაჯაფეს (dative plural)
ათმაჯაშ (genitive singular)
ათმაჯაშ (genitive singular)
ათმაჯაშიş) (genitive singular)
ათმაჯაშიşi) (genitive singular)
ათმაჯაფეშ (genitive plural)
ათმაჯაფეშ (genitive plural)
ათმაჯაფეშიş) (genitive plural)
ათმაჯაფეშიşi) (genitive plural)
ათმაჯაშე (directive singular)
ათმაჯაფეშე (directive plural)
ათმაჯაშენ (ablative singular)
ათმაჯაფეშენ (ablative plural)
ათმაჯას (locative singular)
ათმაჯაფეს (locative plural)
ათმაჯათენ (instrumental singular)
ათმაჯაფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ottoman Turkish آتماجه (atmaca).

bor+

რეშადიქ ოტრიკეზ ათმაჯა გჲუნთხოზინამს.
reşadik oťriǩez atmaca gyuntxozinams.
Reshat releases a hawk on a quail.


ახაზენ

head

ახაზენ • (axazen) (Latin spelling axazen)

axazen (romanization)
Chanapeti (romanization)

Form ა- (a-) + ხაზი (xazi, “pleasure”) + -ენ (-en).


ავლა

avla (romanization)
Atina (romanization)
Vizha (romanization)
Artasheni (romanization)
Vitse (romanization)

Borrowed from Pontic Greek αυλή (avlí), Derived from Ancient Greek αὐλή (aulḗ).

ავლაშკიმი მსხული, ომბრი ართი ლუღი ჯერენ.

Pears, plums and figs are planted in the my courtyard.

avlaşǩimi msxuli, ombri arti luği ceren.

field in front of the house, garden in front of the house


ახირი

axiri (romanization)
ახირი (absolutive singular)
ახირეფე (absolutive plural)
ახირიქ (ergative singular)
ახირეფექ (ergative plural)
ახირის (dative singular)
ახირეფეს (dative plural)
ახირიშ (genitive singular)
ახირიშ (genitive singular)
ახირიშიş) (genitive singular)
ახირიშიşi) (genitive singular)
ახირეფეშ (genitive plural)
ახირეფეშ (genitive plural)
ახირეფეშიş) (genitive plural)
ახირეფეშიşi) (genitive plural)
ახირიშე (directive singular)
ახირეფეშე (directive plural)
ახირიშენ (ablative singular)
ახირეფეშენ (ablative plural)
ახირის (locative singular)
ახირეფეს (locative plural)
ახირითენ (instrumental singular)
ახირეფეთენ (instrumental plural)

Borrowed from Ottoman Turkish آخو (ahur, ahır), Derived from Persian آخور (âxor).

bor+

ფუჯი ახიჲიშე ამულუტაში ჯოღორი ნეკნა კალა გოწუდგითუნ დო ვაგოლოშქუმერს.

When the cow enters the barn, the dog stands in front of the cow near the door and does not let it pass.

puci axiyişe amuluťaşi coğori neǩna ǩala goǯudgitun do vagoloşkumers.


ახვეწენ

head

ახვეწენ • (axveǯen) (Latin spelling axveǯen)

From ა- (a-) + ხვეწ- (xveǯ-) + -ენ (-en).

მუ ივენ. გახვეწერ. მა მცუდი მოთ-მიპარამითამ.

mu iven. gaxveǯer. ma mʒudi mot-mip̌aramitam.


ახვამენ

ახვამენ • (axvamen) (Latin spelling axvamen)

From ა- (a-) + ხვამ- (xvam-) + -ენ (-en).

ჲულუნ, გჲულუნ, ნცას ახვამენ. მუნორენ? - ოჩამბრეში მანგანა.

(riddle) It descends, ascends, prays to the sky, what is it? - A pestle.

yulun, gyulun, nʒas axvamen. munoren? - oçambreşi mangana.

to pray to heaven
(Vitse, absolutive-dative alignment)


აჲრანი

აჲრანი • (ayrani) (Latin spelling ayrani)

Borrowed from Ottoman Turkish آیران (ayran).

bor+

აჲრანიზ ნჯუმუ ბოკათაფი. ნუსაქ კავანოზითე მციქა ნჩახუმს.

I've salted the airan. The bride is shaking it a little with a jar.

ayraniz ncumu boǩatapi. nusak ǩavanozite mʒika nçaxums.


აწკუნენ

head

აწკუნენ • (aǯǩunen) (Latin spelling aǯǩunen)

From ა- (a-) + წკუნ- (ǯǩun-) + -ენ (-en).

ბურგილი მაწკუნენ

(Vitse, Chkhala, Batumi) (someone's something to be currently or usually) to hurt


აძირენ

აძირენ • (ażiren) (Latin spelling ażiren)

ნჩხომი ბიფხორტიში მხა ვარმაძირუ დო ხურხიზ ქელემაცონუ.

When I was eating the fish, I couldn't see the bone. It stuck in my throat.

nçxomi bipxorťişi mxa varmażiru do xurxiz kelemaʒonu.

ძირომს ძირომს#Laz

(Atina, Vitse–Arkabi, Khopa–Batumi, Chkhala) potential of ძირომს (żiroms)

potential of ძირომს (żiroms)
to be able to see

ბაბაქ მჟოლი ონკანამს. ეწაქაჩონი მუთუ ვარმაძირუ. ჶოტა ეწებუქაჩარე.

My father is shaking mulberries. I couldn't find anything to hold underneath. I'll hold the loincloth.

babak mjoli onǩanams. eǯakaçoni mutu varmażiru. foťa eǯebukaçare.

ძირომს ძირომს#Laz

potential of ძირომს (żiroms)
to be able to find

ჯორდანი დიდო ორაშენ დონი ჩქარ ვარმაძირენ. ბექითა ქჲოჲიშენთი კუჩხე მოიზდუ.

I haven't seen Cordani for a long time. I guess he has withdrawn from the village (he doesn't visit the village anymore).

cordani dido oraşen doni çkar varmażiren. bekita kyoyişenti ǩuçxe moizdu.

(Atina, Vitse–Arkabi) to appear to someone or something concrete, to see someone, to find someone

ენვერიზ ქარმატე კალა ფერი აძირუდორენ.

(Atina, Vitse–Arkabi) someone to appear as a dream, hallucination, jinn, fairy, etc

ჲილმაზიზ თოლიზ ვარაძირენ.

(Vitse, of humans' and animals' eyes) to be able to see


აწირენ

აწირენ • (aǯiren) (Latin spelling aǯiren)

პაპულიზ თოლიზ კაჲი ნავარაწირენ შენი ნდღალეჲიზთი ქჲონაზ ნუდვინამზ.

Because my grandfather's eyesight is not good, he (my grandfather) also turns on the lights during the day.

p̌ap̌uliz toliz ǩayi navaraǯiren şeni ndğaleyizti kyonaz nudvinamz.


ბანიკამს

ბანიკამს • (baniǩams) (Latin spelling baniǩams)

From ბანიკ- (baniǩ-) + -ამ (-am) + -ს (-s).


ბალუჯაღი

ბალუჯაღი • (balucaği) (Latin spelling balucaği)

balucaği (romanization)
Vitse (romanization)
Arkabi (romanization)
ბალუჯაღი (absolutive singular)
ბალუჯაღეფე (absolutive plural)
ბალუჯაღიქ (ergative singular)
ბალუჯაღეფექ (ergative plural)
ბალუჯაღის (dative singular)
ბალუჯაღეფეს (dative plural)
ბალუჯაღიშ (genitive singular)
ბალუჯაღიშ (genitive singular)
ბალუჯაღიშიş) (genitive singular)
ბალუჯაღიშიşi) (genitive singular)
ბალუჯაღეფეშ (genitive plural)
ბალუჯაღეფეშ (genitive plural)
ბალუჯაღეფეშიş) (genitive plural)
ბალუჯაღეფეშიşi) (genitive plural)
ბალუჯაღიშე (directive singular)
ბალუჯაღეფეშე (directive plural)
ბალუჯაღიშენ (ablative singular)
ბალუჯაღეფეშენ (ablative plural)
ბალუჯაღის (locative singular)
ბალუჯაღეფეს (locative plural)
ბალუჯაღითენ (instrumental singular)
ბალუჯაღეფეთენ (instrumental plural)

→ Turkish: balucak — Hemşin

დიდო ტუცა ივუ დო ბალუჯაღიშ ჶიდეფე ბეუტი მელეზ.

It was very hot and the tomato seedlings withered.

dido ťuʒa ivu do balucağiş fidepe beuťi melez.


ბაშქა

Borrowed from Ottoman Turkish باشقه (başka).

bor+

ემინეს გზას ქომოლიმუში ელუკათუნ. ბაშქა მითი ვარენ.

Emine is on the road with her husband. There is no one else.

emines gzas komolimuşi eluǩatun. başka miti varen.